plutarchus.aquane-ignis-sit-utilior-sp-955d-958e 9
τὸ δʼ ὅλον τοσοῦτον ἀπέχει πρὸς σωτηρίαν ἢ ἑτέρων γένεσιν τὸ ὔδωρ αὐτοτελὲς εἶναι , ὥστε καὶ αὐτῷ φθορὰ πυρὸς ἔνδεια · συνέχει γὰρ ἡ θερμότης ἕκαστον ἐν τῷ εἶναι καὶ ἐπὶ τῆς ἰδίας οὐσίας φυλάττει καθάπερ καὶ τἄλλα καὶ τὸ ὕδωρ · ἀπέχοντος δὲ καὶ ἐνδεήσαντος , σήπεται καὶ θάνατος ὕδατι καὶ ὄλεθρος ἐπίλειψις θερμότητος . ἀμέλει τὰ λιμναῖα καὶ ὅσα στάσιμα τῶν ὑδάτων καί τινα ἐν ἀδιεξόδοις ἐγκαθήμενα κοιλότησι μοχθηρά , καὶ τελευτῶντα σήπεται τῷ κινήσεως ἥκιστα μετέχειν , ἣ τὸ θερμὸν ἐν ἑκάστοις ῥιπίζουσα τηρεῖ περὶ τὰ μάλιστα φερόμενα καὶ ῥέοντα τῶν ὑδάτων , διὰ τὴν κίνησιν συνεχομένης τῆς θερμότητος , οὕτω καὶ προσαγορεύομεν , ζῆν λέγοντες . πῶς τοίνυν δυεῖν οὐκ ὠφελιμώτερον , ὃ τῷ ἑτέρῳ τὴν αἰτίαν τοῦ εἶναι παρέσχηκε , καθάπερ τὸ πῦρ τῷ ὕδατι ; καὶ μήν , οὗ παντάπασιν ἀπαλλαγέντος φθείρεται τὸ ζῷον , τοῦτʼ ὠφελιμώτερον δῆλον γὰρ ὡς τὸ οὗ στερούμενον οὐκ ἔστιν εἶναι , τοῦτο καὶ τὴν αἰτίαν παρέσχηκεν , ὅτʼ ἦν . ὑγρότης μὲν οὖν καὶ τοῖς τεθνηκόσι πάρεστι καὶ οὐκ ἐξῄρηται παντάπασιν ἐπεὶ οὐκ ἂν ἐσήπετο τὰ νεκρὰ τῶν σωμάτων , τῆς σήψεως εἰς ὑγρὸν οὔσης ἐκ ξηροῦ μεταβολῆς , μᾶλλον δʼ ὑγρῶν ἐν σαρκὶ φθορᾶς . θάνατος δʼ οὐκ ἄλλο τι πλὴν ἔκλειψις θερμοῦ παντελής · ψυχρότατοι τοίνυν οἱ νεκροί · καὶ τὰς ἀκμάς , εἴ τις ἐπιχειροίη , τῶν ξυρῶν ἀπαμβλύνουσι διʼ ὑπερβολὴν ψυχρότητος . καὶ ἐν αὐτῷ δὲ τῷ ζῴῳ τὰ ἥκιστα μετέχοντα πυρὸς ἀναισθητότατα , καθάπερ ὀστᾶ καὶ τρίχες καὶ τὰ πόρρωθεν ἀφεστῶτα τῆς καρδίας σχεδὸν γὰρ ἡ πρὸς τὰ ἐκ τῆς ἀπουσίας μείζων τῶν ἐκ τῆς τοῦ πυρὸς γίγνεται παρουσίας διαφορά . φυτὰ μὲν γὰρ καὶ καρποὺς οὐχ ἡ ὑγρότης ἀναδίδωσιν ἀλλʼ ἡ θερμὴ ὑγρότης · ἀμέλει τὰ ψυχρὰ τῶν ὑδάτων ἧττον ἢ οὐδʼ ὅλως γόνιμα . καίτοι γʼ εἰ τῇ αὑτοῦ φύσει τὸ ὕδωρ καρποφόρον , δεῖ πάντοτε καὶ καθʼ αὑτὸ ἀναφέρειν καρπούς · τὸ δὲ τοὐναντίον καὶ βλαβερόν ἐστιν .
