megasthenes.fragmenta 2.40
Περὶ δὲ τῶν φιλοσόφων λέγων ( sc . Μεγασθένης ) τοὺς μὲν ὀρεινοὺς αὐτῶν φησιν ὑμνητὰς εἶναι τοῦ Διονύσου , δεικνύντας τεκμήρια τὴν ἀγρίαν ἄμπελον παρὰ μόνοις αὐτοῖς φυομένην καὶ κιττὸν καὶ δάφνην καὶ μυρρίνην καὶ πύξον καὶ ἄλλα τῶν ἀειθαλῶν , ὧν μηδὲν εἶναι πέραν τοῦ Εὐφράτου , πλὴν ἐν παραδείσοις σπάνια καὶ μετὰ πολλῆς ἐπιμελείας σωζόμενα . Διονυσιακὸν δὲ καὶ τὸ σινδονοφορεῖν καὶ τὸ μιτροῦσθαι καὶ μυροῦσθαι καὶ βάπτεσθαι ἄνθινα καὶ τοὺς βασιλέας κωδωνοφορεῖσθαι καὶ τυμπανίζεσθαι κατὰ τὰς ἐξόδους . Τοὺς δὲ πεδιασίους τὸν Ἡρακλέα τιμᾶν . [ Ταῦτα μὲν οὖν μυθώδη καὶ ὑπὸ πολλῶν ἐλεγχόμενα , καὶ μάλιστα [ τὰ ] περὶ τῆς ἀμπέλου καὶ τοῦ οἴνου , πέραν γὰρ τοῦ Εὐφράτου καὶ τῆς Ἀρμενίας ἐστὶ πολλή · καὶ ἡ Μεσοποταμία ὅλη καὶ ἡ Μηδία ἑξῆς μέχρι καὶ Περσίδος καὶ Καρμανίας · τούτων δὲ τῶν ἐθνῶν ἑκάστου πολὺ μέρος εὐάμπελον καὶ εὔοινον λέγεται . ] Ἄλλην δὲ διαίρεσιν ποιεῖται περὶ τῶν φιλοσόφων , δύο γένη φάσκων , ὧν τοὺς μὲν Βραχμᾶνας καλεῖ , τοὺς δὲ Σαρμάνας ( codd . Γαρμᾶνας ) . Τοὺς μὲν οὖν Βραχμᾶνας εὐδοκιμεῖν μᾶλλον , μᾶλλον γὰρ καὶ ὁμολογεῖν ἐν τοῖς δόγμασιν · ἤδη δ’ εὐθὺς καὶ κυομένους ἔχειν ἐπιμελητὰς , λογίους ἄνδρας · οὓς προσιόντας λόγον μὲν ἐπᾴδειν δοκεῖν καὶ τὴν μητέρα καὶ τὸν κυόμενον εἰς εὐτεκνίαν · τὸ δ’ ἀληθὲς , σωφρονικάς τινας παραινέσεις καὶ ὑποθήκας διδόναι · τὰς δ’ ἥδιστα ἀκροωμένας , μᾶλλον εὐτέκνους εἶναι νομίζεσθαι . Μετὰ δὲ τὴν γένεσιν ἄλλους καὶ ἄλλους διαδέχεσθαι τὴν ἐπιμέλειαν , ἀεὶ τῆς μείζονος ἡλικίας χαριεστέρων τυγχανούσης διδασκάλων . Διατρίβειν δὲ τοὺς φιλοσόφους ἐν ἄλσει πρὸς τῆς πόλεως , ὑπὸ περιβόλῳ συμμέτρῳ , λιτῶς ζῶντας ἐν στιβάσι καὶ δοραῖς , ἀπεχομένους ἐμψύχων καὶ ἀφροδισίων , ἀκροωμένους λόγων σπουδαίων , μεταδιδόντας καὶ τοῖς ἐθέλουσι · τὸν δ’ ἀκροώμενον οὔτε λαλῆσαι θέμις , οὔτε χρέμψασθαι , ἀλλ’ οὐδὲ πτύσαι · ἢ ἐκβάλλεσθαι τῆς συνουσίας τὴν ἡμέραν ἐκείνην , ὡς ἀκολασταίνοντα . Ἔτη δ’ ἑπτὰ καὶ τριάκοντα οὕτως ζήσαντα ἀναχωρεῖν εἰς τὴν ἑαυτοῦ κτῆσιν