origenes.contra-celsum 7.59
Πρὸς τοῦτο δὴ καὶ πρὸς πάντα , ὅσα ἐκοινοποίησεν ὁ Κέλσος , μὴ δυνηθεὶς αὐτῶν ἀντιβλέψαι τῇ ἀληθότητι , φάσκων αὐτὰ καὶ παρ᾿ Ἕλλησιν εἰρῆσθαι , τοιαῦτα λεκτέον · εἰ ὠφέλιμόν ἐστι τὸ δόγμα καὶ τὸ βούλημα αὐτοῦ ὑγιὲς , εἴρηται δὲ Ἕλλησι μὲν παρὰ Πλάτωνι ἤ τινι τῶν Ἑλλήνων σοφῶν , Ἰουδαίοις δὲ παρὰ Μωϋσεῖ ἤ τινι τῶν προφητῶν , Χριστιανοῖς δὲ ( ἐν ) τοῖς ἀναγραφεῖσιν Ἰησοῦ λόγοις ἢ λελεγμένοις παρά τινι τῶν ἀποστόλων αὐτοῦ · οὐ νομιστέον κατηγορεῖσθαι τὸ λεγόμενον παρὰ Ἰουδαίοις ἢ παρὰ Χριστιανοῖς ἐκ τοῦ καὶ παρ᾿ Ἕλλησιν αὐτὰ εἰρῆσθαι , καὶ μάλιστα ἐὰν ἀποδεικνύηται τὰ Ἰουδαίων πρεσβύτερα τῶν Ἑλληνικῶν . οὐδὲ πάλιν ὑπὸ τοῦ κάλλους τῆς Ἑλληνικῆς φράσεως λεγόμενον τὸ αὐτὸ πάντως κρεῖττον εἶναι νομιστέον τοῦ εὐτελέστερον ἀπαγγελλομένου καὶ ἁπλουστέραις λέξεσι παρὰ Ἰουδαίοις ἢ Χριστιανοῖς · καίτοι γε ἡ πρώτη Ἰουδαίων λέξις , ᾗ οἱ προφῆται χρησάμενοι καταλελοίπασιν ἡμῖν βιβλία . Ἑβραίων διαλέκτῳ καὶ σοφῇ συνθέσει τῶν ἐν τῇ διαλέκτῳ κατ᾿ ἐκείνους ἀναγέγραπται . εἰ δὲ χρὴ καὶ τὴν τῶν δογμάτων ταυτότητα , κἂν παράδοξος ὁ λόγος εἶναι δοκῇ , δεῖξαι βέλτιον εἰρημένην παρὰ τοῖς Ἰουδαίων προφήταις ἢ τοῖς λόγοις Χριστιανῶν , οὕτω τὸν λόγον κατασκευαστέον ἀπό τινος τοῦ περὶ τὰς τροφὰς καὶ τὴν σκευασίαν αὐτῶν παραδείγματος . ἔστω τι ὑγιεινὸν βρῶμα καὶ ἰσχύος τοῖς ἐσθίουσιν ἐμποιητικὸν . τοῦτο δὲ οὕτως μὲν σκευασθὲν καὶ τοιοῖσδε ἡδύσμασιν ἀρτυθὲν λαμβανέτωσαν οὐχ οἱ μὴ μανθάνοντες ἄγροικοι καὶ ἐν ἐπαύλεσιν ἀνατεθραμμένοι καὶ πένητες τὰ τοιάδε ἐσθίειν ἀλλ᾿ οἱ πλούσιοι καὶ ἁβροδίαιτοι μόνοι · οὐκ ἐκείνως δὲ καὶ ὡς δοκεῖ τοῖς νομιζομένοις καθαριωτέροις σκευασθὲν . ἀλλ᾿ ὡς μεμαθήκασιν ἐσθίειν οἱ πένητες καὶ οἱ ἀγροικότεροι καὶ οἱ πολλοὶ τῶν ἀνθρώπων . ἐσθιέτωσαν μυριάδες ὅλαι . εἰ οὖν καὶ διδοῖτο ἀπὸ μὲν τῆς τοιασδὶ σκευασίας ( τοὺς ) νομιζομένους καθαριωτέρους μόνους ὑγιάζεσθαι . οὐδενὸς τῶν πολλῶν προσβάλλοντος τοῖς τοιοῖσδε βρώμασιν , ἀπὸ δὲ τῆς τοιασδὶ τὰ πλήθη τῶν ἀνθρώπων ὑγιεινότερον διάγειν · τίνας μᾶλλον τοῦ κοινωνικοῦ ἕνεκεν ἀποδεξόμεθα τῶν ὑγιεινῶν βρωμάτων χάριν ; ἆρά γε τοὺς τοῖς λογίοις χρησίμως αὐτὰ σκευάζοντας ἢ τοὺς τοῖς πλήθεσι ; τῆς ἴσης ( δεδόσθω γὰρ ) ὑγιείας καὶ εὐεξίας ἐγγινομένης ἀπὸ τῶν οὑτωσὶ σκευασθέντων ἢ οὑτωσὶ , ἀλλὰ φανερὸν ὅτι αὐτὸ τὸ φιλάνθρωπον καὶ τὸ κοινωνικὸν ὑποβάλλει κοινωφελέστερον εἶναι ἰατρὸν τὸν τῆς τῶν πολλῶν ὑγιείας προνοησάμενον ἤπερ τὸν τῆς ὀλίγων μόνων .
