plutarchus.de-alexandri-magni-fortuna-aut-virtute-326d-345b 1.10
καὶ μὴν εἴ ποτε γένοιτο τῶν Ὁμήρου σύγκρισις ἐπῶν . ἐν ταῖς διατριβαῖς ἢ παρὰ τὰ συμπόσια , ἄλλον ἄλλου στίχον προκρίνοντος , αὐτὸς ὡς διαφέροντα πάντων ἐνέκρινε τοῦτον , ἀμφότερον βασιλεύς τʼ ἀγαθὸς κρατερός τʼ αἰχμητής , ὃν ἄλλος ἔπαινον τῷ χρόνῳ προέλαβε , τοῦτον αὑτῷ νόμον κεῖσθαι λογιζόμενος , ὥστʼ εἰπεῖν Ὅμηρον ὅτι τῷ αὐτῷ μέτρῳ τὴν μὲν Ἀγαμέμνονος ἀνδραγαθίαν κεκόσμηκε , τὴν δʼ Ἀλεξάνδρου μεμάντευται . διαβὰς τοίνυν τὸν Ἑλλήσποντον ἐθεᾶτο τὴν Τροίαν ἀνατυπούμενος τὰς ἡρωικὰς πράξεις · καί τινος αὐτῷ τῶν ἐγχωρίων ὑποσχομένου τὴν Πάριδος λύραν , εἰ βούλοιτο , δώσειν , οὐδέν , ἔφη , τῆς ἐκείνου δέομαι · τὴν γὰρ Ἀχιλλέως κέκτημαι , πρὸς ἣν ἐκεῖνος ἀνεπαύετο ἄειδε δʼ ἄρα κλέα ἀνδρῶν · ἡ δὲ Πάριδος πάντως μαλακήν τινα καὶ θήλειαν ἁρμονίαν ἐρωτικοῖς ἔψαλλε μέλεσι . Φιλοσόφου τοίνυν ἐστὶ ψυχῆς σοφίας ἐρᾶν καὶ σοφοὺς ἄνδρας θαυμάζειν μάλιστα · τοῦτο δʼ Ἀλεξάνδρῳ προσῆν ὡς οὐδενὶ τῶν βασιλέων . καὶ πῶς μὲν εἶχε πρὸς Ἀριστοτέλην εἴρηται · καὶ ὅτι τὸν μὲν ἁρμονικὸν Ἀνάξαρχον ἐντιμότατον τῶν φίλων ἐνόμιζε , Πύρρωνι δὲ τῷ Ἠλείῳ πρῶτον ἐντυχόντι μυρίους χρυσοῦς ἔδωκε , Ξενοκράτει δὲ τῷ Πλάτωνος συνήθει πεντήκοντα τάλαντα δωρεὰν ἔπεμψεν , Ὀνησίκριτον δὲ τὸν Διογένους τοῦ Κυνὸς μαθητὴν ὅτι ἄρχοντα τῶν κυβερνητῶν κατέστησεν ὑπὸ πλειόνων ἱστόρηται . Διογένει δʼ αὐτῷ περὶ Κόρινθον εἰς λόγους ἐλθὼν οὕτως ἔφριξε καὶ κατεπλάγη τὸν βίον καὶ τὸ ἀξίωμα τοῦ ἀνδρός , ὥστε πολλάκις αὐτοῦ μνημονεύων λέγειν , εἰ μὴ Ἀλέξανδρος ἤμην , Διογένης ἂν ἤμην , τουτέστιν ἠσχολούμην ἂν περὶ λόγους , εἰ μὴ διʼ ἔργων ἐφιλοσόφουν . οὐκ εἶπεν , εἰ μὴ βασιλεὺς ἤμην , Διογένης ἂν ἤμην , οὐδʼ , εἰ μὴ πλούσιος καὶ Ἀργεάδης · οὐ γὰρ προέκρινε τὴν τύχην τῆς σοφίας οὐδὲ τὴν πορφύραν καὶ τὸ διάδημα τῆς πήρας καὶ τοῦ τρίβωνος · ἀλλʼ εἶπεν , εἰ μὴ Ἀλέξανδρος ἤμην , Διογένης