nicephorus-gregoras.historia-romana 18.8
ηʹ . Ἑβδόμην μὲν οὖν ἦγε καὶ εἰκοστὴν ὁ μάϊος μὴν , ἐν ᾗ συγκαλεῖν ἡμᾶς δεδογμένον γέγονε βασιλέα πρὸς ἣν ὠνόμαζε σύνοδον . ἀρξάμενος δ' ἄνωθεν διεξῄει , πῶς διαβόλῳ προὐργιαίτατον ἀεὶ πολεμεῖν ἀνθρώποις , ὥσπερ τινὰ κλῆρον εἰληφότι λαμπρὸν , ἀφ' οὗ τῷ προπάτορι συμπλακεὶς ἐστήσατο τρόπαιον · καὶ δι' αὐτό γέ τοι θεὸν ἐθελῆσαι τὴν ἀνθρωπείαν ἀναδεξάμενον φύσιν δι' αὐτῆς ὁδοὺς ἡμῖν ἀγαθὰς ὑποδεῖξαι , δι' ὧν ῥᾷστον ἂν εἴη τοῖς γε ἐθέλουσι τὸν ἀντίπαλον κατασείειν · εἶθ' ὅπως καὶ ὁ διάβολος , ἑτέραν αὖθις τραπόμενος , εἰδωλολατρείαν εἰσήνεγκεν ὁμοῦ ταῖς ἄλλοτ' ἄλλαις αἱρέσεσι , κατά τε τῆς τοῦ θεοῦ ἐκκλησίας καὶ τῶν δογμάτων αὐτῆς · ὅπως τε θεῖαι καὶ ἱεραὶ κατόπιν συγκροτούμεναι σύνοδοι τὰ τοιαῦτα τῆς ἐκκλησίας νοσήματα ἐθεράπευον · καὶ ἐπὶ τούτοις ὅπως καὶ ἐφ' ἡμῶν Βαρλαὰμ τὸν Λατινόφρονα , τὸν ἐκ Καλαβρίας ὁρμώμενον , ἤνεγκεν ἐπὶ πονήρῳ τῆς ἡμετέρας εἰρήνης , ἄνδρα σοφὸν μὲν , ἐριστικὸν δέ τινα καὶ κενοδοξίας ἡλικιώτην · ὃς ἐπεὶ τὰ μὲν πρῶτα συμβεβληκὼς ἑτέραν καὶ περὶ σοφίας ἠγωνισμένος ἐπίδειξιν ἥττηταί τε καὶ τῆς νικώσης οὐ μάλα ἀσμένως ἐκείνοις παρακεχώρηκε , καθ' ὧν εὐδοκιμεῖν ἐδόκει μάλιστα , δεύτερον πλοῦν τῶν δογμάτων τοῦ Παλαμᾶ συνεπλάκη , διθείας τε ἔγκλημα προστριβόμενος καὶ ὁπόσα τῷ τοιούτῳ ἐποικοδομεῖσθαι ἕπεται θεμελίῳ . καὶ ἵνα μὴ διατρίβωμεν ἐπὶ τοῖς οὕτω προδήλοις , ἐξέσται τοῖς βουλομένοις ἐκ τῶν τότ' ἐπὶ τούτοις τομογραφηθέντων τῇ ἐκκλησίᾳ τοῦ θεοῦ καὶ τῷ τηνικαῦτα πατριαρχεύοντι ψηφισμάτων μανθάνειν τὸ καθεστώς . ἐκείνου γε μὴν ὁπώσποτ' ἀπιόντος , ἕτερός τις διαδεξάμενος τὰς ἐκείνου κατὰ τοῦ Παλαμᾶ λοιδορίας , Ἀκίνδυνος ὄνομα , τὴν ὁμοίαν ἐκείνῳ καὶ αὐτὸς καταδίκην ὑφ' ὑμῶν εἰλήφει τε καὶ ἠλάθη . νῦν δ' ἀναστάντες , οὓς οὐκ οἶδα πῶς ὀνομάσας ὀρθῶς ἂν φάναι δόξω , τὰ αὐτὰ καὶ οὗτοι τῷ Βαρλαὰμ κατὰ τοῦ θείου φθέγγονται Παλαμᾶ . ὧν αἴτιον τὴν ἐμὴν ἔπεισιν οἴεσθαι πραότητα , ᾗ χρώμενος ἄχρι καὶ ἐς τὴν τήμερον διετέλεσα . ἀλλ' οὐ χαιρήσουσιν ἔτι διαγρηγορήσαντος ἐμοῦ καὶ τὴν ἐκ θεοῦ δεδομένην μοι χεῖρα καὶ κρίσιν ἔς γε τὸ τῆς εἰρήνης χρήσιμον ἀνειληφότος αὐθεντικῶς . δῆλον γὰρ εἶναι τοῖς ἅπασιν οἶμαι , μηδένα τῶν πάντων εἶναι , ᾧ πρό γε ἐμοῦ , βασιλέως ὄντος , τὰς τοιαύτας εὐθύνειν προσήκει δίκας · ἢ ποῦ τῇ βασιλείᾳ τὸ εὔδαιμον φυλάττοιτο , τὸ κρίνειν οὐκ ἐχούσῃ τοὺς ὑπηκόους ; ἢ τῷ ποτε διοίσει δεσποτεία δουλείας , τῆς κρίσεως τῶν πραγμάτων οὐκ ἐφ' ἑνὸς ἱσταμένης , τοῦ τὴν ἀρχὴν ἔχοντος καὶ δυναμένου μετ' ἐξουσίας αὐτοκρατορικῆς τοὺς μὲν τῆς πλεονεξίας κωλύειν , τοῖς δὲ τὸ ἐνδέον ἐπανισοῦν . πολλοῦ μεντἂν ἦν ἀξία δικαστικὴ βασιλείας κεχωρισμένη , εἰ δικάζοντος ἄλλου τὸ κελευόμενον ποιεῖν ἐχρῆν βασιλέα . τούτου δ' οὕτως ἔχοντος , ἐρέσθαι βούλομαι πρότερον ἐν βραχεῖ τουτουσὶ , δυοῖν θάτερον ἑλομένους ἁπλῶς ἀποκρίνασθαι . εἰ μὲν γὰρ τοῖς ἅπαξ δεδογμένοις κατὰ τοῦ Βαρλαὰμ τῇ τοῦ θεοῦ ἐκκλησίᾳ στέργοιεν , μηδὲν πλέον ἐρίζοντες , ὁμοφρονοῦντες ἔστωσαν ἡμῖν τοῦ λοιποῦ , καὶ κοινῇ τὸν Βαρλαὰμ ἀναθέματι παραπέμπωμεν . εἰ δ' οὖν τοὐναντίον πρόδηλον , καὶ ὡς ὁμόφρονας ἐκείνῳ λοιπὸν τῆς αὐτῆς ἐκείνῳ καταδίκης ἀξιοῦν καὶ αὐτοὺς ἡμῖν ἕψεται . καὶ εἰ μὴ σὺν δίκῃ ταῦτα λέγω , τὴν μέσην ἰὼν ἀπαρεγκλίτως ὁδὸν καὶ μηδαμῆ τῷ ἑνὶ προστιθέμενος μέρει , ὄλεθρον εἴη κύριος ἐπάγων ἐμοί τε καὶ παντὶ τῷ γένει τοὐμῷ προφανῆ · εἰ δ' οὖν , ἐλεγχέτω τις παρελθὼν , εἴ τι τοῖς ἐμοῖς λεγομένοις εὑρίσκοι διεφθορὸς καὶ ἥκιστα τὴν τῆς ἐκκλησιαστικῆς ὁμονοίας ἐπισπεῦδον κατάστασιν .
Lemmas: ἤ . Ἕβδομος μέν οὖν ἄγω καί εἰκοστή ὁ Μάϊος μήv , ἐν ὅς συγκαλέω ἐγώ δοκέω γίγνομαι βασιλεύς πρός ὅς ὀνομάζω σύνοδος . ἄρχω δέ ἄνωθεν διέξειμι , πῶς διάβολος πρ́ουργιος ἀεί πολεμέω ἄνθρωπος , ὥσπερ τις κλῆρος λαμβάνω λαμπρός , ἀπό ὅς ὁ προπάτωρ συμπλέκω ἵστημι τρόπαιον · καί διά αὐτός γε ὅς θεός ἐθέλω ὁ ἀνθρώπειος ἀναδεξάμενον φύσις διά αὐτός ὁδός ἐγώ ἀγαθός ὑποδείκνυμι , διά ὅς ῥᾴδιος εἄν εἰμί ὁ γε ἐθέλω ὁ ἀντίπαλος κατασείω · εἶτα ὅπως καί ὁ διάβολος , ἕτερος αὖθις τρέπω , εἰδωλολατρεία εἰσφέρω ὁμοῦ ὁ ἄλλοτε ἄλλος αἵρεσις , κατά τε ὁ ὁ θεός ἐκκλησία καί ὁ δόγμα αὐτός · ὅπως τε θεῖος καί ἱερός κατόπιν συγκροτέω σύνοδος ὁ τοιοῦτος ὁ ἐκκλησία νόσημα θεραπεύω · καί ἐπί οὗτος ὅπως καί ἐπί ἐγώ Βαρλαάμ ὁ Λατινόφρων , ὁ ἐκ Καλαβρία ὁρμάω , φέρω ἐπί πονήρω ὁ ἡμέτερος εἰρήνη , ἀνήρ σοφός μέν , ἐριστικός δέ τις καί κενοδοξία ἡλικιώτης · ὅς ἐπεί ὁ μέν πρῶτος συμβάλλω ἕτερος καί περί σοφία ἀγωνίζομαι ἐπίδειξις ᾄττω τε καί ὁ Νίκη οὖον μάλα ἄσμενος ἐκεῖνος παραχωρέω , κατά ὅς εὐδοκιμέω δοκέω μάλιστα , δύο πλόος ὁ δόγμα ὁ Παλαμά συμπλέκω , διθεΐα τε ἔγκλημα προστρίβω καί ὁπόσος ὁ τοιοῦτος ἐποικοδομέω ἕπω θεμέλιος . καί ἵνα μή διατρίβω ἐπί ὁ οὗτος πρόδηλος , ἔξεστι ὁ βούλομαι ἐκ ὁ τότε ἐπί οὗτος τομογραφέω ὁ ἐκκλησία ὁ θεός καί ὁ τηνικαῦτα πατριαρχεύω ψήφισμα μανθάνω ὁ καθίστημι . ἐκεῖνος γε μήv ὁπώσποτε ἄπειμι , ἕτερος τις διαδέχομαι ὁ ἐκεῖνος κατά ὁ Παλαμά λοιδορία , Ἀκίνδυνος ὄνομα , ὁ ὅμοιος ἐκεῖνος καί αὐτός δίκη ὑπό σύ λαμβάνω τε καί ἐλαύνω . νῦν δέ ἀνίστημι , ὅς οὐ οἶδα πῶς ὀνομάζω ὀρθῶς εἄν φαίνω δοκέω , ὁ αὐτός καί οὗτος ὁ Βαρλαάμ κατά ὁ θεῖον φθέγγομαι Παλαμά . ὅς αἴτιος ὁ ἐμός ἔπειμι οἴομαι πραότης , ὅς χράω ἄχρι καί εἰς ὁ σήμερον διατελέω . ἀλλά οὖον χαίρω ἔτι διαγρηγορέω ἐγώ καί ὁ ἐκ θεός δίδωμι ἐγώ χείρ καί κρίσις εἰς γε ὁ ὁ εἰρήνη χρήσιμος ἀναλαμβάνω αὐθεντικός . δῆλος γάρ εἰμί ὁ ἅπας οἴομαι , μηδείς ὁ πᾶς εἰμί , ὅς πρό γε ἐγώ , βασιλεύς εἰμί , ὁ τοιοῦτος εὐθύνω προσήκω δίκη · ἢ ποῦ ὁ βασίλεια ὁ εὐδαίμων φυλάσσω , ὁ κρίνω οὐ ἔχω ὁ ὑπήκοος ; ἢ ὁ ποτός διαφέρω δεσποτεία δουλεία , ὁ κρίσις ὁ πρᾶγμα οὐ ἐπί εἷς ἵστημι , ὁ ὁ ἀρχή ἔχω καί δύναμαι μετά ἐξουσία αὐτοκρατορικός ὁ μέν ὁ πλεονεξία κωλύω , ὁ δέ ὁ ἐνδέω ἐπανισόω . πολύς μέντοι εἰμί ἄξιος δικαστικός βασίλεια χωρίζω , εἰμί δικάζω ἄλλος ὁ κελεύω ποιέω χρή βασιλεύς . οὗτος δέ οὕτως ἔχω , ἔρομαι βούλομαι πρότερος ἐν βραχύς οὗτος , δύο ἕτερος αἱρέω ἁπλόος ἀποκρίνω . εἰμί μέν γάρ ὁ ἅπαξ δοκέω κατά ὁ Βαρλαάμ ὁ ὁ θεός ἐκκλησία στέργω , μηδείς πλέω ἐρίζω , ὁμοφρονέω εἰμί ἐγώ ὁ λοιπός , καί κοινός ὁ Βαρλαάμ ἀνάθεμα παραπέμπω . εἰμί δέ οὖν ἐναντίος πρόδηλος , καί ὡς ὁμόφρων ἐκεῖνος λοιπός ὁ αὐτός ἐκεῖνος καταδίκη ἀξιόω καί αὐτός ἐγώ ἕπω . καί εἰμί μή σύν δίκη οὗτος λέγω , ὁ μέσος εἶμι ἀπαρέγκλιτος ὁδός καί μηδαμῆ ὁ εἷς προστίθημι μέρος , ὄλεθρος εἰμί κύριος ἐπάγω ἐγώ τε καί πᾶς ὁ γένος τοὐμῷ προφανής · εἰμί δέ οὖν , ἐλέγχω τις παρέρχομαι , εἰμί τίς ὁ ἐμέω λέγω εὑρίσκω διαφθείρω καί ἥκιστος ὁ ὁ ἐκκλησιαστικός ὁμόνοια ἐπισπεύδω κατάστασις .