origenes.excerpta-in-psalmos-dub 36.14
Στίχ . ιδ΄ . Ῥομφαίαν ἐσπάσαντο οἱ ἁμαρτωλοί · ἐνετείναντο τόξον αὐτῶν , τοῦ καταβαλεῖν πτωχὸν καὶ πένητα , τοῦ σφάξαι τοὺς εὐθεῖς τῇ καρδίᾳ . Ὥσπερ ἐστὶ πανοπλία Θεοῦ τις , οὕτως ἐστί τις πανοπλία τοῦ διαβόλου , ἣν ὁ αὐτοῦ στρατιώτης ἐνδέδυται · τὸν θώρακα τῆς ἀδικίας , τὴν περικεφαλαίαν τῆς ἀπωλείας , τὸν θυρεὸν τῆς ἀπιστίας , τὴν μάχαιραν τοῦ πονηροῦ πνεύματος , ἣν σπᾶται ἁμαρτωλὸς , οὗ οἱ πόδες ἐπʼ ἀδικίαν τρέχουσιν . Ἔστι τις ἑτοιμασία τοῦ Εὐαγγελίου , ἕστι καὶ ὑπόδημα ἑτοιμότατου εἰς τὴν ἁμαρτίαν . Ἐνταῦθα οὖν ῥομφαίαν ἐσπάσαντο · ὅτι πρόχειρον ἔχουσι τὴν ἁμαρτίαν , καὶ ἕτοιμοί εἰσιν ἐπὶ τὸ ποιεῖν αὐτήν · οἱ κρύπτοντες ἐν τῷ κουλεῷ τῆς ἁμαρτίας τὴν ῥομφαίαν τοῦ πονηροῦ πνεύματος . Βέλος τῶν δικαίων , Χριστός ἐστιν Ἰησοῦς . Ἔθηκας ὡς βέλος ἐκλεκτόν . Ὁ λόγος τῶν ἁμαρτωλῶν βέλος ἐστίν · ἁμαρτίας ἰὸν ἔχει · τιτρώσκει τὸν μὴ καθωπλισμένον τῷ τῆς πίστεως θυρεῷ . Οἴδασιν , ὅτι οὐ δύνανται καταβαλεῖν πλούσιον πλουτοῦντα ἐν σοφίᾳ , ἐν ἔργοις ἀγαθοῖς . Διὰ τοῦτο τὴν ἀρχὴν οὐδὲ ἐπιβάλλουσιν αὐτῷ . Ἀλλʼ ἡ πᾶσα ἐπιβουλή ἐστι κατὰ τοῦ πτωχοῦ · ἐπεὶ λύτρον ψυχῆς ἀνδρὸς ὁ ἴδιος πλοῦτος · πτωχός δὲ οὐχ ὑφίσταται ἀπειλήν . Καλὸν μὲν οὖν μὴ ἔχειν ῥομφαίαν ἁμαρτίας · δεύτερον δὲ , ἔχοντα . μὴ σπᾶσθαι αὐτὴν , ἀλλὰ ποιεῖν αὐτὴν ἡσυχάζειν . Ἀργοῦσα γὰῤ , οὐ μόνον ἰοῦται , οὐδὲ ἀμβλύνεται , ἀλλὰ τέλεον ἐξαφανίζεται . Καὶ οὐ χρείαν ἔχομεν πυρὸς , ὅπου ἑκάστου τὸ ἔργον δοκιμάζεται · ὃ Πέτρου μὲν οὐχ ἅπτεται , ἀλλ᾿ ἀκούει , Κἂν διέλθῃ διὰ πυρός , φλὸξ οὐ κατακαύσεισε · ἁμαρτωλῶν δὲ ἅπτεται ἡ λίμνη τοῦ πυρὸς , ὡς ἡ Ἐρυθρὰ Αἰγυπτίων , οὐ μὴν καὶ Ἑβραίων . Ὥσπερ μέντοι ὁ Σωτὴρ βέλος ἐκλεκτὸν , καὶ ἀνάλογα τῷ Σωτῆρι βέλη τοῦ Θεοῦ οἱ ἅγιοι τιτρώσκοντες βέλει ἐκλεκτῷ , ἵνα ὁ τετρωμένος λέγω · Τετρωμένη