origenes.contra-celsum 1.66
Ἐπὶ δὲ τούτοις ἐξῆς ὁ Ἰουδαῖος πρὸς τὸν Ἰησοῦν παρὰ τῷ Κέλσῳ λέγει · τί δὲ καί σε νήπιον ἔτι ἐχρῆν εἰς Αἴγυπτον ἐκκομίζεσθαι , μὴ ἀποσφαγῇς ; θεὸν γὰρ οὐκ εἰκὸς ἦν περὶ θανάτου δεδιέναι . ἀλλ᾿ ἄγγελος μὲν ἧκεν ἐξ οὐρανοῦ , κελεύων σοι καὶ τοῖς σοῖς οἰκείοις φεύγειν , μὴ ἐγκαταλειφθέντες ἀποθάνητε . φυλάσσειν δέ σε αὐτόθι ὁ δύο ἤδη διὰ σὲ πεπομφὼς ἀγγέλους , ὁ μέγας θεὸς τὸν ἴδιον υἱὸν , οὐκ ἐδύνατο ; οἴεται δ᾿ [ ἡμᾶς ] ἐν τούτοις ὁ Κέλσος μὴ θεῖόν τι εἶναι ἐν ἀνθρωπίνῳ σώματι καὶ ψυχῇ κατὰ τὸν Ἰησοῦν , ἀλλὰ καὶ τὸ σῶμα αὐτοῦ τοιοῦτον γεγονέναι , ὁποῖον Ὁμήρου μῦθοι εἰσάγουσι . παίζων γοῦν τὸ ἐπὶ τῷ σταυρῷ προχυθὲν αἷμα τοῦ Ἰησοῦ φησιν ὅτι οὐκ ἦν ἰχὼρ , οἷός περ τε ῥέει μακάρεσσι θεοῖσιν . ἡμεῖς δ᾿ αὐτῷ πιστεύοντες Ἰησοῦ περὶ μὲν τῆς ἐν αὐτῷ θειότητος λέγοντι · „ ἐγώ εἰμι ἡ ὁδὸς καὶ ἡ ἀλήθεια καὶ ἡ ζωὴ , “ καὶ εἴ τι τούτοις παραπλήσιον , περὶ δὲ τοῦ . ὅτι ἐν ἀνθρωπίνῳ σώματι ἦν , ταῦτα φάσκοντι · „ νῦν δὲ ζητεῖτέ με ἀποκτεῖναι , ἄνθρωπον , ὅστις τὴν ἀλήθειαν ὑμῖν λελάληκα , ” σύνθετόν τι χρῆμά φαμεν αὐτὸν γεγονέναι . καὶ ἐχρῆν τὸν προνοούμενον τῆς ὡς ἀνθρώπου ἑαυτοῦ εἰς τὸν βίον ἐπιδημίας μὴ ἀκαίρως ὁμόσε χωρεῖν τῷ ἕως θανάτου κινδύνῳ . οὕτως δὲ ἔδει αὐτὸν καὶ ὑπὸ τῶν ἀνατρεφόντων ἄγεσθαι . ὑπὸ θείου ἀγγέλου οἰκονομουμένων · πρότερον μὲν λέγοντος τοῦ χρηματίζοντος · „ Ἰωσὴφ υἱὸς Δαυὶδ , μὴ φοβηθῇς παραλαβεῖν Μαριὰμ τὴν γυναῖκά σου · τὸ γὰρ ἐν αὐτῇ γεννηθὲν ἐκ πνεύματος ἁγίου ἐστὶ , “ δεύτερον δέ · „ ἐγερθεὶς παράλαβε τὸ παιδίον καὶ τὴν μητέρα αὐτοῦ , καί φεῦγε εἰς Αἴγυπτον , καὶ ἴσθι ἐκεῖ ἕως ἂν εἴπω σοι · μέλλει γὰρ Ἡρώσης ζητεῖν τὸ παιδίον τοῦ ἀπολέσαι αὐτό . “ ἐν τούτοις δ᾿ οὐδὲ πάνυ παράδοξόν μοι φαίνεται τὸ ἀναγεγραμμένον . ὄναρ γὰρ τῷ Ἰωσὴφ καθ᾿ ἑκάτερον τόπον τῆς γραφῆς λέγεται ἄγγελος ταῦτ᾿ εἰρηκέναι · τὸ δὲ ὄναρ δηλοῦσθαί τισι τάδε ποιεῖν καὶ ἄλλοις πλείοσι συμβαίνει , εἴτ᾿ ἀγγέλου εἴθ᾿ οὑτινοσοῦν φαντασιοῦντος τὴν ψυχήν . τί οὖν