ἂν ἤμην , τουτέστιν εἰ μὴ ʼτὰ βαρβαρικὰ τοῖς Ἑλληνικοῖς κεράσαι διενοούμην καὶ πᾶσαν ἤπειρον ἐπιὼν ἐξημερῶσαι , καὶ πέρατα γῆς ἀνερευνῶν καὶ θαλάττης ὠκεανῷ προσερεῖσαι Μακεδονίαν , καὶ τὴν Ἑλλάδος σπεῖραι καὶ καταχέασθαι γένους παντὸς εὐδικίαν καὶ εἰρήνην , οὐκ ἂν ἐν ἀπράκτῳ τρυφῶν ἐξουσίᾳ καθήμην , ἀλλʼ ἐζήλουν ἂν τὴν Διογένους εὐτέλειαν . νῦν δὲ σύγγνωθι , Δι,όγενες , Ἡρακλέα μιμοῦμαι καὶ Περσέα ζηλῶ , καὶ τὰ Διονύσου μετιὼν ἴχνη , θεοῦ γενάρχου καὶ προπάτορος , βούλομαι πάλιν ἐν Ἰνδίᾳ νικῶντας Ἕλληνας ἐγχορεῦσαι καὶ τοὺς ὑπὲρ Καύκασον ὀρείους καὶ ἀγρίους τῶν βακχικῶν κώμων ἀναμνῆσαι . κἀκεῖ τινες εἶναι λέγονται στερρᾶς καὶ γυμνήτιδος σοφίας ἐθάδες ἄνδρες ἱεροὶ καὶ αὐτόνομοι , θεῷ σχολάζοντες , εὐτελέστεροι Διογένους , οὐδὲν πήρας δεόμενοι · τροφὴν γὰρ οὐκ ἀποτίθενται , πρόσφατον ἀεὶ καὶ νέαν ἀπὸ γῆς ἔχοντες · ποτὸν δὲ ποταμοὶ ῥέουσι · φύλλα δʼ αὐτοῖς δένδρων ἀποχυθέντα καὶ πόα γῆς ἐγκατακλιθῆναι . διʼ ἐμὲ κἀκεῖνοι Διογένη γνώσονται καὶ Διογένης ἐκείνους . δεῖ κἀμὲ νόμισμα παρακόψαι καὶ παραχαράξαι τὸ βαρβαρικὸν Ἑλληνικῇ πολιτείᾳ .
Lemmas: καί μήν εἰ ποτέ γίγνομαι ὁ Ὅμηρος σύγκρισις ἔπος . ἐν ὁ διατριβή ἤ παρά ὁ συμπόσιον , ἄλλος ἄλλος στίχος προκρίνω , αὐτός ὡς διαφέρω πᾶς ἐγκρίνω οὗτος , ἀμφότερος βασιλεύς τε ἀγαθός κρατερός τε αἰχμητής , ὅς ἄλλος ἔπαινος ὁ χρόνος προλαμβάνω , οὗτος ἑαυτοῦ νόμος κεῖμαι λογίζομαι , ὥστε λέγω Ὅμηρος ὅτι ὁ αὐτός μέτρον ὁ μέν Ἀγαμέμνων ἀνδραγαθία κοσμέω , ὁ δέ Ἀλέξανδρος μαντεύομαι . διαβαίνω τοίνυν ὁ Ἑλλήσποντος θεάομαι ὁ Τροία ἀνατυπόω ὁ ἡρωϊκός πρᾶξις · καί τις αὐτός ὁ ἐγχώριος ὑπισχνέομαι ὁ Πάρις λύρα , εἰ βούλομαι , δίδωμι , οὐδείς , φημί , ὁ ἐκεῖνος δέω · ὁ γάρ Ἀχιλλεύς κτάομαι , πρός ὅς ἐκεῖνος ἀναπαύω ἀείδω δέ ἄρα κλέος ἀνήρ · ὁ δέ Πάρις πάντως μαλακός τις καί θῆλυς ἁρμονία ἐρωτικός ψάλλω μέλος . φιλόσοφος τοίνυν εἰμί ψυχή σοφία ἐράω καί σοφός