plotinus.enneades 4.5.7
πότερα δὲ ἀπόλλυται ἢ ἀνατρέχει ; τάχα γὰρ ἄν τι καὶ ἐκ τούτου λάβοιμεν εἰς τὸ πρόσθεν . ἢ εἰ μὲν ἦν ἔνδοθεν , ὥστε τὸ μετειληφὸς ἔχειν οἰκεῖον ἤδη , τάχα ἄν τις εἶπεν ἀπόλλυσθαι : εἰ δέ ἐστιν ἐνέργεια οὐ ῥέουσα : περιέρρει γὰρ ἂν καὶ ἐχεῖτο εἴσω πλέον ἢ ὅσον τὸ παρὰ τοῦ ἐνεργοῦντος ἐπεβάλλετο : οὐκ ἂν ἀπολλύοιτο μένοντος ἐν ὑποστάσει τοῦ φωτίζοντος . μετακινουμένου δὲ ἐν ἄλλῳ ἐστὶ τόπῳ , οὐχ ὡς παλιρροίας ἢ μεταρροίας γενομένης , ἀλλ̓ ὡς τῆς ἐνεργείας ἐκείνου οὔσης καὶ παραγινομένης , εἰς ὅσον κωλύει οὐδέν . ἐπεὶ καὶ εἰ πολλαπλασία ἡ ἀπόστασις ἦν ἢ νῦν ἐστι πρὸς ἡμᾶς τοῦ ἡλίου , ἦν ἂν καὶ μέχρι ἐκεῖ φῶς μηδενὸς κωλύοντος μηδὲ ἐμποδὼν ἐν τῷ μεταξὺ ἱσταμένου . ἔστι δὲ ἡ μὲν ἐν αὐτῷ ἐνέργεια καὶ οἷον ζωὴ τοῦ σώματος τοῦ φωτεινοῦ πλείων καὶ οἷον ἀρχὴ τῆς ἐνεργείας καὶ πηγή : ἡ δὲ μετὰ τὸ πέρας τοῦ σώματος , εἴδωλον τοῦ ἐντός , ἐνέργεια δευτέρα οὐκ ἀφισταμένη τῆς προτέρας . ἔχει γὰρ ἕκαστον τῶν ὄντων ἐνέργειαν , ἥ ἐστιν ὁμοίωμα αὐτοῦ , ὥστε αὐτοῦ ὄντος κἀκεῖνο εἶναι καὶ μένοντος φθάνειν εἰς τὸ πόρρω , τὸ μὲν ἐπὶ πλέον , τὸ δὲ εἰς ἔλαττον : καὶ αἱ μὲν ἀσθενεῖς καὶ ἀμυδραί , αἱ δὲ καὶ λανθάνουσαι , τῶν δ̓ εἰσὶ μείζους καὶ εἰς τὸ πόρρω : καὶ ὅταν εἰς τὸ πόρρω , ἐκεῖ δεῖ νομίζειν εἶναι , ὅπου τὸ ἐνεργοῦν καὶ δυνάμενον , καὶ αὖ οὗ φθάνει . ἔστι δὲ καὶ ἐπὶ ὀφθαλμῶν ἰδεῖν ζῴων λαμπόντων τοῖς ὄμμασι , γινομένου αὐτοῖς φωτὸς καὶ ἔξω τῶν ὀμμάτων : καὶ δὴ καὶ ἐπὶ ζῴων , ἃ ἔνδον συνεστραμμένον πῦρ ἔχοντα ταῖς ἀνοιδάνσεσιν ἐν σκότῳ ἐκλάμπει εἰς τὸ ἔξω , καὶ ἐν ταῖς συστολαῖς αὐτῶν οὐδέν ἐστι φῶς ἔξω , οὐδ̓ αὖ ἐφθάρη , ἀλλ̓ ἢ ἔστιν ἢ οὐκ ἔστιν ἔξω . τί οὖν ; εἰσελήλυθεν ; ἢ οὐκ ἔστιν ἔξω , ὅτι μηδὲ τὸ πῦρ πρὸς τὸ ἔξω , ἀλλ̓ ἔδυ εἰς τὸ εἴσω . τὸ οὖν φῶς ἔδυ καὶ αὐτό ; ἢ οὔ , ἀλλ̓ ἐκεῖνο μόνον : δύντος δὲ ἐπίπροσθέν ἐστι τὸ ἄλλο σῶμα , ὡς μὴ ἐνεργεῖν ἐκεῖνο πρὸς τὸ ἔξω . ἔστιν οὖν τὸ ἀπὸ τῶν σωμάτων φῶς ἐνέργεια φωτεινοῦ σώματος πρὸς τὸ ἔξω : αὐτὸ δὲ ὅλως τὸ ἐν τοῖς τοιούτοις σώμασιν , ἃ δὴ πρώτως ἐστὶ τοιαῦτα , οὐσία ἡ κατὰ τὸ εἶδος τοῦ φωτεινοῦ πρώτως σώματος . ὅταν δὲ μετὰ τῆς ὕλης τὸ τοιοῦτον σῶμα ἀναμιχθῇ , χρόαν ἔδωκε : μόνη δὲ ἡ ἐνέργεια οὐ δίδωσιν , ἀλλ̓ οἷον ἐπιχρώννυσιν , ἅτε οὖσα ἄλλου κἀκείνου οἷον ἐξηρτημένη , οὗ τὸ ἀποστὰν κἀκείνου τῆς ἐνεργείας ἄπεστιν . ἀσώματον δὲ πάντως δεῖ τιθέναι , κἂν σώματος ᾖ . διὸ οὐδὲ τὸ ἀπελήλυθε κυρίως οὐδὲ τὸ πάρεστιν , ἀλλὰ τρόπον ἕτερον ταῦτα , καὶ ἔστιν ὑπόστασις αὐτοῦ ὡς ἐνέργεια . ἐπεὶ καὶ τὸ ἐν τῷ κατόπτρῳ εἴδωλον ἐνέργειαν λεκτέον τοῦ ἐνορωμένου ποιοῦντος εἰς τὸ πάσχειν δυνάμενον οὐ ῥέοντος : ἀλλ̓ εἰ πάρεστι , κἀκεῖνο ἐκεῖ φαίνεται καὶ ἔστιν οὕτως ὡς εἴδωλον χρόας ἐσχηματισμένης ὡδί . κἂν ἀπέλθῃ , οὐκέτι τὸ διαφανὲς ἔχει , ὃ ἔσχε πρότερον , ὅτε παρεῖχεν εἰς αὐτὸ ἐνεργεῖν τὸ ὁρώμενον . ἀλλὰ καὶ ἐπὶ τὴς ψυχῆς , ὅσον ἐνέργεια ἄλλης προτέρας , μενούσης τῆς προτέρας μένει καὶ ἡ ἐφεξῆς ἐνέργεια . εἴ τις δὲ μὴ ἐνέργεια , ἀλλ̓ ἐξ ἐνεργείας , οἵαν ἐλέγομεν τὴν τοῦ σώματος οἰκείαν ἤδη ζωήν , ὥσπερ τὸ φῶς τὸ ἀναμεμιγμένον ἤδη τοῖς σώμασιν ; ἢ ἐνταῦθα τῷ καὶ συμμεμῖχθαι τὸ ποιοῦν τὸ χρῶμα . ἐπὶ δὲ τῆς ζωῆς τῆς τοῦ σώματος τί ; ἢ παρακειμένης ψυχῆς ἄλλης ἔχει . ὅταν οὖν τὸ σῶμα φθαρῇ : οὐ γὰρ δὴ ψυχῆς τι ἄμοιρον δύναται εἶναι — φθειρομένου οὖν τοῦ σώματος καὶ οὐκ ἐπαρκούσης αὐτῷ οὔτε τῆς δούσης οὔτ̓ εἴ τις παράκειται , πῶς ἂν ἔτι ζωὴ μένοι ; τί οὖν ; ἐφθάρη αὕτη ; ἢ οὐδὲ αὕτη : εἴδωλον γὰρ ἐκλάμψεως καὶ τοῦτο : οὐκέτι δέ ἐστιν ἐκεῖ μόνον .
