origenes.in-jeremiam-homiliae-12-20 20.6
( 19 , ) » Ὅτι πικρῷ λόγῳ μου γελάσομαι « . ἔστι τις ἐπαγγελία γέλως , ἧς ἐπαγγελίας ἐπώνυμός ἐστιν Ὀ πατριάρχης Ἰσαάκ · ἑρμηνεύεται γὰρ Γέλως . ὅτι δὲ ἐπαγγελία γέλως , δῆλον [ ὅτι ] ἐκ τοῦ » μακάριοι οἱ κλαίοντες νῦν « · ἡ δὲ ἐπαγγελία » ὅτι γελάσονται « . ὥσπερ ἐπαγγελία » υἱοὶ θεοῦ κληθήσονται « , καὶ » τὸν θεὸν ὄψονται « , καὶ » κληρονομήσοσι τὴν γῆν « . καὶ » αὐτῶν ἐστιν ἡ βασιλεία τῶν οὐρανῶν « , οὕτως ἐστὶν ἐπαγγελία γέλως · ᾗ ἐπαγγελίᾳ τὸ ἐναντίον ὁ μακαριζόμενός ἐστι κλαυθμός . ζητήσεις δέ , εἰ τούτῳ τῷ ἀγαθῷ γέλωτι καθ᾿ ἑτέραν καὶ ἑτέραν ἐπίνοιαν συνᾴδει μὲν ὁ μακαριζόμενος κλαυθμός , ἐναντιοῦται δὲ ὁ τοῖς ἐναντίοις ταλανιζόμενος ἀποκείμενος κλαυθμὸς ἕτερος . » οὐαὶ « γὰρ » οἱ γελῶντις νῦν , ὅτι πενθήσουσι καὶ κλαύσονται « · ἄλλος γὰρ κλαυθμὸς ὁ μακαριζόμενος , ἄλλος ὁ ἀποκείμενος τοῖς κακῶς βεβιωκόσιν . εἰ δέ τι κἀκεῖνος τέλος ἔχει ὠφέλιμον , οὐκ οἶδο . τί λέω ; [ εἱ δέ τι κακεῖνος τέλος ἔχει ὡφέλιμον , οὐκ οἶδα ] ἄκουε Παύλου . ὅτι ἐδίδασκεν , ἐπραγματεύετο λέγων λυπῆσαι τοὺς ἀκούοντας . καὶ ὁμολογεῖ ὅτι τότε μάλιστα εὐφραίνετο , ὅτε ἐλυπεῖτό τις ἐξ αὐτοῦ · φησὶ γάρ · » καὶ τίς ἐστιν ὁ εὐφραίνων με εἰ μὴ ὁ λυπούμενος ἐξ ἐμοῦ ; « καὶ εἴ τίς γε ἱκανός ἐστι κινῆσαι ψυχὴν ἀκροατοῦ μάλιστα ἡμαρτηκότος , τοιούτους εὔχεται λόγους λέγειν , οἵτινες ἀπὸ δυνάμεως καὶ παρατάξεως καὶ θειότητος καὶ νοημάτων ἀπαγγελλόμενοι ἱερῶν σείσουσι τὴν ψυχὴν τοῦ ἀκούοντος καὶ κινήσουσιν ἐπὶ πένθος καὶ ἐπὶ κλαυθμὸν καὶ ἐπὶ δάκρυα , ὡς χαίρειν τὸν λέγοντα , † ὅτε ἴδῃ τὸ ἀκροατήριον τερπόμενον καὶ γέμον ἐπὶ τοῖς λεγομένοις . ὅπου μὲν γὰρ εἰς ἐπαγγελίας ἄγει , ὡς >διὰ στενῆς καὶ τεθλιμμένης τῆς ἐν τῷ λυπεῖσθαι ὁδοῦ ἐπὶ τὴν ζωήν<,καὶ διὰ τοῦ κλαυθμοῦ ἄγει ἐπὶ τὸν μακαριζόμενον γέλωτα . ὅτε δὲ οὐ τοῦτο ἀνύει , [ οὐ ] φοβοῦμαι μὴ τοιαῦτα λέγῃ · » οὐαὶ οἱ γελῶντες νῦν , ὅτι πενθήσετε καὶκλαύσετε « . Πρὸς τί δέ μοι τοῦτο εἴρηται , ἢ βουλομένῳ ὑπαινίξασθαι ὅτι λέγει , » πικρῷ λόγῳ μου γελάσομαι « , καὶ παραστῆσαι γέλωτα κλαυθμοῦ , καὶ κλαυθμὸν ἐκεῖνον ὃν κλαύσονται οἱ ἐνταῦθα γελῶντες , τάχα τοῦ θεοῦ πραγματευομένου ἐγγεννῆσαι αὐτοῖς κλαυθμόν ; » ἐκεῖ « γὰρ » ἔσται ὁ κλαυθμὸς καὶ ὁ βρυγμὸς τῶν ὀδόντων « . καὶ τοῦτο πραγματεύεται ὁ θεὸς ὁρὼν ὅτι ὁ κλαίων ἐπὶ τοῖς ἰδίοις ἁμαρτήμασιν , ὁ θρηνῶν ἐπὶ τοῖς ἰδίοις παρανομήμασιν ἤδη εἰς συναίσθησιν ἐλήλυθε τῶν ἰδίων κακῶν . ὡς εἴθε ἕκαστος ἡμῶν καθ᾿ ἕκαστον ἁμάρτημα ἔλεγε · » λούσω καθ᾿ ἑκάστην νύκτα τὴν κλίνην μου , ἐν δάκρυσί μου τὴν στρωμνήν μου βρέξω « . ὡς εἴθε ἕκαστος ἡμῶν ἔλεγεν ἐπὶ τοῖς ἰδίοις ἁμαρτήμασι κλαίων · » ἐγενήθη μοι τὰ δάκρυα ἄρτος ἡμέρας καὶ νυκτός « . ἐάν μου ὁ λόγος πικρότερος ἐνταῦθα ᾖ , πικρότερος δὲ διὰ τὸ θλίβεσθαί με δι᾿ αὐτὸν , ἀηδίζονται οἱ ἀκούοντες . οἱ ἐλεγχόμενοι , ὅταν βαρῶνται τὸν λέγοντα , οἶδα ὅτι ἐπὶ τῷ πικρῷ λόγῳ μου τὸ τέλος ἐστὶ γελᾶν , γελᾶν δὲ τὸν τῶν μακαριζομένων γέλωτα . καὶ τοῦτο τάχα εἰδὼς ὁ προφήτης ἔλεγεν · » ὅτι πικρῷ λόγῳ μου γελάσομαι « · ἤδη » πικρῷ λόγῳ « , ἀλλ᾿ οὐκ ἤδη γελῶ , ἀλλὰ » πικρῷ λόγῳ μου γελάσομαι « .
Lemmas: ( 19 , ) » ὅτι2 πικρός λόγος ἐγώ γελάω « . εἰμί τις ἐπαγγελία γέλως , ὅς ἐπαγγελία ἐπώνυμος εἰμί ὁ πατριάρχης Ἰσαάκ · ἑρμηνεύω γάρ Γέλως . ὅτι δέ ἐπαγγελία γέλως , δῆλος [ ὅτι ] ἐκ ὁ » μακάριος ὁ καλέω νῦν « · ὁ δέ ἐπαγγελία » ὅτι γελάω « . ὥσπερ ἐπαγγελία » υἱός θεός καλέω « , καί » ὁ θεός ὁράω « , καί » κληρονομέω ὁ γῆ « . καί » αὐτός εἰμί ὁ βασίλειος ὁ οὐρανός « , οὕτως εἰμί ἐπαγγελία γέλως · ὅς ἐπαγγελία ὁ ἐναντίος ὁ μακαρίζω εἰμί κλαυθμός . ζητέω δέ , εἰμί οὗτος ὁ ἀγαθός γέλως κατά ἕτερος καί ἕτερος ἐπίνοια συνᾴδω μέν ὁ μακαρίζω κλαυθμός , ἐναντιόομαι δέ ὁ ὁ ἐναντίος ταλανίζω ἀπόκειμαι κλαυθμός ἕτερος . » οὐαί « γάρ » ὁ γελάω νῦν , ὅτι πενθέω καί καλέω « · ἄλλος γάρ κλαυθμός ὁ μακαρίζω , ἄλλος ὁ ἀπόκειμαι ὁ κακῶς βιόω . εἰμί