origenes.commentarium-in-evangelium-matthaei-lib-12-17 13.4
Ἐπεὶ δὲ νῦν οὐ περὶ πάντων , ἀλλὰ τοῦ ἐκκειμένου ῥητοῦ πρόκειται ἐξετάζειν , ἴδωμεν τροπολογοῦντες τίνα δυνάμεθα εἰπεῖν τὸν σεληνιαζόμενον εἶναι καὶ τὸν ἀξιοῦντα περὶ αὐτοῦ πατέρα αὐτοῦ , καὶ τί τὸ πίπτειν τὸ πάσχοντα οὐκ ἀεὶ ἀλλὰ πολλάκις , ὀτὲ μὲν εἰς πῦρ ἐνίοτε δὲ εἰς ὕδωρ , καὶ τί τὸ μὴ δεδυνῆσθαι αὐτὸν ὑπὸ τῶν μαθητῶν θεραπευθῆναι ἀλλ᾿ ὑπ᾿ αὐτοῦ τοῦ Ἰησοῦ . καὶ γὰρ εὔλογον · εἴπερ πᾶσα νόσος καὶ πᾶσα μαλακία , ἃς ἐθεράπευσεν ὁ σωτὴρ ἡμῶν centurio pro puero suo , regulus pro filio , archisynagogus pro filia , Chananaea pro filia sua vexata , et nunc qui genibus <pro>volvitur pro filio suo lunatico . cum his considerabis et illud , quando a semetipso salvator etiam a nullo rogatus sanat , sicut paralyticum eum qui triginta et octo annos in infirmitate habebat . ipsae enim salvationes ad alterutrum in idipsum conparatae et discussae multa eis , qui possunt audire absconditam » in mysterio « sapientiam dei , dogmata demonstrabunt de differentiis infirmitatum animae et de modo salvationis eius . τότε » ἐν τῷ λαῷ « , ἀναφέρεται ἐπὶ τὰ ἐν ψυχαῖς διάφορα συμπτώματα , ὡς τοὺς μὲν παρετοὺς τὴν ψυχὴν καὶ κειμένην αὐτὴν ἔχοντας ἐπὶ τοῦ σώματος παραλελυμένην δηλοῦσθαι διὰ τῶν παραλυτικῶν , τοὺς δὲ τυφλώττοντας περὶ τὰ τῇ ψυχῇ μόνῃ θεατὰ δηλοῦσθαι διὰ τῶν τυφλῶν καὶ εἶναι τυφλούς , τοὺς δὲ κεκωφωμένους πρὸς παραδοχὴν σωτηρίου λόγου σημαίνεσθαι διὰ τῶν κωφῶν , ἀνάλογον ἐκείνοις ἐξετασθῆναι δεήσει τὰ περὶ τοῦ σεληωιαζομένου . ἔστι δὲ τὸ πάθος τοῦτο ἐκ διαλειμμάτων ἀξιολόγων ἐπιτιθέμενον τοῖς πάσχουσιν . ἐν οἶς οὐδὲν διαφέρειν δοκεῖ ὑγιαίνοντος ὁ πεπονθὼς αὐτὸ παρὰ τὸν καιρὸν τοῦ μὴ ἐνεργεῖν <εἰς> αὐτὸν τὴν ἐπίληψιν . τοιαῦτα δέ τινα εὕροις ἂν περί τινας ψυχὰς συμπτώματα , πολλάκις νομιζομένας ὑγιαίνειν ὑγιαίνειν ἐν σωφροσύνῃ καὶ ταῖς ἄλλαις ἀρεταῖς . εἶτ᾿ ἔσθ᾿ ὅτε ὡσπερεὶ ἐπιληψίᾳ Τινὶ τῇ ἀπὸ τῶν παθῶν λαμβανομένας Καὶ καταπιττούσας ἀπὸ τοῦ ἑστηκέναι δοκεῖν καὶ σπωμένας περὶ τὴν ἀπάτην τοῦ αἰῶνος τούτου καὶ τὰς λοιπὰς ἐπιθυμίας . Τάχα οὖν Οὐκ ἂν άνμάρτοις λέγων τοὺς τοιούτους ( ἵν᾿ οὕτως εἴπω ) πνευματικῶς Σεληνιάζεσθαι . Καταβαλλομένους