ciscoriordan/open-greek-corpus-annotations huggingface dataset:
nicetas-choniates.historia-xronikh-dih-ghsis xoniates2.70
Τῷ τοι καὶ πάντας ἐκποδὼν θέσθαι προθυμηθεὶς διεξῆγεν , ὡς ᾑρεῖτο , τὰ κατὰ τὴν βασιλείαν πράγματα τῶν ὅλων κύριος καθεστώς . καὶ πρῶτα μὲν τὴν τοῦ βασιλέως μητέρα τοῦ παιδὸς καὶ βασιλέως ἀποστῆσαι βουλόμενος οὐκ ἔληγεν αὐτῆς καταβοώμενος καὶ τὸν ἀπονοστοῦντα πλαττόμενος φάσκων ἀντικαθίστασθαί οἱ ταυτηνὶ προδηλότατα καὶ πρὸς πᾶσαν πρᾶξιν καὶ μηχανὴν τῷ κοινῷ τῆς πολιτείας καὶ τῷ βασιλεῖ συνοίσουσαν ἀντιπολιτεύεσθαι καὶ τὸν δῆμον εἰς τὰς κατ᾿ αὐτῆς ἐξεκύμαινεν ὕβρεις , ὡς πολλάκις εἰς τὸ ἱερὸν ἀρχεῖον ἐκδημαγωγηθέντα συναθροισθῆναι καὶ πρὸς τὴν κατὰ τῆς δεσποίνης σκέψιν τε καὶ προβούλευσιν ἀφαρπάσαι καὶ μὴ ἑκόντα τὸν πατριάρχην τὸν πάνυ τὸν Θεοδόσιον καὶ παραβιάσασθαι τοῦτον εὐδοκῆσαι δι᾿ ὑπομνήματος τὴν ἐκ τοῦ μέσου ταύτης μετάστασιν καὶ τὴν ἐκ τῶν βασιλείων ἄπαρσιν . τάχα δ᾿ ἂν καὶ τῶν γενείων αὐτοῦ ἐπελάβοντο τῶν ἀγοραίων οἱ κυνογνώμονες παρ᾿ οὐδὲν τὴν ἐμπρέπουσαν ἐκείνῳ θέμενοι ὁσιότητα , εἰ μὴ κατένευσε πρὸς τὰ παρ᾿ Ἀνδρονίκου αἰτούμενα ἐπὶ τὸ εὖ διατιθεὶς τὴν τοῦ κινδύνου σφοδρότητα .
Lemmas: ὁ ὅς καί πᾶς ἐκποδών τίθημι προθυμέομαι διά-ἐξάγω , ὡς αἱρέω , ὁ κατά ὁ βασίλειος πρᾶγμα ὁ ὅλος κύριος καθίστημι . καί πρῶτος μέν ὁ ὁ βασιλεύς μήτηρ ὁ παῖς καί βασιλεύς ἀφίστημι βούλομαι οὐ λήγω αὐτός καταβοάω καί ὁ ἀπονοστέω πλάσσω φάσκω ἀντικαθίστημι ὁ οὗτος πρόδηλος καί πρός πᾶς πρᾶξις καί μηχανή ὁ κοινός ὁ πολιτεία καί ὁ βασιλεύς συνοισουω ἀντιπολιτεύομαι καί ὁ δῆμος εἰς ὁ κατά αὐτός ἐκκυμαίνω ὕβρις , ὡς πολλάκις εἰς ὁ ἱερόν ἀρχεῖον ἐκδημαγωγέω συναθροίζω καί πρός ὁ κατά ὁ δέσποινα σκέψις τε καί προβούλευσις ἀφαρπάζω καί μή ἑκών ὁ πατριάρχης ὁ πάνυ ὁ Θεοδόσιος καί παραβιάζομαι οὗτος εὐδοκέω διά ὑπόμνημα ὁ ἐκ ὁ μέσος οὗτος μετάστασις καί ὁ ἐκ ὁ βασίλειος ἄπαρσις . τάχα δέ εἄν καί ὁ γένειον αὐτός ἐπιλαμβάνω ὁ ἀγοραῖος ὁ κυνογνώμων παρά οὐδείς ὁ ἐμπρέπω ἐκεῖνος τίθημι ὁσιότης , εἰμί μή κατανεύω πρός ὁ παρά Ἀνδρόνικος αἰτέω ἐπί ὁ εὕω διατίθημι ὁ ὁ κίνδυνος σφοδρότητα .
nicetas-choniates.historia-xronikh-dih-ghsis xoniates2.71
Μικροῦ δὲ ἐδέησε κινδυνεῦσαι περὶ τὸ ζῆν κἀκ τῶν τοῦ βήλου κριτῶν τὸν Τορνίκην Δημήτριον , τὸν Μοναστηριώτην Λέοντα καὶ Κωνσταντῖνον τὸν Πατρηνόν , οὔπω τῷ κύκλῳ ἐγγραφέντας τῶν Ἀνδρονίκῳ προσθεμένων , μηδὲ πρὸς πᾶν ἐράσμιον ἐκείνῳ δουλογραφηθέντας τρανότερον καὶ τὸ γόνυ βαθέως κάμψαντας . οἱ μὲν γὰρ ἀπαιτούμενοι τὸ παριστάμενον εἰπεῖν πρὸς τὰ κατὰ τῆς δεσποίνης εἰσαγόμενα ἐθέλειν πρώτως ἔφασαν μαθεῖν , εἰ ὁ σύλλογος ἐκεῖνος καὶ ἡ συνέλευσις καὶ ἡ περὶ τῶν προκειμένων ἐξέτασις κατὰ γνώμην γίνεται τοῦ κρατοῦντος καὶ ὁρισμόν . ὁ δ᾿ Ἀνδρόνικος ὡς βουκέντρῳ τῷ λόγῳ τούτῳ τρωθεὶς “ οὗτοί εἰσιν ” ἔφησεν “ οἱ τὸν πρωτοσεβαστὸν ἐνάγοντες εἰς τὸ τὰ ἄτοπα δρᾶν · συλλάβετε αὐτούς . ” καὶ τὸ ἀπὸ τοῦδε οἱ μὲν δορυφόροι τὰ ἐπὶ τῶν ὤμων ἑτερόθηκτα ξίφη ὡς καθιξόμενοι κατήνεγκαν , ὁ δὲ δῆμος τῇδε κἀκεῖσε τῶν χλαμύδων λαβόμενοι περιέφερον μεθ᾿ ὕβρεως , ὡς μόλις ἐκφυγεῖν τὸ θανεῖν .
Lemmas: μικρός δέ δήω κινδυνεύω περί ὁ ζῶ ἐκ ὁ ὁ Βῆλος κριτής ὁ Τορνίκης Δημήτριος , ὁ Μοναστηριώτης Λέων καί Κωνσταντῖνος ὁ Πατρηνόν , οὔπω ὁ κύκλος ἐγγράφω ὁ Ἀνδρόνικος προστίθημι , μηδέ πρός πᾶς ἐράσμιος ἐκεῖνος δουλογραφέω τρανής καί ὁ γόνυ βαθύς κάμπτω . ὁ μέν γάρ ἀπαιτέω ὁ παρίστημι εἶπον πρός ὁ κατά ὁ δέσποινα εἰσάγω ἐθέλω πρῶτος φημί μανθάνω , εἰμί ὁ σύλλογος ἐκεῖνος καί ὁ συνέλευσις καί ὁ περί ὁ πρόκειμαι ἐξέτασις κατά γνώμη γίγνομαι ὁ κράτος καί ὁρισμός . ὁ δέ Ἀνδρόνικος ὡς βούκεντρον ὁ λόγος οὗτος τιτρώσκω “ οὗτος εἰμί ” φημί “ ὁ ὁ πρωτοσεβαστός ἐνάγω εἰς ὁ ὁ ἄτοπος δράω · συλλαμβάνω αὐτός . ” καί ὁ ἀπό ὅδε ὁ μέν δορυφόρος ὁ ἐπί ὁ ὦμος ἑτερόθηκτος ξίφος ὡς καθίζω καταφέρω , ὁ δέ δῆμος ὅδε κἀκεῖσε ὁ χλαμύς λαμβάνω περιφέρω μετά ὕβρις , ὡς μόλις ἐκφεύγω ὁ θνῄσκω .
nicetas-choniates.historia-xronikh-dih-ghsis xoniates2.72
Τοῦτο δ᾿ ἀνύσας Ἀνδρόνικος τοῖς μεγιστᾶσι μετέπειτα ἐπεφύετο . οἱ δὲ ὡς οὐκ ἀνεκτὰ τὰ τοιαῦτα ἔργα ὑφορώμενοι καὶ τὴν Κυκλώπειον ἄντικρυς πρὸ ὀφθαλμῶν ἔχοντες καταθοίνησιν ἀλλήλοις πίστεις δόντες τε καὶ λαβόντες καὶ τὴν ὁμόνοιαν κρατυνάμενοι καὶ ὅρκοις τὸ ὁμόπνουν φρικώδεσιν ἐμπεδώσαντες συνέθεντο μὴ δοῦναι ὕπνον τοῖς ὀφθαλμοῖς , μηδὲ τοῖς κροτάφοις , εἰ δυνατόν , παρασχέσθαι ἀνάπαυσιν , ἕως οὗ θανεῖται Ἀνδρόνικος καὶ τὸ τούτου αἷμα πρὸ τοῦ τῆς κόγχης χρώσειεν αὐτόν , ἐξ ἧς βάψαι τὴν οἰκείαν στολὴν ἱμειρόμενος πᾶσαν τὴν βασίλειον φυταλιὰν ἀναιρεῖ καὶ ὡς μονιὸς διαλυμαίνεται ἄγριος . ἦσαν δὲ οἱ οὕτω συνομοσάμενοι Ἀνδρόνικος ὁ υἱὸς τοῦ Ἀγγέλου Κωνστανίνου , ὁ μέγας δοὺξ Ἀνδρόνικος ὁ Κοντοστέφανος καὶ οἱ τούτων υἱεῖς ἑκκαίδεκα ὄντες , πάντες ἀκμαῖοι καὶ ῥομφαίαν ἐσπασμένοι πρὸς πόλεμον , ὁ τοῦ δρόμου λογοθέτης ὁ Καματηρὸς Βασίλειος καὶ συχνοὶ ἕτεροι , κατὰ γένος αὐτοῖς συναπτόμενοι καὶ ἄλλως τὸ ἐπίσημον ἔχοντες .
Lemmas: οὗτος δέ ἀνύω Ἀνδρόνικος ὁ μεγιστᾶνες μετέπειτα ἐπιφύω . ὁ δέ ὡς οὐ ἀνεκτός ὁ τοιοῦτος ἔργον ὑφοράω καί ὁ Κυκλώπειος ἄντικρυς πρό ὀφθαλμός ἔχω καταθοίνησις ἀλλήλων πίστις δίδωμι τε καί λαμβάνω καί ὁ ὁμόνοια κρατύνω καί Ὅρκος ὁ ὁμόπνους φρικώδης ἐμπεδόω συντίθημι μή δίδωμι ὕπνος ὁ ὀφθαλμός , μηδέ ὁ κρόταφος , εἰμί δυνατός , παρέχω ἀνάπαυσις , ἠώς ὅς θνῄσκω Ἀνδρόνικος καί ὁ οὗτος αἷμα πρό ὁ ὁ κόγχη χράω αὐτός , ἐκ ὅς βάπτω ὁ οἰκεῖος στολή ἱμείρω πᾶς ὁ βασίλειος φυταλιά ἀναιρέω καί ὡς μονιός διαλυμαίνομαι ἄγριος . εἰμί δέ ὁ οὗτος συνόμνυμι Ἀνδρόνικος ὁ υἱός ὁ Ἄγγελος Κωνστανίνου , ὁ μέγας δούξ Ἀνδρόνικος ὁ Κοντοστέφανος καί ὁ οὗτος υἱός ἑκκαίδεκα εἰμί , πᾶς ἀκμαῖος καί ῥομφαία σπάω πρός πόλεμος , ὁ ὁ δρόμος λογοθέτης ὁ Καματηρός Βασίλειος καί συχνός ἕτερος , κατά γένος αὐτός συνάπτω καί ἄλλως ὁ ἐπίσημος ἔχω .
nicetas-choniates.historia-xronikh-dih-ghsis xoniates2.73
Ἀλλ᾿ οὐκ ἔλαθε τὸ σύστρεμμα τὸν Ἀνδρόνικον οὐκ εἰς τέλος ἄφθεγκτον καὶ κρύφιον διαμεῖναν . διὸ καὶ αὐτίκα ὅ γε κατὰ τοῦ υἱοῦ τοῦ Ἀγγέλου ὁρμήσας , μικρὸν ἄποθεν τῶν χερσαίων αὐλιζομένου πυλῶν τῆς πόλεως τηνικαῦτα , ἐκεῖνον μὲν φυγάδα μετὰ τῶν υἱέων τίθησιν , ἀσπασίως διεκδράντα τὴν σαγήνην , ἣν οἱ ὁπλοφόροι Ἀνδρονίκου αὐτῷ διεπέτασαν , ἐκ τοῦ μόλις ἀκατίῳ περιτυχεῖν ἀμφορέων πλήρει κενῶν καὶ αὐτὰ μὲν ἐκτινάξαι εἰς θάλασσαν ὅσα καὶ ἀμφιβλήστρου σκύβαλα , αὐτὸν δ᾿ ἐν τούτῳ διεκπλεῦσαι μετὰ τῶν παίδων τὸν κίνδυνον · τὸν δέ γε Κοντοστέφανον συνειληφὼς καὶ τέσσαρας τῶν παίδων καὶ τὸν Καματηρὸν Βασίλειον πάντας ἐξομματοῖ , πρὸς δὲ καὶ ἄλλους , ὁπόσους οὐ μετ᾿ ἔλεγχον προφανῆ , ἀλλὰ κατὰ φήμην ψιλήν , καὶ ταύτην ἀμφίλογον , ἠκηκόει κοινωνῆσαι τοῖς εἰρημένοις τοῦ σκέμματος .
