origenes.commentarium-in-evangelium-matthaei-lib-12-17 13.26
Ὁρᾶτε μὴκαταφρονή - σητε ἑνὸς τῶν μικρῶν τούτων . δοκεῖ μοι ὅτι ὥσπερ ἐν τοῖς ἀνθρω - πίνοις σώμασίν ἐστι μεγέθη διάφορα , ὠς τινὶς μὲν αὐτῶν εἶναι μικροὺς ἐτέρους δὲ μεγάλους καὶ ἄλλους <τοὺς> μεταξύ , καὶ πάλιν εἶναι μικρῶν διαξορὰς ἐπὶ πλεῖον καὶ ἔλαττον ὄντων μικρῶν , ὁμοίως καὶ μεγάλων , καὶ τῶν μετα - εύ , οὕτως καὶ ἐν ταῖς τῶν ἀνθρώπων ψυχαὶς ἐστί τινα χαρακτηρίζοντα τὴν μικρότητα αὐτῶν καὶ ἄλλα τὴν ( ἵν’ οὕτως εἴπω ) μεγαλότητα καὶ ἁπαξαπλῶς<ἄλλα>ἀνάλογον τοῖς σωματικοὶς τὴν μεταξύτητα . ἀλλ’ ἐπὶ μὲν τῶν σωμάτων οὐ παρὰ τὴν αἰτίαν τοῦ ἀνθρώπου , ἀλλὰ παρὰ τοὺς σπερματικοὺς λόγους ὁ μέν τίς ἐστι βραχὺς καὶ μικρός , ὁ δὲ μέγας , ὁ δὲ μεταζύ . ἐπὶ δὲ τῶν ψυχῶν καὶ τὸ ἐφ’ ἡμῖν καὶ αἱ τοιαίδε πράξεις καὶ τὸ τοιοῦτον ἦθος τὴν αἰτίαν ἔχει τοῦ μέγαν τινὰ εἶναι ἢ μικρὸν ἢ ἐν τοῖς μεταξὺ τυλχάνειν · καὶ ἔστιν ἐκ τοῦ ἐφ’ ἡμῖν ἤτοι προκόπτειν τῇ ἡλικίᾳ ἐπιδιδόντα εἰς μέγεθος ἣ μὴ προκόπτοντα εἶναι βραχύν . καὶ οὕτω γε ἀκούω περὶ τοῦ σωτῆρος ἀναλαβόντος καὶ ἀνθρωπίνην ψυχὴν τὸ » ὁ Ἰησοῦς προέκπτεν « . ὡς γὰρ ἐκ τοῦ ἐφ᾿ ἡμῖν τῆς ψυχῆς αὐτοῦ ἦν ἡ » ἐν σοφίᾳ « προκοπὴ » καὶ χάριτι « , οὕτως καὶ ἐν » ἡλικίᾳ « · καὶ ὁ ἀπόστολος · » μέχρι καταντήσωμεν πάντες εἰς ἄνδρα τέλειον , εἰς μέτρον ἡλικίας τοῦ πληρώματος τοῦ Χριστοῦ « . καταντᾶν γὰρ εἰς ἄνδρα καὶ τοῦτο[ν ] τέλειον , » κατὰ τὸν ἔσω ἄνθρωπον « νομιστέον , τὸν διαβάντα τὰ τοῦ νηπίου καὶ φθάσαντα ἐπὶ τὸν ἄνδρα καὶ καταργήσαντα » τὰ τοῦ νηπίου « καὶ ἁπαξαπλῶς τελειώσαντα τὰ τοῦ ἀνδρός . οὕτω δ᾿ ὑποληπτέον εἶναί τι καὶ μέτρον πνευματικῆς ἡλικίας , ἐφ᾿ ὃ ἡ τελειοτάτη δύνται φθάσαι ψυχὴ ἐκ τοῦ μεγαλύνειν τὸν κύριον καὶ μεγάλη γίνεσθαι . Οὕτως οὖν καὶ μεγάλοι μὲν περὶ ὧν τοῦτ᾿ ἀναγέγραπται γεγόνασιν , Ἰσαὰκ καὶ Μωσῆς καὶ Ἰωάννης | καὶ αὐτὸς ἐπὶ πᾶσιν ὁ σωτήρ · καὶ Röm . 7 , 22 – 19 I . Kor . 13 , 11 – 28 Vgl . Luc . 