ἕκαστον , καὶ ζῆν ἀδεῶς καὶ ἀνειμένως μᾶλλον , σινδονοφοροῦντα καὶ χρυσοφοροῦντα μετρίως ἐν ταῖς χερσὶ καὶ τοῖς ὠσὶ , προσφερόμενον σάρκας τῶν μὴ πρὸς τὴν χρείαν συνεργῶν ζῴων , δριμέων καὶ ἀρτυτῶν ἀπεχόμενον · γαμεῖν δ’ ὅτι πλείστας εἰς πολυτεκνίαν · ἐκ πολλῶν γὰρ καὶ τὰ σπουδαῖα πλείω γίνεσθαι ἄν · ἀδούλοις οὖσί τε τὴν ἐκ τέκνων ὑπηρεσίαν ἐγγυτάτω οὖσαν πλείω δεῖν παρασκευάζεσθαι . Ταῖς δὲ γυναιξὶ ταῖς γαμεταῖς μὴ συμφιλοσοφεῖν τοὺς Βραχμᾶνας · εἰ μὲν μοχθηραὶ γένοιντο , ἵνα μή τι τῶν οὐ θεμιτῶν ἐκφέροιεν εἰς τοὺς βεβήλους , εἰ δὲ σπουδαῖαι , μὴ καταλείποιεν αὐτούς · οὐδένα γὰρ ἡδονῆς καὶ πόνου καταφρονοῦντα , ὡς δ’ αὕτως ζωῆς καὶ θανάτου , ἐθέλειν ὑφ’ ἑτέρῳ εἶναι · τοιοῦτον δ’ εἶναι τὸν σπουδαῖον καὶ τὴν σπουδαίαν . Πλείστους δ’ αὐτοῖς εἶναι λόγους περὶ θανάτου · νομίζειν γὰρ δὴ τὸν μὲν ἐνθάδε βίον ὡς ἂν ἀκμὴν κυομένων εἶναι · τὸν δὲ θάνατον γένεσιν εἰς τὸν ὄντως βίον καὶ τὸν εὐδαίμονα τοῖς φιλοσοφήσασι · διὸ τῇ ἀσκήσει πλείστῃ χρῆσθαι πρὸς τὸ ἑτοιμοθάνατον · ἀγαθὸν δὲ ἢ κακὸν μηδὲν εἶναι τῶν συμβαινόντων ἀνθρώποις · οὐ γὰρ ἂν τοῖς αὐτοῖς τοὺς μὲν ἄχθεσθαι , τοὺς δὲ χαίρειν , ἐνυπνιώδεις ὑπολήψεις ἔχοντας , καὶ τοὺς αὐτοὺς τοῖς αὐτοῖς τοτὲ μὲν ἄχθεσθαι , τοτὲ δ’ αὐ χαίρειν μεταβαλλομένους . Τὰ δὲ περὶ φύσιν , τὰ μὲν εὐήθειαν ἐμφαίνεις φησίν · ἐν ἔργοις γὰρ αὐτοὺς κρείττους ἢ λόγοις εἶναι , διὰ μύθων τὰ πολλὰ πιστουμένους · περὶ πολλῶν δὲ τοῖς Ἕλλησιν ὁμοδοξεῖν ( cf . fr . 41 ) · ὅτι γὰρ γενητὸς ὁ κόσμος καὶ φθαρτὸς , λέγειν κἀκείνους , καὶ ὅτι σφαιροειδής · ὅ τε διοικῶν αὐτὸν καὶ ποιῶν θεὸς δι’ ὅλου διαπεφοίτηκεν αὐτοῦ · ἀρχαὶ δὲ τῶν μὲν συμπάντων ἕτεραι , τῆς δὲ κοσμοποιίας τὸ ὕδωρ · πρὸς δὲ τοῖς τέτταρσι στοιχείοις πέμπτη τίς ἐστι φύσις , ἐξ ἧς ὁ οὐρανὸς καὶ τὰ ἄστρα · γῆ δ’ ἐν μέσῳ ἵδρυται τοῦ παντός · καὶ περὶ σπέρματος δὲ καὶ ψυχῆς ὅμοια λέγεται , καὶ ἄλλα πλείω · παραπλέκουσι δὲ καὶ μύθους , ὥσπερ καὶ Πλάτων περί τε ἀφθαρσίας ψυχῆς , καὶ τῶν καθ’ ᾅδου κρίσεων , καὶ ἄλλα τοιαῦτα . Περὶ μὲν τῶν