plotinus.enneades 3.9.1
ʽΝοῦσ̓ , φησιν , ʽὁρᾷ ἐνούσας ἰδέας ἐν τῷ ὅ ἐστι ζῷον : εἶτα διενοήθη ʼ,ʼ φησίν , ʽὁ δημιουργὸς ἃ ὁ νοῦς ὁρᾷ ἐν τῷ ὅ ἐστι ζῷον καὶ τόδε τὸ πᾶν ἔχειν.ʼ οὐκοῦν φησιν ἤδη εἶναι τὰ εἴδη πρὸ τοῦ νοῦ , ὄντα δὲ αὐτὰ νοεῖν τὸν νοῦν ; πρῶτον οὖν ἐκεῖνο , λέγω δὲ τὸ ζῷον , ζητητέον εἰ μὴ νοῦς , ἀλλ̓ ἕτερον νοῦ : τὸ γὰρ θεωροῦν νοῦς : τὸ τοίνυν ζῷον αὐτὸ οὐ νοῦς , ἀλλὰ νοητὸν αὐτὸ φήσομεν καὶ τὸν νοῦν ἔξω φήσομεν αὑτοῦ ἃ ὁρᾷ ἔχειν εἴδωλα ἄρα καὶ οὐ τἀληθῆ ἔχει , εἰ ἐκεῖ τἀληθῆ ἐκεῖ γὰρ καὶ τὴν ἀλήθειάν φησιν εἶναι ἐν τῷ ὄντι , οὗ αὐτὸ ἕκαστον ἤ , κἂν ἕτερον ἑκάτερον , οὐ χωρὶς ἀλλήλων , ἀλλ̓ ἢ μόνον τῷ ἕτερα . ἔπειτα οὐδὲν κωλύει ὅσον ἐπὶ τῷ λεγομένῳ ἓν εἶναι ἄμφω , διαιρούμενα δὲ τῇ νοήσει , εἴπερ μόνον οὕτως ὂν τὸ μὲν νοητόν , τὸ δὲ νοοῦν : ὃ γὰρ καθορᾷ οὔ φησιν ἐν ἑτέρῳ πάντως , ἀλλ̓ ἐν αὑτῷ τὸ νοητὸν ἔχειν . ἢ τὸ μὲν νοητὸν οὐδὲν κωλύει καὶ νοῦν εἶναι ἐν στάσει καὶ ἑνότητι καὶ ἡσυχίᾳ , τὴν δὲ τοῦ νοῦ φύσιν τοῦ ὁρῶντος ἐκεῖνον τὸν νοῦν τὸν ἐν αὑτῷ ἐνέργειάν τινα ἀπ̓ ἐκείνου , ἣ ὁρᾷ ἐκεῖνον : ὁρῶντα δὲ ἐκεῖνον οἷον εἶναι νοῦν ἐκείνου , ὅτι νοεῖ ἐκεῖνον : νοοῦντα δὲ ἐκεῖνον καὶ αὐτὸν νοῦν καὶ νοητὸν ἄλλως εἶναι τῷ μεμιμῆσθαι . τοῦτο οὖν ἐστι τὸ διανοηθέν , ἃ ἐκεῖ ὁρᾷ , ἐν τῷδε τῷ κόσμῳ ποιῆσαι ʽζῴων γένη τέσσαρἀ . δοκεῖ γε μὴν τὸ διανοούμενον ἐπικεκρυμμένως ἕτερον ἐκείνων τῶν δύο ποιεῖν . ἄλλοις δὲ δόξει τὰ τρία ἓν εἶναι , τὸ ζῷον αὐτὸ ὃ ἔστιν , ὁ νοῦς , τὸ διανοούμενον . ἢ ὥσπερ ἐν πολλοῖς προτείνων ἄλλως ὁ δὲ ἄλλως νοεῖ τρία εἶναι . καὶ τὰ μὲν δύο εἴρηται , τὸ δὲ τρίτον τί , ὃ διενοήθη τὰ ὁρώμενα ὑπὸ τοῦ νοῦ ἐν τῷ ζῴῳ κείμενα αὐτὸ ἐργάσασθαι καὶ ποιῆσαι καὶ μερίσαι ; ἢ δυνατὸν τρόπον μὲν ἄλλον τὸν νοῦν εἶναι τὸν μερίσαντα , τρόπον δὲ ἕτερον τὸν μερίσαντα μὴ τὸν νοῦν εἶναι : ᾗ μὲν γὰρ παῤ αὐτοῦ τὰ μερισθέντα , αὐτὸν εἶναι τὸν μερίσαντα , ᾗ δ̓ αὐτὸς ἀμέριστος μένει , τὰ δ̓ ἀπ̓ αὐτοῦ ἐστι τὰ μερισθέντα : ταῦτα δέ ἐστι ψυχαί : ψυχὴν εἶναι τὴν μερίσασαν εἰς πολλὰς ψυχάς . διὸ καί φησι τοῦ τρίτου εἶναι τὸν μερισμὸν καὶ ἐν τῷ τρίτῳ , ὅτι διενοήθη , ὃ οὐ νοῦ ἔργον , ἀλλὰ ψυχῆς μεριστὴν ἐνέργειαν ἐχούσης ἐν μεριστῇ φύσει .
