origenes.contra-celsum 5.8
Ἐπεὶ δὲ φάσκομεν αὐτὸν συγκεχύσθαι ἔκ τινων παρακουσμάτων , φέρε καὶ ταῦτα ἡμεῖς κατὰ τὸ δυνατὸν ἡμῖν τρανώσωμεν καὶ παραστήσωμεν ὅτι , Κέλσου νομίζοντος Ἰουδαϊκὸν εἶναι τὸ προσκυνεῖν οὐρανῷ καὶ τοῖς ἐν αὐτῷ ἀγγέλοις , οὐκ Ἰουδαϊκὸν μὲν τὸ τοιοῦτον , παραβατικὸν δὲ ἰουδαϊσμοῦ ἐστιν , ὥσπερ καὶ τὸ προσκυνεῖν ἡλίῳ καὶ σελήνῃ καὶ ἄστροις ἀλλὰ καὶ τοῖς ἀγάλμασιν . εὑρήσεις γοῦν μάλιστα ἐν τῷ Ἱερεμίᾳ τὸν τοῦ θεοῦ λόγον , διὰ τοῦ προφήτου μεμφόμενον τῷ Ἰουδαίων λαῷ ὡς προσκυνοῦντι τὰ τοιαῦτα καὶ θύοντι „ τῇ βασιλίσσῃ τοῦ οὐρανοῦ “ καὶ „ πάσῃ τῇ στρατιᾷ τοῦ οὐρανοῦ . “ δηλοῦσι δὲ καὶ οἱ Χριστιανῶν λόγοι , κατηγοροῦντες τῶν ἐν Ἰουδαίοις ἁμαρτανομένων , ὅτι θεοῦ ἐγκαταλιπόντος τὸν λαὸν ἐκεῖνον ἐπί τισιν ἁμαρτήμασι καὶ ταῦτ᾿ αὐτοῖς ἡμαρτάνετο . ἐν μὲν γὰρ ταῖς Πράξεσι γέγραπται τῶν ἀποστόλων περὶ Ἰουδαίων ὅτι „ ἔστρεψε δὲ ὁ θεὸς καὶ παρέδωκεν αὐτοὺς λατρεύειν τῇ στρατιᾷ τοῦ οὐρανοῦ , καθὼς γέγραπται ἐν βίβλῳ τῶν προφητῶν · μὴ σφάγια καὶ θυσίας προσηνέγκατέ μοι ἐν τῇ ἐρήμῳ τεσσαράκοντα ἔτη , οἶκος Ἰσραὴλ , καὶ ἀνελάβετε τὴν σκηνὴν Μολὸχ καὶ τὸ ἄστρον τοῦ θεοῦ ῾Ρομφᾶ . τοὺς τύπους , οὓς ἐποιήσατε προσκυνεῖν αὐτοῖς ; “ παρὰ δὲ τῷ Παύλῳ , ἀκριβῶς τὰ Ἰουδαίων παιδευθέντι καὶ ὕστερον ἐκ παραδόξου ἐπιφανείας Ἰησοῦ χριστιανίσαντι . τοιαῦτ᾿ ἐν τῇ πρὸς Κολασσαεῖς λέλεκται · „ μηδεὶς ὑμᾶς καταβραβευέτω θέλων ἐν ταπεινοφροσύνῃ καὶ θρησκείᾳ τῶν ἀγγέλων , ἃ ἑώρακεν ἐμβατεύων , εἰκῇ φυσιούμενος ὑπὸ τοῦ νοὸς τῆς σαρκὸς αὐτοῦ , καὶ οὐ κρατῶν τὴν κεφαλὴν , ἐξ οὗ πᾶν τὸ σῶμα διὰ τῶν ἁφῶν καὶ συνδέσμων ἐπιχορηγούμενον καὶ συμβιβαζόμενον αὔξει τὴν αὔξησιν τοῦ θεοῦ . “ ταῦτα δὲ μήτ᾿ ἀναγνοὺς μήτε μαθὼν ὁ Κέλσος οὐκ οἶδ᾿ ὅπως πεποίηκεν ὡς οὐ παρανομοῦντας Ἰουδαίους προσκυνεῖν τῷ οὐρανῷ καὶ τοῖς ἐν αὐτῷ ἀγγέλοις .