Βραχμάνων ταῦτα λέγει . Τοὺς δὲ Σαρμάνας , τοὺς μὲν ἐντιμοτάτους Ὑλοβίους φησὶν ὀνομάζεσθαι , ζῶντας ἐν ταῖς ὕλαις ἀπὸ φύλλων καὶ καρπῶν ἀγρίων , ἐσθῆτας δ’ ἔχειν ἀπὸ φλοιῶν δενδρείων , ἀφροδισίων χωρὶς καὶ οἴνου · τοῖς δὲ βασιλεῦσι συνεῖναι , δι’ ἀγγέλων πυνθανομένοις περὶ τῶν αἰτίων , καὶ δι’ ἐκείνων θεραπεύουσι καὶ λιτανεύουσι τὸ θεῖον . Μετὰ δὲ τοὺς Ὑλοβίους δευτερεύειν κατὰ τιμὴν τοὺς ἰατρικοὺς , καὶ ὡς περὶ τὸν ἄνθρωπον φιλοσόφους , λιτοὺς μὲν , μὴ ἀγραύλους δὲ , ὀρύζῃ καὶ ἀλφίτοις τρεφομένους , ἃ παρέχειν αὐτοῖς πάντα τὸν αἰτηθέντα καὶ ὑποδεξάμενον ξενίᾳ · δύνασθαι δὲ καὶ πολυγόνους ποιεῖν , καὶ ἀρρενογόνους , καὶ θηλυγόνους διὰ φαρμακευτικῆς · τὴν δὲ ἰατρείαν διὰ σιτίων τὸ πλέον , οὐ διὰ φαρμάκων ἐπιτελεῖσθαι · τῶν φαρμάκων δὲ μάλιστα εὐδοκιμεῖν τὰ ἐπίχριστα καὶ τὰ καταπλάσματα · τἄλλα δὲ κακουργίας πολὺ μετέχειν . Ἀσκεῖν δὲ καὶ τούτους κἀκείνους καρτερίαν , τήν τε ἐν πόνοις καὶ τὴν ἐν ταῖς ὑπομοναῖς , ὥστ’ ἐφ’ ἑνὸς σχήματος ἀκίνητον διατελέσαι τὴν ἡμέραν ὅλην . Ἄλλους δ’ εἶναι τοὺς μὲν μαντικοὺς καὶ ἐπῳδοὺς καὶ τῶν περὶ τοὺς κατοιχομένους λόγων καὶ νομίμων ἐμπείρους , ἐπαιτοῦντας καὶ κατὰ κώμας καὶ πόλεις · τοὺς δὲ χαριεστέρους τῶν καθ’ ᾅδου θρυλουμένων , ὅσα δοκεῖ πρὸς εὐσέβειαν καὶ ὁσιότητα · συμφιλοσοφεῖν δ’ ἐνίοις καὶ γυναῖκας , ἀπεχομένας καὶ αὐτὰς ἀφροδισίων .
Lemmas: περι δέ ὁ φιλόσοφος λέγω ( sc . Μεγασθένης ) ὁ μέν ὀρεινός αὐτός φημί ὑμνητής εἰμί ὁ Διόνυσος , δείκνυμι τεκμήριον ὁ ἄγριος ἄμπελος παρά μόνος αὐτός φύω καί κισσός καί δάφνη καί μυρσίνη καί πύξος καί ἄλλος ὁ ἀειθαλής , ὅς μηδείς εἰμί πέραν ὁ Εὐφράτης , πλήν ἐν παράδεισος σπάνις καί μετά πολύς ἐπιμέλεια σῴζω . διονυσιακός δέ καί ὁ σινδονοφορέω καί ὁ μιτρόω καί μυρόω καί βάπτω ἄνθινος καί ὁ βασιλεύς κωδωνοφορέω καί τυμπανίζω κατά ὁ ἔξοδος . ὁ δέ πεδιάσιος ὁ Ἡρακλῆς τιμάω . [ οὗτος μέν οὖν μυθώδης καί ὑπό πολύς ἐλέγχω , καί μάλιστα [ ὁ ] περί ὁ ἄμπελος καί ὁ οἶνος , πέραν γάρ ὁ Εὐφράτης καί ὁ Ἀρμένιος εἰμί πολύς · καί ὁ Μεσοποταμία