plato-philosophy.protagoras 327
διὰ τί οὖν τῶν ἀγαθῶν πατέρων πολλοὶ ὑεῖς φαῦλοι γίγνονται ; τοῦτο αὖ μάθε · οὐδὲν γὰρ θαυμαστόν , εἴπερ ἀληθῆ ἐγὼ ἐν τοῖς ἔμπροσθεν ἔλεγον , ὅτι τούτου τοῦ πράγματος , τῆς ἀρετῆς , εἰ μέλλει πόλις εἶναι , οὐδένα δεῖ ἰδιωτεύειν . εἰ γὰρ δὴ ὃ λέγω οὕτως ἔχει—ἔχει δὲ μάλιστα πάντων οὕτως—ἐνθυμήθητι ἄλλο τῶν ἐπιτηδευμάτων ὁτιοῦν καὶ μαθημάτων προελόμενος . εἰ μὴ οἷόν τʼ ἦν πόλιν εἶναι εἰ μὴ πάντες αὐληταὶ ἦμεν ὁποῖός τις ἐδύνατο ἕκαστος , καὶ τοῦτο καὶ ἰδίᾳ καὶ δημοσίᾳ πᾶς πάντα καὶ ἐδίδασκε καὶ ἐπέπληττε τὸν μὴ καλῶς αὐλοῦντα , καὶ μὴ ἐφθόνει τούτου , ὥσπερ νῦν τῶν δικαίων καὶ τῶν νομίμων οὐδεὶς φθονεῖ οὐδʼ ἀποκρύπτεται ὥσπερ τῶν ἄλλων τεχνημάτων—λυσιτελεῖ γὰρ οἶμαι ἡμῖν ἡ ἀλλήλων δικαιοσύνη καὶ ἀρετή · διὰ ταῦτα πᾶς παντὶ προθύμως λέγει καὶ διδάσκει καὶ τὰ δίκαια καὶ τὰ νόμιμα—εἰ οὖν οὕτω καὶ ἐν αὐλήσει πᾶσαν προθυμίαν καὶ ἀφθονίαν εἴχομεν ἀλλήλους διδάσκειν , οἴει ἄν τι , ἔφη , μᾶλλον , ὦ Σώκρατες , τῶν ἀγαθῶν αὐλητῶν ἀγαθοὺς αὐλητὰς τοὺς ὑεῖς γίγνεσθαι ἢ τῶν φαύλων ; οἶμαι μὲν οὔ , ἀλλὰ ὅτου ἔτυχεν ὁ ὑὸς εὐφυέστατος γενόμενος εἰς αὔλησιν , οὗτος ἂν ἐλλόγιμος ηὐξήθη , ὅτου δὲ ἀφυής , ἀκλεής · καὶ πολλάκις μὲν ἀγαθοῦ αὐλητοῦ φαῦλος ἂν ἀπέβη , πολλάκις δʼ ἂν φαύλου ἀγαθός · ἀλλʼ οὖν αὐληταί γʼ ἂν πάντες ἦσαν ἱκανοὶ ὡς πρὸς τοὺς ἰδιώτας καὶ μηδὲν αὐλήσεως ἐπαΐοντας . οὕτως οἴου καὶ νῦν , ὅστις σοι ἀδικώτατος φαίνεται ἄνθρωπος τῶν ἐν νόμοις καὶ ἀνθρώποις τεθραμμένων , δίκαιον αὐτὸν εἶναι καὶ δημιουργὸν τούτου τοῦ πράγματος , εἰ δέοι αὐτὸν κρίνεσθαι πρὸς ἀνθρώπους οἷς μήτε παιδεία ἐστὶν μήτε δικαστήρια μήτε νόμοι μηδὲ ἀνάγκη μηδεμία διὰ παντὸς ἀναγκάζουσα ἀρετῆς ἐπιμελεῖσθαι , ἀλλʼ εἶεν ἄγριοί τινες οἷοίπερ οὓς πέρυσιν Φερεκράτης ὁ ποιητὴς ἐδίδαξεν ἐπὶ Ληναίῳ . ἦ σφόδρα ἐν τοῖς τοιούτοις ἀνθρώποις γενόμενος , ὥσπερ οἱ ἐν ἐκείνῳ τῷ χορῷ μισάνθρωποι , ἀγαπήσαις ἂν εἰ ἐντύχοις Εὐρυβάτῳ καὶ Φρυνώνδᾳ , καὶ ἀνολοφύραιʼ ἂν ποθῶν τὴν τῶν ἐνθάδε ἀνθρώπων πονηρίαν . νῦν δὲ τρυφᾷς , ὦ Σώκρατες , διότι πάντες διδάσκαλοί εἰσιν ἀρετῆς καθʼ ὅσον δύνανται ἕκαστος , καὶ οὐδείς σοι φαίνεται ·
