plotinus.enneades 3.6.18
ὁ τοίνυν νόησιν μεγάλου ἔχων , εἰ αὐτοῦ ἡ νόησις δύναμιν ἔχοι μὴ μόνον ἐν αὑτῇ εἶναι , ἀλλὰ καὶ οἷον πρὸς τὸ ἔξω ὑπὸ δυνάμεως φέροιτο , λάβοι ἂν φύσιν οὐκ οὖσαν ἐν τῷ νοοῦντι , οὐδέ τι ἔχουσαν εἶδος οὐδέ τι ἴχνος τοῦ μεγάλου , ἀλλ̓ οὐδὲ οὐδενός του ἄλλου . τί ἂν ποιήσειε ταύτῃ τῇ δυνάμει ; οὐχ ἵππον , οὐ βοῦν : ταῦτα γὰρ ἄλλοι ποιήσουσιν . ἤ , ἐπειδὴ παρὰ μεγάλου πατρὸς ἔρχεται , οὐ δύναται τὸ ἄλλο χωρῆσαι μέγα , τοῦτο δὲ ἕξει ἐμφανταζόμενον . τῷ δὴ μὴ οὕτως εὐτυχήσαντι τοῦ μεγάλου ὡς αὐτὸ μέγα εἶναι ἐν τοῖς αὑτοῦ καθ̓ ὅσον οἷόν τε μεγάλῳ φαίνεσθαι λεῖπόν ἐστι . τοῦτο δέ ἐστι μὴ ἐλλείπειν καὶ τὸ μὴ ἐπὶ πολλὰ πολλαχοῦ καὶ ἐν αὑτῷ συγγενῆ ἔχειν τὰ μέρη καὶ ἀπολείπεσθαι μηδενός . οὐ δὴ γὰρ ἠνείχετο ἐν σμικρῷ ὄγκῳ ἴσον ἔτι τὸ τοῦ μεγάλου εἴδωλον εἶναι μεγάλου ὄν , ἀλλ̓ ὅσον ἐφίετο τῆς ἐλπίδος ἐκείνου προσῆλθεν ὅσον οἷόν τε ἦν αὐτῷ μετὰ τοῦ συνθέοντος αὐτῷ ἀπολειφθῆναι οὐ δυναμένου καὶ πεποίηκε μέγα τε ἐκεῖνο τὸ μὴ μέγα μηδ̓ οὕτω δόξαν καὶ τὸ ὁρώμενον ἐν ὄγκῳ μέγα . ἡ δ̓ ὅμως φυλάττει τὴν αὑτῆς φύσιν ἀποχρωμένη τούτῳ τῷ μεγάλῳ οἷον ἀμφιέσματι , ὃ συνδραμοῦσα αὐτῷ ὅτε θέον αὐτὴν ἦγεν ἀμπέσχετο : ὃ εἰ ὁ ἀμφιέσας ἀφέλοιτο , μένει πάλιν ἡ αὐτή , οἵαπερ παῤ αὑτῆς ἦν , ἢ τοσαύτη , ὅσον ἂν τὸ παρὸν εἶδος αὐτὴν ποιῇ . ἡ μὲν γὰρ ψυχὴ τὰ τῶν ὄντων εἴδη ἔχουσα εἶδος οὖσα καὶ αὐτὴ ὁμοῦ πάντα ἔχει καὶ τοῦ εἴδους ἑκάστου ὁμοῦ ὄντος αὑτῷ τά τε τῶν αἰσθητῶν εἴδη οἷον ἀναστρέφοντα πρὸς αὑτὴν καὶ προσιόντα ὁρῶσα οὐκ ἀνέχεται μετὰ πλήθους δέχεσθαι , ἀλλ̓ ἀποθέμενα τὸν ὄγκον ὁρᾷ : οὐ γὰρ δύναται ἄλλο τι ἢ ὃ ἔστι γενέσθαι . ἡ δὲ ὕλη οὐδὲν ἔχουσα τὸ ἀντικόπτον , οὐ γὰρ ἔχει ἐνέργειαν , οὖσα δὲ σκιά , ἀναμένει παθεῖν ὅ τι ἂν ἐθέλῃ τὸ ποιῆσον . τό τε οὖν προιὸν ἐκ τοῦ ἐκεῖ λόγου ἤδη ἴχνος ἔχει τοῦ μέλλοντος γενήσεσθαι : οἷον γὰρ ἐν φαντασίᾳ εἰκονικῇ κινούμενος ὁ λόγος ἢ ἡ κίνησις ἡ ἀπὸ τούτου μερισμός ἐστιν : ἤ , εἰ ταὐτὸν εἴη ἕν , οὐδὲ ἐκινήθη , ἀλλὰ μένει : ἥ τε ὕλη πάντα ὁμοῦ ὥσπερ ἡ ψυχὴ οὐ δύναται εἰσοικίσασθαι : ἢ ἦν ἄν τι ἐκείνων : αὐτήν τε αὖ δεῖ τὰ πάντα δέξασθαι , μὴ ἀμερῶς δὲ δέξασθαι . δεῖ τοίνυν πᾶσι τόπον οὖσαν ἐπὶ πάντα αὐτὴν ἐλθεῖν καὶ πᾶσιν ἀπαντῆσαι καὶ πρὸς πᾶν διάστημα ἀρκέσαι , ὅτι μὴ κατείληπται διαστήματι αὐτή , ἀλλ̓ ἦν ἐκκειμένη τῷ μέλλοντι . πῶς οὖν οὐκ εἰσελθὸν ἕν τι ἐκώλυσε τὰ ἄλλα , ἃ οὐχ οἷόν τε ἦν ἐπ’ ἀλλήλοις εἶναι ; ἢ οὐκ ἦν οὐδὲν πρῶτον : εἰ δ̓ ἄρα , τὸ τοῦ παντὸς εἶδος : ὥστε πάντα μὲν ἅμα , ἐν μέρει δὲ ἕκαστον : ζῴου γὰρ ὕλη μερισθεῖσα σὺν τῷ τοῦ ζῴου μερισμῷ : εἰ δὲ μή , οὐκ ἂν ἐγένετό τι παρὰ τὸν λόγον .
Lemmas: ὁ τοίνυν νόησις μέγας ἔχω , εἰ αὐτός ὁ νόησις δύναμις ἔχω μή μόνος ἐν ἑαυτοῦ εἰμί , ἀλλά καί οἷος πρός ὁ ἔξω ὑπό δύναμις φέρω , λαμβάνω ἄν φύσις οὐ εἰμί ἐν ὁ νοέω , οὐδέ τις ἔχω εἶδος οὐδέ τις ἴχνος ὁ μέγας , ἀλλά οὐδέ οὐδείς τις ἄλλος . τίς ἄν ποιέω οὗτος ὁ δύναμις ; οὐ ἵππος , οὐ βοῦς : οὗτος γάρ ἄλλος ποιέω . ἤ , ἐπειδή παρά μέγας πατήρ ἔρχομαι , οὐ δύναμαι ὁ ἄλλος χωρέω μέγας , οὗτος δέ ἔχω ἐμφαντάζομαι . ὁ δή μή οὕτως εὐτυχέω ὁ μέγας ὡς αὐτός μέγας εἰμί ἐν ὁ ἑαυτοῦ κατά ὅσος οἷος τε μέγας φαίνω λείπω εἰμί . οὗτος δέ εἰμί μή ἐλλείπω καί ὁ μή ἐπί πολύς πολλαχοῦ καί ἐν ἑαυτοῦ συγγενής ἔχω ὁ μέρος καί ἀπολείπω μηδείς . οὐ δή γάρ ἀνέχω ἐν μικρός ὄγκος ἴσος ἔτι ὁ ὁ μέγας εἴδωλον εἰμί μέγας