ciscoriordan/open-greek-corpus-annotations huggingface dataset:
pelagius.pelagi-ou-filoso-fou-peri-th-s-qei-as-tau-ths-kai-i-era-s-te-xnhs berthelot_alchimistes_grec_0295.1
IV . 1 . ΠΕΛΑΓΙΟΥ ΦΙΛΟΣΟΦΟΥ ΠΕΡΙ ΤΗΣ ΘΕΙΑΣ ΤΑΥΤΗΣ ΚΑΙ ΙΕΡΑΣ ΤΕΧΝΗΣ .
Lemmas: IV . 1 . Πελάγιος Φιλόσοφος περί ὁ θεῖος οὗτος ΚΑΙ Ἱερός Τέχνη .
pelagius.pelagi-ou-filoso-fou-peri-th-s-qei-as-tau-ths-kai-i-era-s-te-xnhs berthelot_alchimistes_grec_0295.2
1 ] Οἱ μὲν προγενέστεροι καὶ ἔρασταί καὶ ἀνάπλεοι φιλόσοφοι ἔφησαν ὅτι πᾶσα τέχνη ἕνεκεν τοῦ τέλους αὐτῆς ἐπινοεῖται τῷ βίῳ · ὅ οἷον ἡ τεκτονικὴ μία οὖσα διὰ τοῦτό ἐστιν ἵνα ποιήσῃ θρόνον ἢ κιθαρῶν ἢ πλοῖον ἀπὸ μιᾶς φύσεως τοῦ ξυλίνου . Οὕκουν καὶ ἡ βαρικὴ τέχνη ἕνεκεν τούτου ἐπενοήθη , ἵνα βαρῇ τινα καὶ ποιότητα ποιήσῃ , ὁ καὶ τέλος τῆς τέχνης ἐστίν . Καὶ λοιπὸν χρὴ γινώσκειν f . 63 r . ) ὅτι ὁρθῶς ἀναφέρεται παρὰ τῶν ἀρχαίων λεγόντων · « ὁ χαλκὸς οὐ βάπτει , ἀλλὰ βάπτεται · καὶ ὅταν βαρῇ , βάπτει . » Διὰ τοῦτο καὶ ὁμοίως πᾶσαι αἱ γραφαὶ καματεύονται τὸν χαλκόν , ἵνα βαρῇ · ἐὰν γὰρ βαρῇ , τότε βάπτει , καὶ ἐὰν οὐ βαρῇ , οὐ δύναται βάλαι , ὡς εἴρηται . Διὰ τοῦτο παρακελεύονται τὸν χαλκὸν ἀσπίον γενέσθαι , ἵνα τὴν σκιὰν αὐτοῦ ἀποβαλλόμενος δύναται δέξασθαι τὴν
Lemmas: 1 ] ὁ μέν προγενής καί ἐραστής καί ἀνάπλεος φιλόσοφος φημί ὅτι πᾶς τέχνη ἕνεκα ὁ τέλος αὐτηες͂ς ἐπινοέω ὁ βίος · ὁ οἷος ὁ τεκτονικός εἷς εἰμί διά τούτος εἰμί ἵνα ποιέω θρόνος ἢ κιθάρα ἢ πλοῖον ἀπό εἷς φύσις ὁ ξύλινος . κέω καί ὁ βαρικὴ τέχνη ἕνεκα οὗτος ἐπινοέω , ἵνα βαρέω τις καί ποιότητα ποιέω , ὁ καί τέλος ὁ τέχνη εἰμί . καί λοιπός χράω γινώσκω f . 63 r . ) ὅτι ὀρθός ἀναφέρω παρά ὁ ἀρχαῖος λέγω · « ὁ χαλκός οὐ βάπτω , ἀλλά βάπτω · καί ὅταν βαρέω , βάπτω . » Ζεύς οὗτος καί ὅμοιος πᾶς ὁ γραφή καματεύω ὁ χαλκός , ἵνα βαρέω · ἐάν γάρ βαρέω , τότε βάπτω , καί ἐάν οὐ βαρέω , οὐ δύναμαι βάλλω , ὡς λέγω . Ζεύς οὗτος παρακελεύομαι ὁ χαλκός ἀσπίον γίγνομαι , ἵνα ὁ σκιά αὐτός ἀποβάλλω δύναμαι δέχομαι ὁ
pelagius.pelagi-ou-filoso-fou-peri-th-s-qei-as-tau-ths-kai-i-era-s-te-xnhs berthelot_alchimistes_grec_0296.1
βαρὴν · σκιὰν δὲ χαλκοῦ νέφσον , τὴν παρ’ αὐτοῦ ἐγνινομένην ἐν τῷ ἀργύρῳ μελανίαν · οἶδας γὰρ ὅτι ὁ χαλκὸς οἰκονομηθεὶς καὶ ἐπι - 5 θληθεὶς τῷ ἀργύρῳ μελανοῖ αὐτὸν ἐξωθεν καὶ ἐσωθεν . Ταύτην οὖν τὴν μελάνωσιν τὴν γενομένην ἐν τῷ ἀργύρῳ σκιὰν αἱ γραφαὶ λέγουσιν · καὶ τούτου ἕνεκεν δεῖ οἰκονομεῖσθαι τὸν χαλκόν , ὥς μηκέτι δύναται ποιεῖν μελανίαν , ἐπιβαλλόμενος ἐν τῷ ἀργύρῳ .
Lemmas: βαρή · σκιά δέ χαλκός νέφω , ὁ παρά αὐτός γιγνώσκω ἐν ὁ ἄργυρος μελανία · οἶδα γάρ ὅτι ὁ χαλκός οἰκονομέω καί ἐπι - 5 θλάω ὁ ἄργυρος μελαίνω αὐτός ἐξωθεν καί ἔσωθεν . οὗτος οὖν ὁ μελάνωσις ὁ γίγνομαι ἐν ὁ ἄργυρος σκιά ὁ γραφή λέγω · καί οὗτος ἕνεκα δέω οἰκονομέω ὁ χαλκός , ὅς μηκέτι δύναμαι ποιέω μελανία , ἐπιβάλλω ἐν ὁ ἄργυρος .
pelagius.pelagi-ou-filoso-fou-peri-th-s-qei-as-tau-ths-kai-i-era-s-te-xnhs berthelot_alchimistes_grec_0296.2
2 ] Οὕτως δεῖ οἰκονομεῖσθαι τὸν χαλκόν , ἤγουν τὸν φυσικὸν χρυσόν , ὥς ἂν μηδεμίαν μελάνωσιν ἐμποιῇ ἐν τῷ ἀργύρῳ · διὰ τοῦτο γὰρ καὶ Δημόκριτος ἔλεγε · « Δοκίμαζε τὸν χαλκὸν εἰ γέγονεν 10 ἀσκιος · ἐὰν γὰρ μὴ γένηται ὁ χαλκὸς ἀσκιος , μὴ μέμψῃ τὸν χαλκόν , ἀλλὰ σεαυτὸν μέμψαι . »
Lemmas: 2 ] οὕτως δέω οἰκονομέω ὁ χαλκός , ἤγουν ὁ φυσικός χρυσός , ὅς ἄν μηδείς μελάνωσις ἐμποιέω ἐν ὁ ἄργυρος · διά οὗτος γάρ καί Δημόκριτος λέγω · « δοκιμάζω ὁ χαλκός εἰμί γίγνομαι 10 ἄσκιος · ἐάν γάρ μή γίγνομαι ὁ χαλκός ἄσκιος , μή μέμφομαι ὁ χαλκός , ἀλλά σεαυτοῦ μέμφομαι . »
pelagius.pelagi-ou-filoso-fou-peri-th-s-qei-as-tau-ths-kai-i-era-s-te-xnhs berthelot_alchimistes_grec_0296.3
3 ] Οἰκονομεῖται δ’ ὁ χαλκὸς διὰ τοῦ θείου ὕδατος ζυμούμενος καὶ λειούμενος καὶ ὑππώμενος καὶ πλυνόμενος » . Πλύνεται δὲ , ρησίν , ὥς ὅλως ὁ ἰδς αὐτοῦ ἐξέλη . Καὶ ἐνθεν μνήσθητι τῶν φιλοσόφων εἰπόντων · 15 « Μετὰ τὴν τοῦ χαλκοῦ ἐξίωσιν καὶ μελάνωσιν καὶ ἐς ὑστερον λεύκωσιν , τότε ἔσται βεβαία ξάνθωσις · ἐξ ἐπιβολὰς γινομένας νόησον . Γίνεται οὖν ἰῶσις εἰς τοῦ θείου ὕδατος · ἐξίωσις δὲ , ἐν τῇ ἀποπλύσει · μελάνωσις δὲ , ὅταν πρὸ τῆς ἀποπλύσεως ὁ χρυσόλιθος μιγῇ · ἐξἰσχνωσις δὲ , ὅταν ἐν τῷ χρυσολίθῳ λειωθῇ · λεύκωσις δὲ , ὅταν μετὰ 20 τοῦ κουφολίθου ἀναλείωσιν ξηραίνεται · ξάνθωσις δὲ γίνεται ὅταν τὰ δυνάμενα ξανθῶσαι προσπλαχῇ καὶ ( f . 63 v . ) τοῖς μικροῖς βολδίτοις ἐντελῇ · αὗται αἱ ἐξ μεταβολαὶ γίνονται ἐν τῷ χαλκῷ , ἵνα βαρῇ · καὶ ἐὰν μὴ γένωνται πᾶσαι , οὐδὲν γίνεται · ὡς ἐὰν μὴ γίνηται ὁ χαλκὸς ἀσκιος ξανθὸς , οὐδὲν γίνεται .