1 , 46 30 οὕτως οὖν ] kürzt gegen lat . γὰρ περὶ αὐτοῦ ὁ Γαβριὴλ εἶπε τὸ » ἔσται μέγας « . μεκροὶ δὲ τὰ » ἀρτιγέννητα βρέφη « <ἐν Χριστῷ *** » ἀρτιγέννητα βρέφη«> , » λογικὸν ἄδολον γάλα « ἐπιποθοῦντα , οἵτινες καὶ τῶν παρὰ τῷ Ἡσαΐᾳ λεγομένων τιθηνῶν δέονται καὶ τροφῶν , λέγοντι περὶ τῆς ἀπὸ τῶν ἐθνῶν κλήσεως · » καὶ ἄξουσι τοὺς υἱοὺς ἐν κόλπῳ , τὰς δὲ θυγατέρας ἐπὶ τῶν ὤμων ἀροῦςι , καὶ ἔσονται βασιλεῖς τιθηνοί σου , αἱ δὲ ἄρχαυσαι αὐτῶν τροφοί σου « . ἐπιστήσεις οὖν διὰ ταῦτα καὶ τῷ μὴ καταφρονήσητε ἑνὸς τῶν μικρῶν , μήποτε οἱ ἄγγελοι αὐτῶν οἰ ἄγοντες αὐτούς εἰσιν » ἐν κόλπῳ « , ἐπὰν ὦσιν υἱοί , ἀλλὰ καὶ ἐπὶ τῶν » ὤμων « αἴροντες τὰς λεγομένας » θυγατέρας « , καὶ ἀπὸ τούτων εἰσὶ » τιθηνοὶ « μὲν οἱ λεγόμενοι » βασιλεῖς « , » τροφοὶ « δὲ αἰ ὀνομαζόμεναι » ἄρχουσαι « . καὶ ἐπεὶ οἱ δεικνύμενοι ὑπὸ τοῦ σωτῆρος ἡμῶν μικροὶ ὡς ὐπὸ τροφῶν καὶ τιθηνῶν οἰκονομοῦνται , διὰ τοῦτ´ οἶμαι καὶ Μωςέα , πιστεύοντα ἐν τῇ τῶν μεγάλων ἤδη τετάχθαι χώρᾳ , εἰρηκέναι πρὸς τὸ » ὁ ἄγγελός μου προπορεύ - σεται ὑμῶν « τὸ » εἰ μὴ αὐτὸς συμπορεύῃ μετ’ ἐμοῦ , μή με ἀναγάγῃς ἐντεῦθεν « · εἴπερ γὰρ ὁ μικρὸς μὲν καὶ » κληρονόμος « — ᾗ » νήπιος « δὲ ὡς μηδὲν διαφέρων » δούλου « ( ὅτε ἐστὶ νήπιος ) καὶ ᾗ μικρός ἐστι — τὸ τῆς » δουλείας εἰς φόβον « ἔχει πνεῦμα , ὁ δὲ μηδαμῶς ἔτι τοιοῦτος , οὐκέτι μὲν τὸ τῆς » δουλείας « , ἤδη δὲ τὸ τῆς » υἱοθεςίας « , ὅτε » ἡ τελεία ἀγάπη ἔξω βάλλει τὸν φόβον « , δῆλον ἔσται σοι , ὅτι κατὰ ταῦτα παρευβάλλειν λέγεται ὁ » ἄγγελος κυρίου κύκλῳ τῶν φοβουμένων αὐτὸν « καὶ ῥύεσθαι » αὐτούς « . ἐπιστήσεις δὲ κατὰ ταῦτα καὶ εἰ μικρῶν μέν εἰσιν ἄγγελοι τῶν πνεύματι » δουλείας [ τῶν ] εἰς φόβον « ἀγομένων ( ἐπεὶ » παρεμβάλλει ἄγγελος κυρίου κύκλῳ τῶν φοβουμένων αὐτὸν καὶ ῥύεται αὐτούς « ) , μεγάλων δὲ ὁ τῶν ἀγγέλων μείζων κύριος ( ὅστις λέγοι ἂν περὶ ἑνὸς ἑκάστου αὐτῶν τὸ » μετ’ αὐτοῦ εἰμι ἐν θηίψει « ) . καὶ ὅσον μέν ἐσμεν ἀτελελῖς καὶ δεόμενοι τοῦ βοηθοῦντος ἡμῖν πρὸς τὸ ῥυσθῆναι ἀπὸ κακῶν , ἀγγέλου δεόμεθα περὶ οὗ ἔλεγεν ὁ Ἰακὼβ τὸ » ὁ ἄγγελος ὁ ῥυόμενός με ἐκ πάντων τῶν κακῶν « · τελειωθέντες δὲ καὶ διελθόντες τὸ ὑπὸ » τιθηνοὺς « εἶναι καὶ » τροφοὺς « καὶ » οἰκονόμους « καὶ » ἐπιτρόπους « , χωροῦμεν ἤδη ὑπ’ αὐτῷ οἰκονομεῖσθαι τῷ κυρίῳ .
