menander-protector.de-legationibus-romanorum-ad-gentes-fragmenta-ap-constantinum 4.63
Ὅτι Βαιανὸς ὁ τῶν Ἀβάρων Χαγάνος οὐδεμιᾶς ἀφορμῆς ἢ σκήψεως λαβόμενος , οὐδὲ ψευδῆ γοῦν κατὰ Ῥωμαίων αἰτίαν ἀξιώσας τινὰ συνθεῖναι , ἀλλὰ γὰρ καὶ κατὰ τόδε ὁμοίως τὸ ἔτος Ταργίτιον πρὸς βασιλέα στείλας , ὡς τὰ συνταχθέντα κομίσαιτο τῶν χρημάτων ( ὀγδοήκοντα δὲ χιλιάδες ὑπῆρχον εἰς ἔτος ἕκαστον νομισμάτων ) , ἐπειδὴ τόν τε ἄλλον φόρτον , ὃν ἐκ τῶν χρημάτων ἐνεπορεύσατο , καὶ τὸ χρυσίον ἔχων ἐπανῆκεν ὡς αὐτὸν , ἐκεῖνος ἀναισχυντότατα καὶ βαρβαρώτατα ἄφνω παραλύσας τὰς συνθήκας , ἃς πρὸς Τιβέριον τῆς Καίσαρος ἐπιβάντα τύχης εὐθὺς ἐν ἀρχαῖς ἐποιήσατο , καὶ πανστρατιᾷ κινήσας , ἀφικνεῖται κατὰ δὴ τὸν Σάον ποταμὸν , μεταξὺ Σιρμίου πόλεως καὶ Σιγγηδόνος , καὶ γεφυροῦν ἐπεχείρει τὸν ῥοῦν , ἐπιβουλεύων μὲν Σιρμίῳ τῇ πόλει καὶ παραστήσασθαι ταύτην βουλόμενος · δείσας δὲ , μὴ διακωλυθείη πρὸς τῶν Ῥωμαίων τῶν ἐπιφυλαττόντων ἐν Σιγγηδόνι καὶ τὴν ἐκ πολλοῦ τοῦ χρόνου πεῖράν τε καὶ ἐπιστήμην ἐν ταῖς τοῦ ποταμοῦ ναυσὶν ὑπειδόμενος , βουλόμενός τε πρὸ τοῦ τὴν βουλὴν ἐς τὸ φανερὸν ἐκπεσεῖν τὸ ἐγχείρημα τελεώσασθαι , πλοῖα συναγείρας κατὰ τὴν ἄνω Παννωνίαν εἰς τὸν Ἴστρον πολλὰ βαρέα , καὶ οὐ κατὰ λόγον τῆς ναυπηγικῆς τέχνης , ὅμως ἐκ τῶν ἐνόντων μακρὰς συμπηξάμενος στρατιώτιδας ναῦς , καὶ πολλοὺς ἐν αὐταῖς ἐπιβιβάσας ὁπλίτας ἐρέτας τε , οὐ κατὰ κόσμον ἀλλὰ βαρβαρικῶς τε καὶ ἀνωμάλως ταῖς κώπαις τύπτοντας τὸ ὕδωρ , κνήσας ἀθρόον , ταῖς τε ἐπακτρίσι τὸν ποταμὸν , καὶ αὐτὸς μετὰ πάσης τῆς Ἀβάρων στρατιᾶς πεζῇ διὰ τῆς Σιρμιανῆς πορευόμενος νήσου , παραγίνεται κατὰ τὸν Σάον ποταμόν . Διαταραχθέντων δὲ τῶν ἐν ταῖς πόλεσι ταύταις Ῥωμαίων καὶ τὸ ἐγχείρημα συννοησάντων , τοῦ τε ἐν Σιγγηδόνι στρατηγοῦ , Σήθου τοὔνομα , στείλαντος πρὸς τὸν Χαγάνον , καὶ ἐπερωτῶντος ὅ τι δὴ καὶ βουλόμενος , εἰρήνης βεβαίας τε καὶ φιλίας συνεστώσης αὐτῷ τε καὶ Ῥωμαίοις , πρὸς τὸν Σάον ἀφίκετο ποταμόν . Ἅμα δὲ λέγοντος , ὡς οὐ περιόψεται γεφυροῦν ἐπιχειροῦντος αὐτοῦ τὸν ποταμὸν , οὐκ ἐπιτρέποντος ὅλως τοῦ αὐτοκράτορος · οὐ κατὰ Ῥωμαίων τι μηχανώμενος ἔφη βούλεσθαι πηγνύναι τὴν γέφυραν , ἄλλως δὲ κατὰ Σκλαβηνῶν χωρεῖν , καὶ διαπεραιούμενος τὸν Σάον ἐπιβαίνων τε ἐς τὴν * Ῥώμην αὖθις τὸν Ἴστρον διαβήσεσθαι κατ’ αὐτῶν , πλοίων αὐτῷ πολλῶν παρὰ τῶν ( τοῦ Bekk . ) Ῥωμαίων αὐτοκράτορος ἐς τὴν διάβασιν παρασκευαζομένων . Τοῦτο γὰρ δὴ καὶ πρότερον πρὸς χάριν τοῦ Ῥωμαίων βασιλέως πρᾶξαι , καὶ πολλὰς αἰχμαλώτων μυριάδας ἐκ τῆς Ῥωμαίων γῆς Σκλαβηνοῖς δεδουλωμένων ἐλευθέρας αὖθις Ῥωμαίοις ἀποδοῦναι . Νῦν δὲ ὑβρίσθαι μὲν ἔλεγε πρὸς αὐτῶν οὐ βουλομένων τὸ συνταχθὲν τηνικαῦτα τέλος παρὰ σφῶν καθ’ ἕκαστον ἔτος ἐπ’ αὐτὸν κατατιθέναι · καὶ πρέσβεις δὲ Ἀβάρων σταλέντας πρὸς αὐτῶν ἀνῃρῆσθαι . Διὰ ταῦτά τε ἥκειν ἐς τὸν Σάον , καὶ ἐπὶ τούτῳ πρέσβεις ἐκέλευσε δέξασθαι παρ’ αὐτοῦ τὸν Σῆθον σταλησομένους δι’ αὐτοῦ ὡς τὸν αὐτοκράτορα , καὶ αἰτήσοντας παρασκευάσαι κατὰ τὸν Ἴστρον αὐτῷ τὰ πλοῖα διαπεραιοῦσθαι μέλλοντι κατὰ Σκλαβηνῶν . Ὀμνύειν τε ἔλεγεν ἔχειν ἑτοίμως τοὺς νομιζομένους μεγίστους παρά τε Ἀβάροις καὶ Ῥωμαίοις ὅρκους , ὡς οὐδεμίαν τινὰ κατὰ Ῥωμαίων ἢ κατὰ τῆς Σιρμίου πόλεως μηχανώμενος βλάβην , ἀλλ’ ἐπὶ τῇ τοῦ ἔθνους τῶν Σκλαβηνῶν ἐφόδῳ τὴν γέφυραν βούλοιτο πήξασθαι . Ταῦτα οὐ πιστὰ μὲν οὔτε Σήθῳ αὐτῷ οὔτε τοῖς ἐν Σιγγηδόνι ἐδόκει Ῥωμαίοις . Ὅμως δὲ οὔτε παρασκευὴν ἱκανὴν ἔχειν οἰόμενοι , στρατιωτῶν τε ὀλίγων αὐτοῖς παρόντων καὶ δρομάδων νεῶν πολλῶν οὐ παρουσῶν , οἷα τῆς κινήσεως ταύτης ἐξαίφνης τε καὶ ἀπροσδοκήτως γενομένης · ἅμα τε τοῦ Χαγάνου διαπειλεῖν ἀρξαμένου καὶ διαμαρτύρασθαι , ὡς αὐτὸς μὲν ταῖς πρὸς Ῥωμαίους συντεθειμέναις αὐτῷ περὶ τῆς εἰρήνης ἐμμένοι