ciscoriordan/open-greek-corpus-annotations huggingface dataset:
origenes.contra-celsum 4.85
Καὶ οὐκ αἰδεῖταί γε ἐπιφέρων τούτοις , ἵνα καὶ τοῖς μετ᾿ αὐτὸν ἐσομένοις ἐπιδεικνύηται τὴν τῶν δογμάτων ἑαυτοῦ ἀσχημοσύνην , λέγων · φέρ᾿ οὖν , εἴ τις ἀπ᾿ οὐρανοῦ ἐπὶ τὴν γῆν ἐπιβλέποι , τί ἂν δόξαι διαφέρειν τὰ ὑφ᾿ ἡμῶν ἢ τὰ ὑπὸ μυρμήκων καὶ μελισσῶν δρώμενα ; ὁ ἀπ᾿ οὐρανοῦ δὴ ἐπὶ γῆν κατὰ τὴν ὑπόθεσιν αὐτοῦ βλέπων τὰ δρώμενα ὑπὸ τῶν ἀνθρώπων καὶ τὰ ὑπὸ τῶν μυρμήκων γινόμενα πότερον ἐνορᾷ μὲν ἀνθρώπων καὶ μυρμήκων σώμασιν , οὐ κατανοεῖ δὲ τὸ λογικὸν ἡγεμονικὸν καὶ λογισμῷ κινούμενον πάλιν τε αὖ τὸ ἄλογον ἡγεμονικὸν καὶ ὑπὸ ὁρμῆς καὶ φαντασίας ἀλόγως κινούμενον μετά τινος φυσικῆς ὑποκατασκευῆς ; ἀλλ᾿ ἄτοπον τὸν ἀπ᾿ οὐρανοῦ βλέποντα ( τὰ ) ἐπὶ γῆς ἐνορᾶν μὲν θέλειν σώμασιν ἀνθρώπων καὶ μυρμήκων ἀπὸ τοσούτου διαστήματος , μὴ πολὺ δὲ μᾶλλον βλέπειν ἡγεμονικῶν φύσεις καὶ πηγὴν ὁρμῶν λογικὴν ἢ ἄλογον . εἰ δ᾿ ἅπαξ βλέπει τὴν πασῶν ὁρμῶν πηγὴν , δῆλον ὅτι καὶ τὴν διαφορὰν ἴδοι ἂν καὶ τὴν ὑπεροχὴν τοῦ ἀνθρώπου οὐ μόνον παρὰ τοὺς μύρμηκας ἀλλὰ καὶ παρὰ τοὺς ἐλέφαντας . ὁ γὰρ βλέπων ἀπ᾿ οὐρανοῦ ἐν μὲν τοῖς ἀλόγοις , κἂν μεγάλα ᾖ αὐτῶν τὰ σώματα . οὐκ ἄλλην ὄψεται ἀρχὴν ἢ τὴν , ἵν᾿ οὕτως ὀνομάσω , ἀλογίαν · ἐν δὲ τοῖς λογικοῖς λόγον τὸν κοινὸν ἀνθρώπων πρὸς τὰ θεῖα καὶ ἐπουράνια τάχα δὲ καὶ αὐτὸν τὸν ἐπὶ πᾶσι θεὸν , διὸ καὶ „ κατ᾿ εἰκόνα “ γεγονέναι ὠνόμασται τοῦ θεοῦ · „ εἰκὼν “ γὰρ τοῦ ἐπὶ πᾶσι θεοῦ ὁ λόγος ἐστὶν αὐτοῦ .
Lemmas: καί οὐ αἰδέομαι γε ἐπιφέρω οὗτος , ἵνα καί ὁ μετά αὐτός εἰμί ἐπιδείκνυμι ὁ ὁ δόγμα ἑαυτοῦ ἀσχημοσύνη , λέγω · φέρω οὖν , εἰ τις ἀπό οὐρανός ἐπί ὁ γῆ ἐπιβλέπω , τίς ἄν δοκέω διαφέρω ὁ ὑπό ἐγώ ἤ ὁ ὑπό μύρμηξ καί μέλισσα δράω ; ὁ ἀπό οὐρανός δή ἐπί γῆ κατά ὁ ὑπόθεσις αὐτός βλέπω ὁ δράω ὑπό ὁ ἄνθρωπος καί ὁ ὑπό ὁ μύρμηξ γίγνομαι πότερος ἐνοράω μέν ἄνθρωπος καί μύρμηξ σῶμα , οὐ κατανοέω δέ ὁ λογικός ἡγεμονικός καί λογισμός κινέω πάλιν τε αὖ ὁ ἄλογος ἡγεμονικός καί ὑπό ὁρμή καί φαντασία ἄλογος κινέω μετά τις φυσικός ὑποκατασκευή ; ἀλλά ἄτοπος ὁ ἀπό οὐρανός βλέπω ( ὁ ) ἐπί γῆ ἐνοράω μέν ἐθέλω σῶμα ἄνθρωπος καί μύρμηξ ἀπό τοσοῦτος διάστημα , μή πολύς δέ μάλα βλέπω ἡγεμονικός φύσις καί πηγή ὁρμή λογικός ἤ ἄλογος . εἰ δέ ἅπαξ βλέπω ὁ πᾶς ὁρμή πηγή , δῆλος ὅτι καί ὁ διαφορά ὁράω ἄν καί ὁ ὑπεροχή ὁ ἄνθρωπος οὐ μόνος παρά ὁ μύρμηξ ἀλλά καί παρά ὁ ἐλέφας . ὁ γάρ βλέπω ἀπό οὐρανός ἐν μέν ὁ ἄλογος , ἐάν μέγας εἰμί αὐτός ὁ σῶμα . οὐ ἄλλος ὁράω ἀρχή ἤ ὁ , ἵνα οὕτως ὀνομάζω , ἀλογία · ἐν δέ ὁ λογικός λόγος ὁ κοινός ἄνθρωπος πρός ὁ θεῖος καί ἐπουράνιος τάχα δέ καί αὐτός ὁ ἐπί πᾶς θεός , διό καί „ κατά εἰκών “ γίγνομαι ὀνομάζω ὁ θεός · „ εἰκών “ γάρ ὁ ἐπί πᾶς θεός ὁ λόγος εἰμί αὐτός .
origenes.contra-celsum 4.86
Ἑξῆς δὲ τούτοις ὡσπερεὶ ἐπὶ πλεῖον καταβιβάσαι ἀγωνιζόμενος τὸ τῶν ἀνθρώπων γένος καὶ ἐξομοιῶσαι τοῖς ἀλόγοις καὶ μηδὲν ὅ τι καταλιπεῖν θέλων τῶν ἐν τοῖς ἀλόγοις ἱστορουμένων ἐμφαινόντων τὸ μεῖζον , καὶ τὰ τῆς γοητείας φησὶν εἶναι καὶ ἔν τισι τῶν ἀλόγων · ὡς μηδ᾿ ἐπὶ τούτῳ τοὺς ἀνθρώπους ἐξαιρέτως σεμνύνεσθαι μηδὲ θέλειν ἔχειν τὴν πρὸς τὰ ἄλογα ὑπεροχήν · καί φησι ταῦτα · εἰ δέ τι καὶ ( ἐπὶ ) γοητείᾳ φρονοῦσιν ἄνθρωποι , ἤδη καὶ κατὰ τοῦτο σοφώτεροι ὄφεις καὶ ἀετοί · πολλὰ γοῦν ἴσασιν ἀλεξιφάρμακα καὶ ἀλεξίκακα καὶ δὴ καὶ λίθων τινῶν δυνάμεις ἐπὶ σωτηρίᾳ τῶν νεοσσῶν . οἷς ἂν ἐπιτύχωσιν ἄνθρωποι , θαυμαστόν τι κτῆμα ἔχειν νομίζουσι . καὶ πρῶτόν γε οὐκ οἶδ᾿ ὅπως τὴν τῶν ζῴων περὶ τὰ φυσικὰ ἀλεξιφάρμακα εἴτε ἐμπειρίαν εἴτε φυσικήν τινα κατάληψιν γοητείαν ὠνόμασεν · ἐπ᾿ ἄλλου γὰρ τέτριπται τὸ τῆς γοητείας τάσσεσθαι ὄνομα · εἰ μὴ ἄρα λεληθότως διαβάλλειν βούλεται ὡς Ἐπικούρειος πᾶσαν τὴν τῶν τοιούτων χρῆσιν ὡς ἐν ἐπαγγελίᾳ γοήτων κειμένην . πλὴν ἀλλὰ δεδόσθω αὐτῷ τὸ τοὺς ἀνθρώπους φρονεῖν ἐπὶ τῇ τούτων γνώσει μέγα , εἴτε γόητας ὄντας εἴτε καὶ μή · πῶς ὅτι σοφώτεροι κατὰ τοῦτο ἀνθρώπων εἰσὶν ὄφεις τῷ μαράθῳ εἰς ὀξυωπίαν καὶ ταχυτῆτα κινήσεως χρώμενοι . μόνον τοῦτο φυσικὸν οὐκ ἐξ ἐπιλογισμοῦ καταλαμβάνοντες ἀλλ᾿ ἐκ κατασκευῆς ; ἄνθρωποι δὲ οὐκ ἀπὸ ψιλῆς φύσεως ἐπὶ τὸ τοιοῦτον ὁμοίως ὄφεσιν ἔρχονται · ἀλλὰ πῇ μὲν ἐκ πείρας πῇ δ᾿ ἐκ λόγου . ἔσθ᾿ ὅτε δ᾿ ἐξ ἐπιλογισμοῦ καὶ κατ᾿ ἐπιστήμην . ὡς εἰ καὶ ἀετοὶ πρὸς σωτηρίαν τῶν ἐν τῇ καλιᾷ νεοσσῶν τὸν λεγόμενον ἀετίτην λίθον εὑρόντες φέρουσιν ἐπ᾿ αὐτὴν , πόθεν ὅτι σοφοὶ ἀετοὶ καὶ τῶν ἀνθρώπων σοφώτεροι , τῶν ἐκ πείρας τὸ τοῖς ἀετοῖς δοθὲν φυσικὸν βοήθημα εὑρόντων διὰ τὸν λογισμὸν καὶ μετὰ νοῦ χρησαμένων ;
Lemmas: ἑξῆς δέ οὗτος ὡσπερεί ἐπί πολύς καταβιβάζω ἀγωνίζομαι ὁ ὁ ἄνθρωπος γένος καί ἐξομοιόω ὁ ἄλογος καί μηδείς ὅς τις καταλείπω ἐθέλω ὁ ἐν ὁ ἄλογος ἱστορέω ἐμφαίνω ὁ μέγας , καί ὁ ὁ γοητεία φημί εἰμί καί ἐν τις ὁ ἄλογος · ὡς μηδέ ἐπί οὗτος ὁ ἄνθρωπος ἐξαιρετός σεμνύνω μηδέ ἐθέλω ἔχω ὁ πρός ὁ ἄλογος ὑπεροχή · καί φημί οὗτος · εἰ δέ τις καί ( ἐπί ) γοητεία φρονέω ἄνθρωπος , ἤδη καί κατά οὗτος σοφός ὄφις καί ἀετός · πολύς γοῦν οἶδα ἀλεξιφάρμακον καί ἀλεξίκακος καί δή καί λίθος τις δύναμις ἐπί σωτηρία ὁ νεοσσός . ὅς ἄν ἐπιτυγχάνω ἄνθρωπος , θαυμαστός τις κτῆμα ἔχω νομίζω . καί πρῶτος γε οὐ οἶδα ὅπως ὁ ὁ ζῷον περί ὁ φυσικός ἀλεξιφάρμακον εἴτε ἐμπειρία εἴτε φυσικός τις κατάληψις γοητεία ὀνομάζω · ἐπί ἄλλος γάρ τρίβω ὁ ὁ γοητεία τάσσω ὄνομα · εἰ μή ἄρα λεληθότως διαβάλλω βούλομαι ὡς Ἐπικούρειος πᾶς ὁ ὁ τοιοῦτος χρῆσις ὡς ἐν ἐπαγγελία γόης κεῖμαι . πλήν ἀλλά δίδωμι αὐτός ὁ ὁ ἄνθρωπος φρονέω ἐπί ὁ οὗτος γνῶσις μέγας , εἴτε γόης εἰμί εἴτε καί μή · πῶς ὅτι σοφός κατά οὗτος ἄνθρωπος εἰμί ὄφις ὁ μάραθος εἰς ὀξυωπία καί ταχυτής κίνησις χράω . μόνος οὗτος φυσικός οὐ ἐκ ἐπιλογισμός καταλαμβάνω ἀλλά ἐκ κατασκευή ; ἄνθρωπος δέ οὐ ἀπό ψιλός φύσις ἐπί ὁ τοιοῦτος ὅμοιος ὄφις ἔρχομαι · ἀλλά πῇ μέν ἐκ πεῖρα πῇ δέ ἐκ λόγος . εἰμί ὅτε δέ ἐκ ἐπιλογισμός καί κατά ἐπιστήμη . ὡς εἰ καί ἀετός πρός σωτηρία ὁ ἐν ὁ καλιά νεοσσός ὁ λέγω ἀετίτης λίθος εὑρίσκω φέρω ἐπί αὐτός , πόθεν ὅτι σοφός ἀετός καί ὁ ἄνθρωπος σοφός , ὁ ἐκ πεῖρα ὁ ὁ ἀετός δίδωμι φυσικός βοήθημα εὑρίσκω διά ὁ λογισμός καί μετά νόος χράω ;
origenes.contra-celsum 4.92
Κατὰ δὲ ἡμᾶς δαίμονές τινες φαῦλοι καὶ . ἵν᾿ οὕτως ὀνομάσω , τιτανικοὶ ἢ γιγάντιοι , ἀσεβεῖς πρὸς τὸ ἀληθῶς θεῖον καὶ τοὺς ἐν οὐρανῷ ἀγγέλους γεγενημένοι καὶ πεσόντες ἐξ οὐρανοῦ καὶ περὶ τὰ παχύτερα τῶν σωμάτων καὶ ἀκάθαρτα ἐπὶ γῆς καλινδούμενοι . ἔχοντές τι περὶ τῶν μελλόντων διορατικὸν . ἅτε γυμνοὶ τῶν γηΐνων σωμάτων τυγχάνοντες , καὶ περὶ ( τὸ ) τοιοῦτον ἔργον καταγινόμενοι , βουλόμενοι ἀπάγειν τοῦ ἀληθινοῦ θεοῦ τὸ τῶν ἀνθρώπων γένος , ὑποδύνονται τῶν ζῴων τὰ ἁρπακτικώτερα καὶ ἀγριώτερα καὶ ἄλλα πανουργότερα καὶ κινοῦσιν αὐτὰ πρὸς ὃ βούλονται . ὅτε βούλονται . ἢ τὰς φαντασίας τῶν τοιωνδὶ ζῴων τρέπουσιν ἐπὶ πτήσεις καὶ κινήσεις τοιάσδε · ἵν᾿ ἄνθρωποι διὰ τῆς ἐν τοῖς ἀλόγοις ζῴοις ἁλισκόμενοι μαντικῆς θεὸν μὲν τὸν περιέχοντα τὰ ὅλα μὴ ζητῶσι μηδὲ τὴν καθαρὰν θεοσέβειαν ἐξετάσωσι , πέσωσι δὲ τῷ λογισμῷ ἐπὶ τὴν γῆν ( καὶ ) τοὺς ὄρνεις καὶ τοὺς δράκοντας ἔτι δ᾿ ἀλώπεκας καὶ λύκους . καὶ γὰρ παρατετήρηται τοῖς περὶ · ταῦτα δεινοῖς ὅτι αἱ ἐναργέστεραι προγνώσεις διὰ τῶν τοιούτων ζῴων γίνονται . ἅτε μὴ δυναμένων τῶν δαιμόνων ἐν τοῖς ἡμερωτέροις τῶν ζῴων τοσοῦτον , ὅσον δύνανται διὰ τὸ παραπλήσιον τῆς κακίας καὶ οὐ κακίαν μὲν οἱονεὶ δὲ κακίαν οὖσαν ἐν τοῖς τοιοισδὶ τῶν ζῴων ἐνεργῆσαι τάδε τὰ ζῷα .