Lemmas: ἐπεί δέ φάσκω αὐτός συγχέω ἐκ τις παράκουσμα , φέρω καί οὗτος ἐγώ κατά ὁ δυνατός ἐγώ τρανόω καί παρίστημι ὅτι , ξελσυς νομίζω Ἰουδαικός εἰμί ὁ προσκυνέω οὐρανός καί ὁ ἐν αὐτός ἄγγελος , οὐ Ἰουδαικός μέν ὁ τοιοῦτος , παραβατικός δέ ἰουδαϊσμός εἰμί , ὥσπερ καί ὁ προσκυνέω ἥλιος καί σελήνη καί ἄστρον ἀλλά καί ὁ ἄγαλμα . εὑρίσκω γοῦν μάλα ἐν ὁ Ἱερεμίας ὁ ὁ θεός λόγος , διά ὁ προφήτης μέμφομαι ὁ Ἰουδαῖος λαός ὡς προσκυνέω ὁ τοιοῦτος καί θύω „ ὁ βασίλισσα ὁ οὐρανός “ καί „ πᾶς ὁ στρατιά ὁ οὐρανός . “ δηλόω δέ καί ὁ Χριστιανός λόγος , κατηγορέω ὁ ἐν Ἰουδαῖος ἁμαρτάνω , ὅτι θεός ἐγκαταλείπω ὁ λαός ἐκεῖνος ἐπί τις ἁμάρτημα καί οὗτος αὐτός ἁμαρτάνω . ἐν μέν γάρ ὁ Πρᾶξις γράφω ὁ ἀπόστολος περί Ἰουδαῖος ὅτι „ στρέφω δέ ὁ θεός καί παραδίδωμι αὐτός λατρεύω ὁ στρατιά ὁ οὐρανός , καθώς γράφω ἐν βίβλος ὁ προφήτης · μή σφάγιον καί θυσία προσφέρω ἐγώ ἐν ὁ ἐρῆμος τεσσαράκοντα ἔτος , οἶκος Ἰσραήλ , καί ἀναλαμβάνω ὁ σκηνή Μολόχ καί ὁ ἄστρον ὁ θεός ῾Ρομφᾶ . ὁ τύπος , ὅς ποιέω προσκυνέω αὐτός ; “ παρά δέ ὁ Παῦλος , ἀκριβής ὁ Ἰουδαῖος παιδεύω καί ὕστερον ἐκ παράδοξος ἐπιφάνεια Ἰησοῦς χριστιανιθέω . τοιοῦτος ἐν ὁ πρός Κολασσαεύς λέγω · „ μηδείς σύ καταβραβεύω ἐθέλω ἐν ταπεινοφροσύνη καί θρησκεία ὁ ἄγγελος , ὅς ὁράω ἐμβατεύω , εἰκῇ φυσιόω ὑπό ὁ νόος ὁ σάρξ αὐτός , καί οὐ κρατέω ὁ κεφαλή , ἐκ ὅς πᾶς ὁ σῶμα διά ὁ ἁφή καί σύνδεσμος ἐπιχορηγέω καί συμβιβάζω αὐξάνω ὁ αὔξησις ὁ θεός . “ οὗτος δέ μήτε ἀναγιγνώσκω μήτε μανθάνω ὁ ξελσυς οὐ οἶδα ὅπως ποιέω ὡς οὐ παρανομέω Ἰουδαῖος προσκυνέω ὁ οὐρανός καί ὁ ἐν αὐτός ἄγγελος .