Lemmas: ὁ δέ ὅλος τοσοῦτος ἀπέχω πρός σωτηρία ἤ ἕτερος γένεσις ὁ ὕδωρ αὐτοτελής εἰμί , ὥστε καί αὐτός φθορά πῦρ ἔνδεια · συνέχω γάρ ὁ θερμότης ἕκαστος ἐν ὁ εἰμί καί ἐπί ὁ ἴδιος οὐσία φυλάσσω καθά καί ἄλλος καί ὁ ὕδωρ · ἀπέχω δέ καί ἐνδέω , σήπω καί θάνατος ὕδωρ καί ὄλεθρος ἐπίλειψις θερμότης . ἀμέλει ὁ λιμναῖος καί ὅσος στάσιμος ὁ ὕδωρ καί τις ἐν ἀδιέξοδος ἐγκάθημαι κοιλότης μοχθηρός , καί τελευτάω σήπω ὁ κίνησις ἦκα μετέχω , ὅς ὁ θερμός ἐν ἕκαστος ῥιπίζω τηρέω περί ὁ μάλα φέρω καί ῥέω ὁ ὕδωρ , διά ὁ κίνησις συνέχω ὁ θερμότης , οὕτως καί προσαγορεύω , ζάω λέγω . πῶς τοίνυν δύο οὐ ὠφέλιμος , ὅς ὁ ἕτερος ὁ αἰτία ὁ εἰμί παρέχω , καθά ὁ πῦρ ὁ ὕδωρ ; καί μήν , ὅς παντάπασι ἀπαλλάσσω φθείρω ὁ ζῷον , οὗτος ὠφέλιμος δῆλος γάρ ὡς ὁ ὅς στερέω οὐ εἰμί εἰμί , οὗτος καί ὁ αἰτία παρέχω , ὅτε εἰμί . ὑγρότης μέν οὖν καί ὁ θνῄσκω πάρειμι καί οὐ ἐκλέγω παντάπασι ἐπεί οὐ ἄν σήπω ὁ νεκρός ὁ σῶμα , ὁ σῆψις εἰς ὑγρός εἰμί ἐκ ξηρός μεταβολή , μάλα δέ ὑγρός ἐν σάρξ φθορά . θάνατος δέ οὐ ἄλλος τις πλήν ἔκλειψις θερμός παντελής · ψυχρός τοίνυν ὁ νεκρός · καί ὁ ἀκμή , εἰ τις ἐπιχειρέω , ὁ ξυρόν ἀπαμβλύνω διά ὑπερβολή ψυχρότης . καί ἐν αὐτός δέ ὁ ζῷον ὁ ἦκα μετέχω πῦρ ἀναίσθητος , καθά ὀστέον καί θρίξ καί ὁ πρόσωθεν ἀφίστημι ὁ καρδία σχεδόν γάρ ὁ πρός ὁ ἐκ ὁ ἀπουσία μέγας ὁ ἐκ ὁ ὁ πῦρ γίγνομαι παρουσία διαφορά . φυτόν μέν γάρ καί καρπός οὐ ὁ ὑγρότης ἀναδίδωμι ἀλλά ὁ θερμός ὑγρότης · ἀμέλει ὁ ψυχρός ὁ ὕδωρ ἥσσων ἤ οὐδέ ὅλος γόνιμος . καίτοι γε εἰ ὁ ἑαυτοῦ φύσις ὁ ὕδωρ καρποφόρος , δέω πάντοτε καί κατά ἑαυτοῦ ἀναφέρω καρπός · ὁ δέ ἐναντίος καί βλαβερός εἰμί .