plato-philosophy.respublica 9.581
ἐπιθυμητικὸν γὰρ αὐτὸ κεκλήκαμεν διὰ σφοδρότητα τῶν τε περὶ τὴν ἐδωδὴν ἐπιθυμιῶν καὶ πόσιν καὶ ἀφροδίσια καὶ ὅσα ἄλλα τούτοις ἀκόλουθα , καὶ φιλοχρήματον δή , ὅτι διὰ χρημάτων μάλιστα ἀποτελοῦνται αἱ τοιαῦται ἐπιθυμίαι . καὶ ὀρθῶς γʼ , ἔφη . ἆρʼ οὖν καὶ τὴν ἡδονὴν αὐτοῦ καὶ φιλίαν εἰ φαῖμεν εἶναι τοῦ κέρδους , μάλιστʼ ἂν εἰς ἓν κεφάλαιον ἀπερειδοίμεθα τῷ λόγῳ , ὥστε τι ἡμῖν αὐτοῖς δηλοῦν , ὁπότε τοῦτο τῆς ψυχῆς τὸ μέρος λέγοιμεν , καὶ καλοῦντες αὐτὸ φιλοχρήματον καὶ φιλοκερδὲς ὀρθῶς ἂν καλοῖμεν ; ἐμοὶ γοῦν δοκεῖ , ἔφη . τί δέ ; τὸ θυμοειδὲς οὐ πρὸς τὸ κρατεῖν μέντοι φαμὲν καὶ νικᾶν καὶ εὐδοκιμεῖν ἀεὶ ὅλον ὡρμῆσθαι ; καὶ μάλα . εἰ οὖν φιλόνικον αὐτὸ καὶ φιλότιμον προσαγορεύοιμεν , ἦ ἐμμελῶς ἂν ἔχοι ; ἐμμελέστατα μὲν οὖν . ἀλλὰ μὴν ᾧ γε μανθάνομεν , παντὶ δῆλον ὅτι πρὸς τὸ εἰδέναι τὴν ἀλήθειαν ὅπῃ ἔχει πᾶν ἀεὶ τέταται , καὶ χρημάτων τε καὶ δόξης ἥκιστα τούτων τούτῳ μέλει . πολύ γε . φιλομαθὲς δὴ καὶ φιλόσοφον καλοῦντες αὐτὸ κατὰ τρόπον ἂν καλοῖμεν ; πῶς γὰρ οὔ ; οὐκοῦν , ἦν δʼ ἐγώ , καὶ ἄρχει ἐν ταῖς ψυχαῖς τῶν μὲν τοῦτο , τῶν δὲ τὸ ἕτερον ἐκείνων , ὁπότερον ἂν τύχῃ ; οὕτως , ἔφη . διὰ ταῦτα δὴ καὶ ἀνθρώπων λέγομεν τὰ πρῶτα τριττὰ γένη εἶναι , φιλόσοφον , φιλόνικον , φιλοκερδές ; κομιδῇ γε . καὶ ἡδονῶν δὴ τρία εἴδη , ὑποκείμενον ἓν ἑκάστῳ τούτων ; πάνυ γε . οἶσθʼ οὖν , ἦν δʼ ἐγώ , ὅτι εἰ ʼθέλοις τρεῖς τοιούτους ἀνθρώπους ἐν μέρει ἕκαστον ἀνερωτᾶν τίς τούτων τῶν βίων ἥδιστος , τὸν ἑαυτοῦ ἕκαστος μάλιστα ἐγκωμιάσεται ; ὅ τε χρηματιστικὸς πρὸς τὸ κερδαίνειν τὴν τοῦ τιμᾶσθαι ἡδονὴν ἢ τὴν τοῦ μανθάνειν οὐδενὸς ἀξίαν φήσει εἶναι , εἰ μὴ εἴ τι αὐτῶν ἀργύριον ποιεῖ ; ἀληθῆ , ἔφη . τί δὲ ὁ φιλότιμος ; ἦν δʼ ἐγώ · οὐ τὴν μὲν ἀπὸ τῶν χρημάτων ἡδονὴν φορτικήν τινα ἡγεῖται , καὶ αὖ τὴν ἀπὸ τοῦ μανθάνειν , ὅτι μὴ μάθημα τιμὴν φέρει , καπνὸν καὶ φλυαρίαν ; οὕτως , ἔφη , ἔχει . τὸν δὲ φιλόσοφον , ἦν δʼ ἐγώ , τί οἰώμεθα τὰς ἄλλας ἡδονὰς νομίζειν πρὸς τὴν τοῦ εἰδέναι τἀληθὲς ὅπῃ ἔχει καὶ ἐν τοιούτῳ τινὶ ἀεὶ εἶναι μανθάνοντα ; οὐ πάνυ πόρρω ; καὶ καλεῖν τῷ ὄντι ἀναγκαίας , ὡς οὐδὲν τῶν ἄλλων δεόμενον , εἰ μὴ ἀνάγκη ἦν ; εὖ , ἔφη , δεῖ εἰδέναι ;
