ciscoriordan/open-greek-corpus-annotations huggingface dataset:
philo-judaeus-philosophy.de-congressu-eruditionis-gratia 141
τέχνης μὲν γὰρ ὅρος οὗτος · σύστημα ἐκ καταλήψεων συγγεγυμνασμένων πρός τι τέλος εὔχρηστον , τοῦ εὐχρήστου διὰ τὰς κακοτεχνίας ὑγιῶς προστιθεμένου · ἐπιστήμης δέ · κατάληψις ἀσφαλὴς καὶ βέβαιος , ἀμετάπτωτος ὑπὸ λόγου .
Lemmas: τέχνη μέν γάρ ὅρος οὗτος · σύστημα ἐκ κατάληψις συγγυμνάζω πρός τις τέλος εὔχρηστος , ὁ εὔχρηστος διά ὁ κακοτεχνία ὑγιής προστίθημι · ἐπιστήμη δέ · κατάληψις ἀσφαλής καί βέβαιος , ἀμετάπτωτος ὑπό λόγος .
philo-judaeus-philosophy.de-congressu-eruditionis-gratia 142
μουσικὴν μὲν οὖν καὶ γραμματικὴν καὶ τὰς συγγενεῖς καλοῦμεν τέχνας — καὶ γὰρ οἱ ἀποτελούμενοι δι’ αὐτῶν τεχνῖται λέγονται μουσικοί τε καὶ γραμματικοί — , φιλοσοφίαν δὲ καὶ τὰς ἄλλας ἀρετὰς ἐπιστήμας καὶ τοὺς ἔχοντας αὐτὰς ἐπιστήμονας · φρόνιμοι γάρ εἰσι καὶ σώφρονες καὶ φιλόσοφοι , ὧν οὐδὲ εἷς ἐν τοῖς τῆς διαπεπονημένης ἐπιστήμης σφάλλεται δόγμασι , καθάπερ οἱ προειρημένοι ἐν τοῖς τῶν μέσων τεχνῶν θεωρήμασιν .
Lemmas: μουσικός μέν οὖν καί γραμματικός καί ὁ συγγενής καλέω τέχνη — καί γάρ ὁ ἀποτελέω διά αὐτός τεχνίτης λέγω μουσικός τε καί γραμματικός — , φιλοσοφία δέ καί ὁ ἄλλος ἀρετή ἐπιστήμη καί ὁ ἔχω αὐτός ἐπιστήμων · φρόνιμος γάρ εἰμί καί σώφρων καί φιλόσοφος , ὅς οὐδέ εἷς ἐν ὁ ὁ διαπονέω ἐπιστήμη σφάλλω δόγμα , καθά ὁ προλέγω ἐν ὁ ὁ μέσος τέχνη θεώρημα .
philo-judaeus-philosophy.de-congressu-eruditionis-gratia 143
ὥσπερ γὰρ ὀφθαλμοὶ μὲν ὁρῶσιν , ὁ δὲ νοῦς δι’ ὀφθαλμῶν τηλαυγέστερον , καὶ ἀκούει μὲν ὦτα , ὁ δὲ νοῦς δι’ ὤτων ἄμεινον , καὶ ὀσφραίνονται μὲν οἱ μυκτῆρες , ἡ δὲ ψυχὴ διὰ ῥινῶν ἐναργέστερον , καὶ αἱ ἄλλαι αἰσθήσεις τῶν καθ’ αὑτὰς ἀντιλαμβάνονται , καθαρώτερον δὲ καὶ εἱλικρινέστερον ἡ διάνοια — κυρίως γὰρ εἰπεῖν ἥδ’ ἐστὶν ὀφθαλμὸς μὲν ὀφθαλμῶν , ἀκοὴ δὲ ἀκοῆς καὶ ἑκάστης τῶν αἰσθήσεων αἴσθησις εἱλικρινεστέρα , χρωμένη μὲν ἐκείναις ὡς ἐν δικαστηρίῳ ὑπηρέτισι , δικάζουσα δ’ αὐτὴ τὰς φύσεις τῶν ὑποκειμένων , ὡς τοῖς μὲν συναινεῖν , τὰ δὲ ἀποστρέφεσθαι — , οὕτως αἱ μὲν λεγόμεναι μέσαι τέχναι ταῖς κατὰ τὸ σῶμα δυνάμεσιν ἐοικυῖαι τοῖς θεωρήμασιν ἐντυγχάνουσι κατά τινας ἁπλᾶς ἐπιβολάς , ἀκριβέστερον δὲ ἐπιστῆμαι καὶ σὺν ἐξετάσει περιττῇ .
Lemmas: ὥσπερ γάρ ὀφθαλμός μέν ὁράω , ὁ δέ νόος διά ὀφθαλμός τηλαυγής , καί ἀκούω μέν οὖς , ὁ δέ νόος διά οὖς ἀγαθός , καί ὀσφραίνομαι μέν ὁ μυκτήρ , ὁ δέ ψυχή διά ῥίς ἐναργής , καί ὁ ἄλλος αἴσθησις ὁ κατά ἑαυτοῦ ἀντιλαμβάνω , καθαρός δέ καί εἰλικρινής ὁ διάνοια — κύριος γάρ λέγω ὅδε εἰμί ὀφθαλμός μέν ὀφθαλμός , ἀκοή δέ ἀκοή καί ἕκαστος ὁ αἴσθησις αἴσθησις εἰλικρινής , χράω μέν ἐκεῖνος ὡς ἐν δικαστήριον ὑπήρετις , δικάζω δέ αὐτός ὁ φύσις ὁ ὑπόκειμαι , ὡς ὁ μέν συναινέω , ὁ δέ ἀποστρέφω — , οὕτως ὁ μέν λέγω μέσος τέχνη ὁ κατά ὁ σῶμα δύναμις ἔοικα ὁ θεώρημα ἐντυγχάνω κατά τις ἁπλόος ἐπιβολή , ἀκριβής δέ ἐπιστήμη καί σύν ἐξέτασις περισσός .
philo-judaeus-philosophy.de-congressu-eruditionis-gratia 144
ὃ γὰρ νοῦς πρὸς αἴσθησιν , τοῦτ’ ἐπιστήμη πρὸς τέχνην ἐστί · καθάπερ γὰρ αἴσθησίς τις αἰσθήσεων , ὡς ἐλέχθη πρότερον , ἐστὶν ἡ ψυχή * * * ἐκείνων μὲν οὖν ἑκάστη μικρὰ ἄττα τῶν ἐν τῇ φύσει παρεσπάσατο , περὶ ἃ πονεῖται καὶ πραγματεύεται , γραμμὰς μὲν γεωμετρία , φθόγγους δὲ μουσική , φιλοσοφία δὲ πᾶσαν τὴν τῶν ὄντων φύσιν · ὕλη γάρ ἐστιν αὐτῆς ὅδε ὁ κόσμος καὶ πᾶσα ἡ τῶν ὄντων ὁρατή τε καὶ ἀόρατος οὐσία .
Lemmas: ὅς γάρ νόος πρός αἴσθησις , οὗτος ἐπιστήμη πρός τέχνη εἰμί · καθά γάρ αἴσθησις τις αἴσθησις , ὡς λέγω πρότερος , εἰμί ὁ ψυχή * * * ἐκεῖνος μέν οὖν ἕκαστος μικρός τις ὁ ἐν ὁ φύσις παρασπάω , περί ὅς πονέω καί πραγματεύομαι , γραμμή μέν γεωμετρία , φθόγγος δέ μουσική , φιλοσοφία δέ πᾶς ὁ ὁ εἰμί φύσις · ὕλη γάρ εἰμί αὐτός ὅδε ὁ κόσμος καί πᾶς ὁ ὁ εἰμί ὁρατός τε καί ἀόρατος οὐσία .
philo-judaeus-philosophy.de-congressu-eruditionis-gratia 145
τί οὖν θαυμαστόν , εἰ ἡ τὰ ὅλα καθορῶσα θεᾶται καὶ τὰ μέρη , καὶ ἄμεινον ἐκείνων , ἅτε ὀφθαλμοῖς μείζοσι καὶ ὀξυδερκεστέροις ἐνομματωθεῖσα ; εἰκότως οὖν ἡ κυρία φιλοσοφία τὴν μέσην παιδείαν , τὴν θεραπαινίδα αὐτῆς , ἐγκύμονα θεάσεται μᾶλλον ἢ ἑαυτὴν ἐκείνη .
Lemmas: τίς οὖν θαυμαστός , εἰ ὁ ὁ ὅλος καθοράω θεάομαι καί ὁ μέρος , καί ἀγαθός ἐκεῖνος , ἅτε ὀφθαλμός μέγας καί ὀξυδερκής ἐνομματόω ; ἔοικα οὖν ὁ κύριος φιλοσοφία ὁ μέσος παιδεία , ὁ θεραπαινίς αὐτός , ἐγκύμων θεάομαι μάλα ἤ ἑαυτοῦ ἐκεῖνος .
philo-judaeus-philosophy.de-congressu-eruditionis-gratia 146
καίτοι γ’ οὐδὲ τοῦτό τις ἀγνοεῖ , ὅτι πάσαις ταῖς κατὰ μέρος τὰς ἀρχὰς καὶ τὰ σπέρματα , ἐξ ὧν ἀναβλαστεῖν ἔδοξε τὰ θεωρήματα , φιλοσοφία δεδώρηται . ἰσόπλευρα γὰρ καὶ σκαληνὰ κύκλους τε καὶ πολυγώνια καὶ τὰ ἄλλα σχήματα γεωμετρία προσεξεῦρε , σημείου δὲ καὶ γραμμῆς καὶ ἐπιφανείας καὶ στερεοῦ φύσιν , ἃ δὴ ῥίζαι καὶ θεμέλιοι τῶν λεχθέντων εἰσίν , οὐκέτι γεωμετρία .
Lemmas: καίτοι γε οὐδέ οὗτος τις ἀγνοέω , ὅτι πᾶς ὁ κατά μέρος ὁ ἀρχή καί ὁ σπέρμα , ἐκ ὅς ἀναβλαστάνω δοκέω ὁ θεώρημα , φιλοσοφία δωρέω . ἰσόπλευρος γάρ καί σκαληνός κύκλος τε καί πολυγώνιος καί ὁ ἄλλος σχῆμα γεωμετρία προσεξευρίσκω , σημεῖον δέ καί γραμμή καί ἐπιφάνεια καί στερεός φύσις , ὅς δή ῥίζα καί θεμέλιος ὁ λέγω εἰμί , οὐκέτι γεωμετρία .
philo-judaeus-philosophy.de-congressu-eruditionis-gratia 147
πόθεν γὰρ αὐτῇ λέγειν ὁριζομένῃ , ὅτι σημεῖον μέν ἐστιν οὗ μέρος οὐδέν , γραμμὴ δὲ μῆκος ἀπλατές , ἐπιφάνεια δὲ ὃ μῆκος καὶ πλάτος μόνον ἔχει , στερεὸν δὲ ὃ τὰς τρεῖς ἔχει διαστάσεις , μῆκος , πλάτος , βάθος ; ταῦτα γὰρ ἀνάκειται φιλοσοφίᾳ καὶ ἡ περὶ ὅρων πραγματεία πᾶσα τῷ φιλοσόφῳ .
Lemmas: πόθεν γάρ αὐτός λέγω ὁρίζω , ὅτι σημεῖον μέν εἰμί ὅς μέρος οὐδείς , γραμμή δέ μῆκος ἀπλατής , ἐπιφάνεια δέ ὅς μῆκος καί πλάτος μόνος ἔχω , στερεός δέ ὅς ὁ τρεῖς ἔχω διάστασις , μῆκος , πλάτος , βάθος ; οὗτος γάρ ἀνάκειμαι φιλοσοφία καί ὁ περί ὅρος πραγματεία πᾶς ὁ φιλόσοφος .
philo-judaeus-philosophy.de-congressu-eruditionis-gratia 148
τό γε μὴν γράφειν καὶ ἀναγινώσκειν γραμματικῆς τῆς ἀτελεστέρας ἐπάγγελμα , ἣν παρατρέποντές τινες γραμματιστικὴν καλοῦσι , τῆς δὲ τελειοτέρας ἀνάπτυξις τῶν παρὰ ποιηταῖς τε καὶ συγγραφεῦσιν . ἐπειδὰν οὖν περὶ τῶν τοῦ λόγου διεξέρχωνται μερῶν , τότε οὐ τὰ φιλοσοφίας εὑρήματα παρασπῶνταί τε καὶ παρεργολαβοῦσι ;
Lemmas: ὁ γε μήν γράφω καί ἀναγιγνώσκω γραμματικός ὁ ἀτελής ἐπάγγελμα , ὅς παρατρέπω τις γραμματιστική καλέω , ὁ δέ τέλειος ἀνάπτυξις ὁ παρά ποιητής τε καί συγγραφεύς . ἐπειδάν οὖν περί ὁ ὁ λόγος διεξέρχομαι μέρος , τότε οὐ ὁ φιλοσοφία εὕρημα παρασπάω τε καί παρεργολαβέω ;
philo-judaeus-philosophy.de-congressu-eruditionis-gratia 149
ταύτης γὰρ ἴδιον ἐξετάζειν , τί σύνδεσμος , τί ὄνομα , τί ῥῆμα , τί κοινὸν ὄνομα , τί ἴδιον , τί ἐλλιπὲς ἐν λόγῳ , τί πλῆρες , τί ἀποφαντόν , τί ἐρώτημα , τί πύσμα , τί περιεκτικόν , τί εὐκτικόν , τί ἀρατικόν · τὰς γὰρ περὶ αὐτοτελῶν καὶ ἀξιωμάτων καὶ κατηγορημάτων πραγματείας ἥδ’ ἐστὶν ἡ συνθεῖσα .
Lemmas: οὗτος γάρ ἴδιος ἐξετάζω , τίς σύνδεσμος , τίς ὄνομα , τίς ῥῆμα , τίς κοινός ὄνομα , τίς ἴδιος , τίς ἐλλιπής ἐν λόγος , τίς πλήρης , τίς ἀπόφαντος , τίς ἐρώτημα , τίς πύσμα , τίς περιεκτικόν , τίς εὐκτικός , τίς ἀρατικός · ὁ γάρ περί αὐτοτελής καί ἀξίωμα καί κατηγόρημα πραγματεία ὅδε εἰμί ὁ συντίθημι .
philo-judaeus-philosophy.de-congressu-eruditionis-gratia 150
ἡμίφωνον δὲ ἢ φωνῆεν ἢ παντελῶς ἄφωνον στοιχεῖον ἰδεῖν , καὶ πῶς ἕκαστον τούτων εἴωθε λέγεσθαι , καὶ πᾶσα ἡ περὶ φωνῆς καὶ στοιχείων καὶ τῶν τοῦ λόγου μερῶν ἰδέα οὐ φιλοσοφίᾳ πεπόνηται καὶ κατήνυσται ; βραχείας δ’ ὥσπερ ἀπὸ χειμάρρου σπάσαντες λιβάδας καὶ βραχυτέραις ταῖς ἑαυτῶν ψυχαῖς ἐναποθλίψαντες τὸ κλαπὲν οἱ φῶρες οὐκ ἐρυθριῶσι προφέροντες ὡς ἴδιον .
