plutarchus.de-amicorum-multitudine-93a-97b 6
καίτοι κἂν πάντες ἅμα τῶν αὐτῶν οἱ φίλοι δέωνται , χαλεπὸν ἐξαρκέσαι πᾶσι βουλευομένοις ἢ πολιτευομένοις ἢ φιλοτιμουμένοις ἢ ὑποδεχομένοις . ἂν δʼ ἑνὶ καιρῷ διαφόροις πράγμασι καὶ πάθεσι προστυγχάνοντες ὁμοῦ παρακαλῶσιν ὁ μὲν πλέων συναποδημεῖν , ὁ δὲ κρινόμενος συνδικεῖν , ὁ δὲ κρίνων συνδικάζειν , ὁ δὲ πιπράσκων ἢ ἀγοράζων συνδιοικεῖν , ὁ δὲ γαμῶν συνθύειν , ὁ δὲ θάπτων συμπενθεῖν , πόλις δʼ ὁμοῦ μὲν θυμιαμάτων γέμῃ , ὁμοῦ δὲ παιάνων τε καὶ στεναγμάτων ἡ πολυφιλία , πᾶσι μὲν ἀμήχανον παρεῖναι , μηδενὶ δʼ ἄτοπον , ἑνὶ δʼ ὑπουργοῦντα προσκρούειν πολλοῖς ἀνιαρὸν οὐδεὶς γὰρ ἀγαπῶν αὐτὸς ἀμελεῖθʼ ἡδέως Καίτοι τὰς ἀμελείας καὶ ῥᾳθυμίας τῶν φίλων πραότερον φέρουσι , καὶ τὰς τοιαύτας ἀπολογίας ἀμηνίτως δέχονται παρʼ αὐτῶν ἐξελαθόμην ἠγνόησα ὁ δὲ λέγων οὐ παρέστην σοι δίκην ἔχοντι , παριστάμην γὰρ ἑτέρῳ φίλῳ , καὶ πυρέττοντά σʼ οὐκ εἶδον , τῷ δεῖνι γὰρ φίλους ἑστιῶντι συνησχολούμην αἰτίαν τῆς ἀμελείας τὴν ἑτέρων ἐπιμέλειαν ποιούμενος οὐ λύει τὴν μέμψιν , ἀλλὰ προσεπιβάλλει ζηλοτυπίαν . ἀλλʼ οἱ πολλοὶ τὰς πολυφιλίας ἃ δύνανται παρέχειν μόνον ὡς ἔοικε σκοποῦσιν , ἃ δʼ ἀνταπαιτοῦσι παρορῶσι , καὶ οὐ μνημονεύουσιν ὅτι δεῖ τὸν πολλοῖς εἰς ἃ δεῖται χρώμενον πολλοῖς δεομένοις ἀνθυπουργεῖν . ὥσπερ οὖν ὁ Βριάρεως ἑκατὸν χερσὶν εἰς πεντήκοντα φορῶν γαστέρας οὐδὲν ἡμῶν πλέον εἶχε τῶν ἀπὸ δυεῖν χεροῖν μίαν κοιλίαν διοικούντων , οὕτως ἐν τοῖς φίλοις χρήσιμον καὶ τὸ λειτουργεῖν πολλοῖς ἔνεστι καὶ τὸ συναγωνιᾶν καὶ τὸ συνασχολεῖσθαι καὶ συγκάμνειν . οὐ γὰρ Εὐριπίδῃ πειστέον λέγοντι χρῆν γὰρ μετρίας εἰς ἀλλήλους φιλίας θνητοὺς ἀνακίρνασθαι καὶ μὴ πρὸς ἄκρον μυελὸν ψυχῆς , εὔλυτα δʼ εἶναι στέργηθρα φρενῶν , ἀπὸ τʼ ὤσασθαι καὶ ξυντεῖναι , καθάπερ πόδα νεὼς ἐνδιδόντι καὶ προσάγοντι ταῖς χρείαις τὴν φιλίαν . ἀλλὰ τοῦτο μέν , ὦ Εὐριπίδη , μεταθῶμεν ἐπὶ τὰς ἔχθρας , καὶ κελεύωμεν μετρίας ποιεῖσθαι τὰς διαφορὰς καὶ μὴ πρὸς ἄκρον μυελὸν ψυχῆς , εὔλυτα δʼ εἶναι μίση καὶ ὀργὰς καὶ μεμψιμοιρίας καὶ ὑπονοίας · ἐκεῖνο δὲ μᾶλλον ἡμῖν παραίνει τὸ Πυθαγορικὸν μὴ πολλοῖς ἐμβάλλειν δεξιὰν τουτέστι μὴ πολλοὺς ποιεῖσθαι φίλους μηδὲ πολύκοινον μηδὲ πάνδημον ἀσπάζεσθαι φιλίαν καὶ πρὸς ἐναντίην ἢ μετὰ πολλῶν παθῶν εἰσιοῦσαν , ὧν τὸ μὲν συναγωνιᾶν καὶ συνάχθεσθαι καὶ συμπονεῖν καὶ συγκινδυνεύειν πάνυ δύσοιστον τοῖς ἐλευθέροις καὶ γενναίοις ἐστί · τὸ δὲ τοῦ σοφοῦ Χίλωνος ἀληθές , ὃς πρὸς τὸν εἰπόντα μηδένα ἔχειν ἐχθρὸν ἔοικας ἔφη σὺ μηδὲ φίλον ἔχειν . αἱ γὰρ ἔχθραι ταῖς φιλίαις εὐθὺς ἐπακολουθοῦσι καὶ συμπλέκονται , ἐπείπερ