ἀγάπης ἐγώ · οὕτως ὁ Ἀντίχριστος βέλος τοῦ πονηροῦ . Καὶ πάντες οἱ ἁμαρτωλοὶ βέλη τοῦ διαβόλου , οἷς κατὰ τῶν δικαίων χρᾶται . Ἴδε γυναῖκα , καὶ ἐπεβούλευσάν σοι . Εἰ μὴ βέλος ἐστὶ πεπυρωμένον , πῦρ ἔχουσα ἐν στόματι , ἵνα λαλήσῃ καὶ καύσῃ σε , ἐν χειρὶ , ἐν ὅλῳ τῷ σώματι , ἐν ὅλῃ τῇ ψυχῇ ; Καὶ ὥσπερ ὁ Θεὸς τίθησι τόξον ἐν τῇ νεφέλῃ , ἵνα παύσῃ χειμῶνα , καὶ μὴ γίνηται κατακλυσμός · οὕτω , κατὰ τὸ ἀντικείμενον , ὁ πονηρὸς χρᾶται · τόξῳ , ἵνα παύσῃ γαλήνην ἀπὸ ψυχῆς , καὶ εἰρήνην σβέσῃ , καὶ πόλεμον ἐγείρῃ , καὶ χειμῶνα ποιήσῃ . Μήποτε δὲ οἱ πτωχοὶ καὶ πένητες ἀδελφοί εἰσι τῶν εὐθέων τῇ καρδίᾳ , οἱ πτωχοὶ τῷ πνεύματι . οὓς ζητοῦσι καταβαλεῖν οἱ δαίμονες . Ἐὰν ἵδῃς σκανδαλιζόμενον , καὶ ὑπὸ τῆς ἁμαρτίας κεκρατημένον , βλέπε , ὅτι οὗτος ἔσφακται , καὶ τὸ οἷμα αὐτοῦ ῥεῖ , ὃ ἐκζητεῖ Θεός . Ἀπὡλετο γὰρ ἡ ζωτικὴ δύναμις αὐτοὺ · ἐκζητεῖ δὲ αὐτὸ ἀπὸ ἀδελφοῦ καὶ ἀπὸ θηρίου · ἀπὸ πιστοῦ σκανδαλίζοντος , καὶ ἀπὸ ἀλλοτρίου τῆς πίστεως , καὶ ἀπὸ τῆς χερὸς τοῦ σκοποῦ . ( 72 ) Ἀλλὰ ταῦτα μὲν ἴσως περιεργότερον εἴρηται . Ὁ μέντοι ψάλλων διαλευκαίνει πᾶν τὸ ἤδη ῥηθὲν , τό · Κατανοεῖ ὁ ἁμαρτωλὸς τὸν δίκαιον , φημί . Καθάπερ γὰρ ἐν πίνακι σαφῶς μηνιῶντα ζωγραφεῖ , καὶ παραταττόμενον εἰσφέρει , καὶ φονῶντα δεικνύει , καὶ ἀπογυμνοῦντα τὸ ξίφος , καὶ ἤδη τοξεύοντα , καὶ τὴν ἀδικίαν αὐτοῦ καθίστησιν ἐναργῆ . Σκοποὶ γὰρ τῷ ἁμαρτωλῷ οὐχ ἕνα τινὰ τῶν ἀδικησάντων αὐτῷ , ἢ κατά τι προσκεκρουκότων , καὶ προφάσεις τῷ πολέμῳ δεδωκότων εὐλόγους ἀμύνεσθαι · ἀλλʼ ἵνα καταβάλῃ πτωχὸν , τουτέστι τὸν ἐπιεικῆ καὶ μετριόφρονα , καὶ ταπεινὸν τῇ καρδίᾳ , ὅν καὶ ὁ Σωτὴρ πτωχὸν ἕφη τῷ πνεύματι , καὶ τῆς τῶν οὐρανῶν βασιλείας ἄξιον εἶναί φησι . Τίς οὖν τοῖς ἁμαρτωλοῖς λόγος πρὸς τοὺς εὐθεῖς τῇ καρδίᾳ , καὶ τοὺς πτωχοὺς τῷ πνεύματι ; παντελῶς οὐδείς . Ἠδικήκασι γὰρ ἐκείνους οὐδὲν τὰς ἑαυτῶν ὁδοὺς ἀπευθύνοντας εἰς δικαιοσύνην . Ἀκονᾷ δὲ , οἶμαι , κατʼ αὐτῶν τοὺς ὠνομασμένους , μάταιός τις ἁπλῶς , καὶ οὐκ εὐάφορμος φθόνος , ἐκ διαβολικῆς σκαιότητος ἐκκεκαυμένος ἐν αὐτοῖς .
