plato-philosophy.theaetetus 194
παρελείπετο δέ γέ που τὸ νῦν λεγόμενον , ἐν ᾧ δή φαμεν τὴν ψευδῆ δόξαν γίγνεσθαι τὸ ἄμφω γιγνώσκοντα καὶ ἄμφω ὁρῶντα ἤ τινα ἄλλην αἴσθησιν ἔχοντα ἀμφοῖν τὼ σημείω μὴ κατὰ τὴν αὐτοῦ αἴσθησιν ἑκάτερον ἔχειν , ἀλλʼ οἷον τοξότην φαῦλον ἱέντα παραλλάξαι τοῦ σκοποῦ καὶ ἁμαρτεῖν , ὃ δὴ καὶ ψεῦδος ἄρα ὠνόμασται . εἰκότως γε . καὶ ὅταν τοίνυν τῷ μὲν παρῇ αἴσθησις τῶν σημείων , τῷ δὲ μή , τὸ δὲ τῆς ἀπούσης αἰσθήσεως τῇ παρούσῃ προσαρμόσῃ , πάντῃ ταύτῃ ψεύδεται ἡ διάνοια . καὶ ἑνὶ λόγῳ , περὶ ὧν μὲν μὴ οἶδέ τις μηδʼ ἐπῄσθετο πώποτε , οὐκ ἔστιν , ὡς ἔοικεν , οὔτε ψεύδεσθαι οὔτε ψευδὴς δόξα , εἴ τι νῦν ἡμεῖς ὑγιὲς λέγομεν · περὶ δὲ ὧν ἴσμεν τε καὶ αἰσθανόμεθα , ἐν αὐτοῖς τούτοις στρέφεται καὶ ἑλίττεται ἡ δόξα ψευδὴς καὶ ἀληθὴς γιγνομένη , καταντικρὺ μὲν καὶ κατὰ τὸ εὐθὺ τὰ οἰκεῖα συνάγουσα ἀποτυπώματα καὶ τύπους ἀληθής , εἰς πλάγια δὲ καὶ σκολιὰ ψευδής . οὐκοῦν καλῶς , ὦ Σώκρατες , λέγεται ; ἔτι τοίνυν καὶ τάδε ἀκούσας μᾶλλον αὐτὸ ἐρεῖς . τὸ μὲν γὰρ τἀληθὲς δοξάζειν καλόν , τὸ δὲ ψεύδεσθαι αἰσχρόν . πῶς δʼ οὔ ; ταῦτα τοίνυν φασὶν ἐνθένδε γίγνεσθαι . ὅταν μὲν ὁ κηρός του ἐν τῇ ψυχῇ βαθύς τε καὶ πολὺς καὶ λεῖος καὶ μετρίως ὠργασμένος ᾖ , τὰ ἰόντα διὰ τῶν αἰσθήσεων , ἐνσημαινόμενα εἰς τοῦτο τὸ τῆς ψυχῆς κέαρ , ὃ ἔφη Ὅμηρος αἰνιττόμενος τὴν τοῦ κηροῦ ὁμοιότητα , τότε μὲν καὶ τούτοις καθαρὰ τὰ σημεῖα ἐγγιγνόμενα καὶ ἱκανῶς τοῦ βάθους ἔχοντα πολυχρόνιά τε γίγνεται καὶ εἰσὶν οἱ τοιοῦτοι πρῶτον μὲν εὐμαθεῖς , ἔπειτα μνήμονες , εἶτα οὐ παραλλάττουσι τῶν αἰσθήσεων τὰ σημεῖα ἀλλὰ δοξάζουσιν ἀληθῆ . σαφῆ γὰρ καὶ ἐν εὐρυχωρίᾳ ὄντα ταχὺ διανέμουσιν ἐπὶ τὰ αὑτῶν ἕκαστα ἐκμαγεῖα , ἃ δὴ ὄντα καλεῖται , καὶ σοφοὶ δὴ οὗτοι καλοῦνται . ἢ οὐ δοκεῖ σοι ; ὑπερφυῶς μὲν οὖν . ὅταν τοίνυν λάσιόν του τὸ κέαρ ᾖ , ὃ δὴ ἐπῄνεσεν ὁ πάσσοφος ποιητής , ἢ ὅταν κοπρῶδες καὶ μὴ καθαροῦ τοῦ κηροῦ , ἢ ὑγρὸν σφόδρα ἢ σκληρόν , ὧν μὲν ὑγρὸν εὐμαθεῖς μέν , ἐπιλήσμονες δὲ γίγνονται , ὧν δὲ σκληρόν , τἀναντία . οἱ δὲ δὴ λάσιον καὶ τραχὺ λιθῶδές τι ἢ γῆς ἢ κόπρου συμμιγείσης ἔμπλεων ἔχοντες ἀσαφῆ τὰ ἐκμαγεῖα ἴσχουσιν .
