leo-diaconus.historia diakonos.20
ιʹ . Ἄρτι δὲ μεσοῦντι τὴν ὁδοιπορίαν τῷ στρατηγῷ φήμη τις ὑπηντίαζε , τὴν ἐντεῦθεν ἐκδημίαν τοῦ ἄνακτος Ρωμανοῦ διαγγέλλουσα . ὁ δὲ , τῷ ἀπροσδοκήτῳ τῆς φήμης ἐκταραχθεὶς , ἐπέσχε τε τὴν διαπορείαν , καὶ κατὰ χώραν ὑπέμενε . λέγεται δὲ τοῦτον τὸν τρόπον ἐκπλῆσαι τὸν βίον τὸν αὐτοκράτορα Ρωμανόν . ἐπειδὴ παρειληφὼς τὴν ἀρχὴν ἐπιεικῆ τε καὶ μέτριον αὑτὸν καὶ εὐεργετικὸν τῷ ὑπηκόῳ παρείχετο , ὑποδύντες τινὲς καὶ μετελθόντες τὸν ἄνθρωπον , μοχθηροί τε καὶ δοῦλοι γαστρὸς καὶ τῶν ὑπὸ γαστέρα , διαφθείρουσι τὸν καλοκἀγαθὸν τρόπον τοῦ νέου , τρυφὴν ὑποτιθέντες καὶ ἀκόλαστον ἡδονὴν , διεγείροντές τε πρὸς ἀλλοκότους ἐπιθυμίας τούτου τὴν ὄρεξιν . ἐντεῦθεν παρὰ τὸν καιρὸν τῶν νηστειῶν , ἃς πρὸς κάθαρσιν ψυχῶν καὶ ποδηγίαν τῶν κρειττόνων ἐξεῦρον ἄνδρες θεοφορούμενοι , παρειληφότες τὸν Ρωμανὸν οἱ λοιμοὶ , ἐπὶ θηρείαν ἐλάφων ἴενται , ἐν δυσβάτοις ἐλαύνοντες ὄρεσιν . ἐκεῖθέν τε ἀναζεύξαντες τὸν αὐτοκράτορα συγκομίζουσι περιημεκτέοντα καὶ τὰ ἐπιθανάτια πνέοντα . καί τινες μὲν ἐκ τῆς ἀκαίρου φασὶν ἱππασίας σπασμὸν ἐγγενέσθαι τούτῳ περὶ τὰ καίρια . ὡς δὲ ἡ τῶν πλειόνων ὑπόνοια ἔχει , κώνειον αὐτὸν πεπωκέναι πρὸς τῆς γυναικωνίτιδος . εἴτε δὲ ἐκείνως , εἴτε καὶ οὕτως , ἀμείβει τὸν βίον ὁ Ρωμανὸς τὴν τῆς ἡλικίας ἐλαύνων ἀκμὴν , τρεῖς ἐνιαυτοὺς πρὸς πέντε μησὶ τὴν αὐτοκράτορα διϊθύνας ἀρχήν . τούτου δὲ ἐξ ἀνθρώπων γεγονότος , τὴν τῆς βασιλείας ἀρχὴν παρά τε τοῦ πατριαρχοῦντος Πολυεύκτου καὶ τῆς συγκλήτου βουλῆς οἱ ἐκείνου παῖδες Βασίλειος καὶ Κωνσταντῖνος , νήπιοι κομιδῇ τελοῦντες καὶ τιθηνούμενοι , μετὰ Θεοφανοῦς τῆς μητρὸς ἐγχειρίζονται · ἥτις ἐξ ἀσήμου μὲν γένους φυεῖσα , κάλλει δὲ καὶ σώματος ὥρᾳ πασῶν τῶν τότε γυναικῶν ὑπερφέρουσα , Ρωμανῷ συνηρμόσθη τῷ αὐτοκράτορι . ὁ δὲ Νικηφόρος ( αὖθις γὰρ πρὸς τὸν εἱρμὸν ἐπάνειμι τῆς διηγήσεως ) τὴν μεταβολὴν τῆς μεγίστης ἀρχῆς διενωτισθεὶς , παντοδαπός τις ἦν , ἄλλοτε ὑπ' ἄλλων λογισμῶν διαταραττόμενος . τὸ γὰρ ἄπιστον τῶν πραγμάτων καὶ τὸ παλίντροπον τῆς τύχης καὶ ἄστατον οὐκ εἴα τὸν ἄνθρωπον ἀτρεμεῖν , ὑπειδόμενον μάλιστα τὴν τοῦ Ἰωσὴφ δυναστείαν , ὅς γε ἐκτομίας ὢν καὶ μάλιστα παρὰ τὴν βασιλείαν ἑστίαν δυνάμενος ( τῷ τοῦ παρακοιμωμένου γὰρ ἀξιώματι ἐσεμνύνετο ) , δυσμενῶς τῷ Νικηφόρῳ διέκειτο .
