origenes.contra-celsum 3.8
Καὶ οὕτω δὲ κατασκευαστέον ὅτι οὐκ Αἰγύπτιοι ἦσαν οἱ ἐξεληλυθότες μετὰ Μω(??)σέως τὴν Αἴγυπτον · εἰ μὲν Αἰγύπτιοι ἦσαν , ἐχρῆν αὐτῶν τὰ ὀνόματα εἶναι Αἰγύπτια , ὡς ἑκάστῃ διαλέκτῳ συγγενεῖς εἰσιν αἱ προσηγορίαι · εἰ δ᾿ ἐκ τῶν ὀνομάτων Ἑβραϊκῶν ὄντων σαφὲς ὅτι οὐκ Αἰγύπτιοι ἦσαν ( πλήρης γὰρ ἡ γραφὴ τῶν Ἑβραϊκῶν ὀνομάτων καὶ τῶν ἐν Αἰγύπτῳ τοιαῦτα θεμένων τοῖς υἱοῖς ) , δῆλον ὅτι ψεῦδος τὸ λεγόμενον ὑπὸ τῶν Αἰγυπτίων . ὅτι Αἰγύπτιοι ὄντες ἀπηλάθησαν μετὰ Μωϋσέως ἀπὸ τῆς Αἰγύπτου · καὶ σαφῶς ἐναργές ἐστιν ὅτι ἐκ προγόνων Ἑβραίων κατὰ τὴν παρὰ Μωϋσεῖ ἀναγραφεῖσαν ἱστορίαν τὸ γένος ἔχοντες ( ἰδίᾳ ) διαλέκτῳ ἐχρῶντο , ἀφ᾿ ἧς καὶ τὰ ὀνόματα τοῖς υἱοῖς ἐτίθεντο . περὶ δὲ Χριστιανῶν , ἐπεὶ διδαχθέντες μὴ ἀμύνασθαι τοὺς πολεμίους ἐτήρησαν τὴν ἥμερον καὶ φιλάνθρωπον νομοθεσίαν , διὰ τοῦθ᾿ ὅπερ οὐκ ἂν ἐξουσίαν λαβόντες τοῦ πολεμεῖν , εἰ καὶ πάνυ ἦσαν δυνατοὶ , ἤνυσαν · τοῦτ᾿ ἀπὸ θεοῦ εἰλήφασι , τοῦ ὑπὲρ αὐτῶν πολεμήσαντος ἀεὶ καὶ κατὰ καιροὺς παύσαντος τοὺς κατὰ Χριστιανῶν ἱσταμένους καὶ ἀναιρεῖν αὐτοὺς θέλοντας . ὑπομνήσεως μὲν γὰρ χάριν , ἵνα ἐνορῶντες ὀλίγοις ἀγωνιζομένοις ὑπὲρ εὐσεβείας δοκιμώτεροι γίνωνται καὶ θανάτου καταφρονῶσιν , ὀλίγοι κατὰ καιροὺς καὶ σφόδρα εὐαρίθμητοι ὑπὲρ τῆς Χριστιανῶν θεοσεβείας τεθνήκασι , κωλύοντος θεοῦ τὸ πᾶν ἐκπολεμηθῆναι αὐτῶν ἔθνος · συστῆναι γὰρ αὐτὸ ἐβούλετο καὶ πληρωθῆναι πᾶσαν τὴν γῆν τῆς σωτηρίου ταύτης καὶ εὐσεβεστάτης διδασκαλίας · πάλιν τε αὖ ἵν᾿ οἱ ἀσθενέστεροι ἀναπνέωσιν ἀπὸ τῆς περὶ τοῦ θανάτου φροντίδος , ὁ θεὸς προὐνοεῖτο τῶν πιστευόντων , μόνῳ τῷ βουλήματι διασκεδαννὺς πᾶσαν τὴν κατ᾿ αὐτῶν ἐπιβουλὴν , ἵνα μήτε βασιλεῖς μήτε οἱ κατὰ τόπους ἡγούμενοι μήτε οἱ δῆμοι ἐξαφθῆναι κατ᾿ αὐτῶν ἐπὶ πλεῖον δυνηθῶσι , ταῦτα μὲν πρὸς τὰ ὑπὸ Κέλσου εἰρημένα περὶ τοῦ στάσιν γεγονέναι τὴν ἀρχὴν πάλαι μὲν τοῦ συστῆναι Ἰουδαίους ὕστερον δὲ τοῦ τοὺς Χριστιανοὺς γενέσθαι .
Lemmas: καί οὕτως δέ κατασκευαστέος ὅτι οὐ Αἰγύπτιος εἰμί ὁ ἐξέρχομαι μετά Μω(??)σέως ὁ Αἴγυπτος · εἰ μέν Αἰγύπτιος εἰμί , χρή αὐτός ὁ ὄνομα εἰμί Αἰγύπτιος , ὡς ἕκαστος διάλεκτος συγγενής εἰμί ὁ προσηγορία · εἰ δέ ἐκ ὁ ὄνομα Ἑβραικός εἰμί σαφής ὅτι οὐ Αἰγύπτιος εἰμί ( πλήρης γάρ ὁ γραφή ὁ Ἑβραικός ὄνομα καί ὁ ἐν Αἴγυπτος τοιοῦτος τίθημι ὁ υἱός ) , δῆλος ὅτι ψεῦδος ὁ λέγω ὑπό ὁ Αἰγύπτιος . ὅτι Αἰγύπτιος εἰμί ἀπαλάομαι μετά Μωϋσῆς ἀπό ὁ Αἴγυπτος · καί σαφής ἐναργής εἰμί ὅτι ἐκ πρόγονος Ἑβραῖος κατά ὁ παρά Μωϋσῆς ἀναγράφω ἱστορία ὁ γένος ἔχω ( ἴδιος ) διάλεκτος χράω , ἀπό ὅς καί ὁ ὄνομα ὁ υἱός τίθημι . περί δέ Χριστιανός , ἐπεί διδάσκω μή ἀμύνω ὁ πολέμιος τηρέω ὁ ἥμερος καί φιλάνθρωπος νομοθεσία , διά οὗτος ὅς οὐ ἄν ἐξουσία λαμβάνω ὁ πολεμέω , εἰ καί πάνυ εἰμί δυνατός , ἀνύω · οὗτος ἀπό θεός λαμβάνω , ὁ ὑπέρ αὐτός πολεμέω ἀεί καί κατά καιρός παύω ὁ κατά Χριστιανός ἵστημι καί ἀναιρέω αὐτός ἐθέλω . ὑπόμνησις μέν γάρ χάριν , ἵνα ἐνοράω ὀλίγος ἀγωνίζομαι ὑπέρ εὐσέβεια δόκιμος γίγνομαι καί θάνατος καταφρονέω , ὀλίγος κατά καιρός καί σφόδρα εὐαρίθμητος ὑπέρ ὁ Χριστιανός θεοσέβεια θνῄσκω , κωλύω θεός ὁ πᾶς ἐκπολεμέω αὐτός ἔθνος · συνίστημι γάρ αὐτός βούλομαι καί πληρόω πᾶς ὁ γῆ ὁ σωτήριος οὗτος καί εὐσεβής διδασκαλία · πάλιν τε αὖ ἵνα ὁ ἀσθενής ἀναπνέω ἀπό ὁ περί ὁ θάνατος φροντίς , ὁ θεός προνοοῦμαι ὁ πιστεύω , μόνος ὁ βούλημα διασκεδάννυμι πᾶς ὁ κατά αὐτός ἐπιβουλή , ἵνα μήτε βασιλεύς μήτε ὁ κατά τόπος ἡγέομαι μήτε ὁ δῆμος ἐξάπτω κατά αὐτός ἐπί πολύς δύναμαι , οὗτος μέν πρός ὁ ὑπό ξελσυς λέγω περί ὁ στάσις γίγνομαι ὁ ἀρχή πάλαι μέν ὁ συνίστημι Ἰουδαῖος ὕστερον δέ ὁ ὁ Χριστιανός γίγνομαι .