origenes.selecta-in-psalmos-dub-fragmenta-e-catenis 4.1
Εἰς τὸ τέλος ἐν ψαλμοῖς ᾠδὴ τῷ Δαυῒδ , κ . τ . ἑ . Πολλῶν ψαλμῶν ( 90 ) κατὰ μὲν τοὺς Ἑβδομ ἡ κοντε ἐχόντων ἐπιγραφὴν « εἰς τὸ τέλος , » κατὰ δὲ τοὺς λοιποὺς τὰ κατάλληλα τῷ « εἰς τὸ τέλος » ἐνθάδε ἀποδιδόμενα , ἄξιον , ὅση δύναμις , ἐξιχνεῦσαι τὸν δηλούμενον ὑπὸ τῆς λέξεως νοῦν . Ἰστέον δὲ , ὅτι , ὥσπερ πάσης τέχνης · καὶ ἐπιστήμης ἐστὶ τὸ τέλος , ἐφʼ ὃ σπεύδει ὁ γνησίως τὴν τέχνην ἢ τὴν ἐπιστήμην μετιὼν , οὕτω καὶ τῆς λογικῆς φύσεως δεῖ τέλος τυγχάνειν · τοῦτο δέ ἐστι τὸ ἐν Χριστῷ ζωοποιηθῆναι κατὰ τὸν Ἀπόστολον . Νομίζομεν τοίνυν τοὺς « εἰς τὸ τέλος » ἐπιγεγραμμένους ψαλμοὺς τοῦ τέλους τινὰ ἐπιγράφειν νοῦν , καὶ ἐπʼ ἐκεῖνο τοὺς συνιέντας τὰ λεγόμενα παρακαλεῖν . Παντὶ δὲ ἀγωνιζομένῳ τέλος ἡ νίκη τυγχάνει . Ἐπεὶ οὖν , ὡς προαπεδείξαμεν , Δαυῒδ ὁ Χριστὸς λέγεται , οἱ ἐπιγεγραμμένοι « εἰς τὸ τέλος » τῷ Δαυῒδ τὸ τέλος καὶ τὴν νίκην ἀπαγγέλλουσι τοῦ Χριστοῦ , νικοποιοῦ λεχθησομένου ἂν κατὰ τὸν Ἀκύλαν , παντὶ νενικημένῳ νίκην περιπεποιηκότος , ἐπεὶ ὁ ὑπὸ Χριστοῦ νικώμενος τὴν συμβεβηκυῖαν αὐτῷ κακίαν νενίκηκε , καὶ ἐξαφανίζει αὐτὴν , Χριστῷ ὑποτεταγμένος . Οὐδένα γὰρ ἄκοντα νικᾷ ὁ Χριστὸς , ἀλλὰ πείθων , τῷ Λόγος εἶναι Θεοῦ . Εἰς τοῦτο δὴ τὸ νῖκος ἐπιγράφεσθαί φησι Θεοδοτίων ὕμνους ἢ ψαλμοὺς τοὺς παρὰ τοῖς Ἑβδομήκοντα « εἰς τὸ τέλος » ἐπιγεγραμμένους · ὁ δὲ Σύμμαχος « ἐπινικίους » τοῦ Χριστοῦ λέγοι ἂν εἶναι τούτους τοὺς ψαλμοὺς ἢ ᾠδάς . Ἐὰν δὲ μὴ μόνον τῷ Δαυῒδ καὶ « εἰς τέλος » λέγωνται , ἀλλὰ καὶ τῷ Ἀσὰφ , ἥτοι τοῖς υἱοῖς Κορὲ , οὐκ ἄτοπον τὸ , πάντας τοὺς ἁγίους τὴν τοῦ Χριστοῦ εἰκόνα ἀναδεδεγμένους τὸ ἐνθάδε εἰρημένον καὶ ἐπʼ ἐκείνων νοεῖν ἡμᾶς . Τὸ δὲ « ἐν ψαλμοῖς » παρὰ τοῖς Ἑβδομήκοντα καὶ Ἀκύλᾳ εἰρημένον οἶμαι σαφέστερον ἀπαγγέλλεσθαι διὰ τοῦ Συμμάχου « διὰ ψαλτηρίων , » διδασκόντων ἡμᾶς τῶν τριῶν πρὸς τὰ ὄργανα καλούμενα ψαλτήρια εἰρῆσθαι τὴν ᾠδὴν ταύτην ἢ τὸ μελῴδημα . Πλείονα γὰρ ὄργανα ζητητέον διʼ ὧν ᾄδεται τὸ « εἰς τὸ τέλος , » ἢ « ὁ ἐπινίκιος , » ἢ « τῷ νικοποιῷ . » Δύναται δὲ καὶ τὸ ὑπὸ Θεοδοτίωνος εἰρημένον εἰς τὸ νῖκος ἐν ὕμνοις τοῦτο δηλοῦν . Αὕτη τοίνυν ἡ ᾠδὴ , ἢ τὸ μελῴδημα , ἢ ὁ ψαλμὸς , τὴν εἰρημένην ὑπόθεσιν ἔχων , τὰ προδιηγηθέυτα ἡμῖν ἐπαγγέλλεται , κοινότερον μὲν τῷ προφήτῃ Δαυῒδ , μυστικώτερον δὲ τῷ Χριστῷ τὸ πρόσωπτον τῶν ἀγίων ἀναλαμβάνοντι , καὶ ὁτὲ μὲν τὰς θλίψεις αὐτῶν ὡς ἰδίας ἡγουμένῳ , καὶ τοὺς ἐν ταύταις αὐτῶν πλατυσμοὺς , ( ἐπεὶ ἁγίων ἐστὶ φωνὴ τὸ , « Ἐν παντὶ θλιβόμενοι , ἀλλʼ οὐ στενοχωρούμενοι , » ὁτὲ δὲ ἐπιστρέφοντι τοὺς βαρυκαρδίους καὶ τοὺς τὰ μάταια ἀγαπῶντας . Οὐ πάνυ δὲ ζητήσεως ἔχεται ἡ διαφορὰ τῶν λέξεων ᾠδῆς καὶ μελῳδήματος . Διὰ μὲν γὰρ τῆς ᾠδῆς ἔκκλισις τῆς φωνῆς δηλοῦται τοῦ λέ γοντος , διὰ δὲ τοῦ μελῳδήματος τάχα καὶ τὸ τεχνικὸν τοῦ μυστικοῦ μέλους ᾀδομένου ἐν ῥυθμῷ . Κατὰ δὲ τοὺς τῆς ἀναγωγῆς νόμους ἡ εὔρυθμος καὶ κατὰ λόγον ἐξεταστικὴ πολιτεία εἰς δόξαν Θεοῦ γινομένη μετὰ δογμάτων ὑγιῶν καὶ λόγων καὶ ἑτέροις ὠφελίμων εἴη ἂν τὸ μελῴδημα .
Lemmas: εἰς ὁ τέλος ἐν ψαλμός ἀοιδή ὁ Δαυΐδ , Κ . τ . ὅς . πολλες ψαλμός ( 90 ) κατά μέν ὁ Ἑβδομ ὁ κοντός ἔχω ἐπιγραφή « εἰς ὁ τέλος , » κατά δέ ὁ λοιπός ὁ κατάλληλος ὁ « εἰς ὁ τέλος » ἐνθάδε ἀποδίδωμι , ἄξιος , ὅσος δύναμις , ἐξιχνεύω ὁ δηλέομαι ὑπό ὁ λέξις νόος . ἰστέον δέ , ὅτι , ὥσπερ πᾶς τέχνη · καί ἐπιστήμη εἰμί ὁ τέλος , ἐπί ὅς σπεύδω ὁ γνήσιος ὁ τέχνη ἢ ὁ ἐπιστήμη μέτειμι1 , οὗτος καί ὁ λογικός φύσις δεῖ τέλος τυγχάνω · οὗτος δέ εἰμί ὁ ἐν Χριστός ζωοποιέω κατά ὁ ἀπόστολος . νομίζω τοίνυν ὁ « εἰς ὁ τέλος » ἐπιγράφω ψαλμός ὁ τέλος τις ἐπιγράφω νόος , καί ἐπί ἐκεῖνος ὁ συνίημι ὁ λέγω παρακαλέω . Πᾶς δέ ἀγωνίζομαι τέλος ὁ νίκη τυγχάνω . ἐπεί οὖν , ὡς προαποδείκνυμι , Δαυΐδ ὁ Χριστός