plotinus.enneades 2.1.6
ἀλλὰ πότερον πῦρ μόνον καὶ εἰ ἀπορρεῖ ἐκεῖθεν καὶ δεῖται τροφῆς νῦν σκεπτέον . τῷ μὲν οὖν Τιμαίῳ τὸ τοῦ παντὸς σῶμα πεποιηκότι πρῶτον ἐκ γῆς καὶ πυρός , ἵνα ὁρατόν τε ᾖ διὰ τὸ πῦρ , στερεὸν δὲ διὰ τὴν γῆν , ἀκολουθεῖν ἔδοξε καὶ τὰ ἄστρα ποιεῖν οὐ πᾶν , ἀλλὰ τὸ πλεῖστον πυρὸς ἔχειν , ἐπειδὴ τὰ ἄστρα τὸ στερεὸν φαίνεται ἔχοντα . καὶ ἴσως ὀρθῶς ἂν ἔχοι συνεπικρίναντος καὶ Πλάτωνος τῷ εἰκότι τὴν γνώμην ταύτην . παρὰ μὲν γὰρ τῆς αἰσθήσεως κατά τε τὴν ὄψιν κατά τε τὴν τῆς ἁφῆς ἀντίληψιν πυρὸς ἔχειν τὸ πλεῖστον ἢ τὸ πᾶν φαίνεται , διὰ δὲ τοῦ λόγου ἐπισκοποῦσιν , εἰ τὸ στερεὸν ἄνευ γῆς οὐκ ἂν γένοιτο , καὶ γῆς ἂν ἔχοι . ὕδατος δὲ καὶ ἀέρος τί ἂν δέοιτο ; ἄτοπόν τε γὰρ δόξει ὕδατος εἶναι ἐν τοσούτῳ πυρί , ὅ τε ἀὴρ εἰ ἐνείη μεταβάλλοι ἂν εἰς πυρὸς φύσιν . ἀλλ̓ εἰ δύο στερεὰ ἄκρων λόγον ἔχοντα δύο μέσων δεῖται , ἀπορήσειεν ἄν τις , εἰ καὶ ἐν φυσικοῖς οὕτως : ἐπεὶ καὶ γῆν ἄν τις ὕδατι μίξειεν οὐδενὸς δεηθεὶς μέσου . εἰ δὲ λέγοιμεν ʽἐνυπάρχει γὰρ ἤδη ἐν τῇ γῇ καὶ τῷ ὕδατι τὰ ἄλλἀ , δόξομεν ἴσως τι λέγειν : εἴποι δ̓ ἄν τις ʽἀλλ̓ οὐ πρὸς τὸ συνδῆσαι συνιόντα τὰ δύὀ . ἀλλ̓ ὅμως ἐροῦμεν ἤδη συνδεῖσθαι τῷ ἔχειν ἑκάτερον πάντα . ἀλλ̓ ἐπισκεπτέον , εἰ ἄνευ πυρὸς οὐχ ὁρατὸν γῆ , καὶ ἄνευ γῆς οὐ στερεὸν πῦρ : εἰ γὰρ τοῦτο , τάχα ἂν οὐδὲν ἔχοι ἐφ̓ ἑαυτοῦ τὴν αὑτοῦ οὐσίαν , ἀλλὰ πάντα μὲν μέμικται , λέγεται δὲ κατὰ τὸ ἐπικρατοῦν ἕκαστον . ἐπεὶ οὐδὲ τὴν γῆν ἄνευ ὑγροῦ φασι συστῆναι δύνασθαι : κόλλαν γὰρ εἶναι τῇ γῇ τὴν ὕδατος ὑγρότητα . ἀλλ̓ εἰ καὶ δώσομεν οὕτως , ἀλλ̓ ἕκαστόν γε ἄτοπον λέγοντα εἶναί τι ἐφ̓ ἑαυτοῦ μὲν μὴ διδόναι σύστασιν αὐτῷ , μετὰ δὲ τῶν ἄλλων ὁμοῦ , οὐδενὸς ἑκάστου ὄντος . πῶς γὰρ ἂν εἴη γῆς φύσις καὶ τὸ τί ἦν εἶναι γῆ μηδενὸς ὄντος μορίου γῆς ὃ γῆ ἐστιν , εἰ μὴ καὶ ὕδωρ ἐνείη εἰς κόλλησιν ; τί δ̓ ἂν κολλήσειε μὴ ὄντος ὅλως μεγέθους , ὃ πρὸς ἄλλο μόριον συνεχὲς συνάψει ; εἰ γὰρ καὶ ὁτιοῦν μέγεθος γῆς αὐτῆς ἔσται , ἔσται γῆν φύσει καὶ ἄνευ ὕδατος εἶναι : ἤ , εἰ μὴ τοῦτο , οὐδὲν ἔσται , ὃ κολλήσεται ὑπὸ τοῦ ὕδατος . ἀέρος δὲ τί ἂν δέοιτο γῆς ὄγκος πρὸς τὸ εἶναι ἔτι ἀέρος μένοντος πρὶν μεταβάλλειν ; περὶ δὲ πυρὸς εἰς μὲν τὸ γῆ εἶναι οὐκ εἴρηται , εἰς δὲ τὸ ὁρατὴ εἶναι καὶ αὐτὴ καὶ τὰ ἄλλα : εὔλογον μὲν γὰρ συγχωρεῖν παρὰ φωτὸς τὸ ὁρᾶσθαι γίνεσθαι . οὐ γὰρ δὴ τὸ σκότος ὁρᾶσθαι , ἀλλὰ μὴ ὁρᾶσθαι φατέον , ὥσπερ τὴν ἀψοφίαν μὴ ἀκούεσθαι . ἀλλὰ πῦρ γε ἐν αὐτῇ οὐκ ἀνάγκη παρεῖναι : φῶς γὰρ ἀρκεῖ . χιὼν γοῦν καὶ τὰ ψυχρότατα πολλὰ λαμπρὰ πυρὸς ἄνευ . ἀλλ̓ ἐνεγένετο , φήσει τις , καὶ ἔχρωσε πρὶν ἀπελθεῖν . καὶ περὶ ὕδατος δὲ ἀπορητέον , εἰ μὴ ἔστιν ὕδωρ , εἰ μὴ γῆς λάβοι . ἀὴρ δὲ πῶς ἂν λέγοιτο μετέχειν γῆς εὔθρυπτος ὤν ; περὶ δὲ πυρός , εἰ γῆς δεῖ αὐτῷ τὸ συνεχὲς παῤ αὑτοῦ οὐκ ἔχοντι οὐδὲ τὸ διάστατον τριχῇ . ἡ δὲ στερεότης αὐτῷ , οὐ κατὰ τὴν διάστασιν τὴν τριχῇ , ἀλλὰ κατὰ τὴν ἀντέρεισιν δηλονότι , διὰ τί οὐκ ἔσται ᾗ φυσικὸν σῶμα ; σκληρότης δὲ γῇ μόνῃ . ἐπεὶ καὶ τὸ πυκνὸν τῷ χρυσῷ ὕδατι ὄντι προσγίνεται οὐ γῆς προσγενομένης , ἀλλὰ πυκνότητος ἢ πήξεως . καὶ πῦρ δὲ ἐφ̓ αὑτοῦ διὰ τί ψυχῆς παρούσης οὐ συστήσεται πρὸς τὴν δύναμιν αὐτῆς ; καὶ ζῷα δὲ πύρινά ἐστι δαιμόνων . ἀλλὰ κινήσομεν τὸ πᾶν ζῷον ἐκ πάντων τὴν σύστασιν ἔχειν ; ἢ τὰ ἐπὶ γῆς τις ἐρεῖ , γῆν δὲ εἰς τὸν οὐρανὸν αἴρειν παρὰ φύσιν εἶναι καὶ ἐναντίον τοῖς ὑπ’ αὐτῆς τεταγμένοις : συμπεριάγειν δὲ τὴν ταχίστην φορὰν γεηρὰ σώματα οὐ πιθανὸν εἶναι ἐμπόδιόν τε καὶ πρὸς τὸ φανὸν καὶ λευκὸν τοῦ ἐκεῖ πυρός .
Lemmas: ἀλλά πότερος πῦρ μόνος καί εἰ ἀπορρέω ἐκεῖθεν καί δέω τροφή νῦν σκοπέω . ὁ μέν οὖν Τίμαιος ὁ ὁ πᾶς σῶμα ποιέω πρῶτος ἐκ γῆ καί πῦρ , ἵνα ὁρατός τε εἰμί διά ὁ πῦρ , στερεός δέ διά ὁ γῆ , ἀκολουθέω δοκέω καί ὁ ἄστρον ποιέω οὐ πᾶς , ἀλλά ὁ πολύς πῦρ ἔχω , ἐπειδή ὁ ἄστρον ὁ στερεός φαίνω ἔχω . καί ἴσως ὀρθός ἄν ἔχω συνεπικρίνω καί Πλάτων ὁ ἔοικα ὁ γνώμη οὗτος . παρά μέν γάρ ὁ αἴσθησις κατά τε ὁ ὄψις κατά τε ὁ ὁ ἁφή ἀντίληψις πῦρ ἔχω ὁ πολύς ἤ ὁ πᾶς φαίνω , διά δέ ὁ λόγος ἐπισκοπέω , εἰ ὁ στερεός ἄνευ γῆ οὐ ἄν γίγνομαι , καί γῆ ἄν ἔχω . ὕδωρ δέ καί ἀήρ τίς ἄν δέω ; ἄτοπος τε γάρ δοκέω ὕδωρ εἰμί ἐν τοσοῦτος πῦρ , ὁ τε ἀήρ εἰ ἔνειμι μεταβάλλω ἄν εἰς πῦρ φύσις . ἀλλά εἰ δύο στερεός ἄκρον λόγος ἔχω δύο μέσος δέω , ἀπορέω ἄν τις , εἰ καί ἐν φυσικός οὕτως : ἐπεί καί γῆ ἄν τις ὕδωρ μείγνυμι οὐδείς δέω μέσος . εἰ δέ λέγω ἐνυπάρχω γάρ ἤδη ἐν ὁ γῆ καί ὁ ὕδωρ ὁ ἄλλος , δοκέω ἴσως τις λέγω : λέγω δέ ἄν τις ἄλλος οὐ πρός ὁ συνδέω συνέρχομαι ὁ δύο . ἀλλά ὅμως λέγω ἤδη συνδέω ὁ ἔχω ἑκάτερος πᾶς . ἀλλά ἐπισκοπέω , εἰ ἄνευ πῦρ οὐ ὁρατός γῆ , καί ἄνευ γῆ οὐ στερεός πῦρ : εἰ γάρ οὗτος , τάχα ἄν οὐδείς ἔχω ἐπί ἑαυτοῦ ὁ ἑαυτοῦ οὐσία , ἀλλά πᾶς μέν μείγνυμι , λέγω δέ κατά ὁ ἐπικρατέω ἕκαστος . ἐπεί οὐδέ ὁ γῆ ἄνευ ὑγρός φημί συνίστημι δύναμαι : κόλλα γάρ εἰμί ὁ γῆ ὁ ὕδωρ ὑγρότης . ἀλλά εἰ καί δίδωμι οὕτως , ἀλλά ἕκαστος γε ἄτοπος λέγω εἰμί τις ἐπί ἑαυτοῦ μέν μή δίδωμι σύστασις αὐτός , μετά δέ ὁ ἄλλος ὁμοῦ , οὐδείς ἕκαστος εἰμί . πῶς γάρ ἄν εἰμί γῆ φύσις καί ὁ τίς εἰμί εἰμί γῆ μηδείς εἰμί μόριον γῆ ὅς γῆ εἰμί , εἰ μή καί ὕδωρ ἔνειμι εἰς κόλλησις ; τίς δέ ἄν κολλάω μή εἰμί ὅλος μέγεθος , ὅς πρός ἄλλος μόριον συνεχής συνάπτω ; εἰ γάρ καί ὁστισοῦν μέγεθος γῆ αὐτός εἰμί , εἰμί γῆ φύσις καί ἄνευ ὕδωρ εἰμί : ἤ , εἰ μή οὗτος , οὐδείς εἰμί , ὅς κολλάω ὑπό ὁ ὕδωρ . ἀήρ δέ τίς ἄν δέω γῆ ὄγκος πρός ὁ εἰμί ἔτι ἀήρ μένω πρίν μεταβάλλω ; περί δέ πῦρ εἰς μέν ὁ γῆ εἰμί οὐ λέγω , εἰς δέ ὁ ὁρατός εἰμί καί αὐτός καί ὁ ἄλλος : εὔλογος μέν γάρ συγχωρέω παρά φώς ὁ ὁράω γίγνομαι . οὐ γάρ δή ὁ σκότος ὁράω , ἀλλά μή ὁράω φημί , ὥσπερ ὁ ἀψοφία μή ἀκούω . ἀλλά πῦρ γε ἐν αὐτός οὐ ἀνάγκη πάρειμι : φάος γάρ ἀρκέω . χιών γοῦν καί ὁ ψυχρός πολύς λαμπρός πῦρ ἄνευ . ἀλλά ἐγγίγνομαι , φημί τις , καί χρώζω πρίν ἀπέρχομαι . καί περί ὕδωρ δέ ἀπορητέον , εἰ μή εἰμί ὕδωρ , εἰ μή γῆ λαμβάνω . ἀήρ δέ πῶς ἄν λέγω μετέχω γῆ εὔθρυπτος εἰμί ; περί δέ πῦρ , εἰ γῆ δέω αὐτός ὁ συνεχής παρά ἑαυτοῦ οὐ ἔχω οὐδέ ὁ διίστημι τριχῆ . ὁ δέ στερεότης αὐτός , οὐ κατά ὁ διάστασις ὁ τριχῆ , ἀλλά κατά ὁ ἀντέρεισις δηλονότι , διά τίς οὐ εἰμί ᾗ φυσικός σῶμα ; σκληρότης δέ γῆ μόνος . ἐπεί καί ὁ πυκνός ὁ χρυσός ὕδωρ εἰμί προσγίγνομαι οὐ γῆ προσγίγνομαι , ἀλλά πυκνότης ἤ πῆξις . καί πῦρ δέ ἐπί ἑαυτοῦ διά τίς ψυχή πάρειμι οὐ συνίστημι πρός ὁ δύναμις αὐτός ; καί ζῷον δέ πύρινος εἰμί δαίμων . ἀλλά κινέω ὁ πᾶς ζῷον ἐκ πᾶς ὁ σύστασις ἔχω ; ἤ ὁ ἐπί γῆ τις λέγω , γῆ δέ εἰς ὁ οὐρανός ἀείρω παρά φύσις εἰμί καί ἐναντίος ὁ ὑπό αὐτός τάσσω : συμπεριάγω δέ ὁ ταχύς φορά γεηρός σῶμα οὐ πιθανός εἰμί ἐμπόδιος τε καί πρός ὁ φανός καί λευκός ὁ ἐκεῖ πῦρ .