origenes.commentarium-in-evangelium-matthaei-lib-12-17 17.8
Καὶ νοείσθω ἐν ἑκάστῃ ψυχῇ ὁ λόγος ἄμπελος πεφυτευμένη ὑπὸ τοῦ οἰκοδεσπότου , καὶ ἀμπελὼν αἱ ἀφορμαὶ πάντων <τῶν> ἀναγκαίων εἰς σωτηρίαν προβλημάτων . ὥσπερ οὖν ἐπὶ τῶν ἀμπέλων ἐστί τις καιρὸς ὅτε ἐκφύει φύλλα , καὶ ἄλλος ὅτε τὰς ἀρχὰς τῶν καρπῶν δείκνυσιν ἔτι βραχείας , καὶ ἄλλος ὅτε κυπρίζει τὰ δειχθέντα , <καὶ ἄλλος ὅτε ὀμ - φακίζει> καὶ ἄλλος ὅτε καὶ ἄλλος ὅτε καιρός ἐστι τοῦ τρυγᾶν τετελειωμένους τοὺς καρποὺς καὶ ἑτοίμους πρὸς τὸ φέρειν οἴνου ποιότητα — οὕτως ὁ μὲν πρῶτος τῶν ἀνθρώπων τῆς ζωῆς καιρὸς κατὰ τὴν νηπιότητα ἐχέτω τὴν ἄμπελον οὐδὲν περικειμένην ἀλλὰ μόνον ἔχουσαν τὸ ζωτικόν · εἶτ᾿ ἐπὰν ὁ λόγος συμπληροῦσθαι ἄρχηται , ὁ καιρὸς ἔστω τῆς πρώτης ἀνθήσεως , ὅσον δὲ προκόπτει γεωργουμένη ἡ ψυχὴ τοσοῦτον κοὶ ὁ γεωργούμενος ἀμπελὼν δείγματα φέρει φέρει μελλόντων βοτρύων , κυπριζόντων μέν κοὶ ἀσμὴν εὐωδίας μελλούσης ἀρετῆς ) φερόντων κατ᾿ ἀρχάς , ὕστερον δέ ἤδη καὶ ὀμφακιζόντων , ὅτε κακία μὲν <νεότητι ἔν>εστιν οὐχ ἡ παραμένουσα δέ ἀλλ᾿ ἡ ἀναγκαίως ὑγισταμένη καὶ οὐδέποτε νευομένη ἐπὶ τὸ χεῖρον , ἀλλ᾿ ἀεὶ ( εἰ δεῖ οὕτως ἐπ᾿ ἀρετὴν ὁδεύουσα . ἐὰν δὲ παραμένῃ ἡ κακία , καὶ μὴ χρησώμεθα ἄλλῃ ὡς ἐπ᾿ ἀρετὴν διοδῳ ἀεὶ αὐτὴν ἐπὶ τὴν ἐπ᾿ ἀρετῇ προκοπὴν ἄγοντες , γίνεται ὄμφαξ , δν φαγων τις κατα τον προφητην αἱμωδιᾷ . ἐπὶ πλεῖον δέ τις προκόπτων οἱονεὶ περκάζουσαν μέν οὐδέπω δέ τετελειωμένην ἔχει τὴν σταφυλήν . ἔστι δέ τις > μετὰ τὴν προκοπὴν κατάστασις σπουδαία , ὅτε ἡ γεωργηθεῖσα ἄμπελος φέρει τὸν καρπόν , βότρυος ἀγάπης τελείους καὶ χαρᾶς καὶ εἰρήνης καὶ μακροθυμίας καὶ τῶν λοιπῶν , ἃ παρὰ τῷ ἀποστόλῳ κατείλεκται καὶ ἐν μυρίαις ἄλλαις γραφαῖς . ἔστι γάρ τις βότρυς κατὰ το » μακαριοι οι πτωχοι τῳ πνευματι « καὶ ἄλλος κατὰ τὸ » μακάριοι οἱ πενθοῦντες « καὶ ἄλλος κατὰ τὸ » μακάριοι οἱ πραεῖς « καὶ ἄλλος κατὰ τὸ μακάριοι οἱ εἰρηνοποιοὶ » καὶ ἄλλος κατὰ τὸ » μακάριοι οἱ καθαροὶ τῇ καρδίᾳ « . καὶ τί με δεῖ καταλέγειν τοὺς αἰτίους τῶν μακαρισμῶν βότρυας ; ταῦτα δέ ἐπὶ Πλεῖον ἐξήτασα ἅτε τὸ ὅτε ἤγγισεν ὁ καιρὸς τῶν καρπῶν , νοῆσαι καὶ σαφηνίσαι θέλων .