ὑπὸ Τῶν » ἐν τοῖς ἐπουρανίοις « πνευματικῶν » τῆς πονηρίας « , καὶ κακῶς ἔχειν πολλάκις παρὰ τὸν καιρὸν τῶν ἐπιλαμβανομένων τῆς ψυχῆς αὐτῶν παθῶν · πίπτοντας ποτὲ μὲν εἰς τὸ πῦρ τῶν πυρώσεων , ὅτε γίνονται ( κατὰ τὰ λεγόμενα | ἐν τῷ Ὠσηὲ ) » οἱ μοιχεύοντες , ὡς κλίβανος καιόμενος εἰς πέψιν κατακαύματος ἀπὸ τῆς φλογός « , ποτὲ δὲ εἰς <τὸ> ὕδωρ . ὅτε » ὁ Βασιλεὺς πάντων τῶν ἐν τοῖς ὔδασι « Δοάκων καταβάλλει αὐτοὺς ἀπὸ τοῦ ἐλεύθερον δοκεῖν ἀναπνεῖν ἐπὶ τὸ εἰς <τὰ> βάθη τῶν κυμάτων τῆς θαλάσσης ἥκειν τοῦ τῶν ἀνθρώπων βίου . συμβαλεῖται δὲ ἡμῖν τῇ τοιαύτῃ περὶ τοῦ σεληνιαζομένου διηγήσει ὁ λέγων ἐν τῇ Σοφίᾳ περὶ μὲν τῆς τοῦ δικαίου ὁμαλότος · » διήγησις εὐσεβοῦς διὰ παντὸς σοφία « , περὶ δὲ τῶν ἀποδεδομένων · » ὁ δὲ ἄφρων ὡς σελήνη ἀλλοιοῦται « . καὶ ὁρμὰς *** συναρπάσαι δυναμένας πρὸς ἔπαινον τοὺς μὴ ἐπιστάντας αὐτῶν τῷ ἀνερματίστῳ , ὥστε εἰπεῖν ἄν οἱονεὶ πανσέληνον εἶναι ἐν αὐτοῖς ἤ παρ᾿ ὀλίγον πανσέληνον . ἴδοις δ᾿ ἄν πάλιν μειούμενον τὸ δόξαν εἶαν ἐν αὐτοῖς φῶς , καὶ φῶς νυκτερινὸν τυγχάνον ἀλλὰ καὶ φῶς νυκτερινὸν <καὶ σεληνιακὸν> καὶ ἐπὶ τοσοῦτον λῆγον , ἕως μηδὲ <τὸ> δοκοῦν φῶς εἶναι ἐπιβλεπόμενον ἐν αὐτοῖς γένηται . εἰ δὲ οἱ πρῶτοι θέμενοι τὰ ὀνόματα τοῖς πράγμασι διὰ τοιοῦτόν τι ὠνόμασαν τὸ τῆς ἐπιληψίας πάθος σεληνιασμὸν ἤ μή , καὶ αὐτὸς ἐπιστήσεις .
Lemmas: ἐπεί δέ νῦν οὐ περί πᾶς , ἀλλά ὁ ἔκκειμαι ῥητός πρόκειμαι ἐξετάζω , ὁράω τροπολογέω τίς δύναμαι λέγω ὁ σεληνιάζομαι εἰμί καί ὁ ἀξιόω περί αὐτός πατήρ αὐτός , καί τίς ὁ πίπτω ὁ πάσχω οὐ ἀεί ἀλλά πολλάκις , ὅτε μέν εἰς πῦρ ἐνίοτε δέ εἰς ὕδωρ , καί τίς ὁ μή δύναμαι αὐτός ὑπό ὁ μαθητής θεραπεύω ἀλλά ὑπό αὐτός ὁ Ἰησοῦς . καί γάρ εὔλογος · εἴπερ πᾶς νόσος καί πᾶς μαλακία , ὅς θεραπεύω ὁ σωτήρ ἐγώ centurio pro puero suo , regulus pro filio , archisynagogus pro filia , Chananaea pro filia sua vexata , et nunc qui genibus <pro>volvitur pro filio suo lunatico . cum his considerabis et illud , quando a semetipso salvator etiam a nullo rogatus sanat , sicut paralyticum eum qui triginta et octo annos in infirmitate habebat . ipsae enim salvationes ad alterutrum in idipsum conparatae et discussae multa eis , qui possunt audire