Lemmas: ὁράω μὴκαταφρονή - σός εἷς ὁ μικρός οὗτος . δοκέω ἐγώ ὅτι ὥσπερ ἐν ὁ ἀνθρω - πίνω σῶμα εἰμί μέγεθος διάφορος , ὡς τίς μέν αὐτός εἰμί μικρός ἕτερος δέ μέγας καί ἄλλος ὁ μεταξύ , καί πάλιν εἰμί μικρός διαξοηρα ἐπί πολύς καί ἐλαχύς εἰμί μικρός , ὅμοιος καί μέγας , καί ὁ μετά - εὖ , οὕτως καί ἐν ὁ ὁ ἄνθρωπος ψυχή εἰμί τις χαρακτηρίζω ὁ μικρότης αὐτός καί ἄλλος ὁ ( ἵνα οὕτως λέγω ) μεγαλότης καί απαξαπλως<αλλα>αναλογος ὁ σωματικός ὁ μεταξύτης . ἀλλά ἐπί μέν ὁ σῶμα οὐ παρά ὁ αἰτία ὁ ἄνθρωπος , ἀλλά παρά ὁ σπερματικός λόγος ὁ μέν τις εἰμί βραχύς καί μικρός , ὁ δέ μέγας , ὁ δέ μεταζύ . ἐπί δέ ὁ ψυχή καί ὁ ἐπί ἐγώ καί ὁ τοιόσδε πρᾶξις καί ὁ τοιοῦτος ἦθος ὁ αἰτία ἔχω ὁ μέγας τις εἰμί ἤ μικρός ἤ ἐν ὁ μεταξύ τυλχάνειν · καί εἰμί ἐκ ὁ ἐπί ἐγώ ἤτοι προκόπτω ὁ ἡλικία ἐπιδίδωμι εἰς μέγεθος ἤ μή προκόπτω εἰμί βραχύς . καί οὕτως γε ἀκούω περί ὁ σωτήρ ἀναλαμβάνω καί ἀνθρώπινος ψυχή ὁ » ὁ Ἰησοῦς προκόπτω « . ὡς γάρ ἐκ ὁ ἐπί ἐγώ ὁ ψυχή αὐτός εἰμί ὁ » ἐν σοφία « προκοπή » καί χάρις « , οὕτως καί ἐν » ἡλικία « · καί ὁ ἀπόστολος · » μέχρι καταντάω πᾶς εἰς ἀνήρ τέλειος , εἰς μέτρον ἡλικία ὁ πλήρωμα ὁ Χριστός « . καταντάω γάρ εἰς ἀνήρ καί τοῦτος ] τέλειος , » κατά ὁ ἔσω ἄνθρωπος « νομίζω , ὁ διαβαίνω ὁ ὁ νήπιος καί φθάνω ἐπί ὁ ἀνήρ καί καταργέω » ὁ ὁ νήπιος « καί ἁπαξαπλῶς τελειόω ὁ ὁ ἀνήρ . οὕτως δέ ὑπολαμβάνω εἰμί τις καί μέτρον πνευματικός ἡλικία , ἐπί ὅς ὁ τέλειος δύω φθάνω ψυχή ἐκ ὁ μεγαλύνω ὁ κύριος καί μέγας γίγνομαι . οὕτως οὖν καί μέγας μέν περί ὅς οὗτος ἀναγράφω γίγνομαι , Ἰσαάκ καί Μωσῆς καί Ἰωάννης | καί αὐτός ἐπί πᾶς ὁ σωτήρ · καί Röm . 7 , 22 – 19 I . Kor . 13 , 11 – 28 Vgl . Luc . 