plutarchus.consolatio-ad-apollonium-sp-101f-122a 28
οὐ χρὴ οὖν τοὺς ἀποθνήσκοντας νέους θρηνεῖν ὅτι τῶν ἐν τῷ μακρῷ βίῳ νομιζομένων ἀγαθῶν ἀπεστέρηνται · τοῦτο γὰρ ἄδηλον , ὡς πολλάκις εἴπομεν , εἴτʼ ἀγαθῶν ἀπεστερημένοι τυγχάνουσιν εἴτε κακῶν · πολλῷ γὰρ πλείονα τὰ κακά . καὶ τὰ μὲν μόγις καὶ διὰ πολλῶν φροντίδων κτώμεθα , τὰ δὲ κακὰ πάνυ ῥᾳδίως στρογγύλα γὰρ εἶναί φασι ταῦτα καὶ συνεχῆ καὶ πρὸς ἄλληλα φερόμενα κατὰ πολλὰς αἰτίας , τὰ δʼ ἀγαθὰ διεχῆ τε καὶ δυσκόλως συνερχόμενα πρὸς αὐτοῖς τοῦ βίου τοῖς τέρμασιν . ἐπιλελησμένοις οὖν ἐοίκαμεν ὅτι οὐ μόνον , ὥς φησιν Εὐριπίδης , τὰ χρήματα οὐκ ἴδια κέκτηνται βροτοί , ἀλλʼ ἁπλῶς τῶν ἀνθρωπίνων οὐδέν . διὸ καὶ ἐπὶ πάντων λέγειν χρὴ τὰ τῶν θεῶν δʼ ἔχοντες ἐπιμελούμεθα . ὅταν δὲ χρῄζωσʼ αὔτʼ ἀφαιροῦνται πάλιν . οὐ δεῖ οὖν δυσφορεῖν , ἐὰν ἃ ἔχρησαν ἡμῖν πρὸς ὀλίγον , ταῦτʼ ἀπαιτῶσιν οὐδὲ γὰρ οἱ τραπεζῖται , καθάπερ εἰώθαμεν λέγειν πολλάκις , ἀπαιτούμενοι τὰ θέματα δυσχεραίνουσιν ἐπὶ τῇ ἀποδόσει , ἐάνπερ εὐγνωμονῶσι . πρὸς γὰρ τοὺς οὐκ εὐμαρῶς ἀποδιδόντας εἰκότως ἄν τις εἴποι ἐπελάθου ὅτι ταῦτʼ ἔλαβες ἐπὶ τῷ ἀποδοῦναι ; τοῦτο δὴ τοῖς θνητοῖς ἅπασι συμβέβηκεν . ἔχομεν γὰρ τὸ ζῆν ὥσπερ παρὰ καταθεμένοις θεοῖς ἐξ ἀνάγκης , καὶ τούτου χρόνος οὐδείς ἐστιν ὡρισμένος τῆς ἀποδόσεως , ὥσπερ οὐδὲ τοῖς τραπεζίταις τῆς τῶν θεμάτων , ἀλλʼ ἄδηλον πόθʼ ὁ δοὺς ἀπαιτήσει . ὁ οὖν ἢ αὐτὸς μέλλων ἀποθνήσκειν ἢ τέκνων ἀποθανόντων ὑπεραγανακτῶν πῶς οὐ καταφανῶς ἐπιλέλησται ὅτι καὶ αὐτὸς ἄνθρωπός ἐστι καὶ τὰ τέκνα θνητὰ ἐγέννησεν ; οὐ γάρ ἐστι φρένας ἔχοντος ἀνθρώπου ἀγνοεῖν ὅτι ὁ ἄνθρωπος ζῷόν ἐστι θνητόν , οὐδʼ ὅτι γέγονεν εἰς τὸ ἀποθανεῖν . εἰ γοῦν ἡ Νιόβη κατὰ τοὺς μύθους πρόχειρον εἶχε τὴν ὑπόληψιν ταύτην ὅτι καὶ ἡ θαλέθοντι βίῳ βλάσταις τε τέκνων βριθομένα γλυκερὸν φάος ὁρῶσα τελευτήσει , οὐκ ἂν οὕτως ἐδυσχέραινεν ὡς καὶ τὸ ζῆν ἐθέλειν ἐκλιπεῖν διὰ τὸ μέγεθος τῆς συμφορᾶς , καὶ τοὺς θεοὺς ἐπικαλεῖσθαι ἀνάρπαστον αὐτὴν γενέσθαι πρὸς ἀπώλειαν τὴν χαλεπωτάτην . δύʼ ἐστὶ τῶν Δελφικῶν γραμμάτων τὰ μάλιστʼ ἀναγκαιότατα πρὸς τὸν βίον , τὸ γνῶθι σαυτὸν καὶ τὸ μηδὲν ἄγαν · ἐκ τούτων γὰρ ἤρτηται καὶ τἄλλα πάντα . ταῦτα γάρ ἐστιν ἀλλήλοις συνῳδὰ καὶ σύμφωνα , καὶ διὰ θατέρου θάτερον ἔοικε δηλοῦσθαι κατὰ δύναμιν . ἔν τε γὰρ τῷ γιγνώσκειν ἑαυτὸν · περιέχεται τὸ μηδὲν ἄγαν , καὶ ἐν τούτῳ τὸ γιγνώσκειν ἑαυτόν . διὸ καὶ περὶ μὲν τούτου φησὶν ὁ Ἴων οὕτως τὸ γνῶθι σαυτὸν τοῦτʼ ἔπος μὲν οὐ μέγα , ἔργον δʼ ὅσον Ζεὺς μόνος · ἐπίσταται θεῶν , ὁ δὲ Πίνδαρος σοφοὶ δέ φησὶ καὶ τὸ μηδὲν ἄγαν ἔπος αἴνησαν περισσῶς