Lemmas: ἐπιθυμητικός γάρ αὐτός καλέω διά σφοδρότης ὁ τε περί ὁ ἐδωδή ἐπιθυμία καί πόσις καί ἀφροδίσιος καί ὅσος ἄλλος οὗτος ἀκόλουθος , καί φιλοχρήματος δή , ὅτι διά χρῆμα μάλα ἀποτελέω ὁ τοιοῦτος ἐπιθυμία . καί ὀρθός γε , φημί . ἆρα οὖν καί ὁ ἡδονή αὐτός καί φιλία εἰ φημί εἰμί ὁ κέρδος , μάλα ἄν εἰς εἷς κεφάλαιος ἀπερείδω ὁ λόγος , ὥστε τις ἐγώ αὐτός δηλόω , ὁπότε οὗτος ὁ ψυχή ὁ μέρος λέγω , καί καλέω αὐτός φιλοχρήματος καί φιλοκερδής ὀρθός ἄν καλέω ; ἐγώ γοῦν δοκέω , φημί . τίς δέ ; ὁ θυμοειδής οὐ πρός ὁ κρατέω μέντοι φημί καί νικάω καί εὐδοκιμέω ἀεί ὅλος ὁρμάω ; καί μάλα . εἰ οὖν φιλόνικος αὐτός καί φιλότιμος προσαγορεύω , ἦ ἐμμελής ἄν ἔχω ; ἐμμελής μέν οὖν . ἀλλά μήν ὅς γε μανθάνω , πᾶς δῆλος ὅτι πρός ὁ οἶδα ὁ ἀλήθεια ὅπῃ ἔχω πᾶς ἀεί τείνω , καί χρῆμα τε καί δόξα ἦκα οὗτος οὗτος μέλω . πολύς γε . φιλομαθής δή καί φιλόσοφος καλέω αὐτός κατά τρόπος ἄν καλέω ; πῶς γάρ οὐ ; οὐκοῦν , εἰμί δέ ἐγώ , καί ἄρχω ἐν ὁ ψυχή ὁ μέν οὗτος , ὁ δέ ὁ ἕτερος ἐκεῖνος , ὁπότερος ἄν τυγχάνω ; οὕτως , φημί . διά οὗτος δή καί ἄνθρωπος λέγω ὁ πρῶτος τρισσός γένος εἰμί , φιλόσοφος , φιλόνικος , φιλοκερδής ; κομιδῇ γε . καί ἡδονή δή τρεῖς εἶδος , ὑπόκειμαι εἷς ἕκαστος οὗτος ; πάνυ γε . οἶδα οὖν , εἰμί δέ ἐγώ , ὅτι εἰ ἐθέλω τρεῖς τοιοῦτος ἄνθρωπος ἐν μέρος ἕκαστος ἀνερωτάω τίς οὗτος ὁ βίος ἡδύς , ὁ ἑαυτοῦ ἕκαστος μάλα ἐγκωμιάζω ; ὁ τε χρηματιστικός πρός ὁ κερδαίνω ὁ ὁ τιμάω ἡδονή ἤ ὁ ὁ μανθάνω οὐδείς ἀξία φημί εἰμί , εἰ μή εἰ τις αὐτός ἀργύριον ποιέω ; ἀληθής , φημί . τίς δέ ὁ φιλότιμος ; εἰμί δέ ἐγώ · οὐ ὁ μέν ἀπό ὁ χρῆμα ἡδονή φορτικός τις ἡγέομαι , καί αὖ ὁ ἀπό ὁ μανθάνω , ὅτι μή μάθημα τιμή φέρω , καπνός καί φλυαρία ; οὕτως , φημί , ἔχω . ὁ δέ φιλόσοφος , εἰμί δέ ἐγώ , τίς οἴομαι ὁ ἄλλος ἡδονή νομίζω πρός ὁ ὁ οἶδα ἀληθής ὅπῃ ἔχω καί ἐν τοιοῦτος τις ἀεί εἰμί μανθάνω ; οὐ πάνυ πρόσω ; καί καλέω ὁ εἰμί ἀναγκαῖος , ὡς οὐδείς ὁ ἄλλος δέω , εἰ μή ἀνάγκη εἰμί ; εὖ , φημί , δέω οἶδα ;