ciscoriordan/open-greek-corpus-annotations huggingface dataset:
plutarchus.consolatio-ad-apollonium-sp-101f-122a 1
καὶ πάλαι σοι συνήλγησα καὶ συνηχθέσθην , Ἀπολλώνιε , ἀκούσας περὶ τῆς τοῦ προσφιλεστάτου πᾶσιν ἡμῖν υἱοῦ σου προώρου μεταλλαγῆς τοῦ βίου , νεανίσκου κοσμίου πάνυ καὶ σώφρονος ; καὶ διαφερόντως τά τε πρὸς θεοὺς καὶ τὰ πρὸς γονεῖς καὶ φίλους ὅσια καὶ δίκαια διαφυλάξαντος . τότε μὲν οὖν ὑπὸ τὸν τῆς τελευτῆς καιρὸν ἐντυγχάνειν σοι καὶ παρακαλεῖν ἀνθρωπίνως φέρειν τὸ συμβεβηκὸς ἀνοίκειον ἦν , παρειμένον τό τε σῶμα καὶ τὴν ψυχὴν ὑπὸ τῆς , · παραλόγου συμφορᾶς , καὶ συμπαθεῖν δʼ ἦν 10 ἀναγκαῖον οὐδὲ γὰρ οἱ βέλτιστοι τῶν ἰατρῶν πρὸς τὰς ἀθρόας τῶν ῥευμάτων ἐπιφορὰς εὐθὺς · προσφέρουσι τὰς διὰ τῶν φαρμάκων βοηθείας , ἀλλʼ ἐῶσι τὸ βαρῦνον τῆς φλεγμονῆς δίχα τῆς τῶν ἔξωθεν περιχρίστων ἐπιθέσεως αὐτὸ διʼ αὑτοῦ λαβεῖν πέψιν .
Lemmas: καί πάλαι σύ συναλγέω καί συνάχθομαι , Ἀπολλώνιος , ἀκούω περί ὁ ὁ προσφιλής πᾶς ἐγώ υἱός σύ πρόωρος μεταλλαγή ὁ βίος , νεανίσκος κόσμιος πάνυ καί σώφρων ; καί διαφερόντως ὁ τε πρός θεός καί ὁ πρός γονεύς καί φίλος ὅσιος καί δίκαιος διαφυλάσσω . τότε μέν οὖν ὑπό ὁ ὁ τελευτή καιρός ἐντυγχάνω σύ καί παρακαλέω ἀνθρώπινος φέρω ὁ συμβαίνω ἀνοίκειος εἰμί , παρίημι ὁ τε σῶμα καί ὁ ψυχή ὑπό ὁ , · παράλογος συμφορά , καί συμπαθέω δέ εἰμί 10 ἀναγκαῖος οὐδέ γάρ ὁ ἀγαθός ὁ ἰατρός πρός ὁ ἀθρόος ὁ ῥεῦμα ἐπιφορά εὐθύς · προσφέρω ὁ διά ὁ φάρμακον βοήθεια , ἀλλά ἐάω ὁ βαρύνω ὁ φλεγμονή δίχα ὁ ὁ ἔξωθεν περίχριστος ἐπίθεσις αὐτός διά ἑαυτοῦ λαμβάνω πέψις .
plutarchus.consolatio-ad-apollonium-sp-101f-122a 2
ἐπεὶ δὲ νῦν καὶ χρόνος ὁ πάντα πεπαίνειν εἰωθὼς ἐγγέγονε τῇ συμφορᾷ καὶ ἡ περὶ σὲ διάθεσις ἀπαιτεῖν ἔοικε τὴν παρὰ τῶν φίλων βοήθειαν , καλῶς ἔχειν ὑπέλαβον τῶν παραμυθητικῶν σοι μεταδοῦναι λόγων πρὸς ἄνεσιν τῆς λύπης καὶ παῦλαν τῶν πενθικῶν καὶ ματαίων ὀδυρμῶν . ψυχῆς γὰρ νοσούσης εἰσὶν ἰατροὶ λόγοι , ὅταν τις ἐν καιρῷ γε μαλθάσσῃ κέαρ . κατὰ γὰρ τὸν σοφὸν Εὐριπίδην ἄλλο δὲ γʼ ἐπʼ ἄλλῃ φάρμακον κεῖται νόσῳ · λυπουμένῳ μὲν μῦθος εὐμενὴς φίλων , ἄγαν δὲ μωραίνοντι νουθετήματα πολλῶν γὰρ ὄντων ψυχικῶν παθῶν , ἡ λύπη τὸ χαλεπώτατον πέφυκεν εἶναι πάντων · διὰ λύπην γάρ φασὶ καὶ μανίαν γίγνεσθαι πολλοῖς καὶ νοσήματʼ οὐκ ἰάσιμα , αὑτούς τʼ ἀνῃρήκασι διὰ λύπην τινές
Lemmas: ἐπεί δέ νῦν καί χρόνος ὁ πᾶς πεπαίνω εἴωθα ἐγγίγνομαι ὁ συμφορά καί ὁ περί σύ διάθεσις ἀπαιτέω ἔοικα ὁ παρά ὁ φίλος βοήθεια , καλός ἔχω ὑπολαμβάνω ὁ παραμυθητικός σύ μεταδίδωμι λόγος πρός ἄνεσις ὁ λύπη καί παῦλα ὁ πενθικός καί μάταιος ὀδυρμός . ψυχή γάρ νοσέω εἰμί ἰατρός λόγος , ὅταν τις ἐν καιρός γε μαλθάσσω κέαρ . κατά γάρ ὁ σοφός Εὐριπίδης ἄλλος δέ γε ἐπί ἄλλος φάρμακον κεῖμαι νόσος · λυπέω μέν μῦθος εὐμενής φίλος , ἄγαν δέ μωραίνω νουθέτημα πολύς γάρ εἰμί ψυχικός πάθος , ὁ λύπη ὁ χαλεπός φύω εἰμί πᾶς · διά λύπη γάρ φημί καί μανία γίγνομαι πολύς καί νόσημα οὐ ἰάσιμος , ἑαυτοῦ τε ἀναιρέω διά λύπη τις
plutarchus.consolatio-ad-apollonium-sp-101f-122a 3
τὸ μὲν οὖν ἀλγεῖν καὶ δάκνεσθαι τελευτήσαντος υἱοῦ φυσικὴν ἔχει τὴν ἀρχὴν τῆς λύπης , καὶ οὐκ ἐφʼ ἡμῖν . οὐ γὰρ ἔγωγε συμφέρομαι τοῖς ὑμνοῦσι τὴν ἄγριον καὶ σκληρὰν ἀπάθειαν , ἔξω καὶ τοῦ δυνατοῦ καὶ τοῦ συμφέροντος οὖσαν · ἀφαιρήσεται γὰρ ἡμῶν αὕτη τὴν ἐκ τοῦ φιλεῖσθαι καὶ φιλεῖν εὔνοιαν , ἣν παντὸς μᾶλλον διασῴζειν ἀναγκαῖον . τὸ δὲ πέρα τοῦ μετρίου παρεκφέρεσθαι καὶ συναύξειν τὰ πένθη παρὰ φύσιν εἶναί φημι καὶ ὑπὸ τῆς ἐν ἡμῖν φαύλης γίγνεσθαι δόξης . διὸ καὶ τοῦτο μὲν ἐατέον ὡς βλαβερὸν καὶ φαῦλον καὶ σπουδαίοις ἀνδράσιν ἥκιστα πρέπον , τὴν δὲ μετριοπάθειαν οὐκ ἀποδοκιμαστέον . μὴ γὰρ νοσοῖμεν φησὶν ὁ ἀκαδημαϊκὸς Κράντωρ , νοσήσασι δὲ παρείη τις αἴσθησις , εἴτʼ οὖν τέμνοιτό τι τῶν ἡμετέρων εἴτʼ ἀποσπῷτο . τὸ γὰρ ἀνώδυνον τοῦτʼ οὐκ ἄνευ μεγάλων ἐγγίγνεται μισθῶν τῷ ἀνθρώπῳ · τεθηριῶσθαι γὰρ εἰκὸς ἐκεῖ μὲν σῶμα τοιοῦτον ἐνταῦθα δὲ ψυχήν .
Lemmas: ὁ μέν οὖν ἀλγέω καί δάκνω τελευτάω υἱός φυσικός ἔχω ὁ ἀρχή ὁ λύπη , καί οὐ ἐπί ἐγώ . οὐ γάρ ἐγώ συμφέρω ὁ ὑμνέω ὁ ἄγριος καί σκληρός ἀπάθεια , ἔξω καί ὁ δυνατός καί ὁ συμφέρω εἰμί · ἀφαιρέω γάρ ἐγώ οὗτος ὁ ἐκ ὁ φιλέω καί φιλέω εὔνοια , ὅς πᾶς μάλα διασῴζω ἀναγκαῖος . ὁ δέ πέρα ὁ μέτριος παρεκφέρω καί συναυξάνω ὁ πένθος παρά φύσις εἰμί φημί καί ὑπό ὁ ἐν ἐγώ φαῦλος γίγνομαι δόξα . διό καί οὗτος μέν ἐάω ὡς βλαβερός καί φαῦλος καί σπουδαῖος ἀνήρ ἦκα πρέπω , ὁ δέ μετριοπάθεια οὐ ἀποδοκιμαστέος . μή γάρ νοσέω φημί ὁ ἀκαδημαῖος Κράντωρ , νοσέω δέ πάρειμι τις αἴσθησις , εἴτε οὖν τέμνω τις ὁ ἡμέτερος εἴτε ἀποσπάω . ὁ γάρ ἀνώδυνος οὗτος οὐ ἄνευ μέγας ἐγγίγνομαι μισθός ὁ ἄνθρωπος · θηριόω γάρ ἔοικα ἐκεῖ μέν σῶμα τοιοῦτος ἐνταῦθα δέ ψυχή .
