philostorgius.historia-ecclesiastica-fragmenta-ap-photium 3.4
4 . Ὅτι Κωνστάντιόν φησι διαπρεσβεύσασθαι πρὸς τοὺς πάλαι μὲν Σαβαίους , νῦν δὲ Ὁμηρίτας καλουμένους . ἔστι δὲ τὸ ἔθνος τῶν ἐκ Χεττούρας τῷ Ἀβραὰμ γενομένων . τὴν δὲ χώραν μεγάλην τε Ἀραβίαν καλεῖσθαι καὶ εὐδαίμονα πρὸς τῶν Ἑλλήνων · καθήκειν δὲ ἐπὶ τὸν ἐξωτάτω Ὠκεανόν · ἧς μητρόπολις ἡ Σαβά · ἐξ ἧς καὶ ἡ βασιλὶς ὡς τὸν Σολομῶντα παραγεγόνει . ἐμπερίτομον δὲ τὸ ἔθνος ὡς προέφην , ἐκεῖ μετέθηκεν · καὶ μὴν καὶ Αουκᾶν τὸν εὐαγγελιστὴν ἐκ τῆς αὐτῆς μετέθηκεν Ἀχαΐας καὶ Τιμόθεον ἐξ Ἐφέσου τῆς Ἰωνίας . 22 καὶ μὴν — 23 Ἀχαΐας > 4a . [ zu Ζ . — S . 34 , 11 ] Symeon Metaphrast . Martyrium Arethae 1 PG 115 , 1249 A : Ἐκράτει δὲ καὶ τῆς εὐδαίμονος Ἀραβίας , τῆς πάλαι μὲν Σαβᾶ , νυνὶ δὲ Ὁμηρίτιδος καλουμένης , Δουναάν τις Ἑβραῖος . . . ὃς καὶ τοὺς ὑπὸ χεῖρα πάντας ἐμπεριτόμους εἰχεν , οὓς μὲν ἰουδαΐζοντας , οὓς δὲ καὶ ἀκριβῶς ἑλληνίζοντας , θύοντας ἡλίῳ καὶ σελήνῃ καὶ δαίμοσιν , οὓς ἄρα καὶ κατὰ τὸν ἐπιχώριον τρόπον ἀγάλμασι καὶ στήλαις ἐτίμων . Ebd . 2 PG 115 , 1252 A : Πόλις γέ τις πολυάνθρωπος 4a Text von H . Lebegue mit A [ = Paris . 789 ] , B [ = Paris . 1480 ] , u . C [ = Paris . 1486 ] verglichen ; ABC von Jhrdt XI 26–27 u . — S . 33 , 31 f über Δουναάν u . Νεγράν [ = Martyrium Arethae Boissonade Anecdota graeca V 2 f u . Acta Sanct . Octobr . X 721 f ] ört dem alten Arethasmartyrium , das übrige scheint aus Philostorgius [ direct ? ] geschöpft zu 27 ὁμηρείτιδοσ C | 28 ἐνπεριτόμουσ C ] κατὰ τὴν ὀγδόην περιτεμνόμενον ἡμέραν · καὶ θύουσιν ἡλίῳ καὶ σελήνῃ Phot . καὶ δαίμοσιν ἐπιχωρίοις . οὐκ ὀλίγον δὲ πλῆθος καὶ Ἰουδαίων αὐτοῖς ἀναπέφυρται . Πρὸς τούτους οὐν διαπρεσβεύεται Κωνστάντιος , ἐπὶ τὴν εὐσέβειαν σκοπὸν ποιούμενος αὐτοὺς μεταθέσθαι · δώροις τε οὐν μεγαλοπρεπέσι καὶ πλήθει τὸν καθηγούμενον τοῦ ἔθνους οἰκειώσασθαι διενοεῖτο , κἀκεῖθεν αὐτοῦ καὶ τὰ τῆς