menander-protector.de-legationibus-romanorum-ad-gentes-fragmenta-ap-constantinum 4.27
Ὅτι ὁ Βαϊανὸς μετὰ τὴν τειχομαχίαν στέλλει τινὰς ἀμφὶ τῆς εἰρήνης διαλεχθησομένους . Ἔνιοι δὲ τῶν ἐν Σιρμίῳ ἀνὰ τὸ ἡλίβατον τοῦ βαλανείου , ὅ δῆτα τῷ δήμῳ ἐτύγχανεν ἀνειμένον , ἐπὶ κατασκοπῇ τῶν πολεμίων κατὰ τὸ σύνηθες ἐνιζάνοντες , καὶ ἐν ἀπόπτῳ καραδοκοῦντές τε καὶ θεώμενοι εἴ που ἐπήλυσις ἔσναι βαρβαρικὴ , ὡς κατενόησαν τοὺς τῶν Ἀβάρων ἀγγελιαφόρους ἤδη προσιόντας , τῷ μήκει τῆς ἀτραποῦ ἀποπλανηθέντες καὶ οὔπω κατεγνωκότες τὸ ἀκριβὲς ὑπετόπησαν εἶναι πληθὺν Ἀβαρικὴν , ἐδήλωσάν τε αὐτίκα , καὶ τὸ σημεῖον καθεῖλον . Ὁ δὲ Βῶνος πρὸς τοῦτο δυσχεράνας σαφέστερον ἔσπευσε καταμαθεῖν τἀληθές . Γνοὺς δὲ ὀλίγους εἶναι τοὺς Ἀβάρους καὶ βούλεσθαί οἱ ἐπικηρυκεύσασθαι , ἐξέπεμψε καὶ αὐτὸς τοὺς ποιησομένους τὰς καταλλαγὰς ἐς τὰ ἔξω τοῦ τείχους . Ἔτι γὰρ ἐκ τοῦ ἕλκους περιώδυνος ἦν , καὶ ὁ Θεόδωρος ὁ ἰατρὸς οὐκ εἴα τὸν στρατίαρχον ἐν φανερῷ γίνεσθαι τοῖς ἐναντίοις . Εἰκὸς γὰρ μηδὲ [ εἰδέναι ] ἔφασκε τοὺς πολεμίους ὡς ἐβλήθη . Εἰ δὲ τοῦτο κατάδηλον ἔσται αὐτοῖς , τότε ἀνάγκη μὴ ὑποκρύπτειν , ὡς ἂν μὴ ὑπόνοια γένηταί σφισι τοῦ ἀποβεβιωκέναι αὐτόν . Οἱ δὲ , ἐπεὶ ἕτεροι περὶ τῆς εἰρήνης ἦλθον διαλεχθησόμενοι καὶ οὐχὶ αὐτὸς , ὑπενόησαν ὡς διώλετο ὁ στρατηγὸς , καὶ αὐτῷ ἐθέλειν ἔφασκον ἐν συνουσίᾳ γενέσθαι . Τότε ὁ Θεόδωρος , τοῦ συνοίσοντος εὖ μάλιστα στοχασάμενος , ἔλεξεν ὡς τὸ λοιπὸν οὐ χρεὼν ἀποκρύπτεσθαι τὸν στρατηγὸν , μᾶλλον μὲν οὖν ἐς τὰ ἔξω ἰέναι τῆς πόλεως καὶ ἐς ὄψιν γίνεσθαι τῶν βαρβάρων . Καὶ φαρμάκῳ τινὶ τὸ ἕλκος περιστείλας ἀφίησιν αὐτόν . Καὶ δὴ προελθὼν ὁ Βῶνος , ἀγχοῦ τε τῶν βαρβάρων γενόμενος , ἐφάνη σφίσι . Τότε οἱ πρέσβεις τοιάδε ἀμοιβαίῳ τῷ λόγῳ ἔφασαν · « Ταῦτα ἡμῖν , ὦ Ῥωμαῖοι , διαδεχθῆναι πρὸς ὑμᾶς ὁ τῶν Ἀβάρων ἐκέλευσε δεσπότης · μή