Lemmas: ἀλλά οὐ λανθάνω ὁ σύστρεμμα ὁ Ἀνδρόνικος οὐ εἰς τέλος ἄφθεγκτος καί κρύφιος διαμένω . διό καί αὐτίκα ὅς γε κατά ὁ υἱός ὁ Ἄγγελος ὁρμάω , μικρός ἄποθεν ὁ χερσαῖος αὐλίζω πύλη ὁ πόλις τηνικαῦτα , ἐκεῖνος μέν φυγάς μετά ὁ υἱός τίθημι , ἀσπασίως διεκδράντα ὁ σαγήνη , ὅς ὁ ὁπλοφόρος Ἀνδρόνικος αὐτός διαπετάννυμι , ἐκ ὁ μόλις ἀκάτιον περιτυγχάνω ἀμφορεύς πλήρης κενός καί αὐτός μέν ἐκτινάσσω εἰς θάλασσα ὅσος καί ἀμφίβληστρον σκύβαλον , αὐτός δέ ἐν οὗτος διεκπλέω μετά ὁ παῖς ὁ κίνδυνος · ὁ δέ γε Κοντοστέφανος συλλαμβάνω καί τέσσαρες ὁ παῖς καί ὁ καματηρός Βασίλειος πᾶς ἐξομματόω , πρός δέ καί ἄλλος , ὁπόσος οὖον μετά ἔλεγχος προφανής , ἀλλά κατά φήμη ψιλός , καί οὗτος ἀμφίλογος , ἀκούω κοινωνέω ὁ εἴρω ὁ σκέμμα .
nicetas-choniates.historia-xronikh-dih-ghsis xoniates2.75
Ἐκλέγονται τοίνυν εἰς τὸ καθυπουργῆσαι τῇ μυσαρᾷ ταύτῃ καὶ ἀνοσίῳ πράξει ὁ τοῦ Ἀνδρονίκου πρωτότοκος υἱὸς Μανουὴλ καὶ ὁ σεβαστὸς Γεώργιος ὁ τῆς Ἀνδρονίκου γυναικὸς ἀδελφός . ἄμφω δὲ καὶ πρὸς μόνην ἀπεπήδησαν τὴν ἐπιλογὴν δυσχεράναντες καὶ τὸ τοῦ βασιλέως ἐξεφαύλισαν δόγμα εἰπόντες μήτε πρότερον τῇ ἀναιρέσει τῆς βασιλίδος συνευδοκῆσαι ὅλως καὶ τὰς χεῖρας φέρειν ἁγνὰς τοῦ μιάσματος , καὶ νῦν δὲ πολλῷ πλέον μὴ ἀνέξεσθαι αὐτῶν θεωμένων σῶμα διεσπᾶσθαι δίκαιον , κἂν Ἀνδρόνικος ὡς σκηπτῷ τοῖς λεγομένοις πληγείς , παρὰ δόξαν πᾶσαν ἀπηντηκόσι , τάς τε τοῦ γενείου τρίχας πυκνὰ περιείλισσε τοῖς δακτύλοις , πῦρ τῶν ὀμμάτων βλέπων καὶ τὸ κάρη κλίνων τε καὶ ἀνάγων ἑαυτὸν ἐταλάνισε καὶ μέγ᾿ ὤχθησε πολλάκις , οἷς οὐκ εἶχε τὸ φίλιον αἱμοχαρὲς καὶ πρὸς μιαιφονίαν μόνῳ ἐκπυρούμενον νεύματι .
Lemmas: ἐκλέγω τοίνυν εἰς ὁ καθυπουργέω ὁ μυσαρός οὗτος καί ἀνόσιος πρᾶξις ὁ ὁ Ἀνδρόνικος πρωτότοκος υἱός Μανουήλ καί ὁ σεβαστός Γεώργιος ὁ ὁ Ἀνδρόνικος γυνή ἀδελφός . ἄμφω δέ καί πρός μόνος ἀποπηδάω ὁ ἐπιλογή δυσχεραίνω καί ὁ ὁ βασιλεύς ἐκφαυλίζω δόγμα εἶπον μήτε πρότερος ὁ ἀναίρεσις ὁ βασιλίς συνευδοκέω ὅλως καί ὁ χείρ φέρω ἁγνός ὁ μίασμα , καί νῦν δέ πολύς πλέω μή ἀνέχω αὐτός θεάομαι σῶμα διεσπάομαι Δίκαιος , κἀν Ἀνδρόνικος ὡς σκηπτός ὁ λέγω πλήσσω , παρά δόξα πᾶς ἀπαντάω , ὁ τε ὁ γένειον θρίξ πυκνός περιειλίσσω ὁ δάκτυλος , πῦρ ὁ ὄμμα βλέπω καί ὁ κάρη κλίνω τε καί ἀνάγω ἑαυτοῦ ταλανίζω καί μέγας ὀχθέω πολλάκις , ὅς οὐ ἔχω ὁ φίλιος αιμοχαρής καί πρός μιαιφονία μόνος ἐκπυρόω νεῦμα .
nicetas-choniates.historia-xronikh-dih-ghsis xoniates2.76
Τότε μὲν οὖν τῆς ὁρμῆς ἀνασειρασθείς , ὡσεὶ καὶ ἵππος θερμὸς καὶ δυσκάθεκτος ἢ ὅσα καὶ καπνὸς φλόγα περὶ αὐτὴν εἰληθείς , τὸν οἰκεῖον ἀποσβέσας μὴ ὑπεξιόντα θυμὸν ὑπερέθετο τὴν ἀναίρεσιν · μετὰ δὲ βραχείας ἡμέρας τῷ διὰ πνιγμονῆς ἐλεεινῷ μόρῳ ὑποδικάζει τὴν κακοδαίμονα , ἐπιστατησάντων τῷ ὑπουργήματι τοῦ Τριψύχου Κωνσταντίνου , ὃς τὴν τῆς ἑταιρειαρχείας ζώνην εἶχε , καὶ τοῦ ἐκτομίου Πτερυγεωνίτου , ὃν εἰπεῖν ἔφθημεν καὶ τὸν τῆς πορφυρογεννήτου Μαρίας διὰ φαρμάκου κακουργῆσαι θάνατον . καὶ τὴν μέν , τὸ γλυκερὸν φάος καὶ καλὸν ὅραμα ἀνθρώποις , εἶχεν ἡ ἐκεῖ που ἀκτὴ τῇ ψάμμῳ καταχωσθεῖσαν ( ἥλιε τοῦ μιάσματος , καὶ Λόγε Θεοῦ προάναρχε , τῆς ὑπὲρ κατάληψιν σῆς ἀνοχῆς ) , ὁ δ᾿ Ἀνδρόνικος ἐπὶ τούτοις ἐσκίρτα—πῶς ἂν εἴποι τις ; — καὶ διεχεῖτο τὴν αἱμοβόρον ψυχήν , τοῦ γένους ἐκτριβομένου τοῦ Μανουὴλ καὶ δενδροτομουμένου κήπου τοῦ βασιλείου , ὡς μόνος οἰκήσων τὴν ὑπὸ Ρωμαίους καὶ τῶν ταύτης σκήπτρων ἐπιληψόμενος ἀδεῶς .
Lemmas: τότε μέν οὖν ὁ ὁρμή ἀνασειράζω , ὡσεί καί ἵππος θερμός καί δυσκάθεκτος ἢ ὅσος καί καπνός φλόξ περί αὐτός εἴλω , ὁ οἰκέω ἀποσβέννυμι μή ὑπεξέρχομαι θυμός ὑπερτίθημι ὁ ἀναίρεσις · μετά δέ βραχύς ἡμέρα ὁ διά πνιγμονή ἐλεεινός μόρον ὑποδικάζω ὁ κακοδαίμων , ἐφίστημι ὁ ὑπόρυγμα ὁ Τρίψυχος Κωνσταντῖνος , ὅς ὁ ὁ ἑταιρειαρχεία ζώνη ἔχω , καί ὁ ἐκτομίας πτερυγεωνιος , ὅς εἶπον φθάνω καί ὁ ὁ πορφυρογέννητος Μαρία διά φάρμακον κακουργέω θάνατος . καί ὁ μέν , ὁ γλυκύς φάος καί καλός ὅραμα ἄνθρωπος , ἔχω ὁ ἐκεῖ ποῦ ἀκτή ὁ ψάμμος καταχώννυμι ( ἥλιος ὁ μίασμα , καί Λόγος Θεός προάναρχος , ὁ ὑπέρ κατάληψις σός ἀνοχή ) , ὁ δέ Ἀνδρόνικος ἐπί οὗτος ἐσκίρτα—πῶς εἄν εἶπον τις ; — καί διαχέω ὁ αἱμοβόρος Ψυχή , ὁ γένος ἐκτρίβω ὁ Μανουήλ καί δενδροτομέω κῆπος ὁ βασίλειος , ὡς μόνος οἰκέω ὁ ὑπό Ῥωμαῖος καί ὁ οὗτος σκῆπτρον ἐπιλαμβάνω ἀδεῶς .
nicetas-choniates.historia-xronikh-dih-ghsis xoniates2.77
Ἐνστάντος δὲ τοῦ Σεπτεμβρίου μηνὸς τῆς δευτέρας ἰνδικτιῶνος τοῦ ἑξακισχιλιοστοῦ ἑξακοσιοστοῦ ἐννενηκοστοῦ τρίτου ἔτους , τῇ ἀναρρήσει ἐπιβάλλει . οὐκοῦν οἱ ἐκ τῆς φαύλης συμμορίας τοῦ Ἀνδρονίκου , κατὰ γνώμην δήπουθεν Ἀνδρονίκου , κἂν ἐπέκρυπτε τὴν ἑαυτοῦ βούλησιν , λόγον εἰσήνεγκαν τῷ συνεδρίῳ περὶ τῆς νεοχμωθείσης τοῖς Βιθυνοῖς ἐπαναστάσεως καὶ τῆς ἐντὸς τῆς πόλεως Νικαίας παραδοχῆς Ἰσαακίου τοῦ ἐξ Ἀγγέλων καὶ Θεοδώρου τοῦ Καντακουζηνοῦ , ἀλλὰ δὴ καὶ ὅσα κακουργοῦσιν οἱ Προυσαεῖς εἰσοικισάμενοι Θεόδωρον τὸν Ἄγγελον καὶ ταὐτὰ τοῖς Νικαεῦσι φρονήσαντες . καὶ φάμενοι μὴ οὐκ ἂν ἄλλως ἠρεμήσειν τοὺς στασιώδεις , εἰ μὴ Ἀνδρόνικος βασιλεύσειεν , ὁ διὰ τὴν ὑπαργυρίζουσαν τῷ χρόνῳ τρίχα τῶν νέων ἔχων λέξαι σοφώτερα , καὶ ἐπὶ θρόνου καθίσας τοῦ διαλίθου καὶ τῇ βασιλείῳ ταινίᾳ διαδηθεὶς συναυτοκρατοροίη τῷ παναφήλικι βασιλεῖ καὶ διορῴη τὸ γενησόμενον καὶ περατοῖ τὸ πραχθησόμενον μετ᾿ ἰσχύος μείζονος καὶ ἐξουσίας ἀρχικωτέρας , εἶχον εὐθὺς τοὺς περιεστῶτας καὶ ὅσοι περ ἐκείνῳ συνήδρευον διὰ γένους σεμνότητα καὶ ἀξιωμάτων λαμπρότητα ὁμοφώνως ἀνακραγόντας πάλαι αὐτοῖς εἶναι τὸ προβληθὲν δι᾿ ἐφέσεως καὶ μηκέτι καιρὸν εἶναι τοῦ ἀναδύεσθαι · ἦ γὰρ ἂν καὶ βίαν συμμίξωσι , προχωροῦσαν οὐκ ἔχοντες τὴν πειθώ . ἀμέλει καὶ τῆς εὐφημίας κατάρχονται καὶ οὑτωσί πως διατιθέασι τὴν ἀνάρρησιν “ Ἀλεξίου καὶ Ἀνδρονίκου μεγάλων βασιλέων καὶ αὐτοκρατόρων Ρωμαίων τῶν Κομνηνῶν πολλὰ τὰ ἔτη ” πλατέσι καὶ ἀνεωγόσιν ᾄδοντες στόμασι καὶ μικροῦ διαρρηγνύμενοι ταῖς φωναῖς .