Lemmas: κατά δέ ἐγώ δαίμων τις φαῦλος καί . ἵνα οὕτως ὀνομάζω , τιτανικός ἤ γιγάντιος , ἀσεβής πρός ὁ ἀληθής θεῖος καί ὁ ἐν οὐρανός ἄγγελος γίγνομαι καί πίπτω ἐκ οὐρανός καί περί ὁ παχύς ὁ σῶμα καί ἀκάθαρτος ἐπί γῆ καλινδέομαι . ἔχω τις περί ὁ μέλλω διορατικός . ἅτε γυμνός ὁ γήϊνος σῶμα τυγχάνω , καί περί ( ὁ ) τοιοῦτος ἔργον καταγίγνομαι , βούλομαι ἀπάγω ὁ ἀληθινός θεός ὁ ὁ ἄνθρωπος γένος , ὑποδύω ὁ ζῷον ὁ ἁρπακτικός καί ἄγριος καί ἄλλος πάνουργος καί κινέω αὐτός πρός ὅς βούλομαι . ὅτε βούλομαι . ἤ ὁ φαντασία ὁ τοωϊνδ́ ζῷον τρέπω ἐπί πτῆσις καί κίνησις τοιόσδε · ἵνα ἄνθρωπος διά ὁ ἐν ὁ ἄλογος ζῷον ἁλίσκομαι μαντικός θεός μέν ὁ περιέχω ὁ ὅλος μή ζητέω μηδέ ὁ καθαρός θεοσέβεια ἐξετάζω , πίπτω δέ ὁ λογισμός ἐπί ὁ γῆ ( καί ) ὁ ὄρνις καί ὁ δράκων ἔτι δέ ἀλώπηξ καί λύκος . καί γάρ παρατηρέω ὁ περί · οὗτος δεινός ὅτι ὁ ἐναργής πρόγνωσις διά ὁ τοιοῦτος ζῷον γίγνομαι . ἅτε μή δύναμαι ὁ δαίμων ἐν ὁ ἥμερος ὁ ζῷον τοσοῦτος , ὅσος δύναμαι διά ὁ παραπλήσιος ὁ κακία καί οὐ κακία μέν οἱονεί δέ κακία εἰμί ἐν ὁ τοιοσδί ὁ ζῷον ἐνεργέω ὅδε ὁ ζῷον .
origenes.contra-celsum 4.93
Ὅθεν εἴπερ ἄλλο τι Μωϋσέως τεθαύμακα , καὶ τὸ τοιοῦτον θαύματος ἀποφανοῦμαι ἄξιον εἶναι , ὅτι φύσεις κατανοήσας ζῴων διαφόρους καὶ εἴτ᾿ ἀπὸ τοῦ θείου μαθὼν τὰ περὶ αὐτῶν καὶ τῶν ἑκάστῳ ζῴῳ συγγενῶν δαιμόνων εἴτε καὶ αὐτὸς ἀναβαίνων τῇ σοφίᾳ εὑρὼν , ἐν τῇ περὶ ζῴων διατάξει πάντα μὲν ἀκάθαρτα ἔφησεν εἶναι τὰ νομιζόμενα παρ᾿ Αἰγυπτίοις καὶ τοῖς λοιποῖς τῶν ἀνθρώπων εἶναι μαντικὰ , ὡς ἐπίπαν δὲ εἶναι καθαρὰ τὰ μὴ τοιαῦτα . καὶ ἐν ἀκαθάρτοις παρὰ Μωϋσεῖ ἐστι λύκος καὶ ἀλώπηξ καὶ δράκων ἀετός ( τε ) καὶ ἱέραξ καὶ τὰ ὅμοια τούτοις , καὶ ὡς ἐπίπαν οὐ μόνον ἐν τῷ νόμῳ ἀλλὰ καὶ ἐν τοῖς προφήταις εὕροις ἂν ταῦτα τὰ ζῷα εἰς παράδειγμα τῶν κακίστων παραλαμβανόμενα , οὐδέ ποτε δὲ εἰς χρηστὸν πρᾶγμα ὀνομαζόμενον λύκον ἢ ἀλώπεκα . ἔοικεν οὖν τις εἶναι ἑκάστῳ δαιμόνων εἴδει κοινωνία πρὸς ἕκαστον εἶδος ζῴων . καὶ ὥσπερ ἐν ἀνθρώποις ἄνθρωποι ἀνθρώπων ἰσχυρότεροί τινες εἰσὶν οὐ πάντως διὰ τὸ ἦθος . τὸν αὐτὸν τρόπον δαίμονες δαιμόνων εἶεν ἂν ἐν μέσοις δυνατώτεροι · καὶ οἵδε μὲν τοῖσδε τοῖς ζῴοις χρώμενοι εἰς ἀπάτην τῶν ἀνθρώπων κατὰ τὸ βούλημα τοῦ καλουμένου ἐν τοῖς λόγοις ἡμῶν ἄρχοντος „ τοῦ αἰῶνος τούτου , “ ἕτεροι δὲ δι᾿ ἄλλου εἴδους προδηλοῦντες . καὶ ὅρα ἐφ᾿ ὅσον εἰσὶν οἱ δαίμονες μιαροὶ . ὡς καὶ γαλᾶς ὑπό τινων παραλαμβάνεσθαι πρὸς τὸ δηλοῦν τὰ μέλλοντα . καὶ σὺ δὲ παρὰ σαυτῷ κρῖνον ὁπότερόν ἐστι βέλτιον παραδέξασθαι , ὅτι ὁ ἐπὶ πᾶσι θεὸς καὶ ὁ τούτου υἱὸς κινοῦσι τοὺς ὄρνιθας καὶ τὰ λοιπὰ ζῷα εἰς μαντικὴν . ἢ οἱ κινοῦντες τὰ τοιαδὶ τῶν ζῴων καὶ οὐκ ἀνθρώπους παρόντων ἀνθρώπων δαίμονές εἰσι φαῦλοι καὶ , ὡς ὠνόμασε τὰ ἱερὰ ἡμῶν γράμματα , „ ἀκάθαρτοι . “
Lemmas: ὅθεν εἴπερ ἄλλος τις Μωϋσῆς θαυμάζω , καί ὁ τοιοῦτος θαῦμα ἀποφαίνω ἄξιος εἰμί , ὅτι φύσις κατανοέω ζῷον διάφορος καί εἴτε ἀπό ὁ θεῖος μανθάνω ὁ περί αὐτός καί ὁ ἕκαστος ζῷον συγγενής δαίμων εἴτε καί αὐτός ἀναβαίνω ὁ σοφία εὑρίσκω , ἐν ὁ περί ζῷον διάταξις πᾶς μέν ἀκάθαρτος φημί εἰμί ὁ νομίζω παρά Αἰγύπτιος καί ὁ λοιπός ὁ ἄνθρωπος εἰμί μαντικός , ὡς ἐπίπαν δέ εἰμί καθαρός ὁ μή τοιοῦτος . καί ἐν ἀκάθαρτος παρά Μωϋσῆς εἰμί λύκος καί ἀλώπηξ καί δράκων ἀετός ( τε ) καί ἱέραξ καί ὁ ὅμοιος οὗτος , καί ὡς ἐπίπαν οὐ μόνος ἐν ὁ νόμος ἀλλά καί ἐν ὁ προφήτης εὑρίσκω ἄν οὗτος ὁ ζῷον εἰς παράδειγμα ὁ κακός παραλαμβάνω , οὐδέ ποτέ δέ εἰς χρηστός πρᾶγμα ὀνομάζω λύκος ἤ ἀλώπηξ . ἔοικα οὖν τις εἰμί ἕκαστος δαίμων εἶδος κοινωνία πρός ἕκαστος εἶδος ζῷον . καί ὥσπερ ἐν ἄνθρωπος ἄνθρωπος ἄνθρωπος ἰσχυρός τις εἰμί οὐ πάντως διά ὁ ἦθος . ὁ αὐτός τρόπος δαίμων δαίμων εἰμί ἄν ἐν μέσος δυνατός · καί ὅδε μέν ὅδε ὁ ζῷον χράω εἰς ἀπάτη ὁ ἄνθρωπος κατά ὁ βούλημα ὁ καλέω ἐν ὁ λόγος ἐγώ ἄρχων „ ὁ αἰών οὗτος , “ ἕτερος δέ διά ἄλλος εἶδος προδηλόω . καί ὁράω ἐπί ὅσος εἰμί ὁ δαίμων μιαρός . ὡς καί γαλέη ὑπό τις παραλαμβάνω πρός ὁ δηλόω ὁ μέλλω . καί σύ δέ παρά σεαυτοῦ κρίνω ὁπότερος εἰμί ἀγαθός παραδέχομαι , ὅτι ὁ ἐπί πᾶς θεός καί ὁ οὗτος υἱός κινέω ὁ ὄρνις καί ὁ λοιπός ζῷον εἰς μαντικός . ἤ ὁ κινέω ὁ τοιαδίͅς ὁ ζῷον καί οὐ ἄνθρωπος πάρειμι ἄνθρωπος δαίμων εἰμί φαῦλος καί , ὡς ὀνομάζω ὁ ἱερός ἐγώ γράμμα , „ ἀκάθαρτος . “
origenes.contra-celsum 4.94
Εἵπερ δὲ θεία ἐστὶν ἡ τῶν ὀρνίθων ψυχὴ διὰ τὸ δι᾿ αὐτῶν προλέγεσθαι τὰ μέλλοντα , πῶς οὐχὶ μᾶλλον . ὅπου κληδόνες ἀπὸ ἀνθρώπων λαμβάνονται , θείαν εἶναι φήσομεν τὴν ψυχὴν ἐκείνων , δι᾿ ὧν αἱ κληδόνες ἀκούονται ; θεία οὖν τις ἦν κατὰ τοὺς τοιούσδε ἡ παρὰ τῷ Ὁμήρῳ „ ἀλετρὶς . “ περὶ τῶν μνηστήρων εἰποῦσα · ὕστατα καὶ πύματα νῦν ἐνθάδε δειπνήσειαν . κἀκείνη μὲν θεία ἦν · ὁ δὲ τηλικοῦτος Ὀδυσσεὺς , ὁ τῆς Ὁμηρικῆς Ἀθηνᾶς φίλος . οὐκ ἦν · θεῖος ἀλλὰ συνεὶς τῶν ἀπὸ τῆς θείας ἀλετρίδος εἰρημένων κληδόνων ἔχαιρεν , ὡς ὁ ποιητής φησι · χαῖρε δὲ κλεηδόνι δῖος Ὀδυσσεύς . ἤδη δὲ ὅρα , εἴπερ οἱ ὄρνιθες θείαν ἔχουσι ψυχὴν καὶ αἰσθάνονται τοῦ θεοῦ ἢ , ὡς ὁ Κέλσος ὀνομάζει . τῶν θεῶν · δηλονότι καὶ ἡμεῖς πταρνύμενοι οἱ ἄνθρωποι ἀπό τινος ἐν ἡμῖν οὔσης θειότητος καὶ μαντικῆς περὶ τὴν ψυχὴν ἡμῶν πταρνύμεθα . καὶ γὰρ τοῦτο μαρτυρεῖται ὑπὸ πολλῶν · διὸ καὶ ὁ ποιητὴς λέγει τό · ὁ δ᾿ ἐπέπταρεν εὐχομένοιο . διὸ καὶ ἡ Πηνελόπη φησίν · οὐχ ὁράᾳς . ὅ μοι υἱὸς ἐπέπταρε σοῖσιν ἔπεσσι ;
Lemmas: εἴπερ δέ θεῖος εἰμί ὁ ὁ ὄρνις ψυχή διά ὁ διά αὐτός προλέγω ὁ μέλλω , πῶς οὐ μάλα . ὅπου κληδών ἀπό ἄνθρωπος λαμβάνω , θεῖος εἰμί φημί ὁ ψυχή ἐκεῖνος , διά ὅς ὁ κληδών ἀκούω ; θεῖος οὖν τις εἰμί κατά ὁ τοιόσδε ὁ παρά ὁ Ὅμηρος „ ἀλετρίς . “ περί ὁ μνηστήρ λέγω · ὕστερος καί πύματος νῦν ἐνθάδε δειπνέω . ἐκεῖνος μέν θεῖος εἰμί · ὁ δέ τηλικοῦτος Ὀδυσσεύς , ὁ ὁ Ὁμηρικός Ἀθήνη φίλος . οὐ εἰμί · θεῖος ἀλλά συνίημι ὁ ἀπό ὁ θεῖος ἀλετρίς λέγω κληδών χαίρω , ὡς ὁ ποιητής φημί · χαίρω δέ κληδών δῖος Ὀδυσσεύς . ἤδη δέ ὁράω , εἴπερ ὁ ὄρνις θεῖος ἔχω ψυχή καί αἰσθάνομαι ὁ θεός ἤ , ὡς ὁ ξελσυς ὀνομάζω . ὁ θεός · δηλονότι καί ἐγώ πτάρνυμαι ὁ ἄνθρωπος ἀπό τις ἐν ἐγώ εἰμί θειότης καί μαντικός περί ὁ ψυχή ἐγώ πτάρνυμαι . καί γάρ οὗτος μαρτυρέω ὑπό πολύς · διό καί ὁ ποιητής λέγω ὁ · ὁ δέ ἐπιπταίρω εὔχομαι . διό καί ὁ Πηνελόπεια φημί · οὐ ὁράω . ὁ ἐγώ υἱός ἐπιπταίρω σός ἔπος ;
origenes.contra-celsum 4.95