ἄτοπον τὸν ἅπαξ ἐνανθρωπήσαντα καὶ κατ᾿ ἀνθρωπίνην ἀγωγὴν οἰκονομεῖσθαι πρὸς τὸ ἐκκλίνειν κινδύνους , οὐ τῷ ἄλλως ἀδύνατον εἶναι τοιοῦτον γενέσθαι ἀλλὰ τῷ δεῖν τὸ ἐγχωροῦν ὁδῷ καὶ τάξει περὶ τῆς σωτηρίας τοῦ Ἰησοῦ ᾠκονομῆσθαι ; καὶ βέλτιόν γε ἦν ὑπεκστῆναι τὸ παιδίον Ἰησοῦν τὴν Ἡρώδου ἐπιβουλὴν καὶ ἀποδημῆσαι μετὰ τῶν τρεφόντων αὐτὸ „ εἰς Αἴγυπτον “ „ ἕως τῆς τελευτῆς “ τοῦ ἐπιβουλεύοντος , ἢ τὴν περὶ τοῦ Ἰησοῦ πρόνοιαν κωλύειν τὸ ἐφ᾿ ἡμῖν Ἡρώδου ἀναιρεῖν τὸ παιδίον θέλοντος ἢ τὴν λεγομένην παρὰ τοῖς ποιηταῖς „ Ἄϊδος κυνέην “ ἤ τι παραπλήσιον ποιεῖν εἶναι περὶ τὸν Ἰησοῦν ἢ πατάξαι ὁμοίως τοῖς ἐν Σοδόμοις τοὺς ἥκοντας ἐπὶ τὴν ἀναίρεσιν αὐτοῦ . τὸ γὰρ πάνυ παράδοξον τῆς ἐπ᾿ αὐτὸν βοηθείας καὶ ἐπὶ πλέον ἐμφανὲς οὐκ ἦν χρήσιμον τῷ βούλεσθαι αὐτὸν διδάξαι ὡς ἄνθρωπον μαρτυρούμενον ὑπὸ τοῦ θεοῦ ἔχειν τι θειότερον ἐν τῷ βλεπομένῳ ἀνθρώπῳ · ὅπερ ἦν ὁ κυρίως υἱὸς θεοῦ , θεὸς λόγος , θεοῦ δύναμις καὶ θεοῦ σοφία , ὁ καλούμενος Χριστός . οὐ καιρὸς δὲ νῦν τὰ περὶ τοῦ συνθέτου , καὶ ἐξ ὧν συνέκειτο ( ὁ ) ἐνανθρωπήσας Ἰησοῦς , διηγήσασθαι . οὔσης τινὸς καὶ , ἵν᾿ οὕτως ὀνομάσω . οἰκείας ζητήσεως τοῖς πιστεύουσιν εἰς τὸν τόπον .
Lemmas: ἐπί δέ οὗτος ἑξῆς ὁ Ἰουδαῖος πρός ὁ Ἰησοῦς παρά ὁ ξελσυς λέγω · τίς δέ καί σύ νήπιος ἔτι χρή εἰς Αἴγυπτος ἐκκομίζω , μή ἀποσφάζω ; θεός γάρ οὐ ἔοικα εἰμί περί θάνατος δείδω . ἀλλά ἄγγελος μέν ἥκω ἐκ οὐρανός , κελεύω σύ καί ὁ σός οἰκεῖος φεύγω , μή ἐγκαταλείπω ἀποθνῄσκω . φυλάσσω δέ σύ αὐτόθι ὁ δύο ἤδη διά σύ πέμπω ἄγγελος , ὁ μέγας θεός ὁ ἴδιος υἱός , οὐ δύναμαι ; οἴομαι δέ [ ἐγώ ] ἐν οὗτος ὁ ξελσυς μή θεῖος τις εἰμί ἐν ἀνθρώπινος σῶμα καί ψυχή κατά ὁ Ἰησοῦς , ἀλλά καί ὁ σῶμα αὐτός τοιοῦτος γίγνομαι , ὁποῖος Ὅμηρος μῦθος εἰσάγω . παίζω γοῦν ὁ ἐπί ὁ σταυρός προχέω αἷμα ὁ Ἰησοῦς φημί ὅτι οὐ εἰμί ἰχώρ , οἷος περ τε ῥέω μάκαρ θεός . ἐγώ δέ αὐτός πιστεύω Ἰησοῦς περί μέν ὁ ἐν αὐτός θειότης λέγω · „ ἐγώ εἰμί ὁ ὁδός καί ὁ ἀλήθεια καί ὁ ζωή , “ καί εἰ τις οὗτος