plotinus.enneades 2.4.11
καὶ ἔτι δεῖ τινος ἄλλου πρὸς σύστασιν σωμάτων μετὰ μέγεθος καὶ ποιότητας ἁπάσας ; ἢ τοῦ ὑποδεξομένου πάντα . οὐκοῦν ὄγκου ; εἰ δὲ ὄγκος , μέγεθος δήπου : εἰ δὲ ἀμέγεθες , οὐδ̓ ὅπου δέξεται ἔχει . ἀμέγεθες δὲ ὂν τί ἂν συμβάλλοιτο , εἰ μήτε εἰς εἶδος καὶ τὸ ποιὸν μήτε εἰς τὴν διάστασιν καὶ τὸ μέγεθος , ὃ δὴ παρὰ τῆς ὕλης δοκεῖ , ὅπου ἂν ᾖ , ἔρχεσθαι εἰς τὰ σώματα ; ὅλως δὲ ὥσπερ πράξεις καὶ ποιήσεις καὶ χρόνοι καὶ κινήσεις ὑποβολὴν ὕλης ἐν αὑτοῖς οὐκ ἔχοντα ἔστιν ἐν τοῖς οὖσιν , οὕτως οὐδὲ τὰ σώματα τὰ πρῶτα ἀνάγκη ὕλην ἔχειν , ἀλλ̓ ὅλα ἕκαστα εἶναι ἅ ἐστι ποικιλώτερα ὄντα μίξει τῇ ἐκ πλειόνων εἰδῶν τὴν σύστασιν ἔχοντα : ὥστε τοῦτο τὸ ἀμέγεθες ὕλης ὄνομα κενὸν εἶναι . πρῶτον μὲν οὖν οὐκ ἀνάγκη τὸ ὑποδεχόμενον ὁτιοῦν : ὄγκον εἶναι , ἐὰν μὴ μέγεθος ἤδη αὐτῷ παρῇ : ἐπεὶ καὶ ἡ ψυχὴ πάντα δεχομένη ὁμοῦ ἔχει πάντα : εἰ δὲ μέγεθος αὐτῇ συμβεβηκὸς ἦν , ἔσχεν ἂν ἕκαστα ἐν μεγέθει . ἡ δὲ ὕλη διὰ τοῦτο ἐν διαστήματι ἃ δέχεται λαμβάνει , ὅτι διαστήματός ἐστι δεκτική : ὥσπερ καὶ τὰ ζῷα καὶ τὰ φυτὰ μετὰ τοῦ μεγεθύνεσθαι καὶ τὸ ποιὸν ἀντιπαραγόμενον ἴσχει τῷ ποσῷ καὶ συστελλομένου συσταλείη ἄν . εἰ δ̓ ὅτι προυπάρχει τι μέγεθος ἐν τοῖς τοιούτοις ὑποκείμενον τῷ μορφοῦντι , κἀκεῖ ἀπαιτεῖ , οὐκ ὀρθῶς : ἐνταῦθα γὰρ ἡ ὕλη οὐχ ἡ ἁπλῶς ἀλλ̓ ἡ τούτου : τὴν δ̓ ἁπλῶς δεῖ καὶ τοῦτο παῤ ἄλλου ἔχειν . οὐ τοίνυν δεῖ ὄγκον εἶναι τὸ δεξόμενον τὸ εἶδος , ἀλλ̓ ὁμοῦ τῷ γενέσθαι ὄγκον καὶ τὴν ἄλλην ποιότητα δέχεσθαι καὶ φάντασμα μὲν ἔχειν ὄγκου εἰς ἐπιτηδειότητα τούτου ὥσπερ πρώτην , κενὸν δὲ ὄγκον . ὅθεν τινὲς ταὐτὸν τῷ κενῷ τὴν ὕλην εἰρήκασι . φάντασμα δὲ ὄγκου λέγω , ὅτι καὶ ἡ ψυχὴ οὐδὲν ἔχουσα ὁρίσαι , ὅταν τῇ ὕλῃ προσομιλῇ , εἰς ἀοριστίαν χεῖ ἑαυτὴν οὔτε περιγράφουσα οὔτε εἰς σημεῖον ἰέναι δυναμένη : ἤδη γὰρ ὁρίζει . διὸ οὔτε μέγα λεκτέον χωρὶς οὔτε σμικρὸν αὖ , ἀλλὰ μέγα καὶ σμικρόν : καὶ οὕτως ὄγκος καὶ ἀμέγεθες οὕτως , ὅτι ὕλη ὄγκου καὶ συστελλόμενον ἐκ τοῦ μεγάλου ἐπὶ τὸ σμικρὸν καὶ ἐκ τοῦ σμικροῦ ἐπὶ τὸ μέγα οἷον ὄγκον διατρέχει : καὶ ἡ ἀοριστία αὐτῆς ὁ τοιοῦτος ὄγκος , ὑποδοχὴ μεγέθους ἐν αὐτῇ : ἐν δὲ φαντασίᾳ ἐκείνως . καὶ γὰρ τῶν μὲν ἄλλων ἀμεγέθων ὅσα εἴδη ὥρισται ἕκαστον : ὥστε οὐδαμῇ ἔννοια ὄγκου : ἡ δὲ ἀόριστος οὖσα καὶ μήπω στᾶσα παῤ αὑτῆς ἐπὶ πᾶν εἶδος φερομένη δεῦρο κἀκεῖσε καὶ πάντη εὐάγωγος οὖσα πολλή τε γίνεται τῇ ἐπὶ πάντα ἀγωγῇ καὶ γενέσει καὶ ἔσχε τοῦτον τὸν τρόπον φύσιν ὄγκου .
