plotinus.enneades 6.8.4
καίτοι ζητήσειεν ἄν τις , πῶς ποτε τὸ κατ̓ ὄρεξιν γιγνόμενον αὐτεξούσιον ἔσται τῆς ὀρέξεως ἐπὶ τὸ ἔξω ἀγούσης καὶ τὸ ἐνδεὲς ἐχούσης : ἄγεται γὰρ τὸ ὀρεγόμενον , κἂν εἰ πρὸς τὸ ἀγαθὸν ἄγοιτο . καὶ δὴ καὶ περὶ τοῦ νοῦ αὐτοῦ ἀπορητέον , εἰ ὅπερ πέφυκε καὶ ὡς πέφυκεν ἐνεργῶν λέγοιτο ἂν τὸ ἐλεύθερον ἔχειν καὶ τὸ ἐπ’ αὐτῷ , οὐκ ἔχων ἐπ’ αὐτῷ τὸ μὴ ποιεῖν : ἔπειτα , εἰ ὅλως κυρίως λέγοιτο ἐπ’ ἐκείνων τὸ ἐπ’ αὐτοῖς , οἷς πρᾶξις οὐ πάρεστιν . ἀλλὰ καὶ οἷς πρᾶξις , ἡ ἀνάγκη ἔξωθεν : οὐ γὰρ μάτην πράξουσιν . ἀλλ̓ οὖν πῶς τὸ ἐλεύθερον δουλευόντων καὶ τούτων τῇ αὑτῶν φύσει ; ἤ , εἰ μὴ ἑτέρῳ ἕπεσθαι ἠνάγκασται , πῶς ἂν τὸ δουλεύειν λέγοιτο ; πῶς δὲ πρὸς τὸ ἀγαθόν τι φερόμενον ἠναγκασμένον ἂν εἴη ἑκουσίου τῆς ἐφέσεως οὔσης , εἰ εἰδὼς ὅτι ἀγαθὸν ὡς ἐπ’ ἀγαθὸν ἴοι ; τὸ γὰρ ἀκούσιον ἀπαγωγὴ ἀπὸ τοῦ ἀγαθοῦ καὶ πρὸς τὸ ἠναγκασμένον , εἰ πρὸς τοῦτο φέροιτο , ὃ μὴ ἀγαθὸν αὐτῷ , καὶ δουλεύει τοῦτο , ὃ μὴ κύριόν ἐστιν ἐπὶ τὸ ἀγαθὸν ἐλθεῖν , ἀλλ̓ ἑτέρου κρείττονος ἐφεστηκότος ἀπάγεται των αὑτοῦ ἀγαθῶν δουλεῦον ἐκείνῳ . διὰ τοῦτο γὰρ καὶ δουλεία ψέγεται οὐχ οὗ τις οὐκ ἔχει ἐξουσίαν ἐπὶ τὸ κακὸν ἐλθεῖν , ἀλλ̓ οὗ ἐπὶ τὸ ἀγαθὸν τὸ ἑαυτοῦ ἀγόμενος πρὸς τὸ ἀγαθὸν τὸ ἄλλου . τὸ δὲ καὶ δουλεύειν λέγειν τῇ αὑτοῦ φύσει δύο ποιοῦντός ἐστι τό τε δουλεῦον καὶ τὸ ᾧ . φύσις δὲ ἁπλῆ καὶ ἐνέργεια μία καὶ οὐδὲ τὸ δυνάμει ἔχουσα ἄλλο , ἄλλο δὲ τὸ ἐνεργείᾳ , πῶς οὐκ ἐλευθέρα ; οὐδὲ γὰρ ὡς πέφυκε λέγοιτο ἂν ἐνεργεῖν ἄλλης οὔσης τῆς οὐσίας , τῆς δὲ ἐνεργείας ἄλλης , εἴπερ τὸ αὐτὸ τὸ εἶναι ἐκεῖ καὶ τὸ ἐνεργεῖν . εἰ οὖν οὔτε δἰ ἕτερον οὔτε ἐφ̓ ἑτέρῳ , πῶς οὐκ ἐλευθέρα ; καὶ εἰ μὴ τὸ ἐπ’ αὐτῷ ἁρμόσει , ἀλλὰ μεῖζον ἐνταῦθα τοῦ ἐπ’ αὐτῷ καὶ οὕτως ἐπ’ αὐτῷ , ὅτι μὴ ἐφ̓ ἑτέρῳ μηδ̓ ἄλλο τῆς ἐνεργείας κύριον : οὐδὲ γὰρ τῆς οὐσίας , εἴπερ ἀρχή . καὶ εἰ ἄλλην δὲ ὁ νοῦς ἀρχὴν ἔχει , ἀλλ̓ οὐκ ἔξω αὑτοῦ , ἀλλ̓ ἐν τῷ ἀγαθῷ . καὶ εἰ κατ̓ ἐκεῖνο τὸ ἀγαθόν , πολὺ μᾶλλον ἐπ’ αὐτῷ καὶ τὸ ἐλεύθερον : ἐπεὶ καὶ τὸ ἐλεύθερον καὶ τὸ ἐπ’ αὐτῷ τις ζητεῖ τοῦ ἀγαθοῦ χάριν . εἰ οὖν κατὰ τὸ ἀγαθὸν ἐνεργεῖ , μᾶλλον ἂν τὸ ἐπ’ αὐτῷ : ἤδη γὰρ ἔχει τὸ πρὸς αὐτὸ ἐξ αὐτοῦ ὁρμώμενον καὶ ἐν αὑτῷ , εἴπερ πρὸς αὐτό , ὃ ἄμεινον ἂν εἴη αὐτῷ .