Lemmas: ἐνίστημι δέ ὁ Σεπτέμβριος μείς ὁ δύο ἰνδικτίων ὁ ἑξακισχιλιοστός ἑξακοσιοστός ενενηκοστός τρίτος ἔτος , ὁ ἀνάρρησις ἐπιβάλλω . οὐκοῦν ὁ ἐκ ὁ φαῦλος συμμορία ὁ Ἀνδρόνικος , κατά γνώμη δήπουθεν Ἀνδρόνικος , κἀν ἐπικρύπτω ὁ ἑαυτοῦ βούλησις , λόγος εἰσφέρω ὁ συνέδριον περί ὁ νεοχμόω ὁ Βιθυνός ἐπανάστασις καί ὁ ἐντός ὁ πόλις Νίκαια παραδοχή Ἰσαάκιος ὁ ἐκ Ἄγγελος καί Θεόδωρος ὁ Καντακουζηνός , ἀλλά δή καί ὅσος κακουργέω ὁ Προυσαεύς εἰσοικίζω Θεόδωρος ὁ Ἄγγελος καί αὐτός ὁ Νικαεύς φρονέω . καί φημί μή οὐ εἄν ἄλλως ἠρεμέω ὁ στασιώδης , εἰμί μή Ἀνδρόνικος βασιλεύω , ὁ διά ὁ ὑπαργυρίζω ὁ χρόνος θρίξ ὁ νέος ἔχω λέγω σοφός , καί ἐπί θρόνος καθίζω ὁ διάλιθος καί ὁ βασίλειος ταινία διαδέω συναυτοκρατορέω ὁ παναφῆλιξ βασιλεύς καί διοράω ὁ γίγνομαι καί περατόω ὁ πράσσω μετά ἰσχύς μείζων καί ἐξουσία ἀρχικός , ἔχω εὐθύς ὁ περιίστημι καί ὅσος περ ἐκεῖνος συνεδρεύω διά γένος σεμνότης καί ἀξίωμα λαμπρότης ὁμόφωνος ἀνακράζω πάλαι αὐτός εἰμί ὁ προβάλλω διά ἔφεσις καί μηκέτι καιρός εἰμί ὁ ἀναδύνω · εἰμί γάρ εἄν καί βία συμμίγνυμι , προχωρέω οὐ ἔχω ὁ πειθώ . ἀμελέω καί ὁ Εὐφημία κατάρχω καί οὕτως πως διατίθημι ὁ ἀνάρρησις “ Ἀλέξιος καί Ἀνδρόνικος μέγας βασιλεύς καί αὐτοκράτωρ Ῥωμαῖος ὁ Κομνηνός πολύς ὁ ἔτος ” πλατύς καί ἀνεωγός ἀείδω στόμα καί μικρός διαρρήγνυμι ὁ φωνή .
nicetas-choniates.historia-xronikh-dih-ghsis xoniates2.78
Διαδοθέντος δὲ τοῦ καλοῦ τοῦδε πράγματος τοῖς ἐν τῇ πόλει καὶ ἀβελτέροις ( οὕτω γὰρ χρεὼν τὸν Κωνσταντινουπολίτην δῆμον καλεῖν ) ὡς μελισσῶν σμήνη σίμβλων ἀπαναστάντα τὰ πλήθη συνείλεκτο , ἐκ παντὸς γένους καὶ τέχνης ἁπάσης καὶ ἡλικίας τῆς συνόδου γεγενημένης · ὅτε καί τις τῶν τοῦ βήλου κριτῶν ( τὸ δὲ ὄνομα ἑκὼν ὑπερβήσομαι ) εἰς τὸ τοῦ ἐπὶ τῶν δεήσεων ὀφφίκιον ἀναβὰς ὡς θεράπων Ἀνδρονίκου θερμότατος καὶ ἄλλος δέ τις πρωτονοτάριος τιμηθεὶς γλωττογάστωρ καὶ μηδενὸς ἀγεννέστερος τῆς τυραννίδος ὑποδρηστήρ , τῆς κατὰ τὴν ἀνάρρησιν Ἀνδρονίκου φήμης ἁπανταχῇ διατρεχούσης καὶ αὐτῶν δὲ τῶν φαυλοκολάκων τὰ ὦτα περικτυπησάσης , ὥσπερ ἐν ἑνὶ πνεύματι τὸ τυραννεῖον καταλαβόντες , καθ᾿ ὃ ἐτελεταρχεῖτο ταῦτα τὰ ἄθεσμα ( τοῦτο δὲ ἦν ὁ τοῦ Μιχαηλίτζη λεγόμενος οἶκος ) , τὰ συγκλητικῶς ἐξυφασμένα τῶν κεφαλῶν ἐξενεγκόντες καλύμματα καὶ τῶν κατὰ νώτου κεχυμένων λευκολίνων λαβόμενοι διείλουν αὐτὰ ὡς σφαίρας , χοροστατοῦντες τοῖς ἐκ τριόδων καὶ τῆς τότε τελετῆς προεξάρχοντες · καὶ πρὸς μέλος κεκλασμένον μεταρρυθμίζοντες τὴν φωνὴν καὶ πανικῶς ἐξαλλόμενοι καὶ τὰς χεῖρας ὡς ἐς κρότον ξυμβάλλοντες τὼ πόδε ὑπεσάλευον καὶ κατὰ μέσον ἐδίνευον μολπῇ τ᾿ ἰυγμῷ τε τὴν γῆν ἐκρότουν ὑπορχούμενοι . ὢ τῆς ἀναιδείας καὶ τῆς μικρογνώμονος φρενὸς καὶ κουφότητος .
Lemmas: διαδίδωμι δέ ὁ καλός ὅδε πρᾶγμα ὁ ἐν ὁ πόλις καί ἀβέλτερος ( οὗτος γάρ χρεὼν ὁ Κωνσταντινουπολίτης δῆμος καλέω ) ὡς μέλισσα σμῆνος σίμβλος ἀπανίστημι ὁ πλῆθος συλλέγω , ἐκ πᾶς γένος καί τέχνη ἅπας καί ἡλικία ὁ σύνοδος γίγνομαι · ὅτε καί τις ὁ ὁ Βῆλος κριτής ( ὁ δέ ὄνομα ἑκών ὑπερβαίνω ) εἰς ὁ ὁ ἐπί ὁ δέησις οφφικιων ἀναβαίνω ὡς θεράπων Ἀνδρόνικος θερμός καί ἄλλος δέ τις πρωτονοτάριος τιμάω γλωττογάστωρ καί μηδείς ἀγεννής ὁ τυραννίς ὑποδρηστήρ , ὁ κατά ὁ ἀνάρρησις Ἀνδρόνικος φήμη ἐπαντηχέω διατρέχω καί αὐτός δέ ὁ φαυλοκόλακας ὁ οὖς περικτυπέω , ὥσπερ ἐν εἷς πνεῦμα ὁ τυραννεῖον καταλαμβάνω , κατά ὅς τελεταρχέω οὗτος ὁ ἄθεσμος ( οὗτος δέ εἰμί ὁ ὁ Μιχαηλίτζη λέγω οἶκος ) , ὁ συγκλητικός εξυφασμένος ὁ κεφαλή ἐκφέρω κάλυμμα καί ὁ κατά νῶτον χέω λευκόλινον λαμβάνω διειλέω αὐτός ὡς σφαῖρα , χοροστατέω ὁ ἐκ τρίοδος καί ὁ τότε τελετή προεξάρχων · καί πρός μέλος κλάω μεταρρυθμίζω ὁ φωνή καί πανικός ἐξάλλομαι καί ὁ χείρ ὡς εἰς κρότος συμβάλλω ὁ πούς ὑποσαλεύω καί κατά μέσος δινεύω μολπή τε ἰυγμός τε ὁ γῆ κροτέω ὑπορχέομαι . ὦ ὁ ἀναίδεια καί ὁ μικρογνώμων φρήν καί κουφότης .
nicetas-choniates.historia-xronikh-dih-ghsis xoniates2.79
Τοῦ δ᾿ Ἀνδρονίκου καταβάντος ἀπὸ τοῦ τυραννείου ἐς τὸ ἐν Βλαχέρναις βασίλειον καὶ γενομένου κατὰ τὸν ἐντὸς τούτου ὑψηρεφῆ δόμον , ὃς Πολύτιμος λέγεται , ἐφίσταται καὶ ὁ βασιλεὺς Ἀλέξιος ὁμοῦ παιάνων τε καὶ στεναγμάτων ( οὐ γὰρ πάντες τῷ καιρῷ παρεσύρησαν ) εὑρὼν μεστὰ τὰ ἀνάκτορα καὶ αὐτὸν Ἀνδρόνικον ὡς βασιλέα παρὰ πάντων καταλαβὼν εὐφημούμενον . ἑκὼν τοίνυν ἀέκοντί γε θυμῷ τοῖς τελουμένοις ἐπευδοκήσας ἐκολάκευε κἀκεῖνος σὺν τοῖς λοιποῖς τὸ γερόντιον εἰς τὸ συμβασιλεύειν ἐπεγείρων καὶ προθυμοποιῶν εἰς τὸ ἐνεστὼς ἔργον τὸν ἀκρατῶς ἐπὶ τοῦτο πάλαι φερόμενον . τὸ δὲ τῆς Ἀνδρονίκου φατρίας θερμότερον καὶ ἀκκιζόμενον Ἀνδρόνικον καὶ τὴν συνεδρίαν εἰρωνευόμενον ἀμφοτέραις συσχόντες εἰς τὴν χρυσόπαστον κλίνην ἐφῆκαν , ἐφ᾿ ἧς ὁ βασιλεὺς ἵζανεν . ἄλλοι δὲ τὴν καπνηρὰν καὶ πυραμιδοειδῆ ἐρέαν τῆς κεφαλῆς ἀφελόμενοι πυρσὴν αὐτῷ περιέθεντο καὶ στολὴν βασιλικὴν ἐνέδυσαν ἕτεροι .
Lemmas: ὁ δέ Ἀνδρόνικος καταβαίνω ἀπό ὁ τυραννεῖον εἰς ὁ ἐν Βλαχέρναις βασίλειος καί γίγνομαι κατά ὁ ἐντός οὗτος ὑψηρεφῆ δόμος , ὅς Πολύτιμος λέγω , ἐφίστημι καί ὁ βασιλεύς Ἀλέξιος ὁμοῦ παιάν τε καί στέναγμα ( οὖον γάρ πᾶς ὁ καιρός παρασύρω ) εὑρίσκω μεστός ὁ ἀνάκτορον καί αὐτός Ἀνδρόνικος ὡς βασιλεύς παρά πᾶς καταλαμβάνω εὐφημέω . ἑκών τοίνυν ἀέκων γε θυμός ὁ τελέω ἐπευδοκέω κολακεύω ἐκεῖνος σύν ὁ λοιπός ὁ γερόντιον εἰς ὁ συμβασιλεύω ἐπεγείρω καί προθυμοποιός εἰς ὁ ἐνίστημι ἔργον ὁ ἀκρατής ἐπί οὗτος πάλαι φέρω . ὁ δέ ὁ Ἀνδρόνικος φράτρα θερμός καί ἀκκίζω Ἀνδρόνικος καί ὁ συνεδρία εἰρωνεύομαι ἀμφότερος συνέχω εἰς ὁ χρυσόπαστος κλίνη ἐφίημι , ἐπί ὅς ὁ βασιλεύς ἱζάνω . ἄλλος δέ ὁ καπνηρός καί πυραμιδοειδής ἐρέα ὁ κεφαλή ἀφαιρέω πυρρός αὐτός περιτίθημι καί στολή βασιλικός ἐνδύω ἕτερος .
nicetas-choniates.historia-xronikh-dih-ghsis xoniates2.80
Τῇ δ᾿ ὑστεραίᾳ ἐπὶ τῆς Μεγάλης Ἐκκλησίας ἀρξαμένης τῆς τῶν βασιλέων ἀναρρήσεως γίνεσθαι Ἀνδρόνικος ἀνηγορεύετο πρότερον , ὁ δ᾿ Ἀλέξιος ὑπεβίβαστο , μεταπεσούσης τῆς τάξεως . καὶ ἡ αἰτία ὡς καλλίστη καὶ εὐπρεπής · οὔ φασι δεῖν τὸν ἴνφαντα καὶ ἐς μέτρον οὔπω ἡλικίας ἱκόμενον λειογένειον προαναγορεύεσθαι τοῦ πολιότριχος Ἀνδρονίκου καὶ γεραροῦ τὸ φρονεῖν καὶ ἅμα πρόσω καὶ ὀπίσω ὁρᾶν ἔχοντος τῷ ἐσθλῷ τῆς φύσεως . ἐπεὶ δὲ καὶ αὐτὸς Ἀνδρόνικος τὰ ἱερὰ ἐσαφίκετο μέλαθρα στεφθησόμενος , τότε πρώτως ὤφθη τοῖς ἀνθρώποις διαχυθεὶς καὶ τὸ τοῦ βλέμματος ὁ θὴρ μεταθέμενος βλοσυρὸν καὶ τὴν ἐπὶ τὸ κρεῖττον τῶν πραγμάτων ἀλλοίωσιν πολλοῖς τῶν δεομένων καθυποσχόμενος . ἦν δὲ ταῦτα φενάκη πρόδηλος καὶ ψευδὴς ἐπαγγελία τοῦ ἀπατεῶνος καὶ τὸ τοῦ προσώπου ἱλαρὸν φιλανθρωπίας παρυφιστάνον ἰσχνότητα ἴνδαλμα πρόσκαιρον συσκιάζον τὴν ἔνδοθεν ἀγριότητα .
