phoebammon.de-figuris-fort-auctore-phoebammone-alio phoebammon_spengel_rg3_0057.3
Σχῆμα δέ ἐστιν ἐξάλλαξις λόγου ἐπὶ τὸ κρεῖττον κατὰ λέξιν ἢ κατὰ διάνοιαν ἄνευ τρόπου . ὅτι μὲν οὖν ἐξάλλαξις , δῆλον · ὅτι γὰρ οὐχ ἐπ' εὐθείας ἐκφέρεται ὁ λόγος , γίνεται διὰ τοῦτο σχῆμα , πρόσκειται δὲ τὸ ἐπὶ τὸ κρεῖττον , ὅτι καὶ ὁ σολοικισμὸς ἐξάλλαξις ἐστὶ λόγου , ἀλλ' ἐπὶ τὸ χεῖρον . ἵν' οὖν ἡ διαφορὰ σχήματος τε καὶ σολοικισμοῦ φαίνηται , διὰ τοῦτο πρόσκειται ἐπὶ τὸ κρεῖττον , τὸ δὲ ἄνευ τρόπου πρόσθεσιν , ἐπεὶ καὶ ὁ τρόπος ἐξάλλαξις λόγου ἐστὶ κατὰ λέξιν . οὗτος μὲν οὖν ὁ ὅρος κοινὸς ἀμφοτέρων τῶν σχημάτων τῶν τε τῆς λέξεως καὶ τῶν τῆς διανοίας , ὁρίζονται δὲ τινες καὶ ἴδια ἐκάτερον τῶν σχημάτων , τὸ μὲν τῆς διανοίας οὕτως , σχῆμα ἐστὶ διανοίας μετάπλασις διανοήματος ἐκ τοῦ κατὰ φύσιν πλάττουσα πρὸς τὸ χρησιμώτερον τὴν ἀναγκαίαν διάνοιαν , τὸ δὲ τῆς λέξεως ** χρείας χάριν . τοιαύτη μὲν τις ἐννοία τοῦ τε κοινοῦ σχήματος , καὶ τοῦ τῆς διανοίας καὶ τῆς λέξεως , λέγωμεν δὲ πρότερον περὶ τῶν τῆς διανοίας σχημάτων μικρὰ προειπόντες πρὸς τοὺς ἀναιροῦντας αὐτὰ καθάπαξ · φασὶ γὰρ τινες οὐδὲν ἴδιον ἔχειν τὸ σχῆμα τῆς διανοίας · μηδὲ γὰρ εὑρεῖν εἶναι ῥάδιον λόγον ἄσχημάτιστον , καὶ τοῦτο κατὰ ἀνάγκην οὕτως ἔχειν · ὁ γὰρ λόγος ἐκ διατυπώσεως τῆς ψυχῆς ἐστιν , οὐ χάριν καὶ εὐφρόνη , τὰς μορφὰς αὐτῆς καὶ τὰ πάθη καὶ συνόλως τὰ κινήματα ἐξοίσειν , ψυχὴ δὲ ἀεικίνητόν ἐστι καὶ πλείστους λαμβάνει σχηματισμούς , λόγου χάριν ὁριζομένη , νοουθετοῦσα , βουλευομένη , τῶν ἄλλων τῶν περὶ ψυχὴν συμβαινόντων ἐν τι πάντως πάσχουσα ἢ δρῶσα , ὥστε κατὰ τὸ τῆς ψυχῆς μίμημα ὁ λόγος ἐν τι πάντως σχῆμα ἔχει . ἐστὶ δὲ πρὸς ταῦτα πρῶτον ἡμῖν ἐκεῖνο εἰπεῖν , ὅτι εἰ μὴ ἦν διάνοημα τὸ μὲν κατὰ φύσιν , τὸ δὲ ἐσχηματισμένον , οὐτ' ἂν τῶν ἰδιωτῶν οἱ ῥήτορες διέφρα -
Lemmas: σχῆμα δέ εἰμί Ἐξάλλαξις λόγος ἐπί ὁ ἀγαθός κατά λέξις ἢ κατά διάνοια ἄνευ τρόπος . ὅτι μέν οὖν Ἐξάλλαξις , δῆλος · ὅτι γάρ οὐ ἐπί εὐθύς ἐκφέρω ὁ λόγος , γίγνομαι διά οὗτος σχῆμα , πρόσκειμαι δέ ὁ ἐπί ὁ ἀγαθός , ὅτι καί ὁ σολοικισμός Ἐξάλλαξις εἰμί λόγος , ἀλλά ἐπί ὁ χείρων . ἵνα οὖν ὁ διαφορά σχῆμα τε καί σολοικισμός φαίνω , διά οὗτος πρόσκειμαι ἐπί ὁ ἀγαθός , ὁ δέ ἄνευ τρόπος πρόσθεσις , ἐπεί καί ὁ τρόπος Ἐξάλλαξις λόγος εἰμί κατά λέξις . οὗτος μέν οὖν ὁ ὅρος κοινός ἀμφότερος ὁ σχῆμα ὁ τε ὁ λέξις καί ὁ ὁ διάνοια , ὁρίζω δέ τις καί ἴδιος ἐκάς ὁ σχῆμα , ὁ μέν ὁ διάνοια οὕτως , σχῆμα εἰμί διάνοια μετάπλασις διανόημα ἐκ ὁ κατά φύσις πλάσσω πρός ὁ χρήσιμος ὁ ἀναγκαῖος διάνοια , ὁ δέ ὁ λέξις ** χρεία χάρις . τοιοῦτος μέν τις ἔννοια ὁ τε κοινός σχῆμα , καί ὁ ὁ διάνοια καί ὁ λέξις , λέγω δέ πρότερος περί ὁ ὁ διάνοια σχῆμα μικρός προλέγω πρός ὁ ἀναιρέω αὐτός καθάπαξ · φημί γάρ τις οὐδείς ἴδιος ἔχω ὁ σχῆμα ὁ διάνοια · μηδέ γάρ εὑρίσκω εἰμί ῥούδιον λόγος ἀσχημάτιστος , καί οὗτος κατά ἀνάγκη οὕτως ἔχω · ὁ γάρ λόγος ἐκ διατύπωσις ὁ Ψυχή εἰμί , οὖον χάρις καί εὐφρόνη , ὁ μορφή αὐτός καί ὁ πάθος καί σύνολος ὁ κίνημα ἐκφέρω , ψυχή δέ ἀεικίνητος εἰμί καί πλεῖστος λαμβάνω σχηματισμός , λόγος χάρις ὁρίζω , νοέω , βουλεύω , ὁ ἄλλος ὁ περί ψυχή συμβαίνω ἐν τίς πάντως πάσχω ἢ δράω , ὥστε κατά ὁ ὁ Ψυχή μίμημα ὁ λόγος ἐν τίς πάντως σχῆμα ἔχω . εἰμί δέ πρός οὗτος πρῶτος ἐγώ ἐκεῖνος εἶπον , ὅτι εἰμί μή εἰμί διανόημα ὁ μέν κατά φύσις , ὁ δέ σχηματίζω , οὐ εἄν ὁ ἰδιώτης ὁ ῥήτωρ διαφράζω -