Lemmas: 3 ] οἰκονομέω δέ ὁ χαλκός διά ὁ θεῖος ὕδωρ ζυμόω καί λειόω καί ὑπάπτω καί πλύνω » . πλύνω δέ , ῥῆσις , ὅς ὅλος ὁ ἰδός αὐτός ἐξαιρέω . καί ἔνθεν μιμνήσκω ὁ φιλόσοφος λέγω · 15 « μετά ὁ ὁ χαλκός ἐξίωσις καί μελάνωσις καί εἰς ὕστερος λεύκωσις , τότε εἰμί βέβαιος ξάνθωσις · ἐκ ἐπιβολή γίγνομαι νοέω . γίγνομαι οὖν ἴωσις εἰς ὁ θεῖος ὕδωρ · ἐξίωσις δέ , ἐν ὁ ἀπόπλυσις · μελάνωσις δέ , ὅταν πρό ὁ ἀπόπλυσις ὁ χρυσόλιθος μείγνυμι · ἐξίσχνωσις δέ , ὅταν ἐν ὁ χρυσόλιθος λειόω · λεύκωσις δέ , ὅταν μετά 20 ὁ κουφόλιθος ἀναλείωσις ξηραίνω · ξάνθωσις δέ γίγνομαι ὅταν ὁ δύναμαι ξανθόω προσπλάσσω καί ( f . 63 v . ) ὁ μικρός βολδιος ἐντελέω · αὐτός ὁ ἐκ μεταβολή γίγνομαι ἐν ὁ χαλκός , ἵνα βαρέω · καί ἐάν μή γίγνομαι πᾶς , οὐδείς γίγνομαι · ὡς ἐάν μή γίγνομαι ὁ χαλκός ἄσκιος ξανθός , οὐδείς γίγνομαι .
pelagius.pelagi-ou-filoso-fou-peri-th-s-qei-as-tau-ths-kai-i-era-s-te-xnhs berthelot_alchimistes_grec_0296.4
A ) . — 14 . ὅλος ὁ ἰδς Lc . — 15 . ἰωσιν καὶ ἐξίωσιν Lc . — 16 . ἐξ ἐπιβολὰς ] ἐξ ὑποβολῆς γινομένη · νόησον A Lc . F . 1 . ἐξ μεταβολὰς . Cp . 1 . 22 . — A mg . Une main . — 19 . μετὰ τὴν τοῦ κουφ . ἂν . ἀναξηρανθῇ Lc . — 20 . ἀναλείωσιν ] ἂνὰ puis le signe figurant l'idée de τρίψις ou de λεῖψις MK . — κουφολίθου MK . — 22 . αὗται γὰρ A Lc . — 23 . καὶ ὡς ἂν Lc . — πᾶσαι οὐδὲν — μὴ γίνηται om . A ; hab . Lc .
Lemmas: A ) . — 14 . ὅλος ὁ ἰδός Lc . — 15 . Ἴων καί ἐξίωσις Lc . — 16 . ἐκ ἐπιβολή ] ἐκ ὑποβολεύς γίγνομαι · νοέω A Lc . F . 1 . ἐκ μεταβολή . Cp . 1 . 22 . — A mg . Une main . — 19 . μετά ὁ ὁ κος . εἄν . ἀναξηραίνω Lc . — 20 . ἀναλείωσις ] ἀνά puis le signe figurant l'idée de τρῖψις ou de λεῖψις MK . — κουφόλιθος MK . — 22 . ἀϋτή γάρ A Lc . — 23 . καί ὡς ἄν Lc . — πᾶς οὐδείς — μή γίγνομαι om . A ; hab . Lc .
pelagius.pelagi-ou-filoso-fou-peri-th-s-qei-as-tau-ths-kai-i-era-s-te-xnhs berthelot_alchimistes_grec_0297.1
4 ] Πρῶτον οὖν βάπτει καὶ μεταβάλλει καὶ κάπτει τὸν χαλκόν · καὶ οὕτως διὰ τοῦ θείου ὕδατος ποιεῖ τελείαν ἰῶσιν . Τελείαν ἰῶσιν νόησον τὴν ἐν τῇ ζύμῃ χρύσωσιν · ταύτην γὰρ καὶ αἰνιττόμενος ὁ ἀρχαῖος ἔλεγεν · « Οἷον χρυσὸν ὁ ποιῶν ποιεῖ · ὁ δὲ μὴ ποιῶν , οὐδὲν ποιεῖ . Ὅταν ἴδῃς τὴν τελείαν χρύσωσιν ἐν τῷ θείῳ τότε νόησον τελείαν ἰῶσιν πεποίηκας , οὐ μόνον κατὰ τὴν ἐπιφάνειαν τοῦ θείου ἐξανθοῦσαν , ἀλλὰ καὶ ἐν τῷ βάθει » . Σημεῖωσις οὖν ἐστιν ἀρχομένης ἰώσεως · ἡ δὲ ἐντὸς γενομένη ἰῶσις αὕτη ἐστιν ἡ ἀληθινὴ ἰῶσις , ἥτις καὶ ἰὸς χρυσοῦ διηρμηνεύθη · ἐὰν μὴ αὕτη ἰῶσις γένηται , οὐδὲν γίνεται . Σχόπει οὖν ἵνα ἐν τῷ βάθει γένηται · εἰ δὲ μὴ γε , οὐδὲν γίνεται ἰῶσις , ἥτις καὶ ξάνθωσις εἴρηται μάλιστα τῷ φιλοσόφῳ λέγουτι · « Λαβὼν πυρίτην , οἰκονόμει ἕως ξανθὸς γένηται » , πυρίτην καλῶν τὸν χαλκὸν διὰ τὸ ξμπυρον τῆς φύσεως · ὅτι οὕτω δεῖ γενέσθαι αὐτόν , ἵνα τελεία ἰῶσις γένηται .
Lemmas: 4 ] Πρῶτος οὖν βάπτω καί μεταβάλλω καί κάπτω ὁ χαλκός · καί οὕτως διά ὁ θεῖος ὕδωρ ποιέω τέλειος Ἴων . τελεία Ἴων νοέω ὁ ἐν ὁ ζύμη χρύσωσις · οὗτος γάρ καί αἰνίσσομαι ὁ ἀρχαῖος λέγω · « οἷος χρυσός ὁ ποιέω ποιέω · ὁ δέ μή ποιέω , οὐδείς ποιέω . ὅταν ἰδέω ὁ τέλειος χρύσωσις ἐν ὁ θεῖος τότε νοέω τέλειος Ἴων ποιέω , οὐ μόνος κατά ὁ ἐπιφάνεια ὁ θεῖος ἐξανθέω , ἀλλά καί ἐν ὁ βάθος » . σημείωσις οὖν εἰμί ἄρχω ἴωσις · ὁ δέ ἐντός γίγνομαι ἴωσις οὗτος εἰμί ὁ ἀληθινός ἴωσις , ὅστις καί ἰός χρυσός διερμηνεύω · ἐάν μή οὗτος ἴωσις γίγνομαι , οὐδείς γίγνομαι . σκοπάω οὖν ἵνα ἐν ὁ βάθος γίγνομαι · εἰμί δέ μή γε , οὐδείς γίγνομαι ἴωσις , ὅστις καί ξάνθωσις λέγω μάλιστα ὁ φιλόσοφος λέγω · « λαμβάνω πυρίτης , οἰκονομέω ἠώς ξανθός γίγνομαι » , πυρίτης καλός ὁ χαλκός διά ὁ ξμπυρον ὁ φύσις · ὅτι οὕτως δέω γίγνομαι αὐτός , ἵνα τέλειος ἴωσις γίγνομαι .