εὐσεβείας σπέρματα χώραν εὑρεῖν ἐναποθέσθαι . ἀξιοῖ δὲ καὶ παρασχεῖν ἐκκλησίαν τοῖς ἐκεῖσε τῶν Ῥωμαίων ἀφικνουμένοις ἀνοικοδομήσασθαι , καὶ εἴ τι ἄλλο τῶν αὐτοχθόνων ἐπὶ τὴν εὐσέβειαν ἀποκλίνοιεν . ἐδίδου δὲ φέρειν φιλοτίμως τοὺς πρέσβεις καὶ τῆς οἰκοδομῆς τὸ ἀνάλωμα . Ταύτης τῆς πρεσβείας ἐν τοῖς πρώτοις ἦν καὶ Θεόφιλος ὁ Ἰνδός . ὃς πάλαι μέν , Κωνσταντίνου τοῦ πάλαι βασιλεύοντος , ἔτι τὴν ἡλικίαν νεώτατος , καθ᾿ ὁμηρίαν πρὸς τῶι , Διβηνῶν καλουμένων εἰς Ῥωμαίους ἐστάλη · Διβοῦς δ’ ἐστὶν αὐτοῖς ἡ νῆσος χώρα , τῶν Ἰνδῶν δὲ καὶ οὗτοι φέρουσι τὸ ἐπώνυμον . τὸν μέντοι Θεόφιλον , οὐκ ὀλίγον Ῥωμαίοις ἐνδιατρίψαντα χρόνον , τά τε ἤθη πρὸς ἀρετὴν εἰς τὸ ἀκρότατον ῥυθμίσαι καὶ τὴν δόξαν πρὸς εὐσέβειαν , καὶ τὸν μοναύλιον ἀνελέσθαι βίον · καὶ δὴ καὶ εἰς βαθμὸν διακόνων παραγγεῖλαι , Εὐσεβίου τὰς ἱερουργοὺς αὐτῷ χεῖρας ἐπιθεμένου , ἀλλὰ ταῦτα μὲν πρότερον · τὴν δὲ πρεσβείαν ὑπελθόντα , καὶ ἐφόρου λαβεῖν παρὰ τῶν ὁμοδόξων ἀξίωμα . ὑπὸ τὸν Ὁμηρίτην κειμένη καλουμένη Νεγράν , συχνὸν ἤδη χρόνον M . Areth . εἰς ἐπίγνωσιν Μοῦσα τῆς ἀληθείας καὶ τὴν εὐσέβειαν ἐπανελομένη , ἐξ ὅτου Κωνστάντιος , ὁ τοῦ μεγάλου Κωνσταντὶνου υἱός , πρὸς Σαβαίους τοὺς νῦν Ὁμηρίτας , τοὺς ἐκ τῆς Χεττούρας τῷ Ἀβραὰμ γενομένους , πρεσβείαν ἐστείλατο , καὶ δώροις οἰκειωσάμενος τὸν τοῦ ἔθνους βασιλέα , ἐκκλησίας τε ἐδείματο καί τινα Θεόφιλον , ἄνδρα πρὸς τὸν μοναδικὸν ἀποκλίναντα βίον καὶ μέγαν ἐν ἠθικαῖς τε καὶ πρακτικαῖς ἀρεταῖς καὶ ὑπὲρ τοὺς τότε πάντας γενόμενον , εἰς προτὴν Ὁ μέντοι Κωνστáντιος , μεγαλοπρεπῶς καὶ εἰς τὸ μάλιστα κεχαρισμένον τὴν πρεσβείαν στέλλων , καὶ ἵππους εἰς διακοσίους τῶν ἐκ Καππαδοκίας εὐγενεστάτων ἱππαγωγοῖς πλοίοις κομιζομένους καὶ πολλὰς ἄλλας δωρεὰς εἰς τὸ πολυτελέστατον θαῦμα παρασχεῖν καὶ θελκτηρίους συνεξέπεμψεν . Καταλαβὼν δὲ τοὺς Σαβαίους , ὁ Θεόφιλος πείθειν ἐπεχείρει τὸν ἐθνάρχην Χριστόν τε σέβειν εἰδέναι καὶ τῆς Ἑλληνικῆς