μοι μέμψιν τινὰ ποιήσασθαι πόλεμον ἀραμένῳ · ὑμεῖς γὰρ πρῶτοι τὴν αἰτίαν τοῦ πολέμου δεδώκατε . Πολλοῖς γὰρ πόνοις ὁμιλήσας , καὶ ἀποδημίας οὐχ ἥκιστα ποιησάμενος , μόλις ἐχειρωσάμην ταύτην τὴν χώραν , καὶ ὑμεῖς ἀφείλεσθέ μοι βιαίως αὐτήν . Πρὸς τοῖς καὶ τὸν Οὐσδήβαδον τῷ τῶν δορυαλώτων ἀνήκοντά μοι νόμῳ ἔχετε λαβόντες . Ἀλλὰ γὰρ ὕβρεις ἐς τὰ μάλιστα πικρὰς ὁ καθ’ ὑμᾶς κατέχεέ μοι βασιλεὺς , οὐ μόνον ἅπαξ ἢ δὶς , ἀλλὰ καὶ πολλάκις · τῶν δεόντων τε οὐδὲν ἠβουλήθη διαπράξασθαι . Εἰ τοίνυν τοιαῦτα πρὸς ὑμῶν ἠδικημένος τοῖς ὅπλοις ἐχρησάμην , οὐδαμῶς ὑπάρχω μεμπτέος . Καὶ νῦν οὖν εἴ γε βούλεσθε περὶ σπονδῶν τε καὶ εἰρήνης ἡμῖν θέσθαι λόγους , ἑτοιμότατα ἔχομεν · ἐν ὑμῖν τε κείσθω προτιμῆσαι τὸ συνοῖσον καὶ τὰ εἰρηναῖα πρὸ τοῦ πολέμου ἑλέσθαι . » Πρὸς τοῦτα ἀπεκρίνατο ὁ Βῶνος · « Πρότερον μὲν ἡμεῖς οὐκ ἠρξάμεθα πολέμου · οὐδὲ γὰρ καθ’ ὑμῶν ἠλάσαμεν . Ἐς τοὐναντίον μὲν οὖν σὺ κατὰ τῆς Ῥωμαίων ἤλασας , λοιπὸν δὲ , ὅτι καὶ ὁ βασιλεὺς ἐν βουλῇ ἐποιήσατο χρήματά σοι ἐπιδοῦναι · τοιγαροῦν καὶ παρέσχε τοῖς κατὰ σὲ πρέσβεσιν . Ἐπεὶ δὲ κατενόησεν αὐθαδιαζόμενον καὶ ὑπὲρ αὐτὴν δή που τὴν βαρβαρικὴν ἀλαξονείαν ἐξογκούμενον , ῥήματά τε ὑπερήφανα σημαίνοντα καὶ τῆς τῆς δυνάμεως καθυπέρτερα , τηνικαῦτα καὶ αὐτὸς ἅτε ἀγχίνους ἐπετέλεσε τὰ οἰκεῖα . Καὶ τὸ νῦν δὲ ἔχον , ἡμέτερόν ἐστιν ὡς βασιλέα στεῖλαι οὓς ἂν σὺ βουληθείης πρέσβεις τοὺς βεβαιώσοντας τὰ περὶ τῆς εἰρήνης . Μηδὲ γὰρ ἐν ἡμῖν εἶναι νόμιζε κἂν γοῦν φθέγξασθαί τι , μήτι γε καὶ ἑτέρως [ ἢ ] καθὰ βασιλεῖ τῷ ἡμετέρῳ δοκεῖ διαπράξασθαι . » Ταῦτα Βώνου εἰρηκότος , εὖ ἔχειν ἔδοξε τῷ Βαῖανῷ τὰ ῥήματα . Εἰρηκότος , εὖ ἔχειν ἔδοξε τῷ Βαῖανῷ τὰ ῥήματα . Ἐσήμανε δὲ αὖθις · « Ἐπειδὴ τὰ ἐς ὁμαιχμίαν ἑπόμενά μοι ἔθνη αἰσχύνομαι , αἰδώς τέ με ἔχει , εἴ γε πάντῃ ἄπρακτος ἐνθένδε ἀναχωρήσω , μηδέν τι