Lemmas: πότερος δέ ἀπόλλυμι ἤ ἀνατρέχω ; τάχα γάρ ἄν τις καί ἐκ οὗτος λαμβάνω εἰς ὁ πρόσθεν . ἤ εἰ μέν εἰμί ἔνδοθεν , ὥστε ὁ μεταλαμβάνω ἔχω οἰκεῖος ἤδη , τάχα ἄν τις λέγω ἀπόλλυμι : εἰ δέ εἰμί ἐνέργεια οὐ ῥέω : περιρρέω γάρ ἄν καί χέω εἴσω πολύς ἤ ὅσος ὁ παρά ὁ ἐνεργέω ἐπιβάλλω : οὐ ἄν ἀπόλλυμι μένω ἐν ὑπόστασις ὁ φωτίζω . μετακινέω δέ ἐν ἄλλος εἰμί τόπος , οὐ ὡς παλίρροια ἤ μετάρροια γίγνομαι , ἀλλά ὡς ὁ ἐνέργεια ἐκεῖνος εἰμί καί παραγίγνομαι , εἰς ὅσος κωλύω οὐδείς . ἐπεί καί εἰ πολλαπλάσιος ὁ ἀπόστασις εἰμί ἤ νῦν εἰμί πρός ἐγώ ὁ ἥλιος , εἰμί ἄν καί μέχρι ἐκεῖ φάος μηδείς κωλύω μηδέ ἐμποδών ἐν ὁ μεταξύ ἵστημι . εἰμί δέ ὁ μέν ἐν αὐτός ἐνέργεια καί οἷος ζωή ὁ σῶμα ὁ φωτεινός πολύς καί οἷος ἀρχή ὁ ἐνέργεια καί πηγή : ὁ δέ μετά ὁ πέρας ὁ σῶμα , εἴδωλον ὁ ἐντός , ἐνέργεια δεύτερος οὐ ἀφίστημι ὁ πρότερος . ἔχω γάρ ἕκαστος ὁ εἰμί ἐνέργεια , ὅς εἰμί ὁμοίωμα αὐτός , ὥστε αὐτός εἰμί ἐκεῖνος εἰμί καί μένω φθάνω εἰς ὁ πρόσω , ὁ μέν ἐπί πολύς , ὁ δέ εἰς ἐλαχύς : καί ὁ μέν ἀσθενής καί ἀμυδρός , ὁ δέ καί λανθάνω , ὁ δέ εἰμί μέγας καί εἰς ὁ πρόσω : καί ὅταν εἰς ὁ πρόσω , ἐκεῖ δέω νομίζω εἰμί , ὅπου ὁ ἐνεργέω καί δύναμαι , καί αὖ οὗ φθάνω . εἰμί δέ καί ἐπί ὀφθαλμός ὁράω ζῷον λάμπω ὁ ὄμμα , γίγνομαι αὐτός φώς καί ἔξω ὁ ὄμμα : καί δή καί ἐπί ζῷον , ὅς ἔνδον συστρέφω πῦρ ἔχω ὁ ἀνοίδανσις ἐν σκότος ἐκλάμπω εἰς ὁ ἔξω , καί ἐν ὁ συστολή αὐτός οὐδείς εἰμί φάος ἔξω , οὐδέ αὖ φθείρω , ἀλλά ἤ εἰμί ἤ οὐ εἰμί ἔξω . τίς οὖν ; εἰσέρχομαι ; ἤ οὐ εἰμί ἔξω , ὅτι μηδέ ὁ πῦρ πρός ὁ ἔξω , ἀλλά δύω εἰς ὁ εἴσω . ὁ οὖν φάος δύω καί αὐτός ; ἤ οὐ , ἀλλά ἐκεῖνος μόνος : δύω δέ ἐπίπροσθεν εἰμί ὁ ἄλλος σῶμα , ὡς μή ἐνεργέω ἐκεῖνος πρός ὁ ἔξω . εἰμί οὖν ὁ ἀπό ὁ σῶμα φάος ἐνέργεια φωτεινός σῶμα πρός ὁ ἔξω : αὐτός δέ ὅλος ὁ ἐν ὁ τοιοῦτος σῶμα , ὅς δή πρῶτος εἰμί τοιοῦτος , οὐσία ὁ κατά ὁ εἶδος ὁ φωτεινός πρῶτος σῶμα . ὅταν δέ μετά ὁ ὕλη ὁ τοιοῦτος σῶμα ἀναμίσγω , χροιά δίδωμι : μόνος δέ ὁ ἐνέργεια οὐ δίδωμι , ἀλλά οἷος ἐπιχρώννυμι , ἅτε εἰμί ἄλλος ἐκεῖνος οἷος ἐξαρτάω , ὅς ὁ ἀφίστημι ἐκεῖνος ὁ ἐνέργεια ἄπειμι . ἀσώματος δέ πάντως δέω τίθημι , ἐάν σῶμα εἰμί . διό οὐδέ ὁ ἀπέρχομαι κύριος οὐδέ ὁ πάρειμι , ἀλλά τρόπος ἕτερος οὗτος , καί εἰμί ὑπόστασις αὐτός ὡς ἐνέργεια . ἐπεί καί ὁ ἐν ὁ κάτοπτρον εἴδωλον ἐνέργεια λεκτέος ὁ ἐνοράω ποιέω εἰς ὁ πάσχω δύναμαι οὐ ῥέω : ἀλλά εἰ πάρειμι , ἐκεῖνος ἐκεῖ φαίνω καί εἰμί οὕτως ὡς εἴδωλον χροιά σχηματίζω ὡδί . ἐάν ἀπέρχομαι , οὐκέτι ὁ διαφανής ἔχω , ὅς ἔχω πρότερος , ὅτε παρέχω εἰς αὐτός ἐνεργέω ὁ ὁράω . ἀλλά καί ἐπί ὁ ψυχή , ὅσος ἐνέργεια ἄλλος πρότερος , μένω ὁ πρότερος μένω καί ὁ ἐφεξῆς ἐνέργεια . εἰ τις δέ μή ἐνέργεια , ἀλλά ἐκ ἐνέργεια , οἷος λέγω ὁ ὁ σῶμα οἰκεῖος ἤδη ζωή , ὥσπερ ὁ φάος ὁ ἀναμείγνυμι ἤδη ὁ σῶμα ; ἤ ἐνταῦθα ὁ καί συμμείγνυμι ὁ ποιέω ὁ χρῶμα . ἐπί δέ ὁ ζωή ὁ ὁ σῶμα τίς ; ἤ παράκειμαι ψυχή ἄλλος ἔχω . ὅταν οὖν ὁ σῶμα φθείρω : οὐ γάρ δή ψυχή τις ἄμοιρος δύναμαι εἰμί — φθείρω οὖν ὁ σῶμα καί οὐ ἐπαρκέω αὐτός οὔτε ὁ δίδωμι οὔτε εἰ τις παράκειμαι , πῶς ἄν ἔτι ζωή μένω ; τίς οὖν ; φθείρω οὗτος ; ἤ οὐδέ οὗτος : εἴδωλον γάρ ἔκλαμψις καί οὗτος : οὐκέτι δέ εἰμί ἐκεῖ μόνος .