origenes.contra-celsum 4.99
Ἐπεὶ ουν τούτοις πᾶσιν ἐπιφέρει ὁ Κέλσος τό · οὔκουν ἀνθρώπῳ πεποίηται τὰ πάντα , ὥσπερ οὐδὲ λέοντι οὐδὲ ἀετῷ οὐδὲ δελφῖνι , ἀλλ᾿ ὅπως ὅδε ὁ κόσμος ὡς ἂν θεοῦ ἔργον ὁλόκληρον καὶ τέλειον ἐξ ἁπάντων γένηται · τούτου χάριν μεμέτρηται τὰ πάντα , οὐκ ἀλλήλων ἀλλ᾿ , εἰ μὴ πάρεργον , [ ἀλλὰ ] τοῦ ὅλου . καὶ μέλει τῷ θεῷ τοῦ ὅλου , καὶ τοῦτ᾿ οὔ ποτ᾿ ἀπολείπει πρόνοια , οὐδὲ κάκιον γίνεται , οὐδὲ διὰ χρόνου πρὸς ἑαυτὸν ὁ θεὸς ἐπιστρέφει , οὐδ᾿ ἀνθρώπων ἕνεκα ὀργίζεται , ὥσπερ οὐδὲ πιθήκων οὐδὲ μυῶν · οὐδὲ τούτοις ἀπειλεῖ , ὧν ἕκαστον ἐν τῷ μέρει τὴν αὐτοῦ μοῖραν εἴληφε · φέρε κἂν διὰ βραχέων πρὸς ταῦτ᾿ ἀπαντήσωμεν . οἶμαι δὴ ἀποδεδειχέναι ἐκ τῶν προειρημένων , πῶς ἀνθρώπῳ καὶ παντὶ λογικῷ τὰ πάντα πεποίηται · προηγουμένως γὰρ διὰ τὸ λογικὸν ζῷον τὰ πάντα δεδημιούργηται . Κέλσος μὲν οὖν λεγέτω ὅτι οὕτως οὐκ ἀνθρώπῳ ( ὡς ) οὐδὲ λέοντι οὐδ᾿ οἷς ὀνομάζει · ἡμεῖς δ᾿ ἐροῦμεν · οὐ λέοντι ὁ δημιουργὸς οὐδ᾿ ἀετῷ οὐδὲ δελφῖνι ταῦτα πεποίηκεν , ἀλλὰ πάντα διὰ τὸ λογικὸν ζῷον , καὶ ὅπως [ ἂν ] ὅδε ὁ κόσμος ὡς ἂν θεοῦ ἔργον ὁλόκληρον καὶ τέλειον ἐξ ἁπάντων γένηται . τούτῳ γὰρ συγκαταθετέον ( ὡς ) καλῶς εἰρημένῳ . μέλει δὲ τῷ θεῷ οὐχ , ὡς Κέλσος οἴεται , μόνου τοῦ ὅλου ἀλλὰ παρὰ τὸ ὅλον ἐξαιρέτως παντὸς λογικοῦ . καὶ οὐδέ ποτε ἀπολείψει πρόνοια τὸ ὅλον · οἰκονομεῖ γὰρ , κἂν κάκιον γίνηται διὰ τὸ λογικὸν ἁμαρτάνον μέρος τι τοῦ ὅλου , καθάρσιον αὐτοῦ ποιεῖν καὶ διὰ χρόνου ἐπιστρέφειν τὸ ὅλον πρὸς ἑαυτόν . ἀλλ᾿ οὐδὲ πιθήκων μὲν ἕνεκα ὀργίζεται οὐδὲ μυῶν · ἀνθρώποις δὲ ἐπάγει , ἅτε παραβᾶσι τὰς φυσικὰς ἀφορμὰς , δίκην καὶ κόλασιν , καὶ τούτοις διὰ προφητῶν ἀπειλεῖ καὶ διὰ τοῦ ἐπιδημήσαντος ὅλῳ τῷ γένει τῶν ἀνθρώπων σωτῆρος · ἵνα διὰ τῆς ἀπειλῆς ἐπιστραφῶσι μὲν οἱ ἀκούσαντες , οἱ δὲ ἀμελήσαντες τῶν ἐπιστρεπτικῶν λόγων δίκας κατ᾿ ἀξίαν τίσωσιν , ἃς πρέπον θεὸν ἐπιτιθέναι κατὰ τὸ ἑαυτοῦ συμφερόντως τῷ παντὶ βούλημα τοῖς τοιαύτης καὶ οὕτως ἐπιπόνου δεομένοις θεραπείας καὶ διορθώσεως . ἀλλὰ γὰρ καὶ τοῦ τετάρτου τόμου αὐτάρκη περιγραφὴν εἰληφότος , αὐτοῦ που καταπαύσομεν τὸν λόγον . θεὸς δὲ δῴη διὰ τοῦ υἱοῦ αὐτοῦ , ὅς ἐστι θεὸς λόγος καὶ σοφία καὶ ἀλήθεια καὶ δικαιοσύνη καὶ πᾶν ὅ τι ποτὲ θεολογοῦσαι περὶ αὐτοῦ φασιν αἱ ἱεραὶ γραφαὶ , ἄρξασθαι ἡμᾶς καὶ τοῖ πέμπτου τόμου ἐπ᾿ ὠφελείᾳ τῶν ἐντευξομένων καὶ διανύσαι κἀκεῖνον μετὰ τῆς τοῦ λόγου αὐτοῦ εἰς τὴν ἡμετέραν ψυχὴν ἐπιδημίας καλῶς .
