plato-philosophy.gorgias 455
ἡ ῥητορικὴ ἄρα , ὡς ἔοικεν , πειθοῦς δημιουργός ἐστιν πιστευτικῆς ἀλλʼ οὐ διδασκαλικῆς περὶ τὸ δίκαιόν τε καὶ ἄδικον . ναί . οὐδʼ ἄρα διδασκαλικὸς ὁ ῥήτωρ ἐστὶν δικαστηρίων τε καὶ τῶν ἄλλων ὄχλων δικαίων τε πέρι καὶ ἀδίκων , ἀλλὰ πιστικὸς μόνον · οὐ γὰρ δήπου ὄχλον γʼ ἂν δύναιτο τοσοῦτον ἐν ὀλίγῳ χρόνῳ διδάξαι οὕτω μεγάλα πράγματα . οὐ δῆτα . φέρε δή , ἴδωμεν τί ποτε καὶ λέγομεν περὶ τῆς ῥητορικῆς · ἐγὼ μὲν γάρ τοι οὐδʼ αὐτός πω δύναμαι κατανοῆσαι ὅτι λέγω . ὅταν περὶ ἰατρῶν αἱρέσεως ᾖ τῇ πόλει σύλλογος ἢ περὶ ναυπηγῶν ἢ περὶ ἄλλου τινὸς δημιουργικοῦ ἔθνους , ἄλλο τι ἢ τότε ὁ ῥητορικὸς οὐ συμβουλεύσει ; δῆλον γὰρ ὅτι ἐν ἑκάστῃ αἱρέσει τὸν τεχνικώτατον δεῖ αἱρεῖσθαι . οὐδʼ ὅταν τειχῶν περὶ οἰκοδομήσεως ἢ λιμένων κατασκευῆς ἢ νεωρίων , ἀλλʼ οἱ ἀρχιτέκτονες · οὐδʼ αὖ ὅταν στρατηγῶν αἱρέσεως πέρι ἢ τάξεώς τινος πρὸς πολεμίους ἢ χωρίων καταλήψεως συμβουλὴ ᾖ , ἀλλʼ οἱ στρατηγικοὶ τότε συμβουλεύσουσιν , οἱ ῥητορικοὶ δὲ οὔ · ἢ πῶς λέγεις , ὦ Γοργία , τὰ τοιαῦτα ; ἐπειδὴ γὰρ αὐτός τε φῂς ῥήτωρ εἶναι καὶ ἄλλους ποιεῖν ῥητορικούς , εὖ ἔχει τὰ τῆς σῆς τέχνης παρὰ σοῦ πυνθάνεσθαι . καὶ ἐμὲ νῦν νόμισον καὶ τὸ σὸν σπεύδειν · ἴσως γὰρ καὶ τυγχάνει τις τῶν ἔνδον ὄντων μαθητής σου βουλόμενος γενέσθαι , ὡς ἐγώ τινας σχεδὸν καὶ συχνοὺς αἰσθάνομαι , οἳ ἴσως αἰσχύνοιντʼ ἄν σε ἀνερέσθαι . ὑπʼ ἐμοῦ οὖν ἀνερωτώμενος νόμισον καὶ ὑπʼ ἐκείνων ἀνερωτᾶσθαι · τί ἡμῖν , ὦ Γοργία , ἔσται , ἐάν σοι συνῶμεν ; περὶ τίνων τῇ πόλει συμβουλεύειν οἷοί τε ἐσόμεθα ; πότερον περὶ δικαίου μόνον καὶ ἀδίκου ἢ καὶ περὶ ὧν νυνδὴ Σωκράτης ἔλεγεν ; πειρῶ οὖν αὐτοῖς ἀποκρίνεσθαι . ἀλλʼ ἐγώ σοι πειράσομαι , ὦ Σώκρατες , σαφῶς ἀποκαλύψαι τὴν τῆς ῥητορικῆς δύναμιν ἅπασαν · αὐτὸς γὰρ καλῶς ὑφηγήσω . οἶσθα γὰρ δήπου ὅτι τὰ νεώρια ταῦτα καὶ τὰ τείχη τὰ Ἀθηναίων καὶ ἡ τῶν λιμένων κατασκευὴ ἐκ τῆς Θεμιστοκλέους συμβουλῆς γέγονεν , τὰ δʼ ἐκ τῆς Περικλέους ἀλλʼ οὐκ ἐκ τῶν δημιουργῶν . λέγεται ταῦτα , ὦ Γοργία , περὶ Θεμιστοκλέους · Περικλέους δὲ καὶ αὐτὸς ἤκουον ὅτε συνεβούλευεν ἡμῖν περὶ τοῦ διὰ μέσου τείχους .