1 , 46 30 οὕτως οὖν ] kürzt gegen lat . γάρ περί αὐτός ὁ Γαβριήλ λέγω ὁ » εἰμί μέγας « . μεκροὶ δέ ὁ » ἀρτιγέννητος βρέφος « ἐν Χριστός *** » ἀρτιγέννητος βρέφη«> , » λογικός ἄδολος γάλα « ἐπιποθέω , ὅστις καί ὁ παρά ὁ Ἠσαΐας λέγω τιθήνη δέω καί τροφή , λέγω περί ὁ ἀπό ὁ ἔθνος κλῆσις · » καί ἄγω ὁ υἱός ἐν κόλπος , ὁ δέ θυγάτηρ ἐπί ὁ ὦμος ἀείρω , καί εἰμί βασιλεύς τιθηνός σύ , ὁ δέ ἄρχω αὐτός τροφός σύ « . ἐφίστημι οὖν διά οὗτος καί ὁ μή καταφρονέω εἷς ὁ μικρός , μήποτε ὁ ἄγγελος αὐτός ὁ ἄγω αὐτός εἰμί » ἐν κόλπος « , ἐπάν εἰμί υἱός , ἀλλά καί ἐπί ὁ » ὦμος « ἀείρω ὁ λέγω » θυγάτηρ « , καί ἀπό οὗτος εἰμί » τιθηνός « μέν ὁ λέγω » βασιλεύς « , » τροφός « δέ ὁ ὀνομάζω » ἄρχω « . καί ἐπεί ὁ δείκνυμι ὑπό ὁ σωτήρ ἐγώ μικρός ὡς ὑπό τροφή καί τιθήνη οἰκονομέω , διά τοῦ οἴομαι καί Μωϋσῆς , πιστεύω ἐν ὁ ὁ μέγας ἤδη τάσσω χώρα , λέγω πρός ὁ » ὁ ἄγγελος ἐγώ προπορεύω - σέτα σύ « ὁ » εἰ μή αὐτός συμπορεύομαι μετά ἐγώ , μή ἐγώ ἀνάγω ἐντεῦθεν « · εἴπερ γάρ ὁ μικρός μέν καί » κληρονόμος « — ᾗ » νήπιος « δέ ὡς μηδείς διαφέρω » δοῦλος « ( ὅτε εἰμί νήπιος ) καί ᾗ μικρός εἰμί — ὁ ὁ » δουλεία εἰς φόβος « ἔχω πνεῦμα , ὁ δέ μηδαμῶς ἔτι τοιοῦτος , οὐκέτι μέν ὁ ὁ » δουλεία « , ἤδη δέ ὁ ὁ » υἱοθεσία « , ὅτε » ὁ τέλειος ἀγάπη ἔξω βάλλω ὁ φόβος « , δῆλος εἰμί σύ , ὅτι κατά οὗτος παραβάλλω λέγω ὁ » ἄγγελος κύριος κύκλος ὁ φοβέω αὐτός « καί ἐρύω » αὐτός « . ἐφίστημι δέ κατά οὗτος καί εἰ μικρός μέν εἰμί ἄγγελος ὁ πνεῦμα » δουλεία [ ὁ ] εἰς φόβος « ἄγω ( ἐπεί » παρεμβάλλω ἄγγελος κύριος κύκλος ὁ φοβέω αὐτός καί ἐρύω αὐτός « ) , μέγας δέ ὁ ὁ ἄγγελος μέγας κύριος ( ὅστις λέγω ἄν περί εἷς ἕκαστος αὐτός ὁ » μετά αὐτός εἰμί ἐν θηίψει « ) . καί ὅσος μέν εἰμί ἀτελής καί δέω ὁ βοηθέω ἐγώ πρός ὁ ἐρύω ἀπό κακός , ἄγγελος δέω περί ὅς λέγω ὁ Ἰακώβ ὁ » ὁ ἄγγελος ὁ ἐρύω ἐγώ ἐκ πᾶς ὁ κακός « · τελειόω δέ καί διέρχομαι ὁ ὑπό » τιθηνός « εἰμί καί » τροφός « καί » οἰκονόμος « καί » ἐπίτροπος « , χωρέω ἤδη ὑπό αὐτός οἰκονομέω ὁ κύριος .