Lemmas: ἐπεί οὖν οὗτος πᾶς ἐπιφέρω ὁ ξελσυς ὁ · οὔκουν ἄνθρωπος ποιέω ὁ πᾶς , ὥσπερ οὐδέ λέων οὐδέ ἀετός οὐδέ δελφίς , ἀλλά ὅπως ὅδε ὁ κόσμος ὡς ἄν θεός ἔργον ὁλόκληρος καί τέλειος ἐκ ἅπας γίγνομαι · οὗτος χάριν μετρέω ὁ πᾶς , οὐ ἀλλήλων ἀλλά , εἰ μή πάρεργον , [ ἀλλά ] ὁ ὅλος . καί μέλω ὁ θεός ὁ ὅλος , καί οὗτος οὐ ποτέ ἀπολείπω πρόνοια , οὐδέ κακός γίγνομαι , οὐδέ διά χρόνος πρός ἑαυτοῦ ὁ θεός ἐπιστρέφω , οὐδέ ἄνθρωπος ἕνεκα ὀργίζω , ὥσπερ οὐδέ πίθηκος οὐδέ μῦς · οὐδέ οὗτος ἀπειλέω , ὅς ἕκαστος ἐν ὁ μέρος ὁ αὐτός μοῖρα λαμβάνω · φέρω ἐάν διά βραχύς πρός οὗτος ἀπαντάω . οἴομαι δή ἀποδείκνυμι ἐκ ὁ προλέγω , πῶς ἄνθρωπος καί πᾶς λογικός ὁ πᾶς ποιέω · προηγέομαι γάρ διά ὁ λογικός ζῷον ὁ πᾶς δημιουργέω . ξελσυς μέν οὖν λέγω ὅτι οὕτως οὐ ἄνθρωπος ( ὡς ) οὐδέ λέων οὐδέ ὅς ὀνομάζω · ἐγώ δέ λέγω · οὐ λέων ὁ δημιουργός οὐδέ ἀετός οὐδέ δελφίς οὗτος ποιέω , ἀλλά πᾶς διά ὁ λογικός ζῷον , καί ὅπως [ ἄν ] ὅδε ὁ κόσμος ὡς ἄν θεός ἔργον ὁλόκληρος καί τέλειος ἐκ ἅπας γίγνομαι . οὗτος γάρ συγκαταθετέω ( ὡς ) καλός λέγω . μέλω δέ ὁ θεός οὐ , ὡς ξελσυς οἴομαι , μόνος ὁ ὅλος ἀλλά παρά ὁ ὅλος ἐξαιρετός πᾶς λογικός . καί οὐδέ ποτέ ἀπολείπω πρόνοια ὁ ὅλος · οἰκονομέω γάρ , ἐάν κακός γίγνομαι διά ὁ λογικός ἁμαρτάνω μέρος τις ὁ ὅλος , καθάρσιος αὐτός ποιέω καί διά χρόνος ἐπιστρέφω ὁ ὅλος πρός ἑαυτοῦ . ἀλλά οὐδέ πίθηκος μέν ἕνεκα ὀργίζω οὐδέ μῦς · ἄνθρωπος δέ ἐπάγω , ἅτε παραβαίνω ὁ φυσικός ἀφορμή , δίκη καί κόλασις , καί οὗτος διά προφήτης ἀπειλέω καί διά ὁ ἐπιδημέω ὅλος ὁ γένος ὁ ἄνθρωπος σωτήρ · ἵνα διά ὁ ἀπειλή ἐπιστρέφω μέν ὁ ἀκούω , ὁ δέ ἀμελέω ὁ ἐπιστρεπτικός λόγος δίκη κατά ἀξία τίνω , ὅς πρέπω θεός ἐπιτίθημι κατά ὁ ἑαυτοῦ συμφερόντως ὁ πᾶς βούλημα ὁ τοιοῦτος καί οὕτως ἐπίπονος δέω θεραπεία καί διόρθωσις . ἀλλά γάρ καί ὁ τέταρτος τόμος αὐτάρκης περιγραφή λαμβάνω , αὐτός που καταπαύω ὁ λόγος . θεός δέ δίδωμι διά ὁ υἱός αὐτός , ὅς εἰμί θεός λόγος καί σοφία καί ἀλήθεια καί δικαιοσύνη καί πᾶς ὅς τις ποτέ θεολογέω περί αὐτός φημί ὁ ἱερός γραφή , ἄρχω ἐγώ καί σύ πέμπτος τόμος ἐπί ὠφέλεια ὁ ἐντεύχω καί διανύω ἐκεῖνος μετά ὁ ὁ λόγος αὐτός εἰς ὁ ἡμέτερος ψυχή ἐπιδημία καλός .