pelagius.pelagi-ou-filoso-fou-peri-th-s-qei-as-tau-ths-kai-i-era-s-te-xnhs berthelot_alchimistes_grec_0297.2
5 ] Καὶ οὕτως μέτελθε ἐπὶ τὴν ἐξίωσιν , σημειούμενος κένταῦθα πάλιν , « ἕως οὐ γένηται ἐξίωσις » . Ἔσται πρῶτον ἡ μελάνωσις , καὶ τότε παρακολουθήσει ἡ ἐξίωσις . Λαβὼν τοίνυν χρυσόλιθον μέρος ἐν , μαγνησίαν μέρος γʹ , λείωσον χωρὶς παντὸς ὕγροῦ · λείωσον δὲ ἕως περιπλακῶσιν ἀλλήλη καὶ συμμιγῶσιν αἱ οὐσίαι . Καὶ μηκέτι τοῦ θείου τοῦ λευκοῦ φαίνεται · γίνεται δὲ πάνυ μέλαν ὡς τὸ γραφικὸν μέλαν . Τοῦτο ἕασον ἡμέρας γʹ , καὶ βαλὼν τότε ἐν τῷ κολύμβῳ , ἐπίβαλλε τοῦ ζυμοῦ τοῦ εἰωθότος πλύνειν , καὶ ἀναλείου , καὶ ἀπόπλυνον , καὶ ὕψι τοῦ θείου περιτρέγοντος . Καὶ πῶς ( f . 64 r . ) οἰκονομεῖται ; καὶ πῶς ἀκαυσ -
Lemmas: 5 ] καί οὕτως μετέρχομαι ἐπί ὁ ἐξίωσις , σημειόω κένταῦθα πάλιν , « ἠώς οὐ γίγνομαι ἐξίωσις » . εἰμί πρῶτος ὁ μελάνωσις , καί τότε παρακολουθέω ὁ ἐξίωσις . λαμβάνω τοίνυν χρυσόλιθος μέρος ἐν , μαγνησία μέρος γε , λειόω Χωρὶς πᾶς ὑγρός · λειόω δέ ἠώς περιπλέκω ἀλλήλη καί συμμίγω ὁ οὐσία . καί μηκέτι ὁ θεῖος ὁ λευκός φαίνω · γίγνομαι δέ πάνυ μέλας ὡς ὁ γραφικός μέλας . οὗτος ἐάω ἡμέρα γε , καί βάλλω τότε ἐν ὁ κόλυμβος , ἐπιβάλλω ὁ ζυμόω ὁ εἴωθα πλύνω , καί ἀναλειόω , καί ἀποπλύνω , καί ὕψι ὁ θεῖος περιτρέχω . καί πῶς ( f . 64 r . ) οἰκονομέω ; καί πῶς Ἀκαῦς -
pelagius.pelagi-ou-filoso-fou-peri-th-s-qei-as-tau-ths-kai-i-era-s-te-xnhs berthelot_alchimistes_grec_0297.3
1 . F . 1 . βάπτει ... μεταβάλλει τ .. κάπτει et ποιεῖς . — 2 . ποιῇ MK . — 3 . τὴν ἐν τῇ σήψει καὶ ζύμῃ χρ . Lc . — 4 . ὁ ἀρχ . φιλόσοφος Lc . — ὁ ποιῶν ἰὸν χρ . π . Lc . — 5 . ὅταν δὲ A Lc . — νόησον ὅτι A Lc . — 7 . οὐ μόνον γὰρ ἐξανθούσεν Lc . — 10 . εἰ ] ἡ M . — Réd . de Lc : ἐὰν δὲ μὴ γίνηται ἰῶσις , ἥτις καὶ ἰὸς χρυσοῦ καὶ ξανθ . εἴρ . οὐδὲν γίνεται . Διὸ καὶ ὁ φιλόσοφος ἔλεγε . — 13 . καλεῖ A Lc . — οὕτω , ὡς δεῖ Lc . — 15 . καὶ οὕτως μέτελθε ] μετὰ δὲ ταῦτα , ἔργου Lc . — 18 .
Lemmas: 1 . F . 1 . βάπτω ... μεταβάλλω τ .. κάπτω et ποιέω . — 2 . ποιέω MK . — 3 . ὁ ἐν ὁ σῆψις καί ζύμη ΧΡ . Lc . — 4 . ὁ ἀρχή . φιλόσοφος Lc . — ὁ ποιέω ἰός ΧΡ . π . Lc . — 5 . ὅταν δέ A Lc . — νοέω ὅτι A Lc . — 7 . οὐ μόνος γάρ ἐξανθέω Lc . — 10 . εἰμί ] ὁ M . — Réd . de Lc : ἐάν δέ μή γίγνομαι ἴωσις , ὅστις καί ἰός χρυσός καί ξαίνω . ἔρις . οὐδείς γίγνομαι . Διὸ καί ὁ φιλόσοφος λέγω . — 13 . καλέω A Lc . — οὕτως , ὡς δέω Lc . — 15 . καί οὕτως μετέρχομαι ] μετά δέ οὗτος , έργο Lc . — 18 .
pelagius.pelagi-ou-filoso-fou-peri-th-s-qei-as-tau-ths-kai-i-era-s-te-xnhs berthelot_alchimistes_grec_0297.4
Le signe du cinabre au-dessus de μαγνησίαν M ; καὶ μαγνησίας καὶ κινναβάρεως Lc . — 19 . μηκέτι ] μὴ τῇ ( l . μὴ τῷ ) A Lc . — φαίνεται Lc . — 21 . Réd . de A Lc : ἐπέβαλλε τὸν ζυμὸν τοῦ εἰωθόντος , καὶ ἀναλύων , καὶ τρέφων , καὶ πλύνων , καὶ ἀποπλύνων , ὕψι τὸ θεῖον περιτρέγον . — 23 . Réd . de Lc ( d'après A corrigé ) : καὶ πῶς ἀκ . ἔ . φ . καὶ πῶς ἔχει τὸν χαλκὸν πυρίτην ; πυρίτην δὲ καλεῖ τὸν μόλ . τοῦ θείου · ἀποπλύνον δὲ , ῥησί , τὸν χαλκόν , ἕως οὐ ὁ ἰὸς α . ἔ .
Lemmas: Le signe du cinabre au-dessus de μαγνησία M ; καί μαγνησία καί κιννάβαρις Lc . — 19 . μηκέτι ] μή ὁ ( l . μή ὁ ) A Lc . — φαίνω Lc . — 21 . Réd . de A Lc : ἐπιβάλλω ὁ ζυμὸν ὁ εἴωθα , καί ἀναλύω , καί τρέφω , καί πλύνω , καί ἀποπλύνω , ὕψι ὁ θεῖος περιτρέγον . — 23 . Réd . de Lc ( d'après A corrigé ) : καί πῶς ἐκ . ἔ . Φ . καί πῶς ἔχω ὁ χαλκός πυρίτης ; πυρίτης δέ καλέω ὁ βλώσκω . ὁ θεῖον · ἀποπλύνω δέ , ῥῆσις , ὁ χαλκός , ἠώς οὐ ὁ ἰός α . ἔ .
pelagius.pelagi-ou-filoso-fou-peri-th-s-qei-as-tau-ths-kai-i-era-s-te-xnhs berthelot_alchimistes_grec_0298.1
τον ἔχει φύσιν ; τὸν χαλκὸν πυρίτην καλῶν τὴν μόλιβδον τοῦ θείου ἀπύρου · ἐτήσιον δὲ τὸν χρυσολίθον ἀπόπλυνον , ἕως οὖ , φησίν , ὁ ἴς αὐτοῦ ἐξέλιθη . Καὶ οὕτως ἀπέρχεται μηδὲν , τοῦ χαλκοῦ ἀπομένουτος ἐν τῇ μολίδῳ . Αὕτη μεγάλη κάθαρσις καλεῖται · αὕτη ὁμοῦ καλεῖδ ται ἐξίωσις καὶ μελάνωσις · μελάνωσις δὲ διὰ τὸ μελαινόμενον τῆς κράσεως , ἐξίωσις δὲ , διὰ τὴν ἀπὸ τοῦ ἰοῦ ἐξοδὸν καὶ ἀπόλυσιν , ἣν καὶ ἀπόπλυσιν λέγουσιν . Ταύτην οὖν δεξάμενος ἐν ἄγγειν , ἕα καταστήναι . Καὶ ἀφυλίσας τοῦ ζωμοῦ , ἕηρανὸν τὴν ὑποστάλμην , ταύτην εὕρήσεις ὡς γραφικὸν μέλαν . Τοῦτο τρίβει ἕως οὖ γένηται 10 ξανθὸν τέλειον . Τοῦτο ἐπίστρεψον καὶ ἐπίγες ἐκ τῆς ῥήτης μέρη ο' , τῆς ξανθῆς μέρος α' , τῆς μολίδου μέρος α' · καὶ νοτίασον μικρόν , ἕως γένηται πηλός · καὶ λείωσον ἕως ἀφαντωθῇ ἡ μόλιβδος . Καὶ κούρισον καὶ ὡς πηλὸν ἀπόθου ἐν ἡλίῳ · καὶ ἕα ξηραίνεσθαι , ποτίζων κατὰ μικρόν , ἕως οὖ ἡ μόλιβδος ἀναλωθῇ , καὶ ἕα ξηραν - 15 θῆναι · ἕνθεν ἐπίβαλὸὺ θεωρίαν .
