plato-philosophy.cratylus 417
ταῦτα τὰ περὶ τὸ ἀγαθόν τε καὶ καλόν , συμφέροντά τε καὶ λυσιτελοῦντα καὶ ὠφέλιμα καὶ κερδαλέα καὶ τἀναντία τούτων . οὐκοῦν τὸ μὲν συμφέρον ἤδη που κἂν σὺ εὕροις ἐκ τῶν πρότερον ἐπισκοπῶν · τῆς γὰρ ἐπιστήμης ἀδελφόν τι φαίνεται . οὐδὲν γὰρ ἄλλο δηλοῖ ἢ τὴν ἅμα φορὰν τῆς ψυχῆς μετὰ τῶν πραγμάτων , καὶ τὰ ὑπὸ τοῦ τοιούτου πραττόμενα συμφέροντά τε καὶ σύμφορα κεκλῆσθαι ἀπὸ τοῦ συμπεριφέρεσθαι ἔοικε , τὸ δέ γε κερδαλέον ἀπὸ τοῦ κέρδους . κέρδος δὲ νῦ ἀντὶ τοῦ δέλτα ἀποδιδόντι ἐς τὸ ὄνομα δηλοῖ ὃ βούλεται · τὸ γὰρ ἀγαθὸν κατʼ ἄλλον τρόπον ὀνομάζει . ὅτι γὰρ κεράννυται ἐς πάντα διεξιόν , ταύτην αὐτοῦ τὴν δύναμιν ἐπονομάζων ἔθετο τοὔνομα · δέλτα δʼ ἐνθεὶς ἀντὶ τοῦ νῦ κέρδος ἐφθέγξατο . Λυσιτελοῦν δὲ τί δή ; ἔοικεν , ὦ Ἑρμόγενες , οὐχὶ καθάπερ οἱ κάπηλοι αὐτῷ χρῶνται , ἐὰν τὸ ἀνάλωμα ἀπολύῃ , οὐ ταύτῃ λέγειν μοι δοκεῖ τὸ λυσιτελοῦν , ἀλλʼ ὅτι τάχιστον ὂν τοῦ ὄντος ἵστασθαι οὐκ ἐᾷ τὰ πράγματα , οὐδὲ τέλος λαβοῦσαν τὴν φορὰν τοῦ φέρεσθαι στῆναί τε καὶ παύσασθαι , ἀλλʼ ἀεὶ λύει αὐτῆς ἄν τι ἐπιχειρῇ τέλος ἐγγίγνεσθαι , καὶ παρέχει ἄπαυστον καὶ ἀθάνατον αὐτήν , ταύτῃ μοι δοκεῖ ἐπιφημίσαι τὸ ἀγαθὸν λυσιτελοῦν · τὸ γὰρ τῆς φορᾶς λύον τὸ τέλος λυσιτελοῦν καλέσαι . ὠφέλιμον δὲ ξενικὸν τοὔνομα , ᾧ καὶ Ὅμηρος πολλαχοῦ κέχρηται , τῷ ὀφέλλειν · ἔστι δὲ τοῦτο τοῦ αὔξειν καὶ ποιεῖν ἐπωνυμία . τὰ δὲ δὴ τούτων ἐναντία πῶς ἔχει ἡμῖν ; ὅσα μὲν ἀπόφησιν αὐτῶν , ὥς γέ μοι δοκεῖ , οὐδὲν δεῖ ταῦτα διεξιέναι . ποῖα ταῦτα ; ἀσύμφορον καὶ ἀνωφελὲς καὶ ἀλυσιτελὲς καὶ ἀκερδές . ἀληθῆ λέγεις . ἀλλὰ βλαβερόν γε καὶ ζημιῶδες . ναί . καὶ τὸ μέν γε βλαβερὸν τὸ βλάπτον τὸν ῥοῦν εἶναι λέγει · τὸ δὲ βλάπτον αὖ σημαίνει βουλόμενον ἅπτειν · τὸ δὲ ἅπτειν καὶ δεῖν ταὐτόν ἐστι , τοῦτο δὲ πανταχοῦ ψέγει . τὸ βουλόμενον οὖν ἅπτειν ῥοῦν ὀρθότατα μὲν ἂν εἴη βουλαπτεροῦν , καλλωπισθὲν δὲ καλεῖσθαί μοι φαίνεται βλαβερόν . ποικίλα γέ σοι , ὦ Σώκρατες , ἐκβαίνει τὰ ὀνόματα . καὶ γὰρ νῦν μοι ἔδοξας ὥσπερ τοῦ τῆς Ἀθηνάας νόμου προαύλιον στομαυλῆσαι , τοῦτο τὸ ὄνομα προειπὼν τὸ βουλαπτεροῦν .