plutarchus.consolatio-ad-apollonium-sp-101f-122a 4
οὔτʼ οὖν ἀπαθεῖς ἐπὶ τῶν τοιούτων συμφορῶν ὁ λόγος ἀξιοῖ γίγνεσθαι τοὺς εὖ φρονοῦντας οὔτε δυσπαθεῖς · τὸ μὲν γὰρ ἄτεγκτον καὶ θηριῶδες , τὸ δʼ ἐκλελυμένον καὶ γυναικοπρεπές . εὐλόγιστος δʼ ὁ τὸν οἰκεῖον ὅρον ἔχων καὶ δυνάμενος φέρειν δεξιῶς τά τε προσηνῆ καὶ τὰ λυπηρὰ τῶν ἐν τῷ βίῳ συμβαινόντων , καὶ προειληφὼς ὅτι καθάπερ ἐν δημοκρατίᾳ κλῆρός ἐστι τῶν ἀρχῶν καὶ δεῖ λαχόντα μὲν ἄρχειν ἀπολαχόντα δὲ φέρειν ἀνεπαχθῶς τὴν τύχην , οὕτω καὶ τῇ διανομῇ τῶν πραγμάτων ἀνεγκλήτως καὶ πειθηνίως ἕπεσθαι . τοῦτο γὰρ οἱ μὴ δυνάμενοι ποιεῖν οὐδὲ τὰς εὐπραγίας ἂν ἐμφρόνως φέρειν δύναιντο καὶ μετρίως . τῶν μὲν γὰρ καλῶς λεγομένων ἐστὶν ἐν ὑποθήκης μέρει καὶ τοῦτο μηδʼ εὐτύχημα μηδὲν ὧδʼ ἔστω μέγα , ὃ σʼ ἐξεπαρεῖ μεῖζον ἢ χρεὼν φρονεῖν , μηδʼ ἄν τι συμβῇ δυσχερές , δουλοῦ πάλιν , ἀλλʼ αὑτὸς αἰεὶ μίμνε , τὴν σαυτοῦ φύσιν σῴζων βεβαίως , ὥστε χρυσὸς ἐν πυρὶ πεπαιδευμένων δʼ ἐστὶ καὶ σωφρόνων ἀνδρῶν πρὸς τε τὰς δοκούσας εὐτυχίας τὸν αὐτὸν εἶναι , καὶ πρὸς τὰς ἀτυχίας φυλάξαι γενναίως τὸ πρέπον . τῆς γὰρ εὐλογιστίας ἔργον ἐστὶν ἢ φυλάξασθαι τὸ κακὸν ἐπιφερόμενον ἢ διορθώσασθαι γενόμενον ἢ συστεῖλαι πρὸς τὸ βραχύτατον ἢ παρασκευάζειν αὑτῷ τὴν ὑπομονὴν ἄρρενα καὶ γενναίαν . καὶ γὰρ περὶ τἀγαθὸν ἡ φρόνησις πραγματεύεται τετραχῶς , ἢ κτωμένη τἀγαθὰ ἢ φυλάττουσα ἢ αὔξουσα ἢ χρωμένη δεξιῶς οὗτοι τῆς φρονήσεως καὶ τῶν ἄλλων ἀρετῶν εἰσι κανόνες , οἷς πρὸς ἀμφότερα χρηστέον . οὐκ ἔστιν γὰρ ὅστις πάντʼ ἀνὴρ εὐδαιμονεῖ καὶ νὴ Δία · τό τοι χρεὼν οὐκ ἔστι μὴ χρεὼν ποιεῖν
Lemmas: οὔτε οὖν ἀπαθής ἐπί ὁ τοιοῦτος συμφορά ὁ λόγος ἀξιόω γίγνομαι ὁ εὖ φρονέω οὔτε δυσπαθής · ὁ μέν γάρ ἄτεγκτος καί θηριώδης , ὁ δέ ἐκλύω καί γυναικοπρεπής . εὐλόγιστος δέ ὁ ὁ οἰκεῖος ὅρος ἔχω καί δύναμαι φέρω δεξιός ὁ τε προσηνής καί ὁ λυπηρός ὁ ἐν ὁ βίος συμβαίνω , καί προλαμβάνω ὅτι καθά ἐν δημοκρατία κλῆρος εἰμί ὁ ἀρχή καί δέω λαγχάνω μέν ἄρχω ἀπολαγχάνω δέ φέρω ἀνεπαχθής ὁ τύχη , οὕτως καί ὁ διανομή ὁ πρᾶγμα ἀνέγκλητος καί πειθήνιος ἕπομαι . οὗτος γάρ ὁ μή δύναμαι ποιέω οὐδέ ὁ εὐπραγία ἄν ἔμφρων φέρω δύναμαι καί μέτριος . ὁ μέν γάρ καλός λέγω εἰμί ἐν ὑποθήκη μέρος καί οὗτος μηδέ εὐτύχημα μηδείς ὧδε εἰμί μέγας , ὅς σύ ἐξεπαίρω μέγας ἤ χρεών φρονέω , μηδέ ἐάν τις συμβαίνω δυσχερής , δουλόω πάλιν , ἀλλά αὐτός ἀεί μίμνω , ὁ σεαυτοῦ φύσις σῴζω βέβαιος , ὥστε χρυσός ἐν πῦρ παιδεύω δέ εἰμί καί σώφρων ἀνήρ πρός τε ὁ δοκέω εὐτυχία ὁ αὐτός εἰμί , καί πρός ὁ ἀτυχία φυλάσσω γενναῖος ὁ πρέπω . ὁ γάρ εὐλογιστία ἔργον εἰμί ἤ φυλάσσω ὁ κακός ἐπιφέρω ἤ διορθόω γίγνομαι ἤ συστέλλω πρός ὁ βραχύς ἤ παρασκευάζω ἑαυτοῦ ὁ ὑπομονή ἄρσην καί γενναῖος . καί γάρ περί ἀγαθός ὁ φρόνησις πραγματεύομαι τετραχῶς , ἤ κτάομαι ἀγαθός ἤ φυλάσσω ἤ αὐξάνω ἤ χράω δεξιός οὗτος ὁ φρόνησις καί ὁ ἄλλος ἀρετή εἰμί κανών , ὅς πρός ἀμφότερος χράω . οὐ εἰμί γάρ ὅστις πᾶς ἀνήρ εὐδαιμονέω καί νή Ζεύς · ὁ σύ χρεών οὐ εἰμί μή χρεών ποιέω
plutarchus.consolatio-ad-apollonium-sp-101f-122a 7
ὑπερφυῶς δὲ φαίνεται περὶ τὴν παραμυθίαν ὁ ποιητὴς εὐδοκιμεῖν , ποιήσας τὸν Ἀχιλλέα λέγοντα πρὸς τὸν Πρίαμον ἥκοντα ἐπὶ λύτρα τοῦ Ἕκτορος ταυτί ἀλλʼ ἄγε δὴ κατʼ ἄρʼ ἕζευ ἐπὶ θρόνου , ἄλγεα δʼ ἔμπης ἐν θυμῷ κατακεῖσθαι ἐάσομεν ἀχνύμενοί περ οὐ γάρ τις πρῆξις πέλεται κρυεροῖο γόοιο . ὣς γὰρ ἐπεκλώσαντο θεοὶ δειλοῖσι βροτοῖσι , ζώειν ἀχνυμένοις · αὐτοὶ δὲ τʼ ἀκηδέες εἰσί . δοιοὶ γάρ τε πίθοι κατακείαται ἐν Διὸς οὔδει δώρων οἷα δίδωσι , κακῶν , ἕτερος δὲ ἐάων . ᾧ μὲν κʼ ἀμμίξας δώῃ Ζεὺς τερπικέραυνος , ἄλλοτε μέν τε κακῷ ὅ γε κύρεται ἄλλοτε δʼ ἐσθλῷ · ᾧ δέ κε τῶν λυγρῶν δώῃ , λωβητὸν ἔθηκε καὶ ἑ κακὴ βούβρωστις ἐπὶ χθόνα δῖαν ἐλαύνει , φοιτᾷ δʼ οὔτε θεοῖσι τετιμένος οὔτε βροτοῖσιν . ὁ δὲ μετὰ τοῦτον καὶ τῇ δόξῃ καὶ τῷ χρόνῳ , καίτοι τῶν Μουσῶν ἀναγορεύων ἑαυτὸν μαθητὴν Ἡσίοδος , καὶ οὗτος ἐν πίθῳ καθείρξας τὰ κακά , τὴν Πανδώραν ἀνοίξασαν ἀποφαίνει σκεδάσαι τὸ πλῆθος ἐπὶ πᾶσαν γῆν καὶ θάλατταν , λέγων ὧδε ἀλλὰ γυνὴ χείρεσσι πίθου μέγα πῶμʼ ἀφελοῦσα ἐσκέδασʼ ἀνθρώποισι δὲ μήσατο κήδεα λυγρά . μούνη δʼ αὐτόθι Ἐλπὶς ἐν ἀρρήκτοισι δόμοισιν ἔνδον ἔμεινε πίθου ὑπὸ χείλεσιν , οὐδὲ θύραζε ἐξέπτη · πρόσθεν γὰρ ἐπέλλαβε πῶμα πίθοιο . ἄλλα δὲ μυρία λυγρὰ κατʼ ἀνθρώπους ἀλάληται . πλείη μὲν γὰρ γαῖα κακῶν , πλείη ; δὲ θάλασσα . νοῦσοι δʼ ἀνθρώποισιν ἐφʼ ἡμέρῃ αἱ δʼ ἐπὶ νυκτὶ αὐτόματοι φοιτῶσι , κακὰ θνητοῖσι φέρουσαι σιγῇ , ἐπεὶ φωνὴν ἐξείλετο μητίετα Ζεύς .
Lemmas: ὑπερφυής δέ φαίνω περί ὁ παραμυθία ὁ ποιητής εὐδοκιμέω , ποιέω ὁ Ἀχιλλεύς λέγω πρός ὁ Πρίαμος ἥκω ἐπί λύτρον ὁ Ἕκτωρ οὗτος ἀλλά ἄγε δή κατά ἄρα ἕζομαι ἐπί θρόνος , ἄλγος δέ ἔμπας ἐν θυμός κατάκειμαι ἐάω ἀχεύω περ οὐ γάρ τις πρᾶξις πέλω κρυερός γόος . ὡς γάρ ἐπικλώθω θεός δειλός βροτός , ζάω ἀχεύω · αὐτός δέ τε ἀκηδής εἰμί . δοιοί γάρ τε πίθος κατάκειμαι ἐν Ζεύς οὖδας δῶρον οἷος δίδωμι , κακός , ἕτερος δέ ἐύς . Ὧ μέν ἄν ἀναμείγνυμι δίδωμι Ζεύς τερπικέραυνος , ἄλλοτε μέν τε κακός ὁ γε κυρέω ἄλλοτε δέ ἐσθλός · ὅς δέ ἄν ὁ λυγρός δίδωμι , λωβητός τίθημι καί ἕ κακός βούβρωστις ἐπί χθών δῖος ἐλαύνω , φοιτάω δέ οὔτε θεός τίω οὔτε βροτός . ὁ δέ μετά οὗτος καί ὁ δόξα καί ὁ χρόνος , καίτοι ὁ Μοῦσα ἀναγορεύω ἑαυτοῦ μαθητής Ἡσίοδος , καί οὗτος ἐν πίθος κατείργω ὁ κακός , ὁ Πανδώρη ἀνοίγνυμι ἀποφαίνω σκεδάννυμι ὁ πλῆθος ἐπί πᾶς γῆ καί θάλασσα , λέγω ὧδε ἀλλά γυνή χείρ πίθος μέγας πῶμα ἀφαιρέω σκεδάννυμι ἄνθρωπος δέ μήδομαι κῆδος λυγρός . μόνος δέ αὐτόθι Ἐλπίς ἐν ἄρρηκτος δόμος ἔνδον μένω πίθος ὑπό χεῖλος , οὐδέ θύραζε ἐκπέτομαι · πρόσθεν γάρ ἐπιλαμβάνω πῶμα πίθος . ἄλλος δέ μυρίος λυγρός κατά ἄνθρωπος ἀλάλημαι . πολύς μέν γάρ γῆ κακός , πολύς ; δέ θάλασσα . νόσος δέ ἄνθρωπος ἐπί ἡμέρα ὁ δέ ἐπί νύξ αὐτόματος φοιτάω , κακός θνητός φέρω σιγή , ἐπεί φωνή ἐξαιρέω μητίετα Ζεύς .
plutarchus.consolatio-ad-apollonium-sp-101f-122a 8
ἀπηρτημένως δὲ τούτοις ὁ κωμικὸς ἐπὶ τῶν δυσπαθούντων ἐπὶ ταῖς τοιαύταις συμφοραῖς ταυτὶ λέγει εἰ τὰ δάκρυʼ ἡμῖν τῶν κακῶν ἦν φάρμακον , ἀεὶ θʼ ὁ κλαύσας τοῦ πονεῖν ἐπαύετο , ἠλλαττόμεσθʼ ἂν δάκρυα , δόντες χρυσίον . νῦν δʼ οὐ προσέχει τὰ πράγματʼ οὐδʼ ἀποβλέπει εἰς ταῦτα , δέσποτʼ , ἀλλὰ τὴν αὐτὴν ὁδόν , ἐάν τε κλάῃς ἄν τε μή , πορεύεται . τί οὖν ποιεῖς πλέον ; οὐδέν · ἡ λύπη δʼ ἔχει ὥσπερ τὰ δένδρα τοῦτο καρπὸν τὸ δάκρυον . ὁ δὲ παραμυθούμενος τὴν Δανάην δυσπενθοῦσαν Δίκτυς φησὶ δοκεῖς τὸν ᾍδην σῶν τι φροντίζειν γόων καὶ παῖδʼ ἀνήσειν τὸν σόν , εἰ θέλοις στένειν ; παῦσαι · βλέπουσα δʼ εἰς τὰ τῶν πέλας κακὰ ῥᾴων γένοιʼ ἄν , εἰ λογίζεσθαι θέλοις ὅσοι τε δεσμοῖς ἐμμεμόχλευνται βροτῶν , ὅσοι τε γηράσκουσιν ὀρφανοί τέκνων , τοὺς τʼ ἐκ μέγιστον ὀλβίας τυραννίδος τὸ μηδὲν ὄντας , ταῦτά σε σκοπεῖν χρεών . κελεύει γὰρ αὐτὴν ἐνθυμεῖσθαι τὰ τῶν ἴσα καὶ μείζω δυστυχούντων , ὡς ἐσομένην ἐλαφροτέραν .
Lemmas: ἀπηρτημένως δέ οὗτος ὁ κωμικός ἐπί ὁ δυσπαθέω ἐπί ὁ τοιοῦτος συμφορά οὗτος λέγω εἰ ὁ δάκρυον ἐγώ ὁ κακός εἰμί φάρμακον , ἀεί τε ὁ κλαίω ὁ πονέω παύω , ἀλλάσσω ἄν δάκρυον , δίδωμι χρυσίον . νῦν δέ οὐ προσέχω ὁ πρᾶγμα οὐδέ ἀποβλέπω εἰς οὗτος , δεσπότης , ἀλλά ὁ αὐτός ὁδός , ἐάν τε κλαίω ἐάν τε μή , πορεύω . τίς οὖν ποιέω πολύς ; οὐδείς · ὁ λύπη δέ ἔχω ὥσπερ ὁ δένδρον οὗτος καρπός ὁ δάκρυον . ὁ δέ παραμυθέομαι ὁ Δανάη δυσπενθέω Δίκτυς φημί δοκέω ὁ ᾍδης σός τις φροντίζω γόος καί παῖς ἀνίημι ὁ σός , εἰ ἐθέλω στένω ; παύω · βλέπω δέ εἰς ὁ ὁ πέλας κακός ῥᾴδιος γίγνομαι ἄν , εἰ λογίζομαι ἐθέλω ὅσος τε δεσμός ἐμμοχλεύω βροτός , ὅσος τε γηράσκω ὀρφανός τέκνον , ὁ τε ἐκ μέγας ὄλβιος τυραννίς ὁ μηδείς εἰμί , οὗτος σύ σκοπέω χρεών . κελεύω γάρ αὐτός ἐνθυμέομαι ὁ ὁ ἴσος καί μέγας δυστυχέω , ὡς εἰμί ἐλαφρός .
plutarchus.consolatio-ad-apollonium-sp-101f-122a 9
ἐνταῦθα γὰρ ἄν τις ἑλκύσειε καὶ τὴν τοῦ Σωκράτους φωνήν , τὴν οἰομένην , εἰ συνεισενέγκαιμεν εἰς τὸ κοινὸν τὰς ἀτυχίας , ὥστε διελέσθαι τὸ ἴσον ἕκαστον , ἀσμένως ἂν τοὺς πλείους τὰς αὑτῶν λαβόντας ἀπελθεῖν . ἐχρήσατο δὲ τῇ τοιαύτῃ ἀγωγῇ καὶ Ἀντίμαχος ὁ ποιητής . ἀποθανούσης γὰρ τῆς γυναικὸς αὐτῷ Λύδης , πρὸς ἣν φιλοστόργως εἶχε , παραμύθιον τῆς λύπης αὑτῷ ἐποίησε τὴν ἐλεγείαν τὴν καλουμένην Λύδην , ἐξαριθμησάμενος τὰς ἡρωικὰς συμφοράς , τοῖς ἀλλοτρίοις κακοῖς ἐλάττω τὴν ἑαυτοῦ ποιῶν λύπην . ὥστε καταφανὲς εἶναι ὅτι ὁ παραμυθούμενος τὸν λελυπημένον καὶ δεικνύων κοινὸν καὶ πολλῶν τὸ συμβεβηκὸς καὶ τῶν καὶ ἑτέροις συμβεβηκότων ἔλαττον τὴν δόξαν τοῦ λελυπημένου μεθίστησι καὶ τοιαύτην τινὰ ποιεῖ πίστιν αὐτῷ , ὅτι ἔλαττον ἢ ἡλίκον ᾤετο τὸ συμβεβηκός ἐστιν .
