plutarchus.de-communibus-notitiis-adversus-stoicos-1058e-1086b 30
καθόλου μὲν ἄτοπον καὶ παρὰ τὴν ἔννοιὰν ἐστιν εἶναι μέν τι μὴ ὂν δʼ εἶναι , καὶ εἶναι μὲν οὐκ ὄντα δʼ εἶναι , λεγόντων ἀτοπώτατόν ἐστι τὸ ἐπὶ τοῦ παντὸς λεγόμενον . κενὸν γὰρ ἄπειρον ἔξωθεν τῷ κόσμῳ περιθέντες οὔτε σῶμα τὸ πᾶν οὔτʼ ἀσώματον εἶναι λέγουσιν . ἕπεται δὲ τούτῳ τὸ μὴ ὂν εἶναι τὸ πᾶν ὄντα γὰρ μόνα τὰ σώματα καλοῦσιν , ἐπειδὴ ὄντος τὸ ποιεῖν τι καὶ πάσχειν , τὸ δὲ πᾶν οὐκ ὄν ἐστιν · ὥστε οὔτε τι ποιήσει οὔτε τι πείσεται τὸ πᾶν . ἀλλʼ οὐδʼ ἐν τόπῳ ἔσται · σῶμα γὰρ δήπου τὸ ἐπέχον τόπον , οὐ σῶμα δὲ τὸ πᾶν , ὥστʼ οὐδαμοῦ τὸ πᾶν . καὶ μὴν ᾧ τὸν αὐτὸν ἐπέχειν τόπον συμβέβηκε , τοῦτο τὸ μένον · ὥστʼ οὐ μένει τὸ πᾶν οὐ γὰρ ἐπέχει τόπον . ἀλλʼ οὐδὲ κινεῖται πρῶτον ὅτι καὶ τῷ κινουμένῳ τόπου δεῖ καὶ χώρας ὑποκειμένης , ἔπειθʼ ὅτι τὸ κινούμενον ἢ αὑτὸ κινεῖν ἢ ὑφʼ ἑτέρου πάσχειν πέφυκε · τὸ μὲν οὖν ὑφʼ ἑαυτοῦ κινούμενον ἔχει τινὰς νεύσεις ἐξ ἑαυτοῦ καὶ ῥοπὰς κατὰ βάρος ἢ κουφότητα κουφότης δὲ καὶ βάρος ἤτοι σχέσεις τινὲς ἢ δυνάμεις εἰσὶν ἢ διαφοραὶ πάντως σώματος τὸ δὲ πᾶν οὐ σῶμά ἐστιν · ὥστʼ ἀνάγκη μήτε βαρὺ μήτε κοῦφον εἶναι τὸ πᾶν μηδʼ ἔχειν ἐξ ἑαυτοῦ κινήσεως ἀρχήν . ἀλλὰ μὴν οὐδʼ ὑφʼ ἑτέρου κινήσεται τὸ πᾶν · ἕτερον γὰρ οὐδέν ἐστι τοῦ παντός · ὥστʼ ἀνάγκη λέγειν αὐτοῖς ὅπερ λέγουσι μήτε μένον εἶναι τὸ πᾶν μήτε κινούμενον . ὅλως δέ , ἐπεὶ τὸ λέγειν σῶμα τὸ πᾶν μηδʼ δέον ἐστὶ κατʼ αὐτούς , σῶμα δʼ οὐρανὸς καὶ γῆ καὶ ζῷα καὶ φυτὰ καὶ ἄνθρωποι καὶ λίθοι τὸ μὴ ὂν σῶμα σώματα μέρη ἕξει καὶ τοῦ μὴ ὄντος μέρη ὄντα ἔσται καὶ τὸ μὴ βαρὺ χρήσεται βαρέσι μορίοις καὶ κούφοις τὸ μὴ κοῦφον ὧν οὐδʼ ὀνείρατα λαβεῖν μᾶλλον ἔστι παρὰ τὰς κοινὰς ἐννοίας . καὶ μὴν οὕτως οὐδὲν ἐναργές ἐστι καὶ τῶν κοινῶν ἐχόμενον ἐννοιῶν ὡς τό , εἴ τι μὴ ἔμψυχόν ἐστιν , ἐκεῖνο ἄψυχον εἶναι · καὶ πάλιν , εἴ τι μὴ ἄψυχον , ἐκεῖνο ἔμψυχον εἶναι · καὶ ταύτην οὖν ἀνατρέπουσι τὴν ἐνάργειαν , οὕτω τὸ πᾶν ὁμολογοῦντες μήτʼ ἔμψυχον εἶναι μήτʼ ἄψυχον . ἄνευ δὲ τούτων , ἀτελὲς μὲν οὐδεὶς νοεῖ τὸ πᾶν , οὗ γε δὴ μηδὲν μέρος ἄπεστιν οὗτοι δὲ τέλειον οὔ φασιν εἶναι τὸ πᾶν · ὡρισμένον γάρ τι τὸ τέλειον , τὸ δὲ πᾶν ὑπʼ ἀπειρίας ἀόριστον · οὐκοῦν