Lemmas: ἡμίφωνος δέ ἤ φωνήεις ἤ παντελής ἄφωνος στοιχεῖον ὁράω , καί πῶς ἕκαστος οὗτος εἴωθα λέγω , καί πᾶς ὁ περί φωνή καί στοιχεῖον καί ὁ ὁ λόγος μέρος ἰδέα οὐ φιλοσοφία πονέω καί κατανύω ; βραχύς δέ ὥσπερ ἀπό χείμαρρος σπάω λιβάς καί βραχύς ὁ ἑαυτοῦ ψυχή ἐναποθλίβω ὁ κλέπτω ὁ φώρ οὐ ἐρυθριάω προφέρω ὡς ἴδιος .
philo-judaeus-philosophy.de-congressu-eruditionis-gratia 151
Οὗ χάριν φρυαττόμενοι τῆς κυρίας , ᾗ τὸ κῦρος ὄντως καὶ ἡ τῶν θεωρουμένων ἀνάκειται βεβαίωσις , ἀλογοῦσι . συναισθομένη δὲ αὕτη τῆς ὀλιγωρίας τούτων ἐλέγξει καὶ μετὰ παρρησίας φήσει · ἀδικοῦμαι καὶ παρασπονδοῦμαι τό γε ἐφ’ ὑμῖν ὁμολογίας παραβαίνουσιν .
Lemmas: ὅς χάριν φρυάσσομαι ὁ κυρία , ὅς ὁ κῦρος ὄντως καί ὁ ὁ θεωρέω ἀνάκειμαι βεβαίωσις , ἀλογέω . συναισθάνομαι δέ οὗτος ὁ ὀλιγωρία οὗτος ἐλέγχω καί μετά παρρησία φημί · ἀδικέω καί παρασπονδέω ὁ γε ἐπί σύ ὁμολογία παραβαίνω .
philo-judaeus-philosophy.de-congressu-eruditionis-gratia 152
ἀφ’ οὗ γὰρ ἐνεκολπίσασθε τὰ προπαιδεύματα , τῆς ἐμῆς θεραπαινίδος τὰ ἔγγονα , τὴν μὲν ὡς γαμετὴν ἐξετιμήσατε , ἐμὲ δὲ οὕτως ἀπεστράφητε , ὡς μηδὲ πώποτε ἐς ταὐτὸν ἐλθόντες . ἀλλ’ ἴσως ἐγὼ μὲν ταῦτα περὶ ὑμῶν ὑπείληφα , ἐκ τῆς φανερᾶς πρὸς τὴν οἰκέτιν ὁμιλίας τὴν ἄδηλον πρὸς ἐμὲ αὐτὴν ἀλλοτρίωσιν τεκμαιρομένη · εἰ δ’ ὑμεῖς ἐναντίως ἢ ὡς ὑπείληφα διάκεισθε , γνῶναι μὲν ἀμήχανον ἑτέρῳ , ῥᾴδιον δὲ μόνῳ θεῷ .
Lemmas: ἀπό ὅς γάρ ἐγκολπίζω ὁ προπαίδευμα , ὁ ἐμός θεραπαινίς ὁ ἔγγονος , ὁ μέν ὡς γαμετή ἐκτιμάω , ἐγώ δέ οὕτως ἀποστρέφω , ὡς μηδέ πώποτε εἰς αὐτός ἔρχομαι . ἀλλά ἴσως ἐγώ μέν οὗτος περί σύ ὑπολαμβάνω , ἐκ ὁ φανερός πρός ὁ οἰκέτις ὁμιλία ὁ ἄδηλος πρός ἐγώ αὐτός ἀλλοτρίωσις τεκμαίρομαι · εἰ δέ σύ ἐναντίος ἤ ὡς ὑπολαμβάνω διάκειμαι , γιγνώσκω μέν ἀμήχανος ἕτερος , ῥᾴδιος δέ μόνος θεός .
philo-judaeus-philosophy.de-congressu-eruditionis-gratia 153
διόπερ οἰκείως ἐρεῖ · „ κρίναι ὁ θεὸς ἀνὰ μέσον ἐμοῦ καὶ σοῦ “ ( Gen . 16,5 ) , οὐ προκατεγνωκυῖα ὡς ἠδικηκότος , ἀλλ’ ἐνδοιάζουσα ὡς τάχ’ ἂν ἴσως καὶ κατορθοῦντος · ὅπερ ἀψευδῶς οὐκ εἰς μακρὰν ἀναφαίνεται δι’ ὧν ἀπολογούμενος καὶ τὸν ἐνδοιασμὸν αὐτῆς ἐξιώμενός φησιν · „ ἰδοὺ ἡ παιδίσκη ἐν ταῖς χερσί σου , χρῶ αὐτῇ , ὡς ἄν σοι ἀρεστὸν ᾖ “ ( Gen . 16,6 ) .
Lemmas: διόπερ οἰκεῖος λέγω · „ κρίνω ὁ θεός ἀνά μέσος ἐγώ καί σύ “ ( Gen . 16,5 ) , οὐ προκαταγιγνώσκω ὡς ἀδικέω , ἀλλά ἐνδοιάζω ὡς τάχα ἄν ἴσως καί κατορθόω · ὅς ἀψευδής οὐ εἰς μακρός ἀναφαίνω διά ὅς ἀπολογέομαι καί ὁ ἐνδοιασμός αὐτός ἐξιάομαι φημί · „ ἰδού ὁ παιδίσκη ἐν ὁ χείρ σύ , χράω αὐτός , ὡς ἄν σύ ἀρεστός εἰμί “ ( Gen . 16,6 ) .
philo-judaeus-philosophy.de-congressu-eruditionis-gratia 154
καὶ γὰρ ὁ παιδίσκην εἰπὼν ἀμφότερα ὁμολογεῖ , τό τε δούλην καὶ τὸ νηπίαν εἶναι — τὸ γὰρ τῆς παιδίσκης ὄνομα ἑκατέρῳ τούτων ἐφαρμόζει — , συνομολογεῖ δὲ πάντως εὐθὺς καὶ τἀναντία , τῇ μὲν νηπίᾳ τὴν τελείαν , τῇ δὲ δούλῃ τὴν κυρίαν , μονονοὺ βοῶν ἄντικρυς , ὅτι τὴν μὲν ἐγκύκλιον παιδείαν καὶ ὡς νεωτέραν καὶ ὡς θεραπαινίδα ἀσπάζομαι , τὴν δὲ ἐπιστήμην καὶ φρόνησιν ὡς τελείαν καὶ δέσποιναν ἐκτετίμηκα .
Lemmas: καί γάρ ὁ παιδίσκη λέγω ἀμφότερος ὁμολογέω , ὁ τε δούλη καί ὁ νήπιος εἰμί — ὁ γάρ ὁ παιδίσκη ὄνομα ἑκάτερος οὗτος ἐφαρμόζω — , συνομολογέω δέ πάντως εὐθύς καί ἐναντίος , ὁ μέν νήπιος ὁ τέλειος , ὁ δέ δούλη ὁ κυρία , μονονού βοάω ἄντικρυς , ὅτι ὁ μέν ἐγκύκλιος παιδεία καί ὡς νέος καί ὡς θεραπαινίς ἀσπάζομαι , ὁ δέ ἐπιστήμη καί φρόνησις ὡς τέλειος καί δέσποινα ἐκτιμάω .
philo-judaeus-philosophy.de-congressu-eruditionis-gratia 155
τὸ δὲ " ἐν ταῖς χερσί σου “ δηλοῖ μὲν τὸ ὑποχείριός ἐστί σοι . σημαίνει δὲ καὶ τοιοῦτον ἕτερον · τὰ μὲν τῆς δούλης εἰς χεῖρας ἀφικνεῖται σώματος — σωματικῶν γὰρ ὀργάνων καὶ δυνάμεων τὰ ἐγκύκλια χρεῖα — , τὰ δὲ τῆς κυρίας εἰς ψυχὴν ἔρχεται · λογισμοῖς γὰρ τὰ κατά τε φρόνησιν καὶ ἐπιστήμην ἀνατίθεται .