Lemmas: ἐνταῦθα γάρ ἄν τις ἕλκω καί ὁ ὁ Σωκράτης φωνή , ὁ οἴομαι , εἰ συνεισφέρω εἰς ὁ κοινός ὁ ἀτυχία , ὥστε διαιρέω ὁ ἴσος ἕκαστος , ἄσμενος ἄν ὁ πολύς ὁ ἑαυτοῦ λαμβάνω ἀπέρχομαι . χράω δέ ὁ τοιοῦτος ἀγωγή καί Ἀντίμαχος ὁ ποιητής . ἀποθνῄσκω γάρ ὁ γυνή αὐτός Λύδης , πρός ὅς φιλόστοργος ἔχω , παραμύθιον ὁ λύπη ἑαυτοῦ ποιέω ὁ ἐλεγεία ὁ καλέω Λύδη , ἐξαριθμέω ὁ ἡρωϊκός συμφορά , ὁ ἀλλότριος κακός ἐλαχύς ὁ ἑαυτοῦ ποιέω λύπη . ὥστε καταφανής εἰμί ὅτι ὁ παραμυθέομαι ὁ λυπέω καί δείκνυμι κοινός καί πολύς ὁ συμβαίνω καί ὁ καί ἕτερος συμβαίνω ἐλαχύς ὁ δόξα ὁ λυπέω μεθίστημι καί τοιοῦτος τις ποιέω πίστις αὐτός , ὅτι ἐλαχύς ἤ ἡλίκος οἴομαι ὁ συμβαίνω εἰμί .
plutarchus.consolatio-ad-apollonium-sp-101f-122a 11
οἶμαι δὲ καὶ τὴν φύσιν ὁρῶσαν τὸ τʼ ἄτακτον καὶ βραχυχρόνιον τοῦ βίου ἄδηλον ποιῆσαι τὴν τοῦ θανάτου προθεσμίαν τοῦτο γὰρ ἦν ἄμεινον . εἰ γὰρ προῄδειμεν , κἂν προεξετήκοντό τινες ταῖς λύπαις καὶ πρὶν ἀποθανεῖν ἐτεθνήκεσαν . ὅρα δὲ καὶ τοῦ βίου τὸ ὀδυνηρὸν καὶ τὸ πολλαῖς φροντίσιν ἐπηντλημένον , ἃς εἰ βουλοίμεθα καταριθμεῖσθαι , λίαν ἂν αὐτοῦ καταγνοίημεν , ἐπαληθεύσαιμεν δὲ καὶ τὴν παρʼ ἐνίοις κρατοῦσαν δόξαν ὡς ἄρα κρεῖττόν ἐστι τὸ τεθνάναι τοῦ ζῆν . ὁ γοῦν Σιμωνίδης ἀνθρώπων φησὶν ὀλίγον μὲν κάρτος , ἄπρακτοι δὲ μεληδόνες , αἰῶνι δὲ παύρῳ πόνος ἀμφὶ πόνῳ . ὁ δʼ ἄφυκτος ὁμῶς ἐπικρέμαται θάνατος · κείνου γὰρ ἴσον λάχον μέρος οἳ τʼ ἀγαθοὶ ὅστις τε κακός . Πίνδαρος δὲ ἓν παρʼ ἐσθλὸν σύνδυο πήματα δαίονται βροτοῖς . ἀθάνατοι . τὰ μὲν ὦν οὐ δύνανται νήπιοι κόσμῳ φέρειν Σοφοκλῆς δέ σὺ δʼ ἄνδρα θνητὸν εἰ κατέφθιτο στένεις , εἰδὼς τὸ μέλλον οὐδὲν εἰ κέρδος φέρει ; Εὐριπίδης δὲ τὰ θνητὰ πράγματʼ οἶδας ἣν ἔχει φύσιν ; δοκῶ μὲν οὔ πόθεν γάρ ; ἀλλʼ ἄκουέ μου . βροτοῖς ἅπασι κατθανεῖν ὀφείλεται , κοὐκ ἔστιν αὐτῶν ὅστις ἐξεπίσταται τὴν αὔριον μέλλουσαν εἰ βιώσεται . τὸ τῆς τύχης γὰρ ἀφανὲς οἷ προβήσεται . τοιούτου δὴ τοῦ βίου τῶν ἀνθρώπων ὄντος οἷον οὗτοί φασι , πῶς οὐκ εὐδαιμονίζειν μᾶλλον προσήκει τοὺς ἀπολυθέντας τῆς ἐν αὐτῷ λατρείας ἢ κατοικτίρειν τε καὶ θρηνεῖν , ὅπερ οἱ πολλοὶ δρῶσι διʼ ἀμαθίαν ;
Lemmas: οἴομαι δέ καί ὁ φύσις ὁράω ὁ τε ἄτακτος καί βραχυχρόνιος ὁ βίος ἄδηλος ποιέω ὁ ὁ θάνατος προθεσμία οὗτος γάρ εἰμί ἀγαθός . εἰ γάρ πρόοιδα , ἄν προεκτήκω τις ὁ λύπη καί πρίν ἀποθνῄσκω θνῄσκω . ὁράω δέ καί ὁ βίος ὁ ὀδυνηρός καί ὁ πολύς φροντίς ἐπαντλέω , ὅς εἰ βούλομαι καταριθμέω , λίαν ἄν αὐτός καταγιγνώσκω , ἐπαληθεύω δέ καί ὁ παρά ἔνιοι κρατέω δόξα ὡς ἄρα κρατύς εἰμί ὁ θνῄσκω ὁ ζάω . ὁ γοῦν Σιμωνίδης ἄνθρωπος φημί ὀλίγος μέν κάρτος , ἄπρακτος δέ μεληδών , αἰών δέ παῦρος πόνος ἀμφί πόνος . ὁ δέ ἄφυκτος ὁμῶς ἐπικρεμάννυμι θάνατος · ἐκεῖνος γάρ ἴσος λαγχάνω μέρος ὁ τε ἀγαθός ὅστις τε κακός . Πίνδαρος δέ εἷς παρά ἐσθλός σύνδυο πῆμα δαίω βροτός . ἀθάνατος . ὁ μέν οὖν οὐ δύναμαι νήπιος κόσμος φέρω Σοφοκλῆς δέ σύ δέ ἀνήρ θνητός εἰ καταφθίω στένω , Εἰδώς ὁ μέλλω οὐδείς εἰ κέρδος φέρω ; Εὐριπίδης δέ ὁ θνητός πρᾶγμα οἶδα ὅς ἔχω φύσις ; δοκέω μέν οὐ πόθεν γάρ ; ἀλλά ἀκούω ἐγώ . βροτός ἅπας καταθνῄσκω ὀφείλω , οὐ εἰμί αὐτός ὅστις ἐξεπίσταμαι ὁ αὔριον μέλλω εἰ βιόω . ὁ ὁ τύχη γάρ ἀφανής οἷ προβαίνω . τοιοῦτος δή ὁ βίος ὁ ἄνθρωπος εἰμί οἷος οὗτος φημί , πῶς οὐ εὐδαιμονίζω μάλα προσήκω ὁ ἀπολύω ὁ ἐν αὐτός λατρεία ἤ κατοικτείρω τε καί θρηνέω , ὅς ὁ πολύς δράω διά ἀμαθία ;
plutarchus.consolatio-ad-apollonium-sp-101f-122a 12
ὁ δὲ Σωκράτης παραπλήσιον ἔλεγεν εἶναι τὸν θάνατον ἤτοι τῷ βαθυτάτῳ ὕπνῳ ἢ ἀποδημίᾳ μακρᾷ καὶ πολυχρονίῳ ἢ τρίτον φθορᾷ τινι καὶ ἀφανισμῷ τοῦ τε σώματος καὶ τῆς ψυχῆς , κατʼ οὐδὲν δὲ τούτων κακὸν εἶναι . καὶ καθʼ ἕκαστον ἐπεπορεύετο , καὶ πρῶτον τῷ πρώτῳ . εἰ γὰρ δὴ ὕπνος τίς ἐστιν ὁ θάνατος καὶ περὶ τοὺς καθεύδοντας μηδέν ἐστι κακόν , δῆλον ὡς οὐδὲ περὶ τοὺς τετελευτηκότας εἴη ἄν τι κακόν . ἀλλὰ μὴν γʼ ὅτι ἥδιστός ἐστιν ὁ βαθύτατος τί δεῖ καὶ λέγειν ; αὐτὸ γὰρ τὸ πρᾶγμα φανερόν ἐστι πᾶσιν ἀνθρώποις , μαρτυρεῖ δὲ καὶ Ὅμηρος ἐπʼ αὐτοῦ λέγων νήγρετος ἥδιστός , θανάτῳ ἄγχιστα ἐοικώς ἀλλαχοῦ δὲ καὶ ταῦτα λέγει ἔνθʼ Ὕπνῳ ξύμβλητο , κασιγνήτῳ Θανάτοιο καὶ Ὕπνῳ καὶ Θανάτῳ διδυμάοσιν , ὄψει τὴν ὁμοιότητα αὐτῶν δηλῶν τὰ γὰρ δίδυμα τὴν ὁμοιότητα μάλιστα παρεμφαίνει . πάλιν τὲ πού φησι τὸν θάνατον εἶναι χάλκεον ὕπνον , τὴν ἀναισθησίαν ἡμῶν αἰνιττόμενος . οὐκ ἀμούσως δʼ ἔδοξεν ἀποφήνασθαι οὐδʼ ὁ εἰπὼν τὸν ὕπνον τὰ μικρὰ τοῦ θανάτου μυστήρια · προμύησις γὰρ ὄντως ἐστὶ τοῦ θανάτου ὁ ὕπνος . πάνυ δὲ σοφῶς καὶ ὁ κυνικὸς Διογένης κατενεχθεὶς εἰς ὕπνον καὶ μέλλων ἐκλείπειν τὸν βίον , διεγείραντος αὐτὸν τοῦ ἰατροῦ καὶ πυθομένου μή τι περὶ αὐτὸν εἴη χαλεπόν , οὐδέν ἔφη · ὁ γὰρ ἀδελφὸς ; τὸν , ἀδελφὸν προλαμβάνει
Lemmas: ὁ δέ Σωκράτης παραπλήσιος λέγω εἰμί ὁ θάνατος ἤτοι ὁ βαθύς ὕπνος ἤ ἀποδημία μακρός καί πολυχρόνιος ἤ τρίτος φθορά τις καί ἀφανισμός ὁ τε σῶμα καί ὁ ψυχή , κατά οὐδείς δέ οὗτος κακός εἰμί . καί κατά ἕκαστος ἐπιπορεύομαι , καί πρῶτος ὁ πρῶτος . εἰ γάρ δή ὕπνος τις εἰμί ὁ θάνατος καί περί ὁ καθεύδω μηδείς εἰμί κακός , δῆλος ὡς οὐδέ περί ὁ τελευτάω εἰμί ἄν τις κακός . ἀλλά μήν γε ὅτι ἡδύς εἰμί ὁ βαθύς τίς δέω καί λέγω ; αὐτός γάρ ὁ πρᾶγμα φανερός εἰμί πᾶς ἄνθρωπος , μαρτυρέω δέ καί Ὅμηρος ἐπί αὐτός λέγω νήγρετος ἡδύς , θάνατος ἄγχιστος ἔοικα ἀλλαχοῦ δέ καί οὗτος λέγω ἔνθα Ὕπνος συμβάλλω , κασίγνητος Θάνατος καί ὕπνος καί Θάνατος διδυμάων , ὄψις ὁ ὁμοιότης αὐτός δηλόω ὁ γάρ δίδυμος ὁ ὁμοιότης μάλα παρεμφαίνω . πάλιν τε που φημί ὁ θάνατος εἰμί χάλκεος ὕπνος , ὁ ἀναισθησία ἐγώ αἰνίσσομαι . οὐ ἄμουσος δέ δοκέω ἀποφαίνω οὐδέ ὁ λέγω ὁ ὕπνος ὁ μικρός ὁ θάνατος μυστήριον · προμύησις γάρ ὄντως εἰμί ὁ θάνατος ὁ ὕπνος . πάνυ δέ σοφός καί ὁ κυνικός Διογένης καταφέρω εἰς ὕπνος καί μέλλω ἐκλείπω ὁ βίος , διεγείρω αὐτός ὁ ἰατρός καί πυνθάνομαι μή τις περί αὐτός εἰμί χαλεπός , οὐδείς φημί · ὁ γάρ ἀδελφός ; ὁ , ἀδελφός προλαμβάνω
plutarchus.consolatio-ad-apollonium-sp-101f-122a 16
