oracula-sibyllina.oracula praef
Εἰ τὸ περὶ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν Ἑλληνικῶν γραφῶν ἐκπονεῖν πολλὴν τοῖς ἐκτελοῦσι τὴν ὠφέλειαν ἀπεργάζεται , ἅτε πολυμαθεῖς τοὺς περὶ ταῦτα πονήσαντας ἐκτελέσαι δυνάμενον , πολλῷ μᾶλλον περὶ τὰς θείας γραφὰς ἅτε περὶ Μοῦ καὶ ὠφέλειαν ψυχικὴν προξενούντων δηλούσας τοὺς εὐ φρονοῦντας προσήκει σχολάζειν διὰ παντὸς διπλοῦν ἐκεῖθεν τὸ κέρδος κερδαίνοντας ἑαυτούς τε καὶ τοὺς ἐντυγχάνοντας ὠφελεῖν δυναμένους . ἔδοξε τοίνυν διὰ ταῦτα κἀμὲ τοὺς ἐπιλεγομένους χρησμοὺς σποράδην εὑρισκομένους καὶ συγκεχυμένην τὴν τούτων ἀνάγνωσιν καὶ ἐπίγνωσιν ἔχοντας εἰς μίαν συνάφειαν καὶ ἁρμονίαν ἐκθέσθαι τοῦ λόγου ὡς ἂν εὐσύνοπτοι τοῖς ἀναγιγνώσκουσιν ὄντες τὴν ἐξ αὐτῶν ὠφέλειαν τούτοις ἐπιβραβεύσωσιν οὐκ ὀλίγα τῶν ἀναγκαίων καὶ χρησίμων δηλοῦντες καὶ πολυτελεστέραν ἅμα καὶ ποικιλωτέραν τὴν πραγματείαν ἀπερ - γαζόμενοι . καὶ γὰρ περί τε πατρὸς <καὶ> υἱοῦ καὶ πνεύματος , τῆς θείας καὶ ζῳαρχικῆς τριάδος , ἀριδήλως διασαφοῦσι περί τε τῆς ἐνσάρκου οἰκονομίας τοῦ κυρίου καὶ θεοῦ καὶ σωτῆρος ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ , τῆς ἐκ παρθένου φημὶ ἀρρεύστου γεννήσεως καὶ τῶν παρ’ αὐτοῦ τελεσθεισῶν ἰάσεων ὡσαύτως τοῦ ζῳοποιοῦ πάθους αὐτοῦ καὶ τῆς ἐκ νεκρῶν τριημέρου ἐγέροεως καὶ τῆς μελλούσης γενέσθαι κρίσεως καὶ ἀνταποδόσεως ὧν ἐν τῷ βίῳ τούτῳ ἐπράξαμεν ἅπαντες · πρὸς τούτοις τὰ ἐν ταῖς Μωσαϊκαῖς γραφαῖς καὶ ταῖς τῶν προφητῶν βίβλοις δηλούμενα περί τε τῆς κοσμικῆς κτίσεως <καὶ> τῆς ἀνθρώπου πλάσεως καὶ ἐκπτώσεως τοῦ παραδείσου καὶ αὐθις ἀναπλάσεως τρανῶς διαλαμβάνουσι · περί τινων γεγονότων ἢ καὶ ἴσως γενησομένων ποικίλως προλέγουσι · καὶ ἁπλῶς οὐ μικρῶς ὠφελεῖν τοὺς ἐντυγχάνοντας δύνανται . Σίβυλλα δὲ Ῥωμαϊκὴ λέξις ἑρμνηνευομένη προφῆτις ἤγουν μάντις · ὅθεν ἑνὶ ὀνόματι αἱ θήλειαι μάντιδες Σίβυλλαι τοίνυν , ὡς πολλοὶ ἔγραψαν , γεγόνασιν ἐν χρόνοις καὶ τόποις τὸν ἀριθμὸν δέκα . πρώτη οὖν ἡ Χαλδαία ἤγουν ἡ Περσὶς ἡ κυρίῳ ὀνόματι καλουμένη Σαμβήδη , ἐκ τοῦ γένους οὖσα τοῦ μακαριωτάτου Νῶε , ἡ τὰ κατὰ Ἀλέξανόρον τὸν Μακεδόνα λεγομἐνη προειρηκέναι · ἡς μνημονεύει Νικάνωρ ὁ τὸν Ἀλεξάνόρου βίον ἱοτορήοας · δευτέρα Λίβυσσα , ἡς μνήμην ἐποιήσατο Εὐριπίδης έν τῷ προλόγῳ τῆς Λαμίας · τρίτη ἡ ἐν Δελφοῖς τεχθεῖσα , περὶ ἡς εῖπε Χρύσιππος ἐν τῷ περὶ θεό> τητος βιβλίνῳ · τετάρτη ἡ Ἰταλικὴ ἡ ἐν Κιμμερίᾳ τῆς Ἰταλίας , ἧς υἱὸς ἐγένετο Εὔανδρος ὁ τὸ ἐν Ῥώμῃ τοῦ Πανὸς ἱερὸν τὸ Λούπερκον κτίσας · πέμπτη ἡ Ἐρυθραία ἡ καὶ Τρωικοῦ προειρηκυῖα πολέμου , περὶ ἡς Ἀπολλόδωρος διαβεβαιοῦται · ἕκτη ἡ Σαμία ἡ κυρίῳ ὀνόματι περὶ ἧς ἔγραψεν Ἐρατοσθένης · ἑβδόμη ἡ Κυμαία ἡ γεγομένη Ἀμάλθεια ἡ καὶ Ἐροφίλη , παρά τισι δὲ Ταραξάνδρα · Βεργίλιος δὲ τὴν Κυμαίαν Δηιφόβην καλεῖ Γλαύκου θυγατέρα · ὁγθόη ἡ Ἐλλησποντία τεχθεῖσα ἐν κώμῃ Μαρμησσῷ περὶ τὴν πολίχνην Γεργιτίονα , ἥτις ἐνορία ποτὲ Τρῳάδος ἐτύγχανεν ἐν καιροῖς Σόλωνος καὶ Κύρου , ὡς ἔχραψεν Ἡρακλείδης ὁ Ποντικός · ἐννάτη ἡ Φρυγία · δεκάτη ἡ Τιβουρτία ὀνόματι Ἀβουναία . Φασὶ δέ , ὡς ἡ Κυμαία ἐννέα βιβλία χρησμῶν ἰδίων προσεκόμισε Ταρκυνίῳ Πρίσκῳ , τῷ τηνικαῦτα βασιλεύοντι τῶν Ῥωμαϊκῶν πραγμάτων τριακοσίους φιλιππείους ὑπὲρ αὐτῶν ζητήσασα . καταφρονηθεῖσα δὲ καὶ οὐκ ἐρωτηδισα τίνα ἐστὶ τὰ ἐν αὐτοῖς περιεχόμενα , πυρὶ παρέσωκεν ἐξ αὐτῶν τρία . αὖθίς τε ἐν ἑτέρᾳ προσόδῳ τοῦ βασιλέως προσήνεγκε τὰ ἓξ βιβλία τὴν αὐτὴν ἐπιζητήσασα . οὐκ ἀξιωθεῖσα δὲ λόγου πάλιν ἔκαυσεν ἄλλα εἶτα ἐκ τρίτου ἐπιφερομένη τὰ περιλειφθέντα τρία προσῆλθεν αἰτοῦσα τὸ αὐτὸ τίμημα λέγουσα , εἰ μὴ λάβοι , καίειν καὶ αὐτά . τότε , φασίν , ὁ βασιλεὺς ἐντυχὼν αὐτοῖς καὶ θαυμάσας ἔδωκε ὑπὲρ αὐτῶν ἐκατὸν φιλιππείους καὶ ἐκομίσατο αὐτά , παρεκάλει δὲ περὶ τῶν ἄλλων · αὐτῆς δὲ ἀπαγγειλάσης μήτε τὰ ἴσα τῶν ἔχειν μήτε τι δίκα ἐνθουσιασμοῦ τοιοῦτον ἴσθ’ ὅτε δέ τινας ἐκ διαφόρων πόλεων καὶ χωρίων τὰ νομισθέντα αὐτοῖς ἀναγκαῖα καὶ ἐπωφελῆ καὶ δεῖν ἐξ συναγωγὴν ποιήσασθαι , τοῦτο τάχιστα καὶ πεποιήκασι . τὸ ἐκ θεοῦ δοθὲν ὡς ἀληθῶς μυχῷ κείμενον οὐκ ἔλαθε . πασῶν τῶν Σιβυλλῶν τὰ βιβλία ἀπετέθησαν ἐν τῷ Καπιτωλίῳ τῆς πρεσβυτέρας τῶν μὲν τῆς Κυμαίας κατακρυβέντων καὶ οὐ διαδοθέντων εἰς πολλούς , ἐπειδὴ τὰ συμβησόμενα ἐν Ἰταλίᾳ ἰδικώτερα καὶ τρανότερον ἀνεφώνησε , τῶν δὲ ἄλλων γνωσθέντων ἅπασιν . ἀλλὰ τὰ μὲν τῆς Ἐρυθραίας προγεγραμμένα ἔχει ἀπὸ τοῦ χωρίου ἐπικεκλημένον αὐτῇ ὄνομα · τὰ δέ γε ἐπιγράφονται ποία ποίας εἰσίν , ἀδιάκριτα δὲ καθέστηκε . Φιρμιανὸς τοίνυν , οὐκ ἀθαύμαστος φιλόσοφος καὶ ἱερεὺς προλεχθέντος Καπιτωλίου γενόμενος , πρὸς τὸ αἰώνιον ἡμῶν φῶς τὸν Χριστὸν βλέψας ἐν ἰδίοις πονήμασι τὰ εἰρημένα ταῖς Σιβύλλαις περὶ τῆς ἀρρήτου δόξης παρέθηκε καὶ τὴν ἀλογίαν τῆς Ἑλληνικῆς πλάνης δυνατῶς ἀπήλεγξε . καὶ ἡ μὲν αὐτοῦ ἔντονος ἐξήγησις Αὑσονίᾳ γλώττῃ οἱ δὲ Σιβυλλιακοὶ στίχοι Ἑλλάδι φωνῇ ἐξηνέχθησαν . ἵνα δὲ τοῦτο μὴ ἄπιστον φαίνηται , μαρτυρίαν τοῦ ἀνδρὸς παρέξομαι ἔχουσαν τόνδε τὸν οὐν τὰ παρ ἡμῖν εὑρισκόμενα Σιβυλλιακὰ οὐ μόνον τοῖς νοοῦσι τὰ Ἐλλήνων εὐκαταφρόνητά ἐστιν — τὰ γὰρ τίμια δοκεῖ — ἀλλὰ καὶ ὡς πάντων τῶν στίχων μὴ σῳζόντων τὴν ἀκρίβειαν τοῦ μέτρου , ἀργοτέραν ἔχει τὴν πίστιν · αἰτία αὕτη τῶν ταχυγράφων οὐ συμφθασάντων τῇ ῥύμῃ τοῦ λόγου καὶ ἀπαιδεύτων γενομένων οὐ τῆς προφήτιδος · ἅμα γὰρ ἐπιπνοίᾳ ἐπέπαυτο ἡ τῶν λεχθέντων μνήμη . πρὸς ἃ καὶ ὁ Πλάτων βλέψας ἔφη , ὅτι κατορθώσουσι πολλὰ καὶ μεγάλα πράγματα μηδὲν εἰδότες ὡν λέγουσιν . ἡμεῖς οὖν ἐκ τῶν κομισθέντων ἐν Ῥώμῃ ὑπὸ τῶν πρέσβεων ὅσα δυνατὸν παραθήσομαι · ἐξηγήσατο τοίνυν περὶ τοῦ ἀνάρχου θεοῦ τάδε · Εἶς θεός , ὃς μόνος ἄρχει , ὑπερμεγέθης , ἀγένητος · — ἀλλὰ θεὸς μόνος εἶς πανυπέρτατος , οςπεποίηκεν οὐρανὸν ἠέλιόν τε καὶ ἀστέρας ἠδὲ δελήνην