Τὸ δ᾿ ἀληθῶς θεῖον εἰς τὴν περὶ τῶν μελλόντων γνῶσιν οὔτε τοῖς ἀλόγοις χρῆται ζῴοις οὔτε τοῖς τυχοῦσι τῶν ἀνθρώπων ἀλλὰ ψυχαῖς ἀνθρώπων ἱερωτάταις καὶ καθαρωτάταις , ἅστινας θεοφορεῖ καὶ προφήτας ποιεῖ . διόπερ εἴ τι ἄλλο θαυμασίως εἴρηται ἐν τῷ Μωϋσέως νόμῳ , καὶ τὰ τοιαῦτα ἐν τοῖς τοιούτοις κατατακτέον · „ οὐκ οἰωνιεῖσθε οὐδ᾿ ὀρνιθοσκοπήσετε , “ καὶ ἀλλαχοῦ · „ τὰ γὰρ ἔθνη , οὓς κύριος ὁ θεός σου ἐξολοθρεύσει ἀπὸ προσώπου σου , οὗτοι κληδόνων καὶ μαντειῶν ἀκούσονται · σοὶ δὲ οὐχ οὕτως ἔδωκε κύριος ὁ θεός σου “ · εἶθ᾿ ἑξῆς φησι · „ προφήτην ἀναστήσει σοι κύριος ὁ θεός σου ἐκ τῶν ἀδελφῶν σου . “ βουληθεὶς δέ ποτε ὁ θεὸς δι᾿ οἰωνοσκόπου ἀποτρέψαι ἀπὸ τῆς οἰωνιστικῆς πεποίηκε πνεῦμα ἐν τῷ οἰωνοσκόπῳ εἰπεῖν · „ οὐ γάρ ἐστιν οἰωνισμὸς ἐν Ἰακὼβ , οὐδὲ μαντεία ἐν Ἰσραήλ · κατὰ καιρὸν ῥηθήσεται τῷ Ἰακὼβ καὶ τῷ Ἰσραὴλ , τί ἐπιτελέσει ὁ θεός . “ ταῦτα δὴ γινώσκοντες ἡμεῖς καὶ τὰ τούτοις παραπλήσια τηρεῖν βουλόμεθα μυστικῶς εἰρημένην ἐντολὴν τήν · „ πάσῃ φυλακῇ τήρει σὴν καρδίαν “ · ἵνα μὴ ἐπιβῇ τι τῶν δαιμονίων τῷ ἡγεμονικῷ ἡμῶν , ἢ πνεῦμά τι τῶν ἐναντίων πρὸς ἃ βούλεται τρέψῃ τὸ φανταστικὸν ἡμῶν . εὐχόμεθα δὲ λάμψαι „ ἐν ταῖς καρδίαις ἡμῶν “ τὸν „ φωτισμὸν τῆς γνώσεως τῆς δόξης τοῦ θεοῦ , “ ἐπιδημοῦντος ἡμῶν τῷ φανταστικῷ πνεύματος θεοῦ καὶ φαντάζοντος ἡμᾶς τὰ τοῦ θεοῦ · ἐπεὶ „ ὅσοι πνεύματι θεοῦ ἄγονται , οὗτοι υἱοί εἰσι θεοῦ . “
Lemmas: ὁ δέ ἀληθής θεῖος εἰς ὁ περί ὁ μέλλω γνῶσις οὔτε ὁ ἄλογος χράω ζῷον οὔτε ὁ τυγχάνω ὁ ἄνθρωπος ἀλλά ψυχή ἄνθρωπος ἱερός καί καθαρός , ὅστις θεοφορέω καί προφήτης ποιέω . διόπερ εἰ τις ἄλλος θαυμάσιος λέγω ἐν ὁ Μωϋσῆς νόμος , καί ὁ τοιοῦτος ἐν ὁ τοιοῦτος κατατακτέον · „ οὐ οἰωνίζομαι οὐδέ ὀρνιθοσκοπέω , “ καί ἀλλαχοῦ · „ ὁ γάρ ἔθνος , ὅς κύριος ὁ θεός σύ ἐξολοθρεύω ἀπό πρόσωπον σύ , οὗτος κληδών καί μαντεία ἀκούω · σύ δέ οὐ οὕτως δίδωμι κύριος ὁ θεός σύ “ · εἶτα ἑξῆς φημί · „ προφήτης ἀνίστημι σύ κύριος ὁ θεός σύ ἐκ ὁ ἀδελφός σύ . “ βούλομαι δέ ποτέ ὁ θεός διά οἰωνόσκοπος ἀποτρέπω ἀπό ὁ οἰωνιστικός ποιέω πνεῦμα ἐν ὁ οἰωνόσκοπος λέγω · „ οὐ γάρ εἰμί οἰωνισμός ἐν Ἰακώβ , οὐδέ μαντεία ἐν Ἰσραήλ · κατά καιρός λέγω ὁ Ἰακώβ καί ὁ Ἰσραήλ , τίς ἐπιτελέω ὁ θεός . “ οὗτος δή γιγνώσκω ἐγώ καί ὁ οὗτος παραπλήσιος τηρέω βούλομαι μυστικός λέγω ἐντολή ὁ · „ πᾶς φυλακή τηρέω σός καρδία “ · ἵνα μή ἐπιβαίνω τις ὁ δαιμόνιον ὁ ἡγεμονικός ἐγώ , ἤ πνεῦμα τις ὁ ἐναντίος πρός ὅς βούλομαι τρέπω ὁ φανταστικός ἐγώ . εὔχομαι δέ λάμπω „ ἐν ὁ καρδία ἐγώ “ ὁ „ φωτισμός ὁ γνῶσις ὁ δόξα ὁ θεός , “ ἐπιδημέω ἐγώ ὁ φανταστικός πνεῦμα θεός καί φαντάζω ἐγώ ὁ ὁ θεός · ἐπεί „ ὅσος πνεῦμα θεός ἄγω , οὗτος υἱός εἰμί θεός . “
origenes.contra-celsum 4.96
Χρὴ δ᾿ εἰδέναι ὅτι τὸ τὰ μέλλοντα προγινώσκειν οὐ πάντως θεῖόν ἐστι · καθ᾿ αὑτὸ γὰρ μέσον ἐστὶ καὶ πῖπτον εἰς φαύλους καὶ ἀστείους . καὶ ἰατροὶ γοῦν ἀπὸ ἰατρικῆς προγινώσκουσί τινα , κἂν φαῦλοι τὸ ἦθος τυγχάνωσιν · οὕτω δὲ καὶ κυβερνῆται . κἂν μοχθηροὶ τυγχάνωσιν ὄντες , προγινώσκουσιν ἐπισημασίας καὶ ἀνέμων σφοδρότητας καὶ τροπὰς περὶ τὸ περιέχον ἔκ τινος πείρας καὶ τηρήσεως · καὶ οὐ δή που παρὰ τοῦτο θείους τις αὐτοὺς εἶναι φήσει , ἂν τύχωσι μοχθηροὶ εἶναι τὸ ἦθος · ψεῦδος οὖν τὸ παρὰ τῷ Κέλσῳ λεγόμενον , τό · τί ἂν φαίη τις θειότερον τοῦ τὰ μέλλοντα προγινώσκειν τε καὶ προδηλοῦν ; ψεῦδος δὲ καὶ τὸ πολλὰ τῶν ζῴων ἀντιποιεῖσθαι θείας ἐννοίας · οὐδὲν γὰρ τῶν ἀλόγων ἔννοιαν ἔχει τοῦ θεοῦ . ψεῦδος δὲ καὶ τὸ ἐγγυτέρω τῆς θείας ὁμιλίας εἶναι τὰ ἄλογα ζῷα · ὅπου γε καὶ τῶν ἀνθρώπων οἱ ἔτι φαῦλοι , κἂν ἐπ᾿ ἄκρον προκόπτωσι , πόῤῥω εἰσὶ τῆς θείας ὁμιλίας . μόνοι δὴ ἄρα οἱ κατὰ ἀλήθειαν σοφοὶ καὶ ἀψευδῶς εὐσεβεῖς ἐγγυτέρω τῆς θείας ὁμιλίας εἰσίν · ὁποῖοί εἰσιν οἱ καθ᾿ ἡμᾶς προφῆται καὶ Μωϋσῆς . ᾧ μεμαρτύρηκε διὰ τὴν πολλὴν καθαρότητα ὁ λόγος εἰπών · „ ἐγγιεῖ Μωϋσῆς μόνος πρὸς τὸν θεὸν , οἱ δὲ λοιποὶ οὐκ ἐγγιοῦσι . “
Lemmas: χρή δέ οἶδα ὅτι ὁ ὁ μέλλω προγιγνώσκω οὐ πάντως θεῖος εἰμί · κατά ἑαυτοῦ γάρ μέσος εἰμί καί πίπτω εἰς φαῦλος καί ἀστεῖος . καί ἰατρός γοῦν ἀπό ἰατρικός προγιγνώσκω τις , ἐάν φαῦλος ὁ ἦθος τυγχάνω · οὕτως δέ καί κυβερνήτης . ἐάν μοχθηρός τυγχάνω εἰμί , προγιγνώσκω ἐπισημασία καί ἄνεμος σφοδρότης καί τροπή περί ὁ περιέχω ἐκ τις πεῖρα καί τήρησις · καί οὐ δή που παρά οὗτος θεῖος τις αὐτός εἰμί φημί , ἐάν τυγχάνω μοχθηρός εἰμί ὁ ἦθος · ψεῦδος οὖν ὁ παρά ὁ ξελσυς λέγω , ὁ · τίς ἄν φημί τις θεῖος ὁ ὁ μέλλω προγιγνώσκω τε καί προδηλόω ; ψεῦδος δέ καί ὁ πολύς ὁ ζῷον ἀντιποιέω θεῖος ἔννοια · οὐδείς γάρ ὁ ἄλογος ἔννοια ἔχω ὁ θεός . ψεῦδος δέ καί ὁ ἐγγύς ὁ θεῖος ὁμιλία εἰμί ὁ ἄλογος ζῷον · ὅπου γε καί ὁ ἄνθρωπος ὁ ἔτι φαῦλος , ἐάν ἐπί ἄκρος προκόπτω , πρόσω εἰμί ὁ θεῖος ὁμιλία . μόνος δή ἄρα ὁ κατά ἀλήθεια σοφός καί ἀψευδής εὐσεβής ἐγγύς ὁ θεῖος ὁμιλία εἰμί · ὁποῖος εἰμί ὁ κατά ἐγώ προφήτης καί Μωϋσῆς . ὅς μαρτυρέω διά ὁ πολύς καθαρότης ὁ λόγος λέγω · „ ἐγγίζω Μωϋσῆς μόνος πρός ὁ θεός , ὁ δέ λοιπός οὐ ἐγγίζω . “
origenes.contra-celsum 5.2
Πρόκειται οὖν νῦν τὴν οὕτως ἔχουσαν αὐτοῦ ἀνατρέψαι λέξιν · θεὸς μὲν . ὦ Ἰουδαῖοι καὶ Χριστιανοὶ , καὶ θεοῦ παῖς οὐδεὶς οὔτε κατῆλθεν οὔτε κατέλθοι . εἰ δέ τινας ἀγγέλους φατὲ , τίνας τούτους λέγετε , θεοὺς ἢ ἄλλο τι γένος ; ἄλλο τι ὡς εἰκὸς , τοὺς δαίμονας . πρὸς ταῦτα δὲ παλιλλογοῦντι τῷ Κέλσῳ ( ἀνωτέρω γὰρ ἤδη πολλάκις ταῦτ᾿ αὐτῷ λέλεκται ) οὐκ ἀναγκαῖον ἐπὶ πλεῖον διαλεχθῆναι · ἀρκέσει γὰρ τὰ εἰς τοῦθ᾿ ἡμῖν λελεγμένα . ὀλίγα δ᾿ ἀπὸ πλειόνων , ἃ δοκοῦμεν εἶναι συνᾴδοντα μὲν τοῖς προειρημένοις οὐ τὸν αὐτὸν δὲ πάντῃ ἐκείνοις ἔχοντα νοῦν , ἐκθησόμεθα · ἐν οἷς παραστήσομεν ὅτι καθολικῶς ἀποφηνάμενος θεὸν οὐδένα πρὸς ἀνθρώπους κατεληλυθέναι ἢ θεοῦ παῖδα ἀναιρεῖ καὶ τὰ ὑπὸ τῶν πολλῶν περὶ θεοῦ ἐπιφανείας δοξαζόμενα καὶ ὑπ᾿ αὐτοῦ ἐν τοῖς ἀνωτέρω προειρημένα . εἰ γὰρ καθόλου λελεγμένον τὸ θεὸς καὶ θεοῦ παῖς οὐδεὶς κατῆλθεν οὐδὲ κατέλθοι ἀληθῶς τῷ Κέλσῳ εἴρηται , δηλονότι ἀνῄρηται τὸ εἶναι θεοὺς ἐπὶ γῆς , κατελθόντας ἐξ οὐρανοῦ . ἵνα ἤτοι μαντεύσωνται τοῖς ἀνθρώποις ἢ διὰ χρησμῶν θεραπεύσωσι , καὶ οὔτε ὁ Πύθιος οὔτ᾿ Ἀσκληπιὸς οὔτ᾿ ἄλλος τις τῶν νενομισμένων τὰ τοιαῦτα ποιεῖν θεὸς ἂν εἴη καταβὰς ἐξ οὐρανοῦ , ἢ θεὸς μὲν εἴη ἂν ἀεὶ δὲ λαχὼν οἰκεῖν τὴν γῆν καὶ ὡσπερεὶ φυγὰς τοῦ τόπου τῶν θεῶν , ἤ τις τῶν μὴ ἐξουσίαν ἐχόντων κοινωνεῖν τοῖς ἐκεῖ θείοις εἴη ἂν . ἢ οὐ θεοὶ εἶεν ὁ Ἀπόλλων καὶ ὁ Ἀσκληπιὸς καὶ ὅσοι ἐπὶ γῆς τι ποιεῖν πεπιστευμένοι εἰσὶν ἀλλά τινες δαίμονες , τῶν ἐν ἀνθρώποις σοφῶν καὶ ἐπὶ τὴν ἁψῖδα τοῦ οὐρανοῦ διὰ τὴν ἀρετὴν ἀναβαινόντων πολλῷ χείρους .