Lemmas: οὐ χρή οὖν ὁ ἀποθνήσκω νέος θρηνέω ὅτι ὁ ἐν ὁ μακρός βίος νομίζω ἀγαθός ἀποστερέω · οὗτος γάρ ἄδηλος , ὡς πολλάκις λέγω , εἴτε ἀγαθός ἀποστερέω τυγχάνω εἴτε κακός · πολύς γάρ πολύς ὁ κακός . καί ὁ μέν μόγις καί διά πολύς φροντίς κτάομαι , ὁ δέ κακός πάνυ ῥᾴδιος στρογγύλος γάρ εἰμί φημί οὗτος καί συνεχής καί πρός ἀλλήλων φέρω κατά πολύς αἰτία , ὁ δέ ἀγαθός διεχής τε καί δύσκολος συνέρχομαι πρός αὐτός ὁ βίος ὁ τέρμα . ἐπιλανθάνομαι οὖν ἔοικα ὅτι οὐ μόνος , ὡς φημί Εὐριπίδης , ὁ χρῆμα οὐ ἴδιος κτάομαι βροτός , ἀλλά ἁπλῶς ὁ ἀνθρώπινος οὐδείς . διό καί ἐπί πᾶς λέγω χρή ὁ ὁ θεός δέ ἔχω ἐπιμελέομαι . ὅταν δέ χρῄζω αὐτός ἀφαιρέω πάλιν . οὐ δέω οὖν δυσφορέω , ἐάν ὅς χράω ἐγώ πρός ὀλίγος , οὗτος ἀπαιτέω οὐδέ γάρ ὁ τραπεζίτης , καθά εἴωθα λέγω πολλάκις , ἀπαιτέω ὁ θέμα δυσχεραίνω ἐπί ὁ ἀπόδοσις , ἐάν εὐγνωμονέω . πρός γάρ ὁ οὐ εὐμαρής ἀποδίδωμι ἔοικα ἄν τις λέγω ἐπιλανθάνω ὅτι οὗτος λαμβάνω ἐπί ὁ ἀποδίδωμι ; οὗτος δή ὁ θνητός ἅπας συμβαίνω . ἔχω γάρ ὁ ζάω ὥσπερ παρά κατατίθημι θεός ἐκ ἀνάγκη , καί οὗτος χρόνος οὐδείς εἰμί ὁρίζω ὁ ἀπόδοσις , ὥσπερ οὐδέ ὁ τραπεζίτης ὁ ὁ θέμα , ἀλλά ἄδηλος πότε ὁ δίδωμι ἀπαιτέω . ὁ οὖν ἤ αὐτός μέλλω ἀποθνήσκω ἤ τέκνον ἀποθνῄσκω ὑπεραγανακτέω πῶς οὐ καταφανής ἐπιλανθάνω ὅτι καί αὐτός ἄνθρωπος εἰμί καί ὁ τέκνον θνητός γεννάω ; οὐ γάρ εἰμί φρήν ἔχω ἄνθρωπος ἀγνοέω ὅτι ὁ ἄνθρωπος ζῷον εἰμί θνητός , οὐδέ ὅτι γίγνομαι εἰς ὁ ἀποθνῄσκω . εἰ γοῦν ὁ Νιόβη κατά ὁ μῦθος πρόχειρος ἔχω ὁ ὑπόληψις οὗτος ὅτι καί ὁ θαλέθω βίος βλάστη τε τέκνον βρίθω γλυκύς φάος ὁράω τελευτάω , οὐ ἄν οὕτως δυσχεραίνω ὡς καί ὁ ζάω ἐθέλω ἐκλείπω διά ὁ μέγεθος ὁ συμφορά , καί ὁ θεός ἐπικαλέω ἀνάρπαστος αὐτός γίγνομαι πρός ἀπώλεια ὁ χαλεπός . δύο εἰμί ὁ Δελφικός γράμμα ὁ μάλα ἀναγκαῖος πρός ὁ βίος , ὁ γιγνώσκω σεαυτοῦ καί ὁ μηδείς ἄγαν · ἐκ οὗτος γάρ ἀρτέομαι καί ἄλλος πᾶς . οὗτος γάρ εἰμί ἀλλήλων συνῳδός καί σύμφωνος , καί διά ἕτερος ἕτερος ἔοικα δηλόω κατά δύναμις . ἐν τε γάρ ὁ γιγνώσκω ἑαυτοῦ · περιέχω ὁ μηδείς ἄγαν , καί ἐν οὗτος ὁ γιγνώσκω ἑαυτοῦ . διό καί περί μέν οὗτος φημί ὁ Ἴων οὕτως ὁ γιγνώσκω σεαυτοῦ οὗτος ἔπος μέν οὐ μέγας , ἔργον δέ ὅσος Ζεύς μόνος · ἐπίσταμαι θεός , ὁ δέ Πίνδαρος σοφός δέ φημί καί ὁ μηδείς ἄγαν ἔπος αἰνέω περισσός