παραπλήσιος , περί δέ ὁ . ὅτι ἐν ἀνθρώπινος σῶμα εἰμί , οὗτος φάσκω · „ νῦν δέ ζητέω ἐγώ ἀποκτείνω , ἄνθρωπος , ὅστις ὁ ἀλήθεια σύ λαλέω , ” σύνθετος τις χρῆμα φημί αὐτός γίγνομαι . καί χρή ὁ προνοέω ὁ ὡς ἄνθρωπος ἑαυτοῦ εἰς ὁ βίος ἐπιδημία μή ἄκαιρος ὁμόσε χωρέω ὁ ἕως θάνατος κίνδυνος . οὕτως δέ δέω αὐτός καί ὑπό ὁ ἀνατρέφω ἄγω . ὑπό θεῖος ἄγγελος οἰκονομέω · πρότερος μέν λέγω ὁ χρηματίζω · „ Ἰωσήφ υἱός Δαυίδ , μή φοβέω παραλαμβάνω Μαρία ὁ γυνή σύ · ὁ γάρ ἐν αὐτός γεννάω ἐκ πνεῦμα ἅγιος εἰμί , “ δεύτερος δέ · „ ἐγείρω παραλαμβάνω ὁ παιδίον καί ὁ μήτηρ αὐτός , καί φεύγω εἰς Αἴγυπτος , καί οἶδα ἐκεῖ ἕως ἄν λέγω σύ · μέλλω γάρ ἐράω ζητέω ὁ παιδίον ὁ ἀπόλλυμι αὐτός . “ ἐν οὗτος δέ οὐδέ πάνυ παράδοξος ἐγώ φαίνω ὁ ἀναγράφω . ὄναρ γάρ ὁ Ἰωσήφ κατά ἑκάτερος τόπος ὁ γραφή λέγω ἄγγελος οὗτος λέγω · ὁ δέ ὄναρ δηλόω τις ὅδε ποιέω καί ἄλλος πολύς συμβαίνω , εἴτε ἄγγελος εἴτε ὅστις φαντασιόω ὁ ψυχή . τίς οὖν ἄτοπος ὁ ἅπαξ ἐνανθρωπέω καί κατά ἀνθρώπινος ἀγωγή οἰκονομέω πρός ὁ ἐκκλίνω κίνδυνος , οὐ ὁ ἄλλος ἀδύνατος εἰμί τοιοῦτος γίγνομαι ἀλλά ὁ δέω ὁ ἐγχωρέω ὁδός καί τάξις περί ὁ σωτηρία ὁ Ἰησοῦς οἰκονομέω ; καί ἀγαθός γε εἰμί ὑπεξίσταμαι ὁ παιδίον Ἰησοῦς ὁ Ἡρώδης ἐπιβουλή καί ἀποδημέω μετά ὁ τρέφω αὐτός „ εἰς Αἴγυπτος “ „ ἕως ὁ τελευτή “ ὁ ἐπιβουλεύω , ἤ ὁ περί ὁ Ἰησοῦς πρόνοια κωλύω ὁ ἐπί ἐγώ Ἡρώδης ἀναιρέω ὁ παιδίον ἐθέλω ἤ ὁ λέγω παρά ὁ ποιητής „ ᾍδης κυνέη “ ἤ τις παραπλήσιος ποιέω εἰμί περί ὁ Ἰησοῦς ἤ πατάσσω ὅμοιος ὁ ἐν Σόδομα ὁ ἥκω ἐπί ὁ ἀναίρεσις αὐτός . ὁ γάρ πάνυ παράδοξος ὁ ἐπί αὐτός βοήθεια καί ἐπί πολύς ἐμφανής οὐ εἰμί χρήσιμος ὁ βούλομαι αὐτός διδάσκω ὡς ἄνθρωπος μαρτυρέω ὑπό ὁ θεός ἔχω τις θεῖος ἐν ὁ βλέπω ἄνθρωπος · ὅς εἰμί ὁ κύριος υἱός θεός , θεός λόγος , θεός δύναμις καί θεός σοφία , ὁ καλέω Χριστός . οὐ καιρός δέ νῦν ὁ περί ὁ σύνθετος , καί ἐκ ὅς σύγκειμαι ( ὁ ) ἐνανθρωπέω Ἰησοῦς , διηγέομαι . εἰμί τις καί , ἵνα οὕτως ὀνομάζω . οἰκεῖος ζήτησις ὁ πιστεύω εἰς ὁ τόπος .