καρποφόρον γαῖάν τε καὶ ὕδατος οἴδματα πόντου . ὃς μόνος ἐστὲ θεὸς κτίστης ἀκράτητος ὑπάρχων · αὐτὸς δ' ἐστήριξε τύπον μορφῆς μερόπων τε αὐτός φύοιν πάντων , γενέτης βιότοιο . ὅπερ εἴρηκεν ἢ καθὸ συνερχόμενοι εἰς σάρκα μίαν πατρὸς γίνονται ἢ καθὸ ἐκ τῶν τεσσάρων στοιχείων ἐναντίων ὄντων ἀλλήλοις καὶ τὸν ὑπουράνιον κόσμον καὶ τὸν ἄνθρωπον ἐδημιούργησεν .
Lemmas: εἰμί ὁ περί ὁ ἀνάγνωσις ὁ Ἑλληνικός γραφεύς ἐκπονέω πολύς ὁ ἐκτελέω ὁ ὠφέλεια ἀπεργάζομαι , ἅτε πολυμαθής ὁ περί οὗτος πονέω ἐκτελέω δύναμαι , πολύς μᾶλλον περί ὁ θεῖος γραφή ἅτε περί ἐγώ καί ὠφέλεια ψυχικός προξενέω δηλόω ὁ εὕω φρονέω προσήκω σχολάζω διά πᾶς διπλόος ἐκεῖθεν ὁ κέρδος κερδαίνω ἑαυτοῦ τε καί ὁ ἐντυγχάνω ὠφελέω δύναμαι . δοκέω τοίνυν διά οὗτος ἐγώ ὁ ἐπιλέγω χρησμός σποράδην εὑρίσκω καί συγχέω ὁ οὗτος ἀνάγνωσις καί ἐπίγνωσις ἔχω εἰς εἷς συνάφεια καί ἁρμονία ἐκτίθημι ὁ λόγος ὡς εἄν εὐσύνοπτος ὁ ἀναγιγνώσκω εἰμί ὁ ἐκ αὐτός ὠφέλεια οὗτος ἐπιβραβεύω οὐ ὀλίγος ὁ ἀναγκαῖος καί χρήσιμος δηλόω καί πολυτελής ἅμα καί ποικίλος ὁ πραγματεία ὅσπερ - γαζομενω . καί γάρ περί τε πατήρ <καὶ> υἱός καί πνεῦμα , ὁ θεῖος καί ζῳαρχικός τριάς , ἀρίδηλος διασαφέω περί τε ὁ ἔνσαρκος οἰκονομία ὁ κύριος καί θεός καί σωτήρ ἐγώ Ἰησοῦς Χριστός , ὁ ἐκ παρθένος φημί ἄρρευστος γέννησις καί ὁ παρά αὐτός τελέω ἴασις ὡσαύτως ὁ ζῳοποιέω πάθος αὐτός καί ὁ ἐκ νεκρός τριήμερος ἐγείρω καί ὁ μέλλω γίγνομαι κρίσις καί ἀνταπόδοσις ὅς ἐν ὁ βίος οὗτος πράσσω ἅπας · πρός οὗτος ὁ ἐν ὁ Μωσαϊκός γραφεύς καί ὁ ὁ προφήτης Βίβλος δηλόω περί τε ὁ κοσμικός κτίσις <καὶ> ὁ ἄνθρωπος πλάσις καί ἔκπτωσις ὁ παράδεισος καί αὖθις ἀνάπλασις τρανής διαλαμβάνω · περί τίνω γίγνομαι ἢ καί ἴσως γίγνομαι ποικίλως προλέγω · καί ἁπλόος οὖον μικρός ὠφελέω ὁ ἐντυγχάνω δύναμαι . Σίβυλλα δέ Ῥωμαῖος λέξις ἑρμηνεύω προφῆτις ἤγουν μάντις · ὅθεν εἷς ὄνομα ὁ θῆλυς μάντις Σίβυλλα τοίνυν , ὡς