δέ τίς ἐκεῖνος τέλος ἔχω ὠφέλιμος , οὐ οἶδος . τίς λέως ; [ εἰ δέ τίς κενός τέλος ἔχω ὠφέλιμος , οὐ οἶδα ] ἀκούω Παῦλος . ὅτι διδάσκω , πραγματεύομαι λέγω λυπέω ὁ ἀκούω . καί ὁμολογέω ὅτι τότε μάλιστα εὐφραίνω , ὅτε λυπέω τις ἐκ αὐτός · φημί γάρ · » καί τίς εἰμί ὁ εὐφραίνω ἐγώ εἰμί μή ὁ λυπέω ἐκ ἐγώ ; « καί εἰμί τίς γε ἱκανός εἰμί κινέω ψυχή ἀκροατής μάλιστα ἁμαρτάνω , τοιοῦτος εὔχομαι λόγος λέγω , ὅστις ἀπό δύναμις καί παράταξις καί θειότης καί νόημα ἀπαγγέλλω ἱερός σείω ὁ ψυχή ὁ ἀκούω καί κινέω ἐπί πένθος καί ἐπί κλαυθμός καί ἐπί δάκρυ , ὡς χαίρω ὁ λέγω , † ὅτε ὁράω ὁ ἀκροατήριον τέρπω καί γέμω ἐπί ὁ λέγω . ὅπου μέν γάρ εἰς ἐπαγγελία ἄγω , ὡς οἶδα στενός καί θλίβω ὁ ἐν ὁ λυπέω ὁδός ἐπί ὁ ζωήν<,καὶ διά ὁ κλαυθμός ἄγω ἐπί ὁ μακαρίζω γέλως . ὅτε δέ οὖον οὗτος ἀνύω , [ οὖον ] φοβέω μή τοιοῦτος λέγω · » οὐαί ὁ γελάω νῦν , ὅτι πενθέω καικαλεω « . πρός τίς δέ ἐγώ οὗτος εἴρω , ἢ βούλομαι ὑπονίζω ὅτι λέγω , » πικρός λόγος ἐγώ γελάω « , καί παρίστημι γέλως κλαυθμός , καί κλαυθμός ἐκεῖνος ὅς καλέω ὁ ἐνταῦθα γελάω , τάχα ὁ θεός πραγματεύομαι ἐγγεννάω αὐτός κλαυθμός ; » ἐκεῖ « γάρ » εἰμί ὁ κλαυθμός καί ὁ βρυγμός ὁ ὀδούς « . καί οὗτος πραγματεύομαι ὁ θεός ὁράω ὅτι ὁ καλέω ἐπί ὁ ἴδιος ἁμάρτημα , ὁ θρηνέω ἐπί ὁ ἴδιος παρανόμημα ἤδη εἰς συναίσθησις ἔρχομαι ὁ ἴδιος κακός . ὡς εἴθε ἕκαστος ἐγώ κατά ἕκαστος ἁμάρτημα λέγω · » λούω κατά ἕκαστος νύξ ὁ κλίνη ἐγώ , ἐν δάκρυον ἐγώ ὁ στρωμνή ἐγώ βρέχω « . ὡς εἴθε ἕκαστος ἐγώ λέγω ἐπί ὁ ἴδιος ἁμάρτημα καλέω · » γίγνομαι ἐγώ ὁ δάκρυ ἄρτος ἡμέρα καί νύξ « . ἐάν ἐγώ ὁ λόγος πικρός ἐνταῦθα εἰμί , πικρός δέ διά ὁ θλίβω ἐγώ διά αὐτός , ἀηδίζω ὁ ἀκούω . ὁ ἐλέγχω , ὅταν βαρέω ὁ λέγω , οἶδα ὅτι ἐπί ὁ πικρός λόγος ἐγώ ὁ τέλος εἰμί γελάω , γελάω δέ ὁ ὁ μακαρίζω γέλως . καί οὗτος τάχα εἰδοί ὁ προφήτης λέγω · » ὅτι πικρός λόγος ἐγώ γελάω « · ἤδη » πικρός λόγος « , ἀλλά οὐ ἤδη γελάω , ἀλλά » πικρός λόγος ἐγώ γελάω « .