plato-philosophy.timaeus 56
διὸ γῇ μὲν τοῦτο ἀπονέμοντες τὸν εἰκότα λόγον διασῴζομεν , ὕδατι δʼ αὖ τῶν λοιπῶν τὸ δυσκινητότατον εἶδος , τὸ δʼ εὐκινητότατον πυρί , τὸ δὲ μέσον ἀέρι · καὶ τὸ μὲν σμικρότατον σῶμα πυρί , τὸ δʼ αὖ μέγιστον ὕδατι , τὸ δὲ μέσον ἀέρι · καὶ τὸ μὲν ὀξύτατον αὖ πυρί , τὸ δὲ δεύτερον ἀέρι , τὸ δὲ τρίτον ὕδατι . ταῦτʼ οὖν δὴ πάντα , τὸ μὲν ἔχον ὀλιγίστας βάσεις εὐκινητότατον ἀνάγκη πεφυκέναι , τμητικώτατόν τε καὶ ὀξύτατον ὂν πάντῃ πάντων , ἔτι τε ἐλαφρότατον , ἐξ ὀλιγίστων συνεστὸς τῶν αὐτῶν μερῶν · τὸ δὲ δεύτερον δευτέρως τὰ αὐτὰ ταῦτʼ ἔχειν , τρίτως δὲ τὸ τρίτον . ἔστω δὴ κατὰ τὸν ὀρθὸν λόγον καὶ κατὰ τὸν εἰκότα τὸ μὲν τῆς πυραμίδος στερεὸν γεγονὸς εἶδος πυρὸς στοιχεῖον καὶ σπέρμα · τὸ δὲ δεύτερον κατὰ γένεσιν εἴπωμεν ἀέρος , τὸ δὲ τρίτον ὕδατος . πάντα οὖν δὴ ταῦτα δεῖ διανοεῖσθαι σμικρὰ οὕτως , ὡς καθʼ ἓν ἕκαστον μὲν τοῦ γένους ἑκάστου διὰ σμικρότητα οὐδὲν ὁρώμενον ὑφʼ ἡμῶν , συναθροισθέντων δὲ πολλῶν τοὺς ὄγκους αὐτῶν ὁρᾶσθαι · καὶ δὴ καὶ τὸ τῶν ἀναλογιῶν περί τε τὰ πλήθη καὶ τὰς κινήσεις καὶ τὰς ἄλλας δυνάμεις πανταχῇ τὸν θεόν , ὅπῃπερ ἡ τῆς ἀνάγκης ἑκοῦσα πεισθεῖσά τε φύσις ὑπεῖκεν , ταύτῃ πάντῃ διʼ ἀκριβείας ἀποτελεσθεισῶν ὑπʼ αὐτοῦ συνηρμόσθαι ταῦτα ἀνὰ λόγον . ἐκ δὴ πάντων ὧνπερ τὰ γένη προειρήκαμεν ὧδʼ ἂν κατὰ τὸ εἰκὸς μάλιστʼ ἂν ἔχοι . γῆ μὲν συντυγχάνουσα πυρὶ διαλυθεῖσά τε ὑπὸ τῆς ὀξύτητος αὐτοῦ φέροιτʼ ἄν , εἴτʼ ἐν αὐτῷ πυρὶ λυθεῖσα εἴτʼ ἐν ἀέρος εἴτʼ ἐν ὕδατος ὄγκῳ τύχοι , μέχριπερ ἂν αὐτῆς πῃ συντυχόντα τὰ μέρη , πάλιν συναρμοσθέντα αὐτὰ αὑτοῖς , γῆ γένοιτο—οὐ γὰρ εἰς ἄλλο γε εἶδος ἔλθοι ποτʼ ἄν—ὕδωρ δὲ ὑπὸ πυρὸς μερισθέν , εἴτε καὶ ὑπʼ ἀέρος , ἐγχωρεῖ γίγνεσθαι συστάντα ἓν μὲν πυρὸς σῶμα , δύο δὲ ἀέρος · τὰ δὲ ἀέρος τμήματα ἐξ ἑνὸς μέρους διαλυθέντος δύʼ ἂν γενοίσθην σώματα πυρός . καὶ πάλιν , ὅταν ἀέρι πῦρ ὕδασίν τε ἤ τινι γῇ περιλαμβανόμενον ἐν πολλοῖς ὀλίγον , κινούμενον ἐν φερομένοις , μαχόμενον καὶ νικηθὲν καταθραυσθῇ , δύο πυρὸς σώματα εἰς ἓν συνίστασθον εἶδος ἀέρος · καὶ κρατηθέντος ἀέρος κερματισθέντος τε ἐκ δυοῖν ὅλοιν καὶ ἡμίσεος ὕδατος εἶδος ἓν ὅλον ἔσται συμπαγές .