νὴ Δίʼ ἀλλὰ τοὺς πολλοὺς κινεῖ πρὸς τὰ πένθη καὶ τοὺς θρήνους ὁ ἄωρος θάνατος ἀλλὰ καὶ οὗτος οὕτως ἐστὶν εὐπαραμύθητος , ὥστε καὶ ὑπὸ τῶν τυχόντων ποιητῶν συνεωρᾶσθαι καὶ τετυχηκέναι παραμυθίας . θέασαι γὰρ · οἷα περὶ τούτου φησὶ τῶν κωμικῶν τις πρὸς τὸν ἐπὶ τῷ ἀώρῳ λυπούμενον θανάτῳ εἶτʼ εἰ μὲν ᾔδεις ὅττι τοῦτον τὸν βίον , ὃν οὐκ ἐβίωσε , ζῶν διευτύχησεν ἄν , ὁ θάνατος οὐκ εὔκαιρος · εἰ δʼ ἤνεγκεν αὖ οὗτος ὁ βίος τι τῶν ἀνηκέστων , ἴσως ὁ θάνατος αὐτὸς σοῦ γέγονεν εὐνούστερος ἀδήλου οὖν ὄντος πότερον συμφερόντως ἀνεπαύσατο τὸν βίον ἐκλιπὼν καὶ μειζόνων ἀπολυθεὶς κακῶν ἢ οὔ , χρὴ μὴ φέρειν οὕτω βαρέως ὡς ἀπολωλεκότας πάνθʼ ὅσων ᾠήθημεν τεύξεσθαι παρʼ αὐτοῦ . οὐ φαύλως γὰρ ἂν δόξειεν ὁ παρὰ τῷ ποιητῇ Ἀμφιάραος παραμυθεῖσθαι τὴν Ἀρχεμόρου μητέρα δυσχεραίνουσαν ὅτι νήπιος ὢν ὁ παῖς καὶ ἄγαν ἄωρος ἐτελεύτησε . φησὶ γὰρ οὕτως ἔφυ μὲν οὐδεὶς ὅστις οὐ πονεῖ βροτῶν . θάπτει τε τέκνα χἄτερʼ αὖ κτᾶται νέα , αὐτός τε θνήσκει · καὶ τάδʼ ἄχθονται βροτοὶ εἰς γῆν φέροντες γῆν . ἀναγκαίως δʼ ἔχει βίον θερίζειν ὥστε κάρπιμον στάχυν , καὶ τὸν μὲν εἶναι τὸν δὲ μή . τί ταῦτα δεῖ στένειν , ἅπερ δεῖ κατὰ φύσιν διεκπερᾶν ; δεινὸν γὰρ οὐδὲν τῶν ἀναγκαίων βροτοῖς
Lemmas: νή Ζεύς ἀλλά ὁ πολύς κινέω πρός ὁ πένθος καί ὁ θρῆνος ὁ ἄωρος θάνατος ἀλλά καί οὗτος οὕτως εἰμί εὐπαραμύθητος , ὥστε καί ὑπό ὁ τυγχάνω ποιητής συνοράω καί τυγχάνω παραμυθία . θεάομαι γάρ · οἷος περί οὗτος φημί ὁ κωμικός τις πρός ὁ ἐπί ὁ ἄωρος λυπέω θάνατος εἶτα εἰ μέν οἶδα ὅτι οὗτος ὁ βίος , ὅς οὐ βιόω , ζάω διευτυχέω ἄν , ὁ θάνατος οὐ εὔκαιρος · εἰ δέ φέρω αὖ οὗτος ὁ βίος τις ὁ ἀνήκεστος , ἴσως ὁ θάνατος αὐτός σύ γίγνομαι εὔνους ἄδηλος οὖν εἰμί πότερος συμφερόντως ἀναπαύω ὁ βίος ἐκλείπω καί μέγας ἀπολύω κακός ἤ οὐ , χρή μή φέρω οὕτως βαρύς ὡς ἀπόλλυμι πᾶς ὅσος οἴομαι τυγχάνω παρά αὐτός . οὐ φαῦλος γάρ ἄν δοκέω ὁ παρά ὁ ποιητής Ἀμφιάραος παραμυθέομαι ὁ Ἀρχέμορος μήτηρ δυσχεραίνω ὅτι νήπιος εἰμί ὁ παῖς καί ἄγαν ἄωρος τελευτάω . φημί γάρ οὕτως φύω μέν οὐδείς ὅστις οὐ πονέω βροτός . θάπτω τε τέκνον χἄς αὖ κτάομαι νέος , αὐτός τε θνῄσκω · καί ὅδε ἄχθομαι βροτός εἰς γῆ φέρω γῆ . ἀναγκαῖος δέ ἔχω βίος θερίζω ὥστε κάρπιμος στάχυς , καί ὁ μέν εἰμί ὁ δέ μή . τίς οὗτος δέω στένω , ὅς δέω κατά φύσις διεκπεράω ; δεινός γάρ οὐδείς ὁ ἀναγκαῖος βροτός
plutarchus.consolatio-ad-apollonium-sp-101f-122a 17
καθόλου γὰρ χρὴ διανοεῖσθαι πάντα τινὰ καὶ πρὸς αὑτὸν καὶ πρὸς ἄλλον διεξιόντα μετὰ σπουδῆς ; ὡς οὐχ ὁ μακρότατος βίος ἄριστος ἀλλʼ ὁ σπουδαιότατος οὐδὲ γὰρ ὁ πλεῖστα κιθαρῳδήσας ἢ ῥητορεύσας ἢ κυβερνήσας ἀλλʼ ὁ καλῶς ἐπαινεῖται . τὸ γὰρ καλὸν οὐκ ἐν μήκει χρόνου θετέον , ἀλλʼ ἐν ἀρετῇ καὶ τῇ καιρίῳ συμμετρίᾳ τοῦτο γὰρ εὔδαιμον καὶ θεοφιλὲς εἶναι νενόμισται . διὰ τοῦτο γοῦν τοὺς ὑπεροχωτάτους τῶν ἡρώων καὶ φύντας ἀπὸ θεῶν πρὸ γήρως ἐκλιπόντας τὸν βίον οἱ ποιηταὶ παρέδοσαν ἡμῖν , ὥσπερ κἀκεῖνον ὃν περὶ κῆρι φίλει Ζεὺς τʼ αἰγίοχος καὶ Ἀπόλλων παντοίην φιλότητʼ , οὐδʼ ἵκετο γήραος ; οὐδόν τὴν γὰρ εὐκαιρίαν μᾶλλον , οὐ τὴν εὐγηρίαν πανταχῆ θεωροῦμεν πρωτεύουσαν . καὶ γὰρ φυτῶν ἄριστα τὰ πλείστας καρπῶν ἐν βραχεῖ φορὰς ποιούμενα , καὶ ζῴων ἀφʼ ὧν ἐν οὐ πολλῷ χρόνῳ πολλὴν πρὸς τὸν βίον ὠφέλειαν ἔχομεν . τό τε πολὺ δήπουθεν ἢ μικρὸν οὐδὲν διαφέρειν δοκεῖ πρὸς τὸν ἄπειρον ἀφορῶσιν αἰῶνα . τὰ γὰρ χίλια καὶ τὰ μύρια κατὰ Σιμωνίδην ἔτη στιγμὴ τίς ἐστιν ἀόριστος , μᾶλλον δὲ μόριόν τι βραχύτατον στιγμῆς . ἐπεὶ καὶ τῶν ζῴων ἐκείνων , ἅπερ ἱστοροῦσι περὶ τὸν Πόντον γιγνόμενα τὴν ζωὴν ἔχειν ἡμερησίαν , ἕωθεν μὲν γεννώμενα , μέσης δʼ ἡμέρας ἀκμάζοντα , δείλης δὲ γηρῶντα καὶ τελειοῦντα τὸ ζῆν , οὐχὶ κἀκείνων ἦν ἂν τὸ καθʼ ἡμᾶς πάθος τοῦτο , εἴπερ ψυχή τις ἀνθρωπίνη καὶ λογισμὸς ἑκάστοις ἐνῆν , καὶ ταὐτὰ δήπου γʼ ἂν συνέπιπτεν , ὥστε τὰ πρὸ μέσης τῆς ἡμέρας ἐκλείποντα θρήνους παρέχειν καὶ δάκρυα ; τὰ δὲ διημερεύσαντα πάντως ἂν εὐδαιμονίζεσθαι ; μέτρον γὰρ τοῦ βίου τὸ καλόν , οὐ τὸ τοῦ χρόνου μῆκος ,
Lemmas: καθόλου γάρ χρή διανοέω πᾶς τις καί πρός ἑαυτοῦ καί πρός ἄλλος διεξέρχομαι μετά σπουδή ; ὡς οὐ ὁ μακρός βίος ἀγαθός ἀλλά ὁ σπουδαῖος οὐδέ γάρ ὁ πολύς κιθαρῳδέω ἤ ῥητορεύω ἤ κυβερνάω ἀλλά ὁ καλός ἐπαινέω . ὁ γάρ καλός οὐ ἐν μῆκος χρόνος τίθημι , ἀλλά ἐν ἀρετή καί ὁ καίριος συμμετρία οὗτος γάρ εὐδαίμων καί θεοφιλής εἰμί νομίζω . διά οὗτος γοῦν ὁ ὑπέροχος ὁ ἥρως καί φύω ἀπό θεός πρό γῆρας ἐκλείπω ὁ βίος ὁ ποιητής παραδίδωμι ἐγώ , ὥσπερ ἐκεῖνος ὅς περί κέαρ φιλέω Ζεύς τε αἰγίοχος καί Ἀπόλλων παντοῖος φιλότης , οὐδέ ἱκνέομαι γῆρας ; οὐδός ὁ γάρ εὐκαιρία μάλα , οὐ ὁ εὐγηρία πανταχῇ θεωρέω πρωτεύω . καί γάρ φυτόν ἀγαθός ὁ πολύς καρπός ἐν βραχύς φορά ποιέω , καί ζῷον ἀπό ὅς ἐν οὐ πολύς χρόνος πολύς πρός ὁ βίος ὠφέλεια ἔχω . ὁ τε πολύς δήπουθεν ἤ μικρός οὐδείς διαφέρω δοκέω πρός ὁ ἄπειρος ἀφοράω αἰών . ὁ γάρ χίλιοι καί ὁ μυρίος κατά Σιμωνίδης ἔτος στιγμή τις εἰμί ἀόριστος , μάλα δέ μόριον τις βραχύς στιγμή . ἐπεί καί ὁ ζῷον ἐκεῖνος , ὅς ἱστορέω περί ὁ Πόντος γίγνομαι ὁ ζωή ἔχω ἡμερήσιος , ἕωθεν μέν γεννάω , μέσος δέ ἡμέρα ἀκμάζω , δείλη δέ γηράσκω καί τελειόω ὁ ζάω , οὐ ἐκεῖνος εἰμί ἄν ὁ κατά ἐγώ πάθος οὗτος , εἴπερ ψυχή τις ἀνθρώπινος καί λογισμός ἕκαστος ἔνειμι , καί αὐτός δήπου γε ἄν συμπίπτω , ὥστε ὁ πρό μέσος ὁ ἡμέρα ἐκλείπω θρῆνος παρέχω καί δάκρυον ; ὁ δέ διημερεύω πάντως ἄν εὐδαιμονίζω ; μέτρον γάρ ὁ βίος ὁ καλός , οὐ ὁ ὁ χρόνος μῆκος ,
plutarchus.consolatio-ad-apollonium-sp-101f-122a 18
ματαίους γὰρ καὶ πολλῆς εὐηθείας ἡγητέον εἶναι τὰς τοιαύτας ἐκφωνήσεις ἀλλʼ οὐκ ἔδει νέον ὄντα ἀναρπαγῆναι . τίς γὰρ ἂν εἴποι ὡς ἔδει ; πολλὰ δὲ καὶ ἄλλα ἐφʼ ὧν ἄν τις εἴποι ὡς οὐκ ἔδει πραχθῆναι πέπρακται καὶ πράττεται καὶ πραχθήσεται πολλάκις . οὐ γὰρ νομοθετήσοντες πάρεσμεν εἰς τὸν βίον , ἀλλὰ πεισόμενοι τοῖς διατεταγμένοις ὑπὸ τῶν τὰ ὅλα πρυτανευόντων θεῶν καὶ τοῖς τῆς εἱμαρμένης καὶ προνοίας θεσμοῖς .