εἰμί , ἀλλά ὅσος ἐφίημι ὁ ἐλπίς ἐκεῖνος προσέρχομαι ὅσος οἷος τε εἰμί αὐτός μετά ὁ συνθέω αὐτός ἀπολείπω οὐ δύναμαι καί ποιέω μέγας τε ἐκεῖνος ὁ μή μέγας μηδέ οὕτως δόξα καί ὁ ὁράω ἐν ὄγκος μέγας . ὁ δέ ὅμως φυλάσσω ὁ ἑαυτοῦ φύσις ἀποχράω οὗτος ὁ μέγας οἷος ἀμφίεσμα , ὅς συντρέχω αὐτός ὅτε θέω αὐτός ἄγω ἀμπέχω : ὅς εἰ ὁ ἀμφιέννυμι ἀφαιρέω , μένω πάλιν ὁ αὐτός , οἵαπερ παρά ἑαυτοῦ εἰμί , ἤ τοσοῦτος , ὅσος ἄν ὁ πάρειμι εἶδος αὐτός ποιέω . ὁ μέν γάρ ψυχή ὁ ὁ εἰμί εἶδος ἔχω εἶδος εἰμί καί αὐτός ὁμοῦ πᾶς ἔχω καί ὁ εἶδος ἕκαστος ὁμοῦ εἰμί ἑαυτοῦ ὁ τε ὁ αἰσθητός εἶδος οἷος ἀναστρέφω πρός ἑαυτοῦ καί προσέρχομαι ὁράω οὐ ἀνέχω μετά πλῆθος δέχομαι , ἀλλά ἀποτίθημι ὁ ὄγκος ὁράω : οὐ γάρ δύναμαι ἄλλος τις ἤ ὅς εἰμί γίγνομαι . ὁ δέ ὕλη οὐδείς ἔχω ὁ ἀντικόπτω , οὐ γάρ ἔχω ἐνέργεια , εἰμί δέ σκιά , ἀναμένω πάσχω ὅς τις ἄν ἐθέλω ὁ ποιέω . ὁ τε οὖν πρόειμι ἐκ ὁ ἐκεῖ λόγος ἤδη ἴχνος ἔχω ὁ μέλλω γίγνομαι : οἷος γάρ ἐν φαντασία εἰκονικός κινέω ὁ λόγος ἤ ὁ κίνησις ὁ ἀπό οὗτος μερισμός εἰμί : ἤ , εἰ αὐτός εἰμί εἷς , οὐδέ κινέω , ἀλλά μένω : ὁ τε ὕλη πᾶς ὁμοῦ ὥσπερ ὁ ψυχή οὐ δύναμαι εἰσοικίζω : ἤ εἰμί ἄν τις ἐκεῖνος : αὐτός τε αὖ δέω ὁ πᾶς δέχομαι , μή ἀμερής δέ δέχομαι . δέω τοίνυν πᾶς τόπος εἰμί ἐπί πᾶς αὐτός ἔρχομαι καί πᾶς ἀπαντάω καί πρός πᾶς διάστημα ἀρκέω , ὅτι μή καταλαμβάνω διάστημα αὐτός , ἀλλά εἰμί ἔκκειμαι ὁ μέλλω . πῶς οὖν οὐ εἰσέρχομαι εἷς τις κωλύω ὁ ἄλλος , ὅς οὐ οἷος τε εἰμί ἐπί ἀλλήλων εἰμί ; ἤ οὐ εἰμί οὐδείς πρῶτος : εἰ δέ ἄρα , ὁ ὁ πᾶς εἶδος : ὥστε πᾶς μέν ἅμα , ἐν μέρος δέ ἕκαστος : ζῷον γάρ ὕλη μερίζω σύν ὁ ὁ ζῷον μερισμός : εἰ δέ μή , οὐ ἄν γίγνομαι τις παρά ὁ λόγος .