Lemmas: καί νοέω ἐν ἕκαστος ψυχή ὁ λόγος ἄμπελος φυτεύω ὑπό ὁ οἰκοδεσπότης , καί ἀμπελών ὁ ἀφορμή πᾶς ὁ ἀναγκαῖος εἰς σωτηρία πρόβλημα . ὥσπερ οὖν ἐπί ὁ ἄμπελος εἰμί τις καιρός ὅτε ἐκφύω φύλλον , καί ἄλλος ὅτε ὁ ἀρχή ὁ καρπός δείκνυμι ἔτι βραχύς , καί ἄλλος ὅτε κυπρίζω ὁ δείκνυμι , καί ἄλλος ὅτε ὀμ - φακίζει> καί ἄλλος ὅτε καί ἄλλος ὅτε καιρός εἰμί ὁ τρυγάω τελειόω ὁ καρπός καί ἑτοῖμος πρός ὁ φέρω οἶνος ποιότης — οὕτως ὁ μέν πρῶτος ὁ ἄνθρωπος ὁ ζωή καιρός κατά ὁ νηπιότης ἔχω ὁ ἄμπελος οὐδείς περίκειμαι ἀλλά μόνος ἔχω ὁ ζωτικός · εἶτα ἐπάν ὁ λόγος συμπληρόω ἄρχω , ὁ καιρός εἰμί ὁ πρῶτος ἄνθησις , ὅσος δέ προκόπτω γεωργέω ὁ ψυχή τοσοῦτος κοί ὁ γεωργέω ἀμπελών δεῖγμα φέρω φέρω μέλλω βότρυς , κυπρίζω μέν κοί ἀσμὴν εὐωδία μέλλω ἀρετή ) φέρω κατά ἀρχή , ὕστερον δέ ἤδη καί ὀμφακίζω , ὅτε κακία μέν νεότης ἔνειμι οὐ ὁ παραμένω δέ ἀλλά ὁ ἀναγκαῖος υγιιστημι καί οὐδέποτε νεύω ἐπί ὁ κακός , ἀλλά ἀεί ( εἰ δέω οὕτως ἐπί ἀρετή ὁδεύω . ἐάν δέ παραμένω ὁ κακία , καί μή χράω ἄλλος ὡς ἐπί ἀρετή δίοδος ἀεί αὐτός ἐπί ὁ ἐπί ἀρετή προκοπή ἄγω , γίγνομαι ὄμφαξ , δν ἐσθίω τις κατά ὁ προφήτης αἱμωδιάω . ἐπί πολύς δέ τις προκόπτω οἱονεί περκάζω μέν οὐδέπω δέ τελειόω ἔχω ὁ σταφυλή . εἰμί δέ τις > μετά ὁ προκοπή κατάστασις σπουδαῖος , ὅτε ὁ γεωργέω ἄμπελος φέρω ὁ καρπός , βότρυς ἀγάπη τέλειος καί χαρά καί εἰρήνη καί μακροθυμία καί ὁ λοιπός , ὅς παρά ὁ ἀπόστολος καταλέγω καί ἐν μυρίος ἄλλος γραφή . εἰμί γάρ τις βότρυς κατά ὁ » μακάριος ὁ πτωχός ὁ πνεῦμα « καί ἄλλος κατά ὁ » μακάριος ὁ πενθέω « καί ἄλλος κατά ὁ » μακάριος ὁ πραΰς « καί ἄλλος κατά ὁ μακάριος ὁ εἰρηνοποιός » καί ἄλλος κατά ὁ » μακάριος ὁ καθαρός ὁ καρδία « . καί τίς ἐγώ δέω καταλέγω ὁ αἴτιος ὁ μακαρισμός βότρυς ; οὗτος δέ ἐπί πολύς ἐξετάζω ἅτε ὁ ὅτε ἐγγίζω ὁ καιρός ὁ καρπός , νοέω καί σαφηνίζω ἐθέλω .