Lemmas: Στίχ . ὁ . ῥομφαία σπάω ὁ ἁμαρτωλός · ἐντείνω τόξον αὐτός , ὁ καταβάλλω πτωχός καί πένης , ὁ σφάζω ὁ εὐθύς ὁ καρδία . ὥσπερ εἰμί πανοπλία θεός τις , οὕτως εἰμί τις πανοπλία ὁ διάβολος , ὅς ὁ αὐτός στρατιώτης ἐνδύω · ὁ θώραξ ὁ ἀδικία , ὁ περικεφαλαία ὁ ἀπώλεια , ὁ θυρεός ὁ ἀπιστία , ὁ μάχαιρα ὁ πονηρός πνεῦμα , ὅς σπάω ἁμαρτωλός , ὅς ὁ πούς ἐπί ἀδικία τρέχω . εἰμί τις ἑτοιμασία ὁ Εὐαγγέλιος , εἰμί καί ὑπόδημα έτοιμος εἰς ὁ ἁμαρτία . ἐνταῦθα οὖν ῥομφαία σπάω · ὅτι πρόχειρος ἔχω ὁ ἁμαρτία , καί ἑτοῖμος εἰμί ἐπί ὁ ποιέω αὐτός · ὁ κρύπτω ἐν ὁ κολεόν ὁ ἁμαρτία ὁ ῥομφαία ὁ πονηρός πνεῦμα . βέλος ὁ δίκαιος , Χριστός εἰμί Ἰησοῦς . τίθημι ὡς βέλος ἐκλεκτός . ὁ λόγος ὁ ἁμαρτωλός βέλος εἰμί · ἁμαρτία ἰός ἔχω · τιτρώσκω ὁ μή καθοπλίζω ὁ ὁ πίστις θυρεός . οἶδα , ὅτι οὐ δύναμαι καταβάλλω πλούσιος πλουτέω ἐν σοφία , ἐν ἔργον ἀγαθός . διά οὗτος ὁ ἀρχή οὐδέ ἐπιβάλλω αὐτός . ἀλλά ὁ πᾶς ἐπιβουλή εἰμί κατά ὁ πτωχός · ἐπεί λύτρον ψυχή ἀνήρ ὁ ἴδιος πλοῦτος · πτωχός δέ οὐ ὑφίστημι ἀπειλή . καλός μέν οὖν μή ἔχω ῥομφαία ἁμαρτία · δεύτερος δέ , ἔχω . μή σπάω αὐτός , ἀλλά ποιέω αὐτός ἡσυχάζω . ἀργέω γάρ , οὐ μόνος ἰόομαι , οὐδέ ἀμβλύνω , ἀλλά τέλειος ἐξαφανίζω . καί οὐ χρεία ἔχω πῦρ , ὅπου ἕκαστος ὁ ἔργον δοκιμάζω · ὅς Πέτρος μέν οὐ ἅπτω , ἀλλά ἀκούω , ἐάν διέρχομαι διά πῦρ , φλόξ οὐ κατακαίω · ἁμαρτωλός δέ ἅπτω ὁ λίμνη ὁ πῦρ , ὡς ὁ Ἐρυθραί Αἰγύπτιος , οὐ μήν καί Ἑβραῖος . ὥσπερ μέντοι ὁ Σωτήρ βέλος ἐκλεκτός , καί ἀνάλογος ὁ Σωτήρ βέλος ὁ θεός ὁ ἅγιος τιτρώσκω βέλος ἐκλεκτός , ἵνα ὁ τιτρώσκω λέγω · τιτρώσκω ἀγάπη ἐγώ · οὕτως