Lemmas: πρός οὗτος δή καί πρός πᾶς , ὅσος κοινοποιέω ὁ ξελσυς , μή δύναμαι αὐτός ἀντιβλέπω ὁ ἀληθότης , φάσκω αὐτός καί παρά Ἕλλην λέγω , τοιοῦτος λεκτέος · εἰ ὠφέλιμος εἰμί ὁ δόγμα καί ὁ βούλημα αὐτός ὑγιής , λέγω δέ Ἕλλην μέν παρά Πλάτων ἤ τις ὁ Ἕλλην σοφός , Ἰουδαῖος δέ παρά Μωϋσῆς ἤ τις ὁ προφήτης , Χριστιανός δέ ( ἐν ) ὁ ἀναγράφω Ἰησοῦς λόγος ἤ λέγω παρά τις ὁ ἀπόστολος αὐτός · οὐ νομίζω κατηγορέω ὁ λέγω παρά Ἰουδαῖος ἤ παρά Χριστιανός ἐκ ὁ καί παρά Ἕλλην αὐτός λέγω , καί μάλα ἐάν ἀποδείκνυμι ὁ Ἰουδαῖος πρέσβυς ὁ Ἑλληνικός . οὐδέ πάλιν ὑπό ὁ κάλλος ὁ Ἑλληνικός φράσις λέγω ὁ αὐτός πάντως κρατύς εἰμί νομίζω ὁ εὐτελής ἀπαγγέλλω καί ἁπλόος λέξις παρά Ἰουδαῖος ἤ Χριστιανός · καίτοι γε ὁ πρῶτος Ἰουδαῖος λέξις , ὅς ὁ προφήτης χράω καταλείπω ἐγώ βιβλίον . Ἑβραῖος διάλεκτος καί σοφός σύνθεσις ὁ ἐν ὁ διάλεκτος κατά ἐκεῖνος ἀναγράφω . εἰ δέ χρή καί ὁ ὁ δόγμα ταυτότης , ἐάν παράδοξος ὁ λόγος εἰμί δοκέω , δείκνυμι ἀγαθός λέγω παρά ὁ Ἰουδαῖος προφήτης ἤ ὁ λόγος Χριστιανός , οὕτως ὁ λόγος κατασκευαστέος ἀπό τις ὁ περί ὁ τροφή καί ὁ σκευασία αὐτός παράδειγμα . εἰμί τις ὑγιεινός βρῶμα καί ἰσχύς ὁ ἐσθίω ἐμποιητικός . οὗτος δέ οὕτως μέν σκευάζω καί τοιόσδε ἥδυσμα ἀρτύω λαμβάνω οὐ ὁ μή μανθάνω ἄγροικος καί ἐν ἐπαύλις ἀνατρέφω καί πένης ὁ τοιόσδε ἐσθίω ἀλλά ὁ πλούσιος καί ἁβροδίαιτος μόνος · οὐ ἐκεῖνος δέ καί ὡς δοκέω ὁ νομίζω καθάρειος σκευάζω . ἀλλά ὡς μανθάνω ἐσθίω ὁ πένης καί ὁ ἄγροικος καί ὁ πολύς ὁ ἄνθρωπος . ἐσθίω μυριάς ὅλος . εἰ οὖν καί δίδωμι ἀπό μέν ὁ τοασδ́ς σκευασία ( ὁ ) νομίζω καθάρειος μόνος ὑγιάζω . οὐδείς ὁ πολύς προσβάλλω ὁ τοιόσδε βρῶμα , ἀπό δέ ὁ τοασδ́ς ὁ πλῆθος ὁ ἄνθρωπος ὑγιεινός διάγω · τίς μάλα ὁ κοινωνικός ἕνεκα ἀποδέχομαι ὁ ὑγιεινός βρῶμα χάριν ; ἆρα γε ὁ ὁ λόγιον χρήσιμος αὐτός σκευάζω ἤ ὁ ὁ πλῆθος ; ὁ ἴσος ( δίδωμι γάρ ) ὑγίεια καί εὐεξία ἐγγίγνομαι ἀπό ὁ οὕτως σκευάζω ἤ οὕτως , ἀλλά φανερός ὅτι αὐτός ὁ φιλάνθρωπος καί ὁ κοινωνικός ὑποβάλλω κοινωφελής εἰμί ἰατρός ὁ ὁ ὁ πολύς ὑγίεια προνοέω ἤ ὁ ὁ ὀλίγος μόνος .