πλάνης ἀποστῆναι . ἡ δὲ τῶν Ἰουδαίων οἰκεία ἐπίνοια * τοῦ δὲ Θεοφίλου παραδόξοις ἔργοις καὶ ἅπαξ καὶ δὶς τὴν εἰς Χριστὸν πίστιν ἄμαχον ἐπιδειξαμένου , εἰς σιγὴν μὲν βαθεῖαν καὶ ἄκον τὸ ἀντιπνέον κατέδυ · τὰ δὲ τῆς πρεσβείας τὸ πέρας ἐδέχετο , καθαρότητι γνώμης τοῦ τὴν ἀρχὴν ἔχοντος τοῦ ἔθνους πρὸς τὴν εὐσέβειαν ἀποκλίναντος καὶ τρεῖς , οὐ μίαν , ἐκκλησίας ἀνὰ τὴν χώραν ἀναστήσαντος , οὐκ ἐξ ὡν οἱ πρέσβεις ἔφερον βασιλικῶν ἀναλωμάτων , ἀλλ’ ἐξ ὧν αὐτὸς ἐκεῖνος προθύμως οἴκοθεν ἐχορήγει · καὶ τῷ θαύματι τῶν Θεοφίλου ἔργων ἐνάμιλλον παρέχειν ἐφιλοτιμεῖτο τὸ πρόθυμον . τῶν δὲ ἐκκλησιῶν μίαν μὲν έν αὐτῇ τῇ μητροπόλει τοῦ παντὸς ἔθνους Τάφαρον ὀνομαζομένῃ καθιδρύσατο · ἑτέραν δὲ ἐν ᾧ τὸ Ῥμωαϊκὸν ἐμπόριον ἐτύγχανεν ἔξω πρὸς τὸν Ὠκεανὸν τετραμμένον · καλοῦσι δὲ τὸ χωρίον Ἀδάνην , ἔνθα καὶ τοὺς ἐκ Ῥωμαίων ἀφικνουμένους ἔθος ἦν καθορμίζεσθαι · τὴν δὲ τρίτην ἐπὶ θάτερον τῆς χώρας μέρος , ἐν ᾧ Περσικὸν ἐμπόριον γνωρίζεται ἐπὶ τῷ στόματι τῆς ἐκεῖσε Περσικῆς κείμενον θαλάσσης . στασίαν τῶν τῇ εὐσεβείᾳ συντιθεμένων ἐξέπεμπεν . ὅτε καὶ τῶν Ἰουδαίων ἀνθισταμένων καὶ ἀναπειθόντων τὸν βάρβαρον μὴ προχείρως οὕτω ξένον εἰς τὴν πολιτείαν εἰσδέξασθαι μηδὲ περὶ τὰ θεῖα νεωτερίζειν , εἰ μή τι πρότερον σημεῖον ὁ Θεόφιλος ἐπιδείξαιτο , οἷα δὴ πολλὰ τούτοις ὡς ἀπίστοις ἀπαιτεῖν ἔθος , καὶ τότε παραχωρῆσαι αὐτῷ τῆς εἰς τὴν πόλιν εἰσόδου , ἐκεῖνον ταῖς θείαις ἐπαγγελιαις θαρρήσαντα ὅτι σημεῖα τοῖς πιστεύσασι παρακολουθήσει , ἐπινεῦσαί τε ἐναπιδιιάστως καὶ πολλὴν τῶν ἀπαιτουμένων θαυμάτων ἐπιδείξασθαι τὴν ἐνέργειαν . ἠν καὶ ὁ καιρὸς ἐδίδου διαθείς , καὶ τὰς ἐκκλησίας ἱερωσάμενος καὶ Phot . κόσμοις οἷς ἐνῆν δυνατὸν διακοσμήσας , ἐπὶ τὴν Δίβου νῆσον , ἣν αὐτοῦ πατρίδα προεδίδαξεν ὁ λόγος , ἀπέπλευσεν . κἀκεῖθεν εἰς τὴν ἄλλην ἀφίκετο Ἰνδικήν , καὶ πολλὰ τῶν παρ᾿ αὐτοῖς οὐκ εὐαγῶς δρωμένων ἐπηνωρθώσατο . καὶ γὰρ καθεζόμενοι τῶν εὐαγγελικῶν