λέγω , ὁ ἐπιγεγραμμένοι « εἰς ὁ τέλος » ὁ Δαυΐδ ὁ τέλος καί ὁ Νίκη ἀπαγγέλλω ὁ Χριστός , νικοποιέω λέγω εἄν κατά ὁ Ἀκύλας , πᾶς νικάω Νίκη περιποιέω , ἐπεί ὁ ὑπό Χριστός νικάω ὁ συμβαίνω αὐτός κακία νικάω , καί ἐξαφανίζω αὐτός , Χριστός ὑποτάσσω . οὐδείς γάρ ἄκων νικάω ὁ Χριστός , ἀλλά πείθω , ὁ Λόγος εἰμί Θεός . εἰς οὗτος δή ὁ Νίκη ἐπιγράφω φημί Θεοδοτίων ὕμνος ἢ ψαλμός ὁ παρά ὁ ἑβδομήκοντα « εἰς ὁ τέλος » ἐπιγράφω · ὁ δέ Σύμμαχος « ἐπινίκιος » ὁ Χριστός λέγω εἄν εἰμί οὗτος ὁ ψαλμός ἢ ᾠδή . ἐάν δέ μή μόνος ὁ Δαυΐδ καί « εἰς τέλος » λέγω , ἀλλά καί ὁ Ἀσάφ , ἤτοι ὁ υἱός κορός , οὐ ἄτοπος ὁ , πᾶς ὁ ἅγιος ὁ ὁ Χριστός εἰκών ἀναδέχομαι ὁ ἐνθάδε εἴρω καί ἐπί ἐκεῖνος νοέω ἐγώ . ὁ δέ « ἐν ψαλμός » παρά ὁ ἑβδομήκοντα καί Ἀκύλας εἴρω οἴομαι σαφής ἀπαγγέλλω διά ὁ Σύμμαχος « διά ψαλτήριον , » διδάσκω ἐγώ ὁ τρεῖς πρός ὁ ὄργανον καλέω ψαλτήριον εἴρω ὁ ἀοιδή οὗτος ἢ ὁ μελῴδημα . πλείων γάρ ὄργανον ζητητέος διά ὅς ἀείδω ὁ « εἰς ὁ τέλος , » ἢ « ὁ ἐπινίκιος , » ἢ « ὁ νικοποιέω . » δύναμαι δέ καί ὁ ὑπό Θεοδοτίων εἴρω εἰς ὁ Νίκη ἐν ὕμνος οὗτος δηλόω . ἄτη τοίνυν ὁ ἀοιδή , ἢ ὁ μελῴδημα , ἢ ὁ ψαλμός , ὁ εἴρω ὑπόθεσις ἔχω , ὁ προδιηγέομαι ἐγώ ἐπαγγέλλω , κοινός μέν ὁ προφήτης Δαυΐδ , μυστικός δέ ὁ Χριστός ὁ πρόσωπτον ὁ Ἀγίων ἀναλαμβάνω , καί ὁτὲ μέν ὁ θλῖψις αὐτός ὡς ἴδιος ἡγέομαι , καί ὁ ἐν οὗτος αὐτός πλατυσμός , ( ἐπεί ἅγιος εἰμί φωνή ὁ , « ἐν πᾶς θλίβω , ἀλλά οὖον στενοχωρέω , » ὁτὲ δέ ἐπιστρέφω ὁ βαρυκάρδιος καί ὁ ὁ μάταιος ἀγάπη . οὖον πάνυ δέ ζήτησις ἔχω ὁ διαφορά ὁ λέξις ᾠδή καί μελῳδήματος . Ζεύς μέν γάρ ὁ ᾠδή ἔκκλισις ὁ φωνή δηλόω ὁ λεʹ γοντος , διά δέ ὁ μελῳδήματος τάχα καί ὁ τεχνικός ὁ μυστικός μέλος ἀείδω ἐν ῥυθμός . κατά δέ ὁ ὁ ἀναγωγή νόμος ὁ Εὔρυθμος καί κατά λόγος ἐξεταστικός πολιτεία εἰς δόξα Θεός γίγνομαι μετά δόγμα ὑγιής καί λόγος καί ἕτερος ὠφέλιμος εἰμί εἄν ὁ μελῴδημα .