Lemmas: εἷς . ἄρτι δέ μέσος ὁ ὁδοιπορία ὁ στρατηγός φήμη τις ὑπαντιάζω , ὁ ἐντεῦθεν ἐκδημία ὁ ἄναξ Ῥωμανός διαγγέλλω . ὁ δέ , ὁ ἀπροσδόκητος ὁ φήμη ἐκταράσσω , ἐπέχω τε ὁ διαπορεία , καί κατά χώρα ὑπομένω . λέγω δέ οὗτος ὁ τρόπος ἐκπλέω ὁ βίος ὁ αὐτοκράτωρ Ῥωμανός . ἐπεί παραλαμβάνω ὁ ἀρχή ἐπιεικής τε καί μέτριος ἑαυτοῦ καί εὐεργετικός ὁ ὑπήκοος παρέχω , ὑποδύομαι τις καί μετέρχομαι ὁ ἄνθρωπος , μοχθηρός τε καί δοῦλος γαστήρ καί ὁ ὑπό γαστήρ , διαφθείρω ὁ καλοκἀγαθὸν τρόπος ὁ νέος , τρυφή ὑποτίθημι καί ἀκόλαστος ἡδονά , διεγείρω τε πρός ἀλλόκοτος ἐπιθυμία οὗτος ὁ ὄρεξις . ἐντεῦθεν παρά ὁ καιρός ὁ νηστεία , ὅς πρός κάθαρσις Ψυχή καί ποδηγία ὁ ἀγαθός ἐξευρίσκω ἀνήρ θεοφορέω , παραλαμβάνω ὁ Ῥωμανός ὁ λοιμός , ἐπί θήρειος ἔλαφος ἴε , ἐν δύσβατος ἐλαύνω ὄρος . ἐκεῖθεν τε ἀναζεύγνυμι ὁ αὐτοκράτωρ συγκομίζω περιημεκτέω καί ὁ ἐπιθανάτιος πνέω . καί τις μέν ἐκ ὁ ἄκαιρος φημί ἱππασία σπασμός ἐγγίγνομαι οὗτος περί ὁ καίριος . ὡς δέ ὁ ὁ πλείων ὑπόνοια ἔχω , κώνειον αὐτός πίνω πρός ὁ γυναικωνῖτις . εἴτε δέ ἐκείνως , εἴτε καί οὕτως , ἀμείβω ὁ βίος ὁ Ῥωμανός ὁ ὁ ἡλικία ἐλαύνω ἀκμή , τρεῖς ἐνιαυτός πρός πέντε μείς ὁ αὐτοκράτωρ διευθυνω ἀρχή . οὗτος δέ ἐκ ἄνθρωπος γίγνομαι , ὁ ὁ βασίλεια ἀρχή παρά τε ὁ πατριαρχέω Πολυεύκτος καί ὁ σύγκλητος βουλή ὁ ἐκεῖνος παῖς Βασίλειος καί Κωνσταντῖνος , νήπιος κομιδή τελέω καί τιθηνέω , μετά Θεοφάνης ὁ μήτηρ ἐγχειρίζω · ὅστις ἐκ ἄσημος μέν γένος φύω , κάλλος δέ καί σῶμα ὥρα πᾶς ὁ τότε γυνή ὑπερφέρω , Ῥωμανός συναρμόζω ὁ αὐτοκράτωρ . ὁ δέ Νικηφόρος ( αὖθις γάρ πρός ὁ εἱρμός ἐπανέρχομαι ὁ διήγησις ) ὁ μεταβολή ὁ μέγας ἀρχή διενωτίζομαι , παντοδαπός τις εἰμί , ἄλλοτε ὑπό ἄλλος λογισμός διαταράσσω . ὁ γάρ ἄπιστος ὁ πρᾶγμα καί ὁ παλίντροπος ὁ τυγχάνω καί ἄστατος οὐ ἐάω ὁ ἄνθρωπος ἀτρεμέω , ὑφοράω μάλιστα ὁ ὁ Ἰωσήφ δυναστεία , ὅς γε ἐκτομίας εἰμί καί μάλιστα παρά ὁ βασίλειος ἑστία δύναμαι ( ὁ ὁ παρακοιμώμενος γάρ ἀξίωμα σεμνύνω ) , δυσμενής ὁ Νικηφόρος διάκειμαι .