laonicus-chalcocondyles.historiae laonikos5.1
Ὡς δὲ ἐπὶ Πελοπόννησον πέμπων ἄνδρας τῶν θυρῶν Μεχμέτης ὁ Ἀμουράτεω ἠξίου τὸν φόρον οἱ ἀποδίδοσθαι , φοιτῶντες δὲ τοῦ βασιλέως ἄνδρες οὐδὲν ὑγιὲς εὕρισκον τῶν Ἑλλήνων , καὶ οὔτε τοὺς Ἀλβανοὺς κελεύοντας εἰσφέρεσθαι ἐς τὸν φόρον οὔτε τοὺς Πελοποννησίους , καὶ αὐτοὺς δὲ ἰδίᾳ τοὺς ἡγεμόνας διαφερομένους σφίσιν ἐς τὰ πράγματα κακοδαιμονᾶν , συνεχώρει μὲν τὸν ἐπίτριτον φόρον ἀπάγοντας ἴσχειν αὐτῷ εἰρήνην , ὡς δὲ καὶ ἠμέλουν ἀγνωμοσύνῃ χρώμενοι καὶ σκαιότητι , ὥρμητο ἐπὶ Πελοπόννησον στρατεύεσθαι . καὶ Μαχμούτην μὲν τὸν Μιχαήλου παῖδα , ἡγεμόνα τε ἅμα τῶν θυρῶν καὶ στρατηγὸν τῆς Εὐρώπης , ἔπεμψεν ἐπὶ τὸν Ἴστρον , ὡς ἄν , εἴ τι νεώτερον ἀπὸ Παιόνων καταλαμβάνῃ , ὑποσταίη τε ἀντιωσόμενος καὶ διακωλύῃ τούτους τὴν χώραν βλάπτειν τὴν ἑαυτοῦ ἐπιόντας . οὗτος μὲν παραλαβὼν τὸ τῆς Εὐρώπης στράτευμα , ἐς ὀκτὼ μυριάδας , ἤλαυνεν ἐπὶ Τριβαλλοὺς τοὺς παρὰ τὸν Ἴστρον χώραν νεμομένους . ὁρμώμενος δὲ ἐντεῦθεν ὡς οὐδὲν ἐπυνθάνετο νεώτερον ἀπὸ Παιόνων , κατεστρέφετο τὴν Ἰλλυριῶν χώραν , καὶ πολίσματα μὲν ἔστιν ἃ ἑλὼν κατὰ κράτος ἠνδραποδίσατο . μετὰ δὲ ὡς ἐπέδραμε τὴν Ἰλλυριῶν χώραν , διέτριβεν αὐτοῦ ταύτῃ παρὰ τὸν Ἴστρον ἔχων ἀμφὶ τῇ φυλακῇ τῶν πόλεων . οὗτος μὲν οὖν ἀμφὶ ταῦτα ἔχων διεγένετο · βασιλεὺς δὲ παραλαβὼν τό τε Ἀσιανὸν στράτευμα καὶ ἑῷον καὶ Εὐρώπης τὸ ἀπὸ Θετταλίας τε καὶ Μακεδονίας , καὶ ἔχων καὶ τὰς θύρας , ἐστρατεύετο ἐπὶ Πελοπόννησον . ὡς δὲ εἰσέβαλε καὶ ἐντὸς τοῦ Ἰσθμοῦ ἐγένετο , ἐπελαύνων αὐτίκα τὴν Κόρινθον ἐπολιόρκει . περιιὼν δὲ ἐπεσκόπει ὡς ἂν τὸ τεῖχος καθελὼν τηλεβόλοις ἐσπεσεῖται ἐς τὴν πόλιν ἅμα τῷ στρατῷ . καὶ τηλεβόλους μὲν αὐτοῦ ποιεῖσθαι κατέλιπε , καὶ τὸν ἑῷον στρατὸν περικαθήμενον τὴν πόλιν πολιορκεῖν ( ἐδόκει γὰρ αὐτῷ τοὺς τηλεβόλους αὐτοῦ ἐνταῦθα ποιεῖσθαι , καὶ τὴν πόλιν ἅμα ἐκπολιορκηθήσεσθαι λιμῷ ) , αὐτὸς δὲ ἐντὸς τῆς Πελοποννήσου γενόμενος διὰ Φλιοῦντος ἐπορεύετο . ἐς δὲ τὴν Κόρινθον οἱ Ἕλληνες οὔτε ἐσεκομίσαντο τὸν σῖτον ὅτι μὴ ὀλίγον ( Λουκάνης γὰρ ἦν ἁρμοστὴς ὁ Λακεδαιμόνιος ἀπόντος τοῦ Ἀσάνεω ) οὔτε ἐς τὴν φυλακὴν τῆς πόλεως διέθεντο ἱκανῶς , ὥστε ἀντέχειν ἐπὶ χρόνον τῷ βασιλέως στρατῷ . Ἀσάνης μὲν οὖν οὐ πολλῷ ὕστερον , ὡς ἐπυνθάνετο τὴν πόλιν πολιορκεῖσθαι ὑπὸ τοῦ Ἀσιανοῦ στρατοπέδου , ἔχων περὶ αὑτὸν ἄνδρας ἱκανούς , ὁρμώμενος ἀπὸ Ναυπλίου τῆς Οὐενετῶν πόλεως , καὶ διὰ θαλάσσης ἐπὶ τὸν Κεγχρεῶν λιμένα ἀφικόμενος νυκτός , λαθὼν τὸν στρατὸν τοῦ βασιλέως ἐσῆλθεν ἐς τὴν πόλιν αὐτός τε καὶ οἱ ἀμφ' αὐτόν , καί τινα βραχὺν σῖτον εἰσεκομίσαντο . βασιλεὺς μὲν οὖν ἐς Φλιοῦντα ἀφικόμενος Ταρσόν τε τὴν πολίχνην ἐπολιόρκει · Δοξίης δὲ ὁ τῆς Φλιοῦντος τῶν Ἀλβανῶν προεστώς , τούς τε ὑπ' αὐτῷ ὄντας καὶ τοὺς τῆς Φλιοῦντος ἄνδρας εἰσενεγκάμενος ἔς τι ἐρυμνὸν ἐς τὰ μάλιστα χωρίον , παρεσκευάζετο ὡς ἀμυνούμενος . τὸν γάρ τοι Ταρσὸν ὁ βασιλεὺς παρεστήσατο ὁμολογίᾳ , καὶ παῖδας λαβὼν ὡς τριακοσίους καὶ ἄρχοντα ἐπιστήσας τοῖς ἐν τῇ πόλει προῄει διὰ τῆς μεσογαίου . πορευόμενος δὲ τρέπεται ἐπὶ τὴν πόλιν , ἣ κεῖται ἐπὶ ὄρους ὑψηλοῦ τε καὶ ἐρυμνοῦ , ἐς ἣν πολλοί τε τῶν Ἑλλήνων ἅμα καὶ Ἀλβανῶν συλλεγόμενοι παρεσκευάζοντο ὡς πολιορκησόμενοι . καὶ ὕδατι μὲν οὐκ ἐχρῆτο ἀφθόνῳ ἡ πόλις , ὅτι μὴ ἐκτὸς τῆς πόλεως , ἀφ' οὗ ὑδρεύεσθαι ᾤοντο καὶ μὴ ἀφαιρεθήσεσθαι ὑπὸ τῶν πολεμίων , συμβαλλομένου τοῦ χωρίου ἐς τὸ ἀμύνασθαι ἰσχυρότατα ἐντεῦθεν . ὁ μὲν οὖν βασιλεὺς ἀπελάσας σὺν τοῖς νεήλυσι τοῦ τε ὕδατος ἐπεκράτησε , καὶ ἐξεπολιόρκει τὴν πόλιν . λέγεται δὲ ἐνταῦθα τοὺς ἐν τῇ πόλει κτείνοντας τὰ ὑποζύγια τῷ αἵματι φύρειν τε τὰ ἄλφιτα καὶ ἕψειν τὸν ἄρτον . ὡς δὲ δίψει συσχεθέντες ἐν ἀπόρῳ ἐγίγνοντο , ἐτράποντο μὲν ἐπὶ ὁμολογίαν καὶ πρέσβεις ἔπεμπον ἐπὶ ὁμολογίᾳ . ἐνταῦθα ὀλιγωρούντων τῶν ἐν τῇ πόλει περὶ τῶν φυλακῶν τῆς πόλεως διὰ τοὺς πρέσβεις , κελεύοντες οἱ νεήλυδες εἰσέπεσον καὶ εἰσεχέοντο ἐς τὴν πόλιν καὶ κατέσχον καὶ τήν τε πόλιν κατὰ κράτος ἐξελόντες ἐξηνδραποδίσαντο . μετὰ δὲ ταῦτα ἀφικόμενοι ἐπὶ Ἀκωβὴν πόλιν , καὶ ταύτῃ ὑποστάντων τῶν ἐν τῇ πόλει καὶ οὐκ ἐκλιπόντων , ἐπελθόντες οἱ νεήλυδες ἐπέβησάν τε τοῦ τείχους καὶ εἷλον , ἑλόντες δὲ ἠνδραποδίσαντο καὶ ταύτην . μετὰ δὲ ταῦτα ἐλαύνων ἀφίκετο ἐς Ρουπέλην τῆς Φλιασίας πολίχνην , ἐς ἣν Ἀλβανοί τε καὶ Ἕλληνες καταφυγόντες διεσώζοντο αὐτοί τε ἅμα καὶ αἱ γυναῖκες . προσέβαλλε μὲν ἐνταῦθα καὶ τῇ προτεραίᾳ καὶ τῇ ὑστεραίᾳ , καὶ ὡς οὐκ ἠδύνατο ἑλεῖν , πεσόντων ἐνταῦθα οὐκ ὀλίγων τῶν βασιλέως , καὶ συχνῶν τῶν τοῦ στρατοπέδου τετρωμένων , ἀπήγαγε τὸν στρατὸν ὡς ἀπιών . ἐπεὶ δὲ συνεσκευάζετο ὡς ἀπιών , ἐνταῦθα προσέφερον λόγους τῷ βασιλεῖ , ξυμβῆναί τε ἐθέλοντες καὶ παραδιδόναι τὴν πόλιν . ὁ δὲ ὡς παρέλαβε τὴν πολίχνην , οὔτε ἀνδραποδισάμενος οὔτε ἄλλο ἀεικὲς ἐργασάμενος , σὺν γυναιξί τε ἅμα καὶ παισὶν ἐς Βυζάντιον κατέπεμψε κατοικήσοντας . τῶν τε Ἀλβανῶν τῶν ἐν τῷ Ταρσῷ παραδεδωκότων σφᾶς καὶ ἐνταῦθα δεύτερον αὖθις ἀποφυγόντων , ξυντυχίᾳ τινὶ χρησαμένων οὐκ ἀγαθῇ , λαβὼν τούτους τούς τε πόδας καὶ χεῖρας ἔκλασε , καὶ οὕτω ἀνεῖλε κακίστῳ ὀλέθρῳ παραδοὺς ἀμφὶ τοὺς εἴκοσιν . ἐντεῦθεν ἐλαύνων διὰ Μαντινείας χώρας ἀφίκετο ἐπὶ Παζενίκην πόλιν , καὶ ἔπεμπε Καντακουζηνόν , ὅν ποτε οἱ Ἀλβανοὶ ἡγεμόνα ἑλόμενοι ἐστρατεύοντο ἐπὶ τοὺς Ἕλληνας · παρῆν γὰρ τότε ἐν τῷ στρατοπέδῳ μετάπεμπτος ὑπὸ βασιλέως , ὥστε ἐπιλαβέσθαι αὐτῷ ἐς τοὺς ἐν τῇ Πελοποννήσῳ Ἀλβανούς , μετιόντα τε καὶ λόγους ἐπιπέμποντα περὶ προδοσίας . ὡς δὲ ἐνταῦθα πέμπων ἐκέλευε προσφέρειν τοῖς ἐν τῇ πόλει , ὥστε προσχωρῆσαι · παρῆσαν δὲ ἅμα αὐτῷ καί τινες τοῦ βασιλέως , αἰτιασάμενοι παρὰ βασιλεῖ , ὡς δι' ἐκεῖνον σφίσι νεύματι χρησάμενον οὐ παρέδωκαν σφᾶς , ἀχθεσθῆναί τε συνέβη τὸν βασιλέα , καὶ προϊὼν ἀπιέναι ὅτι τάχιστα ἐκ τοῦ στρατοπέδου ἐξήλασεν . ὡς δὲ ἀδύνατα προσβαλεῖν τῷ ἐρύματι ( ἐκλελοιπότες γὰρ οἱ ἐν τῇ πόλει ἔρυμα αὐτοῦ ταύτῃ , ὅτι ἐγγυτάτω ὄν , κατέλαβόν τε καὶ διεσώζοντο ) συσκευασάμενος ἀπῄει ἐντεῦθεν , καὶ τῇ ὑστεραίᾳ ἐτέλεσεν ἐς τὸν Τεγεάτην χῶρον καὶ ἐπηυλίσατο . ἐνταῦθα ἐβουλεύετο ἐπ' ἀμφότερα , εἴ τε ἐς Σπάρτην ἐλαύνοι καὶ Ἐπίδαυρον . δεινὸς γὰρ αὐτὸν ἐσῄει πόθος , ἰδεῖν τε Ἐπίδαυρον καὶ παραστήσασθαι πόλιν ἐρυμνὴν πασῶν δὴ πόλεων , ὧν ἡμεῖς ἴσμεν , ἐς ταύτην καταφυγὼν ὁ ἕτερος τῶν ἡγεμόνων , τοῦ ἑτέρου ἐς τὴν Μαντίνειαν τῆς Λακωνικῆς πρὸς τῇ θαλάττῃ οὖσαν καταφυγόντος σὺν τῇ γυναικί . καὶ πυνθανόμενος τὴν χώραν τραχεῖάν τε οὖσαν καὶ χαλεπὴν διαπορεύεσθαι , ἐπέσχε μὲν ταύτην πορεύεσθαι , συστραφεὶς δὲ ἐτράπετο ἐπὶ Μουχλὴν τῆς Τεγέης πόλιν . προειστήκει δὲ αὐτῆς Ἀσάνης ὁ Δημήτριος . ἐνταῦθα στρατοπεδευόμενος ἐν χώρῳ χαλεπῷ τε καὶ δυσβάτῳ ( ἀνέχει γὰρ ἡ πόλις ἐπὶ ὀχυροῦ τε ὄρους καὶ ἐρυμνοῦ ᾠκημένη ) παρεσκευάζετο μηχανάς τε καὶ κλίμακας ὡς τῇ πόλει προσοισόμενος , καὶ αὐτίκα μὲν τοῦ ὕδατος ἐπεκράτησεν , ὃ ἐκτὸς ἦν τῆς πόλεως , ἐπὶ χωρίου ἐρυμνοῦ πάνυ . καὶ ὡς οὐκ εἶχον οἱ τῆς πόλεως ὑδρεύσασθαι , χαλεπῶς ἤδη ἔφερον τὴν πολιορκίαν , μηδὲ ἀπὸ φρεάτων καὶ τῶν ἐν τῇ πόλει οὐκ ἐξεγένετο σφίσιν ἀφθόνῳ τῷ ὕδατι χρῆσθαι διὰ τὸ πλῆθος τῶν τε ἀνθρώπων ἅμα καὶ ὑποζυγίων . ἐπεὶ δὲ ἐπέλιπεν αὐτοὺς ἤδη τὸ ὕδωρ καὶ πρὶν ἢ προσβάλλειν τῷ τείχει , ἐπεκηρυκεύετο ὁ τῆς πόλεως ἄρχων , καὶ ξυνέβαινεν ἐφ' ᾧ παραδιδόναι τὴν πόλιν καὶ αὐτοὺς μηδὲν παθεῖν . βασιλεὺς μὲν ἐδωρήσατο Λεοδωρίκῃ τὸν παῖδα αὐτοῦ , καὶ ἐξελὼν αὐτὸν ἀπὸ τῆς πόλεως ἤλαυνεν ἐπὶ Κόρινθον καὶ ἐπὶ τὸ Ἀσιανὸν στρατόπεδον · ἤδη γὰρ τὰ ἐς τοὺς τηλεβόλους αὐτῷ παρεσκεύαστο καὶ λίθους τε ἀπὸ τῆς παλαιᾶς πόλεως τῆς Κορίνθου εὑράμενοι οἱ τοῦ βασιλέως ἐνετάμνοντο ἱκανούς . Ὡς δὲ ἐπελάσας ἐστρατοπεδεύετο , προσέφερε μὲν αὐτίκα λόγους τῷ Ἀσάνῃ ὁ βασιλεύς , καὶ πέμψας Ἰησοῦν τὸν τοῦ Βρενέζεω παῖδα , ἐλλόγιμον ὄντα ἐν τῷ στρατοπέδῳ καὶ ἑρμηνέα τε ἅμα αὐτῷ , ἐκέλευε παραδοῦναι τὴν πόλιν . Ἰησοῦς μὲν ἀφικόμενος ἔλεγε τοιάδε · " Ἀσάνη καὶ οἱ παρόντες Ἕλληνες , βασιλεὺς τάδε πέμπων ἡμᾶς λέγει , ὡς σὺ ἐς τοὺς Ἕλληνας ἥκεις ἐς τὰ πρῶτα συνέσεως , καὶ Ἑλλήνων μάλιστα δὴ ἔμπειρος εἶ τῶν βασιλέως θυρῶν . οἶσθα δὲ καὶ σὺ μᾶλλον τῶν ἄλλων , οἷος ὢν ὁ βασιλεὺς οὗτος , καὶ τοῦ Ὀτουμανίδων γένους , καὶ ᾗ ἂν ἀφίκηται , οὐκ ἀπανίσταται , πρὶν ἂν ἐκπορθήσῃ τὴν πόλιν . παρέχει οὖν σοι ἐν τῷ τοιῷδε κάλλιστα καταλυσαμένῳ πρὸς βασιλέα τήν τε πόλιν τήνδε παραδιδόναι , καὶ χώραν , ἣν ἂν ὑμεῖς ἕλοισθε , λαβεῖν παρὰ βασιλέως ἀλλαξαμένους . καὶ ἢν τοῦτο ποιήσῃς , ἐπιτήδειόν τε δὴ νομιεῖ βασιλεύς , καὶ ξένον ποιεῖται δή , ὥστε ἐς ὕστερον καταθεῖσθαι χάριν αὐτῷ σοί τε καὶ τοῖς παισίν . ἢν δὲ μὴ παραδῷς , οἶσθα μὲν αὐτός , νὴ τὴν βασιλέως ψυχήν , ὡς τήν τε πόλιν ἐξανδραποδιεῖται καὶ δὴ τοὺς πέριξ κακίστῳ παραδώσει ὀλέθρῳ . " ταῦτα μὲν Ἰησοῦς ἔλεγε δι' ἑρμηνέως , Ἀσάνης δὲ ὑπολαβὼν ἔφη " ὦ παῖ Βρενέζεω , ἀπάγγειλαι δὴ τῷ βασιλεῖ , ὡς τήν τε ψυχὴν αὐτοῦ ἴσμεν που γενναιοτάτην οὖσαν πάντων τῶν πρότερον γενομένων ἀπὸ τῶν Ὀτουμάνων βασιλέων , καὶ τήν τε δύναμιν μεγίστην τε οὖσαν τῶν ἐν τῇ οἰκουμένῃ , παντί που τῶν εὖ εἰδότων τὰ βασιλέως πράγματα κατάδηλον . καὶ ταῦτα μὲν ξυνομολογοῦμέν τε αὐτοὶ τῷ βασιλεῖ , ὡς μέγιστά τε εἶναι . καὶ ταύτην μὲν οὖν τὴν πόλιν ὁρᾶτε δή που ὡς ἐν ὀχυρῷ που ᾤκηται πασῶν δὴ μάλιστα πόλεων , ὧν ἡμεῖς ἴσμεν . καὶ αὐτοὶ οἱ ἀπὸ τοῦ Ὀτουμάνου βασιλεῖς , καὶ αὐτὸς δὲ βασιλεύς , ἐξ ὅτου γε ἐς τὴν βασιλείαν κατέστη , τοιάνδε πόλιν οὔτε πολιορκῶν ἐξεῖλε κατὰ κράτος , ἀλλ' οὔτε ἐξεγένετο ἐπὶ τοιάνδε πόλιν ἐλαύνειν . ὁρᾶτε γάρ , ὡς κύκλῳ ἡ πόλις ἐρυμνή τε οὖσα ἐς τὰ μάλιστα ταύτῃ μόνον ποιεῖται τὴν εἴσοδον , τετειχισμένην τρισί τε ἅμα τείχεσιν ὀχυρωτάτοις καὶ τρισὶ πύλαις . ἢν μὲν οὖν τὴν μίαν ἐξέλητε τηλεβόλοις , τήν τε ἑτέραν πῶς ἂν ὑπερβάλλοισθε ; ἢν δὲ καὶ ταύτην ὑπερβάλλησθε , ὑπολείπεται αὖθις ἡ ἰσχυροτέρα τούτων . ὡς οὖν ταύτῃ διανοουμένων καὶ παρασκευαζομένων , εἰ δέοι ἀπολεῖσθαι , ὥστε ἀμύνεσθαι , οὕτω ἀπαγγείλατε τῷ βασιλεῖ , ὡς μάτην ἂν εἴημεν ὧδε ἐλθόντες ἐς φυλακὴν τῆς πόλεως , εἰ μηδ' ὁτιοῦν χαλεπὸν ἐπιδόντες τὴν πόλιν παραδοίημεν . " Ταῦτα εἰπόντος τοῦ Ἀσάνεω , ὡς ὑποστρέψας Ἰησοῦς ἀπήγγειλε τῷ βασιλεῖ , αὐτίκα κατεβίβασε τοὺς τηλεβόλους ἐς τὰς πύλας τῆς πόλεως , ᾗ δὴ ἡ ἐς τὴν πόλιν εἴσοδος στενωτάτη γινομένη πρὸς αὐτήν τε ποιεῖται τὴν εἴσοδον , καὶ τείχη τρία ἀλλήλων οὐ πολὺ διεστηκότα ἐς τὴν εἴσοδον ταύτῃ παρέχεται . καὶ τὸ μὲν τελευταῖον τεῖχος ἀσθενὲς ὂν καὶ οὐ πάνυ ἐχυρὸν κατέσχεν Ἀσάνης , ὥστε τρίβειν τε τὸν τῆς πολιορκίας χρόνον καὶ τοὺς τηλεβόλους · ᾔδει μέντοι , ὡς τέλεον ἐνταῦθα οὐχ ὑπομενεῖ τὰ τείχη ὑπὸ τῶν τηλεβόλων , ἀλλὰ πεσεῖται αὐτίκα μάλα . ἐποίει δέ , ὡς τρίβειν τὸν πόλεμον . ἐπεὶ δὲ παίοντες οἱ τηλεβόλοι κατέβαλλον ἐπὶ ἡμέρας τινὰς τὸ ἐκτὸς τεῖχος , ἐν αἷς ἐξιόντες οἱ Ἕλληνες ἐμάχοντο τοῖς Τούρκοις καί τινας αὐτοῦ ταύτῃ διέφθειραν , ἀπολιπόντες , τὸ δεύτερον τεῖχος κατέχοντες , ἐχυρόν τε ὂν λίθοις μεγάλοις , ἐκράτουν τὸ τεῖχος ἐπὶ ἡμέρας ἱκανὰς ἀμυνόμενοι . οἱ μέντοι τηλεβόλοι καὶ τοῦτο τὸ τεῖχος ἐπὶ ἡμέρας ἱκανὰς ἔπαιον , καὶ κατέβαλλον μέρος οὐκ ὀλίγον . ἔνθα δὴ ἀποτυχὼν τοῦ τείχους ὁ λίθος φερόμενος ἔπεσεν ἐς τὸ ἀρτοκοπεῖον καὶ συνέτριψε . μεταπεσὼν δὲ ὁ λίθος ἐντεῦθεν , καὶ εὑράμενος ἄνθρωπόν τινα ἀπενέγκατο μετεωρίσας τὴν σάρκα τε καὶ τὰ ὀστᾶ , συνέτριψέ τε εἰς ἐλάχιστα μέρη μυρία καὶ οἷα πτεροῖς ὄρνιθος εἰκάσαι οὐδ' αὐτὴν ἐπιγνῶναι τὴν σάρκα παρείχετο . τοιαύτη γὰρ ἡ φορὰ τοῦ λίθου καὶ δαιμονία τις οὖσα θαῦμα παρέχεται , ἐπεὶ καὶ ἀποτυχὼν τοῦ τείχους καὶ μετεωρισθεὶς καὶ διεξιὼν τὴν πόλιν ἐς τὸ ἐπίνειον τῆς Κορίνθου ἐνεχθεὶς ἔπεσε , σταδίους μάλιστά που ἐς τεσσαρεσκαίδεκα παραμειψάμενος . εἷλκε δὲ ὁ λίθος ἑπτὰ τάλαντα . οὕτω μὲν οὖν τὴν πόλιν ἔτυπτεν ἐπὶ συχνὰς ἡμέρας . καὶ οἱ ἐν τῇ πόλει ἐπιλείποντος τοῦ σίτου χαλεπῶς ἔφερον , καὶ λόγους ἐδίδοσαν ἀλλήλοις , ἀφικόμενοι ἐς τὸν τῆς πόλεως ἀρχιερέα . Ἀσάνης μὲν οὖν κατεῖχε τὸ πλῆθος , ὥστε ἀνέχεσθαι , ἀρχιερεὺς δὲ τῆς πόλεως ἄνδρα τῶν τῆς πόλεως ἀποστείλας ὡς βασιλέα ἐσήμαινέ τε αὐτῷ τὴν ἔνδειαν , καὶ ὡς σιτία πάνυ ὀλίγα ὑπολείποιτο , ὥστε ἀντέχειν . ταῦτα πυθόμενος ὁ βασιλεὺς λόγους αὖθις προσέφερε , λέγων τοιάδε . " ἐμοὶ παρὰ τῶν ἐν τῇ πόλει εὐνοούντων ἀπαγγέλλεται ὀλίγων πάνυ ἡμερῶν ὑπολείπεσθαι ὑμῖν τὰ σιτία . τί οὖν κακοδαιμονᾶτε καὶ οὐ παραδίδοτε τὴν πόλιν ; " ἐνταῦθα , ὡς πυνθανομένου Ἀσάνεω ἔλεγον οἱ τοῦ βασιλέως τὰ καθήκοντα , ἐβουλεύοντο κοινῇ , εἴτε παραδώσοιεν τὴν πόλιν , εἴτε ἀνεχόμενοι ἀμύνοιντο . ὡς δὲ ἀπεστραμμένους ἑώρα τοὺς ἐν τῇ πόλει καὶ χαλεπῶς φέροντας , ὑπόσπονδοί τε ἐξῆλθον αὐτός τε Ἀσάνης καὶ ὁ Λακεδαιμόνιος Λουκάνης . ἀφικομένων δὲ ἐς λόγους τῷ βασιλεῖ , σπονδάς τε ἐφ' ᾧ αἰτουμένων , ἔλεγεν αὐτοῖς τάδε . " ἀπαγγείλατε τῷ ὑμετέρῳ ἡγεμόνι , ὡς σπονδὰς ποιεῖσθαι ἕτοιμός εἰμι , ἐφ' ᾧ τὴν χώραν , ὅσην ὁ στρατὸς παρεξῄει , ἐμήν τε εἶναι , καὶ φόρον ἀπάγειν διὰ τὴν λοιπὴν χώραν πεντακοσίους στατῆρας , τῷ δὲ ἡγεμόνι , ἐφ' ᾧ τό τε Αἴγιον καὶ Πάτρας καὶ τὴν περίοικον παραδιδόναι ἡμῖν . εἰ δὲ μή , αὐτίκα ἅμα ἐπιόντα με γινωσκόντων . " ταῦτα ὡς ἐνετέλλετο αὐτοῖς , καὶ ἐς τοὺς ἡγεμόνας ἀφίκοντο περὶ τὸ Ταΰγετον τῆς Λακωνικῆς διατρίβοντας , ἀπήγγελλόν τε τὰ παρὰ βασιλέως . καὶ αὐτίκα ἐδόκει , ὥστε μὴ στέρεσθαι ἤδη ξυμπάσης τῆς χώρας , πρέσβεις τε πέμπειν καὶ ἐμπεδοῦν σφίσι τὰς σπονδάς , ἐφ' οἷς προετείνετο βασιλεύς . πέμψαντες δὲ πρέσβεις τάς τε σπονδὰς ἐποιήσαντο , καὶ τὴν χώραν ἀπέδωκε τῷ βασιλέως ὑπάρχῳ Ὀμάρῃ ( τῆς Θετταλίας ὕπαρχος ἦν ) , τό τε Αἴγιον Καλαβρίτην Πάτρας καὶ τὴν περίοικον ταύτῃ τῆς Ἀχαΐας χώρας . Ὡς δὲ παρέλαβε τὰς πόλεις καὶ νεήλυδας καθίστη ἐν ταῖς πόλεσι , τὰ μὲν στρατεύματα αὐτῷ διῆκεν ἐπ' οἴκου κομίζεσθαι , αὐτὸς δὲ τραπόμενος ἐπὶ τῆς Ἀττικῆς καὶ ἐπὶ τῆς Ἀθηνῶν πόλεως περιῄει σκοπῶν τόν τε Πειραιᾶ καὶ τοὺς λιμένας , ἀπεδέξατό τε τὴν Ὀμάρεω ἀνδραγαθίαν . τήν τε πόλιν ταύτην καὶ ἀκρόπολιν πυνθάνομαι βασιλεῖ μάλιστα τῶν ἐν τῇ χώρᾳ αὐτοῦ πόλεων ἐν γνώμῃ γενέσθαι , καὶ τήν τε παλαιὰν τῆς πόλεως μεγαλοπρέπειαν καὶ κατασκευὴν ἀγασθῆναι , ἐπειπόντα " πόση δὴ χάρις ὀφείλεται ἐν τῷ ἡμετέρῳ νόμῳ Ὀμάρῃ τῷ Τουραχάνεω . " τὴν γὰρ πόλιν ταύτην καὶ ἀκρόπολιν παρεστήσατο Ὀμάρης οὗτος τρόπῳ τοιῷδε . ὡς γὰρ Νέριος ἐτελεύτησε , κατέσχε τὴν τυραννίδα ἡ γυνὴ αὐτοῦ παῖδα ἔχουσα νήπιον , καὶ διαπρεσβευομένη ἐς βασιλέα χρήμασί