συνθήκαις , κατὰ δὲ τῶν ἑαυτοῦ τε καὶ Ῥωμαίων πολεμίων Σκλαβηνῶν χωρῶν οὐκ ἀφέξεται τοῦ ἔργου τῆς γεφυρώσεως · εἰ δέ τις θαρρήσοι Ῥωμαίων ἓν γοῦν ἀφεῖναι βέλος κατὰ τῶν ἐπιχειρούντων πηγνύναι τὴν γέφυραν , γινώσκειν αὐτοὺς , ὡς αὐτοὶ τῆς αἰτίας τῆς τῶν σπονδῶν ἤρξαντο καταλύσεως , καὶ τὸ ἐντεῦθεν , ἅτε ἐκπολεμώσαντας αὐτοὺς τὸ Ἀβάρων ἔθνος , μὴ μέμφεσθαι , ὅ τι ἂν παρ’ αὐτῶν ἡ Ῥωμαίων ἡγεμονία πάθῃ . Ταῦτα δείσαντες οἱ ἐν Σιγγηδόνι τοὺς ὅρκους γοῦν αὐτὸν ὀμνύναι προεκαλοῦντο . Καὶ ὃς παραυτίκα τούς τε Ἀβαρικοὺς ὤμνυεν ὅρκους , ξίφος σπασάμενος καὶ ἐπαρασάμενος ἑαυτῷ τε καὶ τῷ Ἀβάρων ἔθνει παντὶ , ὡς , εἰ κατὰ Ῥωμαίων τι μηχανώμενος γεφυροῦν βουλεύοιτο τὸν Σάον , ὑπὸ ξίφους μὲν αὐτόν τε καὶ τὸ Ἀβάρων ἅπαν ἀναλωθείη φῦλον , τὸν δὲ οὐρανὸν ἄνωθεν αὐτοῖς καὶ τὸν ἐπὶ τοῦ οὐρανοῦ θεὸν πῦρ ἐπαφήσειν , καὶ τὰ πέριξ ὄρη καὶ τὰς ὕλας αὐτοῖς ἐπιπεσεῖσθαι , καὶ τὸν Σάον ποταμὸν ὑπερβλύσαντα συγκαλύψειν αὐτούς . Τοιαῦτα βαρβαρικῶς ἀπομοσάμενος ὁ Χαγάνος , « Νῦν , ἔφη , καὶ τοὺς Ῥωμαίους ὅρκους ὀμνύναι βούλομαι . » Καὶ ἅμα ᾔτει παρ’ αὐτῶν , τί δὴ πιστόν τε καὶ σεβάσμιον ἔχειν νομίζοιεν , καθ’ οὗ τοὺς ὀμνύντας τὴν τοῦ θεοῦ μῆνιν , ἢν ἐπιορκοῖεν , οὐκ ἐκφεύξεσθαι . Παραχρῆμα οὖν ὁ τῆς Σιγγηδόνος πόλεως τὴν ἀρχιερωσύνην διέπων τὰς θεσπεσίας βίβλους αὐτῷ διὰ τῶν ἐν μέσῳ τὰς ἀγγελίας διακομιζόντων [ ἐνεχείρισε ] . Καὶ ὃς , δολερώτατά πως ἐπικρυψάμενος τὸν νοῦν , ἀνίσταταί τε ἐκ τῆς καθέδρας , καὶ σὺν φόβῳ δῆθεν πολλῷ καὶ σεβάσματι ταῦτα προσποιησάμενος δέχεσθαι , καὶ προσκυνήσας προθυμότατα , ὄμνυσι κατὰ τοῦ λαλήσαντος τὰ ἐν ταῖς ἁγίαις διφθέραις ῥήματα θεοῦ , μηδὲν [ τῶν ] εἰρημένων παρ’ αὐτοῦ διαψεύσεσθαι . Δέχεται τοιγαροῦν ὁ Σῆθος τοὺς παρ’ αὐτοῦ πρέσβεις , καὶ ἀποστέλλει εἰς τὴν βασιλίδα Τιβερίῳ τῷ αὐτοκράτορι . Ἕως δὲ οἵ τε πρέσβεις τὴν [ εἰς τὴν ] βασιλεύουσαν