plato-philosophy.respublica 8.550
οἶσθα οὖν , ἦν δʼ ἐγώ , ὅτι καὶ οἱ οἰκέται τῶν τοιούτων ἐνίοτε λάθρᾳ πρὸς τοὺς ὑεῖς τοιαῦτα λέγουσιν , οἱ δοκοῦντες εὖνοι εἶναι , καὶ ἐάν τινα ἴδωσιν ἢ ὀφείλοντα χρήματα , ᾧ μὴ ἐπεξέρχεται ὁ πατήρ , ἤ τι ἄλλο ἀδικοῦντα , διακελεύονται ὅπως , ἐπειδὰν ἀνὴρ γένηται , τιμωρήσεται πάντας τοὺς τοιούτους καὶ ἀνὴρ μᾶλλον ἔσται τοῦ πατρός . καὶ ἐξιὼν ἕτερα τοιαῦτα ἀκούει καὶ ὁρᾷ , τοὺς μὲν τὰ αὑτῶν πράττοντας ἐν τῇ πόλει ἠλιθίους τε καλουμένους καὶ ἐν σμικρῷ λόγῳ ὄντας , τοὺς δὲ μὴ τὰ αὑτῶν τιμωμένους τε καὶ ἐπαινουμένους . τότε δὴ ὁ νέος πάντα τὰ τοιαῦτα ἀκούων τε καὶ ὁρῶν , καὶ αὖ τοὺς τοῦ πατρὸς λόγους ἀκούων τε καὶ ὁρῶν τὰ ἐπιτηδεύματα αὐτοῦ ἐγγύθεν παρὰ τὰ τῶν ἄλλων , ἑλκόμενος ὑπʼ ἀμφοτέρων τούτων , τοῦ μὲν πατρὸς αὐτοῦ τὸ λογιστικὸν ἐν τῇ ψυχῇ ἄρδοντός τε καὶ αὔξοντος , τῶν δὲ ἄλλων τό τε ἐπιθυμητικὸν καὶ τὸ θυμοειδές , διὰ τὸ μὴ κακοῦ ἀνδρὸς εἶναι τὴν φύσιν , ὁμιλίαις δὲ ταῖς τῶν ἄλλων κακαῖς κεχρῆσθαι , εἰς τὸ μέσον ἑλκόμενος ὑπʼ ἀμφοτέρων τούτων ἦλθε , καὶ τὴν ἐν ἑαυτῷ ἀρχὴν παρέδωκε τῷ μέσῳ τε καὶ φιλονίκῳ καὶ θυμοειδεῖ , καὶ ἐγένετο ὑψηλόφρων τε καὶ φιλότιμος ἀνήρ . κομιδῇ μοι , ἔφη , δοκεῖς τὴν τούτου γένεσιν διεληλυθέναι . ἔχομεν ἄρα , ἦν δʼ ἐγώ , τήν τε δευτέραν πολιτείαν καὶ τὸν δεύτερον ἄνδρα . ἔχομεν , ἔφη . οὐκοῦν μετὰ τοῦτο , τὸ τοῦ Αἰσχύλου , λέγωμεν , ἄλλον ἄλλῃ πρὸς πόλει τεταγμένον , μᾶλλον δὲ κατὰ τὴν ὑπόθεσιν προτέραν τὴν πόλιν ; πάνυ μὲν οὖν , ἔφη . εἴη δέ γʼ ἄν , ὡς ἐγᾦμαι , ὀλιγαρχία ἡ μετὰ τὴν τοιαύτην πολιτείαν . λέγεις δέ , ἦ δʼ ὅς , τὴν ποίαν κατάστασιν ὀλιγαρχίαν ; τὴν ἀπὸ τιμημάτων , ἦν δʼ ἐγώ , πολιτείαν , ἐν ᾗ οἱ μὲν πλούσιοι ἄρχουσιν , πένητι δὲ οὐ μέτεστιν ἀρχῆς . μανθάνω , ἦ δʼ ὅς . οὐκοῦν ὡς μεταβαίνει πρῶτον ἐκ τῆς τιμαρχίας εἰς τὴν ὀλιγαρχίαν , ῥητέον ; ναί . καὶ μήν , ἦν δʼ ἐγώ , καὶ τυφλῷ γε δῆλον ὡς μεταβαίνει . πῶς ; τὸ ταμιεῖον , ἦν δʼ ἐγώ , ἐκεῖνο ἑκάστῳ χρυσίου πληρούμενον ἀπόλλυσι τὴν τοιαύτην πολιτείαν . πρῶτον μὲν γὰρ δαπάνας αὑτοῖς ἐξευρίσκουσιν , καὶ τοὺς νόμους ἐπὶ τοῦτο παράγουσιν , ἀπειθοῦντες αὐτοί τε καὶ γυναῖκες αὐτῶν . εἰκός , ἔφη . ἔπειτά γε οἶμαι ἄλλος ἄλλον ὁρῶν καὶ εἰς ζῆλον ἰὼν τὸ πλῆθος τοιοῦτον αὑτῶν ἀπηργάσαντο . εἰκός . τοὐντεῦθεν τοίνυν , εἶπον , προϊόντες εἰς τὸ πρόσθεν τοῦ χρηματίζεσθαι , ὅσῳ ἂν τοῦτο τιμιώτερον ἡγῶνται , τοσούτῳ ἀρετὴν ἀτιμοτέραν . ἢ οὐχ οὕτω πλούτου ἀρετὴ διέστηκεν , ὥσπερ ἐν πλάστιγγι ζυγοῦ κειμένου ἑκατέρου , ἀεὶ τοὐναντίον ῥέποντε ; καὶ μάλʼ , ἔφη .
