origenes.contra-celsum 6.39
Εἶτα πρὸς τοὺς χρωμένους , ὥς φησι , μαγείᾳ τινὶ καὶ γοητείᾳ καὶ καλοῦντας ὀνόματα βαρβαρικὰ δαιμόνων τινῶν τοιαῦτα , ὅτι ὅμοιον οὗτοι πράττουσι τοῖς ἐπὶ τοῖς αὐτοῖς ὑποκειμένοις τερατευομένοις πρὸς τοὺς μὴ εἰδότας ἄλλα μὲν αὐτῶν εἶναι τὰ ὀνόματα παρ᾿ Ἕλλησιν ἄλλα δὲ παρὰ Σκύθαις . εἶτ᾿ ἐκτίθεται ἀπὸ Ἡροδότου λαβὼν ὡς τὸν μὲν Ἀπόλλωνα Γογγόσυρον καλοῦσι Σκύθαι , τὸν δὲ Ποσειδῶνα Θαγιμάσαδα , τὴν δ᾿ Ἀφροδίτην Ἀργίμπασαν , Ἑστίαν δὲ Ταβιτί . ἐξετάσει δὲ ὁ δυνάμενος , μή πῃ καὶ περὶ τούτων σὺν Ἡροδότῳ ὁ Κέλσος ψεύδεται , ἅτε μὴ ἐπισταμένων Σκυθῶν τὰ αὐτὰ Ἕλλησιν ὑποκείμενα περὶ τῶν νομιζομένων θεῶν . ποία γὰρ πιθανότης τὸν Ἀπόλλωνα Γογγόσυρον παρὰ Σκύθαις καλεῖσθαι ; οὐ γὰρ ἡγοῦμαι ὅτι μεταλαμβανόμενος εἰς Ἑλλάδα φωνὴν ὁ Γογγόσυρος τὴν ἐτυμολογίαν παρίστησι τοῦ Ἀπόλλωνος , ἢ ὁ Ἀπόλλων εἰς τὴν Σκυθῶν διάλεκτον τὸν Γογγόσυρον σημαίνει . οὕτω δὲ οὐδὲ περὶ τῶν λοιπῶν ταὐτόν τι ἐρεῖ · ἄλλων γὰρ ὁρμώμενοι Ἕλληνες πραγμάτων καὶ ἐτυμολογιῶν οὕτως ὠνόμασαν τοὺς παρ᾿ ἑαυτοῖς νομιζομένους θεοὺς , ἀπ᾿ ἄλλων δὲ Σκύθαι , οὕτω δὲ καὶ ἀπ᾿ ἄλλων μὲν Πέρσαι ἀπ᾿ ἄλλων δὲ Ἰνδοὶ ἢ Αἰθίοπες ἢ Λίβυες , ἢ ὅπως φίλον ἑκάστοις ὀνομάζειν , μὴ μείνασιν ἐπὶ τῆς πρώτης καὶ καθαρᾶς ἐννοίας τοῦ τῶν ὅλων δημιουργοῦ . αὐτάρκως δ᾿ ἡμῖν εἴρηται καὶ ἐν τοῖς πρὸ τούτων , βουλομένοις παραστῆσαι μὴ ταὐτὸν εἶναι Σαβαὼθ ἢ Δία , ὅτε καὶ περὶ τῶν διαλέκτων τι ἀπὸ τῶν θείων παρετιθέμεθα γραμμάτων . ἑκόντες οὖν ὑπερβαίνομεν ταῦτα , ἐν οἷς ἐπὶ ταυτολογίαν ἡμᾶς ὁ Κέλσος καλεῖ . εἶτα πάλιν φύρων τὰ ἀπὸ τῆς μαγικῆς γοητείας καὶ προσάπτων τάχα μὲν οὐδενὶ τῷ μὴ εἶναι τοὺς μαγγανεύοντας προφάσει τῆς κατὰ τὸν χαρακτῆρα τοῦτον θεοσεβείας , τάχα δέ τισι καὶ πρὸς τοὺς εὐεξαπατήτους χρωμένοις τοιούτοις , ἵνα δοκοῖεν θείᾳ δυνάμει τι ποιεῖν , ἐκτίθεταί τινα λέγων · τί με δεῖ καταριθμεῖν ὅσοι καθαρμοὺς ἐδίδαξαν ἢ λυτηρίους ᾠδὰς ἢ ἀποπομπίμους φωνας ἢ κτύπους ἢ δαιμονίους σχηματισμοὺς , ἐσθήτων ἢ ἀριθμῶν ἢ λίθων ἢ φυτῶν ἢ ῥιζῶν καὶ ὅλως παντοδαπῶν χρημάτων παντοῖα ἀλεξιφάρμακα ; περὶ ὧν οὐκ ἀπαιτεῖ ἡμᾶς ἀπολογήσασθαι τὸ εὔλογον , ἅτε οὐδὲ κατὰ ποσὸν ἐνεχομένους τοιαύταις ὑπονοίαις .
