plotinus.enneades 6.9.6
πῶς οὖν λέγομεν ἕν , καὶ πῶς τῇ νοήσει ἐφαρμοστέον ; ἢ πλειόνως τιθέμενον ἕν , ἢ ὡς μονὰς καὶ σημεῖον ἑνίζεται : ἐνταῦθα μὲν γὰρ μέγεθος ἡ ψυχὴ ἀφελοῦσα καὶ ἀριθμοῦ πλῆθος καταλήγει εἰς τὸ σμικρότατον καὶ ἐπερείδεταί τινι ἀμερεῖ μέν , ἀλλὰ ὃ ἦν ἐν μεριστῷ καὶ ὃ ἔστιν ἐν ἄλλῳ : τὸ δὲ οὕτε ἐν ἄλλῳ οὔτε ἐν μεριστῷ οὔτε οὕτως ἀμερές , ὡς τὸ σμικρότατον : μέγιστον γὰρ ἁπάντων οὐ μεγέθει , ἀλλὰ δυνάμει , ὥστε καὶ τὸ ἀμέγεθες δυνάμει : ἐπεὶ καὶ τὰ μετ̓ αὐτὸ ὄντα ταῖς δυνάμεσιν ἀμέριστα καὶ ἀμερῆ , οὐ τοῖς ὄγκοις . ληπτέον δὲ καὶ ἄπειρον αὐτὸ οὐ τῷ ἀδιεξιτήτῳ ἢ τοῦ μεγέθους ἢ τοῦ ἀριθμοῦ , ἀλλὰ τῷ ἀπεριλήπτῳ τῆς δυνάμεως . ὅταν γὰρ αὐτὸ νοήσῃς οἷον νοῦν ἢ θεόν , πλέον ἐστί : καὶ αὖ ὅταν αὐτὸ ἑνίσῃς τῇ διανοίᾳ , καὶ ἐνταῦθα πλέον ἐστὶν ἢ θεός , ἂν αὐτὸν φαντασθῇς ἑνικώτερον τῆς σῆς νοήσεως εἶναι : ἐφ̓ ἑαυτοῦ γάρ ἐστιν οὐδενὸς αὐτῷ συμβεβηκότος . τῷ αὐτάρκει δ̓ ἄν τις καὶ τὸ ἓν αὐτοῦ ἐννοηθείη . δεῖ μὲν γὰρ ἱκανώτατον ἁπάντων καὶ αὐταρκέστατον καὶ ἀνενδεέστατον εἶναι : πᾶν δὲ πολὺ καὶ μὴ ἓν ἐνδεὲς ἐκ πολλῶν γενόμενον . δεῖται οὖν αὐτοῦ ἡ οὐσία ἓν εἶναι : τὸ δὲ οὐ δεῖται ἑαυτοῦ : αὐτὸ γάρ ἐστι . καὶ μὴν πολλὰ ὂν τοσούτων δεῖται , ὅσα ἔστι , καὶ ἕκαστον τῶν ἐν αὐτῷ μετὰ τῶν ἄλλων ὂν καὶ οὐκ ἐφ̓ ἑαυτοῦ ἐνδεὲς τῶν ἄλλων ὑπάρχον καὶ καθ̓ ἓν καὶ κατὰ τὸ ὅλον τὸ τοιοῦτον ἐνδεὲς παρέχεται . εἴπερ οὖν δεῖ τι αὐταρκέστατον εἶναι , τὸ ἓν εἶναι δεῖ τοιοῦτον ὂν μόνον , οἷον μήτε πρὸς αὑτὸ μήτε πρὸς ἄλλο ἐνδεὲς εἶναι . οὐ γάρ τι ζητεῖ , ἵνα ᾖ , οὐδ̓ ἵνα εὖ ᾖ , οὐδὲ ἵνα ἐκεῖ ἱδρυθῇ : τοῖς μὲν γὰρ ἄλλοις αἴτιον ὂν οὐ παῤ ἄλλων ἔχει ὃ ἔστι , τό τε εὖ τί ἂν εἴη αὐτῷ ἔξω αὐτοῦ ; ὥστε οὐ κατὰ συμβεβηκὸς αὐτῷ τὸ εὖ : αὐτὸ γάρ ἐστι : τόπος τε οὐδεὶς αὐτῷ : οὐ γὰρ δεῖται ἱδρύσεως ὥσπερ αὑτὸ φέρειν οὐ δυνάμενον , τό τε ἱδρυθησόμενον ἄψυχον καὶ ὄγκος πίπτων , ἐὰν μήπω ἱδρυθῇ . ἵδρυται δὲ καὶ τὰ ἄλλα διὰ τοῦτο , δἰ ὃ ὑπέστη ἅμα καὶ ἔσχεν εἰς ὃν ἐτάχθη τόπον . ἐνδεὲς δὲ καὶ τὸ τόπον ζητοῦν : ἀρχὴ δὲ οὐκ ἐνδεὲς τῶν μετ̓ αὐτό : ἡ δ̓ ἁπάντων ἀρχὴ ἀνενδεὲς ἁπάντων : ὅ τι γὰρ ἐνδεές , ἐφιέμενον ἀρχῆς ἐνδεές . εἰ δὲ τὸ ἓν ἐνδεές τοῦτο ζητεῖ δηλονότι τὸ μὴ εἶναι ἕν . ὥστε ἐνδεὲς ἔσται τοῦ φθεροῦντος . πᾶν δ̓ ὃ ἂν λέγηται ἐνδεὲς τοῦ εὖ , καὶ τοῦ σώζοντός ἐστιν ἐνδεές : ὥστε τῷ ἑνὶ οὐδὲν ἀγαθόν ἐστιν . οὐδὲ βούλησις τοίνυν οὐδενός : ἀλλ̓ ἔστιν ὑπεράγαθον καὶ αὐτὸ οὐχ ἑαυτῷ , τοῖς δ̓ ἄλλοις ἀγαθόν , εἴ τι αὐτοῦ δύναται μεταλαμβάνειν : οὐδὲ νόησις , ἵνα μὴ ἑτερότης : οὐδὲ κίνησις : πρὸ γὰρ κινήσεως καὶ πρὸ νοήσεως : τί γὰρ καὶ νοήσει ; ἑαυτόν . πρὸ νοήσεως τοίνυν ἀγνοῶν ἔσται , καὶ νοήσεως δεήσεται , ἵνα γνῷ ἑαυτὸν ὁ αὐτάρκης ἑαυτῷ . οὐ τοίνυν , ὅτι μὴ γινώσκει μηδὲ νοεῖ ἑαυτόν , ἄγνοια περὶ αὐτὸν ἔσται : ἡ γὰρ ἄγνοια ἑτέρου ὄντος γένεται , ὅταν θάτερον ἀγνοῇ θάτερον : τὸ δὲ μόνον οὔτε γινώσκει , οὔτε ἔχει ὃ ἀγνοεῖ , ἓν δὲ ὂν συνὸν αὑτῷ οὐ δεῖται νοήσεως ἑαυτοῦ . ἐπεὶ οὐδὲ τὸ συνεῖναι δεῖ προσάπτειν , ἵνα τηρῇς τὸ ἕν , ἀλλὰ καὶ τὸ νοεῖν καὶ τὸ συνεῖναι ἀφαιρεῖν καὶ ἑαυτοῦ νόησιν καὶ τῶν ἄλλων : οὐ γὰρ κατὰ τὸ νοοῦν δεῖ τάττειν αὐτό , ἀλλὰ μᾶλλον κατὰ τὴν νόησιν . νόησις δὲ οὐ νοεῖ , ἀλλ̓ αἰτία τοῦ νοεῖν : ἄλλῳ : τὸ δὲ αἴτιον οὐ ταὐτὸν τῷ αἰτιατῷ . τὸ δὴ πάντων αἴτιον οὐδέν ἐστιν ἐκείνων . οὐ τοίνυν οὐδὲ ἀγαθὸν λεκτέον τοῦτο , ὃ παρέχει , ἀλλὰ ἄλλως τἀγαθὸν ὑπὲρ τὰ ἄλλα ἀγαθά .
Lemmas: πῶς οὖν λέγω εἷς , καί πῶς ὁ νόησις ἐφαρμόζω ; ἤ πολύς τίθημι εἷς , ἤ ὡς μονή καί σημεῖον ἑνίζω : ἐνταῦθα μέν γάρ μέγεθος ὁ ψυχή ἀφαιρέω καί ἀριθμός πλῆθος καταλήγω εἰς ὁ μικρός καί ἐπερείδω τις ἀμερής μέν , ἀλλά ὅς εἰμί ἐν μεριστός καί ὅς εἰμί ἐν ἄλλος : ὁ δέ ἵημι ἐν ἄλλος οὔτε ἐν μεριστός οὔτε οὕτως ἀμερής , ὡς ὁ μικρός : μέγας γάρ ἅπας οὐ μέγεθος , ἀλλά δύναμις , ὥστε καί ὁ ἀμεγέθης δύναμις : ἐπεί καί ὁ μετά αὐτός εἰμί ὁ δύναμις ἀμέριστος καί ἀμερής , οὐ ὁ ὄγκος . λαμβάνω δέ καί ἄπειρος αὐτός οὐ ὁ ἀδιεξίτητος ἤ ὁ μέγεθος ἤ ὁ ἀριθμός , ἀλλά ὁ ἀπερίληπτος ὁ δύναμις . ὅταν γάρ αὐτός νοέω οἷος νόος ἤ θεός , πολύς εἰμί : καί αὖ ὅταν αὐτός ἑνίζω ὁ διάνοια , καί ἐνταῦθα πολύς εἰμί ἤ θεός , ἐάν αὐτός φαντάζω ἑνικός ὁ σός νόησις εἰμί : ἐπί ἑαυτοῦ γάρ εἰμί οὐδείς αὐτός συμβαίνω . ὁ αὐτάρκης δέ ἄν τις καί ὁ εἷς αὐτός ἐννοέω . δέω μέν γάρ ἱκανός ἅπας καί αὐτάρκης καί ἀνενδεής εἰμί : πᾶς δέ πολύς καί μή εἷς ἐνδεής ἐκ πολύς