origenes.contra-celsum 7.28
Μετὰ ( δὲ ) τὰ περὶ θεοῦ , ἐν οἷς ἡμᾶς συκοφαντεῖ , πυνθάνεται ἡμῶν · ποῖ ἀπεῖναι μέλλομεν ; καὶ τίνα ἐλπίδα ἔχομεν ; καὶ ὡς ἀποκριναμένων , τίθησι δῆθεν ἡμετέρας φωνὰς οὕτως ἐχούσας · εἰς ἄλλην γῆν , ταύτης κρείττονα . καὶ πρὸς τοῦτό φησιν · ἱστόρηται θείοις ἀνδράσι παλαιοῖς εὐδαίμων βίος ψυχαῖς εὐδαίμοσιν · ὠνόμασαν δὲ [ οἱ δὲ ] οἱ μὲν μακάρων νήσους . οἱ δὲ „ Ἠλύσιον πεδίον “ ἀπὸ τῆς λύσεως τῶν ἔνθεν κακῶν , ὥσπερ καὶ Ὅμηρος · ἀλλά σ᾿ ἐς Ἠλύσιον πεδίον καὶ πείρατα γαίης ἀθάνατοι πέμψουσι , τῇ περ ῥηίστη βιοτή . Πλάτων δὲ ἀθάνατον τὴν ψυχὴν ἡγούμενος ἐκείνην τὴν χώραν , ἔνθα στέλλεται , ἄντικρυς „ γῆν “ ὠνόμασεν οὕτως · „ πάμμεγά τι εἶναι “ φήσας „ αὐτὸ , καὶ ἡμᾶς οἰκεῖν τοὺς μέχρι Ἡρακλείων στηλῶν ἀπὸ Φάσιδος ἐν σμικρῷ τινι μορίῳ . ὥσπερ περὶ τέλμα μύρμηκας ἢ βατράχους περὶ τὴν θάλασσαν οἰκοῦντας , καὶ ἄλλους ἄλλοθι πολλοὺς ἐν ( πολλοῖς ) τοιούτοις τόποις οἰκεῖν . εἶναι γὰρ πανταχῇ περὶ τὴν γῆν πολλὰ κοῖλα καὶ παντοδαπὰ καὶ τὰς ἰδέας καὶ τὰ μεγέθη , εἰς ἃ συνεῤῥυηκέναι τό τε ὕδωρ καὶ τὴν ὁμίχλην καὶ τὸν ἀέρα · αὐτὴν δὲ τὴν γῆν καθαρὰν ἐν καθαρῷ κεῖσθαι τῷ οὐρανῷ . “ ὑπολαμβάνει τοίνυν ὁ Κέλσος τὰ περὶ τῆς ἄλλης γῆς κρείττονος καὶ πολλῷ ταύτης διαφερούσης εἰληφέναι ἡμᾶς ἀπό τινων νομιζομένων αὐτῷ θείων παλαιῶν ἀνδρῶν καὶ μάλιστα Πλάτωνος , τοῦ ἐν τῷ Φαίδωνι περὶ γῆς καθαρᾶς ἐν καθαρῷ κειμένης οὐρανῷ φιλοσοφήσαντος · οὐχ ὁρῶν ὅτι Μωϋσῆς , ὁ πολλῷ καὶ τῶν Ἑλληνικῶν γραμμάτων ἀρχαιότερος , εἰσήγαγε τὸν θεὸν ἐπαγγελλόμενον τὴν ἁγίαν γῆν καὶ „ ἀγαθὴν καὶ πολλὴν , ῥέουσαν γάλα καὶ μέλι “ τοῖς κατὰ τὸν νόμον ἑαυτοῦ βιώσασιν , οὐδ᾿ ὡς οἴονταί τινες τὴν „ ἀγαθὴν , “ τὴν κάτω νομιζομένην Ἰουδαίαν , κειμένην καὶ αὐτὴν ἐν τῇ ἀρχῆθεν κατηραμένῃ ἐν τοῖς ἔργοις τῆς παραβάσεως τοῦ Ἀδὰμ γῇ . τὸ γὰρ „ ἐπικατάρατος ἡ γῆ ἐν τοῖς ἔργοις σου · ἐν λύπαις φαγῇ αὐτὴν πάσας τὰς ἡμέρας τῆς ζωῆς σου “ περὶ ὅλης εἴρηται τῆς γῆς , ἣν „ ἐν λύπαις , “ τουτέστι πόνοις , ἐσθίει πᾶς ἄνθρωπος „ ἐν τῷ Ἀδὰμ “ ἀποθανὼν , καὶ ἐσθίει „ πάσας τὰς ἡμέρας τῆς “ ἑαυτοῦ „ ζωῆς . “ καὶ ὡς „ ἐπικατάρατος “ πᾶσα ἡ γῆ „ ἀκάνθας καὶ τριβόλους ἀνατελεῖ “ „ πάσας τὰς ἡμέρας τῆς ζωῆς “ τοῦ ἐν τῷ Ἀδὰμ ἐκβληθέντος ἀπὸ τοῦ παραδείσου , καὶ „ ἐν ἱδρῶτι τοῦ προσώπου “ ἑαυτοῦ ἐσθίει πᾶς ἄνθρωπος τὸν ἑαυτοῦ ἄρτον . „ ἕως ἐπιστρέψει εἰς τὴν γῆν , ἐξ ἧς ἐλήφθη . “ πολὺν μὲν οὖν ἔχει λόγον ὅλα τὰ κατὰ τὸν τόπον τοῦτον , δυνάμενον εἰς τὴν σαφήνειαν τῶν λέξεων κατασκευασθῆναι · ὀλίγοις δ᾿ ἐπὶ τοῦ παρόντος ἠρκέσθημεν , βουλόμενοι ἀπολῦσαι περισπασμοῦ , τοῦ ὡς περὶ τῆς Ἰουδαίας γῆς ὑπολαμβάνοντος εἰρῆσθαι τὰ περὶ ἀγαθῆς γῆς . ἣν ὁ θεὸς ὑπισχνεῖται τοῖς δικαίοις .