Lemmas: καίτοι ζητέω ἄν τις , πῶς ποτέ ὁ κατά ὄρεξις γίγνομαι αὐτεξούσιος εἰμί ὁ ὄρεξις ἐπί ὁ ἔξω ἄγω καί ὁ ἐνδεής ἔχω : ἄγω γάρ ὁ ὀρέγω , ἄν εἰ πρός ὁ ἀγαθός ἄγω . καί δή καί περί ὁ νόος αὐτός ἀπορητέον , εἰ ὅς φύω καί ὡς φύω ἐνεργέω λέγω ἄν ὁ ἐλεύθερος ἔχω καί ὁ ἐπί αὐτός , οὐ ἔχω ἐπί αὐτός ὁ μή ποιέω : ἔπειτα , εἰ ὅλος κύριος λέγω ἐπί ἐκεῖνος ὁ ἐπί αὐτός , ὅς πρᾶξις οὐ πάρειμι . ἀλλά καί ὅς πρᾶξις , ὁ ἀνάγκη ἔξωθεν : οὐ γάρ μάτην πράσσω . ἀλλά οὖν πῶς ὁ ἐλεύθερος δουλεύω καί οὗτος ὁ ἑαυτοῦ φύσις ; ἤ , εἰ μή ἕτερος ἕπομαι ἀναγκάζω , πῶς ἄν ὁ δουλεύω λέγω ; πῶς δέ πρός ὁ ἀγαθός τις φέρω ἀναγκάζω ἄν εἰμί ἑκούσιος ὁ ἔφεσις εἰμί , εἰ οἶδα ὅτι ἀγαθός ὡς ἐπί ἀγαθός ἔρχομαι ; ὁ γάρ ἀκούσιος ἀπαγωγή ἀπό ὁ ἀγαθός καί πρός ὁ ἀναγκάζω , εἰ πρός οὗτος φέρω , ὅς μή ἀγαθός αὐτός , καί δουλεύω οὗτος , ὅς μή κύριος εἰμί ἐπί ὁ ἀγαθός ἔρχομαι , ἀλλά ἕτερος κρατύς ἐφίστημι ἀπάγω ὁ ἑαυτοῦ ἀγαθός δουλεύω ἐκεῖνος . διά οὗτος γάρ καί δουλεία ψέγω οὐ ὅς τις οὐ ἔχω ἐξουσία ἐπί ὁ κακός ἔρχομαι , ἀλλά ὅς ἐπί ὁ ἀγαθός ὁ ἑαυτοῦ ἄγω πρός ὁ ἀγαθός ὁ ἄλλος . ὁ δέ καί δουλεύω λέγω ὁ ἑαυτοῦ φύσις δύο ποιέω εἰμί ὁ τε δουλεύω καί ὁ ὅς . φύσις δέ ἁπλόος καί ἐνέργεια εἷς καί οὐδέ ὁ δύναμις ἔχω ἄλλος , ἄλλος δέ ὁ ἐνέργεια , πῶς οὐ ἐλεύθερος ; οὐδέ γάρ ὡς φύω λέγω ἄν ἐνεργέω ἄλλος εἰμί ὁ οὐσία , ὁ δέ ἐνέργεια ἄλλος , εἴπερ ὁ αὐτός ὁ εἰμί ἐκεῖ καί ὁ ἐνεργέω . εἰ οὖν οὔτε διά ἕτερος οὔτε ἐπί ἕτερος , πῶς οὐ ἐλεύθερος ; καί εἰ μή ὁ ἐπί αὐτός ἁρμόζω , ἀλλά μέγας ἐνταῦθα ὁ ἐπί αὐτός καί οὕτως ἐπί αὐτός , ὅτι μή ἐπί ἕτερος μηδέ ἄλλος ὁ ἐνέργεια κύριος : οὐδέ γάρ ὁ οὐσία , εἴπερ ἀρχή . καί εἰ ἄλλος δέ ὁ νόος ἀρχή ἔχω , ἀλλά οὐ ἔξω ἑαυτοῦ , ἀλλά ἐν ὁ ἀγαθός . καί εἰ κατά ἐκεῖνος ὁ ἀγαθός , πολύς μάλα ἐπί αὐτός καί ὁ ἐλεύθερος : ἐπεί καί ὁ ἐλεύθερος καί ὁ ἐπί αὐτός τις ζητέω ὁ ἀγαθός χάριν . εἰ οὖν κατά ὁ ἀγαθός ἐνεργέω , μάλα ἄν ὁ ἐπί αὐτός : ἤδη γάρ ἔχω ὁ πρός αὐτός ἐκ αὐτός ὁρμάω καί ἐν ἑαυτοῦ , εἴπερ πρός αὐτός , ὅς ἀγαθός ἄν εἰμί αὐτός .