plato-philosophy.cratylus 434
ὅλῳ καὶ παντὶ διαφέρει , ὦ Σώκρατες , τὸ ὁμοιώματι δηλοῦν ὅτι ἄν τις δηλοῖ ἀλλὰ μὴ τῷ ἐπιτυχόντι . καλῶς λέγεις . οὐκοῦν εἴπερ ἔσται τὸ ὄνομα ὅμοιον τῷ πράγματι , ἀναγκαῖον πεφυκέναι τὰ στοιχεῖα ὅμοια τοῖς πράγμασιν , ἐξ ὧν τὰ πρῶτα ὀνόματά τις συνθήσει ; ὧδε δὲ λέγω · ἆρά ποτʼ ἄν τις συνέθηκεν ὃ νυνδὴ ἐλέγομεν ζωγράφημα ὅμοιόν τῳ τῶν ὄντων , εἰ μὴ φύσει ὑπῆρχε φαρμακεῖα ὅμοια ὄντα , ἐξ ὧν συντίθεται τὰ ζωγραφούμενα , ἐκείνοις ἃ μιμεῖται ἡ γραφική · ἢ ἀδύνατον ; ἀδύνατον . οὐκοῦν ὡσαύτως καὶ ὀνόματα οὐκ ἄν ποτε ὅμοια γένοιτο οὐδενί , εἰ μὴ ὑπάρξει ἐκεῖνα πρῶτον ὁμοιότητά τινα ἔχοντα , ἐξ ὧν συντίθεται τὰ ὀνόματα , ἐκείνοις ὧν ἐστι τὰ ὀνόματα μιμήματα ; ἔστι δέ , ἐξ ὧν συνθετέον , στοιχεῖα ; ναί . ἤδη τοίνυν καὶ σὺ κοινώνῃ τοῦ λόγου οὗπερ ἄρτι Ἑρμογένης . φέρε , καλῶς σοι δοκοῦμεν λέγειν ὅτι τὸ ῥῶ τῇ φορᾷ καὶ κινήσει καὶ σκληρότητι προσέοικεν , ἢ οὐ καλῶς ; καλῶς ἔμοιγε . τὸ δὲ λάβδα τῷ λείῳ καὶ μαλακῷ καὶ οἷς νυνδὴ ἐλέγομεν ; ναί . οἶσθα οὖν ὅτι ἐπὶ τῷ αὐτῷ ἡμεῖς μέν φαμεν σκληρότης , Ἐρετριῆς δὲ σκληροτήρ ; πάνυ γε . πότερον οὖν τό τε ῥῶ καὶ τὸ σῖγμα ἔοικεν ἀμφότερα τῷ αὐτῷ , καὶ δηλοῖ ἐκείνοις τε τὸ αὐτὸ τελευτῶντος τοῦ ῥῶ καὶ ἡμῖν τοῦ σῖγμα , ἢ τοῖς ἑτέροις ἡμῶν οὐ δηλοῖ ; δηλοῖ μὲν οὖν ἀμφοτέροις . πότερον ᾗ ὅμοια τυγχάνει ὄντα τὸ ῥῶ καὶ τὸ σῖγμα , ἢ ᾗ μή ; ἧι ὅμοια . ἦ οὖν ὅμοιά ἐστι πανταχῇ ; πρός γε τὸ ἴσως φορὰν δηλοῦν . ἦ καὶ τὸ λάβδα ἐγκείμενον ; οὐ τὸ ἐναντίον δηλοῖ σκληρότητος ; ἴσως γὰρ οὐκ ὀρθῶς ἔγκειται , ὦ Σώκρατες · ὥσπερ καὶ ἃ νυνδὴ σὺ πρὸς Ἑρμογένη ἔλεγες ἐξαιρῶν τε καὶ ἐντιθεὶς γράμματα οὗ δέοι , καὶ ὀρθῶς ἐδόκεις ἔμοιγε . καὶ νῦν ἴσως ἀντὶ τοῦ λάβδα ῥῶ δεῖ λέγειν . εὖ λέγεις . τί οὖν ; νῦν ὡς λέγομεν , οὐδὲν μανθάνομεν ἀλλήλων , ἐπειδάν τις φῇ σκληρόν , οὐδὲ οἶσθα σὺ νῦν ὅτι ἐγὼ λέγω ; ἔγωγε , διά γε τὸ ἔθος , ὦ φίλτατε . ἔθος δὲ λέγων οἴει τι διάφορον λέγειν συνθήκης ; ἢ ἄλλο τι λέγεις τὸ ἔθος ἢ ὅτι ἐγώ , ὅταν τοῦτο φθέγγωμαι , διανοοῦμαι ἐκεῖνο , σὺ δὲ γιγνώσκεις ὅτι ἐκεῖνο διανοοῦμαι ; οὐ τοῦτο λέγεις ;