ὀνήσας ἐμαυτόν · ὡς ἂν μὴ οὖν δόξω μάτην πεποιηκέναι καὶ ἀκερδῆ τὴν ἐπιχείρησιν , βραχέα μοί τινα πέμψατε δῶρα . Καὶ γὰρ ἐν τῇ Σκυθίᾳ περαιωθεὶς οὐδὲν ὁτιοῦν ἐκομισάμην , καὶ τῶν ἀδυνάτων ἐστὶ κἀντεῦθεν ἥκιστα ὠφεληθέντα με ἀπελεύσεσθαι . » Βώνῳ δὲ τῷ στρατηγῷ καὶ τοῖς ὅσοι γε ἀμφ’ αὐτόν ( ἦν δὲ ὁ τῆς πόλεως μέγιστος ἱερεύς ) ἔδοξεν εὔλογον μὲν εἶναι τὸ προτεινόμενον · οὐδὲ γὰρ πλεῖστα ἐβούλετο κομίσασθαι , ἀλλ’ ἄχρι δίσκου ἑνὸς ἀργυροποιήτου καὶ ὀλίγου χρυσίου , ἔτι γε μὴν καὶ ἀμπεχονίου Σκυθίου ( σηρικοῦ conj . Bekk . ) · πλὴν ἐδεδίεσαν οἱ περὶ Βῶνον ἰδιοβουλῆσαι καὶ οὐχὶ γνώμῃ τοῦ αὐτοκράτορος ἅπαντα διαπράξασθαι . Ἀντεσήμαναν τοιγαροῦν αὐτῷ , ὡς « νῦν ἔχομεν βασιλέα φοβερόν τε καὶ ἐμβριθέστατον , καὶ οὐκ ἀνεξόμεθα οὐδὲ ὅσα οἷόντε ἐστὶ διαλαθεῖν αὐτὸν ἐπιτελέσαι τελέσαι αὐθαιρέτως , ἄλλως τε καὶ ἡμεῖς , ἃτε ἐν στρατεύματι τυγχάνοντες , οὐκ ἐπιφερόμεθα χρημάτων περιουσίαν ἢ μόνον στρατιωτικὴν ἐφεστρίδα , ἣν γε δή που καὶ περιβεβλήμεθα , ἔτι τε τὰ ὅπλα . Δωροφορῆσαι δὴ οὖν τῷ τῶν Ἀβάρων ἡγουμένῳ ἐξ ὧν ἐνταῦθα ἥκομεν ἔχοντες εὐτελῶν , ἄθρει , ὦ Χάγανε , μὴ καὶ ὕβρις πέφυκέ τις . Ἀξιότιμον δὲ , καθὰ ἔφην , ὡδὶ οὐκ ἔχομεν · τὰ γὰρ τιμαλφέστερα τῶν ἐφοδίων ἡμῖν ἐν ἑτέροις ὑπάρχουσι τόποις καὶ ὡς πορρωτάτω ἡμῶν . Εἰ οὖν ὁ καθ’ ἡμᾶς αὐτοκράτωρ φιλοφρονήσεταί σοι δώροις , οὐκ ὀκνήσομεν δή που καὶ ἡμεῖς γεγηθότες τε καὶ τῷ βασιλεῖ ἑπόμενοι ταῦτα διαπράξασθαι , καθόσον οἷοίτε ἐσμὲν , ὥσπερ φίλῳ προσφερόμενοι καὶ ὁμοδούλῳ . » Πρὸς ταῦτα ἀγανακτήσας ὁ Βαῖανὸς σὺν ὅρκῳ ἠπείλησεν , ἦ μὲν τοῦ στρατηγοῦ ἐκπέμψειν τὴν Ῥωμαίων ἐπιδραμούμενον . Καὶ δὴ τοῦ στρατηγοῦ κατάδηλον αὐτῷ πεποιηκότος , ὡς ἐξέσται μέν οἱ ποιεῖν ὅσα ἂν δυνήσοιτο , εἰδέναι δὲ , ὡς οὐ πάντως ἐπ’ ἀγαθῷ τῶν στελλομένων ἔσται ἡ ἐπιδρομὴ , αὐτὸς ἔφη ὅτι « Τοιούτους ἐπαφήσω