Lemmas: διό γῆ μέν οὗτος ἀπονέμω ὁ ἔοικα λόγος διασῴζω , ὕδωρ δέ αὖ ὁ λοιπός ὁ δυσκίνητος εἶδος , ὁ δέ εὐκίνητος πῦρ , ὁ δέ μέσος ἀήρ · καί ὁ μέν μικρός σῶμα πῦρ , ὁ δέ αὖ μέγας ὕδωρ , ὁ δέ μέσος ἀήρ · καί ὁ μέν ὀξύς αὖ πῦρ , ὁ δέ δεύτερος ἀήρ , ὁ δέ τρίτος ὕδωρ . οὗτος οὖν δή πᾶς , ὁ μέν ἔχω ὀλίγος βάσις εὐκίνητος ἀνάγκη φύω , τμητικός τε καί ὀξύς εἰμί πάντῃ πᾶς , ἔτι τε ἐλαφρός , ἐκ ὀλίγιστος συνίστημι ὁ αὐτός μέρος · ὁ δέ δεύτερος δεύτερος ὁ αὐτός οὗτος ἔχω , τρίτος δέ ὁ τρίτος . εἰμί δή κατά ὁ ὀρθός λόγος καί κατά ὁ ἔοικα ὁ μέν ὁ πυραμίς στερεός γίγνομαι εἶδος πῦρ στοιχεῖον καί σπέρμα · ὁ δέ δεύτερος κατά γένεσις λέγω ἀήρ , ὁ δέ τρίτος ὕδωρ . πᾶς οὖν δή οὗτος δέω διανοέω μικρός οὕτως , ὡς κατά εἷς ἕκαστος μέν ὁ γένος ἕκαστος διά μικρότης οὐδείς ὁράω ὑπό ἐγώ , συναθροίζω δέ πολύς ὁ ὄγκος αὐτός ὁράω · καί δή καί ὁ ὁ ἀναλογία περί τε ὁ πλῆθος καί ὁ κίνησις καί ὁ ἄλλος δύναμις πανταχῇ ὁ θεός , ὅπῃ ὁ ὁ ἀνάγκη ἑκών πείθω τε φύσις ὑπείκω , οὗτος πάντῃ διά ἀκρίβεια ἀποτελέω ὑπό αὐτός συναρμόζω οὗτος ἀνά λόγος . ἐκ δή πᾶς ὅς ὁ γένος προλέγω ὧδε ἄν κατά ὁ ἔοικα μάλα ἄν ἔχω . γῆ μέν συντυγχάνω πῦρ διαλύω τε ὑπό ὁ ὀξύτης αὐτός φέρω ἄν , εἴτε ἐν αὐτός πῦρ λύω εἴτε ἐν ἀήρ εἴτε ἐν ὕδωρ ὄγκος τυγχάνω , μέχρι ἄν αὐτός πη συντυγχάνω ὁ μέρος , πάλιν συναρμόζω αὐτός ἑαυτοῦ , γῆ γένοιτο—οὐ γάρ εἰς ἄλλος γε εἶδος ἔρχομαι ποτέ ἄνυδρος δέ ὑπό πῦρ μερίζω , εἴτε καί ὑπό ἀήρ , ἐγχωρέω γίγνομαι συνίστημι εἷς μέν πῦρ σῶμα , δύο δέ ἀήρ · ὁ δέ ἀήρ τμῆμα ἐκ εἷς μέρος διαλύω δύο ἄν γενοῖμαι σῶμα πῦρ . καί πάλιν , ὅταν ἀήρ πῦρ ὕδωρ τε ἤ τις γῆ περιλαμβάνω ἐν πολύς ὀλίγος , κινέω ἐν φέρω , μάχομαι καί νικάω καταθραύω , δύο πῦρ σῶμα εἰς εἷς συνίστημι εἶδος ἀήρ · καί κρατέω ἀήρ κερματίζω τε ἐκ δύο ὅλος καί ἥμισυς ὕδωρ εἶδος εἷς ὅλος εἰμί συμπαγής .