Lemmas: ὁ δέ " ἐν ὁ χείρ σύ “ δηλόω μέν ὁ ὑποχείριος εἰμί σύ . σημαίνω δέ καί τοιοῦτος ἕτερος · ὁ μέν ὁ δούλη εἰς χείρ ἀφικνέομαι σῶμα — σωματικός γάρ ὄργανον καί δύναμις ὁ ἐγκύκλιος χρεῖος — , ὁ δέ ὁ κυρία εἰς ψυχή ἔρχομαι · λογισμός γάρ ὁ κατά τε φρόνησις καί ἐπιστήμη ἀνατίθημι .
philo-judaeus-philosophy.de-congressu-eruditionis-gratia 156
ὥσθ’ ὅσῳ δυνατώτερον καὶ δραστικώτερον καὶ τοῖς ὅλοις κρεῖττον διάνοια χειρός ἐστι , τοσούτῳ τῆς ἐγκυκλίου μουσικῆς ἐπιστήμην καὶ φρόνησιν θαυμασιωτέραν εἶναι νενόμικα καὶ διαφερόντως ἐκτετίμηκα . λαβοῦσα οὖν , ὦ καὶ ὑπάρχουσα καὶ πρὸς ἐμοῦ νομιζομένη κυρία , τὴν ἐμὴν ἅπασαν παιδείαν ὡς θεραπαινίδι χρῶ , „ ὡς εὐάρεστόν σοι . “
Lemmas: ὥστε ὅσος δυνατός καί δραστικός καί ὁ ὅλος κρατύς διάνοια χείρ εἰμί , τοσοῦτος ὁ ἐγκύκλιος μουσική ἐπιστήμη καί φρόνησις θαυμάσιος εἰμί νομίζω καί διαφερόντως ἐκτιμάω . λαμβάνω οὖν , ὦ καί ὑπάρχω καί πρός ἐγώ νομίζω κυρία , ὁ ἐμός ἅπας παιδεία ὡς θεραπαινίς χράω , „ ὡς εὐάρεστος σύ . “
philo-judaeus-philosophy.de-congressu-eruditionis-gratia 157
τὸ δὲ σοὶ εὐάρεστον οὐκ ἀγνοῶ ὅτι πάντως ἐστὶν ἀγαθόν , εἰ καὶ μὴ προσηνές , καὶ ὠφέλιμον , εἰ καὶ μακρὰν τοῦ ἡδέος ἀφέστηκεν . ἀγαθὸν δὲ καὶ ὠφέλιμον τοῖς ἐλέγχου δεομένοις νουθεσία , ὃ ἑτέρῳ ὀνόματι κάκωσιν ὁ ἱερὸς μηνύει λόγος .
Lemmas: ὁ δέ σύ εὐάρεστος οὐ ἀγνοέω ὅτι πάντως εἰμί ἀγαθός , εἰ καί μή προσηνής , καί ὠφέλιμος , εἰ καί μακρός ὁ ἡδύς ἀφίστημι . ἀγαθός δέ καί ὠφέλιμος ὁ ἔλεγχος δέω νουθεσία , ὅς ἕτερος ὄνομα κάκωσις ὁ ἱερός μηνύω λόγος .
philo-judaeus-philosophy.de-congressu-eruditionis-gratia 158
Διόπερ ἐπιφέρει · „ καὶ ἐκάκωσεν αὐτὴν “ ( Gen . 16 , 6 ) , ἴσον τῷ ἐνουθέτησε καὶ ἐσωφρόνισε . λυσιτελὲς γὰρ σφόδρα τοῖς ἐν ἀδείᾳ καὶ ἐκεχειρίᾳ , καθάπερ ἵπποις ἀφηνιασταῖς , ὀξὺ κέντρον , ἐπεὶ μάστιγι μόλις καὶ ἀγωγῇ δαμασθῆναι καὶ τιθασευθῆναι δύνανται .
Lemmas: διόπερ ἐπιφέρω · „ καί κακόω αὐτός “ ( Gen . 16 , 6 ) , ἴσος ὁ νουθετέω καί σωφρονίζω . λυσιτελής γάρ σφόδρα ὁ ἐν ἄδεια καί ἐκεχειρία , καθά ἵππος ἀφηνιαστής , ὀξύς κέντρον , ἐπεί μάστιξ μόλις καί ἀγωγή δαμάζω καί τιθασεύω δύναμαι .
philo-judaeus-philosophy.de-congressu-eruditionis-gratia 159
ἢ τὰ προκείμενα ἆθλα οὐχ ὁρᾷς τοῖς ἀνεπιπλήκτοις ; λιπῶσιν , εὐρύνονται , πιαίνονται , λαμπρὸν πνέουσιν · εἶτα αἴρονται τὰ ἀσεβείας , οἱ πανάθλιοι καὶ βαρυδαίμονες , οἰκτρὰ βραβεῖα , ἐπ’ ἀθεότητι κηρυττόμενοι καὶ στεφανούμενοι . διὰ γὰρ τὴν λείως ῥέουσαν εὐτυχίαν ὑπέλαβον ἑαυτοὺς εἶναι τοὺς ὑπαργύρους καὶ ὑποχρύσους θεούς , νομίσματος κεκιβδηλευμένου τὸν τρόπον , τοῦ ἀληθινοῦ καὶ ὄντως ὄντος ἐκλαθόμενοι .
Lemmas: ἤ ὁ πρόκειμαι ἆθλον οὐ ὁράω ὁ ἀνεπίπληκτος ; λιπάω , εὐρύνω , πιαίνω , λαμπρός πνέω · εἶτα ἀείρω ὁ ἀσέβεια , ὁ πανάθλιος καί βαρυδαίμων , οἰκτρός βραβεῖον , ἐπί ἀθεότης κηρύσσω καί στεφανόω . διά γάρ ὁ λεῖος ῥέω εὐτυχία ὑπολαμβάνω ἑαυτοῦ εἰμί ὁ ὑπάργυρος καί ὑπόχρυσος θεός , νόμισμα κιβδηλεύω ὁ τρόπος , ὁ ἀληθινός καί ὄντως εἰμί ἐκλανθάνω .
philo-judaeus-philosophy.de-congressu-eruditionis-gratia 160
μαρτυρεῖ δὲ καὶ Μωυσῆς ἐν οἷς φησιν · „ ἐλιπάνθη , ἐπαχύνθη , ἐπλατύνθη καὶ ἐγκατέλιπε θεὸν τὸν ποιήσαντα αὐτόν “ ( Deut . 32,15 ) · ὥστε εἰ ἡ ἐπὶ πλέον ἄνεσις τὸ μέγιστον κακόν , ἀσέβειαν , ὠδίνει , τοὐναντίον ἡ μετὰ νόμου κάκωσις ἀγαθὸν τέλειον ἀποτίκτει , τὴν ἀοίδιμον νουθεσίαν .