ἀναγνωσμάτων ἐποιοῦντο τὴν ἀκρόασιν , καὶ ἄλλα τινὰ ὡν μὴ θεῖος θεσμὸς ἐπεστάτει διεπράττοντο . ἀλλὰ ταῦθ᾿ ἔκαστα πρὸς τὸ σεβάσμιον αὐτοῖς καὶ θεοφιλὲς μεταρυθμίσας , καὶ τὸ τῆς ἐκκλησίας δόγμα ἐκρατύνατο . οὐ γὰρ ἐδέοντο , φησὶν ὁ δυσσεβὴς οὑτος , τῆς τὸ θεῖον σέβας διορθούσης ὑφηγήσεως , ἐξ ἀρχῆς ἀπαρατρώτως τὸ ἑτεροούσιον πρεσβευόμενοι .
Lemmas: 4 . ὅτι2 Κωνστάντιος φημί διαπρεσβεύομαι πρός ὁ πάλαι μέν Σαβαῖος , νῦν δέ Ὁμηρίτης καλέω . εἰμί δέ ὁ ἔθνος ὁ ἐκ Χεττούρα ὁ Ἀβραάμ γίγνομαι . ὁ δέ χώρα μέγας τε Ἀραβία καλέω καί εὐδαίμων πρός ὁ Ἕλλην · καθήκω δέ ἐπί ὁ ἔξω Ὠκεανός · ὅς μητρόπολις ὁ Σαβά · ἐκ ὅς καί ὁ βασιλίς ὡς ὁ Σολομών παραγίγνομαι . ἐμπερίτομος δέ ὁ ἔθνος ὡς πρόφημι , ἐκεῖ μετατίθημι · καί μήv καί Αουκᾶν ὁ εὐαγγελιστής ἐκ ὁ αὐτός μετατίθημι Ἀχαΐα καί Τιμόθεος ἐκ Ἔφεσος ὁ Ἰωνία . 22 καί μήv — 23 Ἀχαΐα > 4a . [ zu Ζ . — S . 34 , 11 ] Symeon Metaphrast . Martyrium Arethae 1 PG 115 , 1249 A : κρατέω δέ καί ὁ εὐδαίμων Ἀραβία , ὁ πάλαι μέν Σαβάζω , νυνί δέ Ὁμηρίτιδος καλέω , Δουναάν τις Ἑβραῖος . . . ὅς καί ὁ ὑπό χείρ πᾶς ἐμπερίτομος ἔχω , ὅς μέν ἰουδαΐζω , ὅς δέ καί ἀκριβῶς ἑλληνίζω , θύω ἥλιος καί σελήνη καί δαίμων , ὅς ἄρα καί κατά ὁ ἐπιχώριος τρόπος ἄγαλμα καί στήλη τιμάω . Ebd . 2 PG 115 , 1252 A : Πόλις γε τις πολυάνθρωπος 4a Text von H . Lebegue mit A [ = Paris . 789 ] , B [ = Paris . 1480 ] , u . C [ = Paris . 1486 ] verglichen ; ABC von Jhrdt XI 26–27 u . — S . 33 , 31 f über Δουναάν u . Νεγράν [ = Martyrium Arethae Boissonade Anecdota graeca V 2 f u . Acta Sanct . Octobr . X 721 f ] ört dem alten Arethasmartyrium , das übrige scheint aus Philostorgius [ direct ? ] geschöpft zu 27 ὁμηρείτιδος C | 28 ἐμπερίτομος C ] κατά ὁ ὄγδοος περιτέμνω ἡμέρα · καί θύω ἥλιος καί σελήνη Phot . καί δαίμων ἐπιχώριος . οὐ ὀλίγος δέ πλῆθος καί Ἰουδαῖος αὐτός ἀναφύρω . πρός οὗτος ὀν διαπρεσβεύομαι Κωνστάντιος , ἐπί ὁ εὐσέβεια