τε ἐθεράπευε τὰς βασιλέως θύρας , καὶ αὐτὴ διέτριβε περὶ τὴν ἀρχήν . χρόνῳ δὲ οὐ πολλῷ ὕστερον νεανίου τινὸς τῶν Οὐενετῶν ἐμπορίας ἕνεκα Ἀθήναζε ἀφικομένου , τῆς συγκλήτου δὲ ἀνδρός , ἠράσθη . καὶ ἐρασθεῖσα ἐς λόγους τε ἀφίκεται τῷ νεανίᾳ , ὡς ἐν παιδιαῖς τὰ πολλὰ συνδιατρίβων τῷ νεανίᾳ , ὡς αὐτῷ εἰς γυναῖκα χωρῆσαι ἅμα τὴν ἀρχὴν ἐπιτρέψαι τῆς πόλεως ἕτοιμος εἴη . ταῦτα δὲ εἶναι αὐτῷ , ἢν ἀποπεμψάμενος τὴν γυναῖκα αὐτοῦ τρόπῳ , οἵῳ δύνηται , ἐπανέλθῃ Ἀθήναζε . ἦν δὲ ὁ νεανίας Πριάμου παῖς , τοῦ Ναύπλιον ἐπιτετραμμένου παρὰ Οὐενετῶν . ἀπιὼν δὲ ὁ νεανίας καὶ κατασχεθεὶς τῷ ἔρωτι , καὶ ἐλπίσας τὴν τῆς πόλεως ἀρχὴν κατασχεῖν , διαφθείρας δὲ καὶ τὴν γυναῖκα αὐτοῦ , γένους οὖσαν καὶ αὐτὴν συγκλητικοῦ , διαφθείρας δὲ ταύτην , ὡς εἴρηται , ἐπανῆκεν Ἀθήναζε καὶ τὴν Νερίου γυναῖκα ἤγαγεν . ἀφικόμενος δὲ ἐς τὴν τῆς πόλεως ἀρχὴν διεβλήθη ὑπὸ Ἀθηναίων ἐν ταῖς θύραις τοῦ βασιλέως . ὕστερον μέντοι , ὡς ἤχθοντο αὐτῷ οἱ Ἀθηναῖοι , ἐπιτροπεύειν τε τοῦ παιδὸς ἔφασκε καὶ οὐ πολλῷ ὕστερον λαβὼν τὸν παῖδα ἀφίκετο παρὰ βασιλέα . ὁ γάρ τοι Φράγγος , Νερίου ἀδελφιδοῦς , ἀνεψιὸς δὲ τοῦ παιδός , διατρίβων ἐν ταῖς βασιλέως θύραις ἐπέμενε καιρὸν αὐτῷ παρὰ βασιλέως ἀφίξεσθαι ἐς τὴν τῶν Ἀθηνῶν πόλιν . βασιλεὺς δὲ ὡς ἐπυνθάνετο τὰ ἀμφὶ τὸν ἔρωτα τῆς γυναικός , ἐπέτρεψε Φράγγῳ , τῷ Ἀντωνίου παιδί , τὴν πόλιν , καὶ πέμπων ἐκέλευε δέχεσθαι αὐτὸν τοὺς Ἀθηναίους · οἱ δὲ ἕτοιμοι ὄντες ἐδέξαντο . ὁ δ' ὡς τυραννίδα ἀφίκετο τῆς πόλεως , τὴν μέντοι γυναῖκα συλλαβὼν καθεῖρξεν ἐν Μεγάροις , καὶ οὐ πολλῷ ὕστερον διὰ τὸν γάμον τοῦ νεανίου διέφθειρεν , ὅτῳ μὲν τρόπῳ , οὐδεὶς ᾔσθετο . δι' ἃ δὴ ἐγκαλοῦντος ἐν ταῖς τοῦ βασιλέως θύραις τοῦ νεανίου , δεινόν τε ἐποιεῖτο τὴν ὕβριν τοῦ Φράγγου ὁ βασιλεύς , καὶ πέμπων Ὀμάρην τὸν Τουραχάνεω παῖδα σὺν στρατεύματι τῆς Θετταλίας ἐκέλευε ἐπιέναι . παραλαβὼν δὲ τὸν τῆς Θετταλίας στρατὸν Ὀμάρης ὁ Τουραχάνεω καὶ ἐπελάσας ἴσχει μὲν αὐτίκα τὴν Ἀθηνῶν πόλιν , μετὰ δὲ τήν τε ἀκρόπολιν ἐπολιόρκει ἐπὶ συχνὸν χρόνον προσκαθεζόμενος . καὶ ἐπειρᾶτο μὲν διὰ τῶν προσηκόντων τῶν ἐν τῇ ἀκροπόλει ἀνδρῶν . ὡς δ' οὐδὲν αὐτῷ προεχώρει , λόγους προσέφερε τοιούσδε · " ὧ παῖ Ἀντωνίου , σὺ οἶσθα τὸν βασιλέως οἶκον , ὡς τήνδε τὴν πόλιν ἐπέτρεψεν ἐπὶ ἱκανὸν χρόνον . καὶ ἐπεὶ βασιλεὺς αὖθις [ παρα]κελεύει παραδιδόναι αὐτῷ τὴν πόλιν , οὐκ οἶδα ὅπως ἂν ταύτην ἄκοντος βασιλέως κατέχοις · οὐδὲ γὰρ πάνυ πολὺν διαμεῖναι . νῦν οὖν παρέχει σοι βασιλεὺς μάλιστα διηλλαγμένῳ οἱ χώραν τε τὴν Βοιωτίαν ἔχειν καὶ τὴν Θηβῶν πόλιν , ἀποφερόμενον δὲ τὸν τῆς ἀκροπόλεως ὄλβον καὶ τὰ σαυτοῦ ἀπιέναι , καταλιπόντα τῷ βασιλεῖ τὴν ἀκρόπολιν . " ταῦτα ἀκούσας ὁ νεανίας ᾐτεῖτό τε πίστιν , ἐφ' ᾧ ἐμπεδῶσαι αὐτῷ παρὰ βασιλέως τὴν Βοιωτίαν . διαπραξαμένου δὲ ἐν ταῖς θύραις τοῦ Ὀμάρεω οὕτω δὴ φρασάμενος ὑπεξῆλθε τῆς ἀκροπόλεως , καὶ τὴν Θηβῶν πόλιν σὺν τῇ λοιπῇ Βοιωτίᾳ κατέσχε δόντος αὐτῷ βασιλέως . οὕτω μὲν δὴ Ἀθῆναι ὑπὸ βασιλεῖ ἐγένοντο παραστησαμένου Ὀμάρεω . Τότε δὴ περιιὼν ὁ βασιλεὺς καὶ τήν τε ἀκρόπολιν θεώμενος ἐν θαύματι ἐποιεῖτο , καὶ τὴν Ἀττικὴν περιιὼν ἐσκόπει τε τοὺς λιμένας , ὡς εἴρηται . τοὺς μέντοι ὅρκους ἔπεμπε ἄνδρα τῶν θυρῶν αὐτοῦ παραληψόμενον τῶν τῆς Πελοποννήσου ἡγεμόνων , αἰτούμενος δὲ καὶ τὴν θυγατέρα τοῦ τῆς Σπάρτης ἡγεμόνος . τοὺς μέντοι ὅρκους ἐπεποίηντο οἱ ἡγεμόνες . Θωμᾷ δὲ τῷ νεωτέρῳ ἀδελφῷ μετέμελε , καὶ ἀπόστασίν τε αὐτίκα ἐβουλεύετο ἀπὸ βασιλέως . καὶ πρέσβυν μὲν ἔπεμπεν ἐς τὰς βασιλέως θύρας , ὅντινα δὴ ἁλῶναι συνέβη ἐν Πάτραις καὶ ἐς τὴν ἀκρόπολιν , ἣν κατέχουσιν