γίγνομαι . δέω οὖν αὐτός ὁ οὐσία εἷς εἰμί : ὁ δέ οὐ δέω ἑαυτοῦ : αὐτός γάρ εἰμί . καί μήν πολύς εἰμί τοσοῦτος δέω , ὅσος εἰμί , καί ἕκαστος ὁ ἐν αὐτός μετά ὁ ἄλλος εἰμί καί οὐ ἐπί ἑαυτοῦ ἐνδεής ὁ ἄλλος ὑπάρχω καί κατά εἷς καί κατά ὁ ὅλος ὁ τοιοῦτος ἐνδεής παρέχω . εἴπερ οὖν δέω τις αὐτάρκης εἰμί , ὁ εἷς εἰμί δέω τοιοῦτος εἰμί μόνος , οἷος μήτε πρός ἑαυτοῦ μήτε πρός ἄλλος ἐνδεής εἰμί . οὐ γάρ τις ζητέω , ἵνα εἰμί , οὐδέ ἵνα εὖ εἰμί , οὐδέ ἵνα ἐκεῖ ἱδρύω : ὁ μέν γάρ ἄλλος αἴτιος εἰμί οὐ παρά ἄλλος ἔχω ὅς εἰμί , ὁ τε εὖ τίς ἄν εἰμί αὐτός ἔξω αὐτός ; ὥστε οὐ κατά συμβαίνω αὐτός ὁ εὖ : αὐτός γάρ εἰμί : τόπος τε οὐδείς αὐτός : οὐ γάρ δέω ἵδρυσις ὥσπερ ἑαυτοῦ φέρω οὐ δύναμαι , ὁ τε ἱδρύω ἄψυχος καί ὄγκος πίπτω , ἐάν μήπω ἱδρύω . ἱδρύω δέ καί ὁ ἄλλος διά οὗτος , διά ὅς ὑφίστημι ἅμα καί ἔχω εἰς ὅς τάσσω τόπος . ἐνδεής δέ καί ὁ τόπος ζητέω : ἀρχή δέ οὐ ἐνδεής ὁ μετά αὐτός : ὁ δέ ἅπας ἀρχή ἀνενδεής ἅπας : ὅς τις γάρ ἐνδεής , ἐφίημι ἀρχή ἐνδεής . εἰ δέ ὁ εἷς ἐνδεής οὗτος ζητέω δηλονότι ὁ μή εἰμί εἷς . ὥστε ἐνδεής εἰμί ὁ φθείρω . πᾶς δέ ὅς ἄν λέγω ἐνδεής ὁ εὖ , καί ὁ σῴζω εἰμί ἐνδεής : ὥστε ὁ εἷς οὐδείς ἀγαθός εἰμί . οὐδέ βούλησις τοίνυν οὐδείς : ἀλλά εἰμί ὑπεράγαθος καί αὐτός οὐ ἑαυτοῦ , ὁ δέ ἄλλος ἀγαθός , εἰ τις αὐτός δύναμαι μεταλαμβάνω : οὐδέ νόησις , ἵνα μή ἑτερότης : οὐδέ κίνησις : πρό γάρ κίνησις καί πρό νόησις : τίς γάρ καί νοέω ; ἑαυτοῦ . πρό νόησις τοίνυν ἀγνοέω εἰμί , καί νόησις δέω , ἵνα γιγνώσκω ἑαυτοῦ ὁ αὐτάρκης ἑαυτοῦ . οὐ τοίνυν , ὅτι μή γιγνώσκω μηδέ νοέω ἑαυτοῦ , ἄγνοια περί αὐτός εἰμί : ὁ γάρ ἄγνοια ἕτερος εἰμί γενέτης , ὅταν ἕτερος ἀγνοέω ἕτερος : ὁ δέ μόνος οὔτε γιγνώσκω , οὔτε ἔχω ὅς ἀγνοέω , εἷς δέ εἰμί σύνειμι ἑαυτοῦ οὐ δέω νόησις ἑαυτοῦ . ἐπεί οὐδέ ὁ σύνειμι δέω προσάπτω , ἵνα τηρέω ὁ εἷς , ἀλλά καί ὁ νοέω καί ὁ σύνειμι ἀφαιρέω καί ἑαυτοῦ νόησις καί ὁ ἄλλος : οὐ γάρ κατά ὁ νοέω δέω τάσσω αὐτός , ἀλλά μάλα κατά ὁ νόησις . νόησις δέ οὐ νοέω , ἀλλά αἰτία ὁ νοέω : ἄλλος : ὁ δέ αἴτιος οὐ αὐτός ὁ αἰτιατός . ὁ δή πᾶς αἴτιος οὐδείς εἰμί ἐκεῖνος . οὐ τοίνυν οὐδέ ἀγαθός λεκτέος οὗτος , ὅς παρέχω , ἀλλά ἄλλος ἀγαθός ὑπέρ ὁ ἄλλος ἀγαθός .