Lemmas: οἶδα οὖν , εἰμί δέ ἐγώ , ὅτι καί ὁ οἰκέτης ὁ τοιοῦτος ἐνίοτε λάθρῃ πρός ὁ υἱός τοιοῦτος λέγω , ὁ δοκέω εὔνους εἰμί , καί ἐάν τις ὁράω ἤ ὀφείλω χρῆμα , ὅς μή ἐπεξέρχομαι ὁ πατήρ , ἤ τις ἄλλος ἀδικέω , διακελεύομαι ὅπως , ἐπειδάν ἀνήρ γίγνομαι , τιμωρέω πᾶς ὁ τοιοῦτος καί ἀνήρ μάλα εἰμί ὁ πατήρ . καί ἐξέρχομαι ἕτερος τοιοῦτος ἀκούω καί ὁράω , ὁ μέν ὁ ἑαυτοῦ πράσσω ἐν ὁ πόλις ἠλίθιος τε καλέω καί ἐν μικρός λόγος εἰμί , ὁ δέ μή ὁ ἑαυτοῦ τιμάω τε καί ἐπαινέω . τότε δή ὁ νέος πᾶς ὁ τοιοῦτος ἀκούω τε καί ὁράω , καί αὖ ὁ ὁ πατήρ λόγος ἀκούω τε καί ὁράω ὁ ἐπιτήδευμα αὐτός ἐγγύθεν παρά ὁ ὁ ἄλλος , ἕλκω ὑπό ἀμφότερος οὗτος , ὁ μέν πατήρ αὐτός ὁ λογιστικός ἐν ὁ ψυχή ἄρδω τε καί αὐξάνω , ὁ δέ ἄλλος ὁ τε ἐπιθυμητικός καί ὁ θυμοειδής , διά ὁ μή κακός ἀνήρ εἰμί ὁ φύσις , ὁμιλία δέ ὁ ὁ ἄλλος κακός χράω , εἰς ὁ μέσος ἕλκω ὑπό ἀμφότερος οὗτος ἔρχομαι , καί ὁ ἐν ἑαυτοῦ ἀρχή παραδίδωμι ὁ μέσος τε καί φιλόνικος καί θυμοειδής , καί γίγνομαι ὑψηλόφρων τε καί φιλότιμος ἀνήρ . κομιδῇ ἐγώ , φημί , δοκέω ὁ οὗτος γένεσις διέρχομαι . ἔχω ἄρα , εἰμί δέ ἐγώ , ὁ τε δεύτερος πολιτεία καί ὁ δεύτερος ἀνήρ . ἔχω , φημί . οὐκοῦν μετά οὗτος , ὁ ὁ Αἰσχύλος , λέγω , ἄλλος ἄλλος πρός πόλις τάσσω , μάλα δέ κατά ὁ ὑπόθεσις πρότερος ὁ πόλις ; πάνυ μέν οὖν , φημί . εἰμί δέ γε ἄν , ὡς οἴομαι , ὀλιγαρχία ὁ μετά ὁ τοιοῦτος πολιτεία . λέγω δέ , ἠμί δέ ὅς , ὁ ποῖος κατάστασις ὀλιγαρχία ; ὁ ἀπό τίμημα , εἰμί δέ ἐγώ , πολιτεία , ἐν ὅς ὁ μέν πλούσιος ἄρχω , πένης δέ οὐ μέτειμι ἀρχή . μανθάνω , ἠμί δέ ὅς . οὐκοῦν ὡς μεταβαίνω πρῶτος ἐκ ὁ τιμαρχία εἰς ὁ ὀλιγαρχία , λέγω ; ναί . καί μήν , εἰμί δέ ἐγώ , καί τυφλός γε δῆλος ὡς μεταβαίνω . πῶς ; ὁ ταμιεῖον , εἰμί δέ ἐγώ , ἐκεῖνος ἕκαστος χρυσίον πληρόω ἀπόλλυμι ὁ τοιοῦτος πολιτεία . πρῶτος μέν γάρ δαπάνη ἑαυτοῦ ἐξευρίσκω , καί ὁ νόμος ἐπί οὗτος παράγω , ἀπειθέω αὐτός τε καί γυνή αὐτός . ἔοικα , φημί . ἔπειτα γε οἴομαι ἄλλος ἄλλος ὁράω καί εἰς ζῆλος ἔρχομαι ὁ πλῆθος τοιοῦτος ἑαυτοῦ ἀπεργάζομαι . ἔοικα . ἐντεῦθεν τοίνυν , λέγω , προέρχομαι εἰς ὁ πρόσθεν ὁ χρηματίζω , ὅσος ἄν οὗτος τίμιος ἡγέομαι , τοσοῦτος ἀρετή ἄτιμος . ἤ οὐ οὕτως πλοῦτος ἀρετή διΐστημι , ὥσπερ ἐν πλάστιγξ ζυγόν κεῖμαι ἑκάτερος , ἀεί ἐναντίος ῥέπω ; καί μάλα , φημί .