ὅλος καί ὁ Μηδία ἑξῆς μέχρι καί Περσίς καί Καρμανία · οὗτος δέ ὁ ἔθνος ἕκαστος πολύς μέρος εὐάμπελος καί εὔοινος λέγω . ] ἄλλος δέ διαίρεσις ποιέω περί ὁ φιλόσοφος , δύο γένος φάσκω , ὅς ὁ μέν Βραχμάν καλέω , ὁ δέ Σαρμάνης ( codd . Γαρμάν ) . ὁ μέν οὖν Βραχμάν εὐδοκιμέω μᾶλλον , μᾶλλον γάρ καί ὁμολογέω ἐν ὁ δόγμα · ἤδη δέ εὐθύς καί κύω ἔχω ἐπιμελητής , λόγιος ἀνήρ · ὅς πρόσειμι λόγος μέν ἐπαείδω δοκέω καί ὁ μήτηρ καί ὁ κύω εἰς εὐτεκνία · ὁ δέ ἀληθής , σωφρονικός τις παραίνεσις καί ὑποθήκη δίδωμι · ὁ δέ ἡδύς ἀκροάομαι , μᾶλλον εὔτεκνος εἰμί νομίζω . μετά δέ ὁ γένεσις ἄλλος καί ἄλλος διαδέχομαι ὁ ἐπιμέλεια , ἀεί ὁ μείζων ἡλικία χαρίεις τυγχάνω διδάσκαλος . διατρίβω δέ ὁ φιλόσοφος ἐν ἄλσος πρός ὁ πόλις , ὑπό περίβολος σύμμετρος , λιτός ζῶ ἐν στίβασις καί δορά , ἀπέχω ἔμψυχος καί Ἀφροδίσιος , ἀκροάζομαι λόγος σπουδαῖος , μεταδίδωμι καί ὁ ἐθέλω · ὁ δέ ἀκροάομαι οὔτε λαλέω θέμις , οὔτε χρέμπτομαι , ἀλλά οὐδέ πτύω · ἢ ἐκβάλλω ὁ συνουσία ὁ ἡμέρα ἐκεῖνος , ὡς ἀκολασταίνω . ἔτης δέ ἑπτά καί τριάκοντα οὕτως ζάω ἀναχωρέω εἰς ὁ ἑαυτοῦ κτῆσις ἕκαστος , καί ζῶ ἀδεῶς καί ἀνίημι μᾶλλον , σινδονοφορέω καί χρυσοφορέω μέτριος ἐν ὁ χείρ καί ὁ οὖς , προσφέρω σάρξ ὁ μή πρός ὁ χρεία συνεργός ζῷον , δριμύς καί ἀρτυτός ἀπέχω · γαμέω δέ ὅτι πλεῖστος εἰς πολυτεκνία · ἐκ πολύς γάρ καί ὁ σπουδαῖος πλείων γίγνομαι ἄν · ἄδουλος εἰμί τε ὁ ἐκ τέκνον ὑπηρεσία ἐγγύς εἰμί πλείων δήω παρασκευάζω . ὁ δέ γυνή ὁ γαμετή μή συμφιλοσοφέω ὁ Βραχμάν · εἰμί μέν μοχθηρός γίγνομαι , ἵνα μή τίς ὁ οὖον θεμιτός ἐκφέρω εἰς ὁ βέβηλος , εἰμί δέ σπουδαῖος , μή καταλείπω αὐτός · οὐδείς γάρ ἡδονή καί πόνος καταφρονέω , ὡς δέ αὔτως ζωή καί θάνατος , ἐθέλω ὑπό ἕτερος εἰμί · τοιοῦτος δέ εἰμί ὁ σπουδαῖος καί ὁ σπουδαῖος . πλεῖστος δέ αὐτός εἰμί λόγος περί θάνατος · νομίζω γάρ δή ὁ μέν ἐνθάδε βίος ὡς εἄν ἀκμή κύω εἰμί · ὁ δέ θάνατος γένεσις εἰς ὁ εἰμί βίος καί ὁ εὐδαίμων ὁ φιλοσοφέω · διό ὁ ἀσκέω πλεῖστος χράω πρός ὁ ἑτοιμοθάνατος · ἀγαθός δέ ἢ κακός μηδείς εἰμί