πολύς γράφω , γίγνομαι ἐν χρόνος καί τόπος ὁ ἀριθμός δέκα . πρῶτος οὖν ὁ Χαλδαία ἤγουν ὁ Περσίς ὁ κύριος ὄνομα καλέω Σαμβήδη , ἐκ ὁ γένος εἰμί ὁ μακάριος Νῶε , ὁ ὁ κατά Ἀλέξανόρον ὁ Μακεδών λέγω προαγορεύω · εἰμί μνημονεύω Νικάνωρ ὁ ὁ αλεξανοροος βίος ἱοτορήοας · δύο Λίβυσσα , εἰμί μνήμη ποιέω Εὐριπίδης ἐν ὁ πρόλογος ὁ Λαμία · τρίτος ὁ ἐν Δελφοί τίκτω , περί εἰμί εἶπον Χρύσιππος ἐν ὁ περί θεός τήτη βιβλινος · τέταρτος ὁ ἰταλικός ὁ ἐν Κιμμερία ὁ Ἰταλία , ὅς υἱός γίγνομαι Εὔανδρος ὁ ὁ ἐν Ῥώμη ὁ πανός ἱερόν ὁ Λούπερκος κτίζω · πέμπτος ὁ Ἐρυθραῖος ὁ καί Τρωικός προαγορεύω πόλεμος , περί εἰμί Ἀπολλόδωρος διαβεβαιόω · ἕκτος ὁ Σάμιος ὁ κύριος ὄνομα περί ὅς γράφω Ἐρατοσθένης · ἕβδομος ὁ Κυμαῖος ὁ γίγγομαι Ἀμάλθεια ὁ καί Εροφίλη , παρά τις δέ Ταραξάνδρα · Βεργίλιος δέ ὁ Κυμαῖος Δηιφόβη καλέω Γλαῦκος θυγάτηρ · ὁγθόη ὁ Ἐλλησποντία τίκτω ἐν κώμη Μαρμησσῷ περί ὁ Πολίχνα γεργιτιαδων , ὅστις ἐνορία ποτέ Τρῳάς τυγχάνω ἐν καιρός Σόλων καί Κῦρος , ὡς ἔχραψεν Ἡρακλείδης ὁ Ποντικός · ἐννάτη ὁ Φρυγία · δέκατος ὁ Τιβουρτία ὄνομα Ἀβουναία . φημί δέ , ὡς ὁ Κυμαῖος ἐννέα βιβλίον χρησμός ἴδιος προσκομίζω Ταρκύνιος Πρίσκος , ὁ τηνικαῦτα βασιλεύω ὁ Ῥωμαϊκός πρᾶγμα τριακόσιοι φιλίππειος ὑπέρ αὐτός ζητέω . καταφρονέω δέ καί οὐ ἐρωτηδισα τίς εἰμί ὁ ἐν αὐτός περιέχω , πῦρ παρασῴζω ἐκ αὐτός τρεῖς . αὖθις τε ἐν ἕτερος πρόσοδος ὁ βασιλεύς προσφέρω ὁ ἓξ βιβλίον ὁ αὐτός ἐπιζητέω . οὐ ἀξιόω δέ λόγος πάλιν καίω ἄλλος εἶτα ἐκ τρίτος ἐπιφέρω ὁ περιλείπομαι τρεῖς πρόσειμι αἰτέω ὁ αὐτός τίμημα λέγω , εἰμί μή λαμβάνω , καίω καί αὐτός . τότε , φημί , ὁ βασιλεύς ἐντυγχάνω αὐτός καί θαυμάζω δίδωμι ὑπέρ αὐτός ἑκατόν φιλίππειος καί κομίζω αὐτός , παρακαλέω δέ περί ὁ ἄλλος · αὐτός δέ ἀπαγγέλλω μήτε ὁ ἴσος ὁ ἔχω μήτε τίς δίκη ἐνθουσιασμός τοιοῦτος εἰμί ὅτε δέ τις ἐκ διάφορος πόλις καί χωρίον ὁ νομίζω αὐτός ἀναγκαῖος καί ἐπωφελής