plato-philosophy.respublica 7.535
ἆρʼ οὖν δοκεῖ σοι , ἔφην ἐγώ , ὥσπερ θριγκὸς τοῖς μαθήμασιν ἡ διαλεκτικὴ ἡμῖν ἐπάνω κεῖσθαι , καὶ οὐκέτʼ ἄλλο τούτου μάθημα ἀνωτέρω ὀρθῶς ἂν ἐπιτίθεσθαι , ἀλλʼ ἔχειν ἤδη τέλος τὰ τῶν μαθημάτων ; ἔμοιγʼ , ἔφη . διανομὴ τοίνυν , ἦν δʼ ἐγώ , τὸ λοιπόν σοι , τίσιν ταῦτα τὰ μαθήματα δώσομεν καὶ τίνα τρόπον . δῆλον , ἔφη . μέμνησαι οὖν τὴν προτέραν ἐκλογὴν τῶν ἀρχόντων , οἵους ἐξελέξαμεν ; πῶς γάρ , ἦ δʼ ὅς , οὔ ; τὰ μὲν ἄλλα τοίνυν , ἦν δʼ ἐγώ , ἐκείνας τὰς φύσεις οἴου δεῖν ἐκλεκτέας εἶναι · τούς τε γὰρ βεβαιοτάτους καὶ τοὺς ἀνδρειοτάτους προαιρετέον , καὶ κατὰ δύναμιν τοὺς εὐειδεστάτους · πρὸς δὲ τούτοις ζητητέον μὴ μόνον γενναίους τε καὶ βλοσυροὺς τὰ ἤθη , ἀλλὰ καὶ ἃ τῇδε τῇ παιδείᾳ τῆς φύσεως πρόσφορα ἑκτέον αὐτοῖς . ποῖα δὴ διαστέλλῃ ; δριμύτητα , ὦ μακάριε , ἔφην , δεῖ αὐτοῖς πρὸς τὰ μαθήματα ὑπάρχειν , καὶ μὴ χαλεπῶς μανθάνειν . πολὺ γάρ τοι μᾶλλον ἀποδειλιῶσι ψυχαὶ ἐν ἰσχυροῖς μαθήμασιν ἢ ἐν γυμνασίοις · οἰκειότερος γὰρ αὐταῖς ὁ πόνος , ἴδιος ἀλλʼ οὐ κοινὸς ὢν μετὰ τοῦ σώματος . ἀληθῆ , ἔφη . καὶ μνήμονα δὴ καὶ ἄρρατον καὶ πάντῃ φιλόπονον ζητητέον . ἢ τίνι τρόπῳ οἴει τά τε τοῦ σώματος ἐθελήσειν τινὰ διαπονεῖν καὶ τοσαύτην μάθησίν τε καὶ μελέτην ἐπιτελεῖν ; οὐδένα , ἦ δʼ ὅς , ἐὰν μὴ παντάπασί γʼ ᾖ εὐφυής . τὸ γοῦν νῦν ἁμάρτημα , ἦν δʼ ἐγώ , καὶ ἡ ἀτιμία φιλοσοφίᾳ διὰ ταῦτα προσπέπτωκεν , ὃ καὶ πρότερον εἴπομεν , ὅτι οὐ κατʼ ἀξίαν αὐτῆς ἅπτονται · οὐ γὰρ νόθους ἔδει ἅπτεσθαι , ἀλλὰ γνησίους . πῶς ; ἔφη . πρῶτον μέν , εἶπον , φιλοπονίᾳ οὐ χωλὸν δεῖ εἶναι τὸν ἁψόμενον , τὰ μὲν ἡμίσεα φιλόπονον ὄντα , τὰ δʼ ἡμίσεα ἄπονον . ἔστι δὲ τοῦτο , ὅταν τις φιλογυμναστὴς μὲν καὶ φιλόθηρος ᾖ καὶ πάντα τὰ διὰ τοῦ σώματος φιλοπονῇ , φιλομαθὴς δὲ μή , μηδὲ φιλήκοος μηδὲ ζητητικός , ἀλλʼ ἐν πᾶσι τούτοις μισοπονῇ · χωλὸς δὲ καὶ ὁ τἀναντία τούτου μεταβεβληκὼς τὴν φιλοπονίαν . ἀληθέστατα , ἔφη , λέγεις . οὐκοῦν καὶ πρὸς ἀλήθειαν , ἦν δʼ ἐγώ , ταὐτὸν τοῦτο ἀνάπηρον ψυχὴν θήσομεν , ἣ ἂν τὸ μὲν ἑκούσιον ψεῦδος μισῇ καὶ χαλεπῶς φέρῃ αὐτή τε καὶ ἑτέρων ψευδομένων ὑπεραγανακτῇ , τὸ δʼ ἀκούσιον εὐκόλως προσδέχηται καὶ ἀμαθαίνουσά που ἁλισκομένη μὴ ἀγανακτῇ , ἀλλʼ εὐχερῶς ὥσπερ θηρίον ὕειον ἐν ἀμαθίᾳ μολύνηται ;