πόλιν ὁδὸν διήνυον , καὶ ὁ αὐτοκράτωρ ἔμελλε ταῦτα ἀκούσεσθαι , ὁ Χαγάνος ἐν μέσῳ διαμελλήσας οὐδὲν , πάσῃ σπουδῇ καὶ πολυχειρίᾳ , συμπάσης αὐτῷ τῆς Ἀβάρων , ὡς εἰπεῖν , στρατιᾶς συμπονούσης , ἐγεφύρου τὸν ποταμὸν , θεῖναι ( πέρας ἐπιθεῖναι Nieb . ) βουλόμενος πρὶν ἢ ὁ αὐτοκράτωρ αὐτοῦ συννοήσας τὸ βούλευμα διακωλύειν αὐτὸν ἐκ τῶν ἐνόντων ἐπιχειρήσοι .
Lemmas: ὅτι2 Βαϊανός ὁ ὁ Ἀβάρων χαγάνος οὐδείς ἀφορμή ἢ σκῆψις λαμβάνω , οὐδέ ψευδής γοῦν κατά Ῥωμαῖος αἴτιος ἀξιόω τις συντίθημι , ἀλλά γάρ καί κατά ὅδε ὁμοίως ὁ ἔτος Ταργίτιον πρός βασιλεύς στέλλω , ὡς ὁ συντάσσω κομίζω ὁ χρῆμα ( ὀγδοήκοντα δέ χιλιάς ὑπάρχω εἰς ἔτος ἕκαστος νόμισμα ) , ἐπεί ὁ τε ἄλλος φόρτος , ὅς ἐκ ὁ χρῆμα ἐμπορεύομαι , καί ὁ χρυσίον ἔχω ἐπανίημι ὡς αὐτός , ἐκεῖνος ἀναίσχυντος καί βάρβαρος ἄφνω παραλύω ὁ συνθήκη , ὅς πρός Τιβέριος ὁ Καῖσαρ ἐπιβαίνω τυγχάνω εὐθύς ἐν ἀρχή ποιέω , καί πανστρατιᾷ κινέω , ἀφικνέομαι κατά δή ὁ Σάος ποταμός , μεταξύ Σίρμιον πόλις καί Σιγγηδόνος , καί γεφυρόω ἐπιχειρέω ὁ ῥόος , ἐπιβουλεύω μέν Σίρμιον ὁ πόλις καί παρίστημι οὗτος βούλομαι · δείδω δέ , μή διακωλύω πρός ὁ Ῥωμαῖος ὁ ἐπιφυλάσσω ἐν Σιγγηδόνι καί ὁ ἐκ πολύς ὁ χρόνος πείρω τε καί ἐπιστήμη ἐν ὁ ὁ ποταμός ναῦς ὑπείδομαι , βούλομαι τε πρό ὁ ὁ βουλή εἰς ὁ φανερός ἐκπίπτω ὁ ἐγχείρημα τελειόω , πλοῖον συναγείρω κατά ὁ ἄνω Παννονία εἰς ὁ Ἴστρος πολύς βαρύς , καί οὖον κατά λόγος ὁ ναυπηγικός τέχνη , ὅμως ἐκ ὁ ἔνειμι μακρός συμπήγνυμι στρατιῶτις ναῦς , καί πολύς ἐν αὐτός ἐπιβιβάζω ὁπλίτης ἐρέτης τε , οὖον κατά κόσμος ἀλλά βαρβαρικός τε καί ἀνώμαλος ὁ κώπη τύπτω ὁ ὕδωρ , κνάω ἀθρόος , ὁ τε ἐπακτρίς ὁ ποταμός , καί αὐτός μετά πᾶς ὁ Ἀβάρων στρατιά πεζός διά ὁ σιρμιανιημι πορεύω νῆσος , παραγίγνομαι κατά ὁ Σάος ποταμός . διαταράσσω δέ ὁ ἐν ὁ πόλις οὗτος Ῥωμαῖος καί ὁ ἐγχείρημα συννοέω , ὁ τε ἐν Σιγγηδόνι