origenes.commentarium-in-evangelium-matthaei-lib-10-11 11.15
Ἑξῆς τούτῳ ἴδωμεν πῶς τὰ ἐκπορευόμενα καὶ κοινοῦντα τὸν ἄνθρωπον οὐ παρὰ τὸ ἐκ τοῦ στόματος ἐκπορεύεσθαι κοινοῖ τὸν ἄνθρωπον , ἀλλὰ τὴν αἰτίαν ἔχει τῆς κοινώσεως ἐν τῇ καρδίᾳ , ὅτε ἐξέρχονται ἀπ᾿ αὐτῆς πρὸ τῶν ἐκπορευομένων διὰ τοῦ στόματος ) διαλογισμοὶ πονηροί , ὧν ἐν εἴδει εἰσὶ φόνοι , μοιχεῖαι , πορνεῖαι , κλοπαί , ψευδομαρτυρίαι , βλασφημίαι · ταῦτα γάρ ἐστι τὰ κοινοῦντα τὸν ἄνθρωπον , ὅτε ἐξέρχεται ἀπὸ τῆς καρδίας καὶ ἐξελθόντα ἀπ᾿ αὐτῆς διαπορεύεται διὰ τοῦ στόματος — ὡς εἰ ἔξω τῆς καρδίας μὴ ἐγίνετο ἀλλ᾿ αὐτοῦ που περὶ τὴν καρδίαν κατείχετο , οὐκ ἐπιτρεπόμενα διὰ τοῦ στόματος λαλεῖσθαι , τάχιστα ἄν ἠφάνιστο καὶ οὐκέτι ἄνθρωπος ἐκοινοῦτο . πηγὴ οὖν καὶ ἀρχὴ πόσης ἁμαρτίας διαλογισμοὶ πονηρί · μὴ γὰρ ἐπικρατησάντων τούτων , οὔτε φόνοι οὔτε μοιχεῖαι οὔτ᾿ ἄλλο τι τῶν τοιούτων ἔσονται . διὰ τοῦτο πάσῃ φυλακῇ τηρητέον ἑκάστῳ τὴν ἑαυτοῦ καρδίαν · κοὶ γὰρ ἐν ἡμέρᾳ κρίσεως ἐλθὼν ὁ κύριος « » φωτίσει τὰ κρυπτὰ τοῦ σκότους καὶ φανερώσει τὰς βουλὰς τῶν καρδιῶν « , » μεταξὺ « Πόντων » τῶν λογισμῶν « ἀνθρώπων » κατηγορούντων ἢ καὶ ἀπολογουμένων « , ἡνίκα ἐὰν κυκλώσῃ αὐτοὺς τὰ διαβούλια ἑαυτῶν . τοιοῦτοι δ’ εἰαὶν οἱ πονηροὶ διαλογισμοί , ὡς ἔσθ᾿ ὅτε καὶ τὰ δοκοῦντα ἀγαθὰ καὶ ( ὅσον ἐΠὶ τῇ κρίσει τῶν πολλῶν ) ἐπαινετὰ ψεκτὰ ποιεῖν . ἐὰν γοῦν ποιῶμεν » ἐλεημοσύνη « ἔμπροσθεν τῶν ἀνθρώπων « , ἐν τοῖς διαλογισμοῖς ἡμῶν σκοποῦντες » τὸ θεαθῆναι « τοῖς ἀνθρώποις φιλάνθρωποι κοὶ ἐπὶ φιλανθρωπίᾳ δοξασθῆναι , ἀπέχομεν » τὸν « ἀπὸ τῶν ἀνθρώπων » μισθόν « · καὶ ἁπαξαπλπῶς πᾶν τὸ γινόμενον μετὰ τοῦ ἔν τῷ πράττοντι συνειδότος ἐπὶ τῷ δοξασθῆναι ὑπὸ τῶν ἀνθρώπων « οὐκ ἔχει τέλος ἀπὸ τοῦ βλέποντος ἐν τῷ κρυπτῷ « κοὶ ἀποδιδόντος τὸν μισθὸν τοῖς έν τῷ κρυπτῷ καθαροῖς . οὕτως οὖν καὶ ἡ δοκοῦσα ἁγνείαν , ἐὰν διαλογισμοὺς ἔχη̣ τοὺς ἐπὶ κενοδοξίᾳ ἢ φιλοκερδίᾳ , καὶ ἡ νομιζομένη ἐκκλησιαστικὴ διδασκαλία , ἐὰν ἐν λόγῳ κολακείας ἀνελευθερία γίνηται ἢ προφάσει πλεονεξίας ἢ ζητοῦντός τινος τὴν ἀπὸ ἀνθρώπων ἐπὶ διδασκαλίᾳ δόξαν , οὐκ ἔοτι λελογισμένη ὑπὸ τῶν τεθέντων ἀπὸ τοῦ θεοῦ » ἐν τῇ ἐκκλησίᾳ « πρῶτον ἀποστόλων , δεύτερον προφητῶν , κοὶ τρίτον διδασκάλων . τὸ δ’ ὅμοιον ἐρεῖς κοὶ ἐΠὶ τοῦ ὀρεγομένου » ἐπισκοπῆς « διὰ τὴν παρὰ ἀνθρώποις δόξαν ἢ τὴν ἀπὸ ἀνθρώπων κολακείαν ἢ τὸν ἀπὸ τῶν προσιόντων τῷ λόγῳ πορισμὸν ( διδόντων προφάσει εὐσεβείας ) . ὁ γοῦν τοιοῦτος ἐπίσκοπος οὐ » καλοῦ ἔργου ἐπιθυμεῖ « οὐδέ δύναται εἶναι ἀνεπίληπτος οὐδὲ νηφάλιος οὐδέ σώφρων , μεθύων ὑπὸ δόξης καὶ ἀκολάστως αὐτῆς ἐμφορούμενος . τὸ δέ αὐτὸ κοὶ περὶ πρεσβυτέρων καὶ διακόνων ἐρεῖς . ταῦτα δέ , εἰ καὶ δόξομέν τισιν ἐν παρεκβάσει εἰρηκέναι , ὅρα εἰ μὴ ἀναγκαίως λέλεκται διὰ τὸ πηγὴν εἶναι πόντων τῶν ἁμαρτημάτων τοὺς πονηροὺς διαλογισμούς , δυναμένους μολῦναι καὶ τὰ εἰ χωρὶς αὐτῶν πράττοιντο ) δικαιώσαντα ἄν τὸν ποιήσαντα . τίνα μέν οὖν τὰ κοινοῦντα , κατὰ δύναμιν ἡμῖν ἐξήτασται . τὸ δέ ἀνίπτοις χερσὶ φαγεῖν οὐ κοινοῖ τὸν ἄνθρωπον · ἄνθρωπον · ἀλλ᾿ , εἰ δεῖ τολμήσαντα εἰπεῖν , κοινοῖ τὸ ἀνίπτῳ καρδίᾳ ὁτιποτοῦν φαγεῖν , ὅ πέφυκε τὸ ἡγεμονικὸν ἡμῶν ἐσθίειν .
Lemmas: ἑξῆς οὗτος ὁράω πῶς ὁ ἐκπορεύω καί κοινόω ὁ ἄνθρωπος οὐ παρά ὁ ἐκ ὁ στόμα ἐκπορεύω κοινόω ὁ ἄνθρωπος , ἀλλά ὁ αἰτία ἔχω ὁ κοίνωσις ἐν ὁ καρδία , ὅτε ἐξέρχομαι ἀπό αὐτός πρό ὁ ἐκπορεύω διά ὁ στόμα ) διαλογισμός πονηρός , ὅς ἐν εἶδος εἰμί φόνος , μοιχεία , πορνεία , κλοπή , ψευδομαρτυρία , βλασφημία · οὗτος γάρ εἰμί ὁ κοινόω ὁ ἄνθρωπος , ὅτε ἐξέρχομαι ἀπό ὁ καρδία καί ἐξέρχομαι ἀπό αὐτός διαπορεύω διά ὁ στόμα — ὡς εἰ ἔξω ὁ καρδία μή γίγνομαι ἀλλά αὐτοῦ που περί ὁ καρδία κατέχω , οὐ ἐπιτρέπω διά ὁ στόμα λαλέω , ταχύς ἄν ἀφανίζω καί οὐκέτι ἄνθρωπος κοινόω . πηγή οὖν καί ἀρχή πόσος ἁμαρτία διαλογισμός πονηρις · μή γάρ ἐπικρατέω οὗτος , οὔτε φόνος οὔτε μοιχεία οὔτε ἄλλος τις ὁ τοιοῦτος εἰμί . διά οὗτος πᾶς φυλακή τηρητέον ἕκαστος