ὁ Ἀντίχριστος βέλος ὁ πονηρός . καί πᾶς ὁ ἁμαρτωλός βέλος ὁ διάβολος , ὅς κατά ὁ δίκαιος χράω . ὁράω γυνή , καί ἐπιβουλεύω σύ . εἰ μή βέλος εἰμί πυρόω , πῦρ ἔχω ἐν στόμα , ἵνα λαλέω καί καίω σύ , ἐν χείρ , ἐν ὅλος ὁ σῶμα , ἐν ὅλος ὁ ψυχή ; καί ὥσπερ ὁ θεός τίθημι τόξον ἐν ὁ νεφέλη , ἵνα παύω χειμών , καί μή γίγνομαι κατακλυσμός · οὕτως , κατά ὁ ἀντίκειμαι , ὁ πονηρός χράω · τόξον , ἵνα παύω γαλήνη ἀπό ψυχή , καί εἰρήνη σβέννυμι , καί πόλεμος ἐγείρω , καί χειμών ποιέω . μήποτε δέ ὁ πτωχός καί πένης ἀδελφός εἰμί ὁ εὐθύς ὁ καρδία , ὁ πτωχός ὁ πνεῦμα . ὅς ζητέω καταβάλλω ὁ δαίμων . ἐάν ὁράω σκανδαλίζω , καί ὑπό ὁ ἁμαρτία κρατέω , βλέπω , ὅτι οὗτος σφάζω , καί ὁ οἴμη αὐτός ῥέω , ὅς ἐκζητέω θεός . ἀπόλλυμι γάρ ὁ ζωτικός δύναμις αὐτός · ἐκζητέω δέ αὐτός ἀπό ἀδελφός καί ἀπό θηρίον · ἀπό πιστός σκανδαλίζω , καί ἀπό ἀλλότριος ὁ πίστις , καί ἀπό ὁ χείρ ὁ σκοπός . ( 72 ) ἀλλά οὗτος μέν ἴσως περίεργος λέγω . ὁ μέντοι ψάλλω διαλευκαίνω πᾶς ὁ ἤδη λέγω , ὁ · κατανοέω ὁ ἁμαρτωλός ὁ δίκαιος , φημί . καθά γάρ ἐν πίναξ σαφής μηνιάω ζωγραφέω , καί παρατάσσω εἰσφέρω , καί φονόω δείκνυμι , καί ἀπογυμνόω ὁ ξίφος , καί ἤδη τοξεύω , καί ὁ ἀδικία αὐτός καθίστημι ἐναργής . σκοπός γάρ ὁ ἁμαρτωλός οὐ εἷς τις ὁ ἀδικέω αὐτός , ἤ κατά τις προσκρούω , καί πρόφασις ὁ πόλεμος δίδωμι εὔλογος ἀμύνω · ἀλλά ἵνα καταβάλλω πτωχός , τουτέστι ὁ ἐπιεικής καί μετριόφρων , καί ταπεινός ὁ καρδία , ὅς καί ὁ Σωτήρ πτωχός φημί ὁ πνεῦμα , καί ὁ ὁ οὐρανός βασιλεία ἄξιος εἰμί φημί . τίς οὖν ὁ ἁμαρτωλός λόγος πρός ὁ εὐθύς ὁ καρδία , καί ὁ πτωχός ὁ πνεῦμα ; παντελής οὐδείς . ἀδικέω γάρ ἐκεῖνος οὐδείς ὁ ἑαυτοῦ ὁδός ἀπευθύνω εἰς δικαιοσύνη . ἀκονάω δέ , οἴομαι , κατά αὐτός ὁ ὀνομάζω , μάταιος τις ἁπλῶς , καί οὐ εὐάφορμος φθόνος , ἐκ διαβολικός σκαιότης ἐκκαίω ἐν αὐτός .