Lemmas: οὗτος ὁ περί ὁ ἀγαθός τε καί καλός , συμφέρω τε καί λυσιτελέω καί ὠφέλιμος καί κερδαλέος καί ἐναντίος οὗτος . οὐκοῦν ὁ μέν συμφέρω ἤδη που ἄν σύ εὑρίσκω ἐκ ὁ πρότερος ἐπισκοπέω · ὁ γάρ ἐπιστήμη ἀδελφός τις φαίνω . οὐδείς γάρ ἄλλος δηλόω ἤ ὁ ἅμα φορά ὁ ψυχή μετά ὁ πρᾶγμα , καί ὁ ὑπό ὁ τοιοῦτος πράσσω συμφέρω τε καί σύμφορος καλέω ἀπό ὁ συμπεριφέρω ἔοικα , ὁ δέ γε κερδαλέος ἀπό ὁ κέρδος . κέρδος δέ νῦ ἀντί ὁ δέλτα ἀποδίδωμι εἰς ὁ ὄνομα δηλόω ὅς βούλομαι · ὁ γάρ ἀγαθός κατά ἄλλος τρόπος ὀνομάζω . ὅτι γάρ κεράννυμι εἰς πᾶς διεξέρχομαι , οὗτος αὐτός ὁ δύναμις ἐπονομάζω τίθημι ὄνομα · δέλτα δέ ἐντίθημι ἀντί ὁ νῦ κέρδος φθέγγομαι . λυσιτελέω δέ τίς δή ; ἔοικα , ὦ Ἑρμογένης , οὐ καθά ὁ κάπηλος αὐτός χράω , ἐάν ὁ ἀνάλωμα ἀπολύω , οὐ ταύτῃ λέγω ἐγώ δοκέω ὁ λυσιτελέω , ἀλλά ὅτι ταχύς εἰμί ὁ εἰμί ἵστημι οὐ ἐάω ὁ πρᾶγμα , οὐδέ τέλος λαμβάνω ὁ φορά ὁ φέρω ἵστημι τε καί παύω , ἀλλά ἀεί λύω αὐτός ἐάν τις ἐπιχειρέω τέλος ἐγγίγνομαι , καί παρέχω ἄπαυστος καί ἀθάνατος αὐτός , οὗτος ἐγώ δοκέω ἐπιφημίζω ὁ ἀγαθός λυσιτελέω · ὁ γάρ ὁ φορά λύω ὁ τέλος λυσιτελέω καλέω . ὠφέλιμος δέ ξενικός ὄνομα , ὅς καί Ὅμηρος πολλαχοῦ χράω , ὁ ὀφέλλω · εἰμί δέ οὗτος ὁ αὐξάνω καί ποιέω ἐπωνυμία . ὁ δέ δή οὗτος ἐναντίος πῶς ἔχω ἐγώ ; ὅσος μέν ἀπόφημι αὐτός , ὡς γε ἐγώ δοκέω , οὐδείς δέω οὗτος διεξέρχομαι . ποῖος οὗτος ; ἀσύμφορος καί ἀνωφελής καί ἀλυσιτελής καί ἀκερδής . ἀληθής λέγω . ἀλλά βλαβερός γε καί ζημιώδης . ναί . καί ὁ μέν γε βλαβερός ὁ βλάπτω ὁ ῥόος εἰμί λέγω · ὁ δέ βλάπτω αὖ σημαίνω βούλομαι ἅπτω · ὁ δέ ἅπτω καί δέω αὐτός εἰμί , οὗτος δέ πανταχοῦ ψέγω . ὁ βούλομαι οὖν ἅπτω ῥόος ὀρθός μέν ἄν εἰμί βουλαπτεροῦν , καλλωπίζω δέ καλέω ἐγώ φαίνω βλαβερός . ποικίλος γε σύ , ὦ Σωκράτης , ἐκβαίνω ὁ ὄνομα . καί γάρ νῦν ἐγώ δοκέω ὥσπερ ὁ ὁ Ἀθηνάα νόμος προαύλιον στομαυλέω , οὗτος ὁ ὄνομα προλέγω ὁ βουλαπτεροῦν .