σκοπός ποιέω αὐτός μετατίθημι · δῶρον τε ὀν μεγαλοπρεπής καί πλῆθος ὁ καθηγέομαι ὁ ἔθνος οἰκειόω διανοέομαι , ἐκεῖθεν αὐτός καί ὁ ὁ εὐσέβεια σπέρμα χώρα εὑρίσκω ἐναποτίθημι . ἀξιόω δέ καί παρέχω ἐκκλησία ὁ ἐκεῖσε ὁ Ῥωμαῖος ἀφικνέομαι ἀνοικοδομέω , καί εἰμί τίς ἄλλος ὁ αὐτόχθων ἐπί ὁ εὐσέβεια ἀποκλίνω . δίδωμι δέ φέρω φιλότιμος ὁ πρέσβυς καί ὁ οἰκοδομεύς ὁ ἀνάλωμα . Ταύτη ὁ πρέσβυς ἐν ὁ πρῶτος εἰμί καί Θεόφιλος ὁ Ἰνδός . ὅς πάλαι μέν , Κωνσταντῖνος ὁ πάλαι βασιλεύω , ἔτι ὁ ἡλικία νέος , κατά ὁμηρεία πρός ὁ , Διβηνῶν καλέω εἰς Ῥωμαῖος στέλλω · δίβος δέ εἰμί αὐτός ὁ νῆσος χώρα , ὁ Ἰνδός δέ καί οὗτος φέρω ὁ ἐπώνυμος . ὁ μέντοι Θεόφιλος , οὐ ὀλίγος Ῥωμαῖος ἐνδιατρίβω χρόνος , ὁ τε ἦθος πρός ἀρετή εἰς ὁ ἄκρος ῥυθμίζω καί ὁ δόξα πρός εὐσέβεια , καί ὁ μοναύλιον ἀναιρέω βίος · καί δή καί εἰς βαθμός διάκονος παραγγέλλω , Εὐσέβιος ὁ ιερουργός αὐτός χείρ ἐπιτίθημι , ἀλλά οὗτος μέν πρότερος · ὁ δέ πρεσβεία ὑπέρχομαι , καί ἔφορος λαμβάνω παρά ὁ ὁμόδοξος ἀξίωμα . ὑπό ὁ Ὁμηρίτης κεῖμαι καλέω Νεγράν , συχνός ἤδη χρόνος M . Areth . εἰς ἐπίγνωσις Μοῦσα ὁ ἀλήθεια καί ὁ εὐσέβεια ἐπαναιρέομαι , ἐκ ὅστις Κωνστάντιος , ὁ ὁ μέγας Κωνσταντῖνος υἱός , πρός Σαβαῖος ὁ νῦν Ὁμηρίτης , ὁ ἐκ ὁ Χεττούρα ὁ Ἀβραάμ γίγνομαι , πρεσβεία στέλλω , καί δῶρον οἰκειόω ὁ ὁ ἔθνος βασιλεύς , ἐκκλησία τε δέμω καί τις Θεόφιλος , ἀνήρ πρός ὁ μοναδικός ἀποκλίνω βίος καί μέγας ἐν ἠθικός τε καί πρακτικός ἀρετή καί ὑπέρ ὁ τότε πᾶς γίγνομαι , εἰς προος ὁ μέντοι Κωνστáντιος , μεγαλοπρεπής καί εἰς ὁ μάλιστα χαρίζομαι ὁ πρεσβεία στέλλω , καί ἵππος εἰς διακόσιοι ὁ ἐκ Καππαδοκία εὐγενής ἱππαγωγός πλοῖον κομίζω καί πολύς ἄλλος δωρεά εἰς ὁ πολυτελής θαῦμα παρέχω καί θελκτήριος συνεκπέμπω . καταλαμβάνω δέ ὁ Σαβαῖος , ὁ Θεόφιλος πείθω ἐπιχειρέω ὁ ἐθνάρχης Χριστός τε σέβω οἶδα καί ὁ Ἑλληνικός πλάνης ἀφίστημι . ὁ δέ ὁ Ἰουδαῖος οἰκεῖος ἐπίνοια * ὁ δέ Θεόφιλος παράδοξος ἔργον καί ἅπαξ καί δίς ὁ εἰς Χριστός πίστις ἄμαχος ἐπιδείκνυμι , εἰς σιγή μέν βαθύς καί ἄκων ὁ ἀντιπνέω καταδύω · ὁ δέ ὁ πρέσβυς ὁ πέρας δέχομαι , καθαρότης γνώμη ὁ ὁ ἀρχή ἔχω ὁ ἔθνος πρός ὁ εὐσέβεια ἀποκλίνω καί τρεῖς , οὖον εἷς , ἐκκλησία ἀνά ὁ χώρα ἀνίστημι , οὐ ἐκ ὡς ὁ πρέσβυς φέρω βασιλικός ἀνάλωμα , ἀλλά ἐκ ὅς αὐτός ἐκεῖνος προθύμως οἴκοθεν χορηγέω · καί ὁ θαῦμα ὁ Θεόφιλος ἔργον ἐνάμιλλος παρέχω φιλοτιμέομαι ὁ πρόθυμος . ὁ δέ ἐκκλησία εἷς μέν ἐν αὐτός ὁ μητρόπολις ὁ πᾶς ἔθνος Τάφαρον ὀνομάζω καθιδρύω · ἕτερος δέ ἐν ὅς ὁ Ῥωμαϊκός ἐμπόριον τυγχάνω ἔξω πρός ὁ Ὠκεανός τρέπω · καλέω δέ ὁ χωρίον Ἀδάνης , ἔνθα καί ὁ ἐκ Ῥωμαῖος ἀφικνέομαι ἔθος εἰμί καθορμίζω · ὁ δέ τρίτος ἐπί ἕτερος ὁ χώρα μέρος , ἐν ὅς Περσικός ἐμπόριον γνωρίζω ἐπί ὁ στόμα ὁ ἐκεῖσε Περσική κεῖμαι θάλασσα . στασία ὁ ὁ εὐσέβεια συντίθημι ἐκπέμπω . ὅτε καί ὁ Ἰουδαῖος ἀνθίστημι καί ἀναπείθω ὁ βάρβαρος μή προχείρως οὗτος ξένος εἰς ὁ πολιτεία εἰσδέχομαι μηδέ περί ὁ θεῖον νεωτερίζω , εἰμί μή τίς πρότερος σημεῖον ὁ Θεόφιλος ἐπιδείκνυμι , οἷος δή πολύς οὗτος ὡς ἄπιστος ἀπαιτέω ἔθος , καί τότε παραχωρέω αὐτός ὁ εἰς ὁ πόλις εἴσοδος , ἐκεῖνος ὁ θεῖος ἐπαγγελία θαρσέω ὅτι σημεῖον ὁ πιστεύω παρακολούθησις , ἐπινεύω τε ἐναπιδιιάστως καί πολύς ὁ ἀπαιτέω θαῦμα ἐπιδείκνυμι ὁ ἐνέργεια . ἐάν καί ὁ καιρός δίδωμι διατίθημι , καί ὁ ἐκκλησία ἱερόω καί Phot . κόσμος ὅς ἐν-εἰμί δυνατός διακοσμέω , ἐπί ὁ δίβος νῆσος , ὅς αὐτός πατρίς προδιδάσκω ὁ λόγος , ἀποπλέω . ἐκεῖθεν εἰς ὁ ἄλλος ἀφικνέομαι Ἰνδική , καί πολύς ὁ παρά αὐτός οὐ εὐαγῶς δράω ἐπανορθόω . καί γάρ καθέζομαι ὁ εὐαγγελικός ἀνάγνωσμα ποιέω ὁ ἀκρόασις , καί ἄλλος τις ὡς μή θεῖος θεσμός ἐπιστατέω διαπράσσω . ἀλλά αὐτός ἔκαστος πρός ὁ σεβάσμιος αὐτός καί θεοφιλής μεταρυθμίζω , καί ὁ ὁ ἐκκλησία δόγμα κρατύνω . οὖον γάρ δήω , φημί ὁ δυσσεβής οὗτος , ὁ ὁ θέω σέβας διορθόω ὑφήγησις , ἐκ ἀρχή ἀπαράτρωτος ὁ ἑτεροούσιος πρεσβεύω .