plato-philosophy.respublica 5.454
ἦ γενναία , ἦν δʼ ἐγώ , ὦ Γλαύκων , ἡ δύναμις τῆς ἀντιλογικῆς τέχνης . τί δή ; ὅτι , εἶπον , δοκοῦσί μοι εἰς αὐτὴν καὶ ἄκοντες πολλοὶ ἐμπίπτειν καὶ οἴεσθαι οὐκ ἐρίζειν ἀλλὰ διαλέγεσθαι , διὰ τὸ μὴ δύνασθαι κατʼ εἴδη διαιρούμενοι τὸ λεγόμενον ἐπισκοπεῖν , ἀλλὰ κατʼ αὐτὸ τὸ ὄνομα διώκειν τοῦ λεχθέντος τὴν ἐναντίωσιν , ἔριδι , οὐ διαλέκτῳ πρὸς ἀλλήλους χρώμενοι . ἔστι γὰρ δή , ἔφη , περὶ πολλοὺς τοῦτο τὸ πάθος · ἀλλὰ μῶν καὶ πρὸς ἡμᾶς τοῦτο τείνει ἐν τῷ παρόντι ; παντάπασι μὲν οὖν , ἦν δʼ ἐγώ · κινδυνεύομεν γοῦν ἄκοντες ἀντιλογίας ἅπτεσθαι . πῶς ; τὸ μὴ τὴν αὐτὴν φύσιν ὅτι οὐ τῶν αὐτῶν δεῖ ἐπιτηδευμάτων τυγχάνειν πάνυ ἀνδρείως τε καὶ ἐριστικῶς κατὰ τὸ ὄνομα διώκομεν , ἐπεσκεψάμεθα δὲ οὐδʼ ὁπῃοῦν τί εἶδος τὸ τῆς ἑτέρας τε καὶ τῆς αὐτῆς φύσεως καὶ πρὸς τί τεῖνον ὡριζόμεθα τότε , ὅτε τὰ ἐπιτηδεύματα ἄλλῃ φύσει ἄλλα , τῇ δὲ αὐτῇ τὰ αὐτὰ ἀπεδίδομεν . οὐ γὰρ οὖν , ἔφη , ἐπεσκεψάμεθα . τοιγάρτοι , εἶπον , ἔξεστιν ἡμῖν , ὡς ἔοικεν , ἀνερωτᾶν ἡμᾶς αὐτοὺς εἰ ἡ αὐτὴ φύσις φαλακρῶν καὶ κομητῶν καὶ οὐχ ἡ ἐναντία , καὶ ἐπειδὰν ὁμολογῶμεν ἐναντίαν εἶναι , ἐὰν φαλακροὶ σκυτοτομῶσιν , μὴ ἐᾶν κομήτας , ἐὰν δʼ αὖ κομῆται , μὴ τοὺς ἑτέρους . γελοῖον μεντἂν εἴη , ἔφη . ἆρα κατʼ ἄλλο τι , εἶπον ἐγώ , γελοῖον , ἢ ὅτι τότε οὐ πάντως τὴν αὐτὴν καὶ τὴν ἑτέραν φύσιν ἐτιθέμεθα , ἀλλʼ ἐκεῖνο τὸ εἶδος τῆς ἀλλοιώσεώς τε καὶ ὁμοιώσεως μόνον ἐφυλάττομεν τὸ πρὸς αὐτὰ τεῖνον τὰ ἐπιτηδεύματα ; οἷον ἰατρικὸν μὲν καὶ ἰατρικὴν τὴν ψυχὴν τὴν αὐτὴν φύσιν ἔχειν ἐλέγομεν · ἢ οὐκ οἴει ; ἔγωγε . ἰατρικὸν δέ γε καὶ τεκτονικὸν ἄλλην ; πάντως που . οὐκοῦν , ἦν δʼ ἐγώ , καὶ τὸ τῶν ἀνδρῶν καὶ τὸ τῶν γυναικῶν γένος , ἐὰν μὲν πρὸς τέχνην τινὰ ἢ ἄλλο ἐπιτήδευμα διαφέρον φαίνηται , τοῦτο δὴ φήσομεν ἑκατέρῳ δεῖν ἀποδιδόναι · ἐὰν δʼ αὐτῷ τούτῳ φαίνηται διαφέρειν , τῷ τὸ μὲν θῆλυ τίκτειν , τὸ δὲ ἄρρεν ὀχεύειν , οὐδέν τί πω φήσομεν μᾶλλον ἀποδεδεῖχθαι ὡς πρὸς ὃ ἡμεῖς λέγομεν διαφέρει γυνὴ ἀνδρός , ἀλλʼ ἔτι οἰησόμεθα δεῖν τὰ αὐτὰ ἐπιτηδεύειν τούς τε φύλακας ἡμῖν καὶ τὰς γυναῖκας αὐτῶν . καὶ ὀρθῶς γʼ , ἔφη .
