plutarchus.de-fato-sp-568b-574f 3
πάλιν γε μὴν τὴν κατʼ ἐνέργειαν εἱμαρμένην ἀναλαβόντες λέγωμεν περὶ γὰρ ταῦτα τὰ πολλὰ ζητήματα φυσικά τε καὶ ἠθικὰ καὶ διαλεκτικὰ τυγχάνει ὄντα . τίς μὲν οὖν ἐστιν , ἐπιεικῶς ἀφώρισται · ὁποία δʼ ἐστίν , ἑξῆς ῥητέον , εἰ καὶ πολλοῖς ἄτοπον φαίνεται . ἀπείρων γὰρ ἐξ ἀπείρου καὶ εἰς ἄπειρον ὄντων τῶν γιγνομένων , τὰ πάντα περιβαλοῦσʼ ἐν κύκλῳ ἡ εἱμαρμένη οὐκ ἄπειρος ; ἀλλὰ πεπερασμένη ἐστίν οὔτε γὰρ νόμος οὔτε λόγος οὔτε τι θεῖον ἄπειρον ἂν εἴη . ἔτι δʼ ἂν μάθοις τὸ λεγόμενον , νοήσας τήν ὅλην περίοδον καὶ τὸν σύμπαντα χρόνον , ὅταν τῶν ὀκτὼ περιόδων ὥς φησιν ὁ Τίμαιος τὰ πρὸς ἄλληλα συμπερανθέντα τάχη σχῇ κεφαλήν , τῷ τοῦ ταὐτοῦ καὶ ὁμοίως ἰόντος ἀναμετρηθέντα κύκλῳ . ἐν γὰρ τούτῳ τῷ λόγῳ ὡρισμένῳ τʼ ὄντι καὶ θεωρουμένῳ πάνθʼ ὅσα τε κατʼ οὐρανὸν ἃ τʼ ἐπὶ τὴν γῆν ἐξ ἀνάγκης ἄνωθεν συνίσταται , πάλιν μὲν εἰς ταὐτὸ καταστήσεται , πάλιν δʼ ἐξ ἀρχῆς ὅλα κατὰ ταὐτὰ ὡσαύτως ἀποδοθήσεται . μόνη γοῦν ἡ κατʼ οὐρανὸν σχέσις αὐτή τε πρὸς ἑαυτὴν κατὰ πάντα τεταγμένη πρός τε τὴν γῆν καὶ πρὸς τὰ ἐπίγεια πάντα διὰ μακρῶν περιόδων πάλιν ἐπανήξει ποτέ · αἵ τε μετʼ αὐτὴν ἐφεξῆς καὶ ἐχόμεναι ἀλλήλαις ἐχομένως παρέσονται , ἑκάστη τὰ αὑτῆς ἐξ ἀνάγκης φέρουσαι . ἔστω δὲ πρὸς τὸ σαφὲς τῶν περὶ ἡμᾶς νῦν ὄντων , ὅτι οὐ συμβαίνει ἀπὸ τῶν οὐρανίων , ὡς πάντων αἰτιῶν ὄντων , καὶ τὸ ἐμὲ γράφειν νυνὶ τάδε καὶ ὡδὶ σέ τε πράττειν ἅπερ καὶ ὅπως τυγχάνεις πράττων · πάλιν τοίνυν ἐπειδὰν ἡ αὐτὴ ἀφίκηται αἰτία , ταὐτὰ καὶ ὡσαύτως οἱ αὐτοὶ γενόμενοι πράξομεν . οὕτω δὲ καὶ πάντες ἄνθρωποι καὶ τὰ γʼ ἑξῆς κατὰ τὴν ἑξῆς αἰτίαν γενήσεται καὶ πραχθήσεται , καὶ πάνθʼ ὅλα καὶ κατὰ μίαν τὴν ὅλην περίοδον καὶ καθʼ ἑκάστην τῶν ὅλων ὡσαύτως ἀποδοθήσεται . φανερὸν τοίνυν ἤδη ὅ τι ἔφαμεν , τὴν εἱμαρμένην ἄπειρον τρόπον τινὰ οὖσαν μὴ ἄπειρον εἶναι , καὶ τό γε ῥηθέν , ὅτι κύκλος τίς ἐστι , μετρίως που κατῶπται · ὡς γὰρ καὶ ἡ τοῦ κύκλου κίνησις ὅ τε ταύτην παραμετρῶν χρόνος κύκλος τίς ἐστιν , οὕτω καὶ τῶν κατὰ κύκλον γιγνομένων ὁ λόγος κύκλος ἂν νομισθείη .