Lemmas: πρόκειμαι οὖν νῦν ὁ οὕτως ἔχω αὐτός ἀνατρέπω λέξις · θεός μέν . ὦ Ἰουδαῖος καί Χριστιανός , καί θεός παῖς οὐδείς οὔτε κατέρχομαι οὔτε κατέρχομαι . εἰ δέ τις ἄγγελος φημί , τίς οὗτος λέγω , θεός ἤ ἄλλος τις γένος ; ἄλλος τις ὡς ἔοικα , ὁ δαίμων . πρός οὗτος δέ παλιλλογέω ὁ ξελσυς ( ἀνώτερος γάρ ἤδη πολλάκις οὗτος αὐτός λέγω ) οὐ ἀναγκαῖος ἐπί πολύς διαλέγω · ἀρκέω γάρ ὁ εἰς οὗτος ἐγώ λέγω . ὀλίγος δέ ἀπό πολύς , ὅς δοκέω εἰμί συνᾴδω μέν ὁ προλέγω οὐ ὁ αὐτός δέ πάντῃ ἐκεῖνος ἔχω νόος , ἐκτίθημι · ἐν ὅς παρίστημι ὅτι καθολικός ἀποφαίνω θεός οὐδείς πρός ἄνθρωπος κατέρχομαι ἤ θεός παῖς ἀναιρέω καί ὁ ὑπό ὁ πολύς περί θεός ἐπιφάνεια δοξάζω καί ὑπό αὐτός ἐν ὁ ἀνώτερος προλέγω . εἰ γάρ καθόλου λέγω ὁ θεός καί θεός παῖς οὐδείς κατέρχομαι οὐδέ κατέρχομαι ἀληθής ὁ ξελσυς λέγω , δηλονότι ἀναιρέω ὁ εἰμί θεός ἐπί γῆ , κατέρχομαι ἐκ οὐρανός . ἵνα ἤτοι μαντεύομαι ὁ ἄνθρωπος ἤ διά χρησμός θεραπεύω , καί οὔτε ὁ Πύθιος οὔτε Ἀσκληπιός οὔτε ἄλλος τις ὁ νομίζω ὁ τοιοῦτος ποιέω θεός ἄν εἰμί καταβαίνω ἐκ οὐρανός , ἤ θεός μέν εἰμί ἄν ἀεί δέ λαγχάνω οἰκέω ὁ γῆ καί ὡσπερεί φυγάς ὁ τόπος ὁ θεός , ἤ τις ὁ μή ἐξουσία ἔχω κοινωνέω ὁ ἐκεῖ θεῖος εἰμί ἄν . ἤ οὐ θεός εἰμί ὁ Ἀπόλλων καί ὁ Ἀσκληπιός καί ὅσος ἐπί γῆ τις ποιέω πιστεύω εἰμί ἀλλά τις δαίμων , ὁ ἐν ἄνθρωπος σοφός καί ἐπί ὁ ἁψίς ὁ οὐρανός διά ὁ ἀρετή ἀναβαίνω πολύς κακός .
origenes.contra-celsum 5.3
Ὅρα δὴ ὅτι βουλόμενος τὰ ἡμέτερα ἀνελεῖν ὁ μὴ ὁμολογήσας δι᾿ ὅλου τοῦ συγγράμματος Ἐπικούρειος εἶναι πρὸς τὸν Ἐπίκουρον αὐτομολῶν ἐλέγχεται . ὥρα δή σοι τῷ ἐντυγχάνοντι τοῖς Κέλσου λόγοις καὶ συγκατατιθεμένῳ τοῖς προκειμένοις ἤτοι ἀναιρεῖν τὸ θεὸν ἐπιδημεῖν , προνοούμενον ἀνθρώπων τῶν καθ᾿ ἕνα , ἢ τιθέντι τὸ τοιοῦτον ψευδοποιεῖν τὸν Κέλσου λόγον . εἰ μὲν οὖν πάντῃ πρόνοιαν ἀναιρεῖς , ψευδοποιήσεις αὐτοῦ τοὺς λόγους , ἐν οἷς τίθησι θεοὺς καὶ πρόνοιαν , ἵνα ταῦτα φήσῃς εἶναι ἀληθῆ · εἰ δὲ τίθης οὐδὲν ἧττον πρόνοιαν , ὡς οὐ συγκατατιθέμενος Κέλσῳ λέγοντι μήτε θεὸν μήτε θεοῦ παῖδα κατεληλυθέναι ἢ κατέρχεσθαι πρὸς ἀνθρώπους , διὰ τί οὐχὶ ἐπιμελῶς ἐξετάσεις ἐκ τῶν περὶ Ἰησοῦ ἡμῖν λελεγμένων καὶ τῶν περὶ αὐτοῦ προφητευομένων , τίνα μᾶλλον χρὴ νομίζειν θεὸν καὶ θεοῦ παῖδα κατεληλυθέναι πρὸς ἀνθρώπους , τὸν τοσαῦτα οἰκονομήσαντα καὶ ποιήσαντα Ἰησοῦν ἢ τοὺς προφάσει χρησμῶν καὶ μαντειῶν μὴ ἐπανορθοῦντας μὲν τὰ ἤθη τῶν θεραπευομένων καὶ προσέτι δ᾿ ἀποστάντας τῆς εἰλικρινοῦς καὶ καθαρᾶς πρὸς τὸν τῶν ὅλων ποιητὴν σεβασμίου τιμῆς καὶ σχίζοντας τὴν τῶν προσεχόντων αὐτοῖς ψυχὴν προφάσει τιμῆς πλειόνων θεῶν ἀπὸ τοῦ ἑνὸς καὶ μόνου ἐναργοῦς καὶ ἀληθινοῦ θεοῦ ;
Lemmas: ὁράω δή ὅτι βούλομαι ὁ ἡμέτερος ἀναιρέω ὁ μή ὁμολογέω διά ὅλος ὁ σύγγραμμα Ἐπικούρειος εἰμί πρός ὁ Ἐπίκουρος αὐτομολέω ἐλέγχω . ὥρα δή σύ ὁ ἐντυγχάνω ὁ ξελσυς λόγος καί συγκατατίθημι ὁ πρόκειμαι ἤτοι ἀναιρέω ὁ θεός ἐπιδημέω , προνοέω ἄνθρωπος ὁ κατά εἷς , ἤ τίθημι ὁ τοιοῦτος ψευδοποιέω ὁ ξελσυς λόγος . εἰ μέν οὖν πάντῃ πρόνοια ἀναιρέω , ψευδοποιέω αὐτός ὁ λόγος , ἐν ὅς τίθημι θεός καί πρόνοια , ἵνα οὗτος φημί εἰμί ἀληθής · εἰ δέ τίθημι οὐδείς ἥσσων πρόνοια , ὡς οὐ συγκατατίθημι ξελσυς λέγω μήτε θεός μήτε θεός παῖς κατέρχομαι ἤ κατέρχομαι πρός ἄνθρωπος , διά τίς οὐ ἐπιμελής ἐξετάζω ἐκ ὁ περί Ἰησοῦς ἐγώ λέγω καί ὁ περί αὐτός προφητεύω , τίς μάλα χρή νομίζω θεός καί θεός παῖς κατέρχομαι πρός ἄνθρωπος , ὁ τοσοῦτος οἰκονομέω καί ποιέω Ἰησοῦς ἤ ὁ πρόφασις χρησμός καί μαντεία μή ἐπανορθόω μέν ὁ ἦθος ὁ θεραπεύω καί προσέτι δέ ἀφίστημι ὁ εἰλικρινής καί καθαρός πρός ὁ ὁ ὅλος ποιητής σεβάσμιος τιμή καί σχίζω ὁ ὁ προσέχω αὐτός ψυχή πρόφασις τιμή πολύς θεός ἀπό ὁ εἷς καί μόνος ἐναργής καί ἀληθινός θεός ;
origenes.contra-celsum 5.4
Ἐπεὶ δὲ μετὰ ταῦτα , ὡς ἀποκριναμένων ἂν Ἰουδαίων ἢ Χριστιανῶν περὶ τῶν πρὸς ἀνθρώπους καταβαινόντων ὅτι εἶεν ἄγγελοι , φησίν · εἰ δέ τινας ἀγγέλους φατὲ , καὶ προσεπερωτᾷ λέγων · τίνας τούτους λέγετε ; θεοὺς ἢ ἄλλο τι γένος ; εἶτα πάλιν οἱονεὶ ἀποκριναμένους ἄγει ὅτι ἄλλο τι ὡς εἰκὸς , τοὺς δαίμονας · φέρε καὶ ταῦτα κατανοήσωμεν . ὁμολογουμένως μὲν γὰρ καὶ ἀγγέλους φαμὲν , „ λειτουργικὰ “ ὄντας „ πνεύματα “ καὶ „ εἰς διακονίας ἀποστελλόμενα διὰ τοὺς μέλλοντας κληρονομεῖν σωτηρίαν “ , ἀναβαίνειν μὲν προσάγοντας τὰς τῶν ἀνθρώπων ἐντεύξεις ἐν τοῖς καθαρωτάτοις τοῦ κόσμου χωρίοις ἐπουρανίοις ἢ καὶ τοῖς τούτων καθαρωτέροις ὑπερουρανίοις , καταβαίνειν δ᾿ αὖ ἐκεῖθεν φέροντας ἑκάστῳ κατ᾿ ἀξίαν τῶν ἀπὸ θεοῦ τι αὐτοῖς διακονεῖν τοῖς εὐεργετουμένοις προστασσομένων . τούτους δὴ ἀγγέλους ἀπὸ τοῦ ἔργου αὐτῶν μεμαθηκότες καλεῖν , εὑρίσκομεν αὐτοὺς διὰ τὸ θείους εἶναι καὶ „ θεοὺς “ ἐν ταῖς ἱεραῖς ποτε ὀνομαζομένους γραφαῖς , ἀλλ᾿ οὐχ ὥστε προστάσσεσθαι ἡμῖν τοὺς διακονοῦντας καὶ φέροντας ἡμῖν τὰ τοῦ θεοῦ σέβειν καὶ προσκυνεῖν ἀντὶ τοῦ θεοῦ . πᾶσαν μὲν γὰρ δέησιν καὶ προσευχὴν καὶ ἔντευξιν καὶ εὐχαριστίαν ἀναπεμπτέον τῷ ἐπὶ πᾶσι θεῷ διὰ τοῦ ἐπὶ πάντων ἀγγέλων ἀρχιερέως , ἐμψύχου λόγου καὶ θεοῦ . δεησόμεθα δὲ καὶ αὐτοῦ τοῦ λόγου καὶ ἐντευξόμεθα αὐτῷ καὶ εὐχαριστήσομεν καὶ προσευξόμεθα δὲ , ἐὰν δυνώμεθα κατακούειν τῆς περὶ προσευχῆς κυριολεξίας καὶ καταχρήσεως .