Lemmas: ὁ ἔχω φύσις ; ὁ χαλκός πυρίτης καλός ὁ μόλυβδος ὁ θεῖον ἄπυρος · ἐτήσιος δέ ὁ χρυσόλιθος ἀποπλύνω , ἠώς οὖον , φημί , ὁ ἴς αὐτός ἐξέρχομαι . καί οὕτως ἀπέρχομαι μηδείς , ὁ χαλκός ἀπομένω ἐν ὁ μόλις . ἄτη μέγας κάθαρσις καλέω · οὗτος ὁμοῦ καλές ται ἐξίωσις καί μελάνωσις · μελάνωσις δέ διά ὁ μελαίνω ὁ κρᾶσις , ἐξίωσις δέ , διά ὁ ἀπό ὁ ἰός ἔξοδος καί ἀπόλυσις , ὅς καί ἀπόπλυσις λέγω . οὗτος οὖν δέχομαι ἐν ἄγγος , ἐάω καθίστημι . καί ἀφυλίζω ὁ ζωμός , ἤρανος ὁ ὑποστέλλω , οὗτος εὑρίσκω ὡς γραφικός μέλας . Τοῦτης τρίβω ἠώς οὖον γίγνομαι 10 ξανθός τέλειος . Τοῦτης ἐπιστρέφω καί ἐπιγίγνομαι ἐκ ὁ ῥητός μέρος οὐ , ὁ ξανθός μέρος ὅς , ὁ Μολίδου μέρος ὅς · καί νοτιάω μικρός , ἠώς γίγνομαι πηλός · καί λειόω ἠώς ἀφαντόω ὁ μόλυβδος . καί κουρίζω καί ὡς πηλός ἀποτίθημι ἐν ἥλιος · καί Ἀγαμεμνόνεος ξηραίνω , ποτίζω κατά μικρός , ἠώς οὖον ὁ μόλυβδος ἀναλίσκω , καί Ἀγαμεμνόνεος ξηρός - 15 θάω · ἔνθεν ἐπιβάλλω θεωρία .
pelagius.pelagi-ou-filoso-fou-peri-th-s-qei-as-tau-ths-kai-i-era-s-te-xnhs berthelot_alchimistes_grec_0298.2
6 ] 'Ο δὲ ἀρχαῖος Ζώσιμος ἔλεγε . Μίαν τάξιν οἶδα ἐγώ , δύο δὲ ἔργα ἔχουσιν · μίαν μὲν , ἵνα ρεύσῃ διὰ τῆς ῥήτης , καὶ δεύτερον , ἵνα ξηρανθῇ ἡ ὑγρότης τῆς μολύβδου . Οὕτω καὶ νῦνποίησον , ξηραίνων · καὶ οὕτως ἐπίβαλλε τοῦ κουρολίθου τὸ ἴσον , καὶ λείωσον 20 ὅξει τῷ διὰ τοῦ γερανίου , ἕως ἂν λευκανθῇ · ἕως οὖ γένηται λευκόν . Ἠλέπε οὖν μὴ ἀχρηδίασης ἐν τῷ καιρῷ τῆς λευκώσεως · ἀχρηδία γὰρ γίνεται διὰ τὸ μὴ βλέπειν τὸ κάλλος ἐκεῖνο , ὅτι διὰ τῆς λευκώσεως ταύτης ἀσπιος ὁ χαλκὸς γίνεται , ἀποβαλὼν πᾶσαν τὴν αὐτοῦ γεωδὴ ὑπερουσίαν καὶ παχύτητα τοῦ σώματος . 'Εὰν οὖν λευκανθῇ ὁ χαλκός
Lemmas: 6 ] 'Ο δέ ἀρχαῖος Ζώσιμος λέγω . εἷς τάξις οἶδα ἐγώ , δύο δέ έργο ἔχω · εἷς μέν , ἵνα ῥέω διά ὁ ῥητός , καί δεύτερος , ἵνα ξηραίνω ὁ ὑγρότης ὁ μόλυβδος . οὕτως καί νυνποιιημι , ξηραίνω · καί οὕτως ἐπιβάλλω ὁ κουρολιθος ὁ ἴσος , καί λειόω 20 ὀξύς ὁ διά ὁ γεράνιον , ἠώς ἄν λευκαίνω · ἠώς οὖον γίγνομαι λευκός . λέπω οὖν μή αχρηδιαειδω ἐν ὁ καιρός ὁ λεύκωσις · ἀχρηδία γάρ γίγνομαι διά ὁ μή βλέπω ὁ κάλλος ἐκεῖνος , ὅτι διά ὁ λεύκωσις οὗτος ἀσπιος ὁ χαλκός γίγνομαι , ἀποβάλλω πᾶς ὁ αὐτός γεώδης ὑπερουσία καί παχύτης ὁ σῶμα . Ἐάν οὖν λευκαίνω ὁ χαλκός
pelagius.pelagi-ou-filoso-fou-peri-th-s-qei-as-tau-ths-kai-i-era-s-te-xnhs berthelot_alchimistes_grec_0299.1
ἀσκιος , πνευματικὸς γίνεται , καὶ λοιπὸν ὑστερεῖ · εἰ μὴ μόνον ἵνα ξερανῶθῃ καὶ λευχά γεόμενα πάν · ( f . 64 v . τα ἀποβάλλει χρυσὸς καὶ ὁ μόλυβδος καὶ ὁ ἐπίσιος λίθος Γλυκάνας οὐν τὸ ξηρίον , καὶ ξεράνας , στη τοῦ χαλκάνθου μέρος γ' , μαγνησίας μέρος α' τὸ ξηρίον μέρος α' · λείψαν δμοῦ ποτίζω τοῦ λευκοῦ ἡμέρας ζ' · καὶ ὑστερον ξεράν καὶ ἔασον ἐπτάσθαι ἡμέρας δύο ἢ τρεῖς , βαρέντα τὸν χρυσόν , πυρρόν ὡς τὸ αἷμα τῶν φιλοσόφων καὶ χαλκὸς ἀσκιος ξανθός . ὁ ἀρχαῖος · « Ὁ χαλκὸς ἀσκιος γενόμενος πᾶν καὶ ὁ φιλόσοφος εἶπεν · « Τί ὑμῖν καὶ τ τοῦ ρυσικοῦ , καὶ μιᾶς φύσεως νικώσης τὸ π κοῦ » λέγει τοῦ κατὰ φύσιν χρυσοῦ · οὕτως νικᾷ τὸ πᾶν τῶν ὑποκειμένων σωμάτων σιδήρον ἢ χαλκὸν νικᾷ τὴν ἐπιφάνειαν α κατα φύσιν χρυσόν .
Lemmas: ἄσκιος , πνευματικός γίγνομαι , καί λοιπός ὑστερέω · εἰμί μή μόνος ἵνα ξεραίνω καί λευχά γίγνομαι πᾶς · ( f . 64 v . τα ἀποβάλλω χρυσός καί ὁ μόλυβδος καί ὁ επιθεος λίθος Γλυκάνας οὖν ὁ ξηρίον , καί ξεραίνω , ἵστημι ὁ χάλκανθος μέρος γε , μαγνησία μέρος ὅς ὁ ξηρίον μέρος ὅς · λείψανον δμοῦ ποτίζω ὁ λευκός ἡμέρα γῆ · καί ὕστερος ξέρω καί ἐάω πέτομαι ἡμέρα δύο ἢ τρεῖς , βαρύς ὁ χρυσός , πυρρός ὡς ὁ αἷμα ὁ φιλόσοφος καί χαλκός ἄσκιος ξανθός . ὁ ἀρχαῖος · « ὁ χαλκός ἄσκιος γίγνομαι πᾶς καί ὁ φιλόσοφος λέγω · « Τι σύ καί τ ὁ ρυσιπου , καί εἷς φύσις νικάω ὁ π ποῦ » λέγω ὁ κατά φύσις χρυσός · οὕτως νικάω ὁ πᾶς ὁ υποκείμενος σῶμα σίδηρος ἢ χαλκός νικάω ὁ ἐπιφάνεια α κατά φύσις χρυσός .