Lemmas: παραλείπω δέ γε που ὁ νῦν λέγω , ἐν ὅς δή φημί ὁ ψευδής δόξα γίγνομαι ὁ ἄμφω γιγνώσκω καί ἄμφω ὁράω ἤ τις ἄλλος αἴσθησις ἔχω ἄμφω ὁ σημεῖον μή κατά ὁ αὐτός αἴσθησις ἑκάτερος ἔχω , ἀλλά οἷος τοξότης φαῦλος ἵημι παραλλάσσω ὁ σκοπός καί ἁμαρτάνω , ὅς δή καί ψεῦδος ἄρα ὀνομάζω . ἔοικα γε . καί ὅταν τοίνυν ὁ μέν παρέρχομαι αἴσθησις ὁ σημεῖον , ὁ δέ μή , ὁ δέ ὁ ἄπειμι αἴσθησις ὁ πάρειμι προσαρμόζω , πάντῃ οὗτος ψεύδω ὁ διάνοια . καί εἷς λόγος , περί ὅς μέν μή οἶδα τις μηδέ ἐπαισθάνομαι πώποτε , οὐ εἰμί , ὡς ἔοικα , οὔτε ψεύδω οὔτε ψευδής δόξα , εἰ τις νῦν ἐγώ ὑγιής λέγω · περί δέ ὅς οἶδα τε καί αἰσθάνομαι , ἐν αὐτός οὗτος στρέφω καί ἑλίσσω ὁ δόξα ψευδής καί ἀληθής γίγνομαι , καταντικρύ μέν καί κατά ὁ εὐθύς ὁ οἰκεῖος συνάγω ἀποτύπωμα καί τύπος ἀληθής , εἰς πλάγιος δέ καί σκολιός ψευδής . οὐκοῦν καλός , ὦ Σωκράτης , λέγω ; ἔτι τοίνυν καί ὅδε ἀκούω μάλα αὐτός λέγω . ὁ μέν γάρ ἀληθής δοξάζω καλός , ὁ δέ ψεύδω αἰσχρός . πῶς δέ οὐ ; οὗτος τοίνυν φημί ἐνθένδε γίγνομαι . ὅταν μέν ὁ κηρός τις ἐν ὁ ψυχή βαθύς τε καί πολύς καί λεῖος καί μέτριος ὀργάζω εἰμί , ὁ ἔρχομαι διά ὁ αἴσθησις , ἐνσημαίνομαι εἰς οὗτος ὁ ὁ ψυχή κέαρ , ὅς φημί Ὅμηρος αἰνίσσομαι ὁ ὁ κηρός ὁμοιότης , τότε μέν καί οὗτος καθαρός ὁ σημεῖον ἐγγίγνομαι καί ἱκανός ὁ βάθος ἔχω πολυχρόνιος τε γίγνομαι καί εἰμί ὁ τοιοῦτος πρῶτος μέν εὐμαθής , ἔπειτα μνήμων , εἶτα οὐ παραλλάσσω ὁ αἴσθησις ὁ σημεῖον ἀλλά δοξάζω ἀληθής . σαφής γάρ καί ἐν εὐρυχωρία εἰμί ταχύς διανέμω ἐπί ὁ ἑαυτοῦ ἕκαστος ἐκμαγεῖον , ὅς δή εἰμί καλέω , καί σοφός δή οὗτος καλέω . ἤ οὐ δοκέω σύ ; ὑπερφυής μέν οὖν . ὅταν τοίνυν λάσιος τις ὁ κέαρ εἰμί , ὅς δή ἐπαινέω ὁ πάνσοφος ποιητής , ἤ ὅταν κοπρώδης καί μή καθαρός ὁ κηρός , ἤ ὑγρός σφόδρα ἤ σκληρός , ὅς μέν ὑγρός εὐμαθής μέν , ἐπιλήσμων δέ γίγνομαι , ὅς δέ σκληρός , ἐναντίος . ὁ δέ δή λάσιος καί τραχύς λιθώδης τις ἤ γῆ ἤ κόπρος συμμείγνυμι ἔμπλεος ἔχω ἀσαφής ὁ ἐκμαγεῖον ἴσχω .