Lemmas: μάταιος γάρ καί πολύς εὐήθεια ἡγέομαι εἰμί ὁ τοιοῦτος ἐκφώνησις ἀλλά οὐ δέω νέος εἰμί ἀναρπάζω . τίς γάρ ἄν λέγω ὡς δέω ; πολύς δέ καί ἄλλος ἐπί ὅς ἄν τις λέγω ὡς οὐ δέω πράσσω πράσσω καί πράσσω καί πράσσω πολλάκις . οὐ γάρ νομοθετέω πάρειμι εἰς ὁ βίος , ἀλλά πάσχω ὁ διατάσσω ὑπό ὁ ὁ ὅλος πρυτανεύω θεός καί ὁ ὁ μείρομαι καί πρόνοια θεσμός .
plutarchus.consolatio-ad-apollonium-sp-101f-122a 19
τί δʼ ; οἱ πενθοῦντες τοὺς οὕτως ἀποθανόντας ἑαυτῶν ἕνεκα πενθοῦσιν ἢ τῶν κατοιχομένων ; εἰ μὲν οὖν ἑαυτῶν , ὅτι τῆς ἀπὸ τῶν τεθνεώτων ἡδονῆς ἢ χρείας ἢ γηροβοσκίας ἐστερήθησαν , φίλαυτος ἡ τῆς λύπης πρόφασις · οὐ γὰρ ἐκείνους ποθοῦντες ἀλλὰ τὰς ἀπʼ αὐτῶν ὠφελείας φανήσονται . εἰ δὲ τῶν τεθνεώτων ἕνεκα πενθοῦσιν , ἐπιστήσαντες ὅτι ἐν οὐδενὶ κακῷ τυγχάνουσιν ὄντες , ἀπαλλαγήσονται τῆς λύπης , ἀρχαίῳ καὶ σοφῷ πεισθέντες λόγῳ τῷ παραινοῦντι τὰ μὲν ἀγαθὰ ποιεῖν ὡς μέγιστα , τὰ δὲ κακὰ συστέλλειν καὶ ταπεινοῦν . εἰ μὲν οὖν τὸ πένθος ἐστὶν ἀγαθόν , δεῖ ποιεῖν αὐτὸ ὡς πλεῖστον καὶ μέγιστον · εἰ δʼ , ὥσπερ ἡ ἀλήθεια ἔχει , κακὸν αὐτὸ ὁμολογοῦμεν εἶναι , συστέλλειν καὶ ποιεῖν ὡς ; ἐλάχιστον καὶ ἐξαλείφειν εἰς τὸ δυνατόν . ὡς δὲ τοῦτο ῥᾴδιον , καταφανὲς ἐκ τῆς τοιαύτης παραμυθίας . φασὶ γάρ τινα τῶν ἀρχαίων φιλοσόφων εἰσιόντα πρὸς Ἀρσινόην τὴν βασίλισσαν πενθοῦσαν τὸν υἱὸν τοιούτῳ χρήσασθαι λόγῳ , φάμενον ὅτι καθʼ ὃν χρόνον ὁ Ζεὺς ἔνεμε τοῖς δαίμοσι τὰς τιμάς , οὐκ ἔτυχε παρὸν τὸ Πένθος , ἤδη δὲ νενεμημένων ἦλθεν ὕστερον . τὸν οὖν Δία , ὡς ἠξίου καὶ αὑτῷ τιμὴν δοθῆναι , ἀποροῦντα διὰ τὸ ἤδη κατηναλῶσθαι πάσας τοῖς ἄλλοις , ταύτην αὐτῷ δοῦναι τὴν ἐπὶ τοῖς τελευτήσασι γιγνομένην , οἷον δάκρυα καὶ λύπας ὥσπερ οὖν τοὺς ἄλλους δαίμονας , ὑφʼ ὧν τιμῶνται , τούτους ἀγαπᾶν , τὸν αὐτὸν τρόπον καὶ τὸ Πένθος ἐὰν μὲν οὖν αὐτὸ ἀτιμάσῃς , ὦ γύναι , οὐ προσελεύσεταί σοι · ἐὰν δὲ τιμᾶται ὑπὸ σοῦ ἐπιμελῶς ταῖς δοθείσαις αὐτῷ τιμαῖς , λύπαις καὶ θρήνοις , ἀγαπήσει σε καὶ ἀεὶ τί σοι παρέσται τοιοῦτον ἐφʼ ᾧ τιμηθήσεται συνεχῶς ὑπὸ σοῦ . θαυμασίως δὴ φαίνεται τῷ λόγῳ πείσας οὗτος παρελέσθαι τῆς ἀνθρώπου τὸ πένθος καὶ τοὺς θρήνους .
Lemmas: τίς δέ ; ὁ πενθέω ὁ οὕτως ἀποθνῄσκω ἑαυτοῦ ἕνεκα πενθέω ἤ ὁ κατοίχομαι ; εἰ μέν οὖν ἑαυτοῦ , ὅτι ὁ ἀπό ὁ θνῄσκω ἡδονή ἤ χρεία ἤ γηροβοσκία στερέω , φίλαυτος ὁ ὁ λύπη πρόφασις · οὐ γάρ ἐκεῖνος ποθέω ἀλλά ὁ ἀπό αὐτός ὠφέλεια φανάω . εἰ δέ ὁ θνῄσκω ἕνεκα πενθέω , ἐφίστημι ὅτι ἐν οὐδείς κακός τυγχάνω εἰμί , ἀπαλλάσσω ὁ λύπη , ἀρχαῖος καί σοφός πείθω λόγος ὁ παρανέω ὁ μέν ἀγαθός ποιέω ὡς μέγας , ὁ δέ κακός συστέλλω καί ταπεινόω . εἰ μέν οὖν ὁ πένθος εἰμί ἀγαθός , δέω ποιέω αὐτός ὡς πολύς καί μέγας · εἰ δέ , ὥσπερ ὁ ἀλήθεια ἔχω , κακός αὐτός ὁμολογέω εἰμί , συστέλλω καί ποιέω ὡς ; ἐλαχύς καί ἐξαλείφω εἰς ὁ δυνατός . ὡς δέ οὗτος ῥᾴδιος , καταφανής ἐκ ὁ τοιοῦτος παραμυθία . φημί γάρ τις ὁ ἀρχαῖος φιλόσοφος εἰσέρχομαι πρός Ἀρσινόη ὁ βασίλισσα πενθέω ὁ υἱός τοιοῦτος χράω λόγος , φημί ὅτι κατά ὅς χρόνος ὁ Ζεύς νέμω ὁ δαίμων ὁ τιμή , οὐ τυγχάνω πάρειμι ὁ Πένθος , ἤδη δέ νέμω ἔρχομαι ὕστερον . ὁ οὖν Ζεύς , ὡς ἀξιόω καί ἑαυτοῦ τιμή δίδωμι , ἀπορέω διά ὁ ἤδη καταναλόω πᾶς ὁ ἄλλος , οὗτος αὐτός δίδωμι ὁ ἐπί ὁ τελευτάω γίγνομαι , οἷος δάκρυον καί λύπη ὥσπερ οὖν ὁ ἄλλος δαίμων , ὑπό ὅς τιμάω , οὗτος ἀγαπάω , ὁ αὐτός τρόπος καί ὁ Πένθος ἐάν μέν οὖν αὐτός ἀτιμάζω , ὦ γυνή , οὐ προσέρχομαι σύ · ἐάν δέ τιμάω ὑπό σύ ἐπιμελής ὁ δίδωμι αὐτός τιμή , λύπη καί θρῆνος , ἀγαπάω σύ καί ἀεί τις σύ πάρειμι τοιοῦτος ἐπί ὅς τιμάω συνεχής ὑπό σύ . θαυμάσιος δή φαίνω ὁ λόγος πείθω οὗτος παραιρέω ὁ ἄνθρωπος ὁ πένθος καί ὁ θρῆνος .
plutarchus.consolatio-ad-apollonium-sp-101f-122a 20
τὸ δʼ ὅλον εἴποι τις ἂν πρὸς τὸν πενθοῦντα πότερα παύσῃ ποτὲ δυσφορῶν ἢ ἀεὶ δεῖν οἰήσῃ λυπεῖσθαι καὶ παρʼ ὅλον τὸν βίον ; εἰ μὲν γὰρ ἀεὶ μενεῖς ἐπὶ τῇ δυσπαθείᾳ ταύτῃ , τελείαν ἀθλιότητα σεαυτῷ παρέξεις καὶ πικροτάτην κακοδαιμονίαν διὰ ψυχῆς ἀγέννειαν καὶ μαλακίαν εἰ δὲ μεταθήσῃ ποτέ , τί οὐκ ἤδη μετατίθεσαι καὶ σεαυτὸν ἀνέλκεις ἐκ τῆς ἀτυχίας ; οἷς γὰρ λόγοις τοῦ χρόνου προϊόντος χρησάμενος ἀπολυθήσῃ , τούτοις νῦν προσσχὼν ἀπαλλάγηθι τῆς κακουχίας · καὶ γὰρ ἐπὶ τῶν σωματικῶν παθημάτων ἡ ταχίστη τῆς ἀπαλλαγῆς ὁδὸς ἀμείνων . ὃ οὖν μέλλεις τῷ χρόνῳ χαρίζεσθαι , τοῦτο τῷ λόγῳ χάρισαι καὶ τῇ παιδείᾳ , καὶ σεαυτὸν ἔκλυσαι τῶν κακῶν .
Lemmas: ὁ δέ ὅλος λέγω τις ἄν πρός ὁ πενθέω πότερος παύω ποτέ δυσφορέω ἤ ἀεί δέω οἴομαι λυπέω καί παρά ὅλος ὁ βίος ; εἰ μέν γάρ ἀεί μένω ἐπί ὁ δυσπάθεια οὗτος , τέλειος ἀθλιότης σεαυτοῦ παρέχω καί πικρός κακοδαιμονία διά ψυχή ἀγέννεια καί μαλακία εἰ δέ μετατίθημι ποτέ , τίς οὐ ἤδη μετατίθημι καί σεαυτοῦ ἀνέλκω ἐκ ὁ ἀτυχία ; ὅς γάρ λόγος ὁ χρόνος προέρχομαι χράω ἀπολύω , οὗτος νῦν προσέχω ἀπαλλάσσω ὁ κακουχία · καί γάρ ἐπί ὁ σωματικός πάθημα ὁ ταχύς ὁ ἀπαλλαγή ὁδός ἀγαθός . ὅς οὖν μέλλω ὁ χρόνος χαρίζω , οὗτος ὁ λόγος χαρίζω καί ὁ παιδεία , καί σεαυτοῦ κλύζω ὁ κακός .
plutarchus.consolatio-ad-apollonium-sp-101f-122a 21
ἀλλʼ οὐ γὰρ ἤλπιζον φησὶ ταῦτα πείσεσθαι , οὐδὲ προσεδόκων ἀλλʼ ἐχρῆν σε προσδοκᾶν καὶ προκατακεκρικέναι τῶν ἀνθρωπείων τὴν ἀδηλότητα καὶ οὐδένειαν , καὶ οὐκ ἂν νῦν ἀπαράσκευος ὥσπερ ὑπὸ πολεμίων ἐξαίφνης ἐπελθόντων ἐλήφθης καλῶς γὰρ ὁ παρὰ τῷ Εὐριπίδῃ Θησεὺς παρεσκευάσθαι φαίνεται πρὸς τὰ τοιαῦτα · ἐκεῖνος γάρ φησιν ἐγὼ δὲ τοῦτο παρὰ σοφοῦ τινος μαθὼν εἰς φροντίδας νοῦν συμφορὰς τʼ ἐβαλλόμην , φυγὰς τʼ ἐμαυτῷ προστιθεὶς πάτρας ἐμῆς θανάτους τʼ ἀώρους καὶ κακῶν ἄλλας ὁδούς , ἵνʼ εἴ τι πάσχοιμʼ ὧν ἐδόξαζον φρενί , μή μοι νεῶρες προσπεσὸν μᾶλλον δάκοι οἱ δʼ ἀγεννέστεροι καὶ ἀνασκήτως διακείμενοι οὐδʼ ἀναστροφὴν ἐνίοτε λαμβάνουσι πρὸς τὸ βουλεύσασθαί τι τῶν εὐσχημόνων καὶ συμφερόντων , ἀλλʼ ἐκτρέπονται πρὸς τὰς ἐσχάτας ταλαιπωρίας , τὸ μηδὲν αἴτιον σῶμα τιμωρούμενοι καὶ τὰ μὴ νοσοῦντα κατὰ τὸν Ἀχαιὸν συναλγεῖν , ἀναγκάζοντες .