Lemmas: ὁ δέ ὑστεραῖος ἐπί ὁ Μεγάλης ἐκκλησία ἄρχω ὁ ὁ βασιλεύς ἀνάρρησις γίγνομαι Ἀνδρόνικος ἀναγορεύω πρότερος , ὁ δέ Ἀλέξιος ὑποβιβάζω , μεταπίπτω ὁ τάξις . καί ὁ αἰτία ὡς καλός καί εὐπρεπής · οὖον φημί δήω ὁ ινφάντα καί εἰς μέτρον οὔπω ἡλικία ἱκνέομαι λειογένειος προαναγορεύω ὁ πολιότριχος Ἀνδρόνικος καί γεραρός ὁ φρονέω καί ἅμα πρόσω καί ὀπίσω ὁράω ἔχω ὁ ἐσθλός ὁ φύσις . ἐπεί δέ καί αὐτός Ἀνδρόνικος ὁ ἱερόv εἰσαφικνέομαι μέλαθρον στέφω , τότε πρῶτος ὁράω ὁ ἄνθρωπος διαχέω καί ὁ ὁ βλέμμα ὁ θήρ μετατίθημι βλοσυρός καί ὁ ἐπί ὁ ἀγαθός ὁ πρᾶγμα ἀλλοίωσις πολύς ὁ δήω καθυπισχνέομαι . εἰμί δέ οὗτος φενάκη πρόδηλος καί ψευδής ἐπαγγελία ὁ ἀπατεών καί ὁ ὁ πρόσωπον ἱλαρός φιλανθρωπία παρυφιστάνω ἰσχνότης ἴνδαλμα πρόσκαιρος συσκιάζω ὁ ἔνδοθεν ἀγριότης .
nicetas-choniates.historia-xronikh-dih-ghsis xoniates2.81
Εἰσελθὼν δὲ τὸ ἱερὸν καὶ τελεσθεὶς ὁπόσα τοῖς στεφομένοις εἴθισται ἄναξι πρόσεισι , δεῆσαν τῶν ἀχράντων ἁγιασμῶν μετασχεῖν , καὶ τὸν οὐράνιον ἄρτον δεξάμενος ἐν τῷ προσεγγίζειν τῷ ἐκπώματι , ἵν᾿ ἐκπίῃ τοῦ ἐν αὐτῷ τιμίου καὶ ζωοποιοῦ αἵματος , τὰς χεῖρας ὡς πρὸς τὸ ποτήριον διάρας καὶ ἑαυτὸν εἰς παθαινόμενον σχηματίσας κατὰ τῶν φρικωδῶν ἐπόμνυσι μυστηρίων , ἁπάντων ἐφεστώτων σχεδὸν καὶ ἀκροωμένων , ὁπόσους τὸ ἱερὸν συνεῖχεν ἄδυτον , μὴ δι᾿ ἕτερόν τι βασιλεύσειν αἱρετίσασθαι ἢ τὸ βουληθῆναι βοηθῆσαι τούτῳ καὶ τῷ τούτου κράτει , δείξας τὸν συνεστῶτα βασιλέα καὶ ἀνεψιὸν Ἀλέξιον , ὃν μεθ᾿ ἡμέρας ἀπηγχόνησε καὶ τῷ τῆς θαλάσσης βυθῷ παρέπεμψεν .
Lemmas: εἰσέρχομαι δέ ὁ ἱερόν καί τελέω ὁπόσος ὁ στέφω ἐθίζω ἄναξ πρόσειμι , δήω ὁ ἄχραντος ἁγιασμός μετέχω , καί ὁ οὐράνιος ἄρτος δέχομαι ἐν ὁ προσεγγίζω ὁ ἔκπωμα , ἵνα ἐκπίνω ὁ ἐν αὐτός τίμιος καί ζωοποιός αἷμα , ὁ χείρ ὡς πρός ὁ ποτήριον διαίρω καί ἑαυτοῦ εἰς παθαίνω σχηματίζω κατά ὁ φρικώδης ἐπόμνυμι μυστήριον , ἅπας ἐφίστημι σχεδόν καί ἀκροάομαι , ὁπόσος ὁ ἱερόν συνέχω ἄδυτος , μή διά ἕτερος τίς βασιλεύω αἱρετίζω ἢ ὁ βούλομαι βοηθέω οὗτος καί ὁ οὗτος κράτος , δείκνυμι ὁ συνίστημι βασιλεύς καί ἀνεψιός Ἀλέξιος , ὅς μετά ἡμέρα ἀπαγχονίζω καί ὁ ὁ θάλασσα βυθός παραπέμπω .
nicetas-choniates.historia-xronikh-dih-ghsis xoniates2.82
Ἐξιὼν δὲ τοῦ ἱεροῦ μετὰ δορυφορίας ὡς ἐνῆν μάλιστα λαμπροτέρας καὶ πλείστων ὑπασπιστῶν ( τὸ γὰρ δειμαίνειν ἄκρως τοιαῦτα ὑφηγεῖτο ἐκείνῳ ) καὶ διελθὼν τὸν ἐν τῇ Χαλκῇ νεὼν τοῦ σωτῆρος Χριστοῦ τὴν πορείαν ἐπέτεινεν , οὐ βάδην προβαίνων καὶ ἔστιν οὗ ἐμβραδύνων , ὡς ἔθος τοῖς θριαμβεύουσιν αὐτοκράτορσιν , ἀλλ᾿ ἀνεὶς τὸν ἵππον ἐλευθέρῳ ποδὶ προχωρεῖν . ἦν οὖν τὸ γεγονὸς τοῦτο εἰς ἀμφίλογον · οἱ μὲν γὰρ δειλίαν τὸ ποιητικὸν αἴτιον τοῦ ὁρωμένου ἀπεφοίβαζον , οἱ δὲ κεχοδέναι τὴν βράκα τὸ γερόντιον διετείνοντο τῷ πανημερίῳ μόγῳ καὶ τῇ ἀχθοφορίᾳ τῶν βασιλικῶν παρασήμων ἀποκαμὸν καὶ μὴ στέγειν ἔχον ἐπὶ πολὺ τὰ λύματα τῆς γαστρός . γενόμενος δὲ κατὰ τὸ μέγα παλάτιον καὶ θύσας ἐφ᾿ ἱκαναῖς ἡμέραις τὰ ἀναγορευτήρια ἐφ᾿ ἕτερα τρέπει τὸν νοῦν παρανομίας γέμοντα ἔργα .
Lemmas: ἔξειμι δέ ὁ ἱερός μετά δορυφορία ὡς ἐν-εἰμί μάλιστα λαμπρός καί πλεῖστος ὑπασπιστής ( ὁ γάρ δειμαίνω ἄκρως τοιοῦτος ὑφηγέομαι ἐκεῖνος ) καί διέρχομαι ὁ ἐν ὁ χάλκεος ναός ὁ σωτήρ Χριστός ὁ πορεία ἐπιτείνω , οὖον βάδην προβαίνω καί εἰμί ὅς ἐμβραδύνω , ὡς ἔθος ὁ θριαμβεύω αὐτοκράτωρ , ἀλλά ἀνίημι ὁ ἵππος ἐλεύθερος πούς προχωρέω . εἰμί οὖν ὁ γίγνομαι οὗτος εἰς ἀμφίλογος · ὁ μέν γάρ δειλία ὁ ποιητικός αἴτιος ὁ ὁράω ἀποφοιβάζω , ὁ δέ χέζω ὁ βρακί ὁ γερόντιον διατείνω ὁ πανημέριος μόγος καί ὁ ἀχθοφορία ὁ βασιλικός παράσημον ἀποκάμνω καί μή στέγω ἔχω ἐπί πολύς ὁ λῦμα ὁ γαστήρ . γίγνομαι δέ κατά ὁ μέγας Παλάτιον καί θύω ἐπί ἱκανός ἡμέρα ὁ ἀναγορευτήριος ἐπί ἕτερος τρέπω ὁ νόος παρανομία γέμω ἔργον .
nicetas-choniates.historia-xronikh-dih-ghsis xoniates2.83
Ἐκποδὼν γὰρ θέσθαι τὸν βασιλέα βουληθεὶς Ἀλέξιον τὴν φίλιον καὶ πάλιν ἀθροίζει πνύκα καὶ τὴν ἑταιρείαν συναγείρει τὴν ἐκείνῳ συνοργιάζουσαν τὰ μὴ ὅσια . καὶ τοίνυν τὸ Ὁμήρειον ἔπος φωνήσαντες ἅπαντες , ὃ διέξεισιν “ οὐκ ἀγαθὸν πολυκοιρανίη · εἷς κοίρανος ἔστω , εἷς βασιλεύς , ” καὶ ὡς “ ἀετοῦ γῆρας , κορύδου νεότης , ” ψηφίζονται ἰδιωτεῦσαι τὸν βασιλέα Ἀλέξιον οὐκέτι λόγων οἰκονομίας ἀδήλου τοῖς πολλοῖς μεμνημένοι παιδοκομίας τε καὶ διαμονῆς τοῦ κράτους καλλίονος , ταῦτα δὴ τὰ χθές τε καὶ πρώην λαρυγγιζόμενα καὶ τοῖς ἐρωτῶσι τὴν αἰτίαν τῶν γινομένων εἰς ἀπολογίαν προκείμενα , εἴ τις τέως παροικῶν ἀτεχνῶς ἐν τῇ λαμπροτάτῃ πόλει τοῦ Κωνσταντίνου οὐκ ἦν εἰδὼς τὰ γινόμενα καὶ τὸν λόγον ὅλως ἠγνοηκώς , δι᾿ ὃν ἐπεραίνοντο .
Lemmas: ἐκποδών γάρ τίθημι ὁ βασιλεύς βούλομαι Ἀλέξιος ὁ φίλιος καί πάλιν ἀθροίζω Πνύξ καί ὁ ἑταιρεία συναγείρω ὁ ἐκεῖνος συνοργιάζω ὁ μή ὅσιος . καί τοίνυν ὁ Ὁμήρειον ἔπος φωνέω ἅπας , ὅς διεξέρχομαι “ οὐ ἀγαθός πολυκοιρανία · εἷς κοίρανος ἵστημι , εἷς βασιλεύς , ” καί ὡς “ ἀετός γῆρας , κόρυδος νεότης , ” ψηφίζω ἰδιωτεύω ὁ βασιλεύς Ἀλέξιος οὐκέτι λόγος οἰκονομία ἄδηλος ὁ πολύς μιμνήσκω παιδοκομία τε καί διαμονή ὁ κράτος καλός , οὗτος δή ὁ χθές τε καί πρώην λαρυγγίζω καί ὁ ἐρωτάω ὁ αἴτιος ὁ γίγνομαι εἰς ἀπολογία πρόκειμαι , εἰμί τις τέως παροικέω ἄτεχνος ἐν ὁ λαμπρός πόλις ὁ Κωνσταντῖνος οὐ εἰμί εἰδοί ὁ γίγνομαι καί ὁ λόγος ὅλως ἀγνοέω , διά ὅς περαίνω .
nicetas-choniates.historia-xronikh-dih-ghsis xoniates2.84
Ἀλλ᾿ οὔπω ἀκριβῶς τὸ βράβευμα τοῦτο τῇ πολιτείᾳ ἐγνώριστο , καὶ κρίμα θανάτου κατὰ τοῦ βασιλέως ἐξάγεται παρὰ τῆς φατρίας ἐκείνης τῆς πονηρᾶς , τὸ τοῦ Σολομῶντος ἄντικρυς ἐπαινεσάντων ἐκεῖνο καὶ φθεγξαμένων τῶν μιαιφόνων “ δήσωμεν τὸν δίκαιον , ὅτι δύσχρηστος ἡμῖν ἐστι καὶ ὡς βαρύς ἐστι καὶ μόνον βλεπόμενος . ” καὶ νυκτὸς ἐπεισπεσόντων αὐτῷ τοῦ Ἁγιοχριστοφορίτου Στεφάνου , τοῦ Τριψύχου Κωνσταντίνου καί τινος Δαδιβρηνοῦ Θεοδώρου , προεστῶτος τῶν ῥαβδοφόρων , τὴν διὰ τόξου νευρᾶς καθυποδέχεται πνιγμονήν . ἀρθεὶς δὲ ὁ νεκρὸς καὶ ἀχθεὶς ἐς Ἀνδρόνικον κατὰ τοῦ κενεῶνος τῷ ἐκείνου τύπτεται ποδὶ καὶ τῶν τοκέων τῷ κειμένῳ ὁ μὲν ὡς ἐπίορκος διατωθάζεται , ἡ δὲ ὡς περιλεσχήνευτον ἑταιρικὸν περιυβρίζεται γύναιον · ἔπειτα τιτρᾶται ὀβελίσκῳ τὸ οὖς καὶ κρόκης ἐξαφθείσης κηρὸς περιπλασθεὶς τῷ Ἀνδρονίκου σφραγιστηρίῳ ἐνσημαίνεται δακτυλίῳ .
