origenes.contra-celsum 1.57
Ἔτι δὲ πρὸς τὸν σωτῆρα αὐτῷ ὁ Ἰουδαῖός φησιν ὅτι , εἰ τοῦτο λέγεις , ὅτι πᾶς ἄνθρωπος κατὰ θείαν πρόνοιαν γεγονὼς υἱός ἐστι θεοῦ , τί ἂν σὺ ἄλλου διαφέροις ; πρὸς ὃν ἐροῦμεν ὅτι πᾶς μὲν ὁ , ὡς ὁ Παῦλος ὠνόμασε , μηκέτι ὑπὸ φόβου παιδαγωγούμενος ἀλλὰ δι᾿ αὑτὸ τὸ καλὸν αἱρούμενος υἱός ἐστι θεοῦ · οὗτος δὲ πολλῷ καὶ μακρῶ διαφέρει παντὸς τοῦ διὰ τὴν ἀρετὴν χρηματίζοντος υἱοῦ τοῦ θεοῦ , ὅστις ὡσπερεὶ πηγή τις καὶ ἀρχὴ τῶν τοιούτων τυγχάνει . ἡ δὲ τοῦ Παύλου λέξις οὕτως ἔχει · „ οὐ γὰρ ἐλάβετε πνεῦμα δουλείας πάλιν εἰς φόβον , ἀλλ᾿ ἐλάβετε πνεῦμα υἱοθεσίας , ἐν ᾧ κράζομεν · Ἀββὰ ὁ πατήρ . “ τινὲς δὲ καὶ ἐλέγξουσιν , ὥς φησιν ὁ παρὰ Κέλσῳ Ἰουδαῖος , μυρίοι τὸν Ἰησοῦν φάσκοντες περὶ ἑαυτῶν ταῦτα εἰρῆσθαι , ἅπερ περὶ ἐκείνου ἐπροφητεύετο . οὐκ οἴδαμεν οὖν εἰ ὁ Κέλσος ἠπίστατό τινας ἐπιδημήσαντας τῷ βίῳ καὶ τὸ παραπλήσιον βουληθέντας ποιεῖν τῷ Ἰησοῦ καὶ θεοῦ υἱοὺς αὑτοὺς ἀναγορεύειν ἢ θεοῦ δύναμιν . ἐπεὶ δὲ φιλαλήθως τὰ κατὰ τοὺς τόπους ἐξετάζομεν , ἐροῦμεν ὅτι Θευδᾶς πρὸ τῆς γενέσεως Ἰησοῦ γέγονέ τις παρὰ Ἰουδαίοις „ μέγαν “ „ τινὰ ἑαυτὸν “ λέγων · οὗ ἀποθανόντος οἱ ἀπατηθέντες ὑπ᾿ αὐτοῦ διεσκεδάσθησαν . καὶ μετ᾿ ἐκεῖνον „ ἐν ταῖς τῆς ἀπογραφῆς ἡμέραις , “ ὅτ᾿ ἔοικε γεγεννῆσθαι ὁ Ἰησοῦς , Ἰούδας τις Γαλιλαῖος πολλοὺς ἑαυτῷ συναπέστησεν ἀπὸ τοῦ λαοῦ τῶν Ἰουδαίων ὡς σοφὸς καὶ καινοτομῶν τινα · οὗ καὶ αὐτοῦ δίκας τίσαντος ἡ διδασκαλία καθῃρέθη πάνυ ἐν ὀλίγοις καὶ ἐλαχίστοις μείνασα . καὶ μετὰ τοὺς Ἰησοῦ δὲ χρόνους ἠθέλησε καὶ ὁ Σαμαρεὺς Δοσίθεος πεῖσαι Σαμαρεῖς ὅτι αὐτὸς εἴη ὁ προφητευόμενος ὑπὸ Μω(??)