origenes.commentarium-in-evangelium-matthaei-lib-12-17 15.13
Ὁ δὲ ἀκούσας τήρησον τὰς ἐντολὰς λέγει · ποίας ; ἵνα μάθωμεν ποίας μάλιστα τηρεῖν ἡμᾶς ἐντολὰς ὁ Ἰησοῦς βούλεται · εἶπε γὰρ πρὸς τὸ ποίας ; τὸ οὐ μοιχεύσεις , οὐ φονεύσεις , οὐ κλέψεις , οὐ ψευδομαρτυρήσεις , τίμα τὸν πατέρα καὶ τὴν μητέρα καί · ἀγαπήσεις πὸν πλησίον σου ὠς ἑαυτόν . καὶ τάχα <ταῦτ᾿> ἀρχεῖπρὸς τὸ ( ἵν᾿ οὕτως ὀνομάσω ) εἰς τὴν ἀρδήν τινα τῆς ζωῆς εἰσελθεῖν , οὐκ ἀρκοῦντα πρὸς <τὸ εἰσάγειντινὰ εἰς>τελιότητα ταῦτα καὶ τὰ τούτοις παραπλήσια , ὠς τὸν ἔνοχον [ παραπλήσια ] μιᾶς τούτων τῶν ἐντολῶν μηδὲ εἰς τὴν ἀρχὴν τῆς ζωῆς εἰσελθεῖν δύνασθαι . καθαρευτέον οὖν τῷ κἂν ἐλθεῖν βουλομένῳ εἰς τὴν <ἀρχὴν τῆς> ζωῆς ἀπὸ μοιχείας καὶ φόνου καὶ πάσης κλοπῆς . ὠς γὰρ μοιχὸς καὶ φονεὺς οὐκ εἰσελεύσεται εἰς τὴν ζωήν , οὕτως οὐδὲ ὁ κλέπτων · τῇ τοιαύτῃ δὲ ἁμαρτίᾳ πολλοὶ τῶν λεγομένων πιστεύειν τῷ Χριστῷ ἔνοχοί εἰσειν ἐλεγχόμενοι ἐν ταῖς πραγματείαις τοῦ βίου καὶ οἷς πιστεύνοται χρηματικοῖς καὶ ταῖς μέσαις τέχναις τέχναις ἃς ἐργάζονται , ὡς οὐ καθαροὶ κλοπῆς . οὐ μόνος δὲ ὁ κλέπτης οὐκ εἰσελεύσεται εἰς τὴν ζωήν , ἀλλὰ καὶ ὀ κοινωνὸς αὐτοῦ καὶ ὁ συντρέχων αὐτῷ · ἐν μὲν γὰρ τῷ Ἡσαΐᾳ γέγραπται · » κοινωνοὶ κλεπτῶν ἀγαπῶντες δῶρα « , ἐν δὲ τεσσαρακοστῷ ἐννάτῳ Ψαλμῷ κωλύεται διηγεῖσθαι » τὰ δικαιώματα « τοῦ δεοῦ « καὶ ἀναλαμβάνειν ἐπὶ χειλέων ἑαυτοῦ » τὴν διαθήκην « αὐτοῦ ὁ ἐλεγχόμενος ἐν τῷ » εἰ ἐθεώρεις κλέπτην , συνέτρεχες αὐτῷ « ( ὥσπερ πρῶτον εἴρηται ) καὶ τῷ » μετὰ μοιχῶν τὴν μερίδα σου ἐτίθεις « . καὶ <ὅρα ὅτι> οὔτε κλέπτην οὕτε μοιχὸν εἶπε τὸν τοιοῦτον , ἀλλὰ συντρέχοντα μὲν κλέπτῃ » μετὰ μοιχῶν « δὲ τιθέντα ἑαυτοῦ » τὴν μερίδας « . τὸν δὲ ἐλευ σόμενον εἰς τὴν ζωὴν οὐδὲ ψευδομαρτυρεῖν δεῖ , ἐκβάλλεται δὲ τῆς ζωῆς καὶ ὁ μὴ πληρῶν τὴν λέγουσαν ἐντολήν · τίμα τὸν πατέρα καὶ τὴν μητέρα , ἀλλὰ τούτων μὲν ἴσως κρατῆαι τῶν ἐντολῶν οὐ πάνυ χαλεπόν · ἔργον δέ ἐστιν <πᾶσαιν> ὡς μεῖζον καὶ χρήσιμον τοῖς διὰ τῶν προτέρων <ἐντολῶν> εἰσαχθεῖσιν ἐν αὐτὴν τὸ ἀγαπήσεις τὸν πλησίον σου ὡς ἑαυτὸν πληρῶαι , ἐπειδὴ καὶ κατὰ τὸν ἀπόστολον τὸ » οὐ ψονεύσεις , οὐ μοιχεύσεις , οὐ κλέψεις , καὶ εἴ τις ἑτέρα ἐντολή , ἐν τῷ λόγῳ τούτῳ ἀνακεφαλαιοῦτια , ἐν τῷ ἀγαπήσεις τὸν πλησίον σου ὡς ἐαυτόν « . <καὶ εἰ πᾶσα ἐντολὴ » ἐν τῷ λόγῳ τούτῳ ἀνακεφαλαιοῦται , ἐν τῷ ἀγα - πήσεις τὸν πλησίον σου ὡς ἑαυτὸν«> , τέλειος δὲ ὁ πᾶσαν πληρώσας ἐντολήν , δηλονότι τέλειος ἄν εἴη ὁ πληρώσας <καὶ> τὴν ἀγαπήσεις τὸν πλησίον σου ὠς ἑαυτὸν ἐντολήν .
