philostratus-major-soph.imagines 1.10
ι . τῆς λύρας τὸ σόφισμα πρῶτος Ἑρμῆς πήξασθαι λέγεται κεράτοιν δυοῖν καὶ ζυγοῦ καὶ χέλυος , καὶ δοῦναι μετὰ τὸν Ἀπόλλω καὶ τὰς Μούσας Ἀμφίονι τῷ Θηβαίῳ τὸ δῶρον , ὁ δὲ οἰκῶν τὰς Θήβας οὔπω τετειχισμένας ἀφῆκε κατὰ τῶν λίθων μέλη καὶ ἀκούοντες οἱ λίθοι συνθέουσι . ταῦτα γὰρ τὰ ἐν τῇ γραφῇ . πρώτην οὖν διαθεῶ τὴν λύραν , εἰ καθʼ αὑτὴν γέγραπται . τὸ μὲν γὰρ κέρας αἰγὸς ἰξάλου ποιηταί φασι , χρῆται δὲ αὐτῷ ὁ μὲν μουσικὸς ἐς τὴν λύραν , ὁ δὲ τοξότης ἐς τὰ οἰκεῖα . μέλανα καὶ πριονωτὰ ὁρᾷς τὰ κέρατα καὶ δεινὰ ἐναράξαι , ξύλα δέ , ὅσων δεῖ τῇ λύρᾳ , πύξου πάντα στρυφνοῦ καὶ λείου τὸν ὄζον . ἐλέφας οὐδαμοῦ τῆς λύρας οὔπω οἱ ἄνθρωποι εἰδότες οὔτε αὐτὸ τὸ θηρίον , οὔτε ὅ τι τοῖς κέρασιν αὐτοῦ χρήσονται , καὶ ἡ χέλυς μέλαινα μέν , διηκρίβωται δὲ κατὰ τὴν φύσιν καὶ λαγαροὺς περιβέβληται κύκλους ἄλλον ξυνάπτοντας ἄλλῳ ξανθοῖς τοῖς ὀμφαλοῖς , νευραὶ δὲ τὰ μὲν ἐπὶ τῇ μαγάδι πρόκεινται καὶ τοῖς ὀμφαλοῖς ἀπαντῶσι , τὰ δὲ ὑπὸ τῷ ζυγῷ κοῖλα δοκοῦσι . σχῆμά που τοῦτο αὐτῶν ἀναλογώτατον ἀνακεκλίσθαι σφᾶς ὀρθὰς ἐν τῇ λύρᾳ . ὁ δὲ Ἀμφίων τί φησι ; τί ἄλλο γε ἢ ψάλλει καὶ τείνει τὸν νοῦν ἐς τὴν πηκτίδα καὶ παραφαίνει τῶν ὀδόντων , ὅσον ἀπόχρη τῷ ᾅδοντι ; ᾅδει δέ , οἶμαι , τὴν γῆν , ὅτι πάντων γενέτειρα καὶ μήτηρ οὖσα καὶ αὐτόματα ἤδη τείχη δίδωσιν . ἡ κόμη δὲ ἡδεῖα μὲν καὶ καθʼ ἑαυτὴν ἐναλύουσα μὲν τῷ μετώπῳ , συγκατιοῦσα δὲ τῷ ἰούλῳ παρὰ τὸ οὖς καὶ χρυσοῦ τι ἐπιφαίνουσα , ἡδίων δὲ μετὰ τῆς μίτρας , ἥν φασιν οἱ τῶν ἀποθέτων ποιηταὶ Χάριτας καμεῖν , ἄγαλμα ἥδιστον καὶ προσεχέστατον τῇ λύρᾳ . δοκῶ μοι τὸν Ἑρμῆν ἔρωτι κατειλημμένον δοῦναι Ἀμφίονι ἄμφω τὰ δῶρα . καὶ ἡ χλαμύς , ἣν φορεῖ , κἀκείνη παρὰ τοῦ Ἑρμοῦ τάχα · οὐ γὰρ ἐφʼ ἑνὸς μένει χρώματος , ἀλλὰ τρέπεται καὶ κατὰ τὴν ἶριν μετανθεῖ . κάθηται δὲ ἐπὶ κολωνοῦ τῷ μὲν ποδὶ κρούων ξυμμελές , τῇ δεξιᾷ δὲ παραπλήττων τὰς νευρὰς ψάλλει , καὶ ἡ ἑτέρα χεὶρ ἐν ὀρθαῖς ταῖς τῶν δακτύλων προβολαῖς , ὅπερ ᾤμην πλαστικὴν ἀπαυθαδιεῖσθαι μόνην . εἶεν . τὰ δὲ τῶν λίθων πῶς ἔχει ; πάντες ἐπὶ τὴν ᾠδὴν συνθέουσι καὶ ἀκούουσι καὶ γίγνονται τεῖχος , καὶ τὸ μὲν ἐξῳκοδόμηται , τὸ δὲ ἀναβαίνει , τὸ δὲ ἄρτι κατέλαβον . φιλότιμοι καὶ ἡδεῖς οἱ λίθοι καὶ θητεύοντες μουσικῇ , τὸ δὲ τεῖχος ἑπτάπυλον , ὅσοι τῆς λύρας οἱ τόνοι .