σέως Χριστὸς , καὶ ἔδοξέ τινων τῇ ἑαυτοῦ διδασκαλίᾳ κεκρατηκέναι . ἀλλὰ τὸ εἰρημένον πάνυ σοφῶς ὑπὸ τοῦ ἐν ταῖς Πράξεσι τῶν ἀποστόλων ἀναγεγραμμένου Γαμαλιὴλ οὐκ ἄλογον παραθέμενον δεῖξαι , πῶς ἐκεῖνοι μὲν ἀλλότριοι τῆς ἐπαγγελίας ησαν , οὔτε υἱοὶ θεοῦ οὔτε δυνάμεις ὄντες αὐτοῦ , ὁ δὲ Χριστὸς ὁ Ἰησοῦς ἀληθῶς ην υἱὸς θεοῦ . εἶπε δ᾿ ἐκεῖ ὁ Γαμαλιήλ · „ ὅτι ἐὰν ᾖ ἐξ ἀνθρώπων ἡ βουλὴ αὕτη καὶ ὁ λόγος οὗτος , καταλυθήσεται , “ ὡς καὶ τὰ ἐκείνων κατελύθη ἀποθανόντων · „ ἐὰν δὲ ᾖ ἐκ θεοῦ οὐ δυνήσεσθε καταλῦσαι τὴν τούτου διδασκαλίαν , μή ποτε καὶ θεομάχοι εὑρεθῆτε . “ ἠθέλησε δὲ καὶ Σίμων ὁ Σαμαρεὺς μάγος τῇ μαγείᾳ ὑφελέσθαι τινάς . καὶ τότε μὲν ἠπάτησε , νυνὶ δὲ τοὺς πάντας ἐν τῇ οἰκουμένῃ οὐκ ἔστι Σιμωνιανοὺς εὑρεῖν τὸν ἀριθμὸν οἶμαι τριάκοντα , καὶ τάχα πλείονας εἶπον τῶν ὄντων . εἰσὶ δὲ περὶ τὴν Παλαιστίνην σφόδρα ἐλάχιστοι · τῆς δὲ λοιπῆς οἰκουμένης οὐδαμοῦ τὸ ὄνομα αὐτοῦ , καθ᾿ ἣν ἠθέλησε δόξαν περὶ ἑαυτοῦ διασκεδάσαι . παρὰ γὰρ οἷς φέρεται , ἐκ τῶν Πράξεων τῶν ἀποστόλων φέρεται · Χριστινανοὶ δ᾿ εἰσὶν οἱ ταῦτα περὶ αὐτοῦ λέγοντες , καὶ ἡ ἐνάργεια ἐμαρτύρησεν ὅτι οὐδὲν θεῖον ὁ Σίμων ἦν .
Lemmas: ἔτι δέ πρός ὁ σωτήρ αὐτός ὁ Ἰουδαῖος φημί ὅτι , εἰ οὗτος λέγω , ὅτι πᾶς ἄνθρωπος κατά θεῖος πρόνοια γίγνομαι υἱός εἰμί θεός , τίς ἄν σύ ἄλλος διαφέρω ; πρός ὅς λέγω ὅτι πᾶς μέν ὁ , ὡς ὁ Παῦλος ὀνομάζω , μηκέτι ὑπό φόβος παιδαγωγέω ἀλλά διά ἑαυτοῦ ὁ καλός αἱρέω υἱός εἰμί θεός · οὗτος δέ πολύς καί μακρός διαφέρω πᾶς ὁ διά ὁ ἀρετή χρηματίζω υἱός ὁ θεός , ὅστις ὡσπερεί πηγή τις καί ἀρχή ὁ τοιοῦτος τυγχάνω . ὁ δέ ὁ Παῦλος λέξις οὕτως ἔχω · „ οὐ γάρ λαμβάνω πνεῦμα δουλεία πάλιν εἰς φόβος , ἀλλά λαμβάνω πνεῦμα υἱοθεσία , ἐν ὅς κράζω · ἀββᾶ ὁ πατήρ . “ τις δέ καί ἐλέγχω , ὡς φημί ὁ παρά ξελσυς Ἰουδαῖος , μυρίος ὁ Ἰησοῦς φάσκω περί ἑαυτοῦ οὗτος λέγω , ὅς περί ἐκεῖνος προφητεύω . οὐ οἶδα οὖν εἰ ὁ ξελσυς ἐπίσταμαι τις ἐπιδημέω ὁ βίος καί ὁ παραπλήσιος βούλομαι ποιέω ὁ Ἰησοῦς καί θεός υἱός ἑαυτοῦ ἀναγορεύω ἤ θεός δύναμις . ἐπεί δέ φιλαλήθης ὁ κατά ὁ τόπος ἐξετάζω , λέγω ὅτι Θευδᾶς πρό ὁ γένεσις Ἰησοῦς γίγνομαι τις παρά Ἰουδαῖος „ μέγας “ „ τις ἑαυτοῦ “ λέγω · ὅς ἀποθνῄσκω ὁ ἀπατάω ὑπό αὐτός διασκεδάννυμι . καί μετά ἐκεῖνος „ ἐν ὁ ὁ ἀπογραφή ἡμέρα , “ ὅτε ἔοικα γεννάω ὁ Ἰησοῦς , Ἰούδας τις Γαλιλαῖος πολύς ἑαυτοῦ συναφίστημι ἀπό ὁ λαός ὁ Ἰουδαῖος ὡς σοφός καί καινοτομέω τις · ὅς καί αὐτός δίκη τίνω ὁ διδασκαλία καθαιρέω πάνυ ἐν ὀλίγος καί ἐλαχύς μένω . καί μετά ὁ Ἰησοῦς δέ χρόνος ἐθέλω καί ὁ Σαμαρεύς Δοσίθεος πείθω Σαμαρεύς ὅτι αὐτός εἰμί ὁ προφητεύω ὑπό Μω(??)σέως Χριστός , καί δοκέω τις ὁ ἑαυτοῦ διδασκαλία κρατέω . ἀλλά ὁ λέγω πάνυ σοφός ὑπό ὁ ἐν ὁ Πρᾶξις ὁ ἀπόστολος ἀναγράφω Γαμαλιήλ οὐ ἄλογος παρατίθημι δείκνυμι , πῶς ἐκεῖνος μέν ἀλλότριος ὁ ἐπαγγελία εἰμί , οὔτε υἱός θεός οὔτε δύναμις εἰμί αὐτός , ὁ δέ Χριστός ὁ Ἰησοῦς ἀληθής εἰμί υἱός θεός . λέγω δέ ἐκεῖ ὁ Γαμαλιήλ · „ ὅτι ἐάν εἰμί ἐκ ἄνθρωπος ὁ βουλή οὗτος καί ὁ λόγος οὗτος , καταλύω , “ ὡς καί ὁ ἐκεῖνος καταλύω ἀποθνῄσκω · „ ἐάν δέ εἰμί ἐκ θεός οὐ δύναμαι καταλύω ὁ οὗτος διδασκαλία , μή ποτέ καί θεομάχος εὑρίσκω . “ ἐθέλω δέ καί Σίμων ὁ Σαμαρεύς μάγος ὁ μαγεία ὑφαιρέω τις . καί τότε μέν ἀπατάω , νυνί δέ ὁ πᾶς ἐν ὁ οἰκουμένη οὐ εἰμί Σιμωνιανός εὑρίσκω ὁ ἀριθμός οἴομαι τριάκοντα , καί τάχα πολύς λέγω ὁ εἰμί . εἰμί δέ περί ὁ Παλαιστίνη σφόδρα ἐλαχύς · ὁ δέ λοιπός οἰκουμένη οὐδαμοῦ ὁ ὄνομα αὐτός , κατά ὅς ἐθέλω δόξα περί ἑαυτοῦ διασκεδάννυμι . παρά γάρ ὅς φέρω , ἐκ ὁ Πρᾶξις ὁ ἀπόστολος φέρω · Χριστινανός δέ εἰμί ὁ οὗτος περί αὐτός λέγω , καί ὁ ἐνάργεια μαρτυρέω ὅτι οὐδείς θεῖος ὁ Σίμων εἰμί .