plato-philosophy.protagoras 345
τίς οὖν εἰς γράμματα ἀγαθὴ πρᾶξίς ἐστιν , καὶ τίς ἄνδρα ἀγαθὸν ποιεῖ εἰς γράμματα ; δῆλον ὅτι ἡ τούτων μάθησις . τίς δὲ εὐπραγία ἀγαθὸν ἰατρὸν ποιεῖ ; δῆλον ὅτι ἡ τῶν καμνόντων τῆς θεραπείας μάθησις . κακὸς δὲ κακῶς · τίς οὖν ἂν κακὸς ἰατρὸς γένοιτο ; δῆλον ὅτι ᾧ πρῶτον μὲν ὑπάρχει ἰατρῷ εἶναι , ἔπειτα ἀγαθῷ ἰατρῷ—οὗτος γὰρ ἂν καὶ κακὸς γένοιτο—ἡμεῖς δὲ οἱ ἰατρικῆς ἰδιῶται οὐκ ἄν ποτε γενοίμεθα κακῶς πράξαντες οὔτε ἰατροὶ οὔτε τέκτονες οὔτε ἄλλο οὐδὲν τῶν τοιούτων · ὅστις δὲ μὴ ἰατρὸς ἂν γένοιτο κακῶς πράξας , δῆλον ὅτι οὐδὲ κακὸς ἰατρός . οὕτω καὶ ὁ μὲν ἀγαθὸς ἀνὴρ γένοιτʼ ἄν ποτε καὶ κακὸς ἢ ὑπὸ χρόνου ἢ ὑπὸ πόνου ἢ ὑπὸ νόσου ἢ ὑπὸ ἄλλου τινὸς περιπτώματος — αὕτη γὰρ μόνη ἐστὶ κακὴ πρᾶξις , ἐπιστήμης στερηθῆναι—ὁ δὲ κακὸς ἀνὴρ οὐκ ἄν ποτε γένοιτο κακός—ἔστιν γὰρ ἀεί — ἀλλʼ εἰ μέλλει κακὸς γενέσθαι , δεῖ αὐτὸν πρότερον ἀγαθὸν γενέσθαι . ὥστε καὶ τοῦτο τοῦ ᾄσματος πρὸς τοῦτο τείνει , ὅτι εἶναι μὲν ἄνδρα ἀγαθὸν οὐχ οἷόν τε , διατελοῦντα ἀγαθόν , γενέσθαι δὲ ἀγαθὸν οἷόν τε , καὶ κακόν γε τὸν αὐτὸν τοῦτον · ἐπὶ πλεῖστον δὲ καὶ ἄριστοί εἰσιν οὓς ἂν οἱ θεοὶ φιλῶσιν.ταῦτά τε οὖν πάντα πρὸς τὸν Πιττακὸν εἴρηται , καὶ τὰ ἐπιόντα γε τοῦ ᾄσματος ἔτι μᾶλλον δηλοῖ . φησὶ γάρ—τοὔνεκεν οὔ ποτʼ ἐγὼ τὸ μὴ γενέσθαιδυνατὸν διζήμενος κενεὰν ἐς ἄ-πρακτον ἐλπίδα μοῖραν αἰῶνος βαλέω,πανάμωμον ἄνθρωπον , εὐρυεδοῦς ὅσοικαρπὸν αἰνύμεθα χθονός·ἐπί θʼ ὑμῖν εὑρὼν ἀπαγγελέω , φησίν—οὕτω σφόδρα καὶ διʼ ὅλου τοῦ ᾄσματος ἐπεξέρχεται τῷ τοῦ Πιττακοῦ ῥήματι—πάντας δʼ ἐπαίνημι καὶ φιλέωἑκὼν ὅστις ἕρδῃμηδὲν αἰσχρόν · ἀνάγκῃ δʼ οὐδὲ θεοὶ μάχονται·καὶ τοῦτʼ ἐστὶ πρὸς τὸ αὐτὸ τοῦτο εἰρημένον . οὐ γὰρ οὕτως ἀπαίδευτος ἦν Σιμωνίδης , ὥστε τούτους φάναι ἐπαινεῖν , ὃς ἂν ἑκὼν μηδὲν κακὸν ποιῇ , ὡς ὄντων τινῶν οἳ ἑκόντες κακὰ ποιοῦσιν . ἐγὼ γὰρ σχεδόν τι οἶμαι τοῦτο , ὅτι οὐδεὶς τῶν σοφῶν ἀνδρῶν ἡγεῖται οὐδένα ἀνθρώπων ἑκόντα ἐξαμαρτάνειν οὐδὲ αἰσχρά τε καὶ κακὰ ἑκόντα ἐργάζεσθαι , ἀλλʼ εὖ ἴσασιν ὅτι πάντες οἱ τὰ αἰσχρὰ καὶ τὰ κακὰ ποιοῦντες ἄκοντες ποιοῦσιν · καὶ δὴ καὶ ὁ Σιμωνίδης οὐχ ὃς ἂν μὴ κακὰ ποιῇ ἑκών , τούτων φησὶν ἐπαινέτης εἶναι , ἀλλὰ περὶ ἑαυτοῦ λέγει τοῦτο τὸ ἑκών .