Lemmas: Νέω , φημί , ὁράω ἔνειμι ἰδέα ἐν ὁ ὅς εἰμί ζῷον : εἶτα διανοέω ʼ,ʼ φημί , ὅς δημιουργός ὅς ὁ νόος ὁράω ἐν ὁ ὅς εἰμί ζῷον καί ὅδε ὁ πᾶς ἔχω οὐκοῦν φημί ἤδη εἰμί ὁ εἶδος πρό ὁ νόος , εἰμί δέ αὐτός νοέω ὁ νόος ; πρῶτος οὖν ἐκεῖνος , λέγω δέ ὁ ζῷον , ζητέω εἰ μή νόος , ἀλλά ἕτερος νόος : ὁ γάρ θεωρέω νόος : ὁ τοίνυν ζῷον αὐτός οὐ νόος , ἀλλά νοητός αὐτός φημί καί ὁ νόος ἔξω φημί ἑαυτοῦ ὅς ὁράω ἔχω εἴδωλον ἄρα καί οὐ ἀληθής ἔχω , εἰ ἐκεῖ ἀληθής ἐκεῖ γάρ καί ὁ ἀλήθεια φημί εἰμί ἐν ὁ εἰμί , ὅς αὐτός ἕκαστος ἤ , ἐάν ἕτερος ἑκάτερος , οὐ χωρίς ἀλλήλων , ἀλλά ἤ μόνος ὁ ἕτερος . ἔπειτα οὐδείς κωλύω ὅσος ἐπί ὁ λέγω εἷς εἰμί ἄμφω , διαιρέω δέ ὁ νόησις , εἴπερ μόνος οὕτως εἰμί ὁ μέν νοητός , ὁ δέ νοέω : ὅς γάρ καθοράω οὐ φημί ἐν ἕτερος πάντως , ἀλλά ἐν ἑαυτοῦ ὁ νοητός ἔχω . ἤ ὁ μέν νοητός οὐδείς κωλύω καί νόος εἰμί ἐν στάσις καί ἑνότης καί ἡσυχία , ὁ δέ ὁ νόος φύσις ὁ ὁράω ἐκεῖνος ὁ νόος ὁ ἐν ἑαυτοῦ ἐνέργεια τις ἀπό ἐκεῖνος , ὅς ὁράω ἐκεῖνος : ὁράω δέ ἐκεῖνος οἷος εἰμί νόος ἐκεῖνος , ὅτι νοέω ἐκεῖνος : νοόω δέ ἐκεῖνος καί αὐτός νόος καί νοητός ἄλλος εἰμί ὁ μιμέομαι . οὗτος οὖν εἰμί ὁ διανοέω , ὅς ἐκεῖ ὁράω , ἐν ὅδε ὁ κόσμος ποιέω ἵζω γένος τέσσαρες . δοκέω γε μήν ὁ διανοέω ἐπικεκρυμμένως ἕτερος ἐκεῖνος ὁ δύο ποιέω . ἄλλος δέ δοκέω ὁ τρεῖς εἷς εἰμί , ὁ ζῷον αὐτός ὅς εἰμί , ὁ νόος , ὁ διανοέω . ἤ ὥσπερ ἐν πολύς προτείνω ἄλλος ὁ δέ ἄλλος νοέω τρεῖς εἰμί . καί ὁ μέν δύο λέγω , ὁ δέ τρίτος τίς , ὅς διανοέω ὁ ὁράω ὑπό ὁ νόος ἐν ὁ ζῷον κεῖμαι αὐτός ἐργάζομαι καί ποιέω καί μερίζω ; ἤ δυνατός τρόπος μέν ἄλλος ὁ νόος εἰμί ὁ μερίζω , τρόπος δέ ἕτερος ὁ μερίζω μή ὁ νόος εἰμί : ᾗ μέν γάρ παρά αὐτός ὁ μερίζω , αὐτός εἰμί ὁ μερίζω , ᾗ δέ αὐτός ἀμέριστος μένω , ὁ δέ ἀπό αὐτός εἰμί ὁ μερίζω : οὗτος δέ εἰμί ψυχή : ψυχή εἰμί ὁ μερίζω εἰς πολύς ψυχή . διό καί φημί ὁ τρίτος εἰμί ὁ μερισμός καί ἐν ὁ τρίτος , ὅτι διανοέω , ὅς οὐ νόος ἔργον , ἀλλά ψυχή μεριστός ἐνέργεια ἔχω ἐν μεριστός φύσις .