plato-philosophy.cratylus 392
τί οὖν δή ; οὐκ οἴει τοῦτο σεμνόν τι εἶναι γνῶναι , ὅπῃ ποτὲ ὀρθῶς ἔχει ἐκεῖνον τὸν ποταμὸν Ξάνθον καλεῖν μᾶλλον ἢ Σκάμανδρον ; εἰ δὲ βούλει , περὶ τῆς ὄρνιθος ἣν λέγει ὅτι—χαλκίδα κικλῄσκουσι θεοί , ἄνδρες δὲ κύμινδιν,φαῦλον ἡγῇ τὸ μάθημα ὅσῳ ὀρθότερόν ἐστι καλεῖσθαι χαλκὶς κυμίνδιδος τῷ αὐτῷ ὀρνέῳ ; ἢ τὴν Βατίειάν τε καὶ Μυρίνην , καὶ ἄλλα πολλὰ καὶ τούτου τοῦ ποιητοῦ καὶ ἄλλων ; ἀλλὰ ταῦτα μὲν ἴσως μείζω ἐστὶν ἢ κατʼ ἐμὲ καὶ σὲ ἐξευρεῖν · ὁ δὲ Σκαμάνδριός τε καὶ ὁ Ἀστυάναξ ἀνθρωπινώτερον διασκέψασθαι , ὡς ἐμοὶ δοκεῖ , καὶ ῥᾷον , ἅ φησιν ὀνόματα εἶναι τῷ τοῦ Ἕκτορος ὑεῖ , τίνα ποτὲ λέγει τὴν ὀρθότητα αὐτῶν . οἶσθα γὰρ δήπου ταῦτα τὰ ἔπη ἐν οἷς ἔνεστιν ἃ ἐγὼ λέγω . πάνυ γε . πότερον οὖν οἴει Ὅμηρον ὀρθότερον ἡγεῖσθαι τῶν ὀνομάτων κεῖσθαι τῷ παιδί , τὸν Ἀστυάνακτα ἢ τὸν Σκαμάνδριον ; οὐκ ἔχω λέγειν . ὧδε δὴ σκόπει . εἴ τις ἔροιτό σε πότερον οἴει ὀρθότερον καλεῖν τὰ ὀνόματα τοὺς φρονιμωτέρους ἢ τοὺς ἀφρονεστέρους ; δῆλον δὴ ὅτι τοὺς φρονιμωτέρους , φαίην ἄν . πότερον οὖν αἱ γυναῖκες ἐν ταῖς πόλεσιν φρονιμώτεραί σοι δοκοῦσιν εἶναι ἢ οἱ ἄνδρες , ὡς τὸ ὅλον εἰπεῖν γένος ; οἱ ἄνδρες . οὐκοῦν οἶσθα ὅτι Ὅμηρος τὸ παιδίον τὸ τοῦ Ἕκτορος ὑπὸ τῶν Τρώων φησὶν καλεῖσθαι Ἀστυάνακτα , Σκαμάνδριον δὲ δῆλον ὅτι ὑπὸ τῶν γυναικῶν , ἐπειδὴ οἵ γε ἄνδρες αὐτὸν Ἀστυάνακτα ἐκάλουν ; ἔοικέ γε . οὐκοῦν καὶ Ὅμηρος τοὺς Τρῶας σοφωτέρους ἡγεῖτο ἢ τὰς γυναῖκας αὐτῶν ; οἶμαι ἔγωγε . τὸν Ἀστυάνακτα ἄρα ὀρθότερον ᾤετο κεῖσθαι τῷ παιδὶ ἢ τὸν Σκαμάνδριον ; φαίνεται . σκοπῶμεν δὴ διὰ τί ποτε . ἢ αὐτὸς ἡμῖν κάλλιστα ὑφηγεῖται τὸ διότι ; φησὶν γάρ — οἶος γάρ σφιν ἔρυτο πόλιν καὶ τείχεα μακρά.διὰ ταῦτα δή , ὡς ἔοικεν , ὀρθῶς ἔχει καλεῖν τὸν τοῦ σωτῆρος ὑὸν Ἀστυάνακτα τούτου ὃ ἔσῳζεν ὁ πατὴρ αὐτοῦ , ὥς φησιν Ὅμηρος . φαίνεταί μοι . τί δή ποτε ; οὐ γάρ πω οὐδʼ αὐτὸς ἔγωγε μανθάνω · ὦ Ἑρμόγενες , σὺ δὲ μανθάνεις ; μὰ Δίʼ οὐκ ἔγωγε .