pelagius.pelagi-ou-filoso-fou-peri-th-s-qei-as-tau-ths-kai-i-era-s-te-xnhs berthelot_alchimistes_grec_0299.2
8 ] Οὕτως οὖν διαλυόμενος διὰ τοῦ θείου ζύμη τοῦ ἀρτου , εἶτα καὶ τοῦ χρυσολίθου τοῦ μὲν ὕδατος ἀπολουμένου κατὰ φύσιν αὐ τοῦ χρυσολίθου λαμβανομένου μετὰ τῆς Ζωσίμος · « Ὁ ρυσικὸς χρυσὸς πνεύματο
Lemmas: 8 ] οὕτως οὖν διαλύω διά ὁ θεῖος ζύμη ὁ ἄρτος , εἶτα καί ὁ χρυσόλιθος ὁ μέν ὕδωρ ἀπόλλυμι κατά φύσις οὐ ὁ χρυσόλιθος λαμβάνω μετά ὁ Ζώσιμος · « ὁ ρυσικὸς χρυσός πνεῦμα
pelagius.pelagi-ou-filoso-fou-peri-th-s-qei-as-tau-ths-kai-i-era-s-te-xnhs berthelot_alchimistes_grec_0299.3
πὸν οὐδὲν ἄλλο λείπει , οὐδὲν λευκανθῆ . Ὡς νόησον · πάντα εἰ · καὶ οὐδὲν μένει , εἰ μὴ ὁ λίθος ὁ καλεῖται χρυσόλιθος . στήσον καὶ ἐξίσασον τὸ ξηρίον μέρος α' , χαλκοῦ μέρος α' , ἐξίσου στιζῶν ἐν ἡλίῳ ἀπὸ τοῦ ὀξους ξηράνας , κατάθου ἐν βολβίτοις , πρεῖς , καὶ ἐξενέγκας , εὑρήσεις αἷμα . Αὕτη ἐστὶν κιννάβαρις γλῶς . Ὡς μνήσθητι ὡς ἔλεγεν « πᾶν σῶμα βάπτει » . Διὰ τοῦτο καὶ τῇ πολλῇ ὑλῇ , ἐνὸς ὄντος τὸ πᾶν ; » Νοσώμεν ὅτι « ρυσῦτος γὰρ ὁ κατὰ φύσιν χρυσὸς μαύρων , οἷον ἀλειφόμενος κατὰ αὐτῶν καταχαινόμενος τὸν θείου ὕδατος , ζυμούμενος ὡς ἡ θίου ἐξίσου συνλείουμένου · καὶ τιν αὐτοῦ διὰ τῆς ρεύσεως , καὶ τῆς ἐπιπολῆς τοῦ ρυσικοῦ . ὕματος γενόμενος διὰ τοῦ χρυ -
Lemmas: πος οὐδείς ἄλλος λείπω , οὐδείς λευκανθής . ὡς νοέω · πᾶς εἰμί · καί οὐδείς μένω , εἰμί μή ὁ λίθος ὁ καλέω χρυσόλιθος . ἵστημι καί ἐξισάζω ὁ ξηρίον μέρος ὅς , χαλκός μέρος ὅς , ἐξισόω στίζω ἐν ἥλιος ἀπό ὁ ὄξος ξηραίνω , κατατίθημι ἐν βόλβιτον , πρός , καί ἐκφέρω , εὑρίσκω αἷμα . ἄτη εἰμί κιννάβαρις γλῶς . ὡς μιμνήσκω ὡς λέγω « πᾶς σῶμα βάπτω » . Ζεύς οὗτος καί ὁ πολύς ὕλη , ἔνος εἰμί ὁ πᾶς ; » νοσέω ὅτι « ρυσυος γάρ ὁ κατά φύσις χρυσός Μαῦρος , οἷος ἀλείφω κατά αὐτός καταχαίνω ὁ θεῖον ὕδωρ , ζυμόω ὡς ὁ θίου ἐξισόω συλλέγω · καί τεῖς αὐτός διά ὁ ῥεῦσις , καί ὁ ἐπιπολή ὁ ρυσιπου . ὗμα γίγνομαι διά ὁ ΧΡΥ -
pelagius.pelagi-ou-filoso-fou-peri-th-s-qei-as-tau-ths-kai-i-era-s-te-xnhs berthelot_alchimistes_grec_0299.4
αλειούμενος A Lc . — καὶ ζυμ . Lc . — 20 . Le s . du cinabre sur χρυσολ . M . — Réd . e Lc : Τοῦ χρυσολ . καταχαινομένου καὶ ἐξ ἴσου συλλ . , καὶ τοῦ ὕδ . ἀπολλυμένου κατὰ τὴν φύσιν αὐτοῦ . — 21 . ἀπολειωμένου A . — καταχύσιν MK ici et plus loin . — 2 . καταλαμό . Lc . — Le s . de l'or sur ρυσικοῦ M . — Après ce mot Lc aj . τὸ ρυστήριον οἰκονομεῖται . — 23 . Ὁ Ζωστ . δὲ γων Lc . — ὁ φυσικὸς om . A Lc . — πνε ὁ ; πινὸς A Lc , f . mel .
Lemmas: αλειουμην A Lc . — καί ζυμ . Lc . — 20 . Le s . du cinabre sur χρυσολ . M . — Réd . e Lc : Τώς χρυσολ . καταχαίνω καί ἐκ ἴσος συλ . , καί ὁ υδʹ . ἀπόλλυμι κατά ὁ φύσις αὐτός . — 21 . ἀπολειόω A . — κατάχυσις MK ici et plus loin . — 2 . καταλαμό . Lc . — Le s . de l'or sur ρυσιπου M . — Après ce mot Lc aj . ὁ ρυστήριον οἰκονομέω . — 23 . ὁ Ζωστ . δέ γῆ Lc . — ὁ φυσικός om . A Lc . — πνε ὁ ; πίνος A Lc , f . mel .
pelagius.pelagi-ou-filoso-fou-peri-th-s-qei-as-tau-ths-kai-i-era-s-te-xnhs berthelot_alchimistes_grec_0300.1
σολίθου κατὰ φύσιν βάπτει . » Καὶ ὅτι καὶ ὁ ἄργυρος , ἐὰν διαλύσωμεν διὰ τοῦ θείου ὕδατος καὶ πνευματικῶς ποιήσωμεν διὰ τοῦ χρυσολίθου , βάπτει τὸν χαλκὸν λευκόν · τοῦτο γὰρ καὶ οἱ ἕτεροι ἔλεγον · αἱ γὰρ δύο βαφαὶ οὐδενὶ διαφέρουσιν ἀλλήλων , ἀλλὰ χρώματι μόνον , τουτέστι μίαν μὲν καὶ τὴν αὐτὴν ἔχοντα οἰκονομίαν , ἐφ ’ ἧς καὶ διὰ τοῦ θείου ὕδατος πρῶτον λειούμενα , ὕστερον δὲ διὰ τοῦ χρυσολίθου πνευματικὸν ξηρίον γενό - ( f . 65 r . ) μενον · διαφέρουσι δὲ τῷ χρώματι , ὅτι ἕκαστον αὐτῶν κατὰ τὴν ἰδίαν φύσιν βάπτει · ὁ μὲν χρυσός , χρυσόν , ὁ δὲ ἄργυρος τὸν ἄργυρον . Οὐκ ἀκούεις τὸν ἀρχαιότατον λέγοντα · « Ὁ σπείρων σίτον , σίτον γεννᾷ καὶ θερίζει , καὶ ὁ χρυσὸς χρυσὸν γεννᾷ · ὁμοίως καὶ ἄργυρος ἄργυρον γεννᾷ . »
Lemmas: σολιθος κατά φύσις βάπτω . » καί ὅτι καί ὁ ἄργυρος , ἐάν διαλύω διά ὁ θεῖος ὕδωρ καί πνευματικός ποιέω διά ὁ χρυσόλιθος , βάπτω ὁ χαλκός λευκός · οὗτος γάρ καί ὁ ἕτερος λέγω · ὁ γάρ δύο βαφή οὐδείς διαφέρω ἀλλήλων , ἀλλά χρῶμα μόνος , τουτέστι εἷς μέν καί ὁ αὐτός ἔχω οἰκονομία , ἐπί ’ ὅς καί διά ὁ θεῖος ὕδωρ πρῶτος λειόω , ὕστερον δέ διά ὁ χρυσόλιθος πνευματικός ξηρίον γενο - ( f . 65 r . ) μένω · διαφέρω δέ ὁ χρῶμα , ὅτι ἕκαστος αὐτός κατά ὁ ἴδιος φύσις βάπτω · ὁ μέν χρυσός , χρυσός , ὁ δέ ἄργυρος ὁ ἄργυρος . οὐ ἀκούω ὁ ἀρχαῖος λέγω · « ὁ σπείρω σῖτος , σῖτος γεννάω καί θερίζω , καί ὁ χρυσός χρυσός γεννάω · ὅμοιος καί ἄργυρος ἄργυρος γεννάω . »
pelagius.pelagi-ou-filoso-fou-peri-th-s-qei-as-tau-ths-kai-i-era-s-te-xnhs berthelot_alchimistes_grec_0300.2
