origenes.commentarium-in-evangelium-matthaei-lib-12-17 12.15
Τότε διεστείλατο τοῖς μαθηταῖς αὐτοῦ ἵνα μηδενὶ εἴπωσιν ὅτι αὐτός ἐστιν ὁ Χριστός ( 16 . 20 [ — 23 ] ) . Ἀνωτέρω μὲν γέγραπται ὅτι » τούτους τοὺς δώδεκα ἀπέστειλεν ὁ Ἰησοῦς λέγων αὐτοῖς · εἰς ὁδὸν ἐθνῶν μὴ ἀπέλθητε « καὶ ὅσα ἑξῆς ἀναγέγραπται εἰρηκέναι οὐτοῖς , πέμπων αὐτοὺς ἐπὶ τὴν ἀποστολήν . ἆρα οὖν τὸ τῶν ἀποστόλων ἤδη Ποιοῦντας ἔργον αὐτοὺς ἐβούλετο <καὶ> κηρύσσειν οὐτὸς εἴη ὁ Χριστός ; εἴτε γὰρ ἐβούλετο , ἄξιον ζητῆσαι τί δήποτε νῦν διαστέλλεται τοῖς μαθηταῖς ἵνα μὴ εἴπωσιν ὅτι αὐτὸς εἴη ὁ Χριστός ; εἴτε μὴ ἐβούλετο , πῶς δύναται σώζεσθαι τὰ τῆς ἀποστολῆς ; καὶ ταῦτα δ’ ἄν τις ζητήσαι κατὰ τὸν τόπον · ἆρα ἀποστέλλων τοὺς δώδεκα οὐκ ἀπέστελλεν αὐτοὺς φρονοῦντας ὅτι αὐτὸς εἴη ὁ Χριστός ; εἰ δὲ τοῦτο ἐφρόνουν οἱ δώδεκα , δηλονότι καὶ ὁ Πέτρος · πῶς οὖν μακαρίζεται νῦν ἐμφαίνει γὰρ ἡ λέξις διὰ τούτων ὅτι νῦν πρῶτον αὐτὸν ὡμολόγησεν ὁ Πέτρος Χριστὸν υἱὸν τοῦ θεοῦ τοῦ ζῶντος « . ὁ μὲν οἶν Ματθαῖος πεποίηκε κατά τινα τῶν ἀντιγράφων τὸ τότε διεστείλατο τοῖς μαθηταῖς ἴνα μηδενὶ εἴπωσιν ὅτι αὐτός ἐστιν ὁ Χριστός , ὁ δὲ Μᾶρκος » ἐπετίμησεν αὐτοῖς « φησιν ἵνα μηδενὶ λέγωσι περὶ αὐτοῦ « , ὁ δὲ Λουκᾶς » ἐπιτιμήσας « φησὶν » αὐτοῖς παρήγγειλε μηδενὶ λέγειν τοῦτο « — τί δὲ » τοῦτο « ἢ ὅτι καὶ κατ’ αὐτὸν ἀποκριθεὶς ὁ Πέτρος εἶπε ( πρὸς » τίνα με λέγετε εἶναι « ; ) · » τὸν Χριστὸν τοῦ θεοῦ « . ἰστέον μέντοι ὅτι τινὰ τῶν ἀντιγράφων τοῦ κατὰ Ματθαῖον ἔχει τὸ ἐπετίμησεν . ἡ μὲν οὖν ἐπαπάρησις δοκεῖ μοι εἶναι γενναιοτάτη · λύσις δὲ αὐτῆς ἀναντίρρητος ζητηθήτω , ἣν ὁ εὑρίσκων , ἐὰν ᾖ πιστικωτέρα τῶν ὑφ’ ἡμῶν λεχθησομένων ὡς ὑπὸ μετρίων , εἰς μέσον φερετω . Πρόσχες οὖν εἰ δύνασαι λέγειν ὅτι τὸ πιστεύεσθαι Ἰησοῦν εἶναι τὸν Χριστὸν ἔλαττόν ἐστι τοῦ γινώσκεσθαι τὸ πεπιστευμένον · τάχα δὲ καὶ τοῦ γινώσκεσθαι Ἰησοῦν εἶναι τὸν Χριστὸν διαφορά ἐστιν , οὐ παντὸς τοῦ γινώσκοντος ὁμοίως οὐτὸν γινώσκοντος . ὅτι μέν οὖν τὸ πιστεύεσθαι χωρὶς γνώσεως ἔλαττόν ἐστι τοῦ γινώσκεσθαι , δῆλον ἐκ τοῦ κατὰ Ἰωάννην · » *** ἐὰν μείνητε ἐν τῲ λόγῳ τῷ ἐμῷ , γνώσεσθε τὴν ἀλήθειαν , καὶ ἡ ἀλήθεια ἐλευθερώσει ὑμᾶς « . ὅτι δὲ καὶ τοῦ γινώσκεσθαι Ἰησοῦν εἶναι τὸν Χριστὸν διαφορά ἐστιν , οὐκ ἐπίσης τῶν γινωσκόντων γινωοκόντων αὐτόν , καὶ αὐτὴ μὲν ἡ ἐνάργεια τῷ κἂν ἐπὶ ποσὸν ἐπιστήσαντι παρίστησι τὸ πρᾶγμα · τίς γὰρ οὐκ ἂν ὁμολογήσαι ὅτι ( φέρ᾿ εἰπεῖν ) Τιμόθεος γινώακων Ἰησοῦν εἶναι τὸν Χριστὸν οὐκ ἐπὶ τοσοῦτον πεφώτιοτο εἰς τὴν περὶ αὐτοῦ γνῶσιν , ὅσον ὁ ἀπόστολος Ποῦλος πεφώτιοτο ; καὶ τοῦτο δ᾿ αὖ τίς οὐκ ἂν παραδέξαιτο ὅτι , κἂν πλείονες ἀληθεύοντες λέγωσι περὶ θεοῦ ὅτι » αὐτός μοι δέδωκε τῶν ὄντων γνῶσιν ἀφευδῆ « , οὐχ ὁμοίως τρανοῦντες καὶ καταλαμβάνοντες τὰ γινωσκώμενα οὐδὲ τῷ ἀριθμῷ τοσαῦτα γινώσκοντες τοῦτο ἐροῦσιν ; οὐ μόνον δἐ κατὰ τὴν διαφορὰν τοῦ γινώσκειν ἔστι τοὺς γινώσκοντας μὴ ὁμοίως γινώσκειν , ἀλλὰ καὶ κατὰ τὸ παραστῆσαν τὴν γνῶσιν , ὡς κατὰ τουτο του αποκαλυψαντος του πατρὸς τὸν υἱὸν ἐγνωκότα ὡς Πέτρος μεμαρτύρηται ἐγνωκέναι ) ἔχειν τὸν ἀνωτάτω μακαρισμόν . εἰ δὲ ὑγιῶς ἡμῖν ταῦτα εἴρηται , ἐπιστήσεις εἰ οἱ δώδεκα πρότερον μὲν ἐπίστευον οὐκ ἐγίνωσκον δέ , ἑξῆς δὲ τῷ πιστεύειν καὶ ἀρχὰς εἶχον τοῦ γινώσκειν καὶ ὀλιγώτερα περὶ αὐτοῦ ἐγίνωσκον , ὕστερον δὲ προὔκοπτον ἐν τῷ γινώσκειν , ὡς δύνασθαι χωρῆσαι τὴν ἀπὸ τοῦ πατρὸς γνῶσιν ἀποκαλύπτοντος τὸν υἱὸν — ἐν ὁποία καταστάσει ὁ Πέτρος ἦν ἡνίκα ἐμακαρίσθη · καὶ γὰρ μακαρίζεται οὐκ ἐπὶ τῷ εἰρηκέναι · » σὺ εἶ ὁ Χριστὸς « μόνον , ἀλλὰ μετὰ τῆς προσθήκης τῆς ὁ υἱὸς τοῦ θεοῦ τοῦ ζῶντος « . οἱ γοῦν ἀναγράψαντες Μᾶρκος καὶ Λουκᾶς ἀποκριθέντα τὸν Πέτρον εἰρηκέναι · σὺ εἶ ὁ Χριστὸς « καὶ μὴ προσθέντες τὸ παρὰ τῷ Ματθαίῳ κείμενον <»ὁ υἱὸς θεοῦ τοῦ ζῶντος « , διὰ τοῦτο> οὐκ ἀνέγραψαν τὸν ἐπὶ τῷ εἰρημένῳ μακαρισμὸν καὶ τὴν μετὰ τὸν μακαρισμὸν εὐλογίαν λέγουσαν τὸ σὺ εἶ Πέτρος « και τα εξης .