ἀνήρ θαυμάζω μάλα · οὗτος δέ Ἀλέξανδρος πρόσειμι ὡς οὐδείς ὁ βασιλεύς . καί πῶς μέν ἔχω πρός Ἀριστοτέλης λέγω · καί ὅτι ὁ μέν ἁρμονικός Ἀνάξαρχος ἔντιμος ὁ φίλος νομίζω , Πύρρων δέ ὁ Ἠλεῖος πρῶτος ἐντυγχάνω μυρίος χρύσεος δίδωμι , Ξενοκράτης δέ ὁ Πλάτων συνήθης πεντήκοντα τάλαντον δωρεά πέμπω , Ὀνησίκριτος δέ ὁ Διογένης ὁ Κυνός μαθητής ὅτι ἄρχων ὁ κυβερνήτης καθίστημι ὑπό πολύς ἱστορέω . Διογένης δέ αὐτός περί Κόρινθος εἰς λόγος ἔρχομαι οὕτως φρίσσω καί καταπλήσσω ὁ βίος καί ὁ ἀξίωμα ὁ ἀνήρ , ὥστε πολλάκις αὐτός μνημονεύω λέγω , εἰ μή Ἀλέξανδρος εἰμί , Διογένης ἄν εἰμί , τουτέστι ἀσχολέω ἄν περί λόγος , εἰ μή διά ἔργον φιλοσοφέω . οὐ λέγω , εἰ μή βασιλεύς εἰμί , Διογένης ἄν εἰμί , οὐδέ , εἰ μή πλούσιος καί Ἀργεάδης · οὐ γάρ προκρίνω ὁ τύχη ὁ σοφία οὐδέ ὁ πορφύρα καί ὁ διάδημα ὁ πήρα καί ὁ τρίβων · ἀλλά λέγω , εἰ μή Ἀλέξανδρος εἰμί , Διογένης ἄν εἰμί , τουτέστι εἰ μή ὅς βαρβαρικός ὁ Ἑλληνικός κεράννυμι διανοέω καί πᾶς ἤπειρος ἐπέρχομαι ἐξημερόω , καί πέρας γῆ ἀνερευνάω καί θάλασσα ὠκεανός προσερείδω Μακεδονία , καί ὁ Ἑλλάς σπείρω καί καταχέω γένος πᾶς εὐδικία καί εἰρήνη , οὐ ἄν ἐν ἄπρακτος τρυφάω ἐξουσία κάθημαι , ἀλλά ζηλόω ἄν ὁ Διογένης εὐτέλεια . νῦν δέ συγγιγνώσκω , Δι,όγενες , Ἡρακλῆς μιμέομαι καί Περσεύς ζηλόω , καί ὁ Διόνυσος μετέρχομαι ἴχνος , θεός γενάρχης καί προπάτωρ , βούλομαι πάλιν ἐν Ἰνδία νικάω Ἕλλην ἐγχορεύω καί ὁ ὑπέρ Καύκασος ὄρειος καί ἄγριος ὁ βακχικός κῶμος ἀναμιμνῄσκω . ἐκεῖ τις εἰμί λέγω στερρός καί γύμνητις σοφία ἐθάς ἀνήρ ἱερός καί αὐτόνομος , θεός σχολάζω , εὐτελής Διογένης , οὐδείς πήρα δέω · τροφή γάρ οὐ ἀποτίθημι , πρόσφατος ἀεί καί νέος ἀπό γῆ ἔχω · ποτός δέ ποταμός ῥέω · φύλλον δέ αὐτός δένδρον ἀποχέω καί πόα γῆ ἐγκατακλίνω . διά ἐγώ ἐκεῖνος Διογένης γιγνώσκω καί Διογένης ἐκεῖνος . δέω ἐγώ νόμισμα παρακόπτω καί παραχαράσσω ὁ βαρβαρικός Ἑλληνικός πολιτεία .