οἱ τοῦ βασιλέως νεήλυδες καὶ ἄλλοι περιφανεῖς τῶν Τούρκων . καὶ αὐτοὶ μετὰ ταῦτα ἐπολιορκοῦντο ὑπὸ τῶν τοῦ Θωμᾶ στρατιωτῶν . τὴν μέντοι ἀπόστασιν ἐβουλεύετο πειθόμενος ἅμα τῷ Λακεδαιμονίῳ Λουκάνῃ φαμένῳ ὡς ξυνθέμενος προδοσίαν τοῖς ἐν Κορίνθῳ , ἔχειν ἐλπίδα παραστήσεσθαί τε αὐτῷ τὴν πόλιν καὶ τἄλλα διαπράξεσθαι ὡς βέλτιστα οὗτος τὴν λοιπὴν χώραν . ἐπεὶ δὲ ἀπέστη τε ἐκ τοῦ φανεροῦ καὶ ἐπολέμει ταῖς βασιλέως ἀκροπόλεσι , πειρώμενος ἑλεῖν κατὰ κράτος , προεχώρει μὲν οὐδὲν αὐτῷ , ὧν ἐπενόει , συναφίστη μέντοι καὶ τοὺς λοιποὺς αὐτῶν Πελοποννησίους , Ἀλβανῶν τε ἅμα καὶ Ἑλλήνων , καὶ ἐπολέμει τε ἅμα τῷ ἀδελφῷ , παρακαλῶν ἐπὶ τὸν πόλεμον , καὶ ἐπολιόρκει μὲν καί τινα τῶν τοῦ ἀδελφοῦ πολισμάτων . ταύτην μὲν δὴ τὴν ἀπόστασιν Ὀμάρεω φασί τινες διαπράξασθαι . ἐπεί τε τάχιστα ἐπύθετο βασιλεύς , πέμψας ἐς Πελοπόννησον ἄρχοντα ὕπαρχον παυσόμενον Ὀμάρην τῆς ἀρχῆς καὶ αὐτὸν παραληψόμενον τὴν ἀρχὴν αὐτοῦ . καὶ διὰ ταύτην τὴν αἰτίαν ἀφελέσθαι βασιλέα Ὀμάρην τὴν Θετταλίας ἀρχήν . Βασιλεὺς δὲ ἐπὶ τὴν Σκοπίων ἀφικόμενος πόλιν διέτριβεν , ἤν τι νεώτερον ἀπὸ Παιόνων ἐπιγένηται . Παίονες γὰρ μετὰ τὴν Μαχουμούτεω διατριβὴν συλλεχθέντες καὶ τὸν Ἴστρον διαβάντες ἤλασαν ἐπὶ τὴν τοῦ Μαχουμούτεω φυλακήν , καὶ συμβαλόντες ἐτρέψαντο , καὶ ἔφθειραν οὐ πολλούς , ἑάλωσαν δέ τινες αὐτῶν καὶ ἀπήχθησαν παρὰ βασιλέα . βασιλεὺς μέντοι ὡς ἐπύθετο Θωμᾶν τὸν νεώτερον ἀδελφὸν παραβάντα τοὺς ὅρκους πολιορκεῖν ἐπιόντα τοὺς ἐν ταῖς ἀκροπόλεσι βασιλέως νεήλυδας , ἔπεμπε στράτευμα ἐπὶ Πελοπόννησον , τό τε Θετταλίας καὶ Αἰτωλίας , καὶ στρατηγὸν ἀπέδειξε Χαμουζᾶν , τὸν ἱερακοφόρον ἐπίκλην . καὶ ὃς λαβὼν Ἀχμάτην τὸν τῆς Πελοποννήσου ὕπαρχον καὶ Ὀμάρην τὸν Τουραχάνεω , καὶ γαμβρὸν γενόμενόν οἱ ἐπὶ τῇ θυγατρί , τούτους λαβὼν ἐσέβαλεν ἐς τὴν Πελοπόννησον , καὶ ἐς Πάτρας μέντοι τῆς Ἀχαΐας ἀφίκετο , καὶ τὴν ἀκρόπολιν ἠλευθέρωσεν . οἱ γὰρ Ἕλληνες ὡς ᾔσθοντο τοῦ βασιλέως στρατὸν ἐπιόντα , ἐπανέστησάν τε ἐκ τῆς πολιορκίας , καὶ ἐς τὴν Μεγαλόπολιν , τὸ νῦν λεγόμενον Λεοντάριον , συνελέγοντο ἐπὶ τὸν ἡγεμόνα ὡς τὴν μάχην ποιησόμενοι . ὁ μὲν οὖν στρατὸς διῄει διὰ τῆς Ἤλιδος χώραν τὴν παραλίαν , καὶ ἐπὶ τὴν Ἰθώμην ἀφικόμενος ἀνῄει ἐς Λεοντάριον . ἐνταῦθα Θωμᾶς συναθροίσας τούς τε Ἀλβανοὺς καὶ Ἕλληνας τοὺς συναφεστῶτας παρετάσσετο ὡς εἰς μάχην . ἔνθα δὴ οἱ Τοῦρκοι ἐπελαύνοντες , ὡς εἶδον τὸ τῶν Ἑλλήνων στράτευμα παρατασσόμενον ἐπὶ τοῖς λόφοις τῆς πόλεως , ἐβουλεύοντο μέν , εἴτε στρατοπεδεύσωνται , εἴτε καὶ διελαύνωσιν ἅπαντες , ὡς ἔχουσιν , ἰθὺ τῆς Τεγέης ἐπὶ Μουχλήν . Ἰονούζης δὲ τῶν ἱπποδρόμων ἄρχων ἰδὼν τοὺς Ἕλληνας τὰς τάξεις ἐς βάθος πεποιημένους ἀνέκραγεν " ὦ φίλοι Τοῦρκοι , ἥττηνται οἱ Ἕλληνες · οὐ γὰρ οἷόν τε , ὡς συνετάξαντο , μαχέσασθαι αὐτούς , ἀλλὰ δώσειν αὐτίκα ἅμα πάντας , τῶν ὑστάτων ἐς φυγὴν τρεπομένων . οὐ γὰρ κατὰ τοὺς δακτύλους ἀλλήλοις ἐπιβοηθοῦντας παρετάξαντο , ἀλλ' ἐς βάθος τὰς τάξεις ποιησάμενοι παρεσκευάζοντο ἀμύνεσθαι . " ταῦτά τε ἀνεβόησεν ὁ Ἰονούζης , καὶ λαβὼν τοὺς ἱπποδρόμους ἔθει ἐπὶ τοὺς Ἕλληνας . οἱ δὲ ὕστατοι ἐδέξαντο μὲν τοὺς πρώτους , μετὰ δέ , ὡς ἐπιγινομένων τῶν Τούρκων ἀεὶ πλειόνων , ἐς φυγὴν ὥρμηντο . οἱ τελευταῖοι δὲ Ἑλλήνων φεύγοντες ἐς τοὺς σφετέρους ἀνέπιπτον καὶ τούτους ἅμα ἐς φυγὴν κατέστησαν · καὶ οὕτω αἱ τάξεις μιᾷ ῥοπῇ καιροῦ ἐτράποντο ἐς φυγήν , τῆς τελευταίας βιαζομένης · ἀνάγκη γὰρ ἦν ἡττημένης αὐτίκα μάλα καὶ τὰς ἄλλας τοῦτο πείσεσθαι τάξεις , ἀλλήλαις συμπιπτούσας . Ἕλληνες μὲν οὖν ἀνὰ κράτος ἔφευγον ἐς τὴν πόλιν , οἱ δὲ Τοῦρκοι