Lemmas: μαρτυρέω δέ καί Μωϋσῆς ἐν ὅς φημί · „ λιπαίνω , παχύνω , πλατύνω καί ἐγκαταλείπω θεός ὁ ποιέω αὐτός “ ( Deut . 32,15 ) · ὥστε εἰ ὁ ἐπί πολύς ἄνεσις ὁ μέγας κακός , ἀσέβεια , ὠδίνω , ἐναντίος ὁ μετά νόμος κάκωσις ἀγαθός τέλειος ἀποτίκτω , ὁ ἀοίδιμος νουθεσία .
philo-judaeus-philosophy.de-congressu-eruditionis-gratia 161
ἐνθένδε ὁρμηθεὶς καὶ τῆς πρώτης ἑορτῆς τὸ σύμβολον „ ἄρτον κακώσεως “ εἶπε ( Deut . 16,3 ) , τὰ ἄζυμα . καίτοι τίς οὐκ οἶδεν , ὅτι ἑορταὶ καὶ θαλίαι περιποιοῦσιν ἱλαρὰς εὐφροσύνας καὶ εὐθυμίας , οὐ κακώσεις ;
Lemmas: ἐνθένδε ὁρμάω καί ὁ πρῶτος ἑορτή ὁ σύμβολον „ ἄρτος κάκωσις “ λέγω ( Deut . 16,3 ) , ὁ ἄζυμος . καίτοι τίς οὐ οἶδα , ὅτι ἑορτή καί θαλία περιποιέω ἱλαρός εὐφροσύνη καί εὐθυμία , οὐ κάκωσις ;
philo-judaeus-philosophy.de-congressu-eruditionis-gratia 162
ἀλλὰ δῆλον , ὡς ὀνόματι κατακέχρηται πόνου , τοῦ σωφρονιστοῦ . τὰ γὰρ πλεῖστα καὶ μέγιστα τῶν ἀγαθῶν ἀσκητικαῖς ἀθλήσεσι καὶ ἡβῶσι πόνοις εἴωθε περιγίνεσθαι · ψυχῆς δὲ ἑορτὴ ζῆλος ὁ τῶν ἀρίστων καὶ τελεσφορούμενος πόνος . οὗ χάριν διείρηται καὶ „ ἐπὶ πικρίδων τὰ ἄζυμα ἐσθίειν “ ( Exod . 12,8 ) οὐχ ὡς προσεψήματος , ἀλλ’ ἐπειδὴ τὸ μὴ οἰδεῖν καὶ ἀναζεῖν ταῖς ἐπιθυμίαις , ἐστάλθαι δὲ καὶ συνῆχθαι πρὸς ἀηδίας οἱ πολλοὶ τίθενται , πικρὸν ἡγούμενοι τὸ ἀπομαθεῖν τὸ πάθος , ὅπερ ἐστὶν
Lemmas: ἀλλά δῆλος , ὡς ὄνομα καταχράω πόνος , ὁ σωφρονιστής . ὁ γάρ πολύς καί μέγας ὁ ἀγαθός ἀσκητικός ἄθλησις καί ἡβάω πόνος εἴωθα περιγίγνομαι · ψυχή δέ ἑορτή ζῆλος ὁ ὁ ἀγαθός καί τελεσφορέω πόνος . ὅς χάριν διερῶ καί „ ἐπί πικρίς ὁ ἄζυμος ἐσθίω “ ( Exod . 12,8 ) οὐ ὡς προσέψημα , ἀλλά ἐπειδή ὁ μή οἰδέω καί ἀναζέω ὁ ἐπιθυμία , στέλλω δέ καί συνάγω πρός ἀηδία ὁ πολύς τίθημι , πικρός ἡγέομαι ὁ ἀπομανθάνω ὁ πάθος , ὅς εἰμί
philo-judaeus-philosophy.de-congressu-eruditionis-gratia 163
εὐφροσύνη καὶ ἑορτὴ διανοίᾳ φιλάθλῳ . ταύτης ἕνεκά μοι δοκεῖ τῆς αἰτίας ἐν χωρίῳ , ὃ κέκληται πικρία , τὰ νόμιμα ἀναδιδαχθῆναι · ἡδὺ μὲν γὰρ τὸ ἀδικεῖν , ἐπίπονον δὲ τὸ δικαιοπραγεῖν · τοῦτο δέ ἐστιν ὁ ἀψευδέστατος νόμος . ἐξελθόντες , γάρ φησιν , ἐκ τῶν Αἰγυπτιακῶν παθῶν „ ἦλθον εἰς Μερρά , καὶ οὐκ ἠδύναντο πιεῖν ὕδωρ ἐκ Μερρῶν · πικρὸν γὰρ ἦν . διὰ τοῦτο ἐπωνομάσθη τὸ ὄνομα τοῦ τόπου ἐκείνου πικρία . καὶ διεγόγγυζεν ὁ λαὸς κατὰ Μωυσῆ λέγοντες · τί πιόμεθα ; ἐβόησε δὲ Μωυσῆς πρὸς κύριον , καὶ ἔδειξεν αὐτῷ κύριος ξύλον , καὶ ἐνέβαλεν αὐτὸ εἰς τὸ ὕδωρ , καὶ ἐγλυκάνθη τὸ ὕδωρ . ἐκεῖ ἔθετο αὐτῷ δικαιώματα καὶ κρίσεις , κἀκεῖ αὐτὸν ἐπείραζεν “ ( Exod . 15,23—25 ) .
Lemmas: εὐφροσύνη καί ἑορτή διάνοια φίλαθλος . οὗτος ἕνεκα ἐγώ δοκέω ὁ αἰτία ἐν χωρίον , ὅς καλέω πικρία , ὁ νόμιμος ἀναδιδάσκω · ἡδύς μέν γάρ ὁ ἀδικέω , ἐπίπονος δέ ὁ δικαιοπραγέω · οὗτος δέ εἰμί ὁ ἀψευδής νόμος . ἐξέρχομαι , γάρ φημί , ἐκ ὁ Αἰγυπτιακός πάθος „ ἔρχομαι εἰς Μερρά , καί οὐ δύναμαι πίνω ὕδωρ ἐκ Μέρραι · πικρός γάρ εἰμί . διά οὗτος ἐπονομάζω ὁ ὄνομα ὁ τόπος ἐκεῖνος πικρία . καί διαγογγύζω ὁ λαός κατά Μωϋσῆς λέγω · τίς πίνω ; βοάω δέ Μωϋσῆς πρός κύριος , καί δείκνυμι αὐτός κύριος ξύλον , καί ἐμβάλλω αὐτός εἰς ὁ ὕδωρ , καί γλυκαίνω ὁ ὕδωρ . ἐκεῖ τίθημι αὐτός δικαίωμα καί κρίσις , ἐκεῖ αὐτός πειράω “ ( Exod . 15,23—25 ) .
philo-judaeus-philosophy.de-congressu-eruditionis-gratia 164
ἡ γὰρ ἄδηλος ἀπόπειρα καὶ δοκιμασία τῆς ψυχῆς ἐστιν ἐν τῷ πονεῖν καὶ πικραίνεσθαι · ὅπῃ γὰρ ταλαντεύσει , χαλεπὸν διαγνῶναι . οἱ μὲν γὰρ προκαμόντες ἀνέπεσον , βαρὺν ἀντίπαλον ἡγησάμενοι τὸν πόνον , καὶ τὰς χεῖρας ὑπ’ ἀσθενείας ὥσπερ ἀπειρηκότες ἀθληταὶ καθῆκαν , παλινδρομεῖν εἰς Αἴγυπτον ἐπὶ τὴν ἀπόλαυσιν τοῦ πάθους ἐγνωκότες .