Lemmas: ι . ὁ λύρα ὁ σόφισμα πρῶτος Ἑρμῆς πήγνυμι λέγω κέρας δύο καί ζυγόν καί χέλυς , καί δίδωμι μετά ὁ Ἀπόλλων καί ὁ Μοῦσα Ἀμφίων ὁ Θηβαῖος ὁ δῶρον , ὁ δέ οἰκέω ὁ Θῆβαι οὔπω τειχίζω ἀφίημι κατά ὁ λίθος μέλος καί ἀκούω ὁ λίθος συνθέω . οὗτος γάρ ὁ ἐν ὁ γραφή . πρῶτος οὖν διαθεάζω ὁ λύρα , εἰ κατά ἑαυτοῦ γράφω . ὁ μέν γάρ κέρας αἴξ ἴξαλος ποιητής φημί , χράω δέ αὐτός ὁ μέν μουσικός εἰς ὁ λύρα , ὁ δέ τοξότης εἰς ὁ οἰκεῖος . μέλας καί πριονωτός ὁράω ὁ κέρας καί δεινός ἐναράσσω , ξύλον δέ , ὅσος δέω ὁ λύρα , πύξος πᾶς στρυφνός καί λεῖος ὁ ὄζος . ἐλέφας οὐδαμοῦ ὁ λύρα οὔπω ὁ ἄνθρωπος οἶδα οὔτε αὐτός ὁ θηρίον , οὔτε ὅς τις ὁ κέρας αὐτός χράω , καί ὁ χέλυς μέλας μέν , διακριβόω δέ κατά ὁ φύσις καί λαγαρός περιβάλλω κύκλος ἄλλος συνάπτω ἄλλος ξανθός ὁ ὀμφαλός , νευρά δέ ὁ μέν ἐπί ὁ μαγάς πρόκειμαι καί ὁ ὀμφαλός ἀπαντάω , ὁ δέ ὑπό ὁ ζυγόν κοῖλος δοκέω . σχῆμα που οὗτος αὐτός ἀνάλογος ἀνακλίνω σφεῖς ὀρθός ἐν ὁ λύρα . ὁ δέ Ἀμφίων τίς φημί ; τίς ἄλλος γε ἤ ψάλλω καί τείνω ὁ νόος εἰς ὁ πηκτίς καί παραφαίνω ὁ ὀδούς , ὅσος ἀποχράω ὁ ἀείδω ; ἀείδω δέ , οἴομαι , ὁ γῆ , ὅτι πᾶς γενέτειρα καί μήτηρ εἰμί καί αὐτόματος ἤδη τεῖχος δίδωμι . ὁ κόμη δέ ἡδύς μέν καί κατά ἑαυτοῦ ἐναλύω μέν ὁ μέτωπον , συγκάτειμι δέ ὁ ἴουλος παρά ὁ οὖς καί χρυσός τις ἐπιφαίνω , ἡδύς δέ μετά ὁ μίτρα , ὅς φημί ὁ ὁ ἀπόθετος ποιητής Χάρις κάμνω , ἄγαλμα ἡδύς καί προσεχής ὁ λύρα . δοκέω ἐγώ ὁ Ἑρμῆς ἔρως καταλαμβάνω δίδωμι Ἀμφίων ἄμφω ὁ δῶρον . καί ὁ χλαμύς , ὅς φορέω , ἐκεῖνος παρά ὁ Ἑρμῆς τάχα · οὐ γάρ ἐπί εἷς μένω χρῶμα , ἀλλά τρέπω καί κατά ὁ ἶρις μετανθέω . κάθημαι δέ ἐπί κολωνός ὁ μέν πούς κρούω συμμελής , ὁ δεξιός δέ παραπλήσσω ὁ νευρά ψάλλω , καί ὁ ἕτερος χείρ ἐν ὀρθός ὁ ὁ δάκτυλος προβολή , ὅς οἴομαι πλαστικός ἀπαυθαδίζομαι μόνος . εἶεν . ὁ δέ ὁ λίθος πῶς ἔχω ; πᾶς ἐπί ὁ ἀοιδή συνθέω καί ἀκούω καί γίγνομαι τεῖχος , καί ὁ μέν ἐξοικοδομέω , ὁ δέ ἀναβαίνω , ὁ δέ ἄρτι καταλαμβάνω . φιλότιμος καί ἡδύς ὁ λίθος καί θητεύω μουσική , ὁ δέ τεῖχος ἑπτάπυλος , ὅσος ὁ λύρα ὁ τόνος .