Lemmas: ἀλλά οὐ γάρ ἐλπίζω φημί οὗτος πάσχω , οὐδέ προσδοκάω ἀλλά χρή σύ προσδοκάω καί προκατακρίνω ὁ ἀνθρώπειος ὁ ἀδηλότης καί οὐδένεια , καί οὐ ἄν νῦν ἀπαράσκευος ὥσπερ ὑπό πολέμιος ἐξαίφνης ἐπέρχομαι λαμβάνω καλός γάρ ὁ παρά ὁ Εὐριπίδης Θησεύς παρασκευάζω φαίνω πρός ὁ τοιοῦτος · ἐκεῖνος γάρ φημί ἐγώ δέ οὗτος παρά σοφός τις μανθάνω εἰς φροντίς νόος συμφορά τε βάλλω , φυγάς τε ἐμαυτοῦ προστίθημι πάτρα ἐμός θάνατος τε ἄωρος καί κακός ἄλλος ὁδός , ἵνα εἰ τις πάσχω ὅς δοξάζω φρήν , μή ἐγώ νεώρης προσπίπτω μάλα δάκνω ὁ δέ ἀγεννής καί ἀνάσκητος διάκειμαι οὐδέ ἀναστροφή ἐνίοτε λαμβάνω πρός ὁ βουλεύω τις ὁ εὐσχήμων καί συμφέρω , ἀλλά ἐκτρέπω πρός ὁ ἔσχατος ταλαιπωρία , ὁ μηδείς αἴτιος σῶμα τιμωρέω καί ὁ μή νοσέω κατά ὁ Ἀχαιός συναλγέω , ἀναγκάζω .
plutarchus.consolatio-ad-apollonium-sp-101f-122a 23
ἀλλὰ νὴ Δία τινὲς ὑποτυγχάνοντες οὐκ ἐπὶ παντὶ θανάτῳ τὰ πένθη δεῖν οἴονται γίγνεσθαι , ἀλλʼ ἐπὶ τοῖς ἀώροις , διὰ τὸ μηδενὸς τετυχηκέναι τῶν ἐν τῷ βίῳ νενομισμένων ἀγαθῶν , οἷον γάμου παιδείας τελειότητος πολιτείας ἀρχῶν ( ταῦτα γὰρ εἶναι τὰ λυποῦντα μάλιστα τοὺς ἐπὶ τοῖς ἀώροις ἀτυχοῦντας , διὰ τὸ ἀφῃρῆσθαι πρὸ τοῦ δέοντος τῆς ἐλπίδος ) , ἀγνοοῦντες ὅτι ὁ ἄωρος θάνατος ὡς πρὸς τὴν τῶν ἀνθρώπων φύσιν οὐδὲν διαφέρει . καθάπερ γὰρ τῆς εἰς κοινὴν πατρίδα πορείας προκειμένης πᾶσιν ἀναγκαίας καὶ ἀπαραιτήτου οἱ μὲν προπορεύονται οἱ δʼ ἐπακολουθοῦσι , πάντες δʼ ἐπὶ ταὐτὸν ἔρχονται , τὸν αὐτὸν τρόπον τῶν εἰς τὸ χρεὼν ὁδευόντων οὐδὲν πλέον ἔχοντες , τυγχάνουσιν οἱ βραδύτερον ἀφικνούμενοι τῶν θᾶττον παραγιγνομένων . εἴ γε μὴν ὁ ἄωρος θάνατος κακόν ἐστιν , ἀωρότατος ἂν εἴη ὁ τῶν νηπίων καὶ παίδων καὶ ἔτι μᾶλλον ὁ τῶν ἄρτι γεγονότων . ἀλλὰ τοὺς τούτων θανάτους ῥᾳδίως φέρομεν καὶ εὐθύμως , τοὺς δὲ τῶν ἤδη προβεβηκότων δυσχερῶς καὶ πενθικῶς · διὰ τὸν ἐκ ματαίων ἐλπίδων ἀναπλασμόν , ἤδη νομιζόντων ἡμῶν βεβαίαν ἔχειν τὴν τῶν τηλικούτων διαμονήν . εἰ δʼ ὁ τῆς ζωῆς τῶν ἀνθρώπων χρόνος εἰκοσαέτης ἦν , τὸν πεντεκαιδεκαέτη ἀπογενόμενον ἐνομίζομεν ἂν μηκέτʼ ἄωρον τελευτᾶν ἀλλʼ ἤδη μέτρον ἡλικίας ἔχοντα ἱκανόν · τὸν δὲ τὴν τῶν εἴκοσιν ἐτῶν προθεσμίαν ἐκπληρώσαντα ἢ τὸν ἐγγὺς γενόμενον τοῦ τῶν εἴκοσιν ἐτῶν ἀριθμοῦ πάντως ἂν ἐμακαρίζομεν ὡς εὐδαιμονέστατον καὶ τελειότατον διαπεράσαντα βίον . εἰ δὲ διακοσίων ἐτῶν ἦν , τὸν ἑκατὸν ἐτῶν τελευτήσαντα πάντως ἂν ἄωρον νομίζοντες εἶναι πρὸς ὀδυρμοὺς καὶ θρήνους ἐτραπόμεθα .
Lemmas: ἀλλά νή Ζεύς τις ὑποτυγχάνω οὐ ἐπί πᾶς θάνατος ὁ πένθος δέω οἴομαι γίγνομαι , ἀλλά ἐπί ὁ ἄωρος , διά ὁ μηδείς τυγχάνω ὁ ἐν ὁ βίος νομίζω ἀγαθός , οἷος γάμος παιδεία τελειότης πολιτεία ἀρχή ( οὗτος γάρ εἰμί ὁ λυπέω μάλα ὁ ἐπί ὁ ἄωρος ἀτυχέω , διά ὁ ἀφαιρέω πρό ὁ δέω ὁ ἐλπίς ) , ἀγνοέω ὅτι ὁ ἄωρος θάνατος ὡς πρός ὁ ὁ ἄνθρωπος φύσις οὐδείς διαφέρω . καθά γάρ ὁ εἰς κοινός πατρίς πορεία πρόκειμαι πᾶς ἀναγκαῖος καί ἀπαραίτητος ὁ μέν προπορεύω ὁ δέ ἐπακολουθέω , πᾶς δέ ἐπί αὐτός ἔρχομαι , ὁ αὐτός τρόπος ὁ εἰς ὁ χρεών ὁδεύω οὐδείς πολύς ἔχω , τυγχάνω ὁ βραδύς ἀφικνέομαι ὁ ταχύς παραγίγνομαι . εἰ γε μήν ὁ ἄωρος θάνατος κακός εἰμί , ἄωρος ἄν εἰμί ὁ ὁ νήπιος καί παῖς καί ἔτι μάλα ὁ ὁ ἄρτι γίγνομαι . ἀλλά ὁ οὗτος θάνατος ῥᾴδιος φέρω καί εὔθυμος , ὁ δέ ὁ ἤδη προβαίνω δυσχερής καί πενθικός · διά ὁ ἐκ μάταιος ἐλπίς ἀναπλασμός , ἤδη νομίζω ἐγώ βέβαιος ἔχω ὁ ὁ τηλικοῦτος διαμονή . εἰ δέ ὁ ὁ ζωή ὁ ἄνθρωπος χρόνος εἰκοσαετής εἰμί , ὁ πεντεκαιδεκαέτης ἀπογίγνομαι νομίζω ἄν μηκέτι ἄωρος τελευτάω ἀλλά ἤδη μέτρον ἡλικία ἔχω ἱκανός · ὁ δέ ὁ ὁ εἴκοσι ἔτος προθεσμία ἐκπληρόω ἤ ὁ ἐγγύς γίγνομαι ὁ ὁ εἴκοσι ἔτος ἀριθμός πάντως ἄν μακαρίζω ὡς εὐδαίμων καί τέλειος διαπεράω βίος . εἰ δέ διακόσιοι ἔτος εἰμί , ὁ ἑκατόν ἔτος τελευτάω πάντως ἄν ἄωρος νομίζω εἰμί πρός ὀδυρμός καί θρῆνος τρέπω .
plutarchus.consolatio-ad-apollonium-sp-101f-122a 24
δῆλον οὖν ὅτι καὶ ὁ λεγόμενος ; ἄωρος θάνατος εὐπαραμύθητός ἐστι διά τε ταῦτα καὶ τὰ προειρημένα ἐν τοῖς ἔμπροσθεν . μεῖον γὰρ ὄντως ἐδάκρυσε Τρωίλος ἢ Πρίαμος , κἂν Πρίαμος αὐτός , εἰ προετελεύτησεν ἔτʼ ἀκμαζούσης αὐτῷ τῆς βασιλείας καὶ τῆς τοσαύτης τύχης ἣν ἐθρήνει . οἷα γοῦν πρὸς τὸν ἑαυτοῦ διελέχθη υἱὸν Ἕκτορα , παραινῶν ἀναχωρεῖν ἀπὸ τῆς πρὸς τὸν Ἀχιλλέα μάχης , ἐν οἷς φησιν ἀλλʼ εἰσέρχεο τεῖχος , ἐμὸν τέκος , ὄφρα σαώσῃς Τρῶας καὶ Τρῳάς , μηδὲ μέγα κῦδος ὀρέξῃς Πηλεΐδῃ , αὐτὸς δὲ φίλης αἰῶνος ἀμερθῇς ; πρὸς δʼ ἐμὲ τὸν δύστηνον ἔτι φρονέοντʼ ἐλέησον , δύσμορον , ὃν ῥα πατὴρ Κρονίδης ἐπὶ γήραος οὐδῷ αἴσῃ ἐν ἀργαλέῃ φθίσει , κακὰ πόλλʼ ἐπιδόντα , υἷάς τʼ ὀλλυμένους , ἑλκηθείσας τε θύγατρας , καὶ θαλάμους κεραϊζομένους , καὶ νήπια τέκνα βαλλόμενα ποτὶ γαίῃ , ἐν αἰνῇ δηϊοτῆτι , ἑλκομένας τε νυοὺς ὀλοῇς ὑπὸ χερσὶν Ἀχαιῶν . αὐτὸν δʼ ἂν πύματόν με κύνες πρώτῃσι θύρῃσι ὠμησταὶ ἐρύωσιν , ἐπεὶ κέ τις ὀξέι χαλκῷ τύψας ἠὲ βαλὼν ῥεθέων ἐκ θυμὸν ἕληται . ἀλλʼ ὅτε δὴ πολιόν τε κάρη πολιόν τε γένειον αἰδῶ τʼ αἰσχύνωσι κύνες , κταμένοιο γέροντος , τοῦτο δὴ οἴκτιστον πέλεται δειλοῖσι βροτοῖσιν . ἦ ῥʼ ὁ γέρων πολιὰς δʼ ἄρʼ ἀνὰ τρίχας ἕλκετο χερσί , τίλλων ἐκ κεφαλῆς , οὐδʼ Ἕκτορι θυμὸν ἔπειθεν . Ὄντων οὖν σοι παμπόλλων παραδειγμάτων περὶ τούτων ἐννοήθητι τὸν θάνατον οὐκ ὀλίγους ἀπαλλάττειν μεγάλων καὶ χαλεπῶν κακῶν , ὧν , εἰ ἐπεβίωσαν , πάντως ἂν ἐπειράθησαν . ἃ φειδόμενος τῆς τοῦ λόγου συμμετρίας παρέλιπον , ἀρκεσθεὶς τοῖς εἰρημένοις πρὸς τὸ μὴ δεῖν πέρα τοῦ φυσικοῦ καὶ μετρίου πρὸς ἄπρακτα πένθη καὶ θρήνους ἀγεννεῖς ἐκτρέπεσθαι .
Lemmas: δῆλος οὖν ὅτι καί ὁ λέγω ; ἄωρος θάνατος εὐπαραμύθητος εἰμί διά τε οὗτος καί ὁ προλέγω ἐν ὁ ἔμπροσθεν . μείων γάρ ὄντως δακρύω Τρωΐ ̈λος ἤ Πρίαμος , κἀν Πρίαμος αὐτός , εἰ προτελευτάω ἔτι ἀκμάζω αὐτός ὁ βασιλεία καί ὁ τοσοῦτος τύχη ὅς θρηνέω . οἷος γοῦν πρός ὁ ἑαυτοῦ διαλέγω υἱός Ἕκτωρ , παραινέω ἀναχωρέω ἀπό ὁ πρός ὁ Ἀχιλλεύς μάχη , ἐν ὅς φημί ἀλλά εἰσέρχομαι τεῖχος , ἐμός τέκος , ὄφρα σῴζω Τρώς καί Τρωϊός , μηδέ μέγας κῦδος ὀρέγω Πηλείδης , αὐτός δέ φίλος αἰών ἀμέρδω ; πρός δέ ἐγώ ὁ δύστηνος ἔτι φρονέω ἐλεέω , δύσμορος , ὅς ἄρα πατήρ Κρονίδης ἐπί γῆρας οὐδός αἶσα ἐν ἀργαλέος φθίω , κακός πολύς ἐφοράω , υἱός τε ὄλλυμι , ἑλκέω τε θυγάτηρ , καί θάλαμος κεραίζω , καί νήπιος τέκνον βάλλω πρός γῆ , ἐν αἰνός δηϊοτής , ἕλκω τε νυός ὀλοός ὑπό χείρ Ἀχαιός . αὐτός δέ ἄν πύματος ἐγώ κύων πρῶτος θύρα ὠμηστής ἐρύω , ἐπεί ἄν τις ὀξύς χαλκός τύπτω ἤ βάλλω ῥέθος ἐκ θυμός αἱρέω . ἀλλά ὅτε δή πολιός τε κάρα πολιός τε γένειον αἰδώς τε αἰσχύνω κύων , κτείνω γέρων , οὗτος δή οἰκτρός πέλω δειλός βροτός . ἠμί ἄρα ὁ γέρων πολιός δέ ἄρα ἀνά θρίξ ἕλκω χείρ , τίλλω ἐκ κεφαλή , οὐδέ Ἕκτωρ θυμός πείθω . εἰμί οὖν σύ πάμπολυς παράδειγμα περί οὗτος ἐννοέω ὁ θάνατος οὐ ὀλίγος ἀπαλλάσσω μέγας καί χαλεπός κακός , ὅς , εἰ ἐπιβιόω , πάντως ἄν ἐπιλέγω . ὅς φείδομαι ὁ ὁ λόγος συμμετρία παραλείπω , ἀρκέω ὁ λέγω πρός ὁ μή δέω πέρα ὁ φυσικός καί μέτριος πρός ἄπρακτος πένθος καί θρῆνος ἀγεννής ἐκτρέπω .
plutarchus.consolatio-ad-apollonium-sp-101f-122a 25
τὸ γὰρ μὴ διʼ αὑτὸν κακῶς πράττειν ὁ μὲν Κράντωρ φησὶν οὐ μικρὸν εἶναι κούφισμα πρὸς τὰς τύχας , ἐγὼ δʼ ἂν εἴποιμι φάρμακον ἀλυπίας εἶναι μέγιστον . τὸ δὲ φιλεῖν τὸν μεταλλάξαντα καὶ στέργειν οὐκ ἐν τῷ λυπεῖν ἑαυτούς ἐστιν , ἀλλʼ ἐν τῷ τὸν ἀγαπώμενον ὠφελεῖν ὠφέλεια δʼ ἐστὶ τοῖς ἀφῃρημένοις ἡ διὰ τῆς ἀγαθῆς μνήμης τιμή . οὐδεὶς γὰρ ἀγαθὸς ἄξιος θρήνων ἀλλʼ ὕμνων καὶ παιάνων , οὐδὲ πένθους ἀλλὰ μνήμης ; εὐκλεοῦς , οὐδὲ δακρύων ἐπωδύνων ἀλλʼ ἐτείων ἀπαρχῶν , εἴ γʼ ὁ μετηλλαχὼς θειότερόν τινα βίον μετείληφεν , ἀπαλλαγεὶς τῆς τοῦ σώματος λατρείας καὶ τῶν ἀτρύτων τούτων φροντίδων τε καὶ συμφορῶν , ἃς ἀνάγκη τοὺς εἰληχότας τὸν θνητὸν βίον ὑπομένειν , ἕως ἂν ἐκπλήσωσι τὸν ἐπικλωσθέντα τῆς ζωῆς βίον , ὃν ἔδωκεν ἡμῖν ἡ φύσις οὐκ εἰς ἅπαντα τὸν χρόνον , ἀλλὰ καθʼ ἕκαστον ἀπένειμε τὸν μερισθέντα κατὰ τοὺς τῆς εἱμαρμένης νόμους .