Lemmas: διά τίς οὖν ὁ ἀγαθός πατήρ πολύς υἱός φαῦλος γίγνομαι ; οὗτος αὖ μανθάνω · οὐδείς γάρ θαυμαστός , εἴπερ ἀληθής ἐγώ ἐν ὁ ἔμπροσθεν λέγω , ὅτι οὗτος ὁ πρᾶγμα , ὁ ἀρετή , εἰ μέλλω πόλις εἰμί , οὐδείς δέω ἰδιωτεύω . εἰ γάρ δή ὅς λέγω οὕτως ἔχει—ἔχει δέ μάλα πᾶς οὕτως—ἐνθυμήθητι ἄλλος ὁ ἐπιτήδευμα ὁστισοῦν καί μάθημα προαιρέω . εἰ μή οἷος τε εἰμί πόλις εἰμί εἰ μή πᾶς αὐλητής εἰμί ὁποῖος τις δύναμαι ἕκαστος , καί οὗτος καί ἴδιος καί δημοσίᾳ πᾶς πᾶς καί διδάσκω καί ἐπιπλήσσω ὁ μή καλός αὐλέω , καί μή φθονέω οὗτος , ὥσπερ νῦν ὁ δίκαιος καί ὁ νόμιμος οὐδείς φθονέω οὐδέ ἀποκρύπτω ὥσπερ ὁ ἄλλος τεχνηματων—λυσιτελος γάρ οἴομαι ἐγώ ὁ ἀλλήλων δικαιοσύνη καί ἀρετή · διά οὗτος πᾶς πᾶς πρόθυμος λέγω καί διδάσκω καί ὁ δίκαιος καί ὁ νόμιμα—εἰ οὖν οὕτως καί ἐν αὔλησις πᾶς προθυμία καί ἀφθονία ἔχω ἀλλήλων διδάσκω , οἴομαι ἄν τις , φημί , μάλα , ὦ Σωκράτης , ὁ ἀγαθός αὐλητής ἀγαθός αὐλητής ὁ υἱός γίγνομαι ἤ ὁ φαῦλος ; οἴομαι μέν οὐ , ἀλλά ὅστις τυγχάνω ὁ ὗς εὐφυής γίγνομαι εἰς αὔλησις , οὗτος ἄν ἐλλόγιμος αὐξάνω , ὅστις δέ ἀφυής , ἀκλεής · καί πολλάκις μέν ἀγαθός αὐλητής φαῦλος ἄν ἀποβαίνω , πολλάκις δέ ἄν φαῦλος ἀγαθός · ἀλλά οὖν αὐλητής γε ἄν πᾶς εἰμί ἱκανός ὡς πρός ὁ ἰδιώτης καί μηδείς αὔλησις ἐπαίω . οὕτως οἴομαι καί νῦν , ὅστις σύ ἄδικος φαίνω ἄνθρωπος ὁ ἐν νόμος καί ἄνθρωπος τρέφω , δίκαιος αὐτός εἰμί καί δημιουργός οὗτος ὁ πρᾶγμα , εἰ δέω αὐτός κρίνω πρός ἄνθρωπος ὅς μήτε παιδεία εἰμί μήτε δικαστήριον μήτε νόμος μηδέ ἀνάγκη μηδείς διά πᾶς ἀναγκάζω ἀρετή ἐπιμελέομαι , ἀλλά εἰμί ἄγριος τις οἷος ὅς πέρυσι Φερεκράτης ὁ ποιητής διδάσκω ἐπί Ληναῖον . ἦ σφόδρα ἐν ὁ τοιοῦτος ἄνθρωπος γίγνομαι , ὥσπερ ὁ ἐν ἐκεῖνος ὁ χορός μισάνθρωπος , ἀγαπάω ἄν εἰ ἐντυγχάνω Εὐρύβατος καί Φρυνώνδης , καί ἀνολοφύρομαι ἄν ποθέω ὁ ὁ ἐνθάδε ἄνθρωπος πονηρία . νῦν δέ τρυφάω , ὦ Σωκράτης , διότι πᾶς διδάσκαλος εἰμί ἀρετή κατά ὅσος δύναμαι ἕκαστος , καί οὐδείς σύ φαίνω ·