origenes.philocalia-sive-ecloga-de-operibus-origenis-basilio-et 2.20.10
10 . Εἰπών δʼ ὁ Κέλσος περὶ τῶν μελισσῶν , ἵνα τὸ ὅσον ἐφʼ ἑαυτῷ ἐξευτελίσῃ ἡμῶν οὐ χριστιανῶν μόνον ἀλλὰ καὶ πάντων ἀνθρώπων τὰς πόλεις καὶ τὰς πολιτείας καὶ τὰς ἀρχὰς καὶ τὰς ἡγεμονίας καὶ τοὺς ὑπὲρ τῶν πατρίδων πολέμους , ἔξῆς ἐπιφέρει διεξιὼν μυρμήκων ἐγκώμιον · ὅπως τῷ περὶ ἐκείνων ἐγκωμίῳ τὸ τῶν ἀνθρώπων περὶ τὴν τροφήν οἰκονομικὸν καταβάλῃ τῷ λόγῳ τῷ πρὸς τοὺς μύρμηκας , καὶ τὸ τῶν χειμαδίων προνοητικόν καταρρίψῃ , ὡς οὐδὲν πλέον ἔχον τῆς ἀλόγου τῶν μυρμήκων ἐν οἶς ἐκεῖνος νομίζει προνοίας . τίνα δʼ οὐκ ἂν τῶν ἁπλουστέρων ἀνθρώπων καὶ οὐκ ἐπισταμένων ἐνορᾷν τῇ φύσει πάντων πραγμάτων ἀποτρέψοι , τὸ ὅσον ἐφʼ ἑαυτῷ , ὁ Κέλσος ἀπὸ τοῦ τοῖς βαρουμένοις ὑπό φορτίων βοηθεῖν καὶ κοινωνεῖν ἐ . κείνοις τῶν καμάτων , λέγων περὶ μυρμήκων ὡς ‘ἂν ἀλλήλοις τῶν φορτίων , ἐπειδάν τινα κάμνοντα ἴδωσιν , ἐπιλαμβάνωνται ; ἐρεῖ γὰρ ὁ δεόμενος τῆς διὰ λόγου παιδεύσεως καὶ μηδαμῶς ἐπαΐων αὐτῆς · Ἐπεὶ τοίνυν μηδὲν διαφέρομεν μυρμήκων καὶ ὅτε τοῖς κάμνουσι διὰ τό φέρειν βαρύτατα φορτία βοηθοῦμεν , τί μάτην τὸ τοιοῦτον ποιοῦμεν ; καὶ οἱ μὲν μύρμηκες , ἄτε ἄλογα ζῶα τυγχάνοντες , οὐκ ἂν ἐπαρθεῖεν πρὸς τὸ μέγα φρονῆσαι διὰ τὸ παραβαλέσθαι ἀνθρώποις τὰ ἔργα αὐτῶν · οἱ δʼ ἄνθρωποι διὰ τὸν λόγον ἀκοῦσαι δυνηθέντες τίνα τρόπον εὐτελίζεται αὐτῶν τὸ κοινωνικόν , βλαβεῖεν ἄν τὸ ὅσον ἐπὶ τῷ Κέλσῳ καὶ τοῖς λόγοις αὐτοῦ , οὐκ ἰδόντι ὅτι χριστιανισμοῦ ἀποτρέψαι θέλων τοὺς ἐντυγχάνοντας αὑτοῦ τῇ γραφῇ ἀποτρέπει καὶ τῶν οὐ χριστιανῶν τὸ πρὸς τοὺς φέροντας τὰ βαρύτατα τῶν φορτίων συμπαθές . ἐχρῆν δʼ αὐτόν , εἶπερ ἦν καὶ φιλόσοφος αἰσθανόμενος τοῦ κοινωνικοῦ , πρός τῷ μὴ συναναιρεῖν τῷ χριστιανισμῷ τὰ ἀ χρήσιμα τῶν ἐν ἀνθρώποις , καὶ συνεργεῖν , εἰ οῖόυ τʼ ἦν , τοῖς κοινοῖς ἐν χριστιανισμῷ πρὸς τοὺς ἁλλους ἀνθρώπους καλοῖς . εἰ δὲ καὶ τῶν ἀποτιθεμένων καρπῶν τάς ἐκφύσεις ἀπεκτιθέασιν οἱ μύρμηκες , ἵνα μὴ σπαργῷεν μένοιεν δὲ δι᾿ ἔτους αὐτοῖς εἰς τροφήν · οὐ λογισμὸν εἶναι ἐν μύρμηξι τούτων σἴτιον ὑπονοητέον , ἀλλὰ τὴν παμμήτορα φύσιν καὶ τὰ ἄλογα κοσμήσασαν , ὡς μηδὲ τοὺλάχιστον καταλιπεῖν μηδαμῶς φέρον ἴχνος τοῦ ἀπὸ τῆς φύσεως λόγου . εἰ μὴ ἄρα διὰ τούτων λεληθότως βούλεται ὁ Κέλσος , καὶ γὰρ ἐν πολλοῖς Πλατωνίζειν θέλει , ὁμοειδῆ εἶναι πᾶσαν ψυχὴν , καὶ μηδὲν διαφέρειν τὴν τοῦ ἀνθρώπου τῆς τῶν μυρμήκων καὶ τῶν μελισσῶν · ὅπερ κατάγοντός ἐστι τὴν ψυχὴν ἀπό τῶν ἀλλὰ καὶ ἐπὶ τὰ λοιπά . τούτοις δʼ οὐ πείσονται χριστιανοὶ , προκατειληφότες τὸ κατʼ εἰκόνα γεγονέναι θεοῦ τὴν ἀνθρωπίνην ψυχὴν , καὶ ὁρῶντες ὅτι ἀμήχανόν ἐστι τήν κατʼ εἰκόνα θεοῦ δεδημιουργημένην φύσιν πάντη ἀπαλεῖφαι τοὺς χαρακτῆρας αὐτῆς , καὶ ἁλλους ἀναλαβεῖν οὐκ οἶδα κατʼ εἰκόνας τίνων γεγενημένους ἐν τοῖς ἀλόγοις .