Lemmas: ἆρα οὖν δοκέω σύ , φημί ἐγώ , ὥσπερ θριγκός ὁ μάθημα ὁ διαλεκτικός ἐγώ ἐπάνω κεῖμαι , καί οὐκέτι ἄλλος οὗτος μάθημα ἀνώτερος ὀρθός ἄν ἐπιτίθημι , ἀλλά ἔχω ἤδη τέλος ὁ ὁ μάθημα ; ἐγώ , φημί . διανομή τοίνυν , εἰμί δέ ἐγώ , ὁ λοιπός σύ , τίς οὗτος ὁ μάθημα δίδωμι καί τίς τρόπος . δῆλος , φημί . μιμνῄσκω οὖν ὁ πρότερος ἐκλογή ὁ ἄρχων , οἷος ἐκλέγω ; πῶς γάρ , ἠμί δέ ὅς , οὐ ; ὁ μέν ἄλλος τοίνυν , εἰμί δέ ἐγώ , ἐκεῖνος ὁ φύσις οἴομαι δέω ἐκλεκτέος εἰμί · ὁ τε γάρ βέβαιος καί ὁ ἀνδρεῖος προαιρέω , καί κατά δύναμις ὁ εὐειδής · πρός δέ οὗτος ζητέω μή μόνος γενναῖος τε καί βλοσυρός ὁ ἦθος , ἀλλά καί ὅς ὅδε ὁ παιδεία ὁ φύσις πρόσφορος ἔχω αὐτός . ποῖος δή διαστέλλω ; δριμύτης , ὦ μακάριος , φημί , δέω αὐτός πρός ὁ μάθημα ὑπάρχω , καί μή χαλεπός μανθάνω . πολύς γάρ τοι μάλα ἀποδειλιάω ψυχή ἐν ἰσχυρός μάθημα ἤ ἐν γυμνάσιον · οἰκεῖος γάρ αὐτός ὁ πόνος , ἴδιος ἀλλά οὐ κοινός εἰμί μετά ὁ σῶμα . ἀληθής , φημί . καί μνήμων δή καί ἄρρατος καί πάντῃ φιλόπονος ζητέω . ἤ τίς τρόπος οἴομαι ὁ τε ὁ σῶμα ἐθέλω τις διαπονέω καί τοσοῦτος μάθησις τε καί μελέτη ἐπιτελέω ; οὐδείς , ἠμί δέ ὅς , ἐάν μή παντάπασι γε εἰμί εὐφυής . ὁ γοῦν νῦν ἁμάρτημα , εἰμί δέ ἐγώ , καί ὁ ἀτιμία φιλοσοφία διά οὗτος προσπίπτω , ὅς καί πρότερος λέγω , ὅτι οὐ κατά ἀξία αὐτός ἅπτω · οὐ γάρ νόθος δέω ἅπτω , ἀλλά γνήσιος . πῶς ; φημί . πρῶτος μέν , λέγω , φιλοπονία οὐ χωλός δέω εἰμί ὁ ἅπτω , ὁ μέν ἥμισυς φιλόπονος εἰμί , ὁ δέ ἥμισυς ἄπονος . εἰμί δέ οὗτος , ὅταν τις φιλογυμναστής μέν καί φιλόθηρος εἰμί καί πᾶς ὁ διά ὁ σῶμα φιλοπονέω , φιλομαθής δέ μή , μηδέ φιλήκοος μηδέ ζητητικός , ἀλλά ἐν πᾶς οὗτος μισοπονέω · χωλός δέ καί ὁ ἐναντίος οὗτος μεταβάλλω ὁ φιλοπονία . ἀληθής , φημί , λέγω . οὐκοῦν καί πρός ἀλήθεια , εἰμί δέ ἐγώ , αὐτός οὗτος ἀνάπηρος ψυχή τίθημι , ὅς ἄν ὁ μέν ἑκούσιος ψεῦδος μισέω καί χαλεπός φέρω αὐτός τε καί ἕτερος ψεύδω ὑπεραγανακτέω , ὁ δέ ἀκούσιος εὔκολος προσδέχομαι καί ἀμαθαίνω που ἁλίσκομαι μή ἀγανακτέω , ἀλλά εὐχερής ὥσπερ θηρίον ὕειος ἐν ἀμαθία μολύνω ;