plato-philosophy.leges 7.818
ἔτι δὴ τοίνυν τοῖς ἐλευθέροις ἔστιν τρία μαθήματα , λογισμοὶ μὲν καὶ τὰ περὶ ἀριθμοὺς ἓν μάθημα , μετρητικὴ δὲ μήκους καὶ ἐπιπέδου καὶ βάθους ὡς ἓν αὖ δεύτερον , τρίτον δὲ τῆς τῶν ἄστρων περιόδου πρὸς ἄλληλα ὡς πέφυκεν πορεύεσθαι . ταῦτα δὲ σύμπαντα οὐχ ὡς ἀκριβείας ἐχόμενα δεῖ διαπονεῖν τοὺς πολλοὺς ἀλλά τινας ὀλίγους — οὓς δέ , προϊόντες ἐπὶ τῷ τέλει φράσομεν · οὕτω γὰρ πρέπον ἂν εἴη—τῷ πλήθει δέ , ὅσα αὐτῶν ἀναγκαῖα καί πως ὀρθότατα λέγεται μὴ ἐπίστασθαι μὲν τοῖς πολλοῖς αἰσχρόν , διʼ ἀκριβείας δὲ ζητεῖν πάντα οὔτε ῥᾴδιον οὔτε τὸ παράπαν δυνατόν . τὸ δὲ ἀναγκαῖον αὐτῶν οὐχ οἷόν τε ἀποβάλλειν , ἀλλʼ ἔοικεν ὁ τὸν θεὸν πρῶτον παροιμιασάμενος εἰς ταῦτα ἀποβλέψας εἰπεῖν ὡς οὐδὲ θεὸς ἀνάγκῃ μή ποτε φανῇ μαχόμενος , ὅσαι θεῖαί γε , οἶμαι , τῶν γε ἀναγκῶν εἰσίν · ἐπεὶ τῶν γε ἀνθρωπίνων , εἰς ἃς οἱ πολλοὶ βλέποντες λέγουσι τὸ τοιοῦτον , οὗτος πάντων τῶν λόγων εὐηθέστατός ἐστιν μακρῷ . τίνες οὖν , ὦ ξένε , αἱ μὴ τοιαῦται ἀνάγκαι τῶν μαθημάτων , θεῖαι δέ ; δοκῶ μέν , ἃς μή τις πράξας μηδὲ αὖ μαθὼν τὸ παράπαν οὐκ ἄν ποτε γένοιτο ἀνθρώποις θεὸς οὐδὲ δαίμων οὐδὲ ἥρως οἷος δυνατὸς ἀνθρώπων ἐπιμέλειαν σὺν σπουδῇ ποιεῖσθαι · πολλοῦ δʼ ἂν δεήσειεν ἄνθρωπός γε θεῖος γενέσθαι μήτε ἓν μήτε δύο μήτε τρία μήθʼ ὅλως ἄρτια καὶ περιττὰ δυνάμενος γιγνώσκειν , μηδὲ ἀριθμεῖν τὸ παράπαν εἰδώς , μηδὲ νύκτα καὶ ἡμέραν διαριθμεῖσθαι δυνατὸς ὤν , σελήνης δὲ καὶ ἡλίου καὶ τῶν ἄλλων ἄστρων περιφορᾶς ἀπείρως ἔχων . ταῦτʼ οὖν δὴ πάντα ὡς μὲν οὐκ ἀναγκαῖά ἐστι μαθήματα τῷ μέλλοντι σχεδὸν ὁτιοῦν τῶν καλλίστων μαθημάτων εἴσεσθαι , πολλὴ καὶ μωρία τοῦ διανοήματος · ποῖα δὲ ἕκαστα τούτων καὶ πόσα καὶ πότε μαθητέον , καὶ τί μετὰ τίνος καὶ τί χωρὶς τῶν ἄλλων , καὶ πᾶσαν τὴν τούτων κρᾶσιν , ταῦτά ἐστιν ἃ δεῖ λαβόντα ὀρθῶς πρῶτα , ἐπὶ τἆλλα ἰόντα τούτων ἡγουμένων τῶν μαθημάτων μανθάνειν . οὕτω γὰρ ἀνάγκη φύσει κατείληφεν , ᾗ φαμεν οὐδένα θεῶν οὔτε μάχεσθαι τὰ νῦν οὔτε μαχεῖσθαί ποτε . ἔοικέν γε , ὦ ξένε , νῦν οὕτω πως ῥηθέντα ὀρθῶς εἰρῆσθαι καὶ κατὰ φύσιν ἃ λέγεις . ἔχει μὲν γὰρ οὕτως , ὦ Κλεινία , χαλεπὸν δὲ αὐτὰ προταξάμενον τούτῳ τῷ τρόπῳ νομοθετεῖν · ἀλλʼ εἰς ἄλλον , εἰ δοκεῖ , χρόνον ἀκριβέστερον ἂν νομοθετησαίμεθα . δοκεῖς ἡμῖν , ὦ ξένε , φοβεῖσθαι τὸ τῆς ἡμετέρας περὶ τῶν τοιούτων ἀπειρίας ἔθος . οὔκουν ὀρθῶς φοβῇ · πειρῶ δὴ λέγειν μηδὲν ἀποκρυπτόμενος ἕνεκα τούτων .