Lemmas: καίτοι ἐάν πᾶς ἅμα ὁ αὐτός ὁ φίλος δέω , χαλεπός ἐξαρκέω πᾶς βουλεύω ἤ πολιτεύω ἤ φιλοτιμέομαι ἤ ὑποδέχομαι . ἐάν δέ εἷς καιρός διάφορος πρᾶγμα καί πάθος προστυγχάνω ὁμοῦ παρακαλέω ὁ μέν πλέω συναποδημέω , ὁ δέ κρίνω συνδικέω , ὁ δέ κρίνω συνδικάζω , ὁ δέ πιπράσκω ἤ ἀγοράζω συνδιοικέω , ὁ δέ γαμέω συνθύω , ὁ δέ θάπτω συμπενθέω , πόλις δέ ὁμοῦ μέν θυμίαμα γέμω , ὁμοῦ δέ παιάν τε καί στέναγμα ὁ πολυφιλία , πᾶς μέν ἀμήχανος πάρειμι , μηδείς δέ ἄτοπος , εἷς δέ ὑπουργέω προσκρούω πολύς ἀνιαρός οὐδείς γάρ ἀγαπάω αὐτός ἀμελέω ἡδύς καίτοι ὁ ἀμέλεια καί ῥαθυμία ὁ φίλος πρᾶος φέρω , καί ὁ τοιοῦτος ἀπολογία ἀμήνιτος δέχομαι παρά αὐτός ἐκλανθάνω ἀγνοέω ὁ δέ λέγω οὐ παρίστημι σύ δίκη ἔχω , παρίστημι γάρ ἕτερος φίλος , καί πυρέσσω σύ οὐ ὁράω , ὁ δεῖνα γάρ φίλος ἑστιάω συνασχολέομαι αἰτία ὁ ἀμέλεια ὁ ἕτερος ἐπιμέλεια ποιέω οὐ λύω ὁ μέμψις , ἀλλά προσεπιβάλλω ζηλοτυπία . ἀλλά ὁ πολύς ὁ πολυφιλία ὅς δύναμαι παρέχω μόνος ὡς ἔοικα σκοπέω , ὅς δέ ἀνταπαιτέω παροράω , καί οὐ μνημονεύω ὅτι δέω ὁ πολύς εἰς ὅς δέω χράω πολύς δέω ἀνθυπουργέω . ὥσπερ οὖν ὁ Βριάρεως ἑκατόν χείρ εἰς πεντήκοντα φορέω γαστήρ οὐδείς ἐγώ πολύς ἔχω ὁ ἀπό δύο χείρ εἷς κοιλία διοικέω , οὕτως ἐν ὁ φίλος χρήσιμος καί ὁ λειτουργέω πολύς ἔνειμι καί ὁ συναγωνιάω καί ὁ συνασχολέομαι καί συγκάμνω . οὐ γάρ Εὐριπίδης πείθω λέγω χρή γάρ μέτριος εἰς ἀλλήλων φιλία θνητός ἀνακίρναμαι καί μή πρός ἄκρος μυελός ψυχή , εὔλυτος δέ εἰμί στέργηθρον φρήν , ἀπό τε ὠθέω καί συντείνω , καθά πούς ναῦς ἐνδίδωμι καί προσάγω ὁ χρεία ὁ φιλία . ἀλλά οὗτος μέν , ὦ Εὐριπίδης , μετατίθημι ἐπί ὁ ἔχθρα , καί κελεύω μέτριος ποιέω ὁ διαφορά καί μή πρός ἄκρος μυελός ψυχή , εὔλυτος δέ εἰμί μῖσος καί ὀργή καί μεμψιμοιρία καί ὑπόνοια · ἐκεῖνος δέ μάλα ἐγώ παραινέω ὁ Πυθαγορικός μή πολύς ἐμβάλλω δεξιά τουτέστι μή πολύς ποιέω φίλος μηδέ πολύκοινος μηδέ πάνδημος ἀσπάζομαι φιλία καί πρός ἐναντίος ὁ μετά πολύς πάθος εἰσέρχομαι , ὅς ὁ μέν συναγωνιάω καί συνάχθομαι καί συμπονέω καί συγκινδυνεύω πάνυ δύσοιστος ὁ ἐλεύθερος καί γενναῖος εἰμί · ὁ δέ ὁ σοφός Χίλων ἀληθής , ὅς πρός ὁ λέγω μηδείς ἔχω ἐχθρός ἔοικα φημί σύ μηδέ φίλος ἔχω . ὁ γάρ ἔχθρα ὁ φιλία εὐθύς ἐπακολουθέω καί συμπλέκω , ἐπεί