Lemmas: ὅλος καί πᾶς διαφέρω , ὦ Σωκράτης , ὁ ὁμοίωμα δηλόω ὅστις ἄν τις δηλόω ἀλλά μή ὁ ἐπιτυγχάνω . καλός λέγω . οὐκοῦν εἴπερ εἰμί ὁ ὄνομα ὅμοιος ὁ πρᾶγμα , ἀναγκαῖος φύω ὁ στοιχεῖον ὅμοιος ὁ πρᾶγμα , ἐκ ὅς ὁ πρῶτος ὄνομα τις συντίθημι ; ὧδε δέ λέγω · ἆρα ποτέ ἄν τις συντίθημι ὅς νυνδί λέγω ζωγράφημα ὅμοιος τις ὁ εἰμί , εἰ μή φύσις ὑπάρχω φαρμακεῖον ὅμοιος εἰμί , ἐκ ὅς συντίθημι ὁ ζωγραφέω , ἐκεῖνος ὅς μιμέομαι ὁ γραφικός · ἤ ἀδύνατος ; ἀδύνατος . οὐκοῦν ὡσαύτως καί ὄνομα οὐ ἄν ποτέ ὅμοιος γίγνομαι οὐδείς , εἰ μή ὑπάρχω ἐκεῖνος πρῶτος ὁμοιότης τις ἔχω , ἐκ ὅς συντίθημι ὁ ὄνομα , ἐκεῖνος ὅς εἰμί ὁ ὄνομα μίμημα ; εἰμί δέ , ἐκ ὅς συνθετέον , στοιχεῖον ; ναί . ἤδη τοίνυν καί σύ κοινώγνομαι ὁ λόγος ὅς ἄρτι Ἑρμογένης . φέρω , καλός σύ δοκέω λέγω ὅτι ὁ ῥῶ ὁ φορά καί κίνησις καί σκληρότης προσέοικα , ἤ οὐ καλός ; καλός ἐγώ . ὁ δέ λάβδα ὁ λεῖος καί μαλακός καί ὅς νυνδί λέγω ; ναί . οἶδα οὖν ὅτι ἐπί ὁ αὐτός ἐγώ μέν φημί σκληρότης , Ἐρετριεύς δέ σκληροτήρ ; πάνυ γε . πότερος οὖν ὁ τε ῥῶ καί ὁ σῖγμα ἔοικα ἀμφότερος ὁ αὐτός , καί δηλόω ἐκεῖνος τε ὁ αὐτός τελευτάω ὁ ῥῶ καί ἐγώ ὁ σῖγμα , ἤ ὁ ἕτερος ἐγώ οὐ δηλόω ; δηλόω μέν οὖν ἀμφότερος . πότερος ᾗ ὅμοιος τυγχάνω εἰμί ὁ ῥῶ καί ὁ σῖγμα , ἤ ᾗ μή ; ὅς ὅμοιος . ἦ οὖν ὅμοιος εἰμί πανταχῇ ; πρός γε ὁ ἴσως φορά δηλόω . ἦ καί ὁ λάβδα ἔγκειμαι ; οὐ ὁ ἐναντίος δηλόω σκληρότης ; ἴσως γάρ οὐ ὀρθός ἔγκειμαι , ὦ Σωκράτης · ὥσπερ καί ὅς νυνδί σύ πρός Ἑρμογένης λέγω ἐξαιρέω τε καί ἐντίθημι γράμμα ὅς δέω , καί ὀρθός δοκέω ἐγώ . καί νῦν ἴσως ἀντί ὁ λάβδα ῥῶ δέω λέγω . εὖ λέγω . τίς οὖν ; νῦν ὡς λέγω , οὐδείς μανθάνω ἀλλήλων , ἐπειδάν τις φημί σκληρός , οὐδέ οἶδα σύ νῦν ὅτι ἐγώ λέγω ; ἐγώ , διά γε ὁ ἔθος , ὦ φίλος . ἔθος δέ λέγω οἴομαι τις διάφορος λέγω συνθήκη ; ἤ ἄλλος τις λέγω ὁ ἔθος ἤ ὅτι ἐγώ , ὅταν οὗτος φθέγγομαι , διανοέω ἐκεῖνος , σύ δέ γιγνώσκω ὅτι ἐκεῖνος διανοέω ; οὐ οὗτος λέγω ;