ὁ ἑαυτοῦ καρδία · κοί γάρ ἐν ἡμέρα κρίσις ἔρχομαι ὁ κύριος « » φωτίζω ὁ κρυπτός ὁ σκότος καί φανερόω ὁ βουλή ὁ καρδία « , » μεταξύ « Πόντος » ὁ λογισμός « ἄνθρωπος » κατηγορέω ἤ καί ἀπολογέομαι « , ἡνίκα ἄν κυκλόω αὐτός ὁ διαβούλιον ἑαυτοῦ . τοιοῦτος δέ ἰά ὁ πονηρός διαλογισμός , ὡς εἰμί ὅτε καί ὁ δοκέω ἀγαθός καί ( ὅσος ἐπί ὁ κρίσις ὁ πολύς ) ἐπαινετός ψεκτός ποιέω . ἐάν γοῦν ποιέω » ἐλεημοσύνη « ἔμπροσθεν ὁ ἄνθρωπος « , ἐν ὁ διαλογισμός ἐγώ σκοπέω » ὁ θεάομαι « ὁ ἄνθρωπος φιλάνθρωπος κοί ἐπί φιλανθρωπία δοξάζω , ἀπέχω » ὁ « ἀπό ὁ ἄνθρωπος » μισθός « · καί ἁπαξαπλῶς πᾶς ὁ γίγνομαι μετά ὁ ἐν ὁ πράσσω σύνοιδα ἐπί ὁ δοξάζω ὑπό ὁ ἄνθρωπος « οὐ ἔχω τέλος ἀπό ὁ βλέπω ἐν ὁ κρυπτός « κοί ἀποδίδωμι ὁ μισθός ὁ ἐν ὁ κρυπτός καθαρός . οὕτως οὖν καί ὁ δοκέω ἁγνεία , ἐάν διαλογισμός ἔχω ὁ ἐπί κενοδοξία ἤ φιλοκερδία , καί ὁ νομίζω ἐκκλησιαστικός διδασκαλία , ἐάν ἐν λόγος κολακεία ἀνελευθερία γίγνομαι ἤ πρόφασις πλεονεξία ἤ ζητέω τις ὁ ἀπό ἄνθρωπος ἐπί διδασκαλία δόξα , οὐ ἔρχομαι λογίζομαι ὑπό ὁ τίθημι ἀπό ὁ θεός » ἐν ὁ ἐκκλησία « πρῶτος ἀπόστολος , δεύτερος προφήτης , κοί τρίτος διδάσκαλος . ὁ δέ ὅμοιος λέγω κοί ἐπί ὁ ὀρέγω » ἐπισκοπή « διά ὁ παρά ἄνθρωπος δόξα ἤ ὁ ἀπό ἄνθρωπος κολακεία ἤ ὁ ἀπό ὁ προσέρχομαι ὁ λόγος πορισμός ( δίδωμι πρόφασις εὐσέβεια ) . ὁ γοῦν τοιοῦτος ἐπίσκοπος οὐ » καλός ἔργον ἐπιθυμέω « οὐδέ δύναμαι εἰμί ἀνεπίληπτος οὐδέ νηφάλιος οὐδέ σώφρων , μεθύω ὑπό δόξα καί ἀκόλαστος αὐτός ἐμφορέω . ὁ δέ αὐτός κοί περί πρέσβυς καί διάκονος λέγω . οὗτος δέ , εἰ καί δοκέω τις ἐν παρέκβασις λέγω , ὁράω εἰ μή ἀναγκαῖος λέγω διά ὁ πηγή εἰμί πόντος ὁ ἁμάρτημα ὁ πονηρός διαλογισμός , δύναμαι μολύνω καί ὁ εἰ χωρίς αὐτός πράσσω ) δικαιόω ἄν ὁ ποιέω . τίς μέν οὖν ὁ κοινόω , κατά δύναμις ἐγώ ἐξετάζω . ὁ δέ ἄνιπτος χείρ ἐσθίω οὐ κοινόω ὁ ἄνθρωπος · ἄνθρωπος · ἀλλά , εἰ δέω τολμάω λέγω , κοινόω ὁ ἄνιπτος καρδία ὁτιποτοῦν ἐσθίω , ὅς φύω ὁ ἡγεμονικός ἐγώ ἐσθίω .