Lemmas: ὁ δέ ἀκούω τηρέω ὁ ἐντολή λέγω · ποῖος ; ἵνα μανθάνω ποῖος μάλα τηρέω ἐγώ ἐντολή ὁ Ἰησοῦς βούλομαι · λέγω γάρ πρός ὁ ποῖος ; ὁ οὐ μοιχεύω , οὐ φονεύω , οὐ κλέπτω , οὐ ψευδομαρτυρέω , τιμάω ὁ πατήρ καί ὁ μήτηρ καί · ἀγαπάω πος πλησίος σύ ὡς ἑαυτοῦ . καί τάχα ὅς ἀρχεῖπρὸς ὁ ( ἵνα οὕτως ὀνομάζω ) εἰς ὁ ἄρδην τις ὁ ζωή εἰσέρχομαι , οὐ ἀρκέω πρός ὅς εἰσάγω εις>τελιοτηταω οὗτος καί ὁ οὗτος παραπλήσιος , ὡς ὁ ἔνοχος [ παραπλήσιος ] εἷς οὗτος ὁ ἐντολή μηδέ εἰς ὁ ἀρχή ὁ ζωή εἰσέρχομαι δύναμαι . καθαρευτέος οὖν ὁ ἄν ἔρχομαι βούλομαι εἰς ὁ ἀρχήν ὅς ζωή ἀπό μοιχεία καί φόνος καί πᾶς κλοπή . ὡς γάρ μοιχός καί φονεύς οὐ εἰσέρχομαι εἰς ὁ ζωή , οὕτως οὐδέ ὁ κλέπτω · ὁ τοιοῦτος δέ ἁμαρτία πολύς ὁ λέγω πιστεύω ὁ Χριστός ἔνοχος εἰσέω ἐλέγχω ἐν ὁ πραγματεία ὁ βίος καί ὅς πιστεύω χρηματικός καί ὁ μέσος τέχνη τέχνη ὅς ἐργάζομαι , ὡς οὐ καθαρός κλοπή . οὐ μόνος δέ ὁ κλέπτης οὐ εἰσέρχομαι εἰς ὁ ζωή , ἀλλά καί ὁ κοινωνός αὐτός καί ὁ συντρέχω αὐτός · ἐν μέν γάρ ὁ Ἠσαΐας γράφω · » κοινωνός κλέπτης ἀγαπάζω δῶρον « , ἐν δέ τεσσαρακοστός ἐν́νητος Ψαλμός κωλύω διηγέομαι » ὁ δικαίωμα « ὁ δήω « καί ἀναλαμβάνω ἐπί χεῖλος ἑαυτοῦ » ὁ διαθήκη « αὐτός ὁ ἐλέγχω ἐν ὁ » εἰ θεωρέω κλέπτης , συντρέχω αὐτός « ( ὥσπερ πρῶτος λέγω ) καί ὁ » μετά μοιχός ὁ μερίς σύ τίθημι « . καί ὅρος ὅτι οὔτε κλέπτης ἵημι μοιχός λέγω ὁ τοιοῦτος , ἀλλά συντρέχω μέν κλέπτης » μετά μοιχός « δέ τίθημι ἑαυτοῦ » ὁ μερίς « . ὁ δέ ἐλευ σῴζω εἰς ὁ ζωή οὐδέ ψευδομαρτυρέω δέω , ἐκβάλλω δέ ὁ ζωή καί ὁ μή πληρόω ὁ λέγω ἐντολή · τιμάω ὁ πατήρ καί ὁ μήτηρ , ἀλλά οὗτος μέν ἴσως κρατέω ὁ ἐντολή οὐ πάνυ χαλεπός · ἔργον δέ εἰμί ἐπαΐω ὡς μέγας καί χρήσιμος ὁ διά ὁ πρότερος ἐντολή εἰσάγω ἐν αὐτός ὁ ἀγαπάω ὁ πλησίος σύ ὡς ἑαυτοῦ πληρόω , ἐπειδή καί κατά ὁ ἀπόστολος ὁ » οὐ ψονευω , οὐ μοιχεύω , οὐ κλέπτω , καί εἰ τις ἕτερος ἐντολή , ἐν ὁ λόγος οὗτος ἀνακεφαλαιόω , ἐν ὁ ἀγαπάω ὁ πλησίος σύ ὡς ἑαυτοῦ « . καί εἰ πᾶς ἐντολή » ἐν ὁ λόγος οὗτος ἀνακεφαλαιόω , ἐν ὁ ἀγα - πήθω ὁ πλησίος σύ ὡς ἑαυτός , τέλειος δέ ὁ πᾶς πληρόω ἐντολή , δηλονότι τέλειος ἄν εἰμί ὁ πληρόω καί ὁ ἀγαπάω ὁ πλησίος σύ ὡς ἑαυτοῦ ἐντολή .