Lemmas: ἔτι δή τοίνυν ὁ ἐλεύθερος εἰμί τρεῖς μάθημα , λογισμός μέν καί ὁ περί ἀριθμός εἷς μάθημα , μετρητικός δέ μῆκος καί ἐπίπεδος καί βάθος ὡς εἷς αὖ δεύτερος , τρίτος δέ ὁ ὁ ἄστρον περίοδος πρός ἀλλήλων ὡς φύω πορεύω . οὗτος δέ σύμπας οὐ ὡς ἀκρίβεια ἔχω δέω διαπονέω ὁ πολύς ἀλλά τις ὀλίγος — ὅς δέ , προέρχομαι ἐπί ὁ τέλος φράζω · οὕτως γάρ πρέπω ἄν ἐάω πλῆθος δέ , ὅσος αὐτός ἀναγκαῖος καί πως ὀρθός λέγω μή ἐπίσταμαι μέν ὁ πολύς αἰσχρός , διά ἀκρίβεια δέ ζητέω πᾶς οὔτε ῥᾴδιος οὔτε ὁ παράπαν δυνατός . ὁ δέ ἀναγκαῖος αὐτός οὐ οἷος τε ἀποβάλλω , ἀλλά ἔοικα ὁ ὁ θεός πρῶτος παροιμιάζω εἰς οὗτος ἀποβλέπω λέγω ὡς οὐδέ θεός ἀνάγκη μή ποτέ φαίνω μάχομαι , ὅσος θεῖος γε , οἴομαι , ὁ γε ἀνάγκη εἰμί · ἐπεί ὁ γε ἀνθρώπινος , εἰς ὅς ὁ πολύς βλέπω λέγω ὁ τοιοῦτος , οὗτος πᾶς ὁ λόγος εὐήθης εἰμί μακρός . τίς οὖν , ὦ ξένος , ὁ μή τοιοῦτος ἀνάγκη ὁ μάθημα , θεῖος δέ ; δοκέω μέν , ὅς μή τις πράσσω μηδέ αὖ μανθάνω ὁ παράπαν οὐ ἄν ποτέ γίγνομαι ἄνθρωπος θεός οὐδέ δαίμων οὐδέ ἥρως οἷος δυνατός ἄνθρωπος ἐπιμέλεια σύν σπουδή ποιέω · πολύς δέ ἄν δέω ἄνθρωπος γε θεῖος γίγνομαι μήτε εἷς μήτε δύο μήτε τρεῖς μήτε ὅλος ἄρτιος καί περισσός δύναμαι γιγνώσκω , μηδέ ἀριθμέω ὁ παράπαν οἶδα , μηδέ νύξ καί ἡμέρα διαριθμέω δυνατός εἰμί , σελήνη δέ καί ἥλιος καί ὁ ἄλλος ἄστρον περιφορά ἄπειρος ἔχω . οὗτος οὖν δή πᾶς ὡς μέν οὐ ἀναγκαῖος εἰμί μάθημα ὁ μέλλω σχεδόν ὁστισοῦν ὁ καλός μάθημα οἶδα , πολύς καί μωρία ὁ διανόημα · ποῖος δέ ἕκαστος οὗτος καί πόσος καί πότε μανθάνω , καί τίς μετά τίς καί τίς χωρίς ὁ ἄλλος , καί πᾶς ὁ οὗτος κρᾶσις , οὗτος εἰμί ὅς δέω λαμβάνω ὀρθός πρῶτος , ἐπί ἄλλος ἔρχομαι οὗτος ἡγέομαι ὁ μάθημα μανθάνω . οὕτως γάρ ἀνάγκη φύσις καταλαμβάνω , ὅς φημί οὐδείς θεός οὔτε μάχομαι ὁ νῦν οὔτε μάχομαι ποτέ . ἔοικα γε , ὦ ξένος , νῦν οὕτως πως λέγω ὀρθός λέγω καί κατά φύσις ὅς λέγω . ἔχω μέν γάρ οὕτως , ὦ Κλεινίας , χαλεπός δέ αὐτός προτάσσω οὗτος ὁ τρόπος νομοθετέω · ἀλλά εἰς ἄλλος , εἰ δοκέω , χρόνος ἀκριβής ἄν νομοθετέω . δοκέω ἐγώ , ὦ ξένος , φοβέω ὁ ὁ ἡμέτερος περί ὁ τοιοῦτος ἀπειρία ἔθος . οὔκουν ὀρθός φοβέω · πειράω δή λέγω μηδείς ἀποκρύπτω ἕνεκα οὗτος .