Lemmas: ἐπεί δέ μετά οὗτος , ὡς ἀποκρίνω ἄν Ἰουδαῖος ἤ Χριστιανός περί ὁ πρός ἄνθρωπος καταβαίνω ὅτι εἰμί ἄγγελος , φημί · εἰ δέ τις ἄγγελος φημί , καί προσεπερωτάω λέγω · τίς οὗτος λέγω ; θεός ἤ ἄλλος τις γένος ; εἶτα πάλιν οἱονεί ἀποκρίνω ἄγω ὅτι ἄλλος τις ὡς ἔοικα , ὁ δαίμων · φέρω καί οὗτος κατανοέω . ὁμολογουμένως μέν γάρ καί ἄγγελος φημί , „ λειτουργικός “ εἰμί „ πνεῦμα “ καί „ εἰς διακονία ἀποστέλλω διά ὁ μέλλω κληρονομέω σωτηρία “ , ἀναβαίνω μέν προσάγω ὁ ὁ ἄνθρωπος ἔντευξις ἐν ὁ καθαρός ὁ κόσμος χωρίον ἐπουράνιος ἤ καί ὁ οὗτος καθαρός ὑπερουράνιος , καταβαίνω δέ αὖ ἐκεῖθεν φέρω ἕκαστος κατά ἀξία ὁ ἀπό θεός τις αὐτός διακονέω ὁ εὐεργετέω προστάσσω . οὗτος δή ἄγγελος ἀπό ὁ ἔργον αὐτός μανθάνω καλέω , εὑρίσκω αὐτός διά ὁ θεῖος εἰμί καί „ θεός “ ἐν ὁ ἱερός ποτέ ὀνομάζω γραφή , ἀλλά οὐ ὥστε προστάσσω ἐγώ ὁ διακονέω καί φέρω ἐγώ ὁ ὁ θεός σέβω καί προσκυνέω ἀντί ὁ θεός . πᾶς μέν γάρ δέησις καί προσευχή καί ἔντευξις καί εὐχαριστία ἀναπεμράω ὁ ἐπί πᾶς θεός διά ὁ ἐπί πᾶς ἄγγελος ἀρχιερεύς , ἔμψυχος λόγος καί θεός . δέω δέ καί αὐτός ὁ λόγος καί ἐντυγχάνω αὐτός καί εὐχαριστέω καί προσεύχομαι δέ , ἐάν δύναμαι κατακούω ὁ περί προσευχή κυριολεξία καί κατάχρησις .
origenes.contra-celsum 5.5
Ἀγγέλους γὰρ καλέσαι μὴ ἀναλαβόντας τὴν ὑπὲρ ἀνθρώπους περὶ αὐτῶν ἐπιστήμην οὐκ εὔλογον . ἵνα δὲ καὶ καθ᾿ ὑπόθεσιν ἡ περὶ αὐτῶν ἐπιστήμη θαυμάσιός τις οὖσα καὶ ἀπόῤῥητος καταληφθῇ , αὕτη ἡ ἐπιστήμη , παραστήσασα τὴν φύσιν αὐτῶν καὶ ἐφ᾿ οἷς εἰσιν ἕκαστοι τεταγμένοι , οὐκ ἐάσει ἄλλῳ θαῤῥεῖν εὔχεσθαι ἢ τῷ πρὸς πάντα διαρκεῖ ἐπὶ πᾶσι θεῷ διὰ τοῦ σωτῆρος ἡμῶν υἱοῦ θεοῦ · ὅς ἐστι „ λόγος “ καὶ σοφία καὶ ἀλήθεια καὶ ὅσα ἄλλα λέγουσι περὶ αὐτοῦ αἱ τῶν προφητῶν τοῦ θεοῦ καὶ τῶν ἀποστόλων τοῦ Ἰησοῦ γραφαί . ἀρκεῖ δὲ πρὸς τὸ ἵλεως ἡμῖν τοὺς ἁγίους ἀγγέλους εἶναι τοῦ θεοῦ καὶ πάντα πράττειν αὐτοὺς ὑπὲρ ἡμῶν ἡ πρὸς τὸν θεὸν διάθεσις ἡμῶν , ὅση δύναμις ἀνθρωπίνῃ φύσει , μιμουμένη τὴν ἐκείνων προαίρεσιν , μιμουμένων αὐτῶν τὸν θεόν · καὶ ἡ πρὸς τὸν υἱὸν αὐτοῦ λόγον κατὰ τὸ ἐφικτὸν ἡμῖν διάληψις , οὐκ ἐναντιουμένη τῇ τρανοτέρᾳ περὶ αὐτοῦ διαλήψει τῶν ἁγίων ἀγγέλων ἀλλ᾿ ἐπ᾿ ἐκείνην ὁσημέραι τῇ τρανότητι καὶ διαρθρώσει σπεύδουσα . ὡς μὴ ἀναγνοὺς δὲ τὰς ἱερὰς ἡμῶν γραφὰς ὁ Κέλσος ἑαυτῷ ἀποκρίνεται ὡς ἀφ᾿ ἡμῶν ὅτι ἄλλο τι γένος παρὰ θεοῦ φαμεν τοὺς καταβαίνοντας ἐπ᾿ εὐεργεσίᾳ τῶν ἀνθρώπων ἀγγέλους καί φησιν ὡς τὸ εἰκὸς λεχθῆναι ἂν αὐτοὺς ὑφ᾿ ἡμῶν δαίμονας · οὐχ ὁρῶν ὅτι τὸ τῶν δαιμόνων ὄνομα οὐδὲ μέσον ἐστὶν ὡς τὸ τῶν ἀνθρώπων , ἐν οἷς τινὲς μὲν ἀστεῖοι τινὲς δὲ φαῦλοί εἰσιν , οὔτ᾿ ἀστεῖον , ὁποῖόν ἐστι τὸ τῶν θεῶν , τασσόμενον οὐκ ἐπὶ φαύλων , ἐπὶ δαιμονίων ἢ ἐπὶ ἀγαλμάτων ἢ ἐπὶ ζῴων . ἀλλ᾿ ὑπὸ τῶν τὰ θεοῦ ἐγνωκότων ἐπὶ τῶν ἀληθῶς θειοτέρων καὶ μακαρίων . ἀεὶ δ᾿ ἐπὶ τῶν φαύλων ἔξω τοῦ παχυτέρου σώματος δυνάμεων τάσσεται τὸ τῶν δαιμόνων ὄνομα , πλανώντων καὶ περισπώντων τοὺς ἀνθρώπους καὶ καθελκόντων ἀπὸ τοῦ θεοῦ καὶ τῶν ὑπερουρανίων ἐπὶ τὰ τῇδε πράγματα .
Lemmas: ἄγγελος γάρ καλέω μή ἀναλαμβάνω ὁ ὑπέρ ἄνθρωπος περί αὐτός ἐπιστήμη οὐ εὔλογος . ἵνα δέ καί κατά ὑπόθεσις ὁ περί αὐτός ἐπιστήμη θαυμάσιος τις εἰμί καί ἀπόρρητος καταλαμβάνω , οὗτος ὁ ἐπιστήμη , παρίστημι ὁ φύσις αὐτός καί ἐπί ὅς εἰμί ἕκαστος τάσσω , οὐ ἐάω ἄλλος θαρσέω εὔχομαι ἤ ὁ πρός πᾶς διαρκής ἐπί πᾶς θεός διά ὁ σωτήρ ἐγώ υἱός θεός · ὅς εἰμί „ λόγος “ καί σοφία καί ἀλήθεια καί ὅσος ἄλλος λέγω περί αὐτός ὁ ὁ προφήτης ὁ θεός καί ὁ ἀπόστολος ὁ Ἰησοῦς γραφή . ἀρκέω δέ πρός ὁ ἵλαος ἐγώ ὁ ἅγιος ἄγγελος εἰμί ὁ θεός καί πᾶς πράσσω αὐτός ὑπέρ ἐγώ ὁ πρός ὁ θεός διάθεσις ἐγώ , ὅσος δύναμις ἀνθρώπινος φύσις , μιμέομαι ὁ ἐκεῖνος προαίρεσις , μιμέομαι αὐτός ὁ θεός · καί ὁ πρός ὁ υἱός αὐτός λόγος κατά ὁ ἐφικτός ἐγώ διάληψις , οὐ ἐναντιόομαι ὁ τρανής περί αὐτός διάληψις ὁ ἅγιος ἄγγελος ἀλλά ἐπί ἐκεῖνος ὁσημέραι ὁ τρανότης καί διάρθρωσις σπεύδω . ὡς μή ἀναγιγνώσκω δέ ὁ ἱερός ἐγώ γραφή ὁ ξελσυς ἑαυτοῦ ἀποκρίνω ὡς ἀπό ἐγώ ὅτι ἄλλος τις γένος παρά θεός φημί ὁ καταβαίνω ἐπί εὐεργεσία ὁ ἄνθρωπος ἄγγελος καί φημί ὡς ὁ ἔοικα λέγω ἄν αὐτός ὑπό ἐγώ δαίμων · οὐ ὁράω ὅτι ὁ ὁ δαίμων ὄνομα οὐδέ μέσος εἰμί ὡς ὁ ὁ ἄνθρωπος , ἐν ὅς τις μέν ἀστεῖος τις δέ φαῦλος εἰμί , οὔτε ἀστεῖος , ὁποῖος εἰμί ὁ ὁ θεός , τάσσω οὐ ἐπί φαῦλος , ἐπί δαιμόνιον ἤ ἐπί ἄγαλμα ἤ ἐπί ζῷον . ἀλλά ὑπό ὁ ὁ θεός γιγνώσκω ἐπί ὁ ἀληθής θεῖος καί μακάριος . ἀεί δέ ἐπί ὁ φαῦλος ἔξω ὁ παχύς σῶμα δύναμις τάσσω ὁ ὁ δαίμων ὄνομα , πλανάω καί περισπάω ὁ ἄνθρωπος καί καθέλκω ἀπό ὁ θεός καί ὁ ὑπερουράνιος ἐπί ὁ τῇδε πρᾶγμα .
origenes.contra-celsum 5.9
Ἔτι δ᾿ ὑποσυγκεχυμένος καὶ μὴ ἐπιμελῶς ἰδὼν τὰ κατὰ τὸν τόπον ᾠήθη ἀπὸ τῶν ἐν μαγγανείαις καὶ γοητείαις ἐπῳδῶν προτραπέντας Ἰουδαίους ἔκ τινων κατὰ τὰς ἐπῳδὰς φασμάτων ἐπιφαινομένων τοῖς ἐπᾴδουσι προσκυνεῖν τοὺς ἐν οὐρανῷ ἀγγέλους . οὐ συνιδὼν ὅτι καὶ τοῦτο παρὰ τὸν νόμον τοῖς γε ταῦτα ποιοῦσιν ἐγίνετο λέγοντα · „ οὐκ ἐπακολουθήσετε ἐγγαστριμύθοις , καὶ τοῖς ἐπαοιδοῖς οὐ προσκολληθήσεσθε ἐκμιανθῆναι ἐν αὐτοῖς · ἐγὼ κύριος ὁ θεὸς ὑμῶν . “ ἐχρῆν οὖν ἢ μηδ᾿ ὅλως ταῦτ᾿ εἰς Ἰουδαίους ἀναφέρειν τὸν τηροῦντα Ἰουδαίους ὡς φυλάσσοντας τὸν νόμον καὶ λέγοντα αὐτοὺς εἶναι τοὺς κατὰ τὸν νόμον βιοῦντας , ἢ ἀναφέροντα παραστῆσαι ὅτι τὰ τοιαῦτα οἱ παρανομοῦντες Ἰουδαῖοι ἐποίουν . ἀλλὰ πάλιν ὥσπερ παρανομοῦσιν οἱ τοὺς ἐν σκότῳ που καὶ ἐκ γοητείας θρησκεύοντες . τυφλώττοντες καὶ δι᾿ ἀμυδρῶν φασμάτων ὀνειρώττοντες , προσκυνοῦντες τοὺς ἐγχρίμπτειν λεγομένους καὶ τοῖς τοιούτοις · οὕτως καὶ οἱ ἡλίῳ καὶ σελήνῃ καὶ ἄστροις θύοντες εὖ μάλα παρανομοῦσι . καὶ οὐκ ἦν κατὰ τὸν αὐτὸν λέγειν Ἰουδαίους καὶ φυλαττομένους προσκυνεῖν ἥλιον καὶ σελήνην καὶ ἄστρα , καὶ τὸ τοιοῦτον μὴ φυλαττομένους ἐπὶ οὐρανοῦ καὶ ἀγγέλων .