Lemmas: ὁ ῥητορικός ἄρα , ὡς ἔοικα , πειθώ δημιουργός εἰμί πιστευτικός ἀλλά οὐ διδασκαλικός περί ὁ δίκαιος τε καί ἄδικος . ναί . οὐδέ ἄρα διδασκαλικός ὁ ῥήτωρ εἰμί δικαστήριον τε καί ὁ ἄλλος ὄχλος δίκαιος τε περί καί ἄδικος , ἀλλά πιστικός μόνος · οὐ γάρ δήπου ὄχλος γε ἄν δύναμαι τοσοῦτος ἐν ὀλίγος χρόνος διδάσκω οὕτως μέγας πρᾶγμα . οὐ δῆτα . φέρω δή , ὁράω τίς ποτέ καί λέγω περί ὁ ῥητορική · ἐγώ μέν γάρ τοι οὐδέ αὐτός πω δύναμαι κατανοέω ὅστις λέγω . ὅταν περί ἰατρός αἵρεσις εἰμί ὁ πόλις σύλλογος ἤ περί ναυπηγός ἤ περί ἄλλος τις δημιουργικός ἔθνος , ἄλλος τις ἤ τότε ὁ ῥητορικός οὐ συμβουλεύω ; δῆλος γάρ ὅτι ἐν ἕκαστος αἵρεσις ὁ τεχνικός δέω αἱρέω . οὐδέ ὅταν τεῖχος περί οἰκοδόμησις ἤ λιμήν κατασκευή ἤ νεώριον , ἀλλά ὁ ἀρχιτέκτων · οὐδέ αὖ ὅταν στρατηγός αἵρεσις περί ἤ τάξις τις πρός πολέμιος ἤ χωρίον κατάληψις συμβουλή εἰμί , ἀλλά ὁ στρατηγικός τότε συμβουλεύω , ὁ ῥητορικός δέ οὐ · ἤ πῶς λέγω , ὦ Γοργίας , ὁ τοιοῦτος ; ἐπειδή γάρ αὐτός τε φημί ῥήτωρ εἰμί καί ἄλλος ποιέω ῥητορικός , εὖ ἔχω ὁ ὁ σός τέχνη παρά σύ πυνθάνομαι . καί ἐγώ νῦν νομίζω καί ὁ σός σπεύδω · ἴσως γάρ καί τυγχάνω τις ὁ ἔνδον εἰμί μαθητής σύ βούλομαι γίγνομαι , ὡς ἐγώ τις σχεδόν καί συχνός αἰσθάνομαι , ὅς ἴσως αἰσχύνω ἄν σύ ἀνέρομαι . ὑπό ἐγώ οὖν ἀνερωτάω νομίζω καί ὑπό ἐκεῖνος ἀνερωτάω · τίς ἐγώ , ὦ Γοργίας , εἰμί , ἐάν σύ σύνειμι ; περί τίς ὁ πόλις συμβουλεύω οἷος τε εἰμί ; πότερος περί δίκαιος μόνος καί ἄδικος ἤ καί περί ὅς νυνδί Σωκράτης λέγω ; πειράω οὖν αὐτός ἀποκρίνω . ἀλλά ἐγώ σύ πειράω , ὦ Σωκράτης , σαφής ἀποκαλύπτω ὁ ὁ ῥητορικός δύναμις ἅπας · αὐτός γάρ καλός ὑφηγέομαι . οἶδα γάρ δήπου ὅτι ὁ νεώριον οὗτος καί ὁ τεῖχος ὁ Ἀθηναῖος καί ὁ ὁ λιμήν κατασκευή ἐκ ὁ Θεμιστοκλῆς συμβουλή γίγνομαι , ὁ δέ ἐκ ὁ Περικλῆς ἀλλά οὐ ἐκ ὁ δημιουργός . λέγω οὗτος , ὦ Γοργίας , περί Θεμιστοκλῆς · Περικλῆς δέ καί αὐτός ἀκούω ὅτε συμβουλεύω ἐγώ περί ὁ διά μέσος τεῖχος .