ὁ συμβαίνω ἄνθρωπος · οὖον γάρ εἄν ὁ αὐτός ὁ μέν ἄχθομαι , ὁ δέ χαίρω , ἐνυπνιώδης ὑπόληψις ἔχω , καί ὁ αὐτός ὁ αὐτός τοτέ μέν ἄχθομαι , τοτέ δέ αὖος χαίρω μεταβάλλω . ὁ δέ περί φύσις , ὁ μέν εὐήθεια ἐμφαίνω φημί · ἐν ἔργον γάρ αὐτός ἀγαθός ἢ λόγος εἰμί , διά μῦθος ὁ πολύς πιστόω · περί πολύς δέ ὁ Ἕλλην ὁμοδοξέω ( cf . fr . 41 ) · ὅτι γάρ γενητός ὁ κόσμος καί φθαρτός , λέγω ἐκεῖνος , καί ὅτι σφαιροειδής · ὅς τε διοικέω αὐτός καί ποιέω θεός διά ὅλος διαφοιτάω αὐτός · ἀρχή δέ ὁ μέν σύμπας ἕτερος , ὁ δέ κοσμοποιία ὁ ὕδωρ · πρός δέ ὁ τέσσαρες στοιχεῖον πέμπτος τίς εἰμί φύσις , ἐκ ὅς ὁ οὐρανός καί ὁ ἄστρον · γῆ δέ ἐν μέσος ἱδρύω ὁ πᾶς · καί περί σπέρμα δέ καί Ψυχή ὅμοιος λέγω , καί ἄλλος πλείων · παραπλέκω δέ καί μῦθος , ὥσπερ καί Πλάτων περί τε ἀφθαρσία Ψυχή , καί ὁ κατά ᾍδης κρίσις , καί ἄλλος τοιοῦτος . περι μέν ὁ Βραχμάν οὗτος λέγω . ὁ δέ Σαρμάνης , ὁ μέν ἔντιμος ὑλόβιος φημί ὀνομάζω , ζῶ ἐν ὁ ὕλη ἀπό φύλλον καί καρπός ἄγριος , ἐσθής δέ ἔχω ἀπό φλόος δένδρειος , Ἀφροδίσιος Χωρὶς καί οἶνος · ὁ δέ βασιλεύς συνίημι , διά ἄγγελος πυνθάνομαι περί ὁ αἴτιος , καί διά ἐκεῖνος θεραπεύω καί λιτανεύω ὁ θέω . μετά δέ ὁ ὑλόβιος δευτερεύω κατά τιμή ὁ ἰατρικός , καί ὡς περί ὁ ἄνθρωπος φιλόσοφος , λιτός μέν , μή ἄγραυλος δέ , ὄρυζα καί ἄλφιτον τρέφω , ὁ παρέχω αὐτός πᾶς ὁ αἰτέω καί ὑποδείκνυμι ξένιος · δύναμαι δέ καί πολύγονος ποιέω , καί ἀρρενογόνος , καί θηλυγόνος διά φαρμακευτικός · ὁ δέ ἰατρεία διά σιτίον ὁ πλέω , οὖον διά φάρμακον ἐπιτελέω · ὁ φάρμακον δέ μάλιστα εὐδοκιμέω ὁ ἐπίχριστος καί ὁ κατάπλασμα · ἄλλος δέ κακουργία πολύς μετέχω . ἀσκέω δέ καί οὗτος ἐκεῖνος καρτερία , ὁ τε ἐν πόνος καί ὁ ἐν ὁ ὑπομονή , ὥστε ἐπί εἷς σχῆμα ἀκίνητος διατελέω ὁ ἡμέρα ὅλος . ἄλλος δέ εἰμί ὁ μέν μαντικός καί ἐπῳδός καί ὁ περί ὁ κατοίχομαι λόγος καί νόμιμος ἔμπειρος , ἐπαιτέω καί κατά κώμη καί πόλις · ὁ δέ χαρίεις ὁ κατά ᾍδης θρυλέω , ὅσος δοκέω πρός εὐσέβεια καί ὁσιότης · συμφιλοσοφέω δέ ἔνιοι καί γυνή , ἀπέχω καί αὐτός Ἀφροδίσιος .