Lemmas: τίς οὖν εἰς γράμμα ἀγαθός πρᾶξις εἰμί , καί τίς ἀνήρ ἀγαθός ποιέω εἰς γράμμα ; δῆλος ὅτι ὁ οὗτος μάθησις . τίς δέ εὐπραγία ἀγαθός ἰατρός ποιέω ; δῆλος ὅτι ὁ ὁ κάμνω ὁ θεραπεία μάθησις . κακός δέ κακός · τίς οὖν ἄν κακός ἰατρός γίγνομαι ; δῆλος ὅτι ὅς πρῶτος μέν ὑπάρχω ἰατρός εἰμί , ἔπειτα ἀγαθός ιατρω—ουος γάρ ἄν καί κακός γένοιτο—ἡμεῖς δέ ὁ ἰατρικός ἰδιώτης οὐ ἄν ποτέ γίγνομαι κακός πράσσω οὔτε ἰατρός οὔτε τέκτων οὔτε ἄλλος οὐδείς ὁ τοιοῦτος · ὅστις δέ μή ἰατρός ἄν γίγνομαι κακός πράσσω , δῆλος ὅτι οὐδέ κακός ἰατρός . οὕτως καί ὁ μέν ἀγαθός ἀνήρ γίγνομαι ἄν ποτέ καί κακός ἤ ὑπό χρόνος ἤ ὑπό πόνος ἤ ὑπό νόσος ἤ ὑπό ἄλλος τις περίπτωμα — οὗτος γάρ μόνος εἰμί κακός πρᾶξις , ἐπιστήμη στερέω δέ κακός ἀνήρ οὐ ἄν ποτέ γίγνομαι κακός—ἔστιν γάρ ἀεί — ἀλλά εἰ μέλλω κακός γίγνομαι , δέω αὐτός πρότερος ἀγαθός γίγνομαι . ὥστε καί οὗτος ὁ ᾁσμα πρός οὗτος τείνω , ὅτι εἰμί μέν ἀνήρ ἀγαθός οὐ οἷος τε , διατελέω ἀγαθός , γίγνομαι δέ ἀγαθός οἷος τε , καί κακός γε ὁ αὐτός οὗτος · ἐπί πολύς δέ καί ἀγαθός εἰμί ὅς ἄν ὁ θεός φιλόω τε οὖν πᾶς πρός ὁ Πιττακός λέγω , καί ὁ ἐπέρχομαι γε ὁ ᾁσμα ἔτι μάλα δηλόω . φημί γάρ—τοὔνεκεν οὐ ποτέ ἐγώ ὁ μή γενεσθαιδυνατος δίζημαι κενός εἰς ἄπρακτος ἐλπίς μοῖρα αἰών βαλέω,πανάμωμον ἄνθρωπος , εὐρυεδής οσοικαρπος αἴνυμαι χθονός·ἐπί τε σύ εὑρίσκω ἀπαγγέλλω , ὑφαίνω σφόδρα καί διά ὅλος ὁ ᾁσμα ἐπεξέρχομαι ὁ ὁ Πιττακός ῥήματι—πάντας δέ ἐπαινέω καί φιλέω ὅστις ἕρδῃμηδὲν αἰσχρός · ἀνάγκη δέ οὐδέ θεός μάχονται·καὶ οὗτος εἰμί πρός ὁ αὐτός οὗτος λέγω . οὐ γάρ οὕτως ἀπαίδευτος εἰμί Σιμωνίδης , ὥστε οὗτος φημί ἐπαινέω , ὅς ἄν ἑκών μηδείς κακός ποιέω , ὡς εἰμί τις ὅς ἑκών κακός ποιέω . ἐγώ γάρ σχεδόν τις οἴομαι οὗτος , ὅτι οὐδείς ὁ σοφός ἀνήρ ἡγέομαι οὐδείς ἄνθρωπος ἑκών ἐξαμαρτάνω οὐδέ αἰσχρός τε καί κακός ἑκών ἐργάζομαι , ἀλλά εὖ οἶδα ὅτι πᾶς ὁ ὁ αἰσχρός καί ὁ κακός ποιέω ἄκων ποιέω · καί δή καί ὁ Σιμωνίδης οὐ ὅς ἄν μή κακός ποιέω ἑκών , οὗτος φημί ἐπαινέτης εἰμί , ἀλλά περί ἑαυτοῦ λέγω οὗτος ὁ ἑκών .