Lemmas: τότε διαστέλλω ὁ μαθητής αὐτός ἵνα μηδείς λέγω ὅτι αὐτός εἰμί ὁ Χριστός ( 16 . 20 [ — 23 ] ) . ἀνώτερος μέν γράφω ὅτι » οὗτος ὁ δώδεκα ἀποστέλλω ὁ Ἰησοῦς λέγω αὐτός · εἰς ὁδός ἔθνος μή ἀπέρχομαι « καί ὅσος ἑξῆς ἀναγράφω λέγω οὐτάω , πέμπω αὐτός ἐπί ὁ ἀποστολή . ἆρα οὖν ὁ ὁ ἀπόστολος ἤδη ποιέω ἔργον αὐτός βούλομαι καί κηρύσσω ους εἰμί ὁ Χριστός ; εἴτε γάρ βούλομαι , ἄξιος ζητέω τίς δήποτε νῦν διαστέλλω ὁ μαθητής ἵνα μή λέγω ὅτι αὐτός εἰμί ὁ Χριστός ; εἴτε μή βούλομαι , πῶς δύναμαι σῴζω ὁ ὁ ἀποστολή ; καί οὗτος δέ ἄν τις ζητέω κατά ὁ τόπος · ἆρα ἀποστέλλω ὁ δώδεκα οὐ ἀποστέλλω αὐτός φρονέω ὅτι αὐτός εἰμί ὁ Χριστός ; εἰ δέ οὗτος φρονέω ὁ δώδεκα , δηλονότι καί ὁ Πέτρος · πῶς οὖν μακαρίζω νῦν ἐμφαίνω γάρ ὁ λέξις διά οὗτος ὅτι νῦν πρῶτος αὐτός ὁμολογέω ὁ Πέτρος Χριστός υἱός ὁ θεός ὁ ζάω « . ὁ μέν οἶς Ματθαῖος ποιέω κατά τις ὁ ἀντίγραφος ὁ τότε διαστέλλω ὁ μαθητής ἵνα μηδείς λέγω ὅτι αὐτός εἰμί ὁ Χριστός , ὁ δέ Μάρκος » ἐπιτιμάω αὐτός « φημί ἵνα μηδείς λέγω περί αὐτός « , ὁ δέ Λουκᾶς » ἐπιτιμάω « φημί » αὐτός παραγγέλλω μηδείς λέγω οὗτος « — τίς δέ » οὗτος « ἤ ὅτι καί κατά αὐτός ἀποκρίνω ὁ Πέτρος λέγω ( πρός » τίς ἐγώ λέγω εἰμί « ; ) · » ὁ Χριστός ὁ θεός « . οἶδα μέντοι ὅτι τις ὁ ἀντίγραφος ὁ κατά Ματθαῖος ἔχω ὁ ἐπιτιμάω . ὁ μέν οὖν ἐπαπάρησις δοκέω ἐγώ εἰμί γενναῖος · λύσις δέ αὐτός ἀναντίρρητος ζητέω , ὅς ὁ εὑρίσκω , ἐάν εἰμί πιστικός ὁ ὑπό ἐγώ λέγω ὡς ὑπό μέτριος , εἰς μέσος φέρω . προέχω οὖν εἰ δύναμαι λέγω ὅτι ὁ πιστεύω Ἰησοῦς εἰμί ὁ Χριστός ἐλαχύς εἰμί ὁ γιγνώσκω ὁ πιστεύω · τάχα δέ καί ὁ γιγνώσκω Ἰησοῦς εἰμί ὁ Χριστός διαφορά εἰμί , οὐ πᾶς ὁ γιγνώσκω ὅμοιος οὐτός γιγνώσκω . ὅτι μέν οὖν ὁ πιστεύω χωρίς γνῶσις ἐλαχύς εἰμί ὁ γιγνώσκω , δῆλος ἐκ ὁ κατά Ἰωάννης · » *** ἐάν μένω ἐν ὁ λόγος ὁ ἐμός , γιγνώσκω ὁ ἀλήθεια , καί ὁ ἀλήθεια ἐλευθερόω σύ « . ὅτι δέ καί ὁ γιγνώσκω Ἰησοῦς εἰμί ὁ Χριστός διαφορά εἰμί , οὐ ἐπίσης ὁ γιγνώσκω γιγνώσκω αὐτός , καί αὐτός μέν ὁ ἐνάργεια ὁ ἄν ἐπί ποσός ἐφίστημι παρίστημι ὁ πρᾶγμα · τίς γάρ οὐ ἄν ὁμολογέω ὅτι ( φέρω λέγω ) Τιμόθεος γινώακων Ἰησοῦς εἰμί ὁ Χριστός οὐ ἐπί τοσοῦτος φωτίζω εἰς ὁ περί αὐτός γνῶσις , ὅσος ὁ ἀπόστολος Ποῦλος φωτίζω ; καί οὗτος δέ αὖ τίς οὐ ἄν παραδείκνυμι ὅτι , ἐάν πολύς ἀληθεύω λέγω περί θεός ὅτι » αὐτός ἐγώ δίδωμι ὁ εἰμί γνῶσις ἀφειδής « , οὐ ὅμοιος τρανόω καί καταλαμβάνω ὁ γιγνώσκω οὐδέ ὁ ἀριθμός τοσοῦτος γιγνώσκω οὗτος λέγω ; οὐ μόνος δέ κατά ὁ διαφορά ὁ γιγνώσκω εἰμί ὁ γιγνώσκω μή ὅμοιος γιγνώσκω , ἀλλά καί κατά ὁ παρίστημι ὁ γνῶσις , ὡς κατά οὗτος τις ἀποκαλύπτω ὁ πατήρ ὁ υἱός γιγνώσκω ὡς Πέτρος μαρτυρέω γιγνώσκω ) ἔχω ὁ ἄνω μακαρισμός . εἰ δέ ὑγιής ἐγώ οὗτος λέγω , ἐφίστημι εἰ ὁ δώδεκα πρότερος μέν πιστεύω οὐ γιγνώσκω δέ , ἑξῆς δέ ὁ πιστεύω καί ἀρχή ἔχω ὁ γιγνώσκω καί ὀλίγος περί αὐτός γιγνώσκω , ὕστερον δέ προκόπτω ἐν ὁ γιγνώσκω , ὡς δύναμαι χωρέω ὁ ἀπό ὁ πατήρ γνῶσις ἀποκαλύπτω ὁ υἱός — ἐν ὁποῖος κατάστασις ὁ Πέτρος εἰμί ἡνίκα μακαρίζω · καί γάρ μακαρίζω οὐ ἐπί ὁ λέγω · » σύ εἰμί ὁ Χριστός « μόνος , ἀλλά μετά ὁ προσθήκη ὁ ὁ υἱός ὁ θεός ὁ ζάω « . ὁ γοῦν ἀναγράφω Μάρκος καί Λουκᾶς ἀποκρίνω ὁ Πέτρος λέγω · σύ εἰμί ὁ Χριστός « καί μή προστίθημι ὁ παρά ὁ Ματθαῖος κεῖμαι ὁ υἱός θεός ὁ ζάω « , διά τοῦτος οὐ ἀναγράφω ὁ ἐπί ὁ λέγω μακαρισμός καί ὁ μετά ὁ μακαρισμός εὐλογία λέγω ὁ σύ εἰμί Πέτρος « καί ὁ ἑξῆς .