origenes.philocalia-sive-ecloga-de-operibus-origenis-basilio-et 2.17.2
2 . Καὶ τάχα οὐκ ἐλάττων ὁ κίνδυνος τῷ τὸ ὄνομα τοῦ θεοῦ ἢ τὸ ὄνομα τοῦ ἀγαθοῦ ἐφʼ ἃ μὴ χρὴ κατάγοντι , ἤπερ τῷ τὰ κατά τινα ἀπόρρητον λόγον ὀνόματα ἐναλλάσσοντι , καὶ τὰ μὲν κατὰ τῶν ἐλαττόνων φέροντι ἐπὶ τὰ κρείττονα , τὰ δὲ κατὰ τῶν κρειττόνων ἐπὶ τὰ ἥττονα . καὶ οὐ λέγω ὅτι τῷ Διὶ εὐθέως συνεξακούεται ὁ Κρόνου καὶ Ἀέας υἵὸς , καὶ Ἥρας ἀνὴρ , καὶ Ποσειδῶνος ἀδελφὸς , καὶ Ἀθηνᾶς καὶ Ἀρτέμιδος πατὴρ , καὶ ὁ τῇ θυγατρὶ Περσεφόνῃ μιγείς · ἦ τῷ Ἀπόλλωνι συνεξακούεται ὁ Λητοῦς καὶ Διὸς υἷός , καὶ Ἀρτέμιδος ἀδελφὸς , καὶ Ἑρμοῦ ὁμοπάτριος ἀδελφός · καὶ ὅσα ἄλλα φέρουσιν οἱ σοφοὶ Κέλσου τῶν δογμάτων πατέρες καὶ ἀρχαῖοι θεολόγοι Ἑλλήνων . τίς γὰρ ἡ ἀποκλήρωσις , κυριολεκτεῖσθαι μὲν τὸν Δία , οὐχὶ δὲ καὶ τὸν πατέρα μὲν αὐτοῦ εἶναι Κρόνον , μητέρα δὲ Ῥέαν ; τὸ δʼ ὅμοιον ποιητέον καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων ὀνομαζομένων θεῶν . τοῦτο δὲ τὸ ἔγκλημα οὐδαμῶς ἅπτεται τῶν κατά τινα ἀπόρρητον λόγον τὸ Σαβαὼθ τασσόντων ἐπὶ τοῦ θεοῦ , ἢ τὸ Ἀδωναὶ , τι τῶν λοιπῶν ὀνομάτων . ὅταν δὲ τὰ περὶ ὀνομάτων τις δύνηται τὰ ἐν ἀπορρήτοις φιλοσοφεῖν , πολλὰ ἂν εὕροι καὶ περὶ τῆς ἐπικλήσεως τῶν ἀγγέλων τοῦ θεοῦ ὦν ὁ μέν τις Μιχαὴλ , ἕτερος δὲ Γαβριὴλ , καὶ ἄλλος Ῥαφαὴλ καλεῖται , φερωνύμως τοῖς πράγμασιν ἃ διακονοῦνται κατὰ βούλημα τοῦ θεοῦ τῶν ὅλων ἐν τῷ παντί . τῆς δʼ ὁμοίας ἔχεται περὶ ὀνομάτων φιλοσοφίας καὶ ὁ ἡμέτερος Ἰησοῦς , οὗ τὸ ὄνομα μυρίους ἤδη ἐναργῶς ἑώραται δαίμονας ἐξελάσαν ψυχῶν καὶ σωμάτων , ἐνεργῆσαν εἰς ἐκείνους ἀφʼ ὧν ἀπηλάσθησαν . ἔτι δʼ εἰς τὸν περὶ ὀνομάτων τόπον λεκτέον , ὅτι οἱ περὶ τὴν χρῆσιν τῶν ἐπῳδῶν δεινοὶ ἱστοροῦσιν , ὅτι τὴν αὐτὴν ἐπῳδὴν εἰπόντα μὲν τῇ οἰκείᾳ διαλέκτῳ ἔστιν ἐνεργῆσαι ὅπερ ἐπαγγέλλεται ὑ ἐπῳδή · μεταλαβόντα δὲ εἰς ἄλλην