origenes.contra-celsum 6.49
Ἴδωμεν δὲ καὶ τὰ ἑξῆς , ἐν οἷς μιᾷ λέξει ἀποφηνάμενος καὶ μηδὲ κατὰ τὸ πιθανόν τι λέγων κατηγορεῖ τῆς κατὰ Μωϋσέα κοσμοποιΐας εἰπών · ἔτι γε μὴν καὶ ἡ κοσμογένεια μάλα εὐηθική . εἰ μὲν οὖν τὸν φαινόμενον αὐτῷ τρόπον τοῦ εὐηθικὴν εἶναι αὐτὴν καί τινας πιθανότητας προηνέγκατο , κἂν ἠγωνισάμεθα πρὸς αὐτάς · οὐκ εὔλογον δέ μοι φαίνεται πρὸς τὴν ἀπόφασιν αὐτοῦ κατασκευάσαι , τίνα τρόπον οὐκ ἔστιν εὐηθική . εἰ δέ τις βούλεται τὰ κινήσαντα ἡμᾶς καὶ μετὰ τῆς φανείσης ἀποδείξεως κατασκευασθέντα περὶ τῆς κατὰ Μωϋσέα κοσμοποιΐας θεωρῆσαι , λαβέτω τὰ πραγματευθέντα ἡμῖν εἰς τὴν Γένεσιν ἀπὸ τῆς ἀρχῆς τοῦ βιβλίου μέχρι τοῦ „ αὕτη ἡ βίβλος γενέσεως ἀνθρώπων , “ ἐν οἷς πεπειράμεθα ἀπ᾿ αὐτῶν τῶν θείων γραμμάτων κατασκευάσαι , τίς ὁ „ ἐν ἀρχῇ “ γενόμενος οὐρανὸς καὶ γῆ καὶ τὸ τῆς γῆς ἀόρατον καὶ ἀκατασκεύαστον , καὶ τίς ἡ ἄβυσσος καὶ τὸ ἐπ᾿ αὐτῆς σκότος , τί τε τὸ ὕδωρ καὶ τὸ ἐπιφερόμενον αὐτῷ „ πνεῦμα τοῦ θεοῦ , “ καὶ τί τὸ γενητὸν „ φῶς , “ τί τε „ τὸ στερέωμα “ παρὰ τὸν „ ἐν ἀρχῇ “ γενόμενον οὐρανὸν , καὶ οὕτω τὰ ἑξῆς . ἀπεφήνατο δὲ μάλα εὐηθικὴν εἶναι καὶ τὴν περὶ ἀνθρώπων γενέσεως γραφὴν , μήτε τιθεὶς τὰς δείξεις μήτ᾿ ἀγωνιζόμενος πρὸς αὐτάς · οὐ γὰρ εἶχεν οἶμαι λόγους ἀνατρέψαι δυναμένους τὸ „ κατ᾿ εἰκόνα θεοῦ “ πεποιῆσθαι τὸν ἄνθρωπον . ἀλλ᾿ οὐδὲ συνίει τὸν ὑπὸ θεοῦ φυτευθέντα „ παράδεισον “ καὶ τὴν προηγουμένην ἐν αὐτῷ τοῦ ἀνθρώπου ζωὴν καὶ τὴν ἐκ περιστάσεως γενομένην , ἐκβληθέντος διὰ τὴν ἁμαρτίαν καὶ κατοικισθέντος ἐναντίον „ τοῦ παραδείσου τῆς τρυφῆς . “ ὁ δὲ λέγων μάλα εὐηθικῶς ταῦτ᾿ εἰρῆσθαι πρῶτον ἐπιστησάτω καὶ ἑκάστῳ μὲν καὶ τῷδε · „ ἔταξε τὰ χερουβὶμ καὶ τὴν φλογίνην ῥομφαίαν τὴν στρεφομένην , φυλάσσειν τὴν ὁδὸν τοῦ ξύλου τῆς ζωῆς . “ εἰ δ᾿ ἄρα μηδὲν νοήσας Μωϋσῆς ἀνέγραψε ταῦτα ἀλλὰ παραπλήσιόν τι ποιῶν οἷς παίζοντες οἱ τῆς ἀρχαίας κωμῳδίας ποιηταὶ ἀνεγράψαντο · Προῖτος ἔγημε Βελλεροφόντην , ὁ δὲ Πήγασος ἦν ἐξ Ἀρκαδίας · ἀλλ᾿ ἐκεῖνοι μὲν γελωτοποιεῖν θέλοντες τοιαῦτα συνέταττον , οὐ πιθανὸν δὲ τὸν ὅλῳ ἔθνει γραφὰς καταλιπόντα περὶ ὧν ἐβούλετο πεῖσαι τοὺς νομοθετουμένους ὅτι εἶεν ἐκ θεοῦ , ἀπρόσλογα γεγραφέναι καὶ χωρίς τινος νοῦ εἰρηκέναι τό · „ ἔταξε τὰ χερουβὶμ καὶ τὴν φλογίνην ῥομφαίαν τὴν στρεφομένην , φυλάσσειν τὴν ὁδὸν τοῦ ξύλου τῆς ζωῆς “ ἢ ἄλλο τι τῶν περὶ τῆς ἀνθρώπων γενέσεως εἰρημένων καὶ ὑπὸ τῶν παρ᾿ Ἑβραίοις σοφῶν πεφιλοσοφημένων .
Lemmas: ὁράω δέ καί ὁ ἑξῆς , ἐν ὅς εἷς λέξις ἀποφαίνω καί μηδέ κατά ὁ πιθανός τις λέγω κατηγορέω ὁ κατά Μωϋσῆς κοσμοποιία λέγω · ἔτι γε μήν καί ὁ κοσμογένεια μάλα εὐηθικός . εἰ μέν οὖν ὁ φαίνω αὐτός τρόπος ὁ εὐηθικός εἰμί αὐτός καί τις πιθανότης προφέρω , ἄν ἀγωνίζομαι πρός αὐτός · οὐ εὔλογος δέ ἐγώ φαίνω πρός ὁ ἀπόφασις αὐτός κατασκευάζω , τίς τρόπος οὐ εἰμί εὐηθικός . εἰ δέ τις βούλομαι ὁ κινέω ἐγώ καί μετά ὁ φαίνω ἀπόδειξις κατασκευάζω περί ὁ κατά Μωϋσῆς κοσμοποιία θεωρέω , λαμβάνω ὁ πραγματεύομαι ἐγώ εἰς ὁ Γένεσις ἀπό ὁ ἀρχή ὁ βιβλίον μέχρι ὁ „ οὗτος ὁ βίβλος γένεσις ἄνθρωπος , “ ἐν ὅς πειράω ἀπό αὐτός ὁ θεῖος γράμμα κατασκευάζω , τίς ὁ „ ἐν ἀρχή “ γίγνομαι οὐρανός καί γῆ καί ὁ ὁ γῆ ἀόρατος καί ἀκατασκεύαστος , καί τίς ὁ ἄβυσσος καί ὁ ἐπί αὐτός σκότος , τίς τε ὁ ὕδωρ καί ὁ ἐπιφέρω αὐτός „ πνεῦμα ὁ θεός , “ καί τίς ὁ γενητός „ φάος , “ τίς τε „ ὁ στερέωμα “ παρά ὁ „ ἐν ἀρχή “ γίγνομαι οὐρανός , καί οὕτως ὁ ἑξῆς . ἀποφαίνω δέ μάλα εὐηθικός εἰμί καί ὁ περί ἄνθρωπος γένεσις γραφή , μήτε τίθημι ὁ δεῖξις μήτε ἀγωνίζομαι πρός αὐτός · οὐ γάρ ἔχω οἴομαι λόγος ἀνατρέπω δύναμαι ὁ „ κατά εἰκών θεός “ ποιέω ὁ ἄνθρωπος . ἀλλά οὐδέ συνίημι ὁ ὑπό θεός φυτεύω „ παράδεισος “ καί ὁ προηγέομαι ἐν αὐτός ὁ ἄνθρωπος ζωή καί ὁ ἐκ περίστασις γίγνομαι , ἐκβάλλω διά ὁ ἁμαρτία καί κατοικίζω ἐναντίον „ ὁ παράδεισος ὁ τρυφή . “ ὁ δέ λέγω μάλα εὐηθικός οὗτος λέγω πρῶτος ἐφίστημι καί ἕκαστος μέν καί ὅδε · „ τάσσω ὁ χερουβίν καί ὁ φλόγινος ῥομφαία ὁ στρέφω , φυλάσσω ὁ ὁδός ὁ ξύλον ὁ ζωή . “ εἰ δέ ἄρα μηδείς νοέω Μωϋσῆς ἀναγράφω οὗτος ἀλλά παραπλήσιος τις ποιέω ὅς παίζω ὁ ὁ ἀρχαῖος κωμῳδία ποιητής ἀναγράφω · Προῖτος γαμέω Βελλεροφόντης , ὁ δέ Πήγασος εἰμί ἐκ Ἀρκαδία · ἀλλά ἐκεῖνος μέν γελωτοποιέω ἐθέλω τοιοῦτος συντάσσω , οὐ πιθανός δέ ὁ ὅλος ἔθνος γραφή καταλείπω περί ὅς βούλομαι πείθω ὁ νομοθετέω ὅτι εἰμί ἐκ θεός , ἀπρόσλογος γράφω καί χωρίς τις νόος λέγω ὁ · „ τάσσω ὁ χερουβίν καί ὁ φλόγινος ῥομφαία ὁ στρέφω , φυλάσσω ὁ ὁδός ὁ ξύλον ὁ ζωή “ ἤ ἄλλος τις ὁ περί ὁ ἄνθρωπος γένεσις λέγω καί ὑπό ὁ παρά Ἑβραῖος σοφός φιλοσοφέω .