9 Διὰ τοῦτο καὶ ὧδε ὁ ἀρχαῖος ἔλεγον · « Χρησόμεθα τοῖς φυσικοῖς . » Ἔστι δὲ ἀναγκαῖον εἰδέναι ὅτι ὁ μὲν χρυσὸς φυσικῶς βάπτει , οὐ χωρὶς τοῦ πρότερον διαλυθῆναι αὐτὸν διὰ τοῦ θείου ὕδατος , καὶ ὕστερον πνευματωθῆναι διὰ τοῦ χρυσολίθου · κατὰ φύσιν γὰρ καὶ στερεὸν σῶμα καλούμενος · δεῖ τε πρῶτον διαλυθῆναι , καὶ ὕστερον πνευματωθῆναι · καὶ οὕτως παντὸς φυσικοῦ βάπτει . Τὰ γὰρ ἄλλα δύο κατὰ τὴν ἰδίαν φύσιν φευκτὰ καὶ καυστὰ ἐν τῷ πυρὶ ἀναλίσκονται · ἔθεν ὁ ἀρχαῖος Ζώσιμος ἔλεγον · « Ὅτι γὰρ αὐτὸ τὸ μυστήριον τὸ τῆς χρυσόβαφης · σώματα ὄντα πνεῦμα γίνεται , ἵνα ἐν ταῖς καταγραφαῖς πνευματικῶς βάλῃ , καὶ μὴ ἐπενέγκῃ ἐπιστολήμιαν · στερεὰ γὰρ ὄντα , βάπτειν οὐ δύναται , ἐὰν μὴ πρῶτον λεπτυνθῇ καὶ
Lemmas: 9 Ζεύς οὗτος καί ὧδε ὁ ἀρχαῖος λέγω · « χράω ὁ φυσικός . » εἰμί δέ ἀναγκαῖος οἶδα ὅτι ὁ μέν χρυσός φυσικός βάπτω , οὐ Χωρὶς ὁ πρότερος διαλύω αὐτός διά ὁ θεῖος ὕδωρ , καί ὕστερον πνευματόω διά ὁ χρυσόλιθος · κατά φύσις γάρ καί στερεός σῶμα καλώ · δέω τε πρῶτος διαλύω , καί ὕστερον πνευματόω · καί οὕτως πᾶς φυσικός βάπτω . Τά γάρ ἄλλος δύο κατά ὁ ἴδιος φύσις φευκτός καί καυστός ἐν ὁ πῦρ ἀναλίσκω · εἴωθα ὁ ἀρχαῖος Ζώσιμος λέγω · « ὅτι γάρ αὐτός ὁ μυστήριον ὁ ὁ χρυσοβαφής · σῶμα εἰμί πνεῦμα γίγνομαι , ἵνα ἐν ὁ καταγραφή πνευματικός βάλλω , καί μή ἐπιφέρω επιστολημιαω · στερεός γάρ εἰμί , βάπτω οὐ δύναμαι , ἐάν μή πρῶτος λεπτύνω καί
pelagius.pelagi-ou-filoso-fou-peri-th-s-qei-as-tau-ths-kai-i-era-s-te-xnhs berthelot_alchimistes_grec_0300.3
1 . βάπτεται A . — 2 . πνικόν A Lc , f . mel . — 4 . Réd . de Lc : τουτέστι καταβαφῇ · καὶ γὰρ τὰ δύο σώματα διὰ τ . θ . ὕ . τὸ πρῶτον ... γενόμενα διαφ . τῷ χρ . μόνον . — 8 . ὁ μὲν χρυσὸς — θερίζει ( l . 10 ) om . A Lc . — 9 . F . 1 . τῶν ἀρχαιοτάτων λεγόντων . — Cp . I , XIII , 8 ; XIII bis , 6 ; III , XVI , 6 . — 12 . ὁ ἀρχ . φιλόσοφος ἔδοξ λέγων Lc . — 13 . δὲ ] F . 1 . γὰρ . — χρησόμεθα A ; χρησόμεθα , χρυσώμεθα Lc . — Réd . de Lc : ὁ μὲν φυσικὸς χρυσὸς βάπτει · ὁ δὲ μὴ φυσικὸς οὐ βάπτει , χωρὶς ... — 15 . γὰρ ] δὲ A Lc . — 16 . δεῖπαι Lc , f . mel . — 17 . F . 1 . πᾶντα φυσικῶς βάπτει . — 19 . Réd . de A : ἔθεν ὁ ἀ . Ζ . ἔλεγον · ἀλλὰ καὶ αὐτὸ τὸ ξηρίον ποτιζόμενον ( sic ) δυνάμενον ἀποστέφειν ἐν τοῖς ζωμοῖς , ἵνα ἐν τῇ σάλῃ ( l . σάλῃ ) βαφῇ ἐν τοῖς ζωμοῖς , καὶ αὐτὸ τὸ μυστήριον ... Réd . de Lc : ἔθεν καὶ ὁ ἀ . Ζ . ἔλεγον ὅτι καὶ αὐτοῦ τοῦ μυστηρίου τοῦ τῆς καταβαφῆς τὰ σώματα γίνονται πνεύματα . — 20 . πνεύματα A . — 21 . καταγραφαῖς πνευματικῶς ] καταβαφαῖς τοῦ πνεύματος A Lc . — βάψαι Lc . — ἐπιστολήμιαν M . — M . mg . : ὅ κα [ lire ὁ χαλκόν ! ] . — 22 . λεπτυνθῇ καὶ πνευματωθῇ ] Le pluriel dans Lc .
Lemmas: 1 . βάπτω A . — 2 . πνικόν A Lc , f . mel . — 4 . Réd . de Lc : τουτέστι καταβαφή · καί γάρ ὁ δύο σῶμα διά τ . θ . ὗ . ὁ πρῶτος ... γίγνομαι διαφ . ὁ ΧΡ . μόνος . — 8 . ὁ μέν χρυσός — θερίζω ( l . 10 ) om . A Lc . — 9 . F . 1 . ὁ ἀρχαῖος λέγω . — Cp . I , XIII , 8 ; XIII bis , 6 ; III , XVI , 6 . — 12 . ὁ ἀρχή . φιλόσοφος δοκέω λέγω Lc . — 13 . δέ ] F . 1 . γάρ . — χράω A ; χράω , χρυσόω Lc . — Réd . de Lc : ὁ μέν φυσικός χρυσός βάπτω · ὁ δέ μή φυσικός οὐ βάπτω , Χωρὶς ... — 15 . γάρ ] δέ A Lc . — 16 . δειπαις Lc , f . mel . — 17 . F . 1 . πᾶς φυσικός βάπτω . — 19 . Réd . de A : εἴωθα ὁ ὅς . Ζ . λέγω · ἀλλά καί αὐτός ὁ ξηρίον ποτίζω ( sic ) δύναμαι ἀφίστημι ἐν ὁ ζωμός , ἵνα ἐν ὁ Σάλη ( l . Σάλη ) βαφή ἐν ὁ ζωμός , καί αὐτός ὁ μυστήριον ... Réd . de Lc : εἴωθα καί ὁ ὅς . Ζ . λέγω ὅτι καί αὐτός ὁ μυστήριο ὁ ὁ καταβαφή ὁ σῶμα γίγνομαι πνεῦμα . — 20 . πνεῦμα A . — 21 . καταγραφή πνευματικός ] καταβαφή ὁ πνεῦμα A Lc . — βάπτω Lc . — επιστολημιαω M . — M . mg . : ὁ ἄν [ lire ὁ χαλκός ! ] . — 22 . λεπτύνω καί πνευματόω ] Le pluriel dans Lc .
pelagius.pelagi-ou-filoso-fou-peri-th-s-qei-as-tau-ths-kai-i-era-s-te-xnhs berthelot_alchimistes_grec_0301.1
πνευματωθή . Λεπτύνει μὲν αὐτὰ πρῶτον τὸ θεῖον ὕδωρ · πνευματοῖ δὲ ὕστερον ὁ χρυσολίθος . Οὐκοῦν σημειωσώμεθα ὅτι , διὸ βαρὺν ὄντων κατὰ τὴν τῶν δύο σωμάτων ἰδιότητα , τὰ ἄλλα ὡς μεσιτεύουσι μεταλαμβανόντα τὴν βαρὴν καὶ μεταδιδόντα · μεταλαμβανόντα μὲν , τὰ διαλύοντα καὶ πνευματοῦντα , μεταδιδόντα δὲ , τὰ γεύμενα αὐτὴν διὰ τοῦ χωνευτηρίου . Καὶ γρὴ λοιπὸν σημειώσασθαι ὅτι , ὡσπερ ἀλειφόμενος χρυσός , ἢ ἄργυρος , ἢ σίδηρος , ἢ χαλκὸς οὐ κρατεῖ , ἐὰν μὴ τοῖς ζωμοῖς προστυφθῇ οὕτως οὔτε νῦν ὧδε κρατεῖ , οὔτε χρυσός . οὔτε ἄργυρος , ἐὰν μὴ προστυφθῇ , ἀλλὰ καὶ αὐτὸ τὸ ξηρίον ποτίζειν 10 δυνάμενον ἀποστυφθῇ ἐν ζωμῷ , ἵνα τὴν στύψιν ἢ βαρὴ εἰς - ( f . 65 v . ) κρίνουσα καὶ διαδύνασα εἰς βάθος , στύψῃ καὶ κρατήσῃ ἐκεῖ κατὰ ὅλος τοῦ σώματος , διαλυομένου τοῦ ξηρίου . Διὰ τοῦτο ἡ φύσις τῇ φύσει τέρεπται · . Καὶ τὰ ἐξῆς .