Lemmas: ὁ γάρ ἄδηλος ἀπόπειρα καί δοκιμασία ὁ ψυχή εἰμί ἐν ὁ πονέω καί πικραίνω · ὅπῃ γάρ ταλαντεύω , χαλεπός διαγιγνώσκω . ὁ μέν γάρ προκάμνω ἀναπίπτω , βαρύς ἀντίπαλος ἡγέομαι ὁ πόνος , καί ὁ χείρ ὑπό ἀσθένεια ὥσπερ ἀπολέγω ἀθλητής καθίημι , παλινδρομέω εἰς Αἴγυπτος ἐπί ὁ ἀπόλαυσις ὁ πάθος γιγνώσκω .
philo-judaeus-philosophy.de-congressu-eruditionis-gratia 165
οἱ δὲ τὰ φοβερὰ καὶ δεινὰ τῆς ἐρήμης πάνυ τλητικῶς καὶ ἐρρωμένως ἀναδεχόμενοι τὸν ἀγῶνα τοῦ βίου διήθλησαν ἀδιάφθορον καὶ ἀήττητον φυλάξαντες καὶ τῶν τῆς φύσεως ἀναγκαίων κατεξαναστάντες , ὡς πεῖναν , δίψος [ ῥῖγος ] , κρύος , θάλπος , ὅσα τοὺς ἄλλους εἴωθε δουλοῦσθαι , κατὰ πολλὴν ἰσχύος περιουσίαν ὑπάγεσθαι .
Lemmas: ὁ δέ ὁ φοβερός καί δεινός ὁ ἐρῆμος πάνυ τλητικός καί ἐρρωμένος ἀναδέχομαι ὁ ἀγών ὁ βίος διαθλέω ἀδιάφθορος καί ἀήσσητος φυλάσσω καί ὁ ὁ φύσις ἀναγκαῖος κατεξανίσταμαι , ὡς πεῖνα , δίψος [ ῥῖγος ] , κρύος , θάλπος , ὅσος ὁ ἄλλος εἴωθα δουλόω , κατά πολύς ἰσχύς περιουσία ὑπάγω .
philo-judaeus-philosophy.de-congressu-eruditionis-gratia 166
αἴτιον δὲ ἐγένετο οὐ ψιλὸς ὁ πόνος , ἀλλὰ σὺν τῷ γλυκανθῆναι · λέγει γάρ · „ ἐγλυκάνθη τὸ ὕδωρ , “ γλυκὺς δὲ καὶ ἡδὺς πόνος ἑτέρῳ ὀνόματι φιλοπονία καλεῖται . τὸ γὰρ ἐν πόνῳ γλυκὺ ἔρως ἐστὶ καὶ πόθος καὶ ζῆλος καὶ φιλία τοῦ καλοῦ .
Lemmas: αἴτιος δέ γίγνομαι οὐ ψιλός ὁ πόνος , ἀλλά σύν ὁ γλυκαίνω · λέγω γάρ · „ γλυκαίνω ὁ ὕδωρ , “ γλυκύς δέ καί ἡδύς πόνος ἕτερος ὄνομα φιλοπονία καλέω . ὁ γάρ ἐν πόνος γλυκύς ἔρως εἰμί καί πόθος καί ζῆλος καί φιλία ὁ καλός .
philo-judaeus-philosophy.de-congressu-eruditionis-gratia 167
μηδεὶς οὖν τὴν τοιαύτην κάκωσιν ἀποστρεφέσθω , μηδ’ „ ἄρτον κακώσεως “ νομισάτω ποτὲ λέγεσθαι τὴν ἑορτῆς καὶ εὐφροσύνης τράπεζαν ἐπὶ βλάβῃ μᾶλλον ἢ ὠφελείᾳ · τρέφεται γὰρ τοῖς παιδείας δόγμασιν ἡ νουθετουμένη ψυχή .
Lemmas: μηδείς οὖν ὁ τοιοῦτος κάκωσις ἀποστρέφω , μηδέ „ ἄρτος κάκωσις “ νομίζω ποτέ λέγω ὁ ἑορτή καί εὐφροσύνη τράπεζα ἐπί βλάβη μάλα ἤ ὠφέλεια · τρέφω γάρ ὁ παιδεία δόγμα ὁ νουθετέω ψυχή .
philo-judaeus-philosophy.de-congressu-eruditionis-gratia 168
τὸ ἄζυμον πέμμα τοῦτο οὕτως ἐστὶν ἱερόν , ὥστε χρησμοῖς προστέτακται δώδεκα ἄρτους ἀζύμους ταῖς φυλαῖς ἰσαρίθμους προτιθέναι ἐπὶ τῆς ἐν τοῖς ἀδύτοις χρυσῆς τραπέζης ( Exod . 25 , 29 ) , καὶ καλοῦνται προθέσεως .
Lemmas: ὁ ἄζυμος πέμμα οὗτος οὕτως εἰμί ἱερός , ὥστε χρησμός προστάσσω δώδεκα ἄρτος ἄζυμος ὁ φυλή ἰσάριθμος προτίθημι ἐπί ὁ ἐν ὁ ἄδυτος χρύσεος τράπεζα ( Exod . 25 , 29 ) , καί καλέω πρόθεσις .
philo-judaeus-philosophy.de-congressu-eruditionis-gratia 169
καὶ νόμῳ δὲ ἀπείρηται πᾶσαν ζύμην καὶ πᾶν μέλι προσφέρειν τῷ βωμῷ ( Lev . 2,11 ) · χαλεπὸν γὰρ ἢ τὰς γλυκύτητας τῶν κατὰ τὸ σῶμα ἡδονῶν ἢ τὰς τῆς ψυχῆς ἀραιὰς καὶ χαύνους ἐπάρσεις καθιεροῦν ὡς ἅγια , τὰ φύσει βέβηλα καὶ ἀνίερα ἐξ αὑτῶν .
Lemmas: καί νόμος δέ ἀπολέγω πᾶς ζύμη καί πᾶς μέλι προσφέρω ὁ βωμός ( Lev . 2,11 ) · χαλεπός γάρ ἤ ὁ γλυκύτης ὁ κατά ὁ σῶμα ἡδονή ἤ ὁ ὁ ψυχή ἀραιός καί χαῦνος ἔπαρσις καθιερόω ὡς ἅγιος , ὁ φύσις βέβηλος καί ἀνίερος ἐκ ἑαυτοῦ .
