nicolaus-history.fragmenta 3.58
Ὅτι Κύψελος Βακχιάδης καὶ αὐτὸς ὢν ἐκ κήδους γυναικείου ( 1 ) , πρῶτος κτείνας τὸν τελευταῖον Ἱπποκλείδην ( 2 ) ἐβασίλευσεν ἀντ’ αὐτοῦ τρόπῳ τοιῷδε . Λόγιον ἦν ( 3 ) τοῖς Βακχιάδαις ὑπὸ τοῦ Κυψέλου τοῦ Ἀετίωνος καταλυθεῖσιν ( 4 ) τὴν ἀρχὴν ἀφαιρεθῆναι . Γενόμενον οὖν αὐτὸν καὶ ἐν σπαργάνοις ἔτι ὄντα ὑποπέμψαντες τῶν ὑπασπιστῶν τινὰς ἐκέλευον κτεῖναι . Τῶν δὲ ἐπὶ τοῦτο ἐλθόντων ἐπὶ τὴν οἰκίαν καὶ μελλόντων ἀναιρεῖν , ὀρέγον τὰς χεῖρας τὸ παιδάριον προσεμειδία τοῖς ἀνθρώποις · τοὺς δὲ οἶκτος εἰσῆλθε , καὶ ἔγνωσαν μηκέτι ἀναιρεῖν , ἀλλὰ φράσαντες τῷ πατρὶ τὰς ἀληθείας ἐκποδὼν ἀπιέναι . Δόξαν δὲ οἱ μὲν εἶπαν , ὁ δὲ Ἀετίων εἰς Ὀλυμπίαν αὐτὸ ὑπεκτίθεται καὶ ἔτρεφεν , ὡς ἂν ἱκέτην τοῦ θεοῦ . Μετὰ δὲ ταῦτα θαρσήσας εἰς Κλεωνὰς ἤγαγε , μειράκιον ἔτι ὄντα καὶ πολλῶν διαφέροντα τὴν ἰδέαν καὶ τὴν ἀρετήν . Ἀνὰ δὲ χρόνον ὁ Κύψελος βουλόμενος κατελθεῖν εἰς Κόρινθον , ἐχρηστηριάζετο ( 5 ) ἐν Δελφοῖς . Συμφέρουσαν δὲ δεξάμενος φήμην οὐδὲν μελλήσας ἧκεν εἰς Κόρινθον , καὶ ταχὺ τῶν ἀστῶν ἐν τοῖς μάλιστα ἀγαστὸς ἦν , ἀνδρεῖός τε καὶ σώφρων καὶ δημωφελὴς δοκῶν εἶναι παρὰ τοὺς ἄλλους Βακχιάδας ὑβριστάς τε ὄντας καὶ βιαίους . Πολεμαρχήσας δ’ ἔτι μᾶλλον ἐστέρχθη , τῶν πώποτε ταύτην ἀρξάντων τὴν ἀρχὴν μακρῷ ἄριστος γενόμενος · τἄλλα τε γὰρ ὀρθῶς ἔπραξε καὶ τόδε · νόμος καθεστήκει Κορινθίοις τοὺς ἐν δικαστηρίῳ ἁλισκομένους ἀπάγεσθαι πρὸς τὸν πολέμαρχον , καὶ καθείργνυσθαι τῶν ἐπιτιμίων , ἕνεκα , ὧν καὶ αὐτῷ μέρος τι ἦν . Ὁ δὲ οὔτε καθεῖρξέ τινα πολίτην , οὔτε ἔδησεν , ἀλλὰ τοὺς μὲν ἀπέλυε δεχόμενος ( 6 ) ἐγγυητὰς , τῶν δὲ καὶ αὐτὸς ἐγίνετο , πᾶσι δὲ ἠφίει τὸ αὐτοῦ μέρος · ἐξ ὧν μάλιστα ἐν τῷ πλήθει ἐστέργετο . Ὁρῶν δὲ τοὺς Κορινθίους ἐχθρωδῶς πρὸς Βακχιάδας διακειμένους , προστάτην δ’ οὐκ ἔχοντας , ᾧ χρησάμενοι καταλύσειαν αὐτοὺς , ἐπέδωκεν αὑτὸν , καὶ ἐδημαγώγει τὸ πλῆθος , τόν τε χρησμὸν λέγων , ὅτι ὑπ’ αὐτοῦ πέπρωται καταλυθῆναι αὐτοὺς , ἀνθ’ ὅτου καὶ πάλαι γενόμενον αὐτὸν ὁρμήσειαν ἀνελεῖν , καὶ νῦν ἐπιβουλεύειν , ἀλλ’ οὐ δεδυνῆσθαι παρατρέψαι [ τὰ ] μοιρίδια . Οἱ δ’ ἀσμένως προσίεντο τοὺς λόγους , τοῖς μὲν δυσμενεῖς ὄντες , τῷ δὲ εὖνοι , καὶ τὸ βέβαιον τοῦ κατορθώσειν τὸ ἔργον ἐκ τῆς περὶ αὐτὸν ἀνδρείας ἔχοντες . Τέλος δὲ συστήσας ἑταιρικὸν κτείνει βασιλεύοντα Πατροκλείδην , παράνομον ὄντα καὶ ἐπαχθῆ . Ταχὺ δὲ ἀντ’ ἐκείνου ὁ δῆμος αὐτὸν βασιλέα κατέστησεν . Ὁ δὲ τούς τε φυγάδας κατάγει , καὶ τοὺς ἀτίμους ὑπὸ τῶν Βακχιαδῶν γενομένους ἐπιτίμους πάλιν ἐποίησε · καὶ διὰ τοῦτο ἐχρῆτο εἰς ὅ τι βούλοιτο αὐτοῖς · εἴς τε ἀποικίαν ἐξῆγε τοὺς μὴ φίλους , ὅπως ἂν ῥᾷον ἄρχοι τῶν λοιπῶν · ἔπεμψε δὲ εἴς τε Λευκάδα ( 7 ) καὶ Ἀνακτόριον , οἰκιστὰς αὐτῶν Πυλάδην καὶ Ἐχιάδην τάξας , παῖδας αὐτοῦ νόθους · τοὺς δὲ Βακχιάδας φυγαδεύσας ἐδήμευσε τὰς οὐσίας αὐτῶν . Οἱ δὲ εἰς Κέρκυραν ἀπεχώρησαν . Κύψελος δὲ Κορίνθου πράως ἦρχεν , οὔτε δορυφόρους ἔχων , οὔτ’ ἀποθύμιος ὢν ( 8 ) Koset ρινθίοις . Βασιλεύσας δὲ ἔτη λ' ( 9 ) ἐτελεύτησε τέσσαρας υἱοὺς καταλιπὼν , ὧν γνήσιος μὲν ἦν Περίανδρος , οἱ δὲ λοιποὶ νόλοι .
Lemmas: ὅτι2 Κύψελος Βακχιάδης καί αὐτός εἰμί ἐκ κῆδος γυναικεῖος ( 1 ) , πρῶτος κτείνω ὁ τελευταῖος Ἱπποκλείδης ( 2 ) βασιλεύω ἀντί αὐτός τρόπος τοιόσδε . Λόγιον εἰμί ( 3 ) ὁ Βακχιάδαι ὑπό ὁ Κύψελος ὁ Ἀετίων καταλύω ( 4 ) ὁ ἀρχή ἀφαιρέω . γίγνομαι οὖν αὐτός καί ἐν σπάργανον ἔτι εἰμί ὑποπέμπω ὁ ὑπασπιστής τις κελεύω κτείνω . ὁ δέ ἐπί οὗτος ἔρχομαι ἐπί ὁ οἰκίον καί μέλλω ἀναιρέω , ὀρέγω ὁ χείρ ὁ παιδάριον προσεμειδία ὁ ἄνθρωπος · ὁ δέ οἶκτος εἰσέρχομαι , καί γιγνώσκω μηκέτι ἀναιρέω , ἀλλά φράζω ὁ πατήρ ὁ ἀλήθεια ἐκποδών ἀφίημι . δόξα δέ ὁ μέν εἶπον , ὁ δέ Ἀετίων εἰς Ὀλυμπία αὐτός ὑπεκτίθεμαι καί τρέφω , ὡς εἄν ἱκέτης ὁ θεός . μετά δέ οὗτος θαρσέω εἰς Κλεωναί ἄγω , μειράκιον ἔτι εἰμί καί πολύς διαφέρω ὁ ἰδέα καί ὁ ἀρετή . ἀνά δέ χρόνος ὁ Κύψελος βούλομαι κατέρχομαι εἰς Κόρινθος , χρηστηριάζω ( 5 ) ἐν Δελφοί . συμφέρω δέ δέχομαι φήμη οὐδείς μέλλω ἵημι εἰς Κόρινθος , καί ταχύς ὁ ἀστός ἐν ὁ μάλιστα ἀγαστός εἰμί , ἀνδρεῖος τε καί σώφρων καί δημωφελής δοκέω εἰμί παρά ὁ ἄλλος Βακχιάδαι ὑβριστής τε εἰμί καί βίαιος . πολεμαρχέω δέ ἔτι μᾶλλον στέργω , ὁ πώποτε οὗτος ἄρχω ὁ ἀρχή μακρός ἀγαθός γίγνομαι · ἄλλος τε γάρ ὀρθῶς πράσσω καί ὅδε · νόμος καθίστημι Κορίνθιος ὁ ἐν δικαστήριον ἁλίσκομαι ἀπάγω πρός ὁ πολέμαρχος , καί κατέργνυμι ὁ ἐπιτίμιον , ἕνεκα , ὅς καί αὐτός μέρος τίς εἰμί . ὁ δέ οὔτε κατείργω τις πολίτης , οὔτε δήω , ἀλλά ὁ μέν ἀπολύω δέχομαι ( 6 ) ἐγγυητής , ὁ δέ καί αὐτός γίγνομαι , πᾶς δέ ἀφίημι ὁ αὐτός μέρος · ἐκ ὅς μάλιστα ἐν ὁ πλῆθος στέργω . ὁρῶν δέ ὁ Κορίνθιος ἐχθρώδης πρός Βακχιάδαι διάκειμαι , προστάτης δέ οὐ ἔχω , ὅς χράω καταλύω αὐτός , ἐπιδίδωμι ἑαυτοῦ , καί δημαγωγέω ὁ πλῆθος , ὁ τε χρησμός λέγω , ὅτι ὑπό αὐτός ἔπορον καταλύω αὐτός , ἀντί ὅστις καί πάλαι γίγνομαι αὐτός ὁρμάω ἀναιρέω , καί νῦν ἐπιβουλεύω , ἀλλά οὖον δύναμαι παρατρέπω [ ὁ ] μοιρίδιον . ὁ δέ ἄσμενος προσίημι ὁ λόγος , ὁ μέν δυσμενής εἰμί , ὁ δέ εὔνους , καί ὁ βέβαιος ὁ κατορθόω ὁ ἔργον ἐκ ὁ περί αὐτός ἀνδρεῖος ἔχω . Τέλος δέ συνίστημι ἑταιρικός κτείνω βασιλεύω Πατροκλείδης , παράνομος εἰμί καί ἐπαχθής . ταχύς δέ ἀντί ἐκεῖνος ὁ δῆμος αὐτός βασιλεύς καθίστημι . ὁ δέ ὁ τε φυγάς κατάγω , καί ὁ ἄτιμος ὑπό ὁ Βακχιάδαι γίγνομαι ἐπίτιμος πάλιν ποιέω · καί διά οὗτος χράω εἰς ὅς τίς βούλομαι αὐτός · εἰς τε ἀποικία ἐξάγω ὁ μή φίλος , ὅπως εἄν ῥᾳδίως ἄρχω ὁ λοιπός · πέμπω δέ εἰς τε Λευκάς ( 7 ) καί Ἀνακτόριος , οἰκιστής αὐτός Πυλάδης καί Ἐχιάδης τάσσω , παῖς αὐτός νόθος · ὁ δέ Βακχιάδαι φυγαδεύω δημεύω ὁ οὐσία αὐτός . ὁ δέ εἰς Κέρκυρα ἀποχωρέω . Κύψελος δέ Κόρινθος πρᾶος ἄρχω , οὔτε δορυφόρος ἔχω , οὔτε ἀποθύμιος εἰμί ( 8 ) Koset ρινθίοις . βασιλεύω δέ ἔτος λίαν ( 9 ) τελευτάω τέσσαρες υἱός καταλείπω , ὅς γνήσιος μέν εἰμί Περίανδρος , ὁ δέ λοιπός νόλοι .