ἔστι τι κατʼ αὐτούς , ὃ μήτʼ ἀτελὲς ; μήτε τέλειόν ἐστιν . ἀλλὰ μὴν οὔτε μέρος ἐστὶ τὸ πᾶν · οὐδὲν γὰρ αὐτοῦ μεῖζον · οὔτʼ ὅλον , ὡς αὐτοὶ λέγουσι · τεταγμένου γὰρ τὸ ὅλον κατηγορεῖσθαι , τὸ δὲ πᾶν διʼ ἀπειρίαν καὶ ἀόριστον εἶναι καὶ ἄτακτον . αἴτιον τοίνυν οὔτε τοῦ παντὸς ἕτερόν ἐστι τῷ μηδὲν εἶναι παρὰ τὸ πᾶν ἕτερον , οὔτʼ ἄλλου τὸ πᾶν ἀλλʼ οὐδʼ ἑαυτοῦ ποιεῖν γὰρ οὐ πέφυκε , τῷ δὲ ποιεῖν τὸ αἴτιον νοεῖται . φέρε τοίνυν πάντας ἀνθρώπους ἐρωτᾶσθαι , τί νοοῦσι τὸ μηδὲν καί τίνα τοῦ ἐπίνοιαν λαμβάνουσιν ἆρʼ , οὐκ ἂν εἴποιεν , ὡς τὸ μήτʼ , αἴτιον ὑπάρχον μήτʼ , αἴτιον ἔχον μήθʼ ὅλον μήτε μέρος μήτε τέλειον μήτʼ ἀτελὲς μήτʼ ἔμψυχον μήτʼ ἄψυχον μήτε κινούμενον μήτε μένον που μήθʼ ὑπάρχον μήτε σῶμα μήτʼ ἀσώματον ; τοῦτο καὶ οὐκ ἄλλο τι τὸ οὐδέν ἐστιν . ὅταν οὖν ὅσα πάντες οἱ λοιποὶ τοῦ μηδενός , οὗτοι μόνοι τοῦ παντὸς κατηγοροῦσι , ταὐτὸν ὡς ἔοικε φαίνονται τῷ μηδενὶ τὸ πᾶν ποιοῦντες . οὐδὲν οὖν ἔτι δεῖ λέγειν τὸν χρόνον , τὸ κατηγόρημα , τὸ ἀξίωμα , τὸ συνημμένον , τὸ συμπεπλεγμένον οἷς χρῶνται μὲν μάλιστα τῶν φιλοσόφων , ὄντα δʼ οὐ λέγουσιν εἶναι . καίτοι τὸ γʼ ἀληθὲς ; ὂν μὴ εἶναι μηδʼ ὑπάρχειν , ἀλλὰ καταλαμβάνεσθαι καὶ καταληπτὸν εἶναι καὶ πιστὸν ᾧ τῆς οὐσίας ; τοῦ ὄντος μὴ μέτεστι , πῶς οὖν οὐ πᾶσαν ἀτοπίαν ὑπερβέβληκεν ;
Lemmas: καθόλου μέν ἄτοπος καί παρά ὁ ἔννοια εἰμί εἰμί μέν τις μή εἰμί δέ εἰμί , καί ἔρχομαι μέν οὐ εἰμί δέ εἰμί , λέγω ἄτοπος εἰμί ὁ ἐπί ὁ πᾶς λέγω . κενός γάρ ἄπειρος ἔξωθεν ὁ κόσμος περιτίθημι οὔτε σῶμα ὁ πᾶς οὔτε ἀσώματος εἰμί λέγω . ἕπομαι δέ οὗτος ὁ μή εἰμί εἰμί ὁ πᾶς εἰμί γάρ μόνος ὁ σῶμα καλέω , ἐπεί εἰμί ὁ ποιέω τις καί πάσχω , ὁ δέ πᾶς οὐ εἰμί εἰμί · ὥστε οὔτε τις ποιέω οὔτε τις πάσχω ὁ πᾶς . ἀλλά οὐδέ ἐν τόπος εἰμί · σῶμα γάρ δήπου ὁ ἐπέχω τόπος , οὐ σῶμα δέ ὁ πᾶς , ὥστε οὐδαμοῦ ὁ πᾶς . καί μήν ὅς ὁ αὐτός ἐπέχω τόπος συμβαίνω , οὗτος ὁ μένω · ὥστε οὐ μένω ὁ πᾶς οὐ γάρ ἐπέχω τόπος . ἀλλά οὐδέ κινέω πρῶτος ὅτι καί ὁ κινέω τόπος δέω καί χώρα ὑπόκειμαι , ἔπειτα ὅτι ὁ κινέω ἤ ἑαυτοῦ κινέω ἤ ὑπό ἕτερος πάσχω φύω · ὁ μέν οὖν ὑπό ἑαυτοῦ κινέω ἔχω τις νεῦσις ἐκ ἑαυτοῦ καί ῥοπή κατά βάρος ἤ κουφότης κουφότης δέ καί βάρος ἤτοι σχέσις τις ἤ δύναμις