ὀποιανδηποτοῦν φωνὴν ἔστιν ἰδεῖν ἄτονον καὶ οὐδὲν δυναμένην . οὕτως οὐ τὰ σημαινόμενα κατὰ τῶν πραγμάτων , ἀλλʼ αἱ τῶν φωνῶν ποιότητες καὶ ἰδιότητες ἔχουσί τι δυνατὸν ἐν αὐταῖς πρὸς τάδε τινὰ ἢ τάδε . οὕτω δʼ ἀπολογησόμεθα διὰ τῶν τοιούτων καὶ περὶ τοῦ μέχρι θανάτου ἀγωνίζεσθαι χριστιανοὺς , ἵνα μὴ τὸν Δία θεὸν ἀναγορεύσωσι , μηδʼ ἄλλῃ διαλέκτῳ αὐτὸν ὀνομάσωσιν . ἢ γὰρ ἀορίστως ὁμολογοῦσι τὸ κοινὸν ὄνομα τὸ ὁ θεὸς , ἢ καὶ μετὰ προσθήκης τῆς ὁ δημιουργὸς τῶν ὅλων , ὁ ποιητής οὐρανοῦ καὶ γῆς , ὁ καταπέμψας τῷ τῶν ἀνθρώπων γένει τούσδε τινὰς τοὺς σοφούς · ὧν τῷ ὀνόματι ἐφαρμοζόμενον τὸ ὁ θεὸς ὄνομα δύναμίν τινα παρὰ ἀνθρώποις ἐπιτελεῖ . πολλὰ δʼ ἄν καὶ ἄλλα λέγοιτο εἰς τὸν περὶ ὀνομάτων τόπον , πρὸς τοὺς οἰομένους δεἴν ἀδιαφορεῖν περὶ τῆς χρήσεως αὐτῶν . καὶ εἴπερ θαυμάζεται Πλάτων , εἰπὼν ἐν Φιλήβῳ · Τὸ δ΄ ἐμὸν δέος , ὧ Πρώταρχε , περὶ τὰ ὀνόματα τῶν θεῶν οὐκ ὀλίγον · ἐπεὶ Φίληβος θεὸν τὴν ἡδονὴν εἶπεν ὁ προσδιαλεγόμενος τῷ Σωκράτει · πῶς οὐ μᾶλλον τῆς εὐλαβείας ἀποδεξόμεθα χριστιανοὺς , μηδὲν τῶν ἐν ταῖς μυθοποιίαις παραλαμβανομένων ὀνομάτων προσάπτοντας τῷ τοῦ παντὸς δημιουργῷ ;
Lemmas: 2 . καί τάχα οὐ μικρός ὁ κίνδυνος ὁ ὁ ὄνομα ὁ θεός ἢ ὁ ὄνομα ὁ ἀγαθός ἐπί ὁ μή χρή κατάγω , ἤ2 ὁ ὁ κατά τις ἀπόρρητος λόγος ὄνομα ἐναλλάσσω , καί ὁ μέν κατά ὁ μικρός φέρω ἐπί ὁ ἀγαθός , ὁ δέ κατά ὁ ἀγαθός ἐπί ὁ κακός . καί οὖον λέγω ὅτι ὁ Ζεύς εὐθύς συνεξακούω ὁ Κρόνος καί Ἀεᾶς υἱός , καί Ἥρα ἀνήρ , καί Ποσειδῶν ἀδελφός , καί Ἀθηνᾶ καί Ἄρτεμις πατήρ , καί ὁ ὁ θυγάτηρ Περσεφόνη μίγνυμι · εἰμί ὁ Ἀπόλλων συνεξακούω ὁ Λητώ καί Ζεύς υἱός , καί Ἄρτεμις ἀδελφός , καί Ἑρμῆς ὁμοπάτριος ἀδελφός · καί ὅσος ἄλλος φέρω ὁ σοφός ξελσυς ὁ δόγμα πατήρ καί ἀρχαῖος θεολόγος Ἕλλην . τίς γάρ ὁ ἀποκλήρωσις , κυριολεκτέω μέν ὁ Ζεύς , οὐ δέ καί ὁ πατήρ μέν αὐτός εἰμί Κρόνος , μήτηρ δέ Ῥέα ; ὁ δέ ὅμοιος ποιητέος καί ἐπί ὁ ἄλλος ὀνομάζω θεός . οὗτος δέ ὁ ἔγκλημα οὐδαμῶς ἅπτω ὁ κατά τις ἀπόρρητος λόγος ὁ Σαβαώθ τάσσω ἐπί ὁ θεός , ἢ ὁ Ἀδωναΐ , τίς ὁ λοιπός ὄνομα . ὅταν δέ ὁ περί ὄνομα τις δύναμαι ὁ ἐν ἀπόρρητος φιλοσοφέω , πολύς εἄν εὑρίσκω καί περί ὁ ἐπίκλησις ὁ ἄγγελος ὁ θεός οὖν ὁ μέν τις Μιχαήλ , ἕτερος δέ Γαβριήλ , καί ἄλλος Ῥαφαήλ καλέω , φερώνυμος ὁ πρᾶγμα ὁ διακονέω κατά βούλημα ὁ θεός ὁ ὅλος ἐν ὁ πᾶς . ὁ δέ ὅμοιος ἔχω περί ὄνομα φιλοσοφία καί ὁ ἡμέτερος Ἰησοῦς , ὅς ὁ ὄνομα μυρίος ἤδη ἐναργής ὁράω δαίμων ἐξελαύνω Ψυχή καί σῶμα , ἐνεργέω εἰς ἐκεῖνος ἀπό ὅς ἀπελαύνω . ἔτι δέ εἰς ὁ περί ὄνομα τόπος λεκτέος , ὅτι ὁ περί ὁ χρῆσις ὁ ἐπῳδός δεινός ἱστορέω , ὅτι ὁ αὐτός ἐπῳδή εἶπον μέν ὁ οἰκεῖος διάλεκτος εἰμί ἐνεργέω ὅσπερ ἐπαγγέλλω ὑ ἐπῳδή · μεταλαμβάνω δέ εἰς ἄλλος οποιανδηποος φωνή εἰμί ὁράω ἄτονος καί οὐδείς δύναμαι . οὕτως οὖον ὁ σημαίνω κατά ὁ πρᾶγμα , ἀλλά ὁ ὁ φωνή ποιότης καί ἰδιότης ἔχω τίς δυνατός ἐν αὐτός πρός ὅδε τις ἢ ὅδε . οὗτος δέ ἀπολογέομαι διά ὁ τοιοῦτος καί περί ὁ μέχρι θάνατος ἀγωνίζομαι χριστιανός , ἵνα μή ὁ Ζεύς θεός ἀναγορεύω , μηδέ ἄλλος διάλεκτος αὐτός ὀνομάζω . ἢ γάρ ἀόριστος ὁμολογέω ὁ κοινός ὄνομα ὁ ὁ θεός , ἢ καί μετά προσθήκη ὁ ὁ δημιουργός ὁ ὅλος , ὁ ποιητής οὐρανός καί γῆ , ὁ καταπέμπω ὁ ὁ ἄνθρωπος γένος ὅδε τις ὁ σοφός · ὅς ὁ ὄνομα ἐφαρμόζω ὁ ὁ θεός ὄνομα δύναμις τις παρά ἄνθρωπος ἐπιτελέω . πολύς δέ ἄν καί ἄλλος λέγω εἰς ὁ περί ὄνομα τόπος , πρός ὁ οἴομαι δήω ἀδιαφορέω περί ὁ χρῆσις αὐτός . καί εἴπερ θαυμάζω Πλάτων , εἶπον ἐν Φίληβος · ὁ Δ΄ ἐμός δέος , ἵημι Πρώταρχος , περί ὁ ὄνομα ὁ θεός οὐ ὀλίγος · ἐπεί Φίληβος θεός ὁ ἡδονά εἶπον ὁ προσδιαλέγομαι ὁ Σωκράτης · πῶς οὖον μᾶλλον ὁ εὐλάβεια ἀποδείκνυμι χριστιανός , μηδείς ὁ ἐν ὁ μυθοποιία παραλαμβάνω ὄνομα προσάπτω ὁ ὁ πᾶς δημιουργός ;