στρατηγός , Σῆθος ὄνομα , στέλλω πρός ὁ χαγᾶνος , καί ἐπερωτάω ὅς τίς δή καί βούλομαι , εἰρήνη βέβαιος τε καί φίλιος συνίστημι αὐτός τε καί Ῥωμαῖος , πρός ὁ Σάος ἀφικνέομαι ποταμός . ἅμα δέ λέγω , ὡς οὖον περιοράω γεφυρόω ἐπιχειρέω αὐτός ὁ ποταμός , οὐ ἐπιτρέπω ὅλως ὁ αὐτοκράτωρ · οὖον κατά Ῥωμαῖος τίς μηχανάομαι φημί βούλομαι πήγνυμι ὁ γέφυρα , ἄλλως δέ κατά Σκλαβηνός χωρέω , καί διαπεραιόω ὁ Σάος ἐπιβαίνω τε εἰς ὁ * Ῥώμη αὖθις ὁ Ἴστρος διαβαίνω κατά αὐτός , πλοῖον αὐτός πολύς παρά ὁ ( ὁ Bekk . ) Ῥωμαῖος αὐτοκράτωρ εἰς ὁ διάβασις παρασκευάζω . οὗτος γάρ δή καί πρότερος πρός χάρις ὁ Ῥωμαῖος βασιλεύς πράσσω , καί πολύς αἰχμάλωτος μυριάς ἐκ ὁ Ῥωμαῖος γῆ Σκλαβηνός δουλόω ἐλεύθερος αὖθις Ῥωμαῖος ἀποδίδωμι . νῦν δέ ὑβρίζω μέν λέγω πρός αὐτός οὖον βούλομαι ὁ συντάσσω τηνικαῦτα τέλος παρά σφεῖς κατά ἕκαστος ἔτος ἐπί αὐτός κατατίθημι · καί πρέσβυς δέ Ἀβάρων στέλλω πρός αὐτός ἀναιρέω . Ζεύς οὗτος τε ἥκω εἰς ὁ Σάος , καί ἐπί οὗτος πρέσβυς κελεύω δέχομαι παρά αὐτός ὁ σήθω στέλλω διά αὐτός ὡς ὁ αὐτοκράτωρ , καί αἰτέω παρασκευάζω κατά ὁ Ἴστρος αὐτός ὁ πλοῖον διαπεραιόω μέλλω κατά Σκλαβηνός . ὄμνυμι τε λέγω ἔχω ἑτοίμως ὁ νομίζω μέγας παρά τε Ἄβαρος καί Ῥωμαῖος Ὅρκος , ὡς οὐδείς τις κατά Ῥωμαῖος ἢ κατά ὁ Σίρμιον πόλις μηχανάομαι βλάβη , ἀλλά ἐπί ὁ ὁ ἔθνος ὁ Σκλαβηνός ἔφοδος ὁ γέφυρα βούλομαι πήγνυμι . οὗτος οὖον πιστόν μέν οὔτε σήθω αὐτός οὔτε ὁ ἐν Σιγγηδόνι δοκέω Ῥωμαῖος . ὅμως δέ οὔτε παρασκευή ἱκανός ἔχω οἴομαι , στρατιώτης τε ὀλίγος αὐτός πάρειμι καί δρομάς νέος πολύς οὖον πάρειμι , οἷος ὁ κίνησις οὗτος ἐξαπίνης τε καί ἀπροσδόκητος γίγνομαι · ἅμα τε ὁ χαγᾶνος διαπειλέω ἄρχω καί διαμαρτύρομαι , ὡς αὐτός μέν ὁ πρός Ῥωμαῖος συντίθημι αὐτός περί ὁ εἰρήνη ἐμμένω συνθήκη , κατά δέ ὁ ἑαυτοῦ τε καί Ῥωμαῖος πολέμιος Σκλαβηνός χώρα οὐ ἀπέχω ὁ ἔργον ὁ γεφύρωσις · εἰμί δέ τις θαρσέω Ῥωμαῖος εἷς γοῦν ἀφίημι βέλος κατά ὁ ἐπιχειρέω πήγνυμι ὁ γέφυρα , γιγνώσκω αὐτός , ὡς αὐτός ὁ αἴτιος ὁ ὁ σπονδή ἄρχω κατάλυσις , καί ὁ ἐντεῦθεν , ἅτε ἐκπολεμόω αὐτός ὁ Ἀβάρων ἔθνος , μή μέμφομαι , ὅς τίς εἄν παρά αὐτός ὁ Ῥωμαῖος ἡγεμονία πάσχω . οὗτος δείδω ὁ ἐν Σιγγηδόνι ὁ Ὅρκος γοῦν αὐτός ὄμνυμι προκαλέω . καί ὅς παραυτίκα ὁ τε αβαρικός ὄμνυμι Ὅρκος , ξίφος σπάω καί ἐπαράομαι ἑαυτοῦ τε καί ὁ Ἀβάρων ἔθνος πᾶς , ὡς , εἰμί κατά Ῥωμαῖος τίς μηχανάομαι γεφυρόω βουλεύω ὁ Σάος , ὑπό ξίφος μέν αὐτός τε καί ὁ Ἀβάρων ἅπας ἀναλίσκω φῦλον , ὁ δέ οὐρανός ἄνωθεν αὐτός καί ὁ ἐπί ὁ οὐρανός θεός πῦρ ἐπαφάω , καί ὁ πέριξ ὄρος καί ὁ Ὕλας αὐτός ἐπιπίπτω , καί ὁ Σάος ποταμός ὑπερβλύζω συγκαλύπτω αὐτός . τοιοῦτος βαρβαρικός ἀπόμνυμι ὁ χαγάνος , « νῦν , φημί , καί ὁ Ῥωμαῖος Ὅρκος ὄμνυμι βούλομαι . » καί ἅμα αἰτέω παρά αὐτός , τίς δή πιστός τε καί σεβάσμιος ἔχω νομίζω , κατά ὅς ὁ ὄμνυμι ὁ ὁ θεός μῆνις , εἄν ἐπιορκέω , οὐ ἐκφεύγω . παραχρῆμα οὖν ὁ ὁ Σιγγηδόνος πόλις ὁ ἀρχιερωσύνη διέπω ὁ θεσπέσιος Βίβλος αὐτός διά ὁ ἐν μέσος ὁ ἀγγελία διακομίζω [ ἐγχειρίζω ] . καί ὅς , δολερός πως ἐπικρύπτω ὁ νόος , ἀνίστημι τε ἐκ ὁ καθέδρα , καί σύν φόβος δῆθεν πολύς καί σέβασμα οὗτος προσποιέω δέχομαι , καί προσκυνέω πρόθυμος , ὄμνυμι κατά ὁ λαλέω ὁ ἐν ὁ ἅγιος διφθέρα ῥῆμα θεός , μηδείς [ ὁ ] εἴρω παρά αὐτός διαψεύδω . δέχομαι τοιγάρ ὁ Σῆθος ὁ παρά αὐτός πρέσβυς , καί ἀποστέλλω εἰς ὁ βασιλίς Τιβέριος ὁ αὐτοκράτωρ . Ἕως δέ ὁ τε πρέσβυς ὁ [ εἰς ὁ ] βασιλεύω πόλις ὁδός διανύω , καί ὁ αὐτοκράτωρ μέλλω οὗτος ἀκούω , ὁ χαγάνος ἐν μέσος διαμέλλω οὐδείς , πᾶς σπουδή καί πολυχειρία , σύμπας αὐτός ὁ Ἀβάρων , ὡς εἶπον , στρατιά συμπονέω , γεφυρόω ὁ ποταμός , τίθημι ( πέρας ἐπιτίθημι Nieb . ) βούλομαι πρίν ἢ ὁ αὐτοκράτωρ αὐτός συννοέω ὁ βούλευμα διακωλύω αὐτός ἐκ ὁ ἔνειμι ἐπιχειρέω .