plato-philosophy.respublica 7.518
ἀλλʼ εἰ νοῦν γε ἔχοι τις , ἦν δʼ ἐγώ , μεμνῇτʼ ἂν ὅτι διτταὶ καὶ ἀπὸ διττῶν γίγνονται ἐπιταράξεις ὄμμασιν , ἔκ τε φωτὸς εἰς σκότος μεθισταμένων καὶ ἐκ σκότους εἰς φῶς . ταὐτὰ δὲ ταῦτα νομίσας γίγνεσθαι καὶ περὶ ψυχήν , ὁπότε ἴδοι θορυβουμένην τινὰ καὶ ἀδυνατοῦσάν τι καθορᾶν , οὐκ ἂν ἀλογίστως γελῷ , ἀλλʼ ἐπισκοποῖ ἂν πότερον ἐκ φανοτέρου βίου ἥκουσα ὑπὸ ἀηθείας ἐσκότωται , ἢ ἐξ ἀμαθίας πλείονος εἰς φανότερον ἰοῦσα ὑπὸ λαμπροτέρου μαρμαρυγῆς ἐμπέπλησται , καὶ οὕτω δὴ τὴν μὲν εὐδαιμονίσειεν ἂν τοῦ πάθους τε καὶ βίου , τὴν δὲ ἐλεήσειεν , καὶ εἰ γελᾶν ἐπʼ αὐτῇ βούλοιτο , ἧττον ἂν καταγέλαστος ὁ γέλως αὐτῷ εἴη ἢ ὁ ἐπὶ τῇ ἄνωθεν ἐκ φωτὸς ἡκούσῃ . καὶ μάλα , ἔφη , μετρίως λέγεις . δεῖ δή , εἶπον , ἡμᾶς τοιόνδε νομίσαι περὶ αὐτῶν , εἰ ταῦτʼ ἀληθῆ · τὴν παιδείαν οὐχ οἵαν τινὲς ἐπαγγελλόμενοί φασιν εἶναι τοιαύτην καὶ εἶναι . φασὶ δέ που οὐκ ἐνούσης ἐν τῇ ψυχῇ ἐπιστήμης σφεῖς ἐντιθέναι , οἷον τυφλοῖς ὀφθαλμοῖς ὄψιν ἐντιθέντες . φασὶ γὰρ οὖν , ἔφη . ὁ δέ γε νῦν λόγος , ἦν δʼ ἐγώ , σημαίνει ταύτην τὴν ἐνοῦσαν ἑκάστου δύναμιν ἐν τῇ ψυχῇ καὶ τὸ ὄργανον ᾧ καταμανθάνει ἕκαστος , οἷον εἰ ὄμμα μὴ δυνατὸν ἦν ἄλλως ἢ σὺν ὅλῳ τῷ σώματι στρέφειν πρὸς τὸ φανὸν ἐκ τοῦ σκοτώδους , οὕτω σὺν ὅλῃ τῇ ψυχῇ ἐκ τοῦ γιγνομένου περιακτέον εἶναι , ἕως ἂν εἰς τὸ ὂν καὶ τοῦ ὄντος τὸ φανότατον δυνατὴ γένηται ἀνασχέσθαι θεωμένη · τοῦτο δʼ εἶναί φαμεν τἀγαθόν . ἦ γάρ ; ναί . τούτου τοίνυν , ἦν δʼ ἐγώ , αὐτοῦ τέχνη ἂν εἴη , τῆς περιαγωγῆς , τίνα τρόπον ὡς ῥᾷστά τε καὶ ἀνυσιμώτατα μεταστραφήσεται , οὐ τοῦ ἐμποιῆσαι αὐτῷ τὸ ὁρᾶν , ἀλλʼ ὡς ἔχοντι μὲν αὐτό , οὐκ ὀρθῶς δὲ τετραμμένῳ οὐδὲ βλέποντι οἷ ἔδει , τοῦτο διαμηχανήσασθαι . ἔοικεν γάρ , ἔφη . αἱ μὲν τοίνυν ἄλλαι ἀρεταὶ καλούμεναι ψυχῆς κινδυνεύουσιν ἐγγύς τι εἶναι τῶν τοῦ σώματος—τῷ ὄντι γὰρ οὐκ ἐνοῦσαι πρότερον ὕστερον ἐμποιεῖσθαι ἔθεσι καὶ ἀσκήσεσιν—ἡ δὲ τοῦ φρονῆσαι παντὸς μᾶλλον θειοτέρου τινὸς τυγχάνει , ὡς ἔοικεν , οὖσα , ὃ τὴν μὲν δύναμιν οὐδέποτε ἀπόλλυσιν , ὑπὸ δὲ τῆς περιαγωγῆς χρήσιμόν τε καὶ ὠφέλιμον καὶ ἄχρηστον αὖ καὶ βλαβερὸν γίγνεται .