philo-judaeus-philosophy.de-congressu-eruditionis-gratia 170
ἆρ’ οὖν οὐκ εἰκότως ἐπισεμνυνόμενος ὁ προφήτης λόγος , ὄνομα Μωυσῆς , ἐρεῖ · „ μνησθήσῃ πᾶσαν τὴν ὁδὸν ἣν ἤγαγέ σε κύριος ὁ θεὸς ἐν ἐρήμῳ , ὅπως ἂν κακώσῃ σε καὶ ἐκπειράσῃ σε καὶ διαγνωσθῇ τὰ ἐν καρδίᾳ σου , εἰ φυλάξεις ἐντολὰς αὐτοῦ ἢ οὔ · καὶ ἐκάκωσέ σε καὶ ἐλιμαγχόνησέ σε καὶ ἐψώμισέ σε τὸ μάννα , ὃ οὐκ ᾔδεισαν οἱ πατέρες σου , ἵνα ἀναγγείλῃ σοι , ὅτι οὐκ ἐπ’ ἄρτῳ μόνῳ ζήσεται ὁ ἄνθρωπος , ἀλλ’ ἐν παντὶ ῥήματι ἐκπορευομένῳ διὰ στόματος θεοῦ “ ( Deut . 8,2 . 3 ) ;
Lemmas: ἆρα οὖν οὐ ἔοικα ἐπισεμνύνομαι ὁ προφήτης λόγος , ὄνομα Μωϋσῆς , λέγω · „ μιμνῄσκω πᾶς ὁ ὁδός ὅς ἄγω σύ κύριος ὁ θεός ἐν ἐρῆμος , ὅπως ἄν κακόω σύ καί ἐκπειράζω σύ καί διαγιγνώσκω ὁ ἐν καρδία σύ , εἰ φυλάσσω ἐντολή αὐτός ἤ οὐ · καί κακόω σύ καί λιμαγχονέω σύ καί ψωμίζω σύ ὁ μάννα , ὅς οὐ οἶδα ὁ πατήρ σύ , ἵνα ἀναγγέλλω σύ , ὅτι οὐ ἐπί ἄρτος μόνος ζάω ὁ ἄνθρωπος , ἀλλά ἐν πᾶς ῥῆμα ἐκπορεύω διά στόμα θεός “ ( Deut . 8,2 . 3 ) ;
philo-judaeus-philosophy.de-congressu-eruditionis-gratia 171
τίς οὖν οὕτως ἀνόσιός ἐστιν , ὡς ὑπολαβεῖν κακωτὴν τὸν θεὸν καὶ λιμόν , οἴκτιστον ὄλεθρον , ἐπάγοντα τοῖς ἄνευ τροφῆς ζῆν μὴ δυναμένοις ; ἀγαθὸς γὰρ καὶ ἀγαθῶν αἴτιος , εὐεργέτης , σωτήρ , τροφεύς , πλουτοφόρος , μεγαλόδωρος , κακίαν ὅρων ἱερῶν ἀπεληλακώς · οὕτω γὰρ τὰ γῆς ἄχθη , τόν τε Ἀδὰμ καὶ Κάιν , ἐφυγάδευσεν ἐκ τοῦ παραδείσου . μὴ παραγώμεθα οὖν ταῖς φωναῖς ,
Lemmas: τίς οὖν οὕτως ἀνόσιος εἰμί , ὡς ὑπολαμβάνω κακωτής ὁ θεός καί λιμός , οἰκτρός ὄλεθρος , ἐπάγω ὁ ἄνευ τροφή ζάω μή δύναμαι ; ἀγαθός γάρ καί ἀγαθός αἴτιος , εὐεργέτης , σωτήρ , τροφεύς , πλουτοφόρος , μεγαλόδωρος , κακία ὅρος ἱερός ἀπελαύνω · οὕτως γάρ ὁ γῆ ἄχθος , ὁ τε Ἀδάμ καί Κάϊς , φυγαδεύω ἐκ ὁ παράδεισος . μή παρηγέομαι οὖν ὁ φωνή ,
philo-judaeus-philosophy.de-congressu-eruditionis-gratia 172
ἀλλὰ τὰ δι’ ὑπονοιῶν σημαινόμενα σκοπῶμεν καὶ λέγωμεν , ὅτι τὸ μὲν „ ἐκάκωσε “ ἴσον ἐστὶ τῷ ἐπαίδευσε καὶ ἐνουθέτησε καὶ ἐσωφρόνισε , τὸ δὲ „ λιμῷ παρέβαλεν “ οὐ σιτίων καὶ ποτῶν εἰργάσατο ἔνδειαν , ἀλλ’ ἡδονῶν καὶ ἐπιθυμιῶν φόβων τε καὶ λύπης καὶ ἀδικημάτων καὶ συνόλως ἁπάντων ὅσα ἢ κακιῶν ἐστιν ἢ παθῶν ἔργα .
Lemmas: ἀλλά ὁ διά ὑπόνοια σημαίνω σκοπέω καί λέγω , ὅτι ὁ μέν „ κακόω “ ἴσος εἰμί ὁ παιδεύω καί νουθετέω καί σωφρονίζω , ὁ δέ „ λιμός παραβάλλω “ οὐ σιτίον καί ποτόν ἐργάζομαι ἔνδεια , ἀλλά ἡδονή καί ἐπιθυμία φόβος τε καί λύπη καί ἀδίκημα καί σύνολος ἅπας ὅσος ἤ κακία εἰμί ἤ πάθος ἔργον .
philo-judaeus-philosophy.de-congressu-eruditionis-gratia 173
μαρτυρεῖ δὲ τὸ ἐπιλεγόμενον ἑξῆς · „ ἐψώμισέ σε τὸ μάννα . “ ἆρά γε τὸν τὴν ἄπονον καὶ ἀταλαίπωρον τροφὴν δίχα σπουδῆς τῶν ἀνθρώπων οὐκ ἐκ γῆς , ὡς ἔθος , ἀναδοθεῖσαν , ἀπ’ οὐρανοῦ δέ , τεράστιον ἔργον , ἐπ’ εὐεργεσίᾳ τῶν χρησομένων παρασχόμενον ἄξιον λέγειν λιμοῦ καὶ κακώσεως ἢ τοὐναντίον εὐθηνίας καὶ εὐετηρίας ἀδείας τε καὶ εὐνομίας αἴτιον ;
Lemmas: μαρτυρέω δέ ὁ ἐπιλέγω ἑξῆς · „ ψωμίζω σύ ὁ μάννα . “ ἆρα γε ὁ ὁ ἄπονος καί ἀταλαίπωρος τροφή δίχα σπουδή ὁ ἄνθρωπος οὐ ἐκ γῆ , ὡς ἔθος , ἀναδίδωμι , ἀπό οὐρανός δέ , τεράστιος ἔργον , ἐπί εὐεργεσία ὁ χράω παρέχω ἄξιος λέγω λιμός καί κάκωσις ἤ ἐναντίος εὐθηνία καί εὐετηρία ἄδεια τε καί εὐνομία αἴτιος ;
philo-judaeus-philosophy.de-congressu-eruditionis-gratia 174
ἀλλ’ οἱ πολλοὶ καὶ ἀγελαῖοι νομίζουσι τοὺς λόγοις θείοις τρεφομένους ἀθλίως καὶ ταλαιπώρως ζῆν — ἄγευστοι γάρ εἰσι τοῦ παντρόφου γεύματος σοφίας — , οἱ δ’ ἐν ταῖς εὐπαθείαις καὶ εὐφροσύναις λελήθασι διάγοντες .
Lemmas: ἀλλά ὁ πολύς καί ἀγελαῖος νομίζω ὁ λόγος θεῖος τρέφω ἄθλιος καί ταλαίπωρος ζάω — ἄγευστος γάρ εἰμί ὁ παντρόφος γεῦμα σοφία — , ὁ δέ ἐν ὁ εὐπάθεια καί εὐφροσύνη λανθάνω διάγω .
philo-judaeus-philosophy.de-congressu-eruditionis-gratia 175
οὕτω τοίνυν ἡ ποιὰ κάκωσις ὠφέλιμόν ἐστιν , ὥστε καὶ τὸ ταπεινότατον αὐτῆς , ἡ δουλεία , μέγα ἀγαθὸν νενόμισται . καὶ ταύτην ηὔξατό τις ἐν ταῖς ἱεραῖς ἀναγραφαῖς πατὴρ υἱῷ , τῷ ἄφρονι Ἠσαῦ ὁ ἄριστος Ἰσαάκ .