absconditam » in mysterio « sapientiam dei , dogmata demonstrabunt de differentiis infirmitatum animae et de modo salvationis eius . τότε » ἐν ὁ λαός « , ἀναφέρω ἐπί ὁ ἐν ψυχή διάφορος σύμπτωμα , ὡς ὁ μέν παρετός ὁ ψυχή καί κεῖμαι αὐτός ἔχω ἐπί ὁ σῶμα παραλύω δηλόω διά ὁ παραλυτικός , ὁ δέ τυφλώττω περί ὁ ὁ ψυχή μόνος θεατός δηλόω διά ὁ τυφλός καί εἰμί τυφλός , ὁ δέ κωφόω πρός παραδοχή σωτήριος λόγος σημαίνω διά ὁ κωφός , ἀνάλογος ἐκεῖνος ἐξετάζω δέω ὁ περί ὁ σεληωιαζομαι . εἰμί δέ ὁ πάθος οὗτος ἐκ διάλειμμα ἀξιόλογος ἐπιτίθημι ὁ πάσχω . ἐν ὅς οὐδείς διαφέρω δοκέω ὑγιαίνω ὁ πάσχω αὐτός παρά ὁ καιρός ὁ μή ἐνεργέω εἰς αὐτός ὁ ἐπίληψις . τοιοῦτος δέ τις εὑρίσκω ἄν περί τις ψυχή σύμπτωμα , πολλάκις νομίζω ὑγιαίνω ὑγιαίνω ἐν σωφροσύνη καί ὁ ἄλλος ἀρετή . εἶτα εἰμί ὅτε ὡσπερεί ἐπιληψία τις ὁ ἀπό ὁ πάθος λαμβάνω καί καταπίπτω ἀπό ὁ ἵστημι δοκέω καί σπάω περί ὁ ἀπάτη ὁ αἰών οὗτος καί ὁ λοιπός ἐπιθυμία . τάχα οὖν οὐ ἄν άνμάρτοις λέγω ὁ τοιοῦτος ( ἵνα οὕτως λέγω ) πνευματικός σεληνιάζομαι . καταβάλλω ὑπό ὁ » ἐν ὁ ἐπουράνιος « πνευματικός » ὁ πονηρία « , καί κακός ἔχω πολλάκις παρά ὁ καιρός ὁ ἐπιλαμβάνω ὁ ψυχή αὐτός πάθος · πίπτω ποτέ μέν εἰς ὁ πῦρ ὁ πύρωσις , ὅτε γίγνομαι ( κατά ὁ λέγω | ἐν ὁ Ὠσηέ ) » ὁ μοιχεύω , ὡς κρίβανος καίω εἰς πέψις κατάκαυμα ἀπό ὁ φλόξ « , ποτέ δέ εἰς ὁ ὕδωρ . ὅτε » ὁ βασιλεύς πᾶς ὁ ἐν ὁ ὕδωρ « Δοάκων καταβάλλω αὐτός ἀπό ὁ ἐλεύθερος δοκέω ἀναπνέω ἐπί ὁ εἰς ὁ βάθος ὁ κῦμα ὁ θάλασσα ἥκω ὁ ὁ ἄνθρωπος βίος . συμβάλλω δέ ἐγώ ὁ τοιοῦτος περί ὁ σεληνιάζομαι διήγησις ὁ λέγω ἐν ὁ Σοφία περί μέν ὁ ὁ δίκαιος ὁμαλός · » διήγησις εὐσεβής διά πᾶς σοφία « , περί δέ ὁ ἀποδίδωμι · » ὁ δέ ἄφρων ὡς σελήνη ἀλλοιόω « . καί ὁρμή *** συναρπάζω δύναμαι πρός ἔπαινος ὁ μή ἐφίστημι αὐτός ὁ ἀνερμάτιστος , ὥστε λέγω ἄν οἱονεί πανσέληνος εἰμί ἐν αὐτός ἤ παρά ὀλίγος πανσέληνος . ὁράω δέ ἄν πάλιν μειόω ὁ δόξα οἰδάνω ἐν αὐτός φάος , καί φάος νυκτερινός τυγχάνω ἀλλά καί φάος νυκτερινός καί σεληνιακός καί ἐπί τοσοῦτος λήγω , ἕως μηδέ ὅς δοκέω φάος εἰμί ἐπιβλέπω ἐν αὐτός γίγνομαι . εἰ δέ ὁ πρῶτος τίθημι ὁ ὄνομα ὁ πρᾶγμα διά τοιοῦτος τις ὀνομάζω ὁ ὁ ἐπιληψία πάθος σεληνιασμός ἤ μή , καί αὐτός ἐφίστημι .