plato-philosophy.leges 11.936
ποιητῇ δὴ κωμῳδίας ἤ τινος ἰάμβων ἢ μουσῶν μελῳδίας μὴ ἐξέστω μήτε λόγῳ μήτε εἰκόνι , μήτε θυμῷ μήτε ἄνευ θυμοῦ , μηδαμῶς μηδένα τῶν πολιτῶν κωμῳδεῖν · ἐὰν δέ τις ἀπειθῇ , τοὺς ἀθλοθέτας ἐξείργειν ἐκ τῆς χώρας τὸ παράπαν αὐθημερόν , ἢ ζημιοῦσθαι μναῖς τρισὶν ἱεραῖς τοῦ θεοῦ οὗ ἂν ἀγὼν ᾖ . οἷς δʼ εἴρηται πρότερον ἐξουσίαν εἶναι περί του ποιεῖν , εἰς ἀλλήλους τούτοις ἄνευ θυμοῦ μὲν μετὰ παιδιᾶς ἐξέστω , σπουδῇ δὲ ἅμα καὶ θυμουμένοισιν μὴ ἐξέστω . τούτου δὴ διάγνωσις ἐπιτετράφθω τῷ τῆς παιδεύσεως ὅλης ἐπιμελητῇ τῶν νέων · καὶ ὃ μὲν ἂν οὗτος ἐγκρίνῃ , προφέρειν εἰς τὸ μέσον ἐξέστω τῷ ποιήσαντι , ὃ δʼ ἂν ἀποκρίνῃ , μήτε αὐτὸς ἐπιδεικνύσθω μηδενὶ μήτε ἄλλον δοῦλον μήτε ἐλεύθερόν ποτε φανῇ διδάξας , ἢ κακὸς εἶναι δοξαζέσθω καὶ ἀπειθὴς τοῖς νόμοις.οἰκτρὸς δʼ οὐχ ὁ πεινῶν ἤ τι τοιοῦτον πάσχων , ἀλλʼ ὁ σωφρονῶν ἤ τινα ἀρετὴν ἢ μέρος ἔχων ταύτης , ἄν τινα συμφορὰν πρὸς τούτοις κεκτῆται · διὸ θαυμαστὸν ἂν γένοιτο εἴ τις ὢν τοιοῦτος ἀμεληθείη τὸ παράπαν , ὥστʼ εἰς πτωχείαν τὴν ἐσχάτην ἐλθεῖν , δοῦλος ἢ καὶ ἐλεύθερος , ἐν οἰκουμένῃ καὶ μετρίως πολιτείᾳ τε καὶ πόλει . διὸ τῷ νομοθέτῃ θεῖναι νόμον ἀσφαλὲς τοιούτοις τοιόνδε τινά · Πτωχὸς μηδεὶς ἡμῖν ἐν τῇ πόλει γιγνέσθω , τοιοῦτον δʼ ἄν τις ἐπιχειρῇ δρᾶν , εὐχαῖς βίον ἀνηνύτοις συλλεγόμενος , ἐκ μὲν ἀγορᾶς ἀγορανόμοι ἐξειργόντων αὐτόν , ἐκ δὲ τοῦ ἄστεος ἡ τῶν ἀστυνόμων ἀρχή , ἀγρονόμοι δὲ ἐκ τῆς ἄλλης χώρας εἰς τὴν ὑπερορίαν ἐκπεμπόντων , ὅπως ἡ χώρα τοῦ τοιούτου ζῴου καθαρὰ γίγνηται τὸ παράπαν.δοῦλος δʼ ἂν ἢ δούλη βλάψῃ τῶν ἀλλοτρίων καὶ ὁτιοῦν , μὴ συναιτίου τοῦ βλαβέντος αὐτοῦ γενομένου κατʼ ἀπειρίαν ἤ τινʼ ἑτέραν χρείαν μὴ σώφρονα , ὁ τοῦ βλάψαντος δεσπότης ἢ τὴν βλάβην ἐξιάσθω μὴ ἐνδεῶς , ἢ τὸν βλάψαντʼ αὐτὸν παραδότω · ἐὰν δʼ ἐπαιτιώμενος ὁ δεσπότης κοινῇ τοῦ βλάψαντος τέχνῃ καὶ τοῦ βλαβέντος ἐπʼ ἀποστερήσει φῇ τοῦ δούλου γεγονέναι τὴν αἰτίαν , διαδικαζέσθω μὲν κακοτεχνιῶν τῷ φάσκοντι βλαβῆναι , καὶ ἐὰν ἕλῃ , διπλασίαν τῆς ἀξίας τοῦ δούλου κομιζέσθω ἧς ἂν τιμήσῃ τὸ δικαστήριον , ἐὰν δὲ ἡττηθῇ , τήν τε βλάβην ἐξιάσθω καὶ τὸν δοῦλον παραδότω . καὶ ἐὰν ὑποζύγιον ἢ ἵππος ἢ κύων ἤ τι τῶν ἄλλων θρεμμάτων σίνηταί τι τῶν πέλας , κατὰ ταὐτὰ ἐκτίνειν τὴν βλάβην .
Lemmas: ποιητής δή κωμῳδία ἤ τις ἴαμβος ἤ μοῦσα μελῳδία μή ἔξεστι μήτε λόγος μήτε εἰκών , μήτε θυμός μήτε ἄνευ θυμός , μηδαμῶς μηδείς ὁ πολίτης κωμῳδέω · ἐάν δέ τις ἀπειθέω , ὁ ἀθλοθέτης ἐξέργω ἐκ ὁ χώρα ὁ παράπαν αὐθημερόν , ἤ ζημιόω μνᾶ τρεῖς ἱερός ὁ θεός ὅς ἄν ἀγών εἰμί . ὅς δέ λέγω πρότερος ἐξουσία εἰμί περί τις ποιέω , εἰς ἀλλήλων οὗτος ἄνευ θυμός μέν μετά παιδιά ἔξεστι , σπουδή δέ ἅμα καί θυμόω μή ἔξεστι . οὗτος δή διάγνωσις ἐπιτρέπω ὁ ὁ παίδευσις ὅλος ἐπιμελητής ὁ νέος · καί ὅς μέν ἄν οὗτος ἐγκρίνω , προφέρω εἰς ὁ μέσος ἔξεστι ὁ ποιέω , ὅς δέ ἄν ἀποκρίνω , μήτε αὐτός ἐπιδείκνυμι μηδείς μήτε ἄλλος δοῦλος μήτε ἐλεύθερος ποτέ φαίνω διδάσκω , ἤ κακός εἰμί δοξάζω καί ἀπειθής ὁ νόμοις.οἰκτρὸς δέ οὐ ὁ πεινάω ἤ τις τοιοῦτος πάσχω , ἀλλά ὁ σωφρονέω ἤ τις ἀρετή ἤ μέρος ἔχω οὗτος , ἐάν τις συμφορά πρός οὗτος κτάομαι · διό θαυμαστός ἄν γίγνομαι εἰ τις εἰμί τοιοῦτος ἀμελέω ὁ παράπαν , ὥστε εἰς πτωχεία ὁ ἔσχατος ἔρχομαι , δοῦλος ἤ καί ἐλεύθερος , ἐν οἰκέω καί μέτριος πολιτεία τε καί πόλις . διό ὁ νομοθέτης τίθημι νόμος ἀσφαλής τοιοῦτος τοιόσδε τις · πτωχός μηδείς ἐγώ ἐν ὁ πόλις γίγνομαι , τοιοῦτος δέ ἐάν τις ἐπιχειρέω δράω , εὐχή βίος ἀνήνυτος συλλέγω , ἐκ μέν ἀγορά ἀγορανόμος ἐξέργω αὐτός , ἐκ δέ ὁ ἄστυ ὁ ὁ ἀστυνόμος ἀρχή , ἀγρονόμος δέ ἐκ ὁ ἄλλος χώρα εἰς ὁ ὑπερορία ἐκπέμπω , ὅπως ὁ χώρα ὁ τοιοῦτος ζῷον καθαρός γίγνομαι ὁ παράπαν.δοῦλος δέ ἐάν ἤ δούλη βλάπτω ὁ ἀλλότριος καί ὁστισοῦν , μή συναίτιος ὁ βλάπτω αὐτός γίγνομαι κατά ἀπειρία ἤ τις ἕτερος χρεία μή σώφρων , ὁ ὁ βλάπτω δεσπότης ἤ ὁ βλάβη ἐξιάομαι μή ἐνδεής , ἤ ὁ βλάπτω αὐτός παραδίδωμι · ἐάν δέ ἐπαιτιάομαι ὁ δεσπότης κοινός ὁ βλάπτω τέχνη καί ὁ βλάπτω ἐπί ἀποστέρησις φημί ὁ δοῦλος γίγνομαι ὁ αἰτία , διαδικάζω μέν κακοτεχνία ὁ φάσκω βλάπτω , καί ἐάν αἱρέω , διπλάσιος ὁ ἀξία ὁ δοῦλος κομίζω ὅς ἄν τιμάω ὁ δικαστήριον , ἐάν δέ ἡσσάομαι , ὁ τε βλάβη ἐξιάομαι καί ὁ δοῦλος παραδίδωμι . καί ἐάν ὑποζύγιον ἤ ἵππος ἤ κύων ἤ τις ὁ ἄλλος θρέμμα σίνομαι τις ὁ πέλας , κατά αὐτός ἐκτίνω ὁ βλάβη .