Lemmas: ἀλλά εἰ νόος γε ἔχω τις , εἰμί δέ ἐγώ , μιμνῄσκω ἄν ὅτι δισσός καί ἀπό δισσός γίγνομαι ἐπιτάραξις ὄμμα , ἐκ τε φώς εἰς σκότος μεθίστημι καί ἐκ σκότος εἰς φάος . αὐτός δέ οὗτος νομίζω γίγνομαι καί περί ψυχή , ὁπότε ὁράω θορυβέω τις καί ἀδυνατέω τις καθοράω , οὐ ἄν ἀλόγιστος γελάω , ἀλλά ἐπισκοπέω ἄν πότερος ἐκ φανός βίος ἥκω ὑπό ἀήθεια σκοτόω , ἤ ἐκ ἀμαθία πολύς εἰς φανός ἔρχομαι ὑπό λαμπρός μαρμαρυγή ἐμπίμπλημι , καί οὕτως δή ὁ μέν εὐδαιμονίζω ἄν ὁ πάθος τε καί βίος , ὁ δέ ἐλεέω , καί εἰ γελάω ἐπί αὐτός βούλομαι , ἥσσων ἄν καταγέλαστος ὁ γέλως αὐτός εἰμί ἤ ὁ ἐπί ὁ ἄνωθεν ἐκ φώς ἥκω . καί μάλα , φημί , μέτριος λέγω . δέω δή , λέγω , ἐγώ τοιόσδε νομίζω περί αὐτός , εἰ οὗτος ἀληθής · ὁ παιδεία οὐ οἷος τις ἐπαγγέλλω φημί εἰμί τοιοῦτος καί εἰμί . φημί δέ που οὐ ἔνειμι ἐν ὁ ψυχή ἐπιστήμη σφεῖς ἐντίθημι , οἷος τυφλός ὀφθαλμός ὄψις ἐντίθημι . φημί γάρ οὖν , φημί . ὁ δέ γε νῦν λόγος , εἰμί δέ ἐγώ , σημαίνω οὗτος ὁ ἔνειμι ἕκαστος δύναμις ἐν ὁ ψυχή καί ὁ ὄργανον ὅς καταμανθάνω ἕκαστος , οἷος εἰ ὄμμα μή δυνατός εἰμί ἄλλος ἤ σύν ὅλος ὁ σῶμα στρέφω πρός ὁ φαίνω ἐκ ὁ σκοτώδης , οὕτως σύν ὅλος ὁ ψυχή ἐκ ὁ γίγνομαι περιακτέον εἰμί , ἕως ἄν εἰς ὁ εἰμί καί ὁ εἰμί ὁ φανός δυνατός γίγνομαι ἀνέχω θεάομαι · οὗτος δέ εἰμί φημί ἀγαθός . ἦ γάρ ; ναί . οὗτος τοίνυν , εἰμί δέ ἐγώ , αὐτός τέχνη ἄν εἰμί , ὁ περιαγωγή , τίς τρόπος ὡς ῥᾴδιος τε καί ἀνύσιμος μεταστρέφω , οὐ ὁ ἐμποιέω αὐτός ὁ ὁράω , ἀλλά ὡς ἔχω μέν αὐτός , οὐ ὀρθός δέ τρέπω οὐδέ βλέπω οἷ δέω , οὗτος διαμηχανάομαι . ἔοικα γάρ , φημί . ὁ μέν τοίνυν ἄλλος ἀρετή καλέω ψυχή κινδυνεύω ἐγγύς τις εἰμί ὁ ὁ σῶμα εἰμί γάρ οὐ ἔνειμι πρότερος ὕστερον ἐμποιέω ἔθος καί ἀσκέω δέ ὁ φρονέω πᾶς μάλα θεῖος τις τυγχάνω , ὡς ἔοικα , εἰμί , ὅς ὁ μέν δύναμις οὐδέποτε ἀπόλλυμι , ὑπό δέ ὁ περιαγωγή χρήσιμος τε καί ὠφέλιμος καί ἄχρηστος αὖ καί βλαβερός γίγνομαι .