Lemmas: καί ἔτι δέω τις ἄλλος πρός σύστασις σῶμα μετά μέγεθος καί ποιότης ἅπας ; ἤ ὁ ὑποδέχομαι πᾶς . οὐκοῦν ὄγκος ; εἰ δέ ὄγκος , μέγεθος δήπου : εἰ δέ ἀμεγέθης , οὐδέ ὅπου δέχομαι ἔχω . ἀμεγέθης δέ εἰμί τίς ἄν συμβάλλω , εἰ μήτε εἰς εἶδος καί ὁ ποιός μήτε εἰς ὁ διάστασις καί ὁ μέγεθος , ὅς δή παρά ὁ ὕλη δοκέω , ὅπου ἄν εἰμί , ἔρχομαι εἰς ὁ σῶμα ; ὅλος δέ ὥσπερ πρᾶξις καί ποίησις καί χρόνος καί κίνησις ὑποβολή ὕλη ἐν ἑαυτοῦ οὐ ἔχω εἰμί ἐν ὁ εἰμί , οὕτως οὐδέ ὁ σῶμα ὁ πρῶτος ἀνάγκη ὕλη ἔχω , ἀλλά ὅλος ἕκαστος εἰμί ὅς εἰμί ποικίλος εἰμί μίξις ὁ ἐκ πολύς εἶδος ὁ σύστασις ἔχω : ὥστε οὗτος ὁ ἀμεγέθης ὕλη ὄνομα κενός εἰμί . πρῶτος μέν οὖν οὐ ἀνάγκη ὁ ὑποδέχομαι ὁστισοῦν : ὄγκος εἰμί , ἐάν μή μέγεθος ἤδη αὐτός παρέρχομαι : ἐπεί καί ὁ ψυχή πᾶς δέχομαι ὁμοῦ ἔχω πᾶς : εἰ δέ μέγεθος αὐτός συμβαίνω εἰμί , ἔχω ἄν ἕκαστος ἐν μέγεθος . ὁ δέ ὕλη διά οὗτος ἐν διάστημα ὅς δέχομαι λαμβάνω , ὅτι διάστημα εἰμί δεκτικός : ὥσπερ καί ὁ ζῷον καί ὁ φυτόν μετά ὁ μεγεθύνω καί ὁ ποιός ἀντιπαράγω ἴσχω ὁ πός καί συστέλλω συστέλλω ἄν . εἰ δέ ὅτι προυπάρχω τις μέγεθος ἐν ὁ τοιοῦτος ὑπόκειμαι ὁ μορφόω , ἐκεῖ ἀπαιτέω , οὐ ὀρθός : ἐνταῦθα γάρ ὁ ὕλη οὐ ὁ ἁπλῶς ἀλλά ὁ οὗτος : ὁ δέ ἁπλῶς δέω καί οὗτος παρά ἄλλος ἔχω . οὐ τοίνυν δέω ὄγκος εἰμί ὁ δείκνυμι ὁ εἶδος , ἀλλά ὁμοῦ ὁ γίγνομαι ὄγκος καί ὁ ἄλλος ποιότης δέχομαι καί φάντασμα μέν ἔχω ὄγκος εἰς ἐπιτηδειότης οὗτος ὥσπερ πρῶτος , κενός δέ ὄγκος . ὅθεν τις αὐτός ὁ κενός ὁ ὕλη λέγω . φάντασμα δέ ὄγκος λέγω , ὅτι καί ὁ ψυχή οὐδείς ἔχω ὁρίζω , ὅταν ὁ ὕλη προσομιλέω , εἰς ἀοριστία χέω ἑαυτοῦ οὔτε περιγράφω οὔτε εἰς σημεῖον ἔρχομαι δύναμαι : ἤδη γάρ ὁρίζω . διό οὔτε μέγας λεκτέος χωρίς οὔτε μικρός αὖ , ἀλλά μέγας καί μικρός : καί οὕτως ὄγκος καί ἀμεγέθης οὕτως , ὅτι ὕλη ὄγκος καί συστέλλω ἐκ ὁ μέγας ἐπί ὁ μικρός καί ἐκ ὁ μικρός ἐπί ὁ μέγας οἷος ὄγκος διατρέχω : καί ὁ ἀοριστία αὐτός ὁ τοιοῦτος ὄγκος , ὑποδοχή μέγεθος ἐν αὐτός : ἐν δέ φαντασία ἐκεῖνος . καί γάρ ὁ μέν ἄλλος ἀμεγέθης ὅσος εἶδος ὁρίζω ἕκαστος : ὥστε οὐδαμῇ ἔννοια ὄγκος : ὁ δέ ἀόριστος εἰμί καί μήπω ἵστημι παρά ἑαυτοῦ ἐπί πᾶς εἶδος φέρω δεῦρο ἐκεῖσε καί πάντῃ εὐάγωγος εἰμί πολύς τε γίγνομαι ὁ ἐπί πᾶς ἀγωγή καί γένεσις καί ἔχω οὗτος ὁ τρόπος φύσις ὄγκος .