Lemmas: εἶτα πρός ὁ χράω , ὡς φημί , μαγεία τις καί γοητεία καί καλέω ὄνομα βαρβαρικός δαίμων τις τοιοῦτος , ὅτι ὅμοιος οὗτος πράσσω ὁ ἐπί ὁ αὐτός ὑπόκειμαι τερατεύομαι πρός ὁ μή οἶδα ἄλλος μέν αὐτός εἰμί ὁ ὄνομα παρά Ἕλλην ἄλλος δέ παρά Σκύθης . εἶτα ἐκτίθημι ἀπό Ἡρόδοτος λαμβάνω ὡς ὁ μέν Ἀπόλλων Γογγόσυρος καλέω Σκύθης , ὁ δέ Ποσειδῶν Θαγιμάσας , ὁ δέ Ἀφροδίτη Ἀργίμπασα , Ἑστία δέ Ταβιτί . ἐξετάζω δέ ὁ δύναμαι , μή πη καί περί οὗτος σύν Ἡρόδοτος ὁ ξελσυς ψεύδω , ἅτε μή ἐπίσταμαι Σκύθης ὁ αὐτός Ἕλλην ὑπόκειμαι περί ὁ νομίζω θεός . ποῖος γάρ πιθανότης ὁ Ἀπόλλων Γογγόσυρος παρά Σκύθης καλέω ; οὐ γάρ ἡγέομαι ὅτι μεταλαμβάνω εἰς Ἑλλάς φωνή ὁ Γογγόσυρος ὁ ἐτυμολογία παρίστημι ὁ Ἀπόλλων , ἤ ὁ Ἀπόλλων εἰς ὁ Σκύθης διάλεκτος ὁ Γογγόσυρος σημαίνω . οὕτως δέ οὐδέ περί ὁ λοιπός αὐτός τις λέγω · ἄλλος γάρ ὁρμάω Ἕλλην πρᾶγμα καί ἐτυμολογία οὕτως ὀνομάζω ὁ παρά ἑαυτοῦ νομίζω θεός , ἀπό ἄλλος δέ Σκύθης , οὕτως δέ καί ἀπό ἄλλος μέν Πέρσης ἀπό ἄλλος δέ Ἰνδός ἤ Αἰθίοψ ἤ Λίβυς , ἤ ὅπως φίλος ἕκαστος ὀνομάζω , μή μένω ἐπί ὁ πρῶτος καί καθαρός ἔννοια ὁ ὁ ὅλος δημιουργός . αὔταρκος δέ ἐγώ λέγω καί ἐν ὁ πρό οὗτος , βούλομαι παρίστημι μή αὐτός εἰμί σαβαώθ ἤ Ζεύς , ὅτε καί περί ὁ διάλεκτος τις ἀπό ὁ θεῖος παρατίθημι γράμμα . ἑκών οὖν ὑπερβαίνω οὗτος , ἐν ὅς ἐπί ταυτολογία ἐγώ ὁ ξελσυς καλέω . εἶτα πάλιν φύρω ὁ ἀπό ὁ μαγικός γοητεία καί προσάπτω τάχα μέν οὐδείς ὁ μή εἰμί ὁ μαγγανεύω πρόφασις ὁ κατά ὁ χαρακτήρ οὗτος θεοσέβεια , τάχα δέ τις καί πρός ὁ εὐεξαπάτητος χράω τοιοῦτος , ἵνα δοκέω θεῖος δύναμις τις ποιέω , ἐκτίθημι τις λέγω · τίς ἐγώ δέω καταριθμέω ὅσος καθαρμός διδάσκω ἤ λυτήριος ἀοιδή ἤ ἀποπόμπιμος φωνή ἤ κτύπος ἤ δαιμόνιος σχηματισμός , ἐσθής ἤ ἀριθμός ἤ λίθος ἤ φυτόν ἤ ῥίζα καί ὅλος παντοδαπής χρῆμα παντοῖος ἀλεξιφάρμακον ; περί ὅς οὐ ἀπαιτέω ἐγώ ἀπολογέομαι ὁ εὔλογος , ἅτε οὐδέ κατά ποσός ἐνέχω τοιοῦτος ὑπόνοια .