Lemmas: ἔτι δέ ὑποσυγχέω καί μή ἐπιμελής ὁράω ὁ κατά ὁ τόπος οἴομαι ἀπό ὁ ἐν μαγγανεία καί γοητεία ἐπῳδή προτρέπω Ἰουδαῖος ἐκ τις κατά ὁ ἐπῳδή φάσμα ἐπιφαίνω ὁ ἐπαείδω προσκυνέω ὁ ἐν οὐρανός ἄγγελος . οὐ συνοράω ὅτι καί οὗτος παρά ὁ νόμος ὁ γε οὗτος ποιέω γίγνομαι λέγω · „ οὐ ἐπακολουθέω ἐγγαστρίμυθος , καί ὁ ἐπαοιδός οὐ προσκολλάω ἐκμιαίνω ἐν αὐτός · ἐγώ κύριος ὁ θεός σύ . “ χρή οὖν ἤ μηδέ ὅλος οὗτος εἰς Ἰουδαῖος ἀναφέρω ὁ τηρέω Ἰουδαῖος ὡς φυλάσσω ὁ νόμος καί λέγω αὐτός εἰμί ὁ κατά ὁ νόμος βιόω , ἤ ἀναφέρω παρίστημι ὅτι ὁ τοιοῦτος ὁ παρανομέω Ἰουδαῖος ποιέω . ἀλλά πάλιν ὥσπερ παρανομέω ὁ ὁ ἐν σκότος που καί ἐκ γοητεία θρησκεύω . τυφλώττω καί διά ἀμυδρός φάσμα ὀνειρώσσω , προσκυνέω ὁ ἐγχρίμπτω λέγω καί ὁ τοιοῦτος · οὕτως καί ὁ ἥλιος καί σελήνη καί ἄστρον θύω εὖ μάλα παρανομέω . καί οὐ εἰμί κατά ὁ αὐτός λέγω Ἰουδαῖος καί φυλάσσω προσκυνέω ἥλιος καί σελήνη καί ἄστρον , καί ὁ τοιοῦτος μή φυλάσσω ἐπί οὐρανός καί ἄγγελος .
origenes.contra-celsum 5.13
Ἑαυτῷ δὲ λαμβάνει Κέλσος ὅτι ἥλιον καὶ σελήνην καὶ ἀστέρας ἡγούμεθα εἶναι τὸ μηδέν . περὶ ὧν ὁμολογοῦμεν ὅτι καὶ αὐτοὶ „ τὴν ἀποκάλυψιν τῶν υἱῶν τοῦ θεοῦ “ ἀπεκδέχονται , „ τῇ “ τῶν ὑλικῶν σωμάτων „ ματαιότητι “ ἐπὶ τοῦ παρόντος ὑποτεταγμένοι , „ διὰ τὸν ἐπ᾿ ἐλπίδι ὑποτάξαντα . “ εἰ δ᾿ ἀνεγνώκει ὁ Κέλσος καὶ ἄλλα μὲν μυρία . ὅσα περὶ ἡλίου καὶ σελήνης καὶ ἄστρων φαμὲν , καὶ τὸ „ αἰνεῖτε αὐτὸν πάντα τὰ ἄστρα καὶ τὸ φῶς “ καὶ τὸ „ αἰνεῖτε αὐτὸν οἱ οὐρανοὶ τῶν οὐρανῶν , “ οὐκ ἂν περὶ ἡμῶν ἀπεφήνατο ὅτι λέγομεν τὰ τηλικαῦτα , αἰνοῦντα μεγάλως τὸν θεὸν , εἶναι τὸ μηδέν . οὐκ οἶδε δ᾿ ὁ Κέλσος οὐδὲ τὸ „ ἡ γὰρ ἀποκαραδοκία τῆς κτίσεως τὴν ἀποκάλυψιν τῶν υἱῶν τοῦ θεοῦ ἀπεκδέχεται . τῇ γὰρ ματαιότητι ἡ κτίσις ὑπετάγη , οὐχ ἑκοῦσα , ἀλλὰ διὰ τὸν ὑποτάξαντα , ἐπ᾿ ἐλπίδι , ὅτι καὶ αὐτὴ ἡ κτίσις ἐλευθερωθήσεται ἀπὸ τῆς δουλείας τῆς φθορᾶς εἰς τὴν ἐλευθερίαν τῆς δόξης τῶν τέκνων τοῦ θεοῦ . “ καὶ ἐν τούτοις δὴ τέλος ἐχέτω ἡ περὶ τοῦ μὴ σέβειν ἡμᾶς ἥλιον καὶ σελήνην καὶ ἀστέρας ἀπολογία . ἐκθώμεθα δὲ καὶ τὴν ἑξῆς λέξιν , ἵνα μετὰ τοῦτο πρὸς αὐτὴν θεοῦ διδόντος εἴπωμεν τὰ ἀπὸ τοῦ τῆς ἀληθείας φωτὸς δοθησόμενα ἡμῖν .
Lemmas: ἑαυτοῦ δέ λαμβάνω ξελσυς ὅτι ἥλιος καί σελήνη καί ἀστήρ ἡγέομαι εἰμί ὁ μηδείς . περί ὅς ὁμολογέω ὅτι καί αὐτός „ ὁ ἀποκάλυψις ὁ υἱός ὁ θεός “ ἀπεκδέχομαι , „ ὁ “ ὁ ὑλικός σῶμα „ ματαιότης “ ἐπί ὁ πάρειμι ὑποτάσσω , „ διά ὁ ἐπί ἐλπίς ὑποτάσσω . “ εἰ δέ ἀναγιγνώσκω ὁ ξελσυς καί ἄλλος μέν μυρίος . ὅσος περί ἥλιος καί σελήνη καί ἄστρον φημί , καί ὁ „ αἰνέω αὐτός πᾶς ὁ ἄστρον καί ὁ φάος “ καί ὁ „ αἰνέω αὐτός ὁ οὐρανός ὁ οὐρανός , “ οὐ ἄν περί ἐγώ ἀποφαίνω ὅτι λέγω ὁ τηλικοῦτος , αἰνέω μέγας ὁ θεός , εἰμί ὁ μηδείς . οὐ οἶδα δέ ὁ ξελσυς οὐδέ ὁ „ ὁ γάρ ἀποκαραδοκία ὁ κτίσις ὁ ἀποκάλυψις ὁ υἱός ὁ θεός ἀπεκδέχομαι . ὁ γάρ ματαιότης ὁ κτίσις ὑποτάσσω , οὐ ἑκών , ἀλλά διά ὁ ὑποτάσσω , ἐπί ἐλπίς , ὅτι καί αὐτός ὁ κτίσις ἐλευθερόω ἀπό ὁ δουλεία ὁ φθορά εἰς ὁ ἐλευθερία ὁ δόξα ὁ τέκνον ὁ θεός . “ καί ἐν οὗτος δή τέλος ἔχω ὁ περί ὁ μή σέβω ἐγώ ἥλιος καί σελήνη καί ἀστήρ ἀπολογία . ἐκτίθημι δέ καί ὁ ἑξῆς λέξις , ἵνα μετά οὗτος πρός αὐτός θεός δίδωμι λέγω ὁ ἀπό ὁ ὁ ἀλήθεια φώς δίδωμι ἐγώ .
origenes.contra-celsum 5.14
Λέγει οὖν ταῦτα · ἠλίθιον δ᾿ αὐτῶν καὶ τὸ νομίζειν , ἐπειδὰν ὁ θεὸς ὥσπερ μάγειρος ἐπενέγκῃ τὸ πῦρ , τὸ μὲν ἄλλο πᾶν ἐξοπτήσεσθαι γένος , αὐτοὺς δὲ μόνους διαμενεῖν , οὐ μόνον τοὺς ζῶντας ἀλλὰ καὶ τοὺς πάλαι ποτὲ ἀποθανόντας αὐταῖς σαρξὶν ἐκείναις ἀπὸ τῆς γῆς ἀναδύντας , ἀτεχνῶς σκωλήκων ἡ ἐλπίς . ποία γὰρ ἀνθρώπου ψυχὴ ποθήσειεν ἔτι σῶμα σεσηπός ; ὁπότε μηδ᾿ ὑμῶν τοῦτο τὸ δόγμα καὶ τῶν Χριστιανῶν ἐνίοις κοινόν ἐστι , καὶ τὸ σφόδρα μιαρὸν αὐτοῦ καὶ ἀπόπτυστον ἅμα καὶ ἀδύνατον ἀποφαίνειν · ποῖον γὰρ σῶμα πάντῃ διαφθαρὲν οἷόν τε ἐπανελθεῖν εἰς τὴν ἐξ ἀρχῆς φύσιν καὶ αὐτὴν ἐκείνην , ἐξ ἧς ἐλύθη , τὴν πρώτην σύστασιν ; οὐδὲν ἔχοντες ἀποκρίνασθαι καταφεύγουσιν εἰς ἀτοπωτάτην ἀναχώρησιν , ὅτι πᾶν δυνατὸν τῷ θεῷ . ἀλλ᾿ οὔτι γε τὰ αἰσχρὰ ὁ θεὸς δύναται οὐδὲ τὰ παρὰ φύσιν βούλεται · οὐδ᾿ ἂν σύ τι ἐπιθυμήσῃς κατὰ τὴν σαυτοῦ μοχθηρίαν βδελυρὸν , ὁ θεὸς τοῦτο δυνήσεται , καὶ χρὴ πιστεύειν εὐθὺς ὅτι ἔσται . οὐ γὰρ τῆς πλημμελοῦς ὀρέξεως οὐδὲ τῆς πεπλανημένης ἀκοσμίας ἀλλὰ τῆς ὀρθῆς καὶ δικαίας φύσεως ὁ θεός ἐστιν ἀρχηγέτης . καὶ ψυχῆς μὲν αἰώνιον βιοτὴν δύναιτ᾿ ἂν παρασχεῖν · „ νέκυες δὲ , “ φησὶν Ἡράκλειτος , „ κοπρίων ἐκβλητότεροι . “ σάρκα δὴ , μεστὴν ὧν οὐδὲ εἰπεῖν καλὸν , αἰώνιον ἀποφῆναι παραλόγως οὔτε βουλήσεται ὁ θεὸς οὔτε δυνήσεται . αὐτὸς γάρ ἐστιν ὁ πάντων τῶν ὄντων λόγος · οὐδὲν οὖν οἷός τε παράλογον οὐδὲ παρ᾿ ἑαυτὸν ἐργάσασθαι .
Lemmas: λέγω οὖν οὗτος · ἠλίθιος δέ αὐτός καί ὁ νομίζω , ἐπειδάν ὁ θεός ὥσπερ μάγειρος ἐπιφέρω ὁ πῦρ , ὁ μέν ἄλλος πᾶς ἐξοπτάω γένος , αὐτός δέ μόνος διαμένω , οὐ μόνος ὁ ζάω ἀλλά καί ὁ πάλαι ποτέ ἀποθνῄσκω αὐτός σάρξ ἐκεῖνος ἀπό ὁ γῆ ἀναδύνω , ἄτεχνος σκώληξ ὁ ἐλπίς . ποῖος γάρ ἄνθρωπος ψυχή ποθέω ἔτι σῶμα σήπω ; ὁπότε μηδέ σύ οὗτος ὁ δόγμα καί ὁ Χριστιανός ἔνιοι κοινός εἰμί , καί ὁ σφόδρα μιαρός αὐτός καί ἀπόπτυστος ἅμα καί ἀδύνατος ἀποφαίνω · ποῖος γάρ σῶμα πάντῃ διαφθείρω οἷος τε ἐπανέρχομαι εἰς ὁ ἐκ ἀρχή φύσις καί αὐτός ἐκεῖνος , ἐκ ὅς λύω , ὁ πρῶτος σύστασις ; οὐδείς ἔχω ἀποκρίνω καταφεύγω εἰς ἄτοπος ἀναχώρησις , ὅτι πᾶς δυνατός ὁ θεός . ἀλλά οὔτι γε ὁ αἰσχρός ὁ θεός δύναμαι οὐδέ ὁ παρά φύσις βούλομαι · οὐδέ ἐάν σύ τις ἐπιθυμέω κατά ὁ σεαυτοῦ μοχθηρία βδελυρός , ὁ θεός οὗτος δύναμαι , καί χρή πιστεύω εὐθύς ὅτι εἰμί . οὐ γάρ ὁ πλημμελής ὄρεξις οὐδέ ὁ πλανάω ἀκοσμία ἀλλά ὁ ὀρθός καί δίκαιος φύσις ὁ θεός εἰμί ἀρχηγέτης . καί ψυχή μέν αἰώνιος βιοτή δύναμαι ἄν παρέχω · „ νέκυς δέ , “ φημί Ἡράκλειτος , „ κόπριον ἔκβλητος . “ σάρξ δή , μεστός ὅς οὐδέ λέγω καλός , αἰώνιος ἀποφαίνω παράλογος οὔτε βούλομαι ὁ θεός οὔτε δύναμαι . αὐτός γάρ εἰμί ὁ πᾶς ὁ εἰμί λόγος · οὐδείς οὖν οἷος τε παράλογος οὐδέ παρά ἑαυτοῦ ἐργάζομαι .
origenes.contra-celsum 5.16
Ἐκ δὲ τῶν εἰρημένων τοῖς συνετώτερον ἀκούουσι δῆλον , πῶς ἀπαντητέον καὶ πρὸς τό · τὸ μὲν ἄλλο πᾶν ἐξοπτήσεσθαι γένος , αὐτοὺς δὲ μόνους διαμενεῖν . οὐ θαυμαστὸν δ᾿ εἰ τοιαῦτα νενόηκε „ τὰ “ ἐν ἡμῖν ὑπὸ τοῦ λόγου „ μωρὰ τοῦ κόσμου “ ὀνομαζόμενα καὶ „ ἀγενῆ “ καὶ „ ἐξουδενωμένα “ καὶ „ μὴ ὄντα , “ ἅτινα „ διὰ τῆς μωρίας τοῦ κηρύγματος εὐδόκησεν ὁ θεὸς σῶσαι τοὺς πιστεύοντας αὐτῷ , ἐπεὶ μὴ ἐν τῇ σοφίᾳ τοῦ θεοῦ ἔγνω ὁ κόσμος διὰ τῆς σοφίας τὸν θεὸν , “ οὐ δυνάμενα διαρθρῶσαι τὰ κατὰ τοὺς τόπους οὐδὲ βουληθέντα σχολάσαι τῇ ἐρεύνῃ τῆς γραφῆς , καίτοι γε τοῦ Ἰησοῦ λέγοντος · „ ἐρευνᾶτε τὰς γραφὰς , “ καὶ τοιαῦτα ὑπείληφε περὶ τοῦ ἐπαγομένου πυρὸς ὑπὸ τοῦ θεοῦ καὶ περὶ τῶν συμβησομένων τοῖς ἁμαρτήσασι . καὶ τάχα ὥσπερ τοῖς παισὶν ἁρμόζει τινὰ λέγεσθαι κατάλληλα τῇ νηπιότητι αὐτῶν πρὸς τὸ ὡς παῖδας κομιδῇ νηπίους ἐπιστρέφειν αὐτοὺς ἐπὶ τὸ βέλτιον , οὕτως οἷς ὠνόμασεν ὁ λόγος μωροῖς τοῦ κόσμου καὶ ἀγενέσι καὶ ἐξουδενωμένοις ἡ πρόχειρος ἁρμόζει περὶ τῶν κολάσεων ἐκδοχὴ , οὐ χωροῦσιν ἄλλην ἢ τὴν διὰ φόβου καὶ φαντασίας τῶν κολάσεων ἐπιστροφὴν καὶ τῶν πολλῶν κακῶν ἀποχήν . ὁ λόγος οὖν μόνους μὲν ἀγεύστους τοῦ πυρὸς καὶ τῶν κολάσεών φησι διαμενεῖν τοὺς τὰ δόγματα καὶ τὰ ἤθη καὶ τὸ ἡγεμονικὸν ἄκρως κεκαθαρμένους · τοὺς δὲ μὴ τοιούτους , κατὰ τὴν ἀξίαν χρῄζοντας τῆς διὰ πυρὸς κολάσεως οἰκονομίας , ἐν τούτοις ἐπί τινι τέλει φησὶν ἔσεσθαι , ὃ τῷ θεῷ ἁρμόζει ἐπάγειν τοῖς „ κατ᾿ εἰκόνα “ αὐτοῦ πεποιημένοις καὶ παρὰ τὸ βούλημα τῆς „ κατ᾿ εἰκόνα “ φύσεως βεβιωκόσι . καὶ ταῦτα δὲ πρὸς τό · τὸ μὲν ἄλλο πᾶν ἐξοπτήσεσθαι γένος , αὐτοὺς δὲ μόνους διαμενεῖν .