Lemmas: ἦ γενναῖος , εἰμί δέ ἐγώ , ὦ Γλαύκων , ὁ δύναμις ὁ ἀντιλογικός τέχνη . τίς δή ; ὅτι , λέγω , δοκέω ἐγώ εἰς αὐτός καί ἄκων πολύς ἐμπίπτω καί οἴομαι οὐ ἐρίζω ἀλλά διαλέγω , διά ὁ μή δύναμαι κατά εἶδος διαιρέω ὁ λέγω ἐπισκοπέω , ἀλλά κατά αὐτός ὁ ὄνομα διώκω ὁ λέγω ὁ ἐναντίωσις , ἔρις , οὐ διάλεκτος πρός ἀλλήλων χράω . εἰμί γάρ δή , φημί , περί πολύς οὗτος ὁ πάθος · ἀλλά μῶν καί πρός ἐγώ οὗτος τείνω ἐν ὁ πάρειμι ; παντάπασι μέν οὖν , εἰμί δέ ἐγώ · κινδυνεύω γοῦν ἄκων ἀντιλογία ἅπτω . πῶς ; ὁ μή ὁ αὐτός φύσις ὅτι οὐ ὁ αὐτός δέω ἐπιτήδευμα τυγχάνω πάνυ ἀνδρεῖος τε καί ἐριστικός κατά ὁ ὄνομα διώκω , ἐπισκοπέω δέ οὐδέ ὅπῃ τίς εἶδος ὁ ὁ ἕτερος τε καί ὁ αὐτός φύσις καί πρός τίς τείνω ὁρίζω τότε , ὅτε ὁ ἐπιτήδευμα ἄλλος φύσις ἄλλος , ὁ δέ αὐτός ὁ αὐτός ἀποδίδωμι . οὐ γάρ οὖν , φημί , ἐπισκοπέω . τοιγάρ , λέγω , ἔξεστι ἐγώ , ὡς ἔοικα , ἀνερωτάω ἐγώ αὐτός εἰ ὁ αὐτός φύσις φαλακρός καί κομήτης καί οὐ ὁ ἐναντίος , καί ἐπειδάν ὁμολογέω ἐναντίος εἰμί , ἐάν φαλακρός σκυτοτομέω , μή ἐάω κομήτης , ἐάν δέ αὖ κομήτης , μή ὁ ἕτερος . γέλοιος ἄν εἰμί , φημί . ἆρα κατά ἄλλος τις , λέγω ἐγώ , γέλοιος , ἤ ὅτι τότε οὐ πάντως ὁ αὐτός καί ὁ ἕτερος φύσις τίθημι , ἀλλά ἐκεῖνος ὁ εἶδος ὁ ἀλλοίωσις τε καί ὁμοίωσις μόνος φυλάσσω ὁ πρός αὐτός τείνω ὁ ἐπιτήδευμα ; οἷον ἰατρικός μέν καί ἰατρικός ὁ ψυχή ὁ αὐτός φύσις ἔχω λέγω · ἤ οὐ οἴομαι ; ἐγώ . ἰατρικός δέ γε καί τεκτονικός ἄλλος ; πάντως που . οὐκοῦν , εἰμί δέ ἐγώ , καί ὁ ὁ ἀνήρ καί ὁ ὁ γυνή γένος , ἐάν μέν πρός τέχνη τις ἤ ἄλλος ἐπιτήδευμα διαφέρω φαίνω , οὗτος δή φημί ἑκάτερος δέω ἀποδίδωμι · ἐάν δέ αὐτός οὗτος φαίνω διαφέρω , ὁ ὁ μέν θῆλυς τίκτω , ὁ δέ ἄρσην ὀχεύω , οὐδείς τις πω φημί μάλα ἀποδείκνυμι ὡς πρός ὅς ἐγώ λέγω διαφέρω γυνή ἀνήρ , ἀλλά ἔτι οἴομαι δέω ὁ αὐτός ἐπιτηδεύω ὁ τε φύλαξ ἐγώ καί ὁ γυνή αὐτός . καί ὀρθός γε , φημί .