Lemmas: ὁ γάρ μή διά ἑαυτοῦ κακός πράσσω ὁ μέν Κράντωρ φημί οὐ μικρός εἰμί κούφισμα πρός ὁ τύχη , ἐγώ δέ ἄν λέγω φάρμακον ἀλυπία εἰμί μέγας . ὁ δέ φιλέω ὁ μεταλλάσσω καί στέργω οὐ ἐν ὁ λυπέω ἑαυτοῦ εἰμί , ἀλλά ἐν ὁ ὁ ἀγαπάω ὠφελέω ὠφέλεια δέ εἰμί ὁ ἀφαιρέω ὁ διά ὁ ἀγαθός μνήμη τιμή . οὐδείς γάρ ἀγαθός ἄξιος θρῆνος ἀλλά ὕμνος καί παιάν , οὐδέ πένθος ἀλλά μνήμη ; εὐκλεής , οὐδέ δάκρυον ἐπώδυνος ἀλλά ἔτειος ἀπαρχή , εἰ γε ὁ μεταλλάσσω θεῖος τις βίος μεταλαμβάνω , ἀπαλλάσσω ὁ ὁ σῶμα λατρεία καί ὁ ἄτρυτος οὗτος φροντίς τε καί συμφορά , ὅς ἀνάγκη ὁ λαγχάνω ὁ θνητός βίος ὑπομένω , ἕως ἄν ἐκπίμπλημι ὁ ἐπικλώθω ὁ ζωή βίος , ὅς δίδωμι ἐγώ ὁ φύσις οὐ εἰς ἅπας ὁ χρόνος , ἀλλά κατά ἕκαστος ἀπονέμω ὁ μερίζω κατά ὁ ὁ μείρομαι νόμος .
plutarchus.consolatio-ad-apollonium-sp-101f-122a 26
διὸ τοὺς εὖ φρονοῦντας ἐπὶ τοῖς ἀποθνῄσκουσιν οὐ χρὴ πέρα τοῦ φυσικοῦ καὶ μετρίου τῆς περὶ τὴν τύχην λύπης εἰς ἄπρακτα καὶ βαρβαρικὰ πένθη παρεκτρέπεσθαι καὶ τοῦθʼ ὅπερ πολλοῖς ἤδη συνέβη περιμένειν , ὥστε πρὶν ἀπώσασθαι τὰ πένθη κακουχουμένους τελευτῆσαι τὸν βίον καὶ ἐν τοῖς πενθίμοις τῆς κακοδαίμονος ταφῆς μεταλαβεῖν , ἅμα τῶν τε ἀνιαρῶν καὶ τῶν ἐκ τῆς ἀλογιστίας κακῶν συγκηδευομένων αὐτοῖς , ὥστʼ ἐπιφθέγξασθαι τὸ Ὁμηρικὸν μυρομένοισι δὲ τοῖσι μέλας ἐπὶ ἕσπερος ἦλθε . διὸ καὶ πολλάκις αὑτοῖς προσδιαλέγεσθαι χρὴ τί δέ ; παυσόμεθά ποτε λυπούμενοι ἢ ἀκαταπαύστῳ συμφορᾷ συνεσόμεθα μέχρι παντὸς τοῦ βίου ; τὸ γὰρ δὴ ἀτελεύτητον νομίζειν τὸ πένθος ἀνοίας ἐστὶν ἐσχάτης , καίτοι γʼ ὁρῶντας ὡς καὶ οἱ βαρυλυπότατοι καὶ πολυπενθέστατοι πραότατοι γίγνονται πολλάκις ὑπὸ τοῦ χρόνου , καὶ ἐν οἷς ἐδυσχέραινον σφόδρα μνήμασιν ἀνοιμώζοντες καὶ στερνοτυπούμενοι λαμπρὰς εὐωχίας συνίστανται μετὰ μουσουργῶν καὶ τῆς ἄλλης διαχύσεως . μεμηνότος οὖν ἐστι τὸ οὕτως ὑπολαμβάνειν παράμονον ἕξειν τὸ πένθος . ἀλλʼ εἰ λογίζοινθʼ ὅτι παύσεταί τινος γενομένου , προσαναλογίσαιντʼ ἂν χρόνου δηλαδή τι ποιήσαντος · τὸ μὲν γὰρ γεγενημένον οὐδὲ θεῷ δυνατόν ἐστι ποιῆσαι ἀγένητον . οὐκοῦν τὸ νῦν παρʼ ἐλπίδα συμβεβηκὸς καὶ παρὰ τὴν ἡμετέραν δόξαν ἔδειξε τὸ εἰωθὸς περὶ πολλοὺς γίγνεσθαι διʼ αὐτῶν τῶν ἔργων . τί οὖν ; ἆρά γʼ ἡμεῖς τοῦτο διὰ τοῦ λόγου μαθεῖν οὐ δυνάμεθα οὐδʼ ἐπιλογίσασθαι , ὅτι πλείη μὲν γαῖα κακῶν , πλείη δὲ θάλασσα καὶ τὰ τοιάδε θνητοῖσι κακὰ κακῶν ἀμφί τε κῆρες εἰλεῦνται , κενεὴ δʼ εἴσδυσις οὐδʼ αἰθέρι ;
Lemmas: διό ὁ εὖ φρονέω ἐπί ὁ ἀποθνῄσκω οὐ χρή πέρα ὁ φυσικός καί μέτριος ὁ περί ὁ τύχη λύπη εἰς ἄπρακτος καί βαρβαρικός πένθος παρεκτρέπω καί οὗτος ὅς πολύς ἤδη συμβαίνω περιμένω , ὥστε πρίν ἀπωθέω ὁ πένθος κακουχέω τελευτάω ὁ βίος καί ἐν ὁ πένθιμος ὁ κακοδαίμων ταφή μεταλαμβάνω , ἅμα ὁ τε ἀνιαρός καί ὁ ἐκ ὁ ἀλογιστία κακός συγκηδεύω αὐτός , ὥστε ἐπιφθέγγομαι ὁ Ὁμηρικός μύρω δέ ὁ μέλας ἐπί ἕσπερος ἔρχομαι . διό καί πολλάκις ἑαυτοῦ προσδιαλέγομαι χρή τίς δέ ; παύω ποτέ λυπέω ἤ ἀκατάπαυστος συμφορά σύνειμι μέχρι πᾶς ὁ βίος ; ὁ γάρ δή ἀτελεύτητος νομίζω ὁ πένθος ἄνοια εἰμί ἔσχατος , καίτοι γε ὁράω ὡς καί ὁ βαρύλυπος καί πολυπενθής πρᾶος γίγνομαι πολλάκις ὑπό ὁ χρόνος , καί ἐν ὅς δυσχεραίνω σφόδρα μνῆμα ἀνοιμώζω καί στερνοτυπέομαι λαμπρός εὐωχία συνίστημι μετά μουσουργός καί ὁ ἄλλος διάχυσις . μαίνομαι οὖν εἰμί ὁ οὕτως ὑπολαμβάνω παράμονος ἔχω ὁ πένθος . ἀλλά εἰ λογίζομαι ὅτι παύω τις γίγνομαι , προσαναλογίζομαι ἄν χρόνος δηλαδή τις ποιέω · ὁ μέν γάρ γίγνομαι οὐδέ θεός δυνατός εἰμί ποιέω ἀγένητος . οὐκοῦν ὁ νῦν παρά ἐλπίς συμβαίνω καί παρά ὁ ἡμέτερος δόξα δείκνυμι ὁ εἴωθα περί πολύς γίγνομαι διά αὐτός ὁ ἔργον . τίς οὖν ; ἆρα γε ἐγώ οὗτος διά ὁ λόγος μανθάνω οὐ δύναμαι οὐδέ ἐπιλογίζομαι , ὅτι πολύς μέν γῆ κακός , πολύς δέ θάλασσα καί ὁ τοιόσδε θνητός κακός κακός ἀμφί τε κήρ εἴλω , κενός δέ εἴσδυσις οὐδέ αἰθήρ ;
plutarchus.consolatio-ad-apollonium-sp-101f-122a 29
ταῦτʼ οὖν ἐν διανοίᾳ τις ἔχων ὡς πυθόχρηστα παραγγέλματα πρὸς πάντα τὰ τοῦ βίου πράγματα ῥᾳδίως ἐφαρμόζειν δυνήσεται καὶ φέρειν αὐτὰ δεξιῶς , εἴς τε τὴν αὑτοῦ φύσιν ἀφορῶν καὶ εἰς τὸ μὴ πέρα τοῦ προσήκοντος ἐν τοῖς προσπίπτουσιν ἢ διαίρεσθαι πρὸς ἀλαζονείαν ἢ ταπεινοῦσθαι καὶ καταπίπτειν πρὸς οἴκτους καὶ ὀλοφυρμοὺς διὰ τὴν τῆς ψυχῆς ἀσθένειαν καὶ τὸν ἐμφυόμενον ἡμῖν τοῦ θανάτου φόβον παρὰ τὴν ἄγνοιαν τῶν εἰωθότων ἐν τῷ βίῳ συμβαίνειν κατὰ τὴν τῆς ἀνάγκης ἢ πεπρωμένης μοῖραν . καλῶς δʼ οἱ Πυθαγόρειοι παρεκελεύσαντο λέγοντες ὅσσα δὲ δαιμονίῃσι τύχαις βροτοὶ ἄλγεʼ ἔχουσιν , ἣν ἂν μοῖραν ἔχῃς , ταύτην ἔχε μηδʼ ἀγανάκτει καὶ ὁ τραγικὸς Αἰσχύλος ἀνδρῶν γάρ ἐστιν ἐνδίκων τε καὶ σοφῶν κἀν τοῖσι δεινοῖς μὴ τεθυμῶσθαι θεοῖς καὶ ὁ Εὐριπίδης ὅστις δʼ ἀνάγκῃ συγκεχώρηκεν βροτῶν σοφὸς παρʼ ἡμῖν καὶ τὰ θεῖʼ ἐπίσταται καὶ ἐν ἄλλοις τὰ προσπεσόντα δʼ ὅστις εὖ φέρει βροτῶν , ἄριστος εἶναι σωφρονεῖν τέ μοι δοκεῖ
Lemmas: οὗτος οὖν ἐν διάνοια τις ἔχω ὡς πυθόχρηστος παράγγελμα πρός πᾶς ὁ ὁ βίος πρᾶγμα ῥᾴδιος ἐφαρμόζω δύναμαι καί φέρω αὐτός δεξιός , εἰς τε ὁ ἑαυτοῦ φύσις ἀφοράω καί εἰς ὁ μή πέρα ὁ προσήκω ἐν ὁ προσπίπτω ἤ διαίρω πρός ἀλαζονεία ἤ ταπεινόω καί καταπίπτω πρός οἶκτος καί ὀλοφυρμός διά ὁ ὁ ψυχή ἀσθένεια καί ὁ ἐμφύω ἐγώ ὁ θάνατος φόβος παρά ὁ ἄγνοια ὁ εἴωθα ἐν ὁ βίος συμβαίνω κατά ὁ ὁ ἀνάγκη ἤ πόρω μοῖρα . καλός δέ ὁ Πυθαγόρειος παρακελεύομαι λέγω ὅσος δέ δαιμόνιος τύχη βροτός ἄλγος ἔχω , ὅς ἄν μοῖρα ἔχω , οὗτος ἔχω μηδέ ἀγανακτέω καί ὁ τραγικός Αἰσχύλος ἀνήρ γάρ εἰμί ἔνδικος τε καί σοφός ἐν ὁ δεινός μή θυμόω θεός καί ὁ Εὐριπίδης ὅστις δέ ἀνάγκη συγχωρέω βροτός σοφός παρά ἐγώ καί ὁ θεῖος ἐπίσταμαι καί ἐν ἄλλος ὁ προσπίπτω δέ ὅστις εὖ φέρω βροτός , ἀγαθός εἰμί σωφρονέω τε ἐγώ δοκέω
plutarchus.consolatio-ad-apollonium-sp-101f-122a 30
οἱ δὲ πολλοὶ πάντα καταμέμφονται καὶ πάντα τὰ παρὰ τὰς ἐλπίδας αὐτοῖς συμβεβηκότα ἐξ ἐπηρείας τύχης καὶ δαιμόνων γενέσθαι νομίζουσι . διὸ καὶ ἐπὶ πᾶσιν ὀδύρονται , στένοντες καὶ τὴν ἑαυτῶν ἀτυχίαν αἰτιώμενοι . πρὸς οὓς ὑποτυχὼν ἄν τις εἴποι θεὸς δέ σοι πῆμʼ οὐδὲν ἀλλʼ αὐτὸς σὺ σοί καὶ ἡ διὰ τὴν ἀπαιδευσίαν ἄνοια καὶ παραφροσύνη . διὰ ταύτην γοῦν τὴν διηπατημένην καὶ ψευδῆ δόξαν πάντα καταμέμφονται θάνατον . ἐὰν μὲν γὰρ ἐν ἀποδημίᾳ τις ὢν ἀποθάνῃ , στένουσιν ἐπιλέγοντες δύσμορος , οὐδʼ ἄρα τῷ γε πατὴρ καὶ πότνια μήτηρ ὄσσε καθαιρήσουσιν ἐὰν δʼ ἐπὶ τῆς οἰκείας πατρίδος παρόντων τῶν γονέων , ὀδύρονται ὡς ἐξαρπασθέντος ἐκ τῶν χειρῶν καὶ τὴν ἐν ὀφθαλμοῖς ὀδύνην αὐτοῖς ἀφέντος . ἐὰν δʼ ἄφωνος μηδὲν προσειπὼν περὶ μηδενός , κλαίοντες λέγουσιν οὐδέ τί μοι εἶπας πυκινὸν ἔπος , οὗ τέ κεν αἰεί μεμνῄμην ἐὰν προσομιλήσας τι , τοῦτʼ ἀεὶ πρόχειρον ἔχουσιν ὥσπερ ὑπέκκαυμα τῆς λύπης . ἐὰν ταχέως , ὀδύρονται λέγοντες ἀνηρπάσθη . ἐὰν μακρῶς , μέμφονται ὅτι καταφθινήσας καὶ τιμωρηθεὶς ἀπέθανε . πᾶσα πρόφασις ἱκανὴ πρὸς τὸ τὰς λύπας καὶ τοὺς θρήνους συνεγείρειν . ταῦτα δʼ ἐκίνησαν οἱ ποιηταί , καὶ μάλιστα τούτων ὁ πρῶτος Ὅμηρος λέγων ὡς δὲ πατὴρ οὗ παιδὸς ὀδύρεται ὀστέα καίων , νυμφίου , ὅς τε θανὼν δειλοὺς ἀκάχησε τοκῆας ἄρρητον δὲ τοκεῦσι γόον καὶ πένθος ἔθηκε καὶ ταῦτα μὲν οὔπω δῆλον εἰ δικαίως ὀδύρεται , ἀλλʼ ὅρα τὸ ἑξῆς μοῦνος τηλύγετος πολλοῖσιν ἐπὶ κτεάτεσσι .