Lemmas: πάλιν γε μήν ὁ κατά ἐνέργεια μείρομαι ἀναλαμβάνω λέγω περί γάρ οὗτος ὁ πολύς ζήτημα φυσικός τε καί ἠθικός καί διαλεκτικός τυγχάνω εἰμί . τίς μέν οὖν εἰμί , ἐπιεικής ἀφορίζω · ὁποῖος δέ εἰμί , ἑξῆς λέγω , εἰ καί πολύς ἄτοπος φαίνω . ἄπειρος γάρ ἐκ ἄπειρος καί εἰς ἄπειρος εἰμί ὁ γίγνομαι , ὁ πᾶς περιβάλλω ἐν κύκλος ὁ μείρομαι οὐ ἄπειρος ; ἀλλά περαίνω εἰμί οὔτε γάρ νόμος οὔτε λόγος οὔτε τις θεῖος ἄπειρος ἄν εἰμί . ἔτι δέ ἄν μανθάνω ὁ λέγω , νοέω ὁ ὅλος περίοδος καί ὁ σύμπας χρόνος , ὅταν ὁ ὀκτώ περίοδος ὡς φημί ὁ Τίμαιος ὁ πρός ἀλλήλων συμπεραίνω τάχος ἔχω κεφαλή , ὁ ὁ αὐτός καί ὅμοιος ἔρχομαι ἀναμετρέω κύκλος . ἐν γάρ οὗτος ὁ λόγος ὁρίζω τε εἰμί καί θεωρέω πᾶς ὅσος τε κατά οὐρανός ὅς τε ἐπί ὁ γῆ ἐκ ἀνάγκη ἄνωθεν συνίστημι , πάλιν μέν εἰς αὐτός καθίστημι , πάλιν δέ ἐκ ἀρχή ὅλος κατά αὐτός ὡσαύτως ἀποδίδωμι . μόνος γοῦν ὁ κατά οὐρανός σχέσις αὐτός τε πρός ἑαυτοῦ κατά πᾶς τάσσω πρός τε ὁ γῆ καί πρός ὁ ἐπίγειος πᾶς διά μακρός περίοδος πάλιν ἐπανήκω ποτέ · ὁ τε μετά αὐτός ἐφεξῆς καί ἔχω ἀλλήλων ἐχομένως πάρειμι , ἕκαστος ὁ ἑαυτοῦ ἐκ ἀνάγκη φέρω . εἰμί δέ πρός ὁ σαφής ὁ περί ἐγώ νῦν εἰμί , ὅτι οὐ συμβαίνω ἀπό ὁ οὐράνιος , ὡς πᾶς αἰτία εἰμί , καί ὁ ἐγώ γράφω νυνί ὅδε καί ὡδί σύ τε πράσσω ὅς καί ὅπως τυγχάνω πράσσω · πάλιν τοίνυν ἐπειδάν ὁ αὐτός ἀφικνέομαι αἰτία , αὐτός καί ὡσαύτως ὁ αὐτός γίγνομαι πράσσω . οὕτως δέ καί πᾶς ἄνθρωπος καί ὁ γε ἑξῆς κατά ὁ ἑξῆς αἰτία γίγνομαι καί πράσσω , καί πᾶς ὅλος καί κατά εἷς ὁ ὅλος περίοδος καί κατά ἕκαστος ὁ ὅλος ὡσαύτως ἀποδίδωμι . φανερός τοίνυν ἤδη ὅς τις φημί , ὁ μείρομαι ἄπειρος τρόπος τις εἰμί μή ἄπειρος εἰμί , καί ὁ γε λέγω , ὅτι κύκλος τις εἰμί , μέτριος που καθοράω · ὡς γάρ καί ὁ ὁ κύκλος κίνησις ὁ τε οὗτος παραμετρέω χρόνος κύκλος τις εἰμί , οὕτως καί ὁ κατά κύκλος γίγνομαι ὁ λόγος κύκλος ἄν νομίζω .