Lemmas: πνευματόω . λεπτύνω μέν αὐτός πρῶτος ὁ θεῖος ὕδωρ · πνευματόω δέ ὕστερον ὁ χρυσόλιθος . οὐκοῦν σημειόω ὅτι , διό βαρύς εἰμί κατά ὁ ὁ δύο σῶμα ἰδιότης , ὁ ἄλλος ὡς μεσιτεύω μεταλαμβάνω ὁ βαρή καί μεταδίδωμι · μεταλαμβάνω μέν , ὁ διαλύω καί πνευματόω , μεταδίδωμι δέ , ὁ γεύω αὐτός διά ὁ χωνευτήριον . καί γρά λοιπός σημειόω ὅτι , ὡς ἀλείφω χρυσός , ἢ ἄργυρος , ἢ σίδηρος , ἢ χαλκός οὐ κρατέω , ἐάν μή ὁ ζωμός προστύπτω οὕτως οὔτε νῦν ὧδε κρατέω , οὔτε χρυσός . οὔτε ἄργυρος , ἐάν μή προστύπτω , ἀλλά καί αὐτός ὁ ξηρίον ποτίζω 10 δύναμαι ἀποστύπτω ἐν ζωμός , ἵνα ὁ στῦψις ἢ Βαρή εἰς - ( f . 65 v . ) κρίνω καί διαδύνω εἰς βάθος , στύφω καί κρατέω ἐκεῖ κατά ὅλος ὁ σῶμα , διαλύω ὁ ξηρίον . Ζεύς οὗτος ὁ φύσις ὁ φύσις τέρπω · . καί ὁ ἑξῆς .
pelagius.pelagi-ou-filoso-fou-peri-th-s-qei-as-tau-ths-kai-i-era-s-te-xnhs berthelot_alchimistes_grec_0301.2
11 Νεῦτον γὰρ ταῦτα καὶ ἐπὶ τοῦ σώματος λαμβανόμενα , καὶ 15 ἐπὶ τοῦ θείου ὕδατος , καὶ ἐπὶ τοῦ χρυσολίθου , καὶ ἐπὶ τῶν στυφότων ζωμῶν . Ἄρα γὰρ οὐ χαίρει ἡ φύσις τοῦ σώματος ; χαίρει τῇ φύσει τοῦ ὕδατος τρεφομένη καὶ παχυνομένη καὶ αὐξανομένη . Ἄρα οὐ τέρεπται καὶ λαμπρύνεται ὁ χαλκός , ἀτερπῆς καὶ ἀλαμπὴς ὢν τῇ οὐσίᾳ τῆς τερπνῆς καὶ λαμπροτάτης τοῦ θείου ὕδατος φύσεως ; 20 Ἄρα οὐ νικᾶται ἡ φύσις τοῦ παχυτέρου καὶ γεωδεστεροῦ σώματος ὑπὸ τῆς φύσεως τοῦ χρυσολίθου , πνευματικῆς καὶ ἀερώδους οὐσίας ; Ἄρα οὐ κρατεῖται τοῖς στυφοῦσι ζωμοῖς ὡς ἀλειφόμενος χρυσὸς καὶ ἄργυρος ἐν σιδήρῳ ἢ χαλκῷ ; Ταῦτα πᾶσι κοινῶς δεῖ ὁμολογεῖν ὅτι , εἰ μὴ στυφθῇ σίδηρος ἢ χαλκὸς ἀλειφόμενος , χρυσὸς ἢ ἄργυρος οὐ
Lemmas: 11 νευος γάρ οὗτος καί ἐπί ὁ σῶμα λαμβάνω , καί 15 ἐπί ὁ θεῖος ὕδωρ , καί ἐπί ὁ χρυσόλιθος , καί ἐπί ὁ στύφω ζωμός . Ἀρά γάρ οὐ χαίρω ὁ φύσις ὁ σῶμα ; χαίρω ὁ φύσις ὁ ὕδωρ τρέφω καί παχύνω καί αὐξάνω . Ἀρά οὐ τέρπω καί λαμπρύνω ὁ χαλκός , ἀτερπής καί ἀλαμπής εἰμί ὁ οὐσία ὁ τερπνός καί λαμπρός ὁ θεῖος ὕδωρ φύσις ; 20 Ἀρά οὐ νικάω ὁ φύσις ὁ παχύς καί γεωδεστεροῦ σῶμα ὑπό ὁ φύσις ὁ χρυσόλιθος , πνευματικός καί ἀερώδης οὐσία ; Ἀρά οὐ κρατέω ὁ στύφω ζωμός ὡς ἀλείφω χρυσός καί ἄργυρος ἐν σίδηρος ἢ χαλκός ; Ταΰς πᾶς κοινός δέω ὁμολογέω ὅτι , εἰμί μή στύφω σίδηρος ἢ χαλκός ἀλείφω , χρυσός ἢ ἄργυρος οὐ
pelagius.pelagi-ou-filoso-fou-peri-th-s-qei-as-tau-ths-kai-i-era-s-te-xnhs berthelot_alchimistes_grec_0301.3
2 . ὄντων ] οὐσῶν Lc . — 3 . ὡς μεσιτεύοντα μεταλαμβανόντων τ . 6 . καὶ μεταδιδούσιν Lc . — 5 . μεταδιδούσι δι τοῖς γεωμένους διὰ τοῦ γων . Lc . — 6 . Καὶ χρ . λ . σημ . ] Διὸ γρὴ σημ . Lc . — 9 . ποτίζειν δυν . οὐδὲν ἔστι · ἐὰν μὴ τοῖς ζωμοῖς ἀποστ . ἵνα ... Lc . — 10 . ἐν ἡλίῳ ( en toutes lettres ; lire χρυσῷ ; ) εἰσχρίν . A . — 11 . διαδύνασα A Lc . — στύψι : καὶ κρατήσει : MK . — 12 . κατακάθους MK . — διαλεωμένου A Lc ( Lc a eu διαλωμένου ) .
Lemmas: 2 . εἰμί ] εἰμί Lc . — 3 . ὡς μεσιτεύω μεταλαμβάνω τ . 6 . καί μεταδίδω Lc . — 5 . μεταδίδω διά ὁ γίγνομαι διά ὁ γῆ . Lc . — 6 . καί ΧΡ . λ . Σήμ . ] Διὸ γρά Σήμ . Lc . — 9 . ποτίζω δύο . οὐδείς εἰμί · ἐάν μή ὁ ζωμός ἀποστ . ἵνα ... Lc . — 10 . ἐν ἥλιος ( en toutes lettres ; lire χρυσός ; ) εἰσχρίν . A . — 11 . διαδύνω A Lc . — στῦψις : καί κράτησις : MK . — 12 . κατακάθους MK . — διαλεωμένου A Lc ( Lc a eu διαλαομαι ) .
pelagius.pelagi-ou-filoso-fou-peri-th-s-qei-as-tau-ths-kai-i-era-s-te-xnhs berthelot_alchimistes_grec_0301.4
— ἡ φύσις τὴν φύσιν κρατεῖ καὶ τέρεπται A Lc . — 14 . Ταῦτα δὲ πάντα νύσων Lc . — λαμβάνεσθαι Lc . — 16 . τοῦ σώματι Lc . — χαίρει δὲ τῇ φ . Lc . — 19-20 . φύσεως — γεωδεστεροῦ om . A ; hab . Lc . — 23 . Réd . de Lc : Ταῦτα κοινῶς πάντας ὁμολ . δεῖ . — 24 . Réd . de Lc : ὁ σὺδ . ἄλ . ἢ ὁ χαλκὸς χρυσῷ ἢ ἀργύρῳ ... — Réd . de Lc : οὐ χρ . ἡ φύσις , τουτέστιν οὐ νικᾶται — σώματος ( comme plus haut ) ; variante analogue dans A .
Lemmas: — ὁ φύσις ὁ φύσις κρατέω καί τέρπω A Lc . — 14 . Ταΰς δέ πᾶς νύσος Lc . — λαμβάνω Lc . — 16 . ὁ σῶμα Lc . — χαίρω δέ ὁ Φ . Lc . — 19-20 . φύσις — γεωδεστεροῦ om . A ; hab . Lc . — 23 . Réd . de Lc : Ταΰς κοινός πᾶς Ομόλ . δέω . — 24 . Réd . de Lc : ὁ σύ . ἄλμα . ἢ ὁ χαλκός χρυσός ἢ ἄργυρος ... — Réd . de Lc : οὐ ΧΡ . ὁ φύσις , τουτέστι οὐ νικάω — σῶμα ( comme plus haut ) ; variante analogue dans A .
pelagius.pelagi-ou-filoso-fou-peri-th-s-qei-as-tau-ths-kai-i-era-s-te-xnhs berthelot_alchimistes_grec_0302.1
κρατεῖ , ἐπεὶδ ’ ἂν δὲ στυρβῇ , τότε ἀλειφθῇ , τότε κρατεῖ δυνάμει τοῦ στύροντος .
Lemmas: κρατέω , ἐπείδω ’ ἄν δέ στυρβῇ , τότε ἀλείφω , τότε κρατέω δύναμις ὁ στύροντος .