ἐπιόντες κραυγῇ τε καὶ διακελευσμῷ διέφθειρον ἐς διακοσίους , καὶ ἐπελάσαντες ἐπολιόρκουν τόν τε ἡγεμόνα καὶ τὴν πόλιν ἐπὶ λιμῷ καὶ λοιμῷ · ἐπιέζετο γὰρ ὁ στρατός , ἐπεὶ ἐγένετο αὐτοῦ , ἀπὸ τῶν ἀνδραπόδων τῶν ἀπὸ τῆς Ἀχαΐας , καὶ ἀπήλαυνεν αὐτὰ ἐντεῦθεν ἐπὶ Μουχλήν . τὸν μέντοι Ἰονούζην κατέλιπον σὺν Δημητρίῳ τῷ ἡγεμόνι . Ὁ μὲν οὖν Θωμᾶς αὖθις , ὡς ἀπῄει ὁ στρατὸς ἐπελαύνων ἐπολιόρκει τοὺς τοῦ βασιλέως νεήλυδας ἐν ταῖς ἀκροπόλεσι · βασιλεὺς δὲ ἤλαυνε τὸ θέρος τοῦτο ἐπὶ Σπενδερόβην καὶ τὴν τῶν Τριβαλλῶν χώραν . τὴν δὲ ἔλασιν ἐποιεῖτο δι' αἰτίαν τήνδε . ὡς γὰρ ἐτελεύτησεν Ἐλεάζαρος ὁ τοῦ Βούλκου παῖς , κατελέλειπτο ἡ γυνὴ αὐτοῦ ἐπὶ θυγατρὶ ἐς τὴν ἀρχήν . καὶ τὴν μὲν ἀκρόπολιν τῆς Σπενδερόβης κατεῖχεν αὕτη . καὶ ἐπιγαμίαν ποιουμένη ἐπὶ τὸν Ἰλλυριῶν βασιλέως παῖδα [ ἐπὶ ] τῇ θυγατρὶ διενοεῖτο τὴν ἀρχὴν αὐτὴ σχήσειν τῆς πόλεως . οἱ μὲν οὖν Τριβαλλοὶ ὥρμηντο ἐπὶ τὸν Μαχουμούτεω ἀδελφὸν τὸν Μιχαῆλον , ὃς παρὰ τῷ Τριβαλλῶν ἡγεμόνι διέτριβε , καὶ σφίσιν ἡγεμόνα ἑλόμενοι καθίστασάν τε αὐτὸν καὶ ἐπέτρεπον τὰ τῆς πόλεως πράγματα . ἥτε γυνὴ μεταπεμπομένη τοῦτον ἐς τὴν ἀκρόπολιν ἐπὶ ξενίσει συνέλαβέ τε αὐτὸν καὶ συνδήσας ἀπέπεμψεν ἐς τοὺς Παίονας . τὸν μέντοι Μιχαῆλον οἱ Παίονες λαβόντες καθεῖρξαν . καὶ οἱ Τριβαλλοὶ ὥρμηντο αὖθις ἐπὶ βασιλέα , καὶ μεταπεμπόμενοι ἅμα τῇ τοῦ ἡγεμόνος γυναικὶ ἔπρασσον τὴν τῆς πόλεως παράδοσιν . ὁ μὲν οὖν βασιλεύς , οὔπω καταστάντων ἐς τόδε αὐτῷ τῶν πραγμάτων , παρασκευασάμενος ἤλαυνεν ἐπὶ Σπενδερόβην ὡς ἐξελῶν κατὰ κράτος . οἱ δ' ἐν τῇ πόλει Σπενδερόβῃ πυνθανόμενοι βασιλέα ἐπιόντα σφίσιν ὑπήντων αὐτῷ , τὰς κλεῖς φέροντες κατὰ τὴν ὁδόν . βασιλεὺς μὲν δὴ τούς τε Τριβαλλοὺς ἐθεράπευσε , χώραις δωρησάμενος καὶ χρήμασι τοὺς πολλούς , καὶ τὴν τοῦ Ἐλεαζάρου γυναῖκα ὑπόσπονδον ἀφῆκεν ἀποφέρεσθαι τὸν πλοῦτον αὐτῆς οἰχομένην , καὶ τήν τε φρουρὰν σὺν αὐτῷ παρέλαβε . Καὶ ὡς αὐτῷ προσεχώρησεν ἡ πόλις , ὥρμητο μὲν ἐς Πελοπόννησον στρατεύεσθαι , μετὰ δὲ ἀφικόμενος ἐς Βυζάντιον καὶ ἐς τὴν Ἀσίαν διαβὰς ἤλαυνεν ἐπὶ Ἄμαστριν τὴν Ἰανυΐων πόλιν,ἐπὶ τῷ Εὐξείνῳ πόντῳ . οἱ γὰρ Ἰανύϊοι πρέσβεις πέμψαντες ᾐτοῦντο τὴν Γαλατίην πόλιν οὖσαν σφῶν , οὐδὲν ἠδικηκότες , καὶ σπονδὰς ἐχόντων αὐτῷ . καὶ εἰ προσεχώρησε δὲ κατὰ τὴν Βυζαντίου ἅλωσιν , ἠξίουν αὖθις σφίσιν ἀποδοθῆναι . βασιλεὺς μὲν οὖν ἀπεκρίνατο , ὡς οὔτε αὐτὸς ἀδικοίη , οὔτε ἐλάσας ἕλοι τὴν πόλιν , ἀλλ' οἱ τῆς πόλεως ἄρχοντες ἀφικόμενοι ὡς αὐτὸν παρέδωκάν τε σφᾶς , ἀξιοῦντες εὖ πάσχειν ὑπὸ βασιλέως , καὶ ταύτῃ παραλαβὼν τὴν πόλιν οὐδένα ἠδικηκὼς εἴη . διὰ ταῦτα δὴ τὸν πόλεμον ἀπαγγελλόντων τῶν Ἰανυΐων τότε , ἤλαυνεν ἐπὶ Ἄμαστριν πόλιν ἐπὶ τῷ Εὐξείνῳ πόντῳ . ἐλαύνων δὲ ἐφέρετο μὲν χαλκὸν ἄπλετον ἐπὶ τῶν καμήλων καὶ ὑποζυγίων , ἤγετο δὲ καὶ τὸν ἀπὸ τῆς Ἀσίας στρατόν . ὡς δὲ ἀφικόμενος ἐπολιόρκει τὴν πόλιν , προσεχώρησεν ἡ πόλις αὐτῷ καθ' ὁμολογίαν . παραλαβὼν δὲ τὴν πόλιν , τὸ μὲν τρίτον μέρος αὐτοῦ καταλιπὼν ἐν τῇ πόλει , τὰς δύο μοίρας ἀγαγὼν τῆς πόλεως ἐς Βυζάντιον κατῴκισε , καί τινας τῶν παίδων αὐτοῦ τῆς πόλεως ἐξελόμενος ἑαυτῷ ἐκομίζετο ἐπ' οἴκου . ἔνθα δὴ αὐτῷ ἠγγέλλετο τὰ Χασάνεω πράγματα χωρεῖν ἐπὶ μέγα δυνάμεως καὶ Ἐρτζιγγάνην τὰ Ἀρμενίων βασίλεια . Ἀλλὰ ταῦτα μὲν ὕστερον τῷ ἔτει τούτῳ ἐγένετο · βασιλεῖ μέντοι ἐξελαύνοντι ἀπὸ Πελοποννήσου ἐς τὰς θύρας ἀφίκετο ὁ βασιλέως ἀδελφὸς Τραπεζοῦντος Δαβίδ , τόν τε φόρον ἀπάγων καὶ τὰς σπονδὰς ἐμπεδῶν . οἱ γὰρ Κολχίδος βασιλεῖς λέγονται μὲν γενέσθαι πρότερον Βυζαντίου βασιλεῖς , τῆς Κομνηνῶν οἰκίας , τούτους δ' ὡς ἐκπεσεῖν τῆς βασιλείας , Ἰσαάκιον τὸν παῖδα τοῦ βασιλέως διαφυγόντα , τελευτήσαντος ὑπὸ δήμου τοῦ πατρὸς αὐτοῦ διὰ τὸ ἔχθος τὸ πρὸς αὐτόν , οἴχεσθαι ἐπὶ τὴν Κολχίδα χώραν καὶ ἐπὶ τὴν Τραπεζοῦντα . ἀφικόμενον δὲ ἐνταῦθα καταστῆναι ὑπὸ τῶν ἐπιχωρίων ἐπὶ τὴν τῆς Κολχίδος ἡγεμονίαν , καὶ τὴν βασιλείαν μετενεγκεῖν ἐπὶ τὴν Τραπεζοῦντα τῆς Κολχίδος . καὶ ἀπὸ τοῦδε βασιλεύειν ἐνταῦθα ἔστε ἐφ' ἡμᾶς διαγενομένους , Ἕλληνάς τε ὄντας τὸ γένος , καὶ τὰ ἤθη τε ἅμα καὶ τὴν φωνὴν προϊεμένους Ἑλληνικήν . καὶ ἐπιγαμίας μὲν ποιεῖσθαι πρός τε τοὺς ὁμόρους βαρβάρους τοὺς λευκοὺς Ἀσπροπροβατάντας καλουμένους καὶ δὴ καὶ πρὸς Τεμήρεω υἱιδοῦς τοὺς ἀπὸ Τζοκίη καὶ Καραϊσούφεω παῖδας , ὥστε μὴ πράγματα ἔχειν δῃουμένης τῆς χώρας ὑπὸ τούτων . καὶ πρός τε τοὺς Ἕλληνας Βυζαντίου ἐπιγαμίας ποιεῖσθαι , τά τε ἄλλα , καὶ τὴν θυγατέρα ἐκδεδωκότος Ἀλεξίου βασιλέως Κομνηνοῦ Ἰωάννῃ τῷ βασιλεῖ Βυζαντίου . [ Μετὰ δὲ ταῦτα γεγονέναι τι καὶ τοιοῦτον . ὡς γὰρ ἐν ὑποψίᾳ γενομένῳ τῷ βασιλεῖ Ἰωάννῃ περὶ τῆς μητρὸς αὐτοῦ , ὡς τοῦ πρωτοβεστιαρίου συγγενομένου τῇ μητρὶ αὐτοῦ τῇ Καντακουζηνῇ , καὶ πάσχοντι κατὰ θυμὸν τούτου ἕνεκα , ἀπέκτεινέ τε τὸν πρωτοβεστιάριον , καὶ τὸν πατέρα αὐτοῦ καὶ μητέρα ἀπέκλεισεν ἄμφω ἐν τῷ αὐτῷ κοιτῶνι , βουλόμενος ἀνελεῖν καὶ τὴν μητέρα . οἱ δὲ ἐν τῇ πόλει ἄρχοντες , ἱκετεύοντες τῷ Ἰωάννῃ , ἵνα μὴ τοῦτο γένηται , ἀπέπεμψαν τοῦτον εἰς τὰ μέρη τῆς Ἰβηρίας , δυσωπήσαντες αὐτόν . τῇ κακίᾳ δὲ τοῦ Ἰωάννου πεποίηκεν ὁ βασιλεὺς Ἀλέξιος τὸν υἱὸν αὐτοῦ τὸν δεύτερον βασιλέα , τὸν Σκαντάριον λεγόμενον , καὶ ὑπάνδρευσεν αὐτὸν μετὰ τὴν θυγατέρα τοῦ ἡγεμόνος Μυτιλήνης Γαταλιούζου , ὃν ἀπέπεμψεν αὐτοῦ ἐν τῇ Μυτιλήνῃ . ὁ δὲ βασιλεὺς Ἰωάννης ἀπελθὼν ἐν Ἰβηρίᾳ ἔσχε γυναῖκα τὴν τοῦ βασιλέως Ἀλεξάνδρου θυγατέρα . μετὰ δὲ ταῦτα ἀπῆλθεν ἐν τῷ Καφᾷ , ἀναζητῶν ἐκεῖσέ τινα τὸν ἔχοντα καράβιον , καὶ ἐλθεῖν ἐν τῷ Τραπεζοῦντι πολεμικῶς κατὰ τοῦ ἰδίου πατρὸς Ἀλεξίου . εὗρε δὲ ἐκεῖσε Ἰανυΐτην ἄνθρωπον ἔχοντα καράβιον μέγα , ὅπλα παντοῖα φέρον , τὸ λεγόμενον .... ὃν καὶ ἐχειροτονήσατο πρωτοστράτορα . ἀρματώσαντες οὖν τὸ καράβιον καλῶς τε καὶ ὡς ἐχρῆν , ἦλθον ἐν Τραπεζοῦντι κατὰ βασιλέως Ἀλεξίου τοῦ πατρὸς αὐτοῦ . ἐξελθόντες οὖν ἔξω ἐν τῇ ξηρᾷ , ἐν τῇ τοποθεσίᾳ τοῦ ἁγίου Φωκᾶ . καὶ ἐν τῇ μονῇ αὐτοῦ ἐσκηνώσαντο αὐτόθι , σχόντες διὰ μέσου καὶ βοηθοὺς κρυφίως πως τοὺς Καβασιτάνας , οἵ τινες αὐτὸν προδεδώκασιν . ἔχοντες γὰρ οὗτοι τὴν φυλακὴν τοῦ βασιλέως ἐς τοῦ Ἀχαντοῦ προαστείου , τοῦ βασιλέως Ἀλεξίου ἐκεῖσε καὶ αὐτοῦ σκηνώσαντος μετὰ ἁρμάτων τε καὶ πολεμικῶν , κατὰ τοῦ Ἰωάννου συνεκατέθεντο , παραχωρήσαντες τὴν κατὰ Ἀλεξίου ἔλευσιν , ὃν καὶ εὑρόντες οἱ τοῦ Ἰωάννου ἄρχοντες ἐν τῇ σκηνῇ ἀνυπόπτως , καὶ μετὰ βίας ἀπέκτειναν αὐτὸν ἐν ὥρᾳ μεσονυκτίου . ὁ γὰρ βασιλεὺς Ἰωάννης οὐκ εἶπεν ὅλως κτεῖναι τὸν πατέρα , ἀλλὰ μόνον ζωγρῆσαι καὶ εἰς αὐτὸν ἀγαγεῖν . ἐκεῖνοι τοῦτο μὴ φυλάξαντες , ἀλλ' ἀποκτείναντες μᾶλλον τῷ βασιλεῖ Ἰωάννῃ τὰ πρὸς χάριν πεποιήκασι δοκοῦντες ἴσως . οὓς ὁ βασιλεὺς Ἰωάννης ὕστερον τὸν μὲν ἐτύφλωσε τὸν δὲ ἐχειροκόπησε , μὴ θέλων τοῦτο οὕτω ποιῆσαι , ἀλλὰ πρὸς αὐτὸν μόνον ἀγαγεῖν . ὁ Ἰωάννης τοίνυν καὶ ἀνεδέξατο . τὴν βασιλείαν , τιμήσας τὸν πατέρα αὐτοῦ ταῖς προσηκούσαις τιμαῖς , τῇ ταφῇ , ὃν καὶ κατέθετο ἐν τῇ τῆς θεοσκεπάστου μονῇ , εἰ καὶ ὕστερον ἔφερε τοῦτον ἐν τῇ μητροπόλει . Μετὰ δέ τινας χρόνους ἐστράτευσε καί τις ζύχης ὀνόματι Ἀρταβίλης κατὰ Τραπεζοῦντος , συνάξας ἁπανταχοῦ ἀπό τε ἀνατολῆς καὶ μεσημβρίας στρατόν , ἀπό τε Σαμίου καὶ ἐξ ἄλλων τινῶν πόλεων , καὶ ἦλθε κατ' αὐτῆς βουλόