nicephorus-gregoras.historia-romana 8.8.2
( Β . ) « Εἰ μὲν ἦν μοι ὁρᾷν , κράτιστε βασιλεῦ , τὴν καθ' ἡμᾶς τοῦ χρόνου φορὰν ἀξιόχρεως καὶ τοὺς ὑμνητὰς προενεγκοῦσαν τοῦ σοῦ κράτους , οὔτ' ἂν τὸ λέγειν προῃρούμην καὶ πᾶν ποιεῖν καὶ λέγειν ὑπὲρ σοῦ σιγᾷν σφόδρα προσιέμην ἄν · αὐτὸς δὲ τούτοις ἄσμενος τῆς παῤῥησίας παρεχώρουν , οἷς ἐφαμίλλως τοῖς ἐγκωμίοις σου λέγειν ἐξῆν . ἐπεὶ δὲ πάντων , ὡς ἐπίπαν εἰπεῖν , κατεψηφίσω τὴν ἧτταν τῇ τῶν καλῶν σου πλεονεξίᾳ , ἔνι δ' οὐδεὶς τὸ παράπαν μήθ' ὁ πρὸς ἀξίαν εἰπὼν , μήτε μὴν τῆς ἀξίας ἐγγὺς , οὐ δοκεῖ μοι οὐδ' ἔμοιγε κείσεσθαι φαύλως τὸ πρᾶγμα , εἴγε καὶ αὐτὸς , ὡς ἔξεστι , τοὐμὸν κατατιθείην ὄφλημα . ὥσπερ γὰρ ἂν τῶν ἀτοπωτάτων ἦν , μόνους ἡμᾶς τῆς ἀξίας ἐλλείποντας εἶτα ἐπιχειρεῖν λέγειν · οὕτω δῆτα τῶν εἰκότων αὖ , ὁμοῦ τοῖς ἄλλοις κατόπιν τῆς ἀξίας βαδίζοντας τοῦτ' αὐτὸ ποιεῖν , ὡς μάλα ὂν οὐδὲν αἰσχρόν . διατειναίμην γὰρ ἂν σφόδρα ἔγωγε , ὡς τὴν σὴν πλουτῆσαι γλῶσσαν εὔξασθαι χρὴ πρότερον , ὅστις βούλοιτο πρὸς ἀξίαν διεξιέναι τὰ σά . ἄλλως δ' οὐκ ἂν διατειναίμην εἶναι ῥᾴδιον οὐδενί . καὶ γὰρ καὶ γλώττης εὐπρεπείᾳ βασιλικῷ τῷ πήχει τοὺς ἄλλους παρήλασας καὶ πάντα σοι πρόσεστι τὰ καλὰ , ὧν ἓν οὐδὲ ἓν οὐδενὶ τῶν ἁπάντων ὡσαύτως , οὔτε τῶν ἐν οἷς ἡμεῖς , οὔτε μὴν τῶν πρὶν ἢ ἡμεῖς , οὔκουν οὐδ' ἂν τοὺς ἐξαρχῆς ἀριθμεῖν τις ἐθέλῃ . ἐνταυθοῖ δὲ τοῦ λόγου γενόμενος οὔτε διεξιέναι τολμῶ οὔτε πάνθ' ὡς ἐπίπαν ὁπόσα σοί ἐστιν ἐγκώμια , οὔτε μὴ πάντα · αἰτίαι δὲ ὡς λαμπραὶ καὶ λαμπρῶς ἐγκείμεναι . καὶ γὰρ τὸ μὴ δύνασθαι καὶ ἡ τοῦ χρέους ἔκτισις , δύο δὴ ταῦτα ἐναντίως πως ἔχοντα πρὸς ἄλληλα , τὴν ἐμὴν ἐφ' ἑκάτερα σχίζει διάνοιαν · ὡς ἐμὲ γοῦν τὸν ἑκατέρωθεν φυλαττόμενον κίνδυνον ἀναγκάζεσθαι καὶ ἀμφοτέρων μεταποιεῖσθαι καὶ αὖ μηδετέρων , ἁρμοσάμενον δι' ἀλλήλων ἑκάτερα . ὁπότε γὰρ ὧν ἐπὶ σοφίᾳ πάλαι σεμνότης ὀνόματος οὗτοι πάντες εἰ παρῆσαν , ἡττήθησαν ἄν σου τῆς τῶν καλῶν πλεονεξίας , τῶν τε νῦν ὄντων τὸ πρᾶγμα οὐδὲν διαφερόντως ἔχει , τί λοιπὸν ἐμοὶ ἢ τῶν γε πλειόνων ἀφεμένῳ μικρά τινα διαλαβεῖν δεῖ καὶ ὅσα μοι τἀσφαλές ἐστι προμνώμενα ; μήπου τοι καθάπερ οἱ τῶν Ὀλυμπιακῶν ἄθλων ἀτέλεστοι κινδύνῳ χρησάμενος αἰσχύνης ἀθλητὴς ἐμαυτῷ κατασταίην . καὶ πείθομαί γε μηδὲν εἶναι τῶν πάντων ἕτερον , ὅ με προσήκει μᾶλλον ποιεῖν , ἢ τὸν ἐντεῦθεν φυλάττεσθαι κίνδυνον καὶ μάλα μᾶλλον ἐμὲ , ἢ εἴ τι βρέφος ἐβούλετο μάζαν σιτεῖσθαι , πρὶν ἀπότιτθον γενέσθαι . ἐξῆν γὰρ ἄν γέ που πάντως ἀνιᾶσθαι τελεσθέντος . χρὴ μέντοι οἶμαι , ὡς εἰς ἀνάκτορον εἰσιόντι παμπόλλοις φαιδρυνόμενον καὶ ποικίλοις ἀγάλμασιν , ὣς δὲ κἀν τοῖς τοῦ βασιλέως ἐγκωμίοις γενομένῳ τοῖς ἄλλοις τῶν ἄλλων παρακεχωρηκότι ἑνός που ἢ καὶ δύο τὸ πλεῖστον ἐπιμνησθῆναι . πλείονα γὰρ ὡς οὐκ ἀσφαλὲς ἂν εἴη λέγειν , ὅτῳ δὴ μὴ μεταμέλειν μέλοι , ἔστιν εἰρημένον . εἰ γὰρ τῶν δύο οὐκ εὐχερῶς ἄν τις ἀπαλλάξαιτο , σχολῇ τῶν γε πλειόνων . ἄλλοι μὲν τοίνυν ἀλλάττα λεγόντων , ὥς γε εἴρηται , τῶν τοῦ βασιλέως , ἐμοὶ δ' ἐχέτω μνήμην τό,τε τῆς φρονήσεως αὐτοῦ μέγεθος καὶ ὁ τῆς γλώττης κρότος . ὧν αὐτός τε πεῖραν σχὼν τοῖς τε ἄλλοις χρώμενος ἀεὶ διὰ γλώττης ἄγουσι καὶ οὐδέσι μὴ θαυμάζουσιν , οὐκ ἔσθ' ὅτε μέμνημαι καὶ αὐτὸς , μὴ ἀσχολοῦντός μου τὸν νοῦν τοῦ αὐτῶν θαύματος καὶ ἀπορεῖν ποιοῦντος , πότερον πρότερον καὶ μᾶλλον ἐπαινοίην ἑκατέρων · καὶ ἀεὶ περαιτέρω τοῦ λόγου δηλοῦσθαι εὑρίσκων μεταχωρῶ πρὸς ἐμαυτὸν διολισθαίνων , καθάπερ οἱ σώμασι λείοις τὰς χεῖρας ἐρείδειν σπουδάζοντες . ὡς νῦν γε , εἴπερ ἐξῆν μοι , οὐδαμῶς ἂν ὑφιέμην μὴ καλεῖν σε γῆς ἥλιον , ὦ βασιλεῦ . ὡς γὰρ πάντες φωτὸς θησαυροὶ τῷ ἡλιακῷ ξυνελθόντες δίσκῳ πᾶσιν ἐκεῖθεν ὥσπερ ἐκ κοινοῦ πρυτανείου τὰς ἀφορμὰς διδόασι τοῦ βλέπειν , οὕτω δὴ κἀν σοὶ πᾶσα φρόνησις συνδραμοῦσα φέρεται ὥσπερ ἐξ οὐρανοῦ πανταχόσε τῆς γῆς , ἀφορμὰς διδοῦσα πᾶσι τοῦ θαυμάζειν · καὶ ὥσπερ οὐκ ἔστιν οὐδεὶς , ὃς τῶν ἡλιακῶν ἀκτίνων ἀθέατος ἔμεινεν , οὐδ' οὐ μὴ μένῃ , πλὴν ἢ ὃν ἥλιος εἶδε πλὴν τοῦ βλέπειν · οὕτως οὐδ' αὖ ἔστιν οὐδεὶς , ὃς ἀνήκοος τῆς σῆς φρονήσεως διετέλεσεν , οὐδ' οὐ μὴ διατελέσῃ , πλὴν ἢ ὅστις ἐγένετο πλὴν τοῦ ἀκούειν . οὕτω σε γῆς ἥλιον προσειπὼν οὐκ εὔηθές τι φάναι δοκῶ μοι · εἰ δὲ καὶ πλέον τι λέγει τις , οὐκ ἔγωγε διοίσομαι . ἐπὶ μὲν γὰρ οἶμαι τῶν οὐρανίων σωμάτων τὸ ἀεὶ ὡσαύτως ἔχειν ἀφαιρεῖται τὴν ὑπεροχὴν τοῦ θαύματος · τὸ δ' ἄλλοτ' ἄλλως ἔχειν τῶν ἀνθρώπων ὂν , ὑπερεχόντων ἔσθ' ὅτε καὶ οἷς ἀλλήλους , εἶτα τὸ σὸν πρᾶγμα παντὸς βέλτιστον καθάπαξ καταστὰν πῶς οὐκ ἀτεχνῶς ἐοίκοι ἂν ὑπερβολῇ θαύματος ; καὶ εἰκότως . ἐχρῆν γὰρ πάντως που τῶν ἄλλων ὅσον ὑπερέχεις ἀξιώματι , τοσόνδε δῆτα καὶ φρονήσει . τοιγαροῦν καὶ ξυνεῤῥύηκε . σοφιστῇ μὲν οὖν ἤδη τινὶ ἤρκεσε τὰ Δημώνακτος εἰπόντι χαρίεντα ἀποφθέγματα τὴν σοφίαν ὁπόση δηλῶσαι Δημώνακτος , ὡς χρῆμα καὶ τοῦτο πάνυ πολλοῦ τίμιον ὂν τοῖς ἀνθρώποις . οὐ μὴν εἰ καὶ γλώττῃ ἐχρῆτο εὐροούσῃ δεδήλωκεν · οὐ γὰρ οἶμαι εἶχεν . ἦ γὰρ οἶμαι ἦν οὐκ ἂν αὐτῷ ἄῤῥητον , ἐπαινεῖν οὕτω προελομένῳ σοφίας μεγάλης ἥκοντα ἄνδρα . σοῦ γε μὴν τῆς σοφίας τὰς λαβυρίνθους κἂν καὶ δηλώσαι τις πίνακι δοὺς τὰ σὰ γνωματεύματα , ὁμοῦ δὲ καὶ τῆς γλώττης τὴν εὔροιαν οὐκ ἂν δήπου , εἰ μὴ ἄλλῳ τῳ χρῷτο τρόπῳ , ἢ ταῖς τοῦ Νείλου παραβάλλων προχύσεσιν , ἃς διασκοποῦνται πήχεσιν Αἰγύπτιοι , ἢ δῆτα κλάδοις ἐξ ἀμπέλου ποικίλοις . καὶ γὰρ καὶ κατὰ πήχεις αὔξειν ἔχει τὰς ἔνδοθεν πηγὰς τοῦ νοῦ καὶ αὖ ὡς ἄμπελος ἀπ' εὐτυχοῦς γέ που τῆς ῥίζης ἀνίσχουσα πολλοὺς ἑλίσσει τοὺς κύκλους καὶ διὰ παντὸς ἐκ βλάστης βλάστην φύει σφόδρα γέ τοι εὐφυῶς . οὐ γὰρ οἵαν ταύτην ἔλαχες τὸ γόνιμον τῆς ἔνδοθεν πηγῆς ἐξαμβλοῦν , ἢ τόκου παρεχομένην διηνεκῶς ἀωρίαν ὑπ' ἀμηχανίας καὶ τὰ τοῦ μεγίστου νοῦ συγχωννύουσαν μυστήρια , οὐδ' ἀγύμναστόν τινα οὖσαν καὶ μὴ σαφῶς τετελεσμένην τοῖς τῶν τοσούτων φρενῶν ὀργίοις · ἀλλ' οὕτω γ' ἀποχρῶσαν , ὡς καὶ φιάλαις ὅλαις εἶναι , ὡς εἰπεῖν , ὁπηνίκα καὶ ὁπόσα εἴη ἐθέλοντι ἐξαντλεῖν , μετὰ στάθμης μέντοι καὶ κρίσεως ἀκριβοῦς , κολαζούσης μὲν τὸ πλεονεκτοῦν , μὴ ὥσπερ πηγή τις ὑπερλιμνάζουσα πλέον ἀποτρέχῃ τοῦ δέοντος · ῥωννυούσης δὲ τὸ καταπίπτον , ὁπηνίκ' ἂν ᾖ ῥᾳστώνη τοῦ σπουδάζειν · ὡς εἶναι καὶ τοὺς μὴ σπουδάζοντας λόγους σου παρὰ τοσοῦτον οὐκ ἀξυντελεῖς , παρ' ὅσον οὐδ' οἱ τοῖς ἐξεσμένοις ἀλάξευτοι συντεθειμένοι λίθοι τοῖς τῶν ἱερῶν περιβόλοις . τοσοῦτόν γε μὴν τὸ ἡδὺ τοῖς λεγομένοις περιθεῖ , ὡς εἶναι νομίζειν ἵμερόν τινα ἐσκηνῆσθαι τῇ γλώττῃ σου , ὃς καὶ παρόντας εὐφραίνει καὶ μεταστάντων οἱονεὶ ταῖς ἀκοαῖς ἕπεται ἐνηχῶν τε καὶ ἐξαρτᾶται χυμὸς μέλιτος , ἐπειδάν τις ἀπογεύσηται . ἀλλὰ γὰρ ἄλση καὶ λειμῶνες καὶ ἐρημίαι ταῖς τῶν ᾠδικωτάτων ὀρνίθων ᾠδαῖς ἦρος ὥρᾳ περιηχοῦνται , ὡρισμένοι τόποι καιροῖς ὡρισμένοις . σοῦ δὲ τῆς σώφρονος εὐγλωττίας , ἀντὶ μὲν ἔαρος , ὁ τῶν τεσσάρων ὡρῶν κύκλος διηνεκής · ἀντὶ δὲ λειμώνων καὶ ἀλσῶν ἤπειρος ἅπασα , οὐχ ὅσην Ἡρακλέους ὁρίζουσι στῆλαι , ἀλλὰ σύμπαν φημὶ ὅσον ὅ,τε τῆς οἰκουμένης ἔνδον καὶ ὁ κύκλῳ διάκοσμος ἐξυφαίνει , Ἀττικοῦ παντὸς ἐναργέστερον πέπλου τὰς σὰς ἀρετὰς διαγράφων . πείθομαι γὰρ μηδ' ἂν τοῖς ἐπ' ἔσχατα γῆς Κελτοῖς , οὐδ' ἂν οὐδέσιν ὅσοι πρὸς τῷ ὠκεανῷ τυγχάνουσιν ὄντες , οὐ μέντοι οὐδ' ἂν ἐνδεῖν σου τῆς φήμης , οὐδ' αὐτοῖς Ἰνδοῖς · ἀλλὰ κἀκεῖθεν τὸ κῦρός σε δέχεσθαι τοῦ νικᾷν περιουσίᾳ φρονήσεως πάντα ἀνθρώπων γένη . οὕτω τοι τὸ σὸν κλέος , καθάπερ ἐπὶ νηὸς τῆς φήμης ὀχούμενον , πλῆρες θαύματος διὰ πάσης ἔρχεται γῆς . τεκμήρια δέ μοι τῶν λόγων · καὶ γὰρ οὐκ εἰσὶν ὁπόσα κατὰ γῆν εἰσὶν ἔθνη , ἐξ ὧν μὴ οὐκ ἦλθον ὡς σὲ τῇ φήμῃ δημαγωγούμενοι · οὕτω μέντοι σὺν ἑορτῇ πάντες , ὥστ' ἐξεῖναι ζημίαν νομίζειν , εἴ τις ἀπαλλάξειε τοῦ ἰδεῖν τε καὶ συγγενέσθαι . τὸ γὰρ πολλοὺς ἑκάστοτε τῆς οἰκουμένης ἑκασταχόθεν συῤῥεῖν ἴσως χειμάῤῥου ῥεύμασι , τὸ δὲ κύκλους ἑλίσσειν ἀεὶ περὶ σὲ , οἷον καὶ περὶ Πυθαγόραν οἱ ἐκείνου φοιτηταὶ , τὸ δὲ διψῶσιν ὥσπερ ὠσὶν ἀτρεμίζοντας δέχεσθαι τὰ λεγόμενά σοι , καθάπερ οἱ θεομάντεις ἐπιπνοίας ὁπότε θείας ἐμφοροῖντο · ταυτὶ τοίνυν μὴ σύμβολα εἶναι τοῦ δικαίως σφόδρα ἐφίεσθαι τῆς σῆς ὁμιλίας , ὡς οὔσης θαυμασιωτάτης , πάντες οἶμαι οὐκ ἐροῦσι . τὸ δ' αὖ σὲ πρὸς οὕτω παντοδαπὰς πεύσεις τε καὶ προβλήματα διαλλάττοντα μὲν πρὸς ἄλληλα , οὐκ ἐπιχώρια δὲ οὐδὲ τοῖς καθ' ἡμᾶς ἔθεσιν , ἔπειτα πᾶσιν οἰκείως ἐν ταὐτῷ διαλέγεσθαι τὰ πλείστης ἐπάξια σπουδῆς τε καὶ μελέτης , τουτὶ δ' ἔγωγε πολλοῦ δέω μὴ λέγειν ὡς Περικλεῖς ἅμα καὶ Νέστορας ὑπερβέβληκεν . ἐκείνων μὲν γὰρ τοῖς λεγομένοις ἔσθ' ὅτε καὶ σφαλλομένη τελευτὴ ξυνέβαινε · σοῦ δ' οὐκ ἔσθ' ὁπότε μὴ προσήκουσα . καὶ τῶν μὲν ἐπιχωριάζων ὁ τύφος τοῖς χείλεσιν , ὡς ἂν ἀποῤῥοὴ κακίας , τὸ σεμνὸν τῶν λόγων ἀφῃρεῖτο , καθάπερ μήλων ὥραν ἀφαιρεῖται σκώληξ ἐφεδρεύων · χείλεσι δέ γε τοῖς σοῖς τύφου μηδενὸς μηδαμῶς ἐφεδρεύοντος ἔστι προϊέναι καὶ τὸν τῆς γλώττης κρότον πάντη ἀκιβδήλευτον . Ἑλλήνων μὲν οὖν παῖδες τὰ ἑαυτῶν σεμνύνειν ἐθέλοντες ἐπειδή τινας οἶμαι ἠλιθίους ἀνθρώπους ἡ τοῦ Ὀρφέως ἐκίνει κιθάρα κινεῖσθαι ἔφασαν καὶ τὰ ἄψυχα τοῖς ἐκείνου πρὸς λύραν ᾄσμασιν . εἰ δὲ καὶ ἡμῖν ἦν βουλομένοις τὴν ἀλήθειαν εἰς μύθους ἐξαίρειν , ὅντινα τρόπον ποιήσαιμεν μείζω ἢ ἔχουσιν ὄντα ὡς οὐκ ἔνι ῥᾴδιον εὑρεῖν οὐκ ἔνι δήπου μὴ φάναι . ὡς τό γε νῦν εἶναι καὶ πεπείσμεθα , μηδ' ἂν ἀπίστως ἔχειν , μηδ' ἀνέφικτ' ἀνθρώποις ἡγεῖσθαι , ὁπηνίκα ὁρῶμεν ἐς μύθους τοὺς ποιητὰς τὰ πλείω τῶν πραγμάτων ἀπάγοντας · εἴτε μὴ οὐχ ἱκανούσης τῶν τότε ἀνθρώπων τῆς φύσεως · εἴτε καὶ αὐτοῖς δὴ τοῖς ποιηταῖς δόξαν ἐπίτηδες ποιεῖν περιφανείας εἵνεκα πλείονος . ὡς γὰρ ἥκιστα μείζω ἢ ὥστ' ἀνθρώπου φύσει χωρητὰ εἶναι , ὁπόσα πρὸς θαῦμα καὶ μύθους ἐκεῖνοι ἀπήνεγκαν , ἔδειξας σὺ διὰ πάντων ἐλάσας . πρότερον δ' ἔγωγ' ἀκούων Ἀκαδημίαν καὶ Λύκειον καὶ Στοὰν μέγα τι ταῦτ' ᾠόμην εἶναι καὶ πᾶν ὅτι κάλλιστον καὶ ὑπερήφανον , διὰ Πλάτωνα γοῦν καὶ Σωκράτην καὶ Ζήνωνα , καὶ ὅσοι διάτορον ἐν διαλέξεσιν ἔπνευσαν . νῦν δὲ πᾶσαν τὴν περὶ αὐτῶν εὐκλεᾶ δόξαν ἀπεβαλόμην , ὥσπερ οἱ διαγρηγορήσαντες τὰ ἐν τοῖς ὕπνοις ὀνείρατα · καὶ οἴομαί γε ἐκείνων θαῦμα οὐκ ἔθ' ὑπέρτερον ἢ ὥσθ' ὅμοιον εὑρεῖν , ἀλλ' εἶναι μέτριον καὶ μόγις μέγα , τοσοῦτον ἐκείνους παριόντα ὁρῶν σε , ὅσον ἐγὼ τοῦ καταξίαν θαυμάζειν σε λείπομαι . καίτοι μέγα ἂν ἦν , εἰ καὶ παραπλησίως τοῖς ᾀδομένοις εἶχε τὰ σά . σὺ δὲ ἀλλὰ καὶ ὑπερσχὼν φαίνῃ , ὅσον ἐν ῥαψῳδίαις τῶν ἄλλων κηρύκων τῷ ὑπερφωνεῖν ὁ Στέντωρ . ἰδοὺ γὰρ ὑπὲρ πᾶσαν Ἀκαδημίαν καὶ Λύκειον καὶ Στοὰν σοῖς λόγοις ἀποφαίνεις τὰ σὰ βασίλεια , πρυτανεῖον παντοδαπῆς παιδείας φαίη τις ἂν οἰκειότερον . εἶναι γὰρ καὶ μηδένα , ὅντινα τῆς σῆς ἀπολελαυκότα φωνῆς , ἢ δῆτα μόνης τῆς θέας , μὴ καὶ ὠφελείας τῆς μεγίστης , ὅσα γε πρὸς ἤθους ῥυθμὸν καὶ γνώσεως αὔξην , ἔτι μὴν πρὸς τὸ ἐγκυμονῆσαι λόγους καὶ διαλέξασθαι ἑτοιμότερον · ταυτὶ τοίνυν καὶ ὅσα παραπλήσια ἐκ μόνης γέ σου τῆς ὁμιλίας οὐκ εἰσὶν οἵτινες οὐκ ἀπώναντο · οἳ δ' ἀπώναντο , πάντες ἄρ' εἰσίν . ἴσως δ' εἰσὶ καὶ παρ' οἷς ἀγαθὴν λαχοῦσι τὴν φύσιν , ὡς ἂν ὑπὸ ζεφύρῳ πρωϊνῷ κύκνοι ᾄσειαν ἐμμελὲς , ὣς δὲ κἀκ τῆς σῆς ἐπιπνοίας ἐμμελὴς ὁ τόκος τῶν καλῶν ἐξενήνεκται . οἷς δὴ πᾶσι καὶ κρείττων πολλῷ φιλοτιμία τίς ἐστιν , εἴ τις ἀποφθεγμάτων τῶν σῶν ἀπομνημονεύσειεν , ἢ τῶν Ὁμηρικῶν Ὁμηρίδαις . ἐξαίρετον χρῆμα ἡδονῶν , ὁπόσαι δι' ἀκοῆς πρὸς ψυχὴν ἀπαντῶσι , φασὶ τὰς Σειρῆνας πάλαι γενέσθαι · οὐ μὴν ἀταλαίπωρόν γε , ὅτι μὴ θανάτου τιμώμενον . ἢ γὰρ τεθνάναι ἀκούσαντα πάνθ' ὁντινοῦν ἔδει , ἢ μὴ κηρῷ τὰ ὦτα φραξάμενον κἀντεῦθεν κωφὸν τοῖς ἐκείνων μέλεσι μείναντα . σοῦ δὲ δημηγοροῦντος οὐχ ὅπως οὐ κηρῷ τὰς ἀκοὰς ἀποφράττειν ἐθέλουσιν , ἀλλ' ἀντικειμένως θάνατον ἡγοῦνται , ὅτι μὴ πανηκόους τινὰς , ὡς εἰπεῖν , ἀνέδειξεν ἡ φύσις , ὥσπερ οὖν τοὺς πανόπτας οἱ μῦθοι . τίνας γὰρ οὐκ ἂν ὑπερβέβηκας Δημοσθένεις τῇ τῆς δημηγορίας οἰκονομίᾳ τε καὶ δεινότητι ; τίνας δ' οὐ Πλάτωνας τῇ τοῦ νοῦ μεγαλοφυΐᾳ τε καὶ σεμνότητι ; τίνας δ' οὐκ ἂν ἀνηρτήσω ἀνθρώπους , σὲ μᾶλλον θαυμάζειν ἢ τὸ τῆς Ἀττικῆς ἡλικίας ἀκμάζον πάλαι τὸν Σωκράτην , ἐφ' ὅλην σου τὴν δημηγορίαν χάριν ὁμοῦ καὶ πειθὼ συνορῶντας ἐφέρπουσαν , καθάπερ ἐπ' ἄνθη ἀγροῦ τὸ ποικίλον τοῦ χρώματος ; οὕτως ἐραστὰς ποιεῖς ἅπαντας τῆς σῆς Καλλιόπης , ἐκκάων ὑπερφυῶς . ἔχειν δὴ οὖν τὰ τοῦ Σολομῶντος τοῖς σοῖς ἐφαμίλλως οὐδεὶς ἂν ἔχοι ἀμφισβητεῖν · ὑπερέχειν γε μὴν τοῦτο δὲ οὐδείς ἐστιν ὅστις ἡγεῖται . οὐδὲ γὰρ οὐδ' ἔστι φάναι , ἐκεῖ μὲν οἷς χρήσεταί τις πολλοῖς οὖσι μαρτυρίοις · ἐνταυθοῖ δὲ βραχέσιν , ἢ τοσούτοις μὲν , μὴ τοιούτοις δέ · πολὺ μέν τ' ἂν τοὐναντίον . οἷς γὰρ τὰ ἐκείνου θαυμάζειν ἔνι , τούτοις οὐκ ἔνι πλὴν ἢ τῆς τοῦ νότου βασιλίσσης , ἣν ἐς Παλαιστίνην ἐκείνη πορείαν ἐστείλατο , μαρτύριον . ὅσοι δὲ τῶν σῶν μέμνηνται , τούτοις καὶ βορέαν καὶ νότον ὁμοῦ τοῖς λοιποῖς τῆς γῆς πέρασιν ὅστις μὴ οὐ φάσκει μαρτύρια εἶναι , ὅπως ἀθῶος φανεῖται τοῦ ἁλῶναι ψευδόμενος , οὐχ οἷός τ' ἂν εἶναί μοι δοκεῖ . ἐπεὶ μέντοι κατὰ τὸν Ἀναξαγόραν νοῦς ἐστι σοφὸς ὁ τὰ πάντα διακοσμῶν καὶ πάντων αἴτιος , οὕτω δῆτα τῷ περιόντι σοι τῆς τοῦ νοῦ σοφίας ἐξηγῇ τῶν πραγμάτων καὶ οὕτω σοι τὴν ἀρχὴν διακοσμεῖς , τῆς φρονήσεως τῷ μεγέθει πάντα περιτρέπων εἰς τὸ χρήσιμον , ὡς τῶν ἐξ αἰῶνος οὐδεὶς ἄμεινον . ἐῤῥῶσθαι δὲ καὶ ὁ λόγος τῷ φήσαντι νῦν μοι δοκεῖ , ὡς γνώμῃ καὶ φρονήματι καὶ ἀνδρίᾳ ψυχῆς τὰ πολλὰ τῶν πραγμάτων , ἀλλ' οὐ τῷ πλήθει τῶν ὑπαρχόντων κρίνεται . ὡς γὰρ εἴ τις ἄριστος μουσικὸς τὴν ἐν τοῖς φθόγγοις ἁρμονίαν , ἐντείνων μὲν τὸ τῶν χορδῶν ὅποι τετάσθαι δεῖ , χαλῶν δ' ὅποι τοῦτο βέλτιον , τά τε διαστήματα μέτρῳ ποιούμενος κάλλιστον οἷον τὸ χρῆμα τῆς ᾠδῆς κεράννυσιν · ὣς δὲ καὶ σὺ τῇ φρονήσει ἴσα καὶ ῥυθμοῖς τισι μουσικοῖς τὰ πράγματα διεξάγων τὴν διὰ πασῶν , ὡς εἰπεῖν , ἁρμονίαν ἁρμόζῃ , ὡς εἶναι συνᾴδειν πανταχόθεν ἑαυτῇ κάλλιστά τε ἔχειν καὶ ὡς ἂν πάντες πεισθεῖεν θεὸν εἶναι σαφῶς τὸν διὰ σοῦ τὰ τῇδε καθιστάμενον . οὕτω σὲ θεῖόν τινα καὶ ὑπὲρ ἄνθρωπον ἄνθρωπον πάντες νομίζουσιν ἄνθρωποι . φθάνεις γὰρ τῇ τοῦ νοῦ καθαρότητι τὰς τῶν ὑπηκόων ἁπάντων διερχόμενος διαθέσεις καὶ γνώμας καὶ ὅποι μάλιστα τείνουσιν ἀρετῆς ἢ κακίας κάλλιστα διαγινώσκων · κἀντεῦθεν ἁρμόζεις , ὡς εἴρηται , σαυτὸν ὡς δεῖ τοῖς πᾶσιν ἀνθρώποις · καὶ κυβερνᾷς , κατὰ Πίνδαρον , τὰν πολύστροφον γνώμαν ἑκάστων καὶ διατίθης ὅποι ἂν σχοίη τὰ πράγματα βέλτιστον . γνώριμον δ' εἴη παντί που , ὡς οὐκ ἄν ποτε Θεμιστοκλῆς πρὸς φήμης ἤλασε τοσοῦτον , εἰ μὴ Ξέρξης ἤλασεν ἐφ' Ἕλληνας . οὐκ ἂν δὲ Μιλτιάδης ἐκεῖνος οἶμαι ἐς ὄνομα ἤγετο , εἰ μὴ Περσικοὶ σατράπαι καὶ τὰ τῆς Ἀσίας ὅπλα πρὸς Ἀττικὴν καὶ Μαραθῶνα διέβαινον πρότερον . ἀλλ' εἶχον ἂν τὴν ἀρετὴν θαλαμευομένην , ὡς εἰπεῖν , καὶ ἀτεχνῶς ἐν ἀδήλῳ κειμένην , ὥσπερ οἱ θησαυροί . καὶ σοῦ δὲ τὴν οὐρανοῦ ψαύουσαν φρόνησιν κατίδοι ἄν τις ἐκ μυρίων μὲν καὶ ἄλλων · ἐπεὶ δὲ καὶ ὁ καιρὸς ἀντέπνευσε μὲν , οὐκ ἀνεσόβησε δέ σου τὰ πράγματα , πάσης βασάνου σαφέστερον τοῦτ' ἂν εἴη δεῖγμα , ἀκιβδήλῳ φάναι χρυσῷ κατεσκευάσθαι σου τὰ τῆς διανοίας . πολλοῦ γὰρ τὰ πράγματα εἰληφὼς διατρέχοντος κυκεῶνος , οἷος ἂν διαδράμοι νεφέλας ὁπηνίκα εἴη στροφῶν ἀπαρκτίας καὶ μικροῦ πάντων ἐθνῶν ἐφ' ἡμᾶς κινουμένων οὕτω σφοδρῶς , ὥσπερ οὕς φασι καταράκτας Νείλου , μόνος αὐτὸς τὰς ἐμβολὰς ἐς σεαυτὸν ἀναδεχόμενος ἑστῶτι φρονήματι , παραπλησίως προβλῆτι πολλῶν προσρηγνυμένων κυμάτων ἀκυμάντῳ μένοντι , οὕτω καὶ βουλεύῃ καὶ διατίθης , ὡς οὐδ' ἔνι οὐδενὶ τῶν ἁπάντων ἐνθυμηθῆναι πρὶν τελεσθῆναι · οὕτω μὴν ῥᾳδίως , ὥστ' ἔργον εἶναι μᾶλλον οἷς ἔνι πειρωμένοις λόγῳ διεξιέναι ἢ σοὶ ἔργῳ πληροῦντι · ὡς ἐξεῖναι , εἴ τις βούλοιτο διαμετρεῖν ὅσα τε λόγοις , ὅσα δὲ καὶ ἔργοις , φρονήσεως γέμουσιν ἑκατέροις , ἐπιτελεῖς τρόπαια , ἡμέρας ἑκάστης ἀριθμοῦντι τὰς ὥρας πάνυ τοι σφόδρα ποιεῖν εἰκός . μηδὲ γὰρ εἶναι μηδεμίαν , ἥτις παρέλθοι σῶν ἢ λόγων ἢ ἔργων καλλίστων ἄμοιρος . σοῦ γὰρ καὶ φθέγμα ἓν ἐκμειλίσσει καὶ περιτρέπει ἐς τὸ πρᾶον καὶ τὸν σφόδρα ἀμείλικτον καὶ ἐκτεθηριωμένον εὖ μάλα ἄνθρωπον , ῥᾷον ἢ λέγεται τὸ τοῦ Σαὺλ δαιμόνιον ἡ τοῦ Δαβὶδ κινύρα . ὡς νῦν γε σοῦ χάριν σχολὴν ἄγομεν φόβου παντὸς ἡμεῖς . ἐν γὰρ τῇ πρύμνῃ τῶν καθ' ἡμᾶς , ὡς εἰπεῖν , πραγμάτων καθήμενον ὁρῶντές σε καὶ διαγρυπνοῦντα ἐπιμελῶς ἔκ γε τῶν προλαβόντων παρεσκευάσμεθα καὶ τὰ τέως προσδοκηθέντα δεινὰ πρὸ τῆς πείρας ἀεὶ παρακρούεσθαι γενησόμενα πάντ' εἰδότες τῆς σῆς διανοίας τρόπαιον . καὶ μέχρι τούτου τάχ' ἄν τινες ἀθυμήσαιεν , μέχρις ἂν ποιήσωσι τὴν ἀρίστην σου σύνεσιν ἐνθύμιον · ἔπειτα ἔδοξας ὡς ὑφ' ἡλίῳ καομένοις ζέφυρος . ἔλαθον δ' ἄρα ἐμαυτὸν ἔγωγε εἰς τὰς ἀβύσσους τῶν σῶν κατὰ βραχὺ καθιεὶς πλεονεκτημάτων ; τοῦτο δ' ἦν δήπου , ὅπερ ἀπελεγόμην τοῦ λόγου ἀρχόμενος , σαφέστατα πάντων ἀποροῦντα αἰσθόμενος αὐτὸς ἐμαυτόν . καὶ γὰρ ᾤμην μικράττα εἰπόντι καὶ ὅσα ἀρκεῖν εἶναι χρέους ἔκτισιν μηκέτ' εἶναι πλημμελὲς τῶν γ' ἑξῆς , εἰ βουληθείην , ἀποστατεῖν . παρῆλθε δή με , ὡς πρᾶγμα ποιῶν εἴην τῆς ἐμῆς τὰ μέγιστα γνώμης καταψευδόμενον . περὶ γάρ τοι τοῦ μεγίστου χρήματος τῆς σῆς φρονήσεως προθέμενος λέγειν , πλὴν τῶν ἔργων δι' ἧς ταῦτα πράττεται καὶ ᾗ ἕπεται ὥσπερ ὁλκάδι ἐφόλκια , προσόμοιον ἔγνων ποιεῖν , ὥσπερ ἂν εἴ τις ὁρμαθοῦ τινος ἄκρου λαβὼν τῇ χειρὶ , ἔπειτα ἐνόμισεν ὑφαιρεῖσθαι τουτὶ ἥκιστα τοῦ ἐφεξῆς κινηθησομένου . τόδε δ' ἦν ἂν ἀβουλίας μεστὸν , ὥσπερ δὴ καὶ τοὐμὸν τουτί · οὐ μὴν οἷόν τ' οὐκ ἔχειν παραίτησιν , εἰ μή τινες κἀκείνου τὴν συγγνώμην ἀτεχνῶς ἀφαιροῖντο , εἴ τις ἀπειροθάλαττος ὢν , ἔπειτα περιπολοίη μὲν τὰς ἀκτὰς , ἐς δὲ τὰ τῶν πελαγῶν ἀμήχανα οὐκ ἐθέλοι οὐδαμῆ οὐδαμῶς ἐφεῖναι . ἀλλὰ γὰρ οὖν τῶν εὐλόγων εἶναι κἀμοὶ δοκεῖ τῶν σῶν ἀγαθῶν , ὡς εἰπεῖν , τὰς ἀκτὰς παραπλεύσαντα ὥσπερ ἐξῆν εὐχῇ τὸν λόγον ἐνορμίζειν . ὁ τῇδε τῇ ἀρχῇ καὶ τῷ τοιῷδε χρόνῳ μάλα προσφυῆ καὶ προσήκοντα ἀναφήνας σὲ θεὸς αἰῶνι παντὶ συνδιαμετροίη σοῦ τε καὶ τῶν ἐκ σοῦ τὸ βασίλειον κράτος , ὡς ἂν καὶ ἡμῖν εὐδαιμονεῖν εἴη μέχρι διαπαντός . »
Lemmas: ( Β . ) « εἰμί μέν εἰμί ἐγώ ὁράω , ἀγαθός βασιλεύς , ὁ κατά ἐγώ ὁ χρόνος φορά ἀξιόχρεως καί ὁ ὑμνητής προφέρω ὁ σύ κράτος , οὔτε εἄν ὁ λέγω προαιρέω καί πᾶς ποιέω καί λέγω ὑπέρ σύ σιγάω σφόδρα προσίημι ἄν · αὐτός δέ οὗτος ἄσμενος ὁ παρρησία παραχωρέω , ὅς ἐφάμιλλος ὁ ἐγκώμιον σύ λέγω ἔξεστι . ἐπεί δέ πᾶς , ὡς ἐπίπαν εἶπον , καταψηφίζομαι ὁ ἧσσα ὁ ὁ καλός σύ πλεονεξία , ἐν δέ οὐδείς ὁ παράπαν μήτε ὁ πρός ἄξιος εἶπον , μήτε μήv ὁ ἄξιος ἐγγύς , οὖον δοκέω ἐγώ οὐδέ ἐγώ κεῖμαι φαῦλος ὁ πρᾶγμα , εἰ καί αὐτός , ὡς ἔξεστι , ἐμός κατατίθημι ὄφλημα . ὥσπερ γάρ εἄν ὁ ἄτοπος εἰμί , μόνος ἐγώ ὁ ἄξιος ἐλλείπω εἶτα ἐπιχειρέω λέγω · οὗτος δῆτα ὁ εἰκός αὖος , ὁμοῦ ὁ ἄλλος κατόπιν ὁ ἄξιος βαδίζω οὗτος αὐτός ποιέω , ὡς μάλα εἰμί οὐδείς αἰσχρός . διατείνω γάρ εἄν σφόδρα ἔγωγε , ὡς ὁ σός πλουτέω γλῶσσα εὔχομαι χρή πρότερος , ὅστις βούλομαι πρός ἄξιος διεξιέναι ὁ σός . ἄλλως δέ οὐ εἄν διατείνω εἰμί ῥᾴδιος οὐδείς . καί γάρ καί γλῶσσα εὐπρέπεια βασιλικός ὁ πῆχυς ὁ ἄλλος παρελαύνω καί πᾶς σύ πρόσειμι ὁ καλός , ὅς εἷς οὐδέ εἷς οὐδείς ὁ ἅπας ὡσαύτως , οὔτε ὁ ἐν ὅς ἐγώ , οὔτε μήv ὁ πρίν ἢ ἐγώ , οὔκουν οὐδέ εἄν ὁ ἐξαρχῆς ἀριθμέω τις ἐθέλω . ἐνταυθοῖ δέ ὁ λόγος γίγνομαι οὔτε διεξιέναι τολμάω οὔτε πᾶς ὡς ἐπίπαν ὁπόσος σύ εἰμί ἐγκώμιον , οὔτε μή πᾶς · αἰτία δέ ὡς λαμπρός καί λαμπρῶς ἔγκειμαι . καί γάρ ὁ μή δύναμαι καί ὁ ὁ χρέος ἔκτισις , δύο δή οὗτος ἐναντίος πως ἔχω πρός ἀλλήλων , ὁ ἐμός ἐπί ἑκάτερος σχίζω διάνοια · ὡς ἐγώ γοῦν ὁ ἑκατέρωθεν φυλάσσω κίνδυνος ἀναγκάζω καί ἀμφότερος μεταποιέω καί αὖος μηδέτερος , ἁρμόζω διά ἀλλήλων ἑκάτερος . ὁπότε γάρ ὅς ἐπί σοφία πάλαι σεμνότης ὄνομα οὗτος πᾶς εἰμί πάρειμι , ἡσσάομαι ἄν σύ ὁ ὁ καλός πλεονεξία , ὁ τε νῦν εἰμί ὁ πρᾶγμα οὐδείς διαφερόντως ἔχω , τίς λοιπός ἐγώ ἢ ὁ γε πλείων ἀφίημι μικρός τις διαλαμβάνω δεῖ καί ὅσος ἐγώ ἀσφαλής εἰμί προμιμνῄσκω ; μήπου ὅς καθάπερ ὁ ὁ ὀλυμπιακός ἆθλος ἀτέλεστος κίνδυνος χράω αἰσχύνη ἀθλητής ἐμαυτοῦ καθίστημι . καί πείθω γε μηδείς εἰμί ὁ πᾶς ἕτερος , ὅς ἐγώ προσήκω μᾶλλον ποιέω , ἢ ὁ ἐντεῦθεν φυλάσσω κίνδυνος καί μάλα μᾶλλον ἐγώ , ἢ εἰμί τίς βρέφος βούλομαι μᾶζα σιτέομαι , πρίν ἀπότιτθος γίγνομαι . ἔξεστι γάρ ἄν γε ποῦ πάντως ἀνιάω τελέω . χρή μέντοι οἴομαι , ὡς εἰς ἀνάκτορον εἴσειμι παμπολύς φαιδρύνω καί ποικίλος ἄγαλμα , ὡς δέ ἐν ὁ ὁ βασιλεύς ἐγκώμιον γίγνομαι ὁ ἄλλος ὁ ἄλλος παραχωρέω εἷς ποῦ ἢ καί δύο ὁ πλεῖστος ἐπιμιμνήσκομαι . πλείων γάρ ὡς οὐ ἀσφαλής εἄν εἰμί λέγω , ὅστις δή μή μεταμέλομαι μέλω , εἰμί εἴρω . εἰμί γάρ ὁ δύο οὐ εὐχερής ἄν τις ἀπαλλάσσω , σχολή ὁ γε πλείων . ἄλλος μέν τοίνυν ἀλλάσσω λέγω , ὅς γε εἴρω , ὁ ὁ βασιλεύς , ἐγώ δέ ἔχω μνήμη ἔρχομαι ὁ φρόνησις αὐτός μέγεθος καί ὁ ὁ γλῶσσα κρότος . ὅς αὐτός τε πείρω ἔχω ὁ τε ἄλλος χράω ἀεί διά γλῶσσα ἄγω καί οὐδείς μή θαυμάζω , οὐ ἔστω ὅτε μιμνήσκω καί αὐτός , μή ἀσχολέω ἐγώ ὁ νόος ὁ αὐτός θαῦμα καί ἀπορέω ποιέω , πότερος πρότερος καί μᾶλλον ἐπαινέω ἑκάτερος · καί ἀεί περαιτέρω ὁ λόγος δηλόω εὑρίσκω μεταχωρέω πρός ἐμαυτοῦ διολισθαίνων , καθάπερ ὁ σῶμα λεῖος ὁ χείρ ἐρείδω σπουδάζω . ὡς νῦν γε , εἴπερ ἔξεστι ἐγώ , οὐδαμῶς εἄν ὑφίημι μή καλέω σύ γῆ ἥλιος , εἰμί βασιλεύς . ὡς γάρ πᾶς φάος θησαυρός ὁ ἡλιακός συνέρχομαι δίσκος πᾶς ἐκεῖθεν ὥσπερ ἐκ κοινός πρυτανεῖον ὁ ἀφορμή δίδωμι ὁ βλέπω , οὗτος δή ἐν σύ πᾶς φρόνησις συντρέχω φέρω ὥσπερ ἐκ οὐρανός πανταχόσε ὁ γῆ , ἀφορμή δίδωμι πᾶς ὁ θαυμάζω · καί ὥσπερ οὐ εἰμί οὐδείς , ὅς ὁ ἡλιακός ἀκτίς ἀθέατος μένω , οὐδέ οὖον μή μένω , πλήν ἢ ὅς ἥλιος ὁράω πλήν ὁ βλέπω · οὕτως οὐδέ αὖος εἰμί οὐδείς , ὅς ἀνήκοος ὁ σός φρόνησις διατελέω , οὐδέ οὖον μή διατελέω , πλήν ἢ ὅστις γίγνομαι πλήν ὁ ἀκούω . οὗτος σύ γῆ ἥλιος προσεῖπον οὐ εὐήθης τίς φαίνω δοκέω ἐγώ · εἰμί δέ καί πλέω τίς λέγω τις , οὐ ἔγωγε διαφέρω . ἐπί μέν γάρ οἴομαι ὁ οὐράνιος σῶμα ὁ ἀεί ὡσαύτως ἔχω ἀφαιρέω ὁ ὑπεροχή ὁ θαῦμα · ὁ δέ ἄλλοτε ἄλλως ἔχω ὁ ἄνθρωπος εἰμί , ὑπερέχω ἔστω ὅτε καί ὅς ἀλλήλων , εἶτα ὁ σός πρᾶγμα πᾶς ἀγαθός καθάπαξ καθίστημι πῶς οὐ ἄτεχνος ἔοικα εἄν ὑπερβολή θαῦμα ; καί εἰκότως . χρή γάρ πάντως ποῦ ὁ ἄλλος ὅσος ὑπερέχω ἀξίωμα , τοσόσδε δῆτα καί φρόνησις . τοιγάρ καί ξυνερρυιημι . σοφιστής μέν οὖν ἤδη τις ἀρκέω ὁ Δημώναξ εἶπον χαρίεις ἀπόφθεγμα ὁ σοφία ὁπόσος δηλόω Δημώναξ , ὡς χρῆμα καί οὗτος πάνυ πολύς τίμιος εἰμί ὁ ἄνθρωπος . οὖον μήv εἰμί καί γλῶσσα χράω εὐροέω δηλόω · οὖον γάρ οἴομαι ἔχω . εἰμί γάρ οἴομαι εἰμί οὐ εἄν αὐτός ἄρρητος , ἐπαινέω οὗτος προαιρέω σοφία μέγας ἥκω ἀνήρ . σύ γε μήv ὁ σοφία ὁ λαβύρινθος κἀν καί δηλόω τις πίναξ δίδωμι ὁ σός γνωμάτευμα , ὁμοῦ δέ καί ὁ γλῶσσα ὁ εὔροια οὐ εἄν δήπου , εἰμί μή ἄλλος ὁ χράω τρόπος , ἢ ὁ ὁ Νεῖλος παραβάλλω πρόχυσις , ὅς διασκοπέω πῆχυς Αἰγύπτιος , ἢ δῆτα κλάδος ἐκ ἄμπελος ποικίλος . καί γάρ καί κατά πῆχυς αὐξάνω ἔχω ὁ ἔνδοθεν πηγή ὁ νόος καί αὖος ὡς ἄμπελος ἀπό εὐτυχής γε ποῦ ὁ ῥίζα ἀνίσχω πολύς ἑλίσσω ὁ κύκλος καί διά πᾶς ἐκ βλαστάνω βλάστη φύω σφόδρα γε ὅς εὐφυής . οὖον γάρ οἷος οὗτος λαγχάνω ὁ γόνιμος ὁ ἔνδοθεν πηγή ἐξαμβλόω , ἢ τόκος παρέχω διηνεκής ἀωρία ὑπό ἀμηχανία καί ὁ ὁ μέγας νόος συγχώννυμι μυστήριον , οὐδέ ἀγύμναστος τις εἰμί καί μή σαφῶς τελέω ὁ ὁ τοσοῦτος φρήν ὄργια · ἀλλά οὗτος γε ἀποχράω , ὡς καί φιάλη ὅλος εἰμί , ὡς εἶπον , ὁπηνίκα καί ὁπόσος εἰμί ἐθέλω ἐξαντλέω , μετά στάθμη μέντοι καί κρίσις ἀκριβής , κολάζω μέν ὁ πλεονεκτέω , μή ὥσπερ πηγή τις ὑπερλιμνάζω πλέω ἀποτρέχω ὁ δήω · ῥώννυμι δέ ὁ καταπίπτω , ὁπηνίκα εἄν εἰμί ῥᾳστώνη ὁ σπουδάζω · ὡς εἰμί καί ὁ μή σπουδάζω λόγος σύ παρά τοσοῦτος οὐ ἀσυντελής , παρά ὅσος οὐδέ ὁ ὁ ἐξεισμένω αλάξευτος συντίθημι λίθος ὁ ὁ ἱερός περίβολος . τοσοῦτόν γε μήv ὁ ἡδύς ὁ λέγω περιθέω , ὡς εἰμί νομίζω ἵμερος τις σκηνάω ὁ γλῶσσα σύ , ὅς καί πάρειμι εὐφραίνω καί μεθίστημι οἱονεί ὁ ἀκοή ἕπω ἐνηχέω τε καί ἐξαρτάω χυμός μέλι , ἐπειδάν τις ἀπογεύω . ἀλλά γάρ ἄλσος καί λειμών καί ἐρημία ὁ ὁ ᾠδικός ὄρνις ᾠδή ἔαρ ὥρα περιηχέω , ὁρίζω τόπος καιρός ὁρίζω . σύ δέ ὁ σώφρων εὐγλωσσία , ἀντί μέν ἔαρ , ὁ ὁ τέσσαρες ὥρα κύκλος διηνεκής · ἀντί δέ λειμών καί ἄλσος ἤπειρος ἅπας , οὐ ὅσος Ἡρακλῆς ὁρίζω στήλη , ἀλλά σύμπας φημί ὅσος ὁράω ὁ οἰκέω ἔνδον καί ὁ κύκλος διάκοσμος ἐξυφαίνω , Ἀττικός πᾶς ἐναργής πέπλος ὁ σός ἀρετή διαγράφω . πείθω γάρ μηδέ εἄν ὁ ἐπί ἔσχατος γῆ Κελτός , οὐδέ εἄν οὐδείς ὅσος πρός ὁ ὠκεανός τυγχάνω εἰμί , οὖον μέντοι οὐδέ εἄν ἐνδέω σύ ὁ φήμη , οὐδέ αὐτός Ἰνδός · ἀλλά ἐκεῖθεν ὁ κῦρος σύ δέχομαι ὁ νικάω περιουσία φρόνησις πᾶς ἄνθρωπος γένος . οὗτος ὅς ὁ σός κλέος , καθάπερ ἐπί ναός ὁ φήμη ὀχέω , πλήρης θαῦμα διά πᾶς ἔρχομαι γῆ . τεκμήριον δέ ἐγώ ὁ λόγος · καί γάρ οὐ εἰμί ὁπόσος κατά γῆ εἰμί ἔθνος , ἐκ ὅς μή οὐ ἔρχομαι ὡς σύ ὁ φήμη δημαγωγέω · οὗτος μέντοι σύν ἑορτή πᾶς , ὥστε ἔξεστι ζημία νομίζω , εἰμί τις ἀπαλλάσσω ὁ ὁράω τε καί συγγίγνομαι . ὁ γάρ πολύς ἑκάστοτε ὁ οἰκέω ἑκασταχόθεν συρρέω ἴσως χειμάρρους ῥεῦμα , ὁ δέ κύκλος ἑλίσσω ἀεί περί σύ , οἷος καί περί Πυθαγόρας ὁ ἐκεῖνος φοιτητής , ὁ δέ διψάω ὥσπερ οὖς ἀτρεμίζω δέχομαι ὁ λέγω σύ , καθάπερ ὁ θεόμαντις ἐπίπνοια ὁπότε θεῖος ἐμφορέω · οὗτος τοίνυν μή σύμβολον εἰμί ὁ δικαίως σφόδρα ἐφίημι ὁ σός ὁμιλία , ὡς εἰμί θαυμασιωτάτης , πᾶς οἴομαι οὐ εἴρω . ὁ δέ αὖος σύ πρός οὗτος παντοδαπός Πεύσεις τε καί πρόβλημα διαλλάσσω μέν πρός ἀλλήλων , οὐ ἐπιχώριος δέ οὐδέ ὁ κατά ἐγώ ἔθος , ἔπειτα πᾶς οἰκεῖος ἐν αὐτός διαλέγω ὁ πλεῖστος ἐπάξιος σπουδή τε καί μελέτη , οὗτος δέ ἔγωγε πολύς δήω μή λέγω ὡς Περικλεῖς ἅμα καί Νέστορας ὑπερβάλλω . ἐκεῖνος μέν γάρ ὁ λέγω ἔστω ὅτε καί σφάλλω τελευτή συμβαίνω · σύ δέ οὐ ἔστω ὁπότε μή προσήκω . καί ὁ μέν ἐπιχωριάζω ὁ τύφος ὁ χεῖλος , ὡς εἄν απορροή κακία , ὁ σεμνός ὁ λόγος ἀφαιρέω , καθάπερ μῆλον ὥρα ἀφαιρέω σκώληξ ἐφεδρεύω · χεῖλος δέ γε ὁ σός τύφω μηδείς μηδαμῶς ἐφεδρεύω εἰμί προΐημι καί ὁ ὁ γλῶσσα κρότος πάντῃ ἀκιβδήλευτος . Ἕλλην μέν οὖν παῖς ὁ ἑαυτοῦ σεμνύνω ἐθέλω ἐπειδή τις οἴομαι ἠλίθιος ἄνθρωπος ὁ ὁ Ὀρφεύς κινέω κιθάρα κινέω φημί καί ὁ ἄψυχος ὁ ἐκεῖνος πρός λύρα ᾆσμα . εἰμί δέ καί ἐγώ εἰμί βούλομαι ὁ ἀλήθεια εἰς μῦθος ἐξαίρω , ὅστις τρόπος ποιέω μείζων ἢ ἔχω εἰμί ὡς οὐ ἐν ῥᾴδιος εὑρίσκω οὐ ἐν δήπου μή φαίνω . ὡς ὁ γε νῦν εἰμί καί πείθω , μηδέ εἄν ἀπίστως ἔχω , μηδέ ανέφικτος ἄνθρωπος ἡγέομαι , ὁπηνίκα ὁράω εἰς μῦθος ὁ ποιητής ὁ πλείων ὁ πρᾶγμα ἀπάγω · εἴτε μή οὐ ἱκάνω ὁ τότε ἄνθρωπος ὁ φύσις · εἴτε καί αὐτός δή ὁ ποιητής δόξα ἐπίτηδες ποιέω περιφάνεια ἕνεκα πλείων . ὡς γάρ ἥκιστος μείζων ἢ ὥστε ἄνθρωπος φύσις χωρητός εἰμί , ὁπόσος πρός θαῦμα καί μῦθος ἐκεῖνος ἀποφέρω , δείκνυμι σύ διά πᾶς ἐλαύνω . πρότερος δέ ἐγώ ἀκούω Ἀκαδημία καί Λύκειον καί Στοά μέγας τίς αὐτός οἴομαι εἰμί καί πᾶς ὅτι καλῶς καί ὑπερήφανος , διά Πλάτων γοῦν καί Σωκράτης καί Ζήνων , καί ὅσος διάτορος ἐν διάλεξις πνέω . νῦν δέ πᾶς ὁ περί αὐτός εὐκλεής δόξα ἀποβάλλω , ὥσπερ ὁ διαγρηγορέω ὁ ἐν ὁ ὕπνος ὄνειρος · καί οἴομαι γε ἐκεῖνος θαῦμα οὐ ἔτι ὑπέρτερος ἢ ὥστε ὅμοιος εὑρίσκω , ἀλλά εἰμί μέτριος καί μόγις μέγας , τοσοῦτος ἐκεῖνος πάρειμι ὁράω σύ , ὅσος ἐγώ ὁ καταξιάω θαυμάζω σύ λείπω . καίτοι μέγας εἄν εἰμί , εἰμί καί παραπλήσιος ὁ ἀείδω ἔχω ὁ σός . σύ δέ ἀλλά καί ὑπερέχω φαίνω , ὅσος ἐν ῥαψῳδία ὁ ἄλλος κῆρυξ ὁ ὑπερφωνέω ὁ Στέντωρ . ἰδού γάρ ὑπέρ πᾶς Ἀκαδημία καί Λύκειον καί Στοά σός λόγος ἀποφαίνω ὁ σός βασίλεια , πρυτανεῖον παντοδαπής παιδεία φημί τις εἄν οἰκεῖος . εἰμί γάρ καί μηδείς , ὅστις ὁ σός ἀπολαύω φωνή , ἢ δῆτα μόνος ὁ θέα , μή καί ὠφέλεια ὁ μέγας , ὅσος γε πρός ἦθος ῥυθμός καί γνῶσις αὔξη , ἔτι μήv πρός ὁ ἐγκυμονέω λόγος καί διαλέγω ἑτοῖμος · οὗτος τοίνυν καί ὅσος παραπλήσιος ἐκ μόνος γε σύ ὁ ὁμιλία οὐ εἰμί ὅστις οὐ ἀπονίναμαι · ἕ δέ ἀπονίναμαι , πᾶς ἄρα εἰμί . ἴσως δέ εἰμί καί παρά ὅς ἀγαθός λαγχάνω ὁ φύσις , ὡς εἄν ὑπό Ζέφυρος πρῷος κύκνος ἀείδω ἐμμελής , ὡς δέ ἐκ ὁ σός ἐπίπνοια ἐμμελής ὁ τόκος ὁ καλός ἐκφέρω . ὅς δή πᾶς καί ἀγαθός πολύς φιλοτιμία τίς εἰμί , εἰμί τις ἀπόφθεγμα ὁ σός ἀπομνημονεύω , ἢ ὁ ὁμηρικός Ὁμηρίδης . ἐξαίρω χρῆμα ἡδονή , ὁπόσος διά ἀκοή πρός ψυχή ἀπαντάω , φημί ὁ Σειρήν πάλαι γίγνομαι · οὖον μήv ἀταλαίπωρος γε , ὅτι μή θάνατος τιμάω . ἢ γάρ θνήσκω ἀκούω πᾶς ὅστις ἐσθίω , ἢ μή κῆρ ὁ οὖς φράσσω ἐντεῦθεν κωφός ὁ ἐκεῖνος μέλος μένω . σύ δέ δημηγορέω οὐ ὅπως οὖον κῆρ ὁ ἀκοή ἀποφράσσω ἐθέλω , ἀλλά ἀντικειμένως θάνατος ἡγέομαι , ὅτι μή πανήκοος τις , ὡς εἶπον , ἀναδείκνυμι ὁ φύσις , ὥσπερ οὖν ὁ πάνοπτος ὁ μῦθος . τίς γάρ οὐ εἄν ὑπερβαίνω Δημοσθένης ὁ ὁ δημηγορία οἰκονομία τε καί δεινότης ; τίς δέ οὖον Πλάτων ὁ ὁ νόος μεγαλοφυΐα τε καί σεμνότης ; τίς δέ οὐ εἄν ἀναρτάω ἄνθρωπος , σύ μᾶλλον θαυμάζω ἢ ὁ ὁ Ἀττικός ἡλικία ἀκμάζω πάλαι ὁ Σωκράτης , ἐπί ὅλος σύ ὁ δημηγορία χάρις ὁμοῦ καί πειθώ συνοράω ἐφέρπω , καθάπερ ἐπί ἄνθος ἀγρός ὁ ποικίλος ὁ χρῶμα ; οὕτως ἐραστής ποιέω ἅπας ὁ σός Καλλιόπη , ἐκκαίω ὑπερφυῶς . ἔχω δή οὖν ὁ ὁ Σολομών ὁ σός ἐφάμιλλος οὐδείς εἄν ἔχω ἀμφισβητέω · ὑπερέχω γε μήv οὗτος δέ οὐδείς εἰμί ὅστις ἡγέομαι . οὐδέ γάρ οὐδέ εἰμί φαίνω , ἐκεῖ μέν ὅς χράω τις πολύς εἰμί μαρτύριον · ἐνταυθοῖ δέ βραχύς , ἢ τοσοῦτος μέν , μή τοιοῦτος δέ · πολύς μέν τε εἄν ἐναντίος . ὅς γάρ ὁ ἐκεῖνος θαυμάζω ἐν , οὗτος οὐ ἐν πλήν ἢ ὁ ὁ νότος βασίλισσα , ὅς εἰς Παλαιστίνη ἐκεῖνος πορεία στέλλω , μαρτύριον . ὅσος δέ ὁ σός μιμνήσκω , οὗτος καί Βορέας καί νότος ὁμοῦ ὁ λοιπός ὁ γῆ πέρας ὅστις μή οὖον φάσκω μαρτύριον εἰμί , ὅπως ἀθῶος φαίνω ὁ ἁλίσκομαι ψεύδω , οὐ οἷος τε εἄν εἰμί ἐγώ δοκέω . ἐπεί μέντοι κατά ὁ Ἀναξαγόρας νόος εἰμί σοφός ὁ ὁ πᾶς διακοσμέω καί πᾶς αἴτιος , οὗτος δῆτα ὁ περίειμι σύ ὁ ὁ νόος σοφία ἐξηγέομαι ὁ πρᾶγμα καί οὗτος σύ ὁ ἀρχή διακοσμέω , ὁ φρόνησις ὁ μέγεθος πᾶς περιτρέπω εἰς ὁ χρήσιμος , ὡς ὁ ἐκ αἰών οὐδείς ἀγαθός . ῥώννυμι δέ καί ὁ λόγος ὁ φημί νῦν ἐγώ δοκέω , ὡς γνώμη καί φρόνημα καί ἀνδρεία Ψυχή ὁ πολύς ὁ πρᾶγμα , ἀλλά οὖον ὁ πλῆθος ὁ ὑπάρχω κρίνω . ὡς γάρ εἰμί τις ἀγαθός μουσικός ὁ ἐν ὁ φθόγγος ἁρμονία , ἐντείνω μέν ὁ ὁ χορδή ὅποι τείνω δεῖ , χαλάω δέ ὅποι οὗτος ἀγαθός , ὁ τε διάστημα μέτρον ποιέω καλῶς οἷος ὁ χρῆμα ὁ ᾠδή κεράννυμι · ὡς δέ καί σύ ὁ φρόνησις ἴσος καί ῥυθμός τις μουσικός ὁ πρᾶγμα διεξάγω ὁ διά πᾶς , ὡς εἶπον , ἁρμονία ἁρμόζω , ὡς εἰμί συνᾴδω πανταχόθεν ἑαυτοῦ καλός τε ἔχω καί ὡς εἄν πᾶς πείθω θεός εἰμί σαφῶς ὁ διά σύ ὁ ὅδε καθίστημι . οὗτος σύ θεῖος1 τις καί ὑπέρ ἄνθρωπος ἄνθρωπος πᾶς νομίζω ἄνθρωπος . φθάνω γάρ ὁ ὁ νόος καθαρότης ὁ ὁ ὑπήκοος ἅπας διέρχομαι διάθεσις καί γνώμη καί ὅποι μάλιστα τείνω ἀρετή ἢ κακία καλῶς διαγιγνώσκω · ἐντεῦθεν ἁρμόζω , ὡς εἴρω , σαυτοῦ ὡς δεῖ ὁ πᾶς ἄνθρωπος · καί κυβερνάω , κατά Πίνδαρος , ὁ πολύστροφος γνώμη ἕκαστος καί διατίθημι ὅποι εἄν ἔχω ὁ πρᾶγμα ἀγαθός . γνώριμος δέ εἰμί πᾶς ποῦ , ὡς οὐ ἄν ποτός Θεμιστοκλῆς πρός φήμη ἐλαύνω τοσοῦτος , εἰμί μή Ξέρξης ἐλαύνω ἐπί Ἕλλην . οὐ εἄν δέ Μιλτιάδης ἐκεῖνος οἴομαι εἰς ὄνομα ἄγω , εἰμί μή Περσικός σατράπης καί ὁ ὁ Ἀσία ὅπλον πρός Ἀττική καί Μαραθών διαβαίνω πρότερος . ἀλλά ἔχω εἄν ὁ ἀρετή θαλαμεύω , ὡς εἶπον , καί ἄτεχνος ἐν ἄδηλος κεῖμαι , ὥσπερ ὁ θησαυρός . καί σύ δέ ὁ οὐρανός ψαύω φρόνησις καθοράω ἄν τις ἐκ μυρίος μέν καί ἄλλος · ἐπεί δέ καί ὁ καιρός ἀντιπνέω μέν , οὐ ἀνασοβέω δέ σύ ὁ πρᾶγμα , πᾶς βάσανος σαφής οὗτος εἄν εἰμί δεῖγμα , ἀκίβδηλος φαίνω χρυσός κατασκευάζω σύ ὁ ὁ διάνοια . πολύς γάρ ὁ πρᾶγμα λαμβάνω διατρέχω κυκεών , οἷος εἄν διατρέχω νεφέλη ὁπηνίκα εἰμί στροφή ἀπαρκτίας καί μικρός πᾶς ἔθνος ἐπί ἐγώ κινέω οὗτος σφοδρός , ὥσπερ ὅς φημί καταρράκτης Νεῖλος , μόνος αὐτός ὁ ἐμβολάς εἰς σαυτοῦ ἀναδέχομαι ἵστημι φρόνημα , παραπλήσιος προβλής πολύς προσρήγνυμι κῦμα ἀκύμαντος Μένων , οὗτος καί βουλεύω καί διατίθημι , ὡς οὐδέ ἐν οὐδείς ὁ ἅπας ἐνθυμέομαι πρίν τελέω · οὗτος μήv ῥᾳδίως , ὥστε ἔργον εἰμί μᾶλλον ὅς ἐν πειράω λόγος διεξιέναι ἢ σύ ἔργον πληρόω · ὡς ἔξεστι , εἰμί τις βούλομαι διαμετρέω ὅσος τε λόγος , ὅσος δέ καί ἔργον , φρόνησις γέμω ἑκάτερος , ἐπιτελέω τρόπαιον , ἡμέρα ἕκαστος ἀριθμέω ὁ ὥρα πάνυ ὅς σφόδρα ποιέω εἰκός . μηδέ γάρ εἰμί μηδείς , ὅστις παρέρχομαι σός ἢ λόγος ἢ ἔργον καλός ἄμοιρος . σύ γάρ καί φθέγμα εἷς ἐκμειλίσσω καί περιτρέπω εἰς ὁ πρᾶος καί ὁ σφόδρα ἀμείλικτος καί ἐκθηριόω εὕω μάλα ἄνθρωπος , ῥᾳδίως ἢ λέγω ὁ ὁ Σαῦλος δαιμόνιον ὁ ὁ Δαυίδ κινύρα . ὡς νῦν γε σύ χάρις σχολή ἄγω φόβος πᾶς ἐγώ . ἐν γάρ ὁ πρύμνα ὁ κατά ἐγώ , ὡς εἶπον , πρᾶγμα κάθημαι ὁράω σύ καί διαγρυπνέω ἐπιμελής ἐκ γε ὁ προλαμβάνω παρασκευάζω καί ὁ τέως προσδοκάω δεινός πρό ὁ πείρω ἀεί παρακρούω γίγνομαι πᾶς οἶδα ὁ σός διάνοια τρόπαιον . καί μέχρι οὗτος τάχα ἄν τις ἀθυμέω , μέχρι εἄν ποιέω ὁ ἀγαθός σύ σύνεσις ἐνθύμιος · ἔπειτα δοκέω ὡς ὑπό ἥλιος καίω ζέφυρος . λανθάνω δέ ἄρα ἐμαυτοῦ ἔγωγε εἰς ὁ ἄβυσσος ὁ σός κατά βραχύς καθίημι πλεονέκτημα ; οὗτος δέ εἰμί δήπου , ὅσπερ ἀπολέγω ὁ λόγος ἄρχω , σαφής πᾶς ἀπορέω αἰσθάνομαι αὐτός ἐμαυτοῦ . καί γάρ οἴομαι μικράττα εἶπον καί ὅσος ἀρκέω εἰμί χρέος ἔκτεισις μηκέτι εἰμί πλημμελής ὁ γε ἑξῆς , εἰμί βούλομαι , ἀποστατέω . παρέρχομαι δή ἐγώ , ὡς πρᾶγμα ποιέω εἰμί ὁ ἐμός ὁ μέγας γνώμη καταψεύδομαι . περί γάρ ὅς ὁ μέγας χρῆμα ὁ σός φρόνησις προτίθημι λέγω , πλήν ὁ ἔργον διά ὅς οὗτος πράσσω καί ὅς ἕπω ὥσπερ ὁλκάς ἐφόλκιον , προσόμοιος γιγνώσκω ποιέω , ὥσπερ εἄν εἰμί τις ὁρμαθός τις ἄκρος λαμβάνω ὁ χείρ , ἔπειτα νομίζω ὑφαιρέω οὗτος ἥκιστος ὁ ἐφεξῆς κινέω . ὅδε δέ εἰμί εἄν ἀβουλία μεστός , ὥσπερ δή καί ἐμός οὗτος · οὖον μήv οἷος τε οὐ ἔχω παραίτησις , εἰμί μή τις ἐκεῖνος ὁ συγγνώμη ἄτεχνος ἀφαιρέω , εἰμί τις ἀπειροθάλαττος εἰμί , ἔπειτα περιπολέω μέν ὁ ἀκτή , εἰς δέ ὁ ὁ πέλαγος ἀμήχανος οὐ ἐθέλω οὐδαμῆ οὐδαμῶς ἐφίημι . ἀλλά γάρ οὖν ὁ εὔλογος εἰμί ἐγώ δοκέω ὁ σός ἀγαθός , ὡς εἶπον , ὁ ἀκτή παραπλέω ὥσπερ ἔξεστι εὐχή ὁ λόγος ἐνορμίζω . ὁ ὅδε ὁ ἀρχή καί ὁ τοιόσδε χρόνος μάλα προσφυής καί προσήκω ἀναφαίνω σύ θεός αἰών πᾶς συνδιαμετρέω σύ τε καί ὁ ἐκ σύ ὁ βασίλειος κράτος , ὡς εἄν καί ἐγώ εὐδαιμονέω εἰμί μέχρι διαπαντός . »