τῇ Ῥωμαϊκῇ , ὡς , εἰ καὶ συμβαίη γέ σφισι θανάτῳ ἁλῶναι , ἀλλ’ ἐμοί γε μὴ γενέσθαι συναίσθησιν . » Καὶ δὴ παρεκελεύσατο δέκα χιλιάδας τῶν Κοντριγούρων λεγομένων Οὔννων διαβῆναι τὸν Σάον ποταμὸν καὶ δῃῶσαι τὰ ἐπὶ Δαλματίαν , αὐτὸς δὲ ξὺν πάσῃ τῇ κατ’ αὐτὸν πληθύϊ διελθὼν τὸν Ἴστρον ἐς τὰ τῶν Γηπαίδων διέτριβεν ὅρια .
Lemmas: ὅτι2 ὁ Βαϊανός μετά ὁ τειχομαχία στέλλω τις ἀμφί ὁ εἰρήνη διαλέγω . ἔνιοι δέ ὁ ἐν Σίρμιον ἀνά ὁ ηλιβαινω ὁ βαλανεῖον , ὅς δῆτα ὁ δῆμος τυγχάνω ἀνίημι , ἐπί κατασκοπή ὁ πολέμιος κατά ὁ συνήθης ἐνιζάνω , καί ἐν ἄποπτος καραδοκέω τε καί θεάομαι εἰμί ποῦ ἐπήλυσις ἔσσκω βαρβαρικός , ὡς κατανοέω ὁ ὁ Ἀβάρων αγγελιοφόρος ἤδη πρόσειμι , ὁ μῆκος ὁ ἀτραπός ἀποπλανάω καί οὔπω καταγιγνώσκω ὁ ἀκριβής ὑποτοπέω εἰμί πληθύς Ἀβαρικός , δηλόω τε αὐτίκα , καί ὁ σημεῖον καθαιρέω . ὁ δέ Βῶνος πρός οὗτος δυσχεραίνω σαφής σπεύδω καταμανθάνω ἀληθής . γιγνώσκω δέ ὀλίγος εἰμί ὁ ἀβαρής καί βούλομαι ὁ ἐπικηρυκεύομαι , ἐκπέμπω καί αὐτός ὁ ποιέω ὁ καταλλαγή εἰς ὁ ἔξω ὁ τεῖχος . ἔτι γάρ ἐκ ὁ ἕλκος περιώδυνος εἰμί , καί ὁ Θεόδωρος ὁ ἰατρός οὐ ἐάω ὁ στρατίαρχος ἐν φανερός γίγνομαι ὁ ἐναντίος . εἰκώς γάρ μηδέ [ οἶδα ] φάσκω ὁ πολέμιος ὡς βάλλω . εἰμί δέ οὗτος κατάδηλος εἰμί αὐτός , τότε ἀνάγκη μή ὑποκρύπτω , ὡς εἄν μή ὑπόνοια γίγνομαι ὅς ὁ ἀποβιόω αὐτός . ὁ δέ , ἐπεί ἕτερος περί ὁ εἰρήνη ἔρχομαι διαλέγω καί οὐ αὐτός , ὑπονοέω ὡς διόλλυμι ὁ στρατηγός , καί αὐτός ἐθέλω φάσκω ἐν συνουσία γίγνομαι . τότε ὁ Θεόδωρος , ὁ συμφέρω εὕω μάλιστα στοχάζομαι , λέγω ὡς ὁ λοιπός οὖον χρεὼν ἀποκρύπτω ὁ στρατηγός , μᾶλλον μέν οὖν εἰς ὁ ἔξω εἶμι ὁ πόλις καί εἰς ὄψις γίγνομαι ὁ βάρβαρος . καί φάρμακον τις ὁ ἕλκος περιστέλλω ἀφίημι αὐτός . καί δή προέρχομαι ὁ Βῶνος , ἀγχοῦ τε ὁ βάρβαρος γίγνομαι , φαίνω ὅς . τότε ὁ πρέσβυς τοιόσδε ἀμοιβαῖος ὁ λόγος φημί · « οὗτος ἐγώ , εἰμί Ῥωμαῖος , διαδέχομαι πρός σύ ὁ ὁ Ἀβάρων κελεύω δεσπότης · μή ἐγώ μέμψις τις ποιέω πόλεμος ἀείρω · σύ γάρ πρῶτος ὁ αἴτιος ὁ πόλεμος δίδωμι . πολύς γάρ πόνος ὁμιλέω , καί ἀποδημία οὐ ἥκιστος ποιέω , μόλις χειρόομαι οὗτος ὁ χώρα , καί σύ ἀφαιρέω ἐγώ βίαιος αὐτός . πρός ὁ καί ὁ Οὐσδήβαδον ὁ ὁ δορυάλωτος ἀνήκω ἐγώ νόμος ἔχω λαμβάνω . ἀλλά γάρ ὕβρις εἰς ὁ μάλιστα πικρός ὁ κατά σύ καταχέω ἐγώ βασιλεύς , οὖον μόνος ἅπαξ ἢ δίς , ἀλλά καί πολλάκις · ὁ δήω τε οὐδείς βούλομαι διαπράσσω . εἰμί τοίνυν τοιοῦτος πρός σύ ἀδικέω ὁ ὅπλον χράω , οὐδαμῶς ὑπάρχω μεμπτέος . καί νῦν οὖν εἰμί γε βούλομαι περί σπονδή τε καί εἰρήνη ἐγώ τίθημι λόγος , ἑτοῖμος ἔχω · ἐν σύ τε κεῖμαι προτιμάω ὁ συμφέρω καί ὁ εἰρηναῖος πρό ὁ πόλεμος αἱρέω . » πρός τοῦτα ἀποκρίνω ὁ Βῶνος · « Πρότερος μέν ἐγώ οὐ ἄρχω πόλεμος · οὐδέ γάρ κατά σύ ἐλαύνω . ἐς ἐναντίος μέν οὖν σύ κατά ὁ Ῥωμαῖος ἐλαύνω , λοιπός δέ , ὅτι καί ὁ βασιλεύς ἐν βουλή ποιέω χρῆμα σύ ἐπιδίδωμι · τοιγάρ καί παρέχω ὁ κατά σύ πρέσβυς . ἐπεί δέ κατανοέω αὐθαδιάζω καί ὑπέρ αὐτός δή ποῦ ὁ βαρβαρικός αλαξονεια ἐξογκέω , ῥῆμα τε ὑπερήφανος σημαίνω καί ὁ ὁ δύναμις καθυπέρτερος , τηνικαῦτα καί αὐτός ἅτε ἀγχίνοος ἐπιτελέω ὁ οἰκεῖος . καί ὁ νῦν δέ ἔχω , ἡμέτερος εἰμί ὡς βασιλεύς στέλλω ὅς εἄν σύ βούλομαι πρέσβυς ὁ βεβαιόω ὁ περί ὁ εἰρήνη . μηδέ γάρ ἐν ἐγώ εἰμί νομίζω κἀν γοῦν φθέγγομαι τίς , μῆτις γε καί ἑτέρως [ ἢ ] καθά βασιλεύς ὁ ἡμέτερος δοκέω διαπράσσω . » οὗτος Βώνου ἐρῶ , εὕω ἔχω δοκέω ὁ Βαῖος ὁ ῥῆμα . ἐρῶ , εὕω ἔχω δοκέω ὁ Βαῖος ὁ ῥῆμα . σημαίνω δέ αὖθις · « ἐπεί ὁ εἰς ὁμαιχμία ἕπομαι ἐγώ ἔθνος αἰσχύνω , αἰδώς τε ἐγώ ἔχω , εἰμί γε πάντῃ ἄπρακτος ἐνθένδε ἀναχωρέω , μηδείς τίς ὀνίνημι ἐμαυτοῦ · ὡς εἄν μή οὖν δοκέω μάτην ποιέω καί ἀκερδής ὁ ἐπιχείρησις , βραχύς ἐγώ τις πέμπω Δῶρα . καί γάρ ἐν ὁ Σκυθία περαιόω οὐδείς ὁστισοῦν κομίζω , καί ὁ ἀδύνατος εἰμί ἐντεῦθεν ἥκιστος ὠφελέω ἐγώ ἀπέρχομαι . » Βώνος δέ ὁ στρατηγός καί ὁ ὅσος γε ἀμφι αὐτός ( εἰμί δέ ὁ ὁ πόλις μέγας ἱερεύς ) δοκέω εὔλογος μέν εἰμί ὁ προτείνω · οὐδέ γάρ πλεῖστος βούλομαι κομίζω , ἀλλά ἄχρι δίσκος εἷς αργυροποιητης καί ὀλίγος χρυσίον , ἔτι γε μήv καί ἀμπεχόνιον Σκύθιον ( σηρικός conj . Bekk . ) · πλήν δείδω ὁ περί Βῶνος ἰδιοβουλέω καί οὐ γνώμη ὁ αὐτοκράτωρ ἅπας διαπράσσω . Ἀντεσήμαναν τοιγάρ αὐτός , ὡς « νῦν ἔχω βασιλεύς φοβερός τε καί ἐμβριθής , καί οὐ ἀνέχω οὐδέ ὅσος οἷόντε εἰμί διαλανθάνω αὐτός ἐπιτελέω τελέω αὐθαίρετος , ἄλλως τε καί ἐγώ , ἅτε ἐν στράτευμα τυγχάνω , οὐ ἐπιφέρω χρῆμα περιουσία ἢ μόνος στρατιωτικός ἐφεστρίς , ὅς γε δή ποῦ καί περιβάλλω , ἔτι τε ὁ ὅπλον . δωροφορέω δή οὖν ὁ ὁ Ἀβάρων ἡγέομαι ἐκ ὅς ἐνταῦθα ἥκω ἔχω εὐτελής , ἀθρέω , εἰμί χαγᾶνος , μή καί ὕβρις φύω τις . Ἀξιότιμος δέ , καθά φημί , ὡδί οὐ ἔχω · ὁ γάρ τιμαλφής ὁ Ἐφοδίων ἐγώ ἐν ἕτερος ὑπάρχω τόπος καί ὡς προσωτέρω ἐγώ . εἰμί οὖν ὁ κατά ἐγώ αὐτοκράτωρ φιλοφρονέω σύ δῶρον , οὐ ὀκνέω δή ποῦ καί ἐγώ γηθέω τε καί ὁ βασιλεύς ἕπομαι οὗτος διαπράσσω , καθόσον οἷος εἰμί , ὥσπερ φίλος προσφέρω καί ὁμόδουλος . » πρός οὗτος ἀγανακτέω ὁ Βαϊανός σύν Ὅρκος ἀπειλέω , εἰμί μέν ὁ στρατηγός ἐκπέμπω ὁ Ῥωμαῖος ἐπιτρέχω . καί δή ὁ στρατηγός κατάδηλος αὐτός ποιέω , ὡς ἔξεστι μέν ὁ ποιέω ὅσος εἄν δύναμαι , οἶδα δέ , ὡς οὖον πάντως ἐπί ἀγαθός ὁ στέλλω εἰμί ὁ ἐπιδρομή , αὐτός φημί ὅτι « τοιοῦτος ἐπαφίημι ὁ Ῥωμαϊκός , ὡς , εἰμί καί συμβαίνω γε ὅς θάνατος ἁλίσκομαι , ἀλλά ἐγώ γε μή γίγνομαι συναίσθησις . » καί δή παρακελεύομαι δέκα χιλιάς ὁ κοντριγουρος λέγω Οὖννοι διαβαίνω ὁ Σάος ποταμός καί δῃόω ὁ ἐπί Δαλματία , αὐτός δέ ξὺν πᾶς ὁ κατά αὐτός πλῆθος διέρχομαι ὁ Ἴστρος εἰς ὁ ὁ Γήπαιδες διατρίβω ὅριον .