εἰμί ἤ διαφορά πάντως σῶμα ὁ δέ πᾶς οὐ σῶμα εἰμί · ὥστε ἀνάγκη μήτε βαρύς μήτε κοῦφος εἰμί ὁ πᾶς μηδέ ἔχω ἐκ ἑαυτοῦ κίνησις ἀρχή . ἀλλά μήν οὐδέ ὑπό ἕτερος κινέω ὁ πᾶς · ἕτερος γάρ οὐδείς εἰμί ὁ πᾶς · ὥστε ἀνάγκη λέγω αὐτός ὅς λέγω μήτε μένω εἰμί ὁ πᾶς μήτε κινέω . ὅλος δέ , ἐπεί ὁ λέγω σῶμα ὁ πᾶς μηδέ δέω εἰμί κατά αὐτός , σῶμα δέ οὐρανός καί γῆ καί ζῷον καί φυτόν καί ἄνθρωπος καί λίθος ὁ μή εἰμί σῶμα σῶμα μέρος ἔχω καί ὁ μή εἰμί μέρος εἰμί εἰμί καί ὁ μή βαρύς χράω βαρύς μόριον καί κοῦφος ὁ μή κοῦφος ὅς οὐδέ ὄνειρος λαμβάνω μάλα εἰμί παρά ὁ κοινός ἔννοια . καί μήν οὕτως οὐδείς ἐναργής εἰμί καί ὁ κοινός ἔχω ἔννοια ὡς ὁ , εἰ τις μή ἔμψυχος εἰμί , ἐκεῖνος ἄψυχος εἰμί · καί πάλιν , εἰ τις μή ἄψυχος , ἐκεῖνος ἔμψυχος εἰμί · καί οὗτος οὖν ἀνατρέπω ὁ ἐνάργεια , οὕτως ὁ πᾶς ὁμολογέω μήτε ἔμψυχος εἰμί μήτε ἄψυχος . ἄνευ δέ οὗτος , ἀτελής μέν οὐδείς νοέω ὁ πᾶς , ὅς γε δή μηδείς μέρος ἄπειμι οὗτος δέ τέλειος οὐ φημί εἰμί ὁ πᾶς · ὁρίζω γάρ τις ὁ τέλειος , ὁ δέ πᾶς ὑπό ἀπειρία ἀόριστος · οὐκοῦν εἰμί τις κατά αὐτός , ὅς μήτε ἀτελής ; μήτε τέλειος εἰμί . ἀλλά μήν οὔτε μέρος εἰμί ὁ πᾶς · οὐδείς γάρ αὐτός μέγας · οὔτε ὅλος , ὡς αὐτός λέγω · τάσσω γάρ ὁ ὅλος κατηγορέω , ὁ δέ πᾶς διά ἀπειρία καί ἀόριστος εἰμί καί ἄτακτος . αἴτιος τοίνυν οὔτε ὁ πᾶς ἕτερος εἰμί ὁ μηδείς εἰμί παρά ὁ πᾶς ἕτερος , οὔτε ἄλλος ὁ πᾶς ἀλλά οὐδέ ἑαυτοῦ ποιέω γάρ οὐ φύω , ὁ δέ ποιέω ὁ αἴτιος νοέω . φέρω τοίνυν πᾶς ἄνθρωπος ἐρωτάω , τίς νοέω ὁ μηδείς καί τίς ὁ ἐπίνοια λαμβάνω ἆρα , οὐ ἄν λέγω , ὡς ὁ μήτε , αἴτιος ὑπάρχω μήτε , αἴτιος ἔχω μήτε ὅλος μήτε μέρος μήτε τέλειος μήτε ἀτελής μήτε ἔμψυχος μήτε ἄψυχος μήτε κινέω μήτε μένω που μήτε ὑπάρχω μήτε σῶμα μήτε ἀσώματος ; οὗτος καί οὐ ἄλλος τις ὁ οὐδείς εἰμί . ὅταν οὖν ὅσος πᾶς ὁ λοιπός ὁ μηδείς , οὗτος μόνος ὁ πᾶς κατηγορέω , αὐτός ὡς ἔοικα φαίνω ὁ μηδείς ὁ πᾶς ποιέω . οὐδείς οὖν ἔτι δέω λέγω ὁ χρόνος , ὁ κατηγόρημα , ὁ ἀξίωμα , ὁ συνάπτω , ὁ συμπλέκω ὅς χράω μέν μάλα ὁ φιλόσοφος , εἰμί δέ οὐ λέγω εἰμί . καίτοι ὁ γε ἀληθής ; εἰμί μή εἰμί μηδέ ὑπάρχω , ἀλλά καταλαμβάνω καί καταληπτός εἰμί καί πιστός ὅς ὁ οὐσία ; ὁ εἰμί μή μέτειμι , πῶς οὖν οὐ πᾶς ἀτοπία ὑπερβάλλω ;