Lemmas: οὕτως τοίνυν ὁ ποιός κάκωσις ὠφέλιμος εἰμί , ὥστε καί ὁ ταπεινός αὐτός , ὁ δουλεία , μέγας ἀγαθός νομίζω . καί οὗτος εὔχομαι τις ἐν ὁ ἱερός ἀναγραφή πατήρ υἱός , ὁ ἄφρων Ἠσαῦ ὁ ἀγαθός Ἰσαάκ .
philo-judaeus-philosophy.de-congressu-eruditionis-gratia 176
εἶπε γάρ που · „ ἐπὶ μαχαίρᾳ σου ζήσεις , καὶ τῷ ἀδελφῷ σου δουλεύσεις “ ( Gen . 27,40 ) , λυσιτελέστατον κρίνων τῷ πόλεμον ἀντ’ εἰρήνης αἱρουμένῳ καὶ ὥσπερ ἐν μάχαις ὁπλοφοροῦντι διὰ τὴν ἐν τῇ ψυχῇ στάσιν καὶ ταραχὴν ὑπηκόῳ γενέσθαι καὶ δουλεῦσαι καὶ ἐπιτάγμασιν , ἅττ’ ἂν ὁ σωφροσύνης ἐραστὴς ἐπικελεύσῃ , πᾶσι πειθαρχεῖν .
Lemmas: λέγω γάρ που · „ ἐπί μάχαιρα σύ ζάω , καί ὁ ἀδελφός σύ δουλεύω “ ( Gen . 27,40 ) , λυσιτελής κρίνω ὁ πόλεμος ἀντί εἰρήνη αἱρέω καί ὥσπερ ἐν μάχη ὁπλοφορέω διά ὁ ἐν ὁ ψυχή στάσις καί ταραχή ὑπήκοος γίγνομαι καί δουλεύω καί ἐπίταγμα , ὅστις ἄν ὁ σωφροσύνη ἐραστής ἐπικελεύω , πᾶς πειθαρχέω .
philo-judaeus-philosophy.de-congressu-eruditionis-gratia 177
ἐνθένδε μοι δοκεῖ τις τῶν φοιτητῶν Μωυσέως , ὄνομα εἰρηνικός , ὃς πατρίῳ γλώττῃ Σαλομὼν καλεῖται , φάναι · „ παιδείας θεοῦ , υἱέ , μὴ ὀλιγώρει , καὶ μὴ ἐκλύου ὑπ’ αὐτοῦ ἐλεγχόμενος · ὃν γὰρ ἀγαπᾷ κύριος ἐλέγχει , μαστιγοῖ δὲ πάντα υἱὸν ὃν παραδέχεται “ ( Prov . 3,11.12 ) . οὕτως ἄρα ἡ ἐπίπληξις καὶ νουθεσία καλὸν νενόμισται , ὥστε δι’ αὐτῆς ἡ πρὸς θεὸν ὁμολογία συγγένεια γίνεται . τί γὰρ οἰκειότερον υἱῷ πατρὸς ἢ υἱοῦ πατρί ;
Lemmas: ἐνθένδε ἐγώ δοκέω τις ὁ φοιτητής Μωϋσῆς , ὄνομα εἰρηνικός , ὅς πάτριος γλῶσσα Σαλομών καλέω , φημί · „ παιδεία θεός , υἱός , μή ὀλιγωρέω , καί μή ἐκλύω ὑπό αὐτός ἐλέγχω · ὅς γάρ ἀγαπάω κύριος ἐλέγχω , μαστιγόω δέ πᾶς υἱός ὅς παραδέχομαι “ ( Prov . 3,11.12 ) . οὕτως ἄρα ὁ ἐπίπληξις καί νουθεσία καλός νομίζω , ὥστε διά αὐτός ὁ πρός θεός ὁμολογία συγγένεια γίγνομαι . τίς γάρ οἰκεῖος υἱός πατήρ ἤ υἱός πατήρ ;
philo-judaeus-philosophy.de-congressu-eruditionis-gratia 178
ἀλλ’ ἵνα μὴ λόγον ἐκ λόγου συνείροντες μηκύνειν δοκῶμεν , ἐναργεστάτην δίχα τῶν εἰρημένων πίστιν παρεξόμεθα τοῦ τὴν ποιὰν κάκωσιν ἀρετῆς ἔργον εἶναι · νόμος γάρ ἐστι τοιοῦτος · „ πᾶσαν χήραν καὶ ὀρφανὸν οὐ κακώσετε · ἐὰν δὲ κακίᾳ κακώσητε αὐτούς “ ( Exod . 22,22 ) . τί λέγει ; ἆρ’ ὑπό τινος ἔστιν ἄλλου κακοῦσθαι ; εἰ γὰρ κακίας ἔργα μόνης αἱ κακώσεις , περιττὸν τὸ ὁμολογούμενον γράφειν , ὃ καὶ δίχα προσθήκης ἀνομολογηθήσεται .
Lemmas: ἀλλά ἵνα μή λόγος ἐκ λόγος συνείρω μηκύνω δοκέω , ἐναργής δίχα ὁ λέγω πίστις παρέχω ὁ ὁ ποιός κάκωσις ἀρετή ἔργον εἰμί · νόμος γάρ εἰμί τοιοῦτος · „ πᾶς χήρα καί ὀρφανός οὐ κακόω · ἐάν δέ κακία κακόω αὐτός “ ( Exod . 22,22 ) . τίς λέγω ; ἆρα ὑπό τις εἰμί ἄλλος κακόω ; εἰ γάρ κακία ἔργον μόνος ὁ κάκωσις , περισσός ὁ ὁμολογέω γράφω , ὅς καί δίχα προσθήκη ἀνομολογέομαι .
philo-judaeus-philosophy.de-congressu-eruditionis-gratia 179
φήσει δὲ πάντως · οἶδα καὶ ὑπὸ ἀρετῆς ἐλεγχόμενον καὶ ὑπὸ φρονήσεως παιδευόμενον . διόπερ οὐ πᾶσαν κάκωσιν ἐν αἰτίᾳ τίθεμαι , ἀλλὰ τὴν μὲν δικαιοσύνης καὶ νομοθετικῆς ἔργον οὖσαν — ἐπιπλήξει γὰρ σωφρονίζει — μάλιστα θαυμάζω , τὴν δὲ ἀφροσύνης καὶ κακίας , βλαβερὰν ὑπάρχουσαν , ἀποστρέφομαι καὶ κακίζω δεόντως .
Lemmas: φημί δέ πάντως · οἶδα καί ὑπό ἀρετή ἐλέγχω καί ὑπό φρόνησις παιδεύω . διόπερ οὐ πᾶς κάκωσις ἐν αἰτία τίθημι , ἀλλά ὁ μέν δικαιοσύνη καί νομοθετικός ἔργον εἰμί — ἐπίπληξις γάρ σωφρονίζω — μάλα θαυμάζω , ὁ δέ ἀφροσύνη καί κακία , βλαβερός ὑπάρχω , ἀποστρέφω καί κακίζω δεόντως .
philo-judaeus-philosophy.de-congressu-eruditionis-gratia 180
ὅταν οὖν τὴν Ἄγαρ κακουμένην ὑπὸ Σάρρας ἀκούσῃς , μηδὲν τῶν ἐν ταῖς γυναικείαις ζηλοτυπίαις εἰωθότων γίνεσθαι ὑπονοήσῃς · οὐ γὰρ περὶ γυναικῶν ἐστιν ὁ λόγος , ἀλλὰ διανοιῶν , τῆς μὲν γυμναζομένης ἐν τοῖς προπαιδεύμασι , τῆς δὲ τοὺς ἀρετῆς ἄθλους διαθλούσης .
Lemmas: ὅταν οὖν ὁ Ἄγαρ κακόω ὑπό Σάρρα ἀκούω , μηδείς ὁ ἐν ὁ γυναικεῖος ζηλοτυπία εἴωθα γίγνομαι ὑπονοέω · οὐ γάρ περί γυνή εἰμί ὁ λόγος , ἀλλά διάνοια , ὁ μέν γυμνάζω ἐν ὁ προπαίδευμα , ὁ δέ ὁ ἀρετή ἆθλος διαθλάω .