καί δήω ἐκ συναγωγή ποιέω , οὗτος ταχύς καί ποιέω . ὁ ἐκ θεός δίδωμι ὡς ἀληθής μυχός κεῖμαι οὐ λανθάνω . πᾶς ὁ Σίβυλλα ὁ βιβλίον ἀποτίθημι ἐν ὁ Καπιτώλιον ὁ πρέσβυς ὁ μέν ὁ Κυμαῖος κατακρύπτω καί οὖον διαδίδωμι εἰς πολύς , ἐπεί ὁ συμβαίνω ἐν Ἰταλία ἰδικός καί τρανής ἀναφωνέω , ὁ δέ ἄλλος γιγνώσκω ἅπας . ἀλλά ὁ μέν ὁ Ἐρυθραῖος προγράφω ἔχω ἀπό ὁ χωρίον ἐπικαλέω αὐτός ὄνομα · ὁ δέ γε ἐπιγράφω ποῖος Ποίας εἰμί , ἀδιάκριτος δέ καθίστημι . Φιρμιανὸς τοίνυν , οὐ ἀθαύμαστος φιλόσοφος καί ἱερεύς προλέγω Καπιτώλιον γίγνομαι , πρός ὁ αἰώνιος ἐγώ φάος ὁ Χριστός βλέπω ἐν ἴδιος πόνημα ὁ εἴρω ὁ Σίβυλλα περί ὁ ἄρρητος δόξα παρατίθημι καί ὁ ἀλογία ὁ Ἑλληνικός πλάνης δυνατῶς ἀπολέγω . καί ὁ μέν αὐτός ἔντονος ἐξήγησις Αὐσονία γλῶσσα ὁ δέ Σιβυλλιακός στίχος Ἑλλάς φωνή ἐκφέρω . ἵνα δέ οὗτος μή ἄπιστος φαίνω , μαρτυρία ὁ ἀνήρ παρέχω ἔχω ὅδε ὁ ὀν ὁ παρά ἐγώ εὑρίσκω Σιβυλλιακός οὖον μόνος ὁ νοέω ὁ Ἕλλην ευκαταφρόνητα εἰμί — ὁ γάρ τίμιος δοκέω — ἀλλά καί ὡς πᾶς ὁ στίχος μή σῴζω ὁ ἀκρίβεια ὁ μέτρον , ἀργός ἔχω ὁ πίστις · αἰτία οὗτος ὁ ταχυγράφος οὖον συμφθάνω ὁ ῥύμη ὁ λόγος καί ἀπαίδευτος γίγνομαι οὖον ὁ προφῆτις · ἅμα γάρ ἐπίπνοια παύω ὁ ὁ λέγω μνήμη . πρός ὁ καί ὁ Πλάτων βλέπω φημί , ὅτι κατορθόω πολύς καί μέγας πρᾶγμα μηδείς οἶδα ὡς λέγω . ἐγώ οὖν ἐκ ὁ κομίζω ἐν Ῥώμη ὑπό ὁ πρέσβυς ὅσος δυνατός παρατίθημι · ἐξηγέομαι τοίνυν περί ὁ ἄναρχος θεός ὅδε · Εἶς θεός , ὅς μόνος ἄρχω , ὑπερμεγέθης , ἀγένητος · — ἀλλά θεός μόνος εἰμί πανυπέρτατος , οςπεποιιημι οὐρανός ἠέλιος τε καί ἀστήρ ἠδέ δελήνην καρποφόρος γαῖα τε καί ὕδωρ οἶδμα πόντος . ὅς μόνος εἰμί θεός Κτίστης Ἀκράτητος ὑπάρχω · αὐτός δέ στηρίζω τύπος μορφή Μέροψ τε αὐτός φύω πᾶς , γενέτης βίοτος . ὅσπερ εἴρω ἢ καθό συνέρχομαι εἰς σάρξ εἷς πατήρ γίγνομαι ἢ καθό ἐκ ὁ τέσσαρες στοιχεῖον ἐναντίος εἰμί ἀλλήλων καί ὁ ὑπουράνιος κόσμος καί ὁ ἄνθρωπος δημιουργέω .