Lemmas: ἀλλά οὔπω ἀκριβῶς ὁ βράβευμα οὗτος ὁ πολιτεία γνωρίζω , καί κρίμα θάνατος κατά ὁ βασιλεύς ἐξάγω παρά ὁ φράτρα ἐκεῖνος ὁ πονηρός , ὁ ὁ Σολομών ἄντικρυς ἐπαινέω ἐκεῖνος καί φθέγγομαι ὁ μιαιφόνος “ δήω ὁ Δίκαιος , ὅτι δύσχρηστος ἐγώ εἰμί καί ὡς βαρύς εἰμί καί μόνος βλέπω . ” καί νύξ ἐπεισπίπτω αὐτός ὁ Ἁγιοχριστοφορίτης Στέφανος , ὁ Τρίψυχος Κωνσταντῖνος καί τις Δαδιβρηνοῦ Θεόδωρος , προίστημι ὁ ῥαβδοφόρος , ὁ διά τόξον νευρά καθυποδέχομαι πνιγμονή . ἀραρίσκω δέ ὁ νεκρός καί ἄγω εἰς Ἀνδρόνικος κατά ὁ κενεών ὁ ἐκεῖνος τύπτω πούς καί ὁ τοκεύς ὁ κεῖμαι ὁ μέν ὡς ἐπίορκος διατωθάζω , ὁ δέ ὡς περιλεσχήνευτος ἑταιρικός περιυβρίζω γύναιον · ἔπειτα τιτράομαι ὀβελίσκος ὁ οὖς καί κρόκη ἐξάπτω κηρός περιπλάσσω ὁ Ἀνδρόνικος σφραγιστήριον ἐνσημαίνομαι δακτύλιος .
nicetas-choniates.historia-xronikh-dih-ghsis xoniates2.85
Καὶ τὸ μὲν λοιπὸν σῶμα καταδικάζεται ῥιφῆναι βυθῷ , ἡ δὲ κεφαλὴ ἀποτμηθῆναι καὶ αὖθις Ἀνδρονίκῳ προσενεχθῆναι . καὶ πέρας εἰληφότος τοῦ ἐπιτάγματος , ἡ μὲν ἐν παραβύστῳ κατὰ τὴν λεγομένην Καταβατὴν διαφίεται , τὸ δὲ σκῆνος κεράμῳ μολιβδίνῳ ἐνειληθὲν τοῖς θαλαττίοις κόλποις ἐκδίδοται , τῆς ἁλιάδος , ἥτις τὸν οἰκτρότατον τοῦτον φόρτον ἀνεῖχε , δυσὶν ἀναγομένης ἐνδόξοις ἀνδράσι μετὰ μολπῶν καὶ ᾠδῶν , δηλαδὴ τῷ ἐπὶ τοῦ κανικλείου Ἰωάννῃ τῷ Καματηρῷ , ὃν καὶ ὕστερον ἀρχιποίμενα ἡ τῶν Βουλγάρων προεδρεύουσα ἔλαχε , καὶ Θεοδώρῳ τῷ Χούμνῳ , ὃς τετίμητο χαρτουλάριος .
Lemmas: καί ὁ μέν λοιπός σῶμα καταδικάζω ῥίπτω βυθός , ὁ δέ κεφαλή ἀποτέμνω καί αὖθις Ἀνδρόνικος προσφέρω . καί πέρας λαμβάνω ὁ ἐπίταγμα , ὁ μέν ἐν παράβυστος κατά ὁ λέγω Καταβάτης διαφίημι , ὁ δέ σκῆνος κέραμος μολίβδινος ἐνειλέω ὁ θαλάσσιος κόλπος ἐκδίδωμι , ὁ ἁλιάς , ὅστις ὁ οἰκτρός οὗτος φόρτος ἀνέχω , δύο ἀνάγω ἔνδοξος ἀνήρ μετά μολπή καί ᾠδή , δηλαδή ὁ ἐπί ὁ κανίκλειον Ἰωάννης ὁ Καματηρός , ὅς καί ὕστερος αρχιποιμένας ὁ ὁ Βουλγάρα προεδρεύω λαγχάνω , καί Θεόδωρος ὁ Χούμνος , ὅς τιμάω χαρτουλάριος .
nicetas-choniates.historia-xronikh-dih-ghsis xoniates2.86
Καὶ οὕτω μὲν ἐξ ἀνθρώπων ὁ βασιλεὺς Ἀλέξιος ἐγεγένητο , ζήσας τὸν μὲν ἅπαντα χρόνον ἔτη μὴ ἀκραιφνῶς πεντεκαίδεκα , τρία δ᾿ ἐκ τούτων ἄρξας , οὐ καθ᾿ ἑαυτόν τε καὶ ἀμιγῶς , ἀλλὰ τὰ μὲν πρῶτα ὑπὸ μητρὶ τὴν ἀρχὴν διεξαγούσῃ παιδοκομούμενος , ἔπειτα ὑπὸ δυοῖν τυράννων τῶν πραγμάτων τῆς βασιλείας ἐπειλημμένων ὅσα καὶ ἥλιος ὑπὸ νέφους συσκιαζόμενος , ὥστε καὶ βασιλευομένῳ ἐῴκει μᾶλλον ἢ βασιλεύοντι , ἐκεῖνα ἐπιτάσσων καὶ δρῶν , ὅσα εἰσηγοῦντό οἱ οἱ ἀποστάται , μέχρι καὶ τοῦ δι᾿ ἀγχόνης τὸ πέρας δέξασθαι τῆς ζωῆς .
Lemmas: καί οὗτος μέν ἐκ ἄνθρωπος ὁ βασιλεύς Ἀλέξιος γίγνομαι , ζῶ ὁ μέν ἅπας χρόνος ἔτος μή ἀκραιφνής πεντεκαίδεκα , τρεῖς δέ ἐκ οὗτος ἄρχω , οὖον κατά ἑαυτοῦ τε καί ἀμιγῶς , ἀλλά ὁ μέν πρῶτος ὑπό μήτηρ ὁ ἀρχή διεξάγω παιδοκομέω , ἔπειτα ὑπό δύο τύραννος ὁ πρᾶγμα ὁ βασίλεια ἐπιλαμβάνω ὅσος καί ἥλιος ὑπό νέφος συσκιάζω , ὥστε καί βασιλεύω ἔοικα μᾶλλον ἢ βασιλεύω , ἐκεῖνος ἐπιτάσσω καί δράω , ὅσος εἰσηγέομαι ὁ ὁ ἀποστάτης , μέχρι καί ὁ διά ἀγχόνη ὁ πέρας δέχομαι ὁ ζωή .
nicetas-choniates.historia-xronikh-dih-ghsis xoniates2.87
Τῆς δὲ μυσαρᾶς πράξεως ταύτης οὕτω τετελεσμένης , οἰκτρῶς ἁρμόζεται Ἀνδρονίκῳ πρὸς συμβίωσιν Ἄννα ἡ τοῦ βασιλέως Ἀλεξίου μνηστή , θυγάτηρ οὖσα τοῦ τὴν ἀρχὴν τῶν Φράγγων διέποντος . καὶ οὐκ ᾐσχύνετο Κρονίων ἀπόζων ἀνεψιοῦ γυναικὶ μιλτοπαρήῳ καὶ τρυφερᾷ καὶ μήπω τὸ ἑνδέκατον ἔτος ἐξηνυκυίᾳ μέλλων ἀθεμίτως συγκατακλίνεσθαι καὶ παραγκαλίζεσθαι ὁ πέπων τὴν ὀμφακίζουσαν , ὁ ὑπέρωρος τὴν ἡλικίαν τὴν ὀρθοτίτθιον νεάνιδα , ὁ ῥικνὸς καὶ χαλαρὸς τὴν ῥοδοδάκτυλον καὶ δρόσον ἔρωτος στάζουσαν .
Lemmas: ὁ δέ μυσαρός πρᾶξις οὗτος οὗτος τελέω , οἰκτρός ἁρμόζω Ἀνδρόνικος πρός συμβίωσις Ἄννα ὁ ὁ βασιλεύς Ἀλέξιος μνηστός , θυγάτηρ εἰμί ὁ ὁ ἀρχή ὁ Φράγγος διέπω . καί οὐ αἰσχύνω Κρονίων ἀπόζω ἀνεψιός γυνή μιλτοπαρημαι καί τρυφερός καί μήπω ὁ ἑνδέκατος ἔτος ἐξανύω μέλλω ἀθέμιστος συγκατακλίνω καί παραγκαλίζομαι ὁ πέπων ὁ ὀμφακίζω , ὁ ὑπέρωρος ὁ ἡλικία ὁ ὀρθοτίτθιον νεᾶνις , ὁ ῥικνός καί χαλαρός ὁ ῥοδοδάκτυλος καί δρόσος Ἔρως στάζω .
nicetas-choniates.historia-xronikh-dih-ghsis xoniates2.88
Ἐπὶ δὲ τούτοις δευτέραν αἰτεῖται χάριν Ἀνδρόνικος τὸν τῶν αὐτοῦ θελήσεων πληρωτὴν πατριάρχην , τὸν Καματηρὸν λέγω Βασίλειον , καὶ τὴν τότε σύνοδον · ἡ δὲ ἦν τὸ λυθῆναι τοῦ ὅρκου Ἀνδρόνικον , ὃν εἶχεν ὀμωμοκὼς τῷ βασιλεῖ Μανουὴλ καὶ τῷ ἐκείνου ταλαιπώρῳ παιδί , καὶ τοὺς ἄλλους , ὅσοι παραβάται ὤφθησαν τῶν ὀμωμοσμένων . καὶ οἱ μέν , ὡς εἰ δεσμεῖν ἀδιαφόρως καὶ λύειν τὰ πάντα εἰλήφασι πρὸς Θεοῦ , τόμους ἐξέθεντο παραυτίκα , δι᾿ ὧν ἀμνηστίαν τῶν ἠνομημένων ἐδίδοσαν ἁπαξάπασιν . ὁ δὲ ὡς θαυμαστήν τινα παρέχει τὴν ἀμοιβὴν τοῖς τῶν ἐπιταγμάτων αὐτοῦ πληρωταῖς · ἡ δὲ ἦν καὶ τῶν τότε μὲν αἰτηθέντων ῥᾳδία τερμάτωσις , ἃ μικρὰ δήπουθεν ἦσαν καὶ περὶ μικρῶν ὑφηγούμενα , τὸ δὲ μέγιστον τὸ συνεδρεύειν ἐκείνους αὐτῷ , σκιμποδίσκων παρατιθεμένων καὶ παρεισφερομένων τῷ βασιλείῳ θρόνῳ κλισμῶν , ὃ καὶ οὐχ ἧττον εἰς γέλωτα τῶν ἑλομένων καὶ καταδεξαμένων ἀρχιερέων οὐκ ἐπὶ συχναῖς ἡμέραις συμβὰν ἤπερ φαντασίαν τιμῆς καὶ δόξης ἴνδαλμα ἐπὶ τὴν προτέραν ἐπανῆλθε συνήθειαν , καθὰ καὶ ξύλον ἐπικλινὲς βίᾳ πρὸς τὴν ἑτέραν ἕξιν μετενεχθέν . μᾶλλον μὲν οὖν καὶ ταύτης πολὺ παρεσπάσατο · ἵνα γὰρ μὴ δοκῇ Ἀνδρόνικος παλιμβολώτατος ἀνθρώπων καὶ ἀστασίαν ἤθους κἀπὶ τοῖς μικροτάτοις νοσῶν , τὸ εἰς ὄψιν ἐκείνῳ ἐλθεῖν οἱ ἀρχιερεῖς οὗτοι οὐχ εὕρισκον εὐχερὲς ἐπὶ βήματος καθημένῳ λαμπροῦ . καὶ οἱ πρὸ μικροῦ τῇ συνεδρίᾳ τῇ βασιλικῇ σεμνυνόμενοι καὶ γέρας εἰληφέναι τοῦτο Δαυιτικῶς ὡς πιστοὶ τῆς γῆς βρενθυόμενοι τότε ὑπενόστουν ἐγκαλυπτόμενοι καὶ ταλανίζοντες ἑαυτούς , οἷς Θεοῦ ἀπέστησαν τὰ ἄλυτα λύοντες καὶ τὸν ἐμπαίκτην διακενῆς Ἀνδρόνικον θεραπεύοντες .
Lemmas: ἐπί δέ οὗτος δύο αἰτέω χάρις Ἀνδρόνικος ὁ ὁ αὐτός θέλησις πληρωτής πατριάρχης , ὁ Καματηρός λέγω Βασίλειος , καί ὁ τότε σύνοδος · ὁ δέ εἰμί ὁ λύω ὁ Ὅρκος Ἀνδρόνικος , ὅς ἔχω ὄμνυμι ὁ βασιλεύς Μανουήλ καί ὁ ἐκεῖνος ταλαίπωρος παῖς , καί ὁ ἄλλος , ὅσος παραβάτης ὁράω ὁ ὄμνυμι . καί ὁ μέν , ὡς εἰμί δεσμέω ἀδιάφορος καί λύω ὁ πᾶς λαμβάνω πρός Θεός , τόμος ἐκτίθημι παραυτίκα , διά ὅς ἀμνηστία ὁ ἀνομέω δίδωμι ἁπαξάπας . ὁ δέ ὡς θαυμαστός τις παρέχω ὁ ἀμοιβή ὁ ὁ ἐπίταγμα αὐτός πληρωτής · ὁ δέ εἰμί καί ὁ τότε μέν αἰτέω ῥᾴδιος τερμάτωσις , ὁ μικρός δήπουθεν εἰμί καί περί μικρός ὑφηγέομαι , ὁ δέ μέγας ὁ συνεδρεύω ἐκεῖνος αὐτός , σκιμποδίσκος παρατίθημι καί παρεισφέρω ὁ βασίλειος θρόνος κλισμός , ὅς καί οὐ κακός εἰς γέλως ὁ αἱρέω καί καταδέχομαι ἀρχιερεύς οὐ ἐπί συχνός ἡμέρα συμβαίνω ἤ2 φαντασία τιμή καί δόξα ἴνδαλμα ἐπί ὁ πρότερος ἐπανέρχομαι συνήθεια , καθά καί ξύλον ἐπικλινής βία πρός ὁ ἕτερος ἕξις μεταφέρω . μᾶλλον μέν οὖν καί οὗτος πολύς παρασπάω · ἵνα γάρ μή δοκέω Ἀνδρόνικος παλίμβολος ἄνθρωπος καί ἀστασία ἦθος ἐπί ὁ μικρός νοσέω , ὁ εἰς ὄψις ἐκεῖνος ἔρχομαι ὁ ἀρχιερεύς οὗτος οὐ εὑρίσκω εὐχερής ἐπί βῆμα κάθημαι λαμπρός . καί ὁ πρό μικρός ὁ συνεδρία ὁ βασιλικός σεμνύνω καί γέρας λαμβάνω οὗτος Δαυιτικῶς ὡς πιστός ὁ γῆ βρενθύομαι τότε ὑπονοστέω ἐγκαλύπτω καί ταλανίζω ἑαυτοῦ , ὅς Θεός ἀφίστημι ὁ ἄλυτος λύω καί ὁ ἐμπαίκτης διακενῆς Ἀνδρόνικος θεραπεύω .
nicetas-choniates.historia-xronikh-dih-ghsis xoniates2.89
Ὡς δὲ τὰ κατὰ τὴν ἀνάρρησιν Ἀνδρονίκου καὶ τὴν ἀναίρεσιν Ἀλεξίου τοῦ βασιλέως δῆλα ἦσαν Ἀλεξίῳ τε τῷ Βρανᾷ καὶ Ἀνδρονίκῳ τῷ Λαπαρδᾷ , τοῖς τῶν ταγμάτων στρατηγοῖς , ἅπερ ἀντεφέροντο κατὰ τὸν Νίσον καὶ τὴν Βρανίτζοβαν τῷ τῆς Οὐγγρίας ῥηγὶ τῷ Βελᾷ πορθοῦντι τὰ ἐκεῖ πάντα καὶ ποιοῦντι κακῶς τοῖς ξίφεσιν , ἅτερος μὲν τῶν ἀρχηγῶν ὁ Λαπαρδᾶς ἀπειρητέαν κέκρικε τὴν ζωὴν καὶ τὴν εὐρυχανδῆ γένυν Ἀνδρονίκου διὰ παντὸς ὑπεβλέπετο καταχάσκειν ἔκτοτε μέλλουσαν καὶ αὐτοῦ , ὁ δέ γε Βρανᾶς ἀσμένως τὴν μετάθεσιν τῆς βασιλείας ὑπέφερεν ἤδη τῷ χορῷ ἐγγραφεὶς οἷς Ἀνδρόνικος ἐπέβλεπεν ἥμερον .
Lemmas: ὡς δέ ὁ κατά ὁ ἀνάρρησις Ἀνδρόνικος καί ὁ ἀναίρεσις Ἀλέξιος ὁ βασιλεύς δῆλος εἰμί Ἀλέξιος τε ὁ Βρανά καί Ἀνδρόνικος ὁ Λαπαρδάς , ὁ ὁ τάγμα στρατηγός , ὅσπερ ἀντιφέρω κατά ὁ Νῖσος καί ὁ βρανιτζοβαινω ὁ ὁ Οὐγγρίας ῥῆξ ὁ Ἥλιος πορθέω ὁ ἐκεῖ πᾶς καί ποιέω κακῶς ὁ ξίφος , ἕτερος μέν ὁ ἀρχηγός ὁ Λαπαρδάς ἀπειρητέος κρίνω ὁ ζωή καί ὁ εὐρυχανδέω γένυς Ἀνδρόνικος διά πᾶς ὑποβλέπω καταχάσκω ἔκτοτε μέλλω καί αὐτός , ὁ δέ γε Βρανάς ἄσμενος ὁ μετάθεσις ὁ βασίλεια ὑποφέρω ἤδη ὁ χορός ἐγγράφω ὅς Ἀνδρόνικος ἐπιβλέπω ἥμερος .
nicetas-choniates.historia-xronikh-dih-ghsis xoniates2.90
Πολλὰς οὖν ὁ Λαπαρδᾶς Ἀνδρόνικος ὁδοὺς τραπόμενος ἐνθυμήσεων καὶ κατὰ κύνα Λάκαιναν ἣν θευσεῖται ἰχνηλατήσας μίαν εὕρισκε σώζουσαν ἀτραπὸν τὸ τῆς ὄψεως καὶ ἐξουσίας ἀποπλάζεσθαι Ἀνδρονίκου . καὶ εἶχεν ἂν ἀπαθῆ κακῶν ἑαυτὸν διατηρήσας , εἰ τῇ βουλῇ ταύτῃ ἐπέμενε καὶ μὴ πρὸς πρᾶξιν ἑτέραν μετακεκύβευτο . ἐρασθεὶς δὲ κακῶς δράσειν Ἀνδρόνικον καὶ τῆς εἰς τὸν κύριον καὶ βασιλέα παρανομίας ἀμύνασθαι , θαρρεῖ τὴν ἀπόστασιν · καὶ τὴν δυσμὴν ὁρῶν οὐ χωρήσουσαν αὐτόν , μήτε μὴν παραδεξομένην τὴν κατ᾿ Ἀνδρονίκου ὁρμὴν διὰ τὸν παρόντα καὶ συστρατηγοῦντα Βρανᾶν , τὴν ἕω φαντάζεται καὶ πρὸς ἐκείνην ἐκτείνει τοὺς ὀφθαλμοὺς καὶ ὡς συνηθεστέραν μὲν ἑαυτῷ ἄρξαντι πολλάκις κατ᾿ αὐτὴν τὰς μεγίστας ἀρχὰς καὶ ὡς θερμὰ δὲ πρὸς ἀντιστασίαν οὐχ ἧττον τρέφουσαν σώματα .
Lemmas: Πολύς οὖν ὁ Λαπαρδάς Ἀνδρόνικος ὁδός τρέπω ἐνθύμησις καί κατά κύω Λάκαινα ὅς θέω ἰχνηλατέω εἷς εὑρίσκω σῴζω ἀτραπός ὁ ὁ ὄψις καί ἐξουσία ἀποπλάζω Ἀνδρόνικος . καί ἔχω εἄν ἀπαθής κακός ἑαυτοῦ διατηρέω , εἰμί ὁ βουλή οὗτος ἐπιμένω καί μή πρός πρᾶξις ἕτερος μετακυβεύω . ἔραμαι δέ κακῶς δράω Ἀνδρόνικος καί ὁ εἰς ὁ κύριος καί βασιλεύς παρανομία ἀμύνω , θαρσέω ὁ ἀπόστασις · καί ὁ δυσμή ὁράω οὖον χωρέω αὐτός , μήτε μήv παραδέχομαι ὁ κατά Ἀνδρόνικος ὁρμή διά ὁ πάρειμι καί συστρατηγέω Βρανᾶς , ὁ ἠώς φαντάζω καί πρός ἐκεῖνος ἐκτείνω ὁ ὀφθαλμός καί ὡς συνήθης μέν ἑαυτοῦ ἄρχω πολλάκις κατά αὐτός ὁ μέγας ἀρχή καί ὡς θερμός δέ πρός ἀντιστασία οὐ κακός τρέφω σῶμα .
nicetas-choniates.historia-xronikh-dih-ghsis xoniates2.91
Ἀμέλει καὶ τῷ συνηγεμόνι κοινολογησάμενος καὶ πείσας Βρανᾶν μὲν κατὰ χώραν μένειν , αὐτὸς δὲ πρὸς τὸν πρεσβύτην ἅμα καὶ πρόσφατον αὐτοκράτορα παραγενέσθαι ὡς εἶχεν εὐθὺς ἐξώρμησε τὴν φήμην προφθάνων , ἣ καὶ τὰ ὑπὸ γὴν κρυπτόμενα διορᾷ καὶ τὰ γενησόμενα πολλάκις ὡς ἤδη γεγενημένα διατρανοῖ . καὶ γεγονὼς κατὰ τὴν Ὀρεστιάδα , εἴπῃ δ᾿ ἄν τις ἄλλος Ἀδριανούπολιν , ἀφ᾿ ἧς ὥρμητο , καὶ βραχύ τι ἐγκαρτερήσας καὶ ὅσον ταῖς ἐκεῖ κατοικούσαις ἀδελφαῖς ὁραθῆναι καὶ συντάξασθαι τὰ ἀπόδημα ἔγνω μὴ περαιτέρω ἐλινύειν , ἀλλ᾿ ὡς ἐνὸν ἐπισπέρχειν τὴν ἐς ἕω περαίωσιν · ἤδη γὰρ ἡ φήμη ἀθυρόγλωττος ἦν καὶ ἐπὶ τριόδων καὶ πλατειῶν ἄκρων τε τειχέων καὶ δόμων εὐστόμει τὴν ἀπόδρασιν τοῦ ἀνδρὸς καὶ πολλαχῇ ἐτίθει διατοξεύσιμον . μιᾷ τοίνυν νυκτὶ πρὸς θάλασσαν κάτεισι καὶ ναυσὶν ἐμβὰς αὐτός τε καὶ οἱ σὺν αὐτῷ , αἳ κατὰ τὸ Ὑελοκαστέλλιον τούτου ἕνεκα ἡτοιμάσθησαν , ἐς τὴν περαίαν γίνεται . κἀντεῦθεν ἀναπνεύσας βραχὺ ἐκφυγεῖν τὸ διολέσθαι ᾤετο καὶ τὸ προβεβλῆσθαι θοίνη τις ἑτοίμη ἢ ἐπιτράγημα πρόχειρον ταῖς γνάθοις τοῦ Ἀνδρονίκου . ἦν δ' , ὡς ἔοικε , καὶ οὗτος τῇ προνοίᾳ ἐκ τῆς τῶν ζώντων βίβλου ἀπηλειμμένος καὶ βορὰ τῷ θηρὶ προδαιταλευθείς .
Lemmas: ἀμέλει καί ὁ συνάγω κοινολογέομαι καί πείθω Βρανᾶς μέν κατά χώρα μένω , αὐτός δέ πρός ὁ πρεσβύτης ἅμα καί πρόσφατος αὐτοκράτωρ παραγίγνομαι ὡς ἔχω εὐθύς ἐξορμέω ὁ φήμη προφθάνω , ὅς καί ὁ ὑπό γή κρύπτω διοράω καί ὁ γίγνομαι πολλάκις ὡς ἤδη γίγνομαι διατρανόω . καί γίγνομαι κατά ὁ ὀρεστιάς , εἶπον δέ ἄν τις ἄλλος Ἀδριανούπολις , ἀπό ὅς ὁρμέω , καί βραχύς τίς ἐγκαρτερέω καί ὅσος ὁ ἐκεῖ κατοικέω ἀδελφός ὁράω καί συντάσσω ὁ απόδημος γιγνώσκω μή περαιτέρω ἐλινύω , ἀλλά ὡς ἐν-εἰμί ἐπισπέρχω ὁ εἰς ἠώς περαίωσις · ἤδη γάρ ὁ φήμη ἀθυρόγλωττος εἰμί καί ἐπί τρίοδος καί πλατύς ἄκρος τε τεῖχος καί δόμος εὐστομέω ὁ ἀπόδρασις ὁ ἀνήρ καί πολλαχῆ τίθημι διατοξεύσιμος . εἷς τοίνυν νύξ πρός θάλασσα κατέρχομαι καί ναῦς ἐμβαίνω αὐτός τε καί ὁ σύν αὐτός , ὅς κατά ὁ Ὑελοκαστέλλιον οὗτος ἕνεκα ἑτοιμάζω , εἰς ὁ περαίας γίγνομαι . ἐντεῦθεν ἀναπνέω βραχύς ἐκφεύγω ὁ διόλλυμι οἴομαι καί ὁ προβάλλω θοίνη τις ἑτοῖμος ἢ ἐπιτράγημα πρόχειρον ὁ γνάθος ὁ Ἀνδρόνικος . εἰμί δέ , ὡς ἔοικα , καί οὗτος ὁ πρόνοια ἐκ ὁ ὁ ζῶ Βίβλος ἀπαλείφω καί βορά ὁ θήρ προδαιταλεύω .
nicetas-choniates.historia-xronikh-dih-ghsis xoniates2.92
Ἔνθεν τοι καὶ τοῦ θείου ἀντιπνεύσαντος ἐκείνων ταῖς χερσὶ θηρᾶται καὶ ἀναπέμπεται πρὸς Ἀνδρόνικον , ὑφ᾿ ὧν ἐλπίσιν ἐθάλπετο συντηρηθῆναι ἀδιαλώβητος , εὖ τε καὶ ὡς ἀρίστως πράξειν , καὶ χειρὶ καὶ ψυχῇ παντοίαν σύναρσιν καὶ ἄρηξιν εὕρασθαι πρὸς τὸ καταπαλαῖσαι Ἀνδρόνικον . ἦσαν δὲ ταῦτα διανοίας οὐκ εὐτυχοῦς ἀναπλάσματα καὶ ὀνειρώδη , ὡς δέδεικται , φαντάσματα . γενόμενος γὰρ κατὰ τὸ Ἀτραμύττιον συλλαμβάνεται παρά τινος Κεφαλᾶ , ἀνδρὸς μέγα δυναμένου τότε παρὰ τῇ χώρᾳ καὶ πρωτιστεύοντος πιστοῦ τε τῷ τυραννοῦντι , ὡς ἔδειξε , καὶ παρακατατίθεται χερσὶν Ἀνδρονίκου σφάγιον εὐτρεπὲς καὶ ἱερεῖον ἀνακογχυλιαζόμενον πρὸς ἀναίρεσιν καὶ τὰς κόρας ἐκκόπτεται καὶ παραρριπτεῖται τῇ τοῦ Παντεπόπτου μονῇ τὴν τῶν κατ᾿ αὐτὸν πραγμάτων φορὰν ὡς ἀγνώμονα ὀδυρόμενος · τὸν μὲν γὰρ ὑπὲρ καλλίστης αἰτίας τὸν τῆς ἀποστασίας ἀναρρῖψαι κύβον , τὴν δὲ οὐδὲ τὸ βραχύτατον γοῦν προσσχοῦσαν οἷς μετ᾿ εὐβουλίας ἐπέβαλε προσδέσθαι μερίδι τῇ χείρονι .
Lemmas: ἔνθεν ὅς καί ὁ θεῖον ἀντιπνέω ἐκεῖνος ὁ χείρ θηράω καί ἀναπέμπω πρός Ἀνδρόνικος , ὑπό ὅς ἐλπίς θάλπω συντηρέω ἀδιαλώβητος , εὕω τε καί ὡς Ἀρίστως πράσσω , καί χείρ καί Ψυχή παντοῖος σύναρσις καί ἄρηξις εὑρίσκω πρός ὁ καταπαλαίω Ἀνδρόνικος . εἰμί δέ οὗτος διάνοια οὐ εὐτυχής ἀνάπλασμα καί ὀνειρώδης , ὡς δείκνυμι , φάντασμα . γίγνομαι γάρ κατά ὁ Ἀτραμύττιον συλλαμβάνω παρά τις Κεφαλή , ἀνήρ μέγας δύναμαι τότε παρά ὁ χώρα καί πρωτιστεύω πιστός τε ὁ τυραννέω , ὡς δείκνυμι , καί παρακατατίθεμαι χείρ Ἀνδρόνικος σφάγιον εὐτρεπής καί ἱερεῖον ἀνακογχυλιάζω πρός ἀναίρεσις καί ὁ κόρη ἐκκόπτω καί παραρριπτέω ὁ ὁ παντεπόπτης μονή ὁ ὁ κατά αὐτός πρᾶγμα φορά ὡς ἀγνώμων ὀδύρομαι · ὁ μέν γάρ ὑπέρ καλός αἴτιος ὁ ὁ ἀποστασία ἀναρρίπτω κύβος , ὁ δέ οὐδέ ὁ βραχύς γοῦν προσέχω ὅς μετά εὐβουλία ἐπιβάλλω προσδέω μερίς ὁ χείρων .
nicetas-choniates.historia-xronikh-dih-ghsis xoniates2.93
Οὕτω κρύψας ἔχει θεὸς οὐ μόνον τὸν ἄμοχθον καὶ ἀνόδυρτον βίοτον , ἀλλὰ καὶ τὸ προαισθέσθαι τὸ μέλλον κακὸν καὶ τὸ προελέσθαι τὸ ἀκίνδυνον ἐπιτήδευμα . καὶ οὗτος γὰρ ὁ ἀνὴρ ἐν πολλοῖς ὀφθεὶς στρατηγικώτατος αἰσχρὸν δουλεύειν οἰηθεὶς Ἀνδρονίκῳ μετὰ τὸν τοῦ βασιλέως Ἀλεξίου μόρον καὶ τὸν ἐκ τοῦ τυράννου προφθάνων θάνατον καὶ πρὸς φόνον ἑτοιμοτάτης ἀποξενῶν ἑαυτὸν φύσεως ἔλαθεν ὑπ᾿ ἐκείνου καταλαμβανόμενος , ὃν ἔφευγεν , ἢ χερσὶν ἐμπίπτων , ἃς ἀπεδίδρασκεν , ἢ τὸν ἐξόπισθεν καταλήψεσθαι προσδοκώμενον ὡς ἐπιδιώκοντα κατὰ στόμα προσυπαντῶντα εὑρίσκων καὶ ἐνώπιον συμπλεκόμενον καὶ συνέχοντα .
Lemmas: οὕτως κρύπτω ἔχω θεός οὖον μόνος ὁ ἄμοχθος καί ἀνόδυρτος βίοτος , ἀλλά καί ὁ προαισθάνομαι ὁ μέλλω κακός καί ὁ προαιρέω ὁ ἀκίνδυνος ἐπιτήδευμα . καί οὗτος γάρ ὁ ἀνήρ ἐν πολύς ὁράω στρατηγικός αἰσχρός δουλεύω οἴομαι Ἀνδρόνικος μετά ὁ ὁ βασιλεύς Ἀλέξιος μόρον καί ὁ ἐκ ὁ τύραννος προφθάνω θάνατος καί πρός φόνος ἑτοῖμος ἀποξενόω ἑαυτοῦ φύσις λανθάνω ὑπό ἐκεῖνος καταλαμβάνω , ὅς φεύγω , ἢ χείρ ἐμπίπτω , ὅς ἀποδιδράσκω , ἢ ὁ ἐξόπισθεν καταλαμβάνω προσδοκάω ὡς ἐπιδιώκω κατά στόμα προσυπαντάω εὑρίσκω καί ἐνώπιος συμπλέκω καί συνόχωκα .
nicetas-choniates.historia-xronikh-dih-ghsis xoniates2.94
Καὶ ὁ μὲν μετ᾿ οὐ πολύν τινα χρόνον τοῦ βίου θανάτῳ ἀπάγεται · ὁ δ᾿ Ἀνδρόνικος οὕτω τῇ ἀποστασίᾳ τοῦ ἀνδρὸς τούτου κατεπτοήθη , ὡς παρ᾿ ὅλην τὴν ἐκείνου φυγὴν τὴν οἰκείαν ὡς ἤδη ἐφεστῶσαν φαντάζεσθαι καταστροφήν · ἐδεδίει γὰρ ὡς περὶ τὰς μάχας ὀξύρροπον καὶ λήματος ἀνδρείου μέτοχον . ἀμέλει καὶ μὴ προχωροῦσαν ὁρῶν τὴν δι᾿ ἐπιδιώξεως ἢ μεθ᾿ ὅπλων τούτου καταπολέμησιν πρὸς τὴν διὰ γραμμάτων μεθαρμόζεται πανουργίαν καὶ τὸν τρόπον καινὸν ὁ σοφιστὴς ἀνεπλάσατο . βασιλικὰ γὰρ ξυνθέμενος γράμματα ἐκπέμπει ταῦτα πρὸς τοὺς τῶν ἑῴων ἐπαρχιῶν πρωτεύοντας · ἐλάλουν δὲ πονηρίαν ἀληθῶς τὰ γραφόμενα , καὶ διετείνοντο , ὁμιλοῦντα ἔχοντα τὸν Ἀνδρόνικον , παρ᾿ αὐτοῦ σταλῆναι κατὰ τὴν Ἀσίαν τὸν Λαπαρδᾶν καὶ πᾶν , ὅπερ ἂν διαπράξηται κατ᾿ οἰκονομίας ἄγνωστον τοῖς πολλοῖς τρόπον , ὑπὲρ τῆς αὐτοῦ βασιλείας μέλλειν τοῦτο πραχθήσεσθαι , καὶ ἐνῆγε πάντας εἰς τὴν τούτου ἀνενδοίαστον παραδοχήν . ἦν δὲ ὁ σκοπὸς Ἀνδρονίκῳ , ἐντεῦθεν ἐγκόψαι τὴν ὁρμὴν τῶν πολλῶν ὑφορωμένων , ἐφ᾿ ὅτῳ δὴ αὐτὸς μὲν ὁ Λαπαρδᾶς κατ᾿ Ἀνδρονίκου ἐξῆρκε τὸ φρόνημα καὶ ὡς ἀντίφρων τὰς τῶν ἀνδρῶν στίχας ἐπιπορεύεται , ὁ δ᾿ Ἀνδρόνικος τῷ ἀποστάτῃ τὴν πίστιν ἐπιμαρτύρεται καὶ ὡς παρ᾿ αὐτοῦ πεμφθέντα τὸν πεφευγότα δέξασθαι διορίζεται . καὶ τί μὲν ἂν τὰ καινοφανῆ ταῦτα ἔδρασάν τε καὶ ἴσχυσαν γράμματα , ἡ ὀξεῖα τοῦ ἀνδρὸς κατάσχεσις οὐ παρῆκε διαγνωσθῆναι .
Lemmas: καί ὁ μέν μετά οὖον πολύς τις χρόνος ὁ βίος θάνατος ἀπάγω · ὁ δέ Ἀνδρόνικος οὗτος ὁ ἀποστασία ὁ ἀνήρ οὗτος καταπτοέω , ὡς παρά ὅλος ὁ ἐκεῖνος φυγή ὁ οἰκεῖος ὡς ἤδη ἐφίστημι φαντάζω καταστροφή · δείδω γάρ ὡς περί ὁ μάχη ὀξύρροπος καί λῆμα ἀνδρεῖος μέτοχος . ἀμελέω καί μή προχωρέω ὁράω ὁ διά ἐπιδίωξις ἢ μετά ὅπλον οὗτος καταπολέμησις πρός ὁ διά γράμμα μεθαρμόζω πανουργία καί ὁ τρόπος καινός ὁ Σοφιστὴς ἀναπλάσσω . βασιλικός γάρ συντίθημι γράμμα ἐκπέμπω οὗτος πρός ὁ ὁ ἑῷος ἐπαρχία πρωτεύω · λαλέω δέ πονηρία ἀληθής ὁ γράφω , καί διατείνω , ὁμιλέω ἔχω ὁ Ἀνδρόνικος , παρά αὐτός στέλλω κατά ὁ Ἀσία ὁ Λαπαρδᾶς καί πᾶς , ὅσπερ εἄν διαπράσσω κατά οἰκονομία ἄγνωστος ὁ πολύς τρόπος , ὑπέρ ὁ αὐτός βασίλεια μέλλω οὗτος πράσσω , καί ἐνάγω πᾶς εἰς ὁ οὗτος ἀνενδοίαστος παραδοχή . εἰμί δέ ὁ σκοπός Ἀνδρόνικος , ἐντεῦθεν ἐγκόπτω ὁ ὁρμή ὁ πολύς ὑφοράω , ἐπί ὅστις δή αὐτός μέν ὁ Λαπαρδάς κατά Ἀνδρόνικος ἐξαίρω ὁ φρόνημα καί ὡς ἀντίφρων ὁ ὁ ἀνήρ στίξ ἐπιπορεύομαι , ὁ δέ Ἀνδρόνικος ὁ ἀποστάτης ὁ πίστις ἐπιμαρτύρομαι καί ὡς παρά αὐτός πέμπω ὁ φεύγω δέχομαι διορίζω . καί τίς μέν εἄν ὁ καινοφανής οὗτος δράω τε καί ἰσχύω γράμμα , ὁ ὀξύς ὁ ἀνήρ κατάσχεσις οὖον παρίημι διαγιγνώσκω .
nicetas-choniates.historia-xronikh-dih-ghsis xoniates2.95
Τότε δὲ καὶ τὴν πτοίαν ταύτην παρὰ δόξαν Ἀνδρόνικος ἀποκρουσάμενος ἰάνθη τὸ ψυχίδιον ὡσεί τε περὶ σταχύεσσιν ἐέρση · καὶ τῆς πόλεως ἔξεισι καὶ ὁμαλαῖς κινήσεσι καὶ σταθμοῖς βραχέσι καταλαμβάνει τὰ Κύψελλα καὶ τοῖς ἐκεῖσε κυνηγεσίοις ἐνευφρανθεὶς κατὰ τὴν πατρῴαν ἀφικνεῖται μονὴν τὴν ἐν τῇ Βήρᾳ διακειμένην καὶ τῷ τοῦ φύσαντος ἐφίσταται μνήματι μετὰ δορυφορίας καὶ δόξης βασιλικῆς , ἧς κἀκεῖνος πάλαι ποτὲ ἐρῶν οὐκ ἐφίκετο , ἐπεὶ καὶ τὸ βασιλειᾶν πατρόθεν Ἀνδρόνικος ὡς κλῆρον καταβὰν διεδέξατο . καὶ κατ᾿ ἐκείνας τὰς ἡμέρας σχάσας τὸ κολάζειν ἐπὶ βραχύ , ὡς Ἁλκυονίδας πρὸς πολλῶν ὀνομάζεσθαι , μετὰ μικρὸν ἐπάνεισιν εἰς τὰ βασίλεια , τῶν γενεθλίων ἐπιστάντων Χριστοῦ .
Lemmas: τότε δέ καί ὁ πτοία οὗτος παρά δόξα Ἀνδρόνικος ἀποκρούω ἰαίνω ὁ ψυχίδιον ὡσεί τε περί στάχυς ἕρση · καί ὁ πόλις ἔξειμι καί ὁμαλός κίνησις καί σταθμός βραχύς καταλαμβάνω ὁ Κύψελλον καί ὁ ἐκεῖσε κυνηγέσιον ἐνευφραίνω κατά ὁ πατρῷος ἀφικνέομαι μονή ὁ ἐν ὁ Βήρα διάκειμαι καί ὁ ὁ φύς ἐφίστημι μνῆμα μετά δορυφορία καί δόξα βασιλικός , ὅς ἐκεῖνος πάλαι ποτέ ἐράω οὐ ἐφικνέομαι , ἐπεί καί ὁ βασιλειάω πατρόθεν Ἀνδρόνικος ὡς κλῆρος καταβαίνω διαδέχομαι . καί κατά ἐκεῖνος ὁ ἡμέρα σχάζω ὁ κολάζω ἐπί βραχύς , ὡς Ἀλκυονίς πρός πολύς ὀνομάζω , μετά μικρός ἐπάνειμι εἰς ὁ βασίλεια , ὁ γενέθλιος ἐφίστημι Χριστός .
nicetas-choniates.historia-xronikh-dih-ghsis xoniates2.97
Πλείστας οὖν ἡμέρας παριππεύσας Ἀνδρόνικος οὐδὲν ἤνυεν , ἀλλ᾿ ἄντικρυς ἐῴκει ὄρεσιν ἀποτόμοις προσφερόμενος ἢ πετρῶν ῥαχίαις συμπλεκόμενος παραβόλως καὶ πρὸς † ἄρβυλα † καὶ τείχη διαμιλλώμενος Σεμιράμεια ἢ βέλεμνα πέμπων πρὸς οὐρανόν . οἱ γὰρ ἔνδον ἐκθύμως ἐμάχοντο καὶ ὅπλοις μὲν τὰς δι᾿ ὅπλων ἀπεκρούοντο προσβολάς , μηχανῶν δὲ κατασκευαῖς ἀπηχρείουν τέλεον τὰ τῶν πετρῶν ἀφετήρια , ἅπερ ὁ βαθύνους Ἀνδρόνικος ἐτεκταίνετο τειχομάχια ἱστῶν βελοστάσιά τε καὶ ὀρυκτῆρας ἐπιτεχνώμενος καὶ εἴ τι ἕτερον διαλύειν ἔχει περίβολον πόλεως ἐργαζόμενος καὶ φιλοτιμούμενος πρὸς τοὺς παρόντας ὡς πολὺ τὸ κατὰ τὰς πόλεων ἁλώσεις ἐνδέξιον ηὔχησεν . ὁ μὲν γὰρ ἐπήγνυε τὰς ἑλεπόλεις καὶ τὴν σφενδόνην περιειργάζετο τὸν λύγον τε καὶ τὸν στρόφαλον καὶ τὸν τειχεσιπλήτην κριὸν σιδήρῳ ἐφράγνυεν , οἱ δὲ τοτὲ μὲν ἀπὸ πυλίδων ἀδήλων ἐκθρώσκοντες τῆς πόλεως πυρὶ παρεδίδοσαν καὶ χερσὶ κατέσπων τὰ μηχανήματα , τοτὲ δὲ προσαγόμενα τείχεσι δι᾿ ἑτέρων ὁμοίων ὀργάνων ὡσεὶ καὶ ἀράχνης διέλυον νήματα , ὥστε καὶ Ἀνδρόνικος εἰς κενὸν σχάζοντα ὁρῶν τὰ ἑαυτοῦ διαβούλια ἐννοεῖ τι ἀπάνθρωπον καὶ ὀλίγοις τῶν πρότερον καταπραχθὲν πολιορκοῦσί τε καὶ πολιορκουμένοις ἔξωθεν .
Lemmas: Πλείστας οὖν ἡμέρα παριππεύω Ἀνδρόνικος οὐδείς ἀνύω , ἀλλά ἄντικρυς ἔοικα ὄρος ἀπότομος προσφέρω ἢ πέτρα ῥάχις συμπλέκω παράβολος καί πρός † αρβύλα † καί τεῖχος διαμιλλάομαι Σεμιράμειος ἢ βέλεμνον πέμπω πρός οὐρανός . ὁ γάρ ἔνδον ἔκθυμος μάχομαι καί ὅπλον μέν ὁ διά ὅπλον ἀποκρούω προσβολή , μηχανή δέ κατασκευή ἀπαχρειόω τελέω ὁ ὁ πέτρα ἀφετήριος , ὅσπερ ὁ βαθύνους Ἀνδρόνικος τεκταίνομαι τειχομαχία ἱστός βελοστάσιά τε καί ὀρυκτήρ ἐπιτεχνάομαι καί εἰμί τίς ἕτερος διαλύω ἔχω περίβολος πόλις ἐργάζομαι καί φιλοτιμέομαι πρός ὁ πάρειμι ὡς πολύς ὁ κατά ὁ πόλις ἅλωσις ἐνδέξιος αὐχέω . ὁ μέν γάρ πήγνυμι ὁ ἑλέπολις καί ὁ σφενδόνη περιεργάζομαι ὁ λύγος τε καί ὁ στρόφαλος καί ὁ τειχεσιπλήτης κριός σίδηρος φραγνύω , ὁ δέ τοτέ μέν ἀπό πυλίς ἄδηλος ἐκθρῴσκω ὁ πόλις πῦρ παραδίδωμι καί χείρ κατασπάω ὁ μηχάνημα , τοτέ δέ προσάγω τεῖχος διά ἕτερος ὅμοιος ὄργανον ὡσεί καί ἀράχνης διαλύω νῆμα , ὥστε καί Ἀνδρόνικος εἰς κενός σχάζω ὁράω ὁ ἑαυτοῦ διαβούλιον ἐννοέω τίς ἀπάνθρωπος καί ὀλίγος ὁ πρότερος καταπράσσω πολιορκέω τε καί πολιορκέω ἔξωθεν .
nicetas-choniates.historia-xronikh-dih-ghsis xoniates2.98
Τὴν γὰρ Ἰσαακίου τοῦ Ἀγγέλου μητέρα τὴν Εὐφροσύνην ἐκ Βυζαντίου ἀνακομίσας νῦν μὲν ὡς πρόβλημα προυτίθει τῶν ἑλεπόλεων , νῦν δὲ τῷ κριῷ ἐπαναβάλλων ὡς ἐν ὀχήματι προσῆγεν οὕτω τῷ τείχει τὰ μηχανήματα . τῷ τοι καὶ ἦν δακρύειν ἐν ταὐτῷ καὶ θαυμάζειν , δακρύειν μὲν διὰ τὸ τοῦ ὁράματος καινότροπον καὶ τὸ τοῦ θυμοῦ πάντα ῥᾷον ποιεῖν καὶ μηδεμίαν τῶν ξενακούστων καὶ τῆς ἀνθρωπίνης φύσεως ἀλλοτρίων ὑποστελλόμενον πρᾶξιν , ἐκπλήττεσθαι δέ , ὅπως οὐκ ἐτεθνήκει τῷ δέει τὸ γύναιον ἄνω τῶν μηχανημάτων καθήμενον καὶ τοῖς τείχεσι τῆς πόλεως προσαγόμενον · ὅτε καὶ πρώτως τεθέανται ἄνθρωποι σαρκίον ἁπαλὸν καὶ τοῦτο γυναικεῖον ἔρυμα σιδήρου προβεβλημένον καὶ τὴν τάξιν ἐνηλλαγμένην καὶ μεταπηδῶσαν ἐς τὸ ἀνόμοιον , ὡς δέμας μὲν εὐπαθὲς ἀνθρώπινον τῶν ἀντιτύπων προεκκεῖσθαι μηχανημάτων εἰς ἀποσόβησιν τοῦ χαλκῷ ἐγχρίπτειν χαλκόν , σίδηρον δὲ περιστελλόμενον ἀνθρώπου σώματι . τοῖς δ᾿ ἐκ τῶν τειχῶν οὕτως ἀτεχνῶς τὰ βέλη ἐφρένωτο , ὡς ἀφίεσθαι μὲν καθὰ καὶ πρότερον καὶ πλήττειν τοὺς ἐπιόντας καὶ καταπλήττειν , αὐτὴν δὲ τὴν εὐγενῆ γυναῖκα κακῶν ἀπαθεστάτην διατηρεῖν , ὡς εἴπερ χερσὶ καὶ νεύμασιν ἐξ ἑαυτῆς μετῆγε τὰ βέλεμνα , εἰς δὲ τὰς τῶν ἀντιθέτων καρδίας αὐτὰ κατέπησσεν . οὐ μόνον τοίνυν ἐς οὐδὲν χρήσιμον τὴν ἀπάνθρωπον ταύτην ἐπίνοιαν καταλήξασαν εἶδεν Ἀνδρόνικος , ἀλλὰ καὶ νυκτὸς ἐξιόντες οἱ Νικαεῖς τάς τε μηχανὰς πυρὶ παρέδοσαν καὶ τὴν γυναῖκα διὰ μηρίνθου ἀνιμήσαντο ἢ ὡς Ἅρπυιαι ἀνηρείψαντο , Ἀνδρόνικον δὲ ὡς Φινέα ἄλλον παρῆκαν κόπτεσθαι μὴ ἔχοντα ὃ πεινῶντι τῷ τοῦ θυμοῦ θηρὶ παραθήσεται . καὶ κλέος ἐντεῦθεν ἐπ᾿ ἀνδρείᾳ παρὰ τοῖς ἐναντίοις μέγα κτησάμενοι Νικαεῖς ἔτι μᾶλλον ἠρρενώθησαν τὰ φρονήματα καὶ τῆς μάχης ἥπτοντο εὐθαρσέστερον .
Lemmas: ὁ γάρ Ἰσαάκιος ὁ Ἄγγελος μήτηρ ὁ Εὐφροσύνη ἐκ Βυζάντιον ἀνακομίζω νῦν μέν ὡς πρόβλημα προτίθημι ὁ ἑλέπολις , νῦν δέ ὁ κριός ἐπαναβάλλω ὡς ἐν ὄχημα προσάγω οὗτος ὁ τεῖχος ὁ μηχάνημα . ὁ ὅς καί εἰμί δάκρυ ἐν αὐτός καί θαυμάζω , δάκρυ μέν διά ὁ ὁ ὅραμα καινότροπος καί ὁ ὁ θυμός πᾶς ῥᾳδίως ποιέω καί μηδείς ὁ ξενακουστέω καί ὁ ἀνθρώπινος φύσις ἀλλότριος ὑποστέλλω πρᾶξις , ἐκπλήσσω δέ , ὅπως οὐ θνῄσκω ὁ δήω ὁ γύναιον ἄνω ὁ μηχάνημα κάθημαι καί ὁ τεῖχος ὁ πόλις προσάγω · ὅτε καί πρῶτος θεάομαι ἄνθρωπος σαρκίον ἁπαλός καί οὗτος γυναικεῖος ἔρυμα σίδηρος προβάλλω καί ὁ τάξις ἐναλλάσσω καί μεταπηδάω εἰς ὁ ἀνόμοιος , ὡς δέμας μέν εὐπαθής ἀνθρώπινος ὁ ἀντίτυπος προεκκειεπομαι μηχάνημα εἰς ἀποσόβησις ὁ χαλκός ἐγχρίπτω χαλκός , σίδηρος δέ περιστέλλω ἄνθρωπος σῶμα . ὁ δέ ἐκ ὁ τεῖχος οὕτως ἄτεχνος ὁ βέλος φρενόω , ὡς ἀφίημι μέν καθά καί πρότερος καί πλήσσω ὁ ἔπειμι καί καταπλήσσω , αὐτός δέ ὁ εὐγενής γυνή κακός ἀπαθής διατηρέω , ὡς εἴπερ χείρ καί νεῦμα ἐκ ἑαυτοῦ μετάγω ὁ βέλεμνον , εἰς δέ ὁ ὁ ἀντίθετος Καρδία αὐτός καταπίπτω . οὖον μόνος τοίνυν εἰς οὐδείς χρήσιμος ὁ ἀπάνθρωπος οὗτος ἐπίνοια καταλήγω ὁράω Ἀνδρόνικος , ἀλλά καί νύξ ἔξειμι ὁ Νικαεύς ὁ τε μηχανή πῦρ παραδίδωμι καί ὁ γυνή διά μήρινθος ἀνιμάω ἢ ὡς Ἅρπυιαι ἀνερείπομαι , Ἀνδρόνικος δέ ὡς Φινεύς ἄλλος παρίημι κόπτω μή ἔχω ὅς πεινάω ὁ ὁ θυμός θήρ παρατίθημι . καί κλέος ἐντεῦθεν ἐπί ἀνδρεῖος παρά ὁ ἐναντίος μέγας κτάομαι Νικαεύς ἔτι μᾶλλον ἀρρενόω ὁ φρόνημα καί ὁ μάχη ἅπτω εὐθαρσής .