pelagius.pelagi-ou-filoso-fou-peri-th-s-qei-as-tau-ths-kai-i-era-s-te-xnhs berthelot_alchimistes_grec_0302.2
11 Ἄλλ ’ ἐρεῖ τις πρὸς αὐτὸν ταῦτα · εἰ χρυσὸς ἢ ἄργυρος ὡς δύο βαρῶν ποιητικὰ ποιεῖται ξηρία , πῶς παρακολουθήσει ἰῶσις καὶ ἡ ἐξίωσις καὶ ἐξίγνωσις καὶ μελάνωσις , εἰθ ’ οὕτως ὕστερον λεύκωσις ; Τότε ἔσται βεβαία ξάνθωσις κατὰ τὰ προδιαγραφέντα . Καὶ λέγομεν ὅτι πάντα παρακολουθεῖ δυνάμει κατὰ ἀμφοτέρων ταῖς βαφαῖς . Ἐπεὶδὴ γὰρ εἴρηται ὅτι ἰῶσις καλεῖται ἢ ἐν τῷ θεῖῳ ὕδατι διάλυσις , δυνάμει παρακολουθεῖ ἐν τῷ ὕδατι καὶ ἡ ἐξίωσις , καὶ ἡ ἐξίγνωσις , καὶ ἡ μέλανσις , καὶ ἡ λεύκωσις μετὰ τὸ γενέσθαι , ὕστερον βεβαία ξάνθωσις , οὐ μόνον δυνάμει , ἀλλὰ καὶ ἐνεργείᾳ , ἅπαντα παρακολουθεῖ πρὸ τοῦ γενέσθαι λευχὸν τὸν χρυσόν , ὕστερον δὲ βεβαία ξάνθωσις , ἕως ὁ πνευματικὸς τέλειος ἀποτελεσθῇ καὶ συνυπακούσῃται . Καὶ αὐθὶς ὁρῶς ἐφη λέγων ὁ φιλόσοφος · « Ὦ φύσεις οὐρανίαι φύσε - ( f . 66 r . ) ων δημιουργοί » , τρώφω γὰρ δημιουργίας αἱ δύο φύσεις τῶν θείων , κατὰ τε τὸ ὕγρον τῆς κράσεως , κατὰ τε τὸ ξηρόν τῆς οὐσίας τὰς γεωδείας φύσεις τῶν σωμάτων πνευματικὰς καὶ βαφικὰς ἐδημιούργησαν . Οὐρανίαι γὰρ αἱ φύσεις τῶν θείων · τούτων οὐχ ἔρμηνεύονται ὡς δυνάμεναι αἱρεῖσθαι . Διὸ καὶ ἐξῆς λέγει · « Οὐδὲν ὑπολέλειπται , οὐδὲν ὕστερεῖ , πλὴν τῆς νεφέλης καὶ τοῦ ὕδατος ἢ ἄρσις , ἀντὶ τοῦ εἰπεῖν « οὐδὲν ἄλλο ἐστὶ τὸ προσδοκώμενον » , ἐφη · « ἄλλη τὸ λικμησθῆναι τὸ σῶμα , ὡς ἡ νεφέλη τοῦ ὕδατος , καὶ ἀριθῆναι πάλιν τὸ ὕδωρ ἀπ ’ αὐτοῦ , καὶ ἰδοῦ ἐπιστοιχεῖον τὸ πᾶν .
Lemmas: 11 ἄλλος ’ λέγω τις πρός αὐτός οὗτος · εἰμί χρυσός ἢ ἄργυρος ὡς δύο βάρος ποιητικός ποιέω ξηρίον , πῶς παρακολουθέω ἴωσις καί ὁ ἐξίωσις καί ἐξίγνωσις καί μελάνωσις , ἔρχομαι ’ οὕτως ὕστερον λεύκωσις ; τότε εἰμί βέβαιος ξάνθωσις κατά ὁ προδιαγράφω . καί λέγω ὅτι πᾶς παρακολουθέω δύναμις κατά ἀμφότερος ὁ βαφή . ἐπειδή γάρ λέγω ὅτι ἴωσις καλέω ἢ ἐν ὁ θεῖος ὕδωρ διάλυσις , δύναμις παρακολουθέω ἐν ὁ ὕδωρ καί ὁ ἐξίωσις , καί ὁ ἐξίγνωσις , καί ὁ μέλανσις , καί ὁ λεύκωσις μετά ὁ γίγνομαι , ὕστερον βέβαιος ξάνθωσις , οὐ μόνος δύναμις , ἀλλά καί ἐνέργεια , ἅπας παρακολουθέω πρό ὁ γίγνομαι λείχω ὁ χρυσός , ὕστερον δέ βέβαιος ξάνθωσις , ἠώς ὁ πνευματικός τέλειος ἀποτελέω καί συνυπακούω . καί αὐθίς ὁράω φημί λέγω ὁ φιλόσοφος · « ὦ φύσις οὐράνιος φύζω - ( f . 66 r . ) ων δημιουργός » , τρέφω γάρ δημιουργία ὁ δύο φύσις ὁ θεῖος , κατά τε ὁ ὑγρός ὁ κρᾶσις , κατά τε ὁ ξηρός ὁ οὐσία ὁ γεώδης φύσις ὁ σῶμα πνευματικός καί βαφικός δημιουργέω . Οὐράνιος γάρ ὁ φύσις ὁ θεῖος · οὗτος οὐ ἑρμηνεύω ὡς δύναμαι αἱρέω . Διὸ καί ἑξῆς λέγω · « οὐδείς ὑπολείπω , οὐδείς ὑστερέω , πλήν ὁ νεφέλη καί ὁ ὕδωρ ἢ ἄρσις , ἀντί ὁ λέγω « οὐδείς ἄλλος εἰμί ὁ προσδοκάω » , φημί · « ἄλλος ὁ λικμάω ὁ σῶμα , ὡς ὁ νεφέλη ὁ ὕδωρ , καί ἀείρω πάλιν ὁ ὕδωρ ἀπό ’ αὐτός , καί ὁράω ἐπιστοιχέω ὁ πᾶς .
pelagius.pelagi-ou-filoso-fou-peri-th-s-qei-as-tau-ths-kai-i-era-s-te-xnhs berthelot_alchimistes_grec_0302.3
12 Ἄρσις δὲ ἐρμηνεύεται ὁ κουρισμὸς , ἀνθ ’ ὧν αἱρεται καὶ κουρίζεται
Lemmas: 12 Ἄρσις δέ ἑρμηνεύω ὁ κούρισμα , ἀντί ’ ὅς ἀείρω καί κουρίζω
pelagius.pelagi-ou-filoso-fou-peri-th-s-qei-as-tau-ths-kai-i-era-s-te-xnhs berthelot_alchimistes_grec_0303.1
ἡ τοῦ ὕδατος ἐπίχυσις ἐκ τῆς τοῦ σώματος συμπλοχῆς · ἐν ἐπιμανήσει δὲ ποιήσαι ἀρκεσθῶμεν τῇ θυσίᾳ καὶ τῷ δοίδυχι ἐπὶ τῶν δύο βαρῶν · ἐπὶ δὲ τοῦ χαλκοῦ ἐπὶ τῇ χρήσει τοῦ φιλοσόφου . Καὶ ὅτι περὶ τούτου Ζώσιμος ἔλεγεν . Καὶ ὅτι δένδρον φυτουργούμενον , φυτὸν ποτιζόμενον , καὶ ὑπὸ πλήθους ὕδατος σηπόμενον , καὶ διὰ τῆς τοῦ ἀέρος ὑγρότητός τε καὶ θερμότητος αὐξανόμενον ἀνθοφορεῖ , καὶ τῇ πολλῇ γλυκύτητι καὶ τῇ ποιότητι τῆς φύσεως καρποφορεῖ .
Lemmas: ὁ ὁ ὕδωρ ἐπίχυσις ἐκ ὁ ὁ σῶμα συμπλοχεω · ἐν ἐπιμαίνω δέ ποιέω ἀρκέω ὁ θυσία καί ὁ δοῖδυξ ἐπί ὁ δύο βάρος · ἐπί δέ ὁ χαλκός ἐπί ὁ χρῆσις ὁ φιλόσοφος . καί ὅτι περί οὗτος Ζώσιμος λέγω . καί ὅτι δένδρον φυτουργέω , φυτόν ποτίζω , καί ὑπό πλῆθος ὕδωρ σήπω , καί διά ὁ ὁ αέρας ὑγρότης τε καί θερμότης αὐξάνω ἀνθοφορέω , καί ὁ πολύς γλυκύτης καί ὁ ποιότης ὁ φύσις καρποφορέω .
pelagius.pelagi-ou-filoso-fou-peri-th-s-qei-as-tau-ths-kai-i-era-s-te-xnhs berthelot_alchimistes_grec_0303.4
2 . ἐν ἐπιμν . ] ἄν ’ ὁπομονέστατα τούτων δεῖ π . A . Réd . de Lc : ἐν ὁπομνήσει δὲ καὶ ὁπομονή τοῦτο δεῖ ποιήσαι · ἀρκεσθ . οὖν τῇ θυσίᾳ ... — θυσία MAK . — 3 . τῇ χρ . — καὶ ὅτι : om . A . Cp . III , 11 , 3 . — 4 . περὶ δὲ τοῦ χαλκοῦ ὁ Z . ἔλ . ὅτι ... — 5 . ὑδάτων AK Lc . — 6 . Réd . de Lc : αὐξανόμενον · ἀνθοφορεῖ δὲ ποικίλως ἀεὶ ποτε καὶ τῇ π . γλ . — 8 . τελὸς τοῦ Πελαγίου add . Lc .
Lemmas: 2 . ἐν ἐπιμν . ] ἄν ’ ὁπομονέστατα οὗτος δέω π . A . Réd . de Lc : ἐν οπομιμνησκω δέ καί ὁπομονή οὗτος δέω ποιέω · ἀρκέω . οὖν ὁ θυσία ... — θυσία MAK . — 3 . ὁ ΧΡ . — καί ὅτι : om . A . Cp . III , 11 , 3 . — 4 . περί δέ ὁ χαλκός ὁ Z . Ελ . ὅτι ... — 5 . ὕδωρ AK Lc . — 6 . Réd . de Lc : αὐξάνω · ἀνθοφορέω δέ ποικίλος ἀεί ποτέ καί ὁ π . γλ . — 8 . τέλος ὁ Πελάγιος add . Lc .