Lemmas: ὁ δέ πολύς πᾶς καταμέμφομαι καί πᾶς ὁ παρά ὁ ἐλπίς αὐτός συμβαίνω ἐκ ἐπήρεια τύχη καί δαίμων γίγνομαι νομίζω . διό καί ἐπί πᾶς ὀδύρομαι , στένω καί ὁ ἑαυτοῦ ἀτυχία αἰτιάομαι . πρός ὅς ὑποτυγχάνω ἄν τις λέγω θεός δέ σύ πῆμα οὐδείς ἀλλά αὐτός σύ σύ καί ὁ διά ὁ ἀπαιδευσία ἄνοια καί παραφροσύνη . διά οὗτος γοῦν ὁ διαπατάω καί ψευδής δόξα πᾶς καταμέμφομαι θάνατος . ἐάν μέν γάρ ἐν ἀποδημία τις εἰμί ἀποθνῄσκω , στένω ἐπιλέγω δύσμορος , οὐδέ ἄρα ὁ γε πατήρ καί πότνια μήτηρ ὄσσε καθαιρέω ἐάν δέ ἐπί ὁ οἰκεῖος πατρίς πάρειμι ὁ γονεύς , ὀδύρομαι ὡς ἐξαρπάζω ἐκ ὁ χείρ καί ὁ ἐν ὀφθαλμός ὀδύνη αὐτός ἀφίημι . ἐάν δέ ἄφωνος μηδείς προσλέγω περί μηδείς , κλαίω λέγω οὐδέ τις ἐγώ λέγω πυκνός ἔπος , ὅς τε ἄν ἀεί μιμνῄσκω ἐάν προσομιλέω τις , οὗτος ἀεί πρόχειρος ἔχω ὥσπερ ὑπέκκαυμα ὁ λύπη . ἐάν ταχύς , ὀδύρομαι λέγω ἀναρπάζω . ἐάν μακρός , μέμφομαι ὅτι καταφθινέω καί τιμωρέω ἀποθνῄσκω . πᾶς πρόφασις ἱκανός πρός ὁ ὁ λύπη καί ὁ θρῆνος συνεγείρω . οὗτος δέ κινέω ὁ ποιητής , καί μάλα οὗτος ὁ πρῶτος Ὅμηρος λέγω ὡς δέ πατήρ ἑός παῖς ὀδύρομαι ὀστέον καίω , νυμφίος , ὅς τε θνῄσκω δειλός ἀχεύω τοκεύς ἄρρητος δέ τοκεύς γόος καί πένθος τίθημι καί οὗτος μέν οὔπω δῆλος εἰ δίκαιος ὀδύρομαι , ἀλλά ὁράω ὁ ἑξῆς μόνος τηλύγετος πολύς ἐπί κτέαρ .
plutarchus.consolatio-ad-apollonium-sp-101f-122a 32
ταῦτα πρὸ διανοίας λαβόντες τῆς ἀπράκτου καὶ κενῆς ἀπαλλαγησόμεθα βαρυπενθείας , ὀλίγου δὴ παντάπασι τοῦ μεταξὺ χρόνου τῆς ζωῆς ὄντος . φειστέον οὖν , ὅπως εὔθυμόν τε καὶ ἀπαρενόχλητον τοῦτον ταῖς πενθικαῖς λύπαις διαγάγωμεν , τὰ τοῦ πένθους παράσημα μεθέμενοι καὶ τῆς τοῦ σώματος ἐπιμελείας φροντίσαντες καὶ τῆς τῶν συμβιούντων ἡμῖν σωτηρίας . καλὸν δὲ καὶ μεμνῆσθαι τῶν λόγων , οἷς κατὰ τὸ εἰκὸς ἐχρησάμεθά ποτε πρὸς συγγενεῖς ἢ φίλους ἐν ταῖς παραπλησίοις γενομένους συμφοραῖς , παραμυθούμενοι καὶ πείθοντες τὰ κοινὰ τοῦ βίου συμπτώματα κοινῶς φέρειν καὶ τὰ ἀνθρώπινα ἀνθρωπίνως , καὶ μὴ τοῖς μὲν ἄλλοις ἐπαρκεῖν πρὸς ἀλυπίαν δύνασθαι , ἑαυτοῖς δὲ μηδὲν ὄφελος εἶναι τὴν τούτων ὑπόμνησιν , διʼ ὧν δεῖ τὸ ἀλγοῦν τῆς ψυχῆς ἀποθεραπεύειν παιωνίοις λόγου φαρμάκοις , ὡς πάντων μᾶλλον ἢ ἀλυπίας ἀναβολὴν δεῖ ποιεῖσθαι . καίτοι γε τὸν ἐν ὁτῳοῦν ἀμβολιεργὸν ἄταις φησὶ παλαίειν , τὸ κυκλούμενον τοῦτο παρὰ πᾶσιν ἔπος · πολὺ δʼ οἶμαι μᾶλλον τὸν ὑπερτιθέμενον τὰ τῆς ψυχῆς ἀχθεινὰ πάθη καὶ δυσάντητα πρὸς τὸν ἐπιόντα χρόνον .
Lemmas: οὗτος πρό διάνοια λαμβάνω ὁ ἄπρακτος καί κενός ἀπαλλάσσω βαρυπένθεια , ὀλίγος δή παντάπασι ὁ μεταξύ χρόνος ὁ ζωή εἰμί . φειστέον οὖν , ὅπως εὔθυμος τε καί ἀπαρενόχλητος οὗτος ὁ πενθικός λύπη διάγω , ὁ ὁ πένθος παράσημος μεθίημι καί ὁ ὁ σῶμα ἐπιμέλεια φροντίζω καί ὁ ὁ συμβιόω ἐγώ σωτηρία . καλός δέ καί μιμνῄσκω ὁ λόγος , ὅς κατά ὁ ἔοικα χράω ποτέ πρός συγγενής ἤ φίλος ἐν ὁ παραπλήσιος γίγνομαι συμφορά , παραμυθέομαι καί πείθω ὁ κοινός ὁ βίος σύμπτωμα κοινός φέρω καί ὁ ἀνθρώπινος ἀνθρώπινος , καί μή ὁ μέν ἄλλος ἐπαρκέω πρός ἀλυπία δύναμαι , ἑαυτοῦ δέ μηδείς ὄφελος εἰμί ὁ οὗτος ὑπόμνησις , διά ὅς δέω ὁ ἀλγέω ὁ ψυχή ἀποθεραπεύω Παιώνιος λόγος φάρμακον , ὡς πᾶς μάλα ἤ ἀλυπία ἀναβολή δέω ποιέω . καίτοι γε ὁ ἐν ὅστις ἀμβολιεργός ἄτη φημί παλαίω , ὁ κυκλέω οὗτος παρά πᾶς ἔπος · πολύς δέ οἴομαι μάλα ὁ ὑπερτίθημι ὁ ὁ ψυχή ἀχθεινός πάθος καί δυσάντητος πρός ὁ ἐπέρχομαι χρόνος .
plutarchus.consolatio-ad-apollonium-sp-101f-122a 35
λέγεται δʼ ὑπὸ μὲν τοῦ μελικοῦ Πινδάρου ταυτὶ περὶ τῶν εὐσεβῶν ἐν ᾍδου , τοῖσι λάμπει μὲν μένος ἀελίου τὰν ἐνθάδε νύκτα κάτω , φοινικορόδοις ἐν λειμώνεσσι προάστιον αὐτῶν καὶ λιβάνῳ σκιαρὸν καὶ χρυσοκάρποισι βεβριθός . καὶ τοὶ μὲν ἵπποις γυμνασίοις τε τοὶ δὲ πεσσοῖς , τοὶ δὲ φορμίγγεσι τέρπονται , παρὰ δέ σφισιν εὐανθὴς ἅπας τέθαλεν ὄλβος , ὀδμὰ δʼ ἐρατὸν κατὰ χῶρον κίδναται αἰεὶ θύα μιγνύντων πυρὶ τηλεφανεῖ παντοῖα θεῶν ἐπὶ βωμοῖς . καὶ μικρὸν προελθὼν ἐν ἄλλῳ θρήνῳ περὶ ψυχῆς λέγων φησὶν ὀλβίᾳ δʼ ἅπαντες αἴσᾳ λυσίπονον τελευτάν . καὶ σῶμα μὲν πάντων ἕπεται θανάτῳ περισθενεῖ , ζωὸν δʼ ἔτι λείπεται αἰῶνος εἴδωλον · τὸ γάρ ἐστι μόνον ἐκ θεῶν . εὕδει δὲ πρασσόντων μελέων , ἀτὰρ εὑδόντεσσιν ἐν πολλοῖς ὀνείροις δείκνυσι τερπνῶν ἐφέρποισαν χαλεπῶν τε κρίσιν .
Lemmas: λέγω δέ ὑπό μέν ὁ μελικός Πίνδαρος οὗτος περί ὁ εὐσεβής ἐν ᾍδης , ὁ λάμπω μέν μένος ἥλιος ὁ ἐνθάδε νύξ κάτω , φοινικόροδος ἐν λειμών προάστιος αὐτός καί λίβανος σκιαρός καί χρυσόκαρπος βρίθω . καί ὁ μέν ἵππος γυμνάσιον τε ὁ δέ πεσσός , ὁ δέ φόρμιγξ τέρπω , παρά δέ σφεῖς εὐανθής ἅπας θάλλω ὄλβος , ὀσμή δέ ἐρατός κατά χῶρος κίδναμαι ἀεί θύον μείγνυμι πῦρ τηλεφανής παντοῖος θεός ἐπί βωμός . καί μικρός προέρχομαι ἐν ἄλλος θρῆνος περί ψυχή λέγω φημί ὄλβιος δέ ἅπας αἶσα λυσίπονος τελευτή . καί σῶμα μέν πᾶς ἕπομαι θάνατος περισθενής , ζωός δέ ἔτι λείπω αἰών εἴδωλον · ὁ γάρ εἰμί μόνος ἐκ θεός . εὕδω δέ πράσσω μέλος , ἀτάρ εὕδω ἐν πολύς ὄνειρος δείκνυμι τερπνός ἐφέρπω χαλεπός τε κρίσις .