Lemmas: μετά ( δέ ) ὁ περί θεός , ἐν ὅς ἐγώ συκοφαντέω , πυνθάνομαι ἐγώ · ποῖ ἄπειμι μέλλω ; καί τίς ἐλπίς ἔχω ; καί ὡς ἀποκρίνω , τίθημι δῆθεν ἡμέτερος φωνή οὕτως ἔχω · εἰς ἄλλος γῆ , οὗτος κρατύς . καί πρός οὗτος φημί · ἱστορέω θεῖος ἀνήρ παλαιός εὐδαίμων βίος ψυχή εὐδαίμων · ὀνομάζω δέ [ ὁ δέ ] ὁ μέν μάκαρ νῆσος . ὁ δέ „ Ἠλύσιος πεδίον “ ἀπό ὁ λύσις ὁ ἔνθεν κακός , ὥσπερ καί Ὅμηρος · ἀλλά σύ εἰς Ἠλύσιος πεδίον καί πεῖραρ γῆ ἀθάνατος πέμπω , τῇ περ ῥᾴδιος βιοτή . Πλάτων δέ ἀθάνατος ὁ ψυχή ἡγέομαι ἐκεῖνος ὁ χώρα , ἔνθα στέλλω , ἄντικρυς „ γῆ “ ὀνομάζω οὕτως · „ πάμμεγας τις εἰμί “ φημί „ αὐτός , καί ἐγώ οἰκέω ὁ μέχρι Ἡράκλειος στήλη ἀπό Φᾶσις ἐν μικρός τις μόριον . ὥσπερ περί τέλμα μύρμηξ ἤ βάτραχος περί ὁ θάλασσα οἰκέω , καί ἄλλος ἄλλοθι πολύς ἐν ( πολύς ) τοιοῦτος τόπος οἰκέω . εἰμί γάρ πανταχῇ περί ὁ γῆ πολύς κοῖλος καί παντοδαπός καί ὁ ἰδέα καί ὁ μέγεθος , εἰς ὅς συρρέω ὁ τε ὕδωρ καί ὁ ὁμίχλη καί ὁ ἀήρ · αὐτός δέ ὁ γῆ καθαρός ἐν καθαρός κεῖμαι ὁ οὐρανός . “ ὑπολαμβάνω τοίνυν ὁ ξελσυς ὁ περί ὁ ἄλλος γῆ κρατύς καί πολύς οὗτος διαφέρω λαμβάνω ἐγώ ἀπό τις νομίζω αὐτός θεῖος παλαιός ἀνήρ καί μάλα Πλάτων , ὁ ἐν ὁ Φαίδων περί γῆ καθαρός ἐν καθαρός κεῖμαι οὐρανός φιλοσοφέω · οὐ ὁράω ὅτι Μωϋσῆς , ὁ πολύς καί ὁ Ἑλληνικός γράμμα ἀρχαῖος , εἰσάγω ὁ θεός ἐπαγγέλλω ὁ ἅγιος γῆ καί „ ἀγαθός καί πολύς , ῥέω γάλα καί μέλι “ ὁ κατά ὁ νόμος ἑαυτοῦ βιόω , οὐδέ ὡς οἴομαι τις ὁ „ ἀγαθός , “ ὁ κάτω νομίζω Ἰουδαία , κεῖμαι καί αὐτός ἐν ὁ ἀρχῆθεν κατερέω ἐν ὁ ἔργον ὁ παράβασις ὁ Ἀδάμ γῆ . ὁ γάρ „ ἐπικατάρατος ὁ γῆ ἐν ὁ ἔργον σύ · ἐν λύπη ἐσθίω αὐτός πᾶς ὁ ἡμέρα ὁ ζωή σύ “ περί ὅλος λέγω ὁ γῆ , ὅς „ ἐν λύπη , “ τουτέστι πόνος , ἐσθίω πᾶς ἄνθρωπος „ ἐν ὁ Ἀδάμ “ ἀποθνῄσκω , καί ἐσθίω „ πᾶς ὁ ἡμέρα ὁ “ ἑαυτοῦ „ ζωή . “ καί ὡς „ ἐπικατάρατος “ πᾶς ὁ γῆ „ ἄκανθα καί τρίβολος ἀνατέλλω “ „ πᾶς ὁ ἡμέρα ὁ ζωή “ ὁ ἐν ὁ Ἀδάμ ἐκβάλλω ἀπό ὁ παράδεισος , καί „ ἐν ἱδρώς ὁ πρόσωπον “ ἑαυτοῦ ἐσθίω πᾶς ἄνθρωπος ὁ ἑαυτοῦ ἄρτος . „ ἕως ἐπιστρέφω εἰς ὁ γῆ , ἐκ ὅς λαμβάνω . “ πολύς μέν οὖν ἔχω λόγος ὅλος ὁ κατά ὁ τόπος οὗτος , δύναμαι εἰς ὁ σαφήνεια ὁ λέξις κατασκευάζω · ὀλίγος δέ ἐπί ὁ πάρειμι ἀρκέω , βούλομαι ἀπολύω περισπασμός , ὁ ὡς περί ὁ Ἰουδαία γῆ ὑπολαμβάνω λέγω ὁ περί ἀγαθός γῆ . ὅς ὁ θεός ὑπισχνέομαι ὁ δίκαιος .