Lemmas: 10 . εἶπον δέ ὁ Κέλσος περί ὁ μέλισσα , ἵνα ὁ ὅσος ἐπί ἑαυτοῦ ἐξευτελίζω ἐγώ οὖον Χριστιανός μόνος ἀλλά καί πᾶς ἄνθρωπος ὁ πόλις καί ὁ πολιτεία καί ὁ ἀρχή καί ὁ ἡγεμονία καί ὁ ὑπέρ ὁ πατρίς πόλεμος , ἑξῆς ἐπιφέρω διέξειμι μύρμηξ ἐγκώμιον · ὅπως ὁ περί ἐκεῖνος ἐγκώμιον ὁ ὁ ἄνθρωπος περί ὁ τροφή οἰκονομικός καταβάλλω ὁ λόγος ὁ πρός ὁ μύρμηξ , καί ὁ ὁ χειμάδιον προνοητικός καταρρίπτω , ὡς οὐδείς πλέω ἔχω ὁ ἄλογος ὁ μύρμηξ ἐν οἶς ἐκεῖνος νομίζω πρόνοια . τίς δέ οὐ εἄν ὁ ἁπλόος ἄνθρωπος καί οὐ ἐφίστημι ἐνοράω ὁ φύσις πᾶς πρᾶγμα ἀποτρέπω , ὁ ὅσος ἐπί ἑαυτοῦ , ὁ Κέλσος ἀπό ὁ ὁ βαρέω ὑπό φορτίον βοηθέω καί κοινωνέω εἰ . ἐκεῖνος ὁ κάματος , λέγω περί μύρμηξ ὡς ὅς ἀλλήλων ὁ φορτίον , ἐπειδάν τις κάμνω ὁράω , ἐπιλαμβάνω ; εἴρω γάρ ὁ δήω ὁ διά λόγος παίδευσις καί μηδαμῶς ἐπαΐω αὐτός · ἐπεί τοίνυν μηδείς διαφέρω μύρμηξ καί ὅτε ὁ κάμνω διά ὁ φέρω βαρύς φορτίον βοηθέω , τίς μάτην ὁ τοιοῦτος ποιέω ; καί ὁ μέν μύρμηξ , αὔγ-ασμα ἄλογος ζῷον τυγχάνω , οὐ εἄν ἐπαίρω πρός ὁ μέγας φρονέω διά ὁ παραβάλλω ἄνθρωπος ὁ ἔργον αὐτός · ὁ δέ ἄνθρωπος διά ὁ λόγος ἀκούω δύναμαι τίς τρόπος εὐτελίζω αὐτός ὁ κοινωνικός , βλάπτω ἄν ὁ ὅσος ἐπί ὁ ξελσυς καί ὁ λόγος αὐτός , οὐ ὁράω ὅτι χριστιανισμός ἀποτρέπω ἐθέλω ὁ ἐντυγχάνω αὐτός ὁ γράφω ἀποτρέπω καί ὁ οὖον Χριστιανός ὁ πρός ὁ φέρω ὁ βαρύς ὁ φορτίον συμπαθής . χρή δέ αὐτός , εἰ εἰμί καί φιλόσοφος αἰσθάνομαι ὁ κοινωνικός , πρός ὁ μή συναναιρέω ὁ χριστιανισμός ὁ ὅς χρήσιμος ὁ ἐν ἄνθρωπος , καί συνεργέω , εἰμί οἶος τε εἰμί , ὁ κοινός ἐν χριστιανισμός πρός ὁ ἄλλος ἄνθρωπος καλός . εἰμί δέ καί ὁ ἀποτίθημι καρπός ὁ ἔκφυσις ἀπεκτίθημι ὁ μύρμηξ , ἵνα μή σπαργάω μένω δέ διά ἔτος αὐτός εἰς τροφή · οὖον λογισμός εἰμί ἐν μύρμηξ οὗτος σιτίον ὑπονοητέον , ἀλλά ὁ παμμήτωρ φύσις καί ὁ ἄλογος κοσμέω , ὡς μηδέ τουλάχιστον καταλείπω μηδαμῶς φέρω ἴχνος ὁ ἀπό ὁ φύσις λόγος . εἰμί μή ἄρα διά οὗτος λεληθότως βούλομαι ὁ Κέλσος , καί γάρ ἐν πολύς πλατωνίζω ἐθέλω , ὁμοειδής εἰμί πᾶς ψυχή , καί μηδείς διαφέρω ὁ ὁ ἄνθρωπος ὁ ὁ μύρμηξ καί ὁ μέλισσα · ὅσπερ κατάγω εἰμί ὁ ψυχή ἀπό ὁ ἀλλά καί ἐπί ὁ λοιπός . οὗτος δέ οὖον πείθω χριστιανός , προκαταλαμβάνω ὁ κατά εἰκών γίγνομαι θεός ὁ ἀνθρώπινος ψυχή , καί ὁράω ὅτι ἀμήχανος εἰμί ὁ κατά εἰκών θεός δημιουργέω φύσις πάντῃ ἀπαλείφω ὁ χαρακτήρ αὐτός , καί ἄλλος ἀναλαμβάνω οὐ οἶδα κατά εἰκών τίνω γίγνομαι ἐν ὁ ἄλογος .