Lemmas: τίς οὖν δή ; οὐ οἴομαι οὗτος σεμνός τις εἰμί γιγνώσκω , ὅπῃ ποτέ ὀρθός ἔχω ἐκεῖνος ὁ ποταμός Ξάνθος καλέω μάλα ἤ Σκάμανδρος ; εἰ δέ βούλομαι , περί ὁ ὄρνις ὅς λέγω ὅτι—χαλκίδα κικλήσκω θεός , ἀνήρ δέ κύμινδιν,φαῦλον ἡγέομαι ὁ μάθημα ὅσος ὀρθός εἰμί καλέω χαλκίς κύμινδις ὁ αὐτός ὄρνεον ; ἤ ὁ Βατίεια τε καί Μυρίνη , καί ἄλλος πολύς καί οὗτος ὁ ποιητής καί ἄλλος ; ἀλλά οὗτος μέν ἴσως μέγας εἰμί ἤ κατά ἐγώ καί σύ ἐξευρίσκω · ὁ δέ Σκαμάνδριος τε καί ὁ Ἀστυάναξ ἀνθρώπινος διασκοπέω , ὡς ἐγώ δοκέω , καί ῥᾴδιος , ὅς φημί ὄνομα εἰμί ὁ ὁ Ἕκτωρ υἱός , τίς ποτέ λέγω ὁ ὀρθότης αὐτός . οἶδα γάρ δήπου οὗτος ὁ ἔπος ἐν ὅς ἔνειμι ὅς ἐγώ λέγω . πάνυ γε . πότερος οὖν οἴομαι Ὅμηρος ὀρθός ἡγέομαι ὁ ὄνομα κεῖμαι ὁ παῖς , ὁ Ἀστυάναξ ἤ ὁ Σκαμάνδριος ; οὐ ἔχω λέγω . ὧδε δή σκοπέω . εἰ τις ἔρομαι σύ πότερος οἴομαι ὀρθός καλέω ὁ ὄνομα ὁ φρόνιμος ἤ ὁ ἄφρων ; δῆλος δή ὅτι ὁ φρόνιμος , φημί ἄν . πότερος οὖν ὁ γυνή ἐν ὁ πόλις φρόνιμος σύ δοκέω εἰμί ἤ ὁ ἀνήρ , ὡς ὁ ὅλος λέγω γένος ; ὁ ἀνήρ . οὐκοῦν οἶδα ὅτι Ὅμηρος ὁ παιδίον ὁ ὁ Ἕκτωρ ὑπό ὁ Τρώς φημί καλέω Ἀστυάναξ , Σκαμάνδριος δέ δῆλος ὅτι ὑπό ὁ γυνή , ἐπειδή ὁ γε ἀνήρ αὐτός Ἀστυάναξ καλέω ; ἔοικα γε . οὐκοῦν καί Ὅμηρος ὁ Τρώς σοφός ἡγέομαι ἤ ὁ γυνή αὐτός ; οἴομαι ἐγώ . ὁ Ἀστυάναξ ἄρα ὀρθός οἴομαι κεῖμαι ὁ παῖς ἤ ὁ Σκαμάνδριος ; φαίνω . σκοπέω δή διά τίς ποτέ . ἤ αὐτός ἐγώ καλός ὑφηγέομαι ὁ διότι ; φημί γάρ — οἶος γάρ σφεῖς ἐρύω πόλις καί τεῖχος μακρά.διὰ οὗτος δή , ὡς ἔοικα , ὀρθός ἔχω καλέω ὁ ὁ σωτήρ υἱός Ἀστυάναξ οὗτος ὅς σῴζω ὁ πατήρ αὐτός , ὡς φημί Ὅμηρος . φαίνω ἐγώ . τίς δή ποτέ ; οὐ γάρ πω οὐδέ αὐτός ἐγώ μανθάνω · ὦ Ἑρμογένης , σύ δέ μανθάνω ; μά Ζεύς οὐ ἐγώ .