Lemmas: ἐκ δέ ὁ λέγω ὁ συνετός ἀκούω δῆλος , πῶς ἀπαντητέον καί πρός ὁ · ὁ μέν ἄλλος πᾶς ἐξοπτάω γένος , αὐτός δέ μόνος διαμένω . οὐ θαυμαστός δέ εἰ τοιοῦτος νοέω „ ὁ “ ἐν ἐγώ ὑπό ὁ λόγος „ μωρός ὁ κόσμος “ ὀνομάζω καί „ ἀγενής “ καί „ ἐξουδενόω “ καί „ μή εἰμί , “ ὅστις „ διά ὁ μωρία ὁ κήρυγμα εὐδοκέω ὁ θεός σῴζω ὁ πιστεύω αὐτός , ἐπεί μή ἐν ὁ σοφία ὁ θεός γιγνώσκω ὁ κόσμος διά ὁ σοφία ὁ θεός , “ οὐ δύναμαι διαρθρόω ὁ κατά ὁ τόπος οὐδέ βούλομαι σχολάζω ὁ ἔρευνα ὁ γραφή , καίτοι γε ὁ Ἰησοῦς λέγω · „ ἐρευνάω ὁ γραφή , “ καί τοιοῦτος ὑπολαμβάνω περί ὁ ἐπάγω πῦρ ὑπό ὁ θεός καί περί ὁ συμβαίνω ὁ ἁμαρτάνω . καί τάχα ὥσπερ ὁ παῖς ἁρμόζω τις λέγω κατάλληλος ὁ νηπιότης αὐτός πρός ὁ ὡς παῖς κομιδῇ νήπιος ἐπιστρέφω αὐτός ἐπί ὁ ἀγαθός , οὕτως ὅς ὀνομάζω ὁ λόγος μωρός ὁ κόσμος καί ἀγενής καί ἐξουδενόω ὁ πρόχειρος ἁρμόζω περί ὁ κόλασις ἐκδοχή , οὐ χωρέω ἄλλος ἤ ὁ διά φόβος καί φαντασία ὁ κόλασις ἐπιστροφή καί ὁ πολύς κακός ἀποχή . ὁ λόγος οὖν μόνος μέν ἄγευστος ὁ πῦρ καί ὁ κόλασις φημί διαμένω ὁ ὁ δόγμα καί ὁ ἦθος καί ὁ ἡγεμονικός ἄκρος καθαρ́νω · ὁ δέ μή τοιοῦτος , κατά ὁ ἀξία χρῄζω ὁ διά πῦρ κόλασις οἰκονομία , ἐν οὗτος ἐπί τις τέλος φημί εἰμί , ὅς ὁ θεός ἁρμόζω ἐπάγω ὁ „ κατά εἰκών “ αὐτός ποιέω καί παρά ὁ βούλημα ὁ „ κατά εἰκών “ φύσις βιόω . καί οὗτος δέ πρός ὁ · ὁ μέν ἄλλος πᾶς ἐξοπτάω γένος , αὐτός δέ μόνος διαμένω .
origenes.contra-celsum 5.17
Εἶτα τούτοις ἑξῆς παρακούσας ἤτοι τῶν ἱερῶν γραμμάτων ἢ τῶν μὴ νενοηκότων τὰ ἱερὰ γράμματά φησιν ὑφ᾿ ἡμῶν λέγεσθαι μόνους διαμενεῖν κατὰ τὸν καιρὸν τοῦ ἐπαχθησομένου τῷ κόσμῳ διὰ πυρὸς καθαρσίου οὐ μόνον τοὺς ζῶντας τότε ἀλλὰ καὶ τοὺς πάλαι ποτὲ ἀποθανόντας · οὐχ ὑπολαβὼν μετά τινος ἀποῤῥήτου σοφίας λελέχθαι παρὰ τῷ ἀποστόλῳ τοῦ Ἰησοῦ τό · „ οὐ πάντες κοιμηθησόμεθα , πάντες δὲ ἀλλαγησόμεθα ἐν ἀτόμῳ , ἐν ῥιπῇ ὀφθαλμοῦ , ἐν τῇ ἐσχάτῃ σάλπιγγι · σαλπίσει γὰρ , καὶ οἱ νεκροὶ ἐγερθήσονται ἄφθαρτοι , καὶ ἡμεῖς ἀλλαγησόμεθα . “ ἐχρῆν δ᾿ αὐτὸν ἐπιστῆσαι , τί νοήσας ὁ λέγων ταῦτα ὡς οὐδαμῶς νεκρὸς χωρίσας ἑαυτὸν ἀπ᾿ ἐκείνων καὶ τοὺς παραπλησίους ἑαυτῷ ἔλεγε μετὰ τὸ „ καὶ οἱ νεκροὶ ἐγερθήσονται ἄφθαρτοι “ · „ καὶ ἡμεῖς ἀλλαγησόμεθα . “ εἰς δὲ βεβαίωσιν τοῦ τοιαῦτά τινα νενοηκότα τὸν ἀπόστολον γεγραφέναι . ἃ παρεθέμην ἐκ τῆς πρὸς Κορινθίους προτέρας , παραθήσομαι καὶ τὰ ἐκ τῆς πρὸς Θεσσαλονικεῖς προτέρας , ἐν ᾗ φησιν ὁ Παῦλος ὡς ζῶν καὶ ἐγρηγορὼς καὶ ἕτερος ὢν τῶν κοιμηθέντων τοιαῦτα · „ τοῦτο γὰρ ὑμῖν λέγομεν ἐν λόγῳ κυρίου , ὅτι ἡμεῖς οἱ ζῶντες οἱ περιλειπόμενοι εἰς τὴν παρουσίαν τοῦ κυρίου οὐ μὴ φθάσωμεν τοὺς κοιμηθέντας , ὅτι αὐτὸς ὁ κύριος ἐν κελεύσματι , ἐν φωνῇ ἀρχαγγέλου καὶ ἐν σάλπιγγι θεοῦ καταβήσεται ἀπ᾿ οὐρανοῦ . “ εἶτα πάλιν ἑξῆς τούτοις ἄλλους ἐπιστάμενος τοὺς ἐν Χριστῷ νεκροὺς παρ᾿ ἑαυτὸν καὶ τοὺς παραπλησίους αὐτῷ ἐπιφέρει λέγων · „ οἱ νεκροὶ ἐν Χριστῷ ἀναστήσονται πρῶτον , ἔπειτα ἡμεῖς οἱ ζῶντες οἱ περιλειπόμενοι ἅμα σὺν αὐτοῖς ἁρπαγησόμεθα ἐν νεφέλαις εἰς ἀπάντησιν τοῦ κυρίου εἰς ἀέρα . “
Lemmas: εἶτα οὗτος ἑξῆς παρακούω ἤτοι ὁ ἱερός γράμμα ἤ ὁ μή νοέω ὁ ἱερός γράμμα φημί ὑπό ἐγώ λέγω μόνος διαμένω κατά ὁ καιρός ὁ ἐπάγω ὁ κόσμος διά πῦρ καθάρσιος οὐ μόνος ὁ ζάω τότε ἀλλά καί ὁ πάλαι ποτέ ἀποθνῄσκω · οὐ ὑπολαμβάνω μετά τις ἀπόρρητος σοφία λέγω παρά ὁ ἀπόστολος ὁ Ἰησοῦς ὁ · „ οὐ πᾶς κοιμάω , πᾶς δέ ἀλλάσσω ἐν ἄτομος , ἐν ῥιπή ὀφθαλμός , ἐν ὁ ἔσχατος σάλπιγξ · σαλπίζω γάρ , καί ὁ νεκρός ἐγείρω ἄφθαρτος , καί ἐγώ ἀλλάσσω . “ χρή δέ αὐτός ἐφίστημι , τίς νοέω ὁ λέγω οὗτος ὡς οὐδαμῶς νεκρός χωρίζω ἑαυτοῦ ἀπό ἐκεῖνος καί ὁ παραπλήσιος ἑαυτοῦ λέγω μετά ὁ „ καί ὁ νεκρός ἐγείρω ἄφθαρτος “ · „ καί ἐγώ ἀλλάσσω . “ εἰς δέ βεβαίωσις ὁ τοιοῦτος τις νοέω ὁ ἀπόστολος γράφω . ὅς παρατίθημι ἐκ ὁ πρός Κορίνθιος πρότερος , παρατίθημι καί ὁ ἐκ ὁ πρός Θεσσαλονικεύς πρότερος , ἐν ὅς φημί ὁ Παῦλος ὡς ζάω καί ἐγείρω καί ἕτερος εἰμί ὁ κοιμάω τοιοῦτος · „ οὗτος γάρ σύ λέγω ἐν λόγος κύριος , ὅτι ἐγώ ὁ ζάω ὁ περιλείπομαι εἰς ὁ παρουσία ὁ κύριος οὐ μή φθάνω ὁ κοιμάω , ὅτι αὐτός ὁ κύριος ἐν κέλευσμα , ἐν φωνή ἀρχάγγελος καί ἐν σάλπιγξ θεός καταβαίνω ἀπό οὐρανός . “ εἶτα πάλιν ἑξῆς οὗτος ἄλλος ἐπίσταμαι ὁ ἐν Χριστός νεκρός παρά ἑαυτοῦ καί ὁ παραπλήσιος αὐτός ἐπιφέρω λέγω · „ ὁ νεκρός ἐν Χριστός ἀνίστημι πρῶτος , ἔπειτα ἐγώ ὁ ζάω ὁ περιλείπομαι ἅμα σύν αὐτός ἁρπάζω ἐν νεφέλη εἰς ἀπάντησις ὁ κύριος εἰς ἀήρ . “
origenes.contra-celsum 5.18
Ἐπεὶ δ᾿ ἐπὶ πλέον κεκωμῴδηκε τὴν κεκηρυγμένην μὲν τῆς σαρκὸς ἀνάστασιν ἐν ταῖς ἐκκλησίαις ὑπὸ δὲ τῶν συνετωτέρων τρανότερον νενοημένην . καὶ οὐ χρὴ αὖθις ἐκτίθεσθαι τὴν λέξιν αὐτοῦ ἅπαξ προειρημένην · φέρε καὶ περὶ τοῦ προβλήματος τούτου . ὡς ἐν τῇ πρὸς ἀλλότριον τῆς πίστεως ἀπολογίᾳ γραφομένῃ διὰ τοὺς ἔτι νηπίους καὶ κλυδωνιζομένους καὶ περιφερομένους „ παντὶ ἀνέμῳ διδασκαλίας ἐν τῇ κυβείᾳ τῶν ἀνθρώπων , ( ἐν πανουργίᾳ ) πρὸς τὴν μεθοδίαν τῆς πλάνης . “ ὀλίγα ἐστοχασμένως τῶν ἐντευξομένων κατὰ τὸ δυνατὸν ἡμῖν ἐκθώμεθα καὶ παραστήσωμεν . οὔτε μὲν οὖν ἡμεῖς οὔτε τὰ θεῖα γράμματα αὐταῖς φησι σαρξὶ , μηδεμίαν μεταβολὴν ἀνειληφυίαις τὴν ἐπὶ τὸ βέλτιον , ζήσεσθαι τοὺς πάλαι ἀποθανόντας , ἀπὸ τῆς γῆς ἀναδύντας · ὁ δὲ Κέλσος ἡμᾶς συκοφαντεῖ ταῦτα λέγων . ἀκούομεν γὰρ καὶ πολλῶν γραφῶν περὶ ἀναστάσεως ἀξίως θεοῦ λεγουσῶν , ἀρκεῖ δ᾿ ἐπὶ τοῦ παρόντος τὴν Παύλου παραθέσθαι ἀπὸ τῆς πρὸς Κορινθίους προτέρας λέξιν , φάσκοντος · „ ἀλλ᾿ ἐρεῖ τις · πῶς ἐγείρονται οἱ νεκροί ; ποίῳ δὲ σώματι ἔρχονται ; ἄφρον . σὺ ὃ σπείρεις οὐ ζωοποιεῖται , ἐὰν μὴ ἀποθάνῃ · καὶ ὃ σπερίρεις , οὐ τὸ σῶμα τὸ γενησόμενον σπείρεις ἀλλὰ γυμνὸν κόκκον , εἰ τύχοι , σίτου ἤ τινος τῶν λοιπῶν · ὁ δὲ θεὸς δίδωσιν αὐτῷ σῶμα , καθὼς ἠθέλησε , καὶ ἑκάστῳ τῶν σπερμάτων ἴδιον σῶμα . “ ὅρα γὰρ τίνα τρόπον ἐν τούτοις „ οὐ τὸ γενησόμενον σῶμά “ φησι σπείρεσθαι , ἀλλ᾿ ἀπὸ τοῦ σπειρομένου καὶ γυμνοῦ βαλλομένου ἐπὶ τὴν γῆν λέγει διδόντος τοῦ θεοῦ „ ἑκάστῳ τῶν σπερμάτων ἴδιον σῶμα “ οἱονεὶ ἀνάστασιν γίνεσθαι , ἀπὸ τοῦ καταβεβλημένου σπέρματος ἐγειρομένου στάχυος ἐν τοῖς τοιοῖσδε , οἱονεὶ ἐν νάπυϊ ἢ ἐπὶ μείζονος δένδρου ἐν ἐλαίας πυρῆνι ἤ τινι τῶν ἀκροδρύων .
Lemmas: ἐπεί δέ ἐπί πολύς κωμῳδέω ὁ κηρύσσω μέν ὁ σάρξ ἀνάστασις ἐν ὁ ἐκκλησία ὑπό δέ ὁ συνετός τρανής νοέω . καί οὐ χρή αὖθις ἐκτίθημι ὁ λέξις αὐτός ἅπαξ προλέγω · φέρω καί περί ὁ πρόβλημα οὗτος . ὡς ἐν ὁ πρός ἀλλότριος ὁ πίστις ἀπολογία γράφω διά ὁ ἔτι νήπιος καί κλυδωνίζω καί περιφέρω „ πᾶς ἄνεμος διδασκαλία ἐν ὁ κυβεία ὁ ἄνθρωπος , ( ἐν πανουργία ) πρός ὁ μεθοδεία ὁ πλάνη . “ ὀλίγος ἐστοχασμένως ὁ ἐντυγχάνω κατά ὁ δυνατός ἐγώ ἐκτίθημι καί παρίστημι . οὔτε μέν οὖν ἐγώ οὔτε ὁ θεῖος γράμμα αὐτός φημί σάρξ , μηδείς μεταβολή ἀναλαμβάνω ὁ ἐπί ὁ ἀγαθός , ζάω ὁ πάλαι ἀποθνῄσκω , ἀπό ὁ γῆ ἀναδύνω · ὁ δέ ξελσυς ἐγώ συκοφαντέω οὗτος λέγω . ἀκούω γάρ καί πολύς γραφή περί ἀνάστασις ἄξιος θεός λέγω , ἀρκέω δέ ἐπί ὁ πάρειμι ὁ Παῦλος παρατίθημι ἀπό ὁ πρός Κορίνθιος πρότερος λέξις , φάσκω · „ ἀλλά λέγω τις · πῶς ἐγείρω ὁ νεκρός ; ποῖος δέ σῶμα ἔρχομαι ; ἄφρων . σύ ὅς σπείρω οὐ ζωοποιέω , ἐάν μή ἀποθνῄσκω · καί ὅς σπείρω , οὐ ὁ σῶμα ὁ γίγνομαι σπείρω ἀλλά γυμνός κόκκος , εἰ τυγχάνω , σῖτος ἤ τις ὁ λοιπός · ὁ δέ θεός δίδωμι αὐτός σῶμα , καθώς ἐθέλω , καί ἕκαστος ὁ σπέρμα ἴδιος σῶμα . “ ὁράω γάρ τίς τρόπος ἐν οὗτος „ οὐ ὁ γίγνομαι σῶμα “ φημί σπείρω , ἀλλά ἀπό ὁ σπείρω καί γυμνός βάλλω ἐπί ὁ γῆ λέγω δίδωμι ὁ θεός „ ἕκαστος ὁ σπέρμα ἴδιος σῶμα “ οἱονεί ἀνάστασις γίγνομαι , ἀπό ὁ καταβάλλω σπέρμα ἐγείρω στάχυς ἐν ὁ τοιόσδε , οἷον ἐν νᾶπυ ἤ ἐπί μέγας δένδρον ἐν ἐλαία πυρήν ἤ τις ὁ ἀκρόδρυα .
origenes.contra-celsum 5.21
Καὶ οἱ ἀπὸ τοῦ Πυθαγόρου δὲ καὶ Πλάτωνος εἰ καὶ δοκοῦσιν ἄφθαρτον τηρεῖν τὸν κόσμον , ἀλλὰ τοῖς παραπλησίοις γε περιπίπτουσι . τῶν γὰρ ἀστέρων κατά τινας περιόδους τεταγμένας τοὺς αὐτοὺς σχηματισμοὺς καὶ σχέσεις πρὸς ἀλλήλους λαμβανόντων , πάντα τὰ ἐπὶ γῆς ὁμοίως ἔχειν φασὶ τοῖς ὅτε τὸ αὐτὸ σχῆμα τῆς σχέσεως τῶν ἀστέρων περιεῖχεν ὁ κόσμος . ἀνάγκη τοίνυν κατὰ τοῦτον τὸν λόγον τῶν ἀστέρων ἐκ μακρᾶς περιόδου ἐλθόντων ἐπὶ τὴν αὐτὴν σχέσιν πρὸς ἀλλήλους , ὁποίαν εἶχον ἐπὶ Σωκράτους , πάλιν Σωκράτη γενέσθαι ἐκ τῶν αὐτῶν καὶ τὰ αὐτὰ παθεῖν , κατηγορούμενον ὑπὸ Ἀνύτου καὶ Μελήτου καὶ καταδικαζόμενον ὑπὸ τῆς ἐξ Ἀρείου πάγου βουλῆς . καὶ Αἰγυπτίων δὲ οἱ λόγιοι τοιαῦτα παραδιδόντες σεμνοί εἰσι καὶ οὐ γελῶνται ὑπὸ Κέλσου καὶ τῶν παραπλησίων , ἡμεῖς δὲ κατὰ τὴν ἀναλογίαν τῆς σχέσεως τῶν ἐφ᾿ ἡμῖν ἑκάστου οἰκονομεῖσθαι ὑπὸ τοῦ θεοῦ λέγοντες τὸ πᾶν καὶ ἀεὶ ἄγεσθαι κατὰ τὸ ἐνδεχόμενον ἐπὶ τὸ βέλτιον καὶ τὴν τοῦ ἐφ᾿ ἡμῖν φύσιν γινώσκοντες ἐνδεχομένου ἃ ἐνδέχεται ( οὐ γὰρ δύναται χωρῆσαι τὸ πάντῃ ἄτρεπτον τοῦ θεοῦ ) οὐ δοκοῦμεν ἄξια λέγειν βασάνου καὶ ἐξετάσεως :
Lemmas: καί ὁ ἀπό ὁ Πυθαγόρας δέ καί Πλάτων εἰ καί δοκέω ἄφθαρτος τηρέω ὁ κόσμος , ἀλλά ὁ παραπλήσιος γε περιπίπτω . ὁ γάρ ἀστήρ κατά τις περίοδος τάσσω ὁ αὐτός σχηματισμός καί σχέσις πρός ἀλλήλων λαμβάνω , πᾶς ὁ ἐπί γῆ ὅμοιος ἔχω φημί ὁ ὅτε ὁ αὐτός σχῆμα ὁ σχέσις ὁ ἀστήρ περιέχω ὁ κόσμος . ἀνάγκη τοίνυν κατά οὗτος ὁ λόγος ὁ ἀστήρ ἐκ μακρός περίοδος ἔρχομαι ἐπί ὁ αὐτός σχέσις πρός ἀλλήλων , ὁποῖος ἔχω ἐπί Σωκράτης , πάλιν Σωκράτης γίγνομαι ἐκ ὁ αὐτός καί ὁ αὐτός πάσχω , κατηγορέω ὑπό Ἄνυτος καί Μέλητος καί καταδικάζω ὑπό ὁ ἐκ Ἄρειος πάγος βουλή . καί Αἰγύπτιος δέ ὁ λόγιος τοιοῦτος παραδίδωμι σεμνός εἰμί καί οὐ γελάω ὑπό ξελσυς καί ὁ παραπλήσιος , ἐγώ δέ κατά ὁ ἀναλογία ὁ σχέσις ὁ ἐπί ἐγώ ἕκαστος οἰκονομέω ὑπό ὁ θεός λέγω ὁ πᾶς καί ἀεί ἄγω κατά ὁ ἐνδέχομαι ἐπί ὁ ἀγαθός καί ὁ ὁ ἐπί ἐγώ φύσις γιγνώσκω ἐνδέχομαι ὅς ἐνδέχομαι ( οὐ γάρ δύναμαι χωρέω ὁ πάντῃ ἄτρεπτος ὁ θεός ) οὐ δοκέω ἄξιος λέγω βάσανος καί ἐξέτασις :
origenes.contra-celsum 5.22
Μὴ ὑπονοείτω δέ τις ἡμᾶς ταῦτα λέγοντας ἀπ᾿ ἐκείνων εἶναι τῶν λεγομένων μὲν Χριστιανῶν ἀθετούντων δὲ τὸ περὶ ἀναστάσεως κατὰ τὰς γραφὰς δόγμα . ἐκεῖνοι μὲν γὰρ τὸν οἱονεὶ ἀπὸ κόκκου „ σίτου ἤ τινος τῶν λοιπῶν “ ἀνιστάμενον στάχυν ἢ δένδρον οὐδαμῶς παραστῆσαι ἔχουσιν . ὅσον ἐπὶ τῷ ἀρέσκοντι ἑαυτῶν · ἡμεῖς δὲ πειθόμενοι ὅτι τὸ σπειρόμενον „ οὐ ζωοποιεῖται , ἐὰν μὴ ἀποθάνῃ , “ “ καὶ ὅτι „ οὐ τὸ γενησόμενον σῶμα “ σπείρεται ( ὁ γὰρ „ θεὸς αὐτῷ δίδωσι σῶμα , καθὼς ἠθέλησε , “ μετὰ τὸ σπαρῆναι „ ἐν φθορᾷ “ ἐγείρων αὐτὸ „ ἐν ἀφθαρσίᾳ “ καὶ μετὰ τὸ σπαρῆναι „ ἐν ἀτιμίᾳ “ ἐγείρων αὐτὸ „ ἐν δόξῃ “ καὶ μετὰ τὸ σπαρῆναι „ ἐν ἀσθενείᾳ “ ἐγείρων αὐτὸ „ ἐν δυνάμει “ καὶ μετὰ τὸ σπαρῆναι „ σῶμα ψυχικὸν “ ἐγείρων αὐτὸ „ πνευματικὸν “ ) , τηροῦμεν καὶ τὸ βούλημα τῆς ἐκκλησίας τοῦ Χριστοῦ καὶ τὸ μέγεθος τῆς ἐπαγγελίας τοῦ θεοῦ , παριστάντες αὐτοῦ καὶ τὸ δυνατὸν οὐκ ἀποφάσει ἀλλὰ καὶ λόγῳ · εἰδότες ὅτι κἂν „ οὐρανὸς καὶ γῆ “ παρέλθῃ καὶ τὰ ἐν αὐτοῖς , ἀλλ᾿ οἱ περὶ ἑκάστου „ λόγοι “ ὄντες ὡς ἐν ὅλῳ μέρη ἢ ὡς ἐν γένει εἴδη τοῦ „ ἐν ἀρχῇ “ λόγου „ πρὸς τὸν θεὸν “ θεοῦ λόγου οὐδαμῶς παρελεύσονται . θέλομεν γὰρ ἀκούειν τοῦ εἰπόντος · „ ὁ οὐρανὸς καὶ ἡ γῆ παρελεύσεται , οἱ δὲ λόγοι μου οὐ μὴ παρέλθωσιν . “
Lemmas: μή ὑπονοέω δέ τις ἐγώ οὗτος λέγω ἀπό ἐκεῖνος εἰμί ὁ λέγω μέν Χριστιανός ἀθετέω δέ ὁ περί ἀνάστασις κατά ὁ γραφή δόγμα . ἐκεῖνος μέν γάρ ὁ οἷον ἀπό κόκκος „ σῖτος ἤ τις ὁ λοιπός “ ἀνίστημι στάχυς ἤ δένδρον οὐδαμῶς παρίστημι ἔχω . ὅσος ἐπί ὁ ἀρέσκω ἑαυτοῦ · ἐγώ δέ πείθω ὅτι ὁ σπείρω „ οὐ ζωοποιέω , ἐάν μή ἀποθνῄσκω , “ “ καί ὅτι „ οὐ ὁ γίγνομαι σῶμα “ σπείρω ( ὁ γάρ „ θεός αὐτός δίδωμι σῶμα , καθώς ἐθέλω , “ μετά ὁ σπείρω „ ἐν φθορά “ ἐγείρω αὐτός „ ἐν ἀφθαρσία “ καί μετά ὁ σπείρω „ ἐν ἀτιμία “ ἐγείρω αὐτός „ ἐν δόξα “ καί μετά ὁ σπείρω „ ἐν ἀσθένεια “ ἐγείρω αὐτός „ ἐν δύναμις “ καί μετά ὁ σπείρω „ σῶμα ψυχικός “ ἐγείρω αὐτός „ πνευματικός “ ) , τηρέω καί ὁ βούλημα ὁ ἐκκλησία ὁ Χριστός καί ὁ μέγεθος ὁ ἐπαγγελία ὁ θεός , παρίστημι αὐτός καί ὁ δυνατός οὐ ἀπόφασις ἀλλά καί λόγος · οἶδα ὅτι ἐάν „ οὐρανός καί γῆ “ παρέρχομαι καί ὁ ἐν αὐτός , ἀλλά ὁ περί ἕκαστος „ λόγος “ εἰμί ὡς ἐν ὅλος μέρος ἤ ὡς ἐν γένος εἶδος ὁ „ ἐν ἀρχή “ λόγος „ πρός ὁ θεός “ θεός λόγος οὐδαμῶς παρέρχομαι . ἐθέλω γάρ ἀκούω ὁ λέγω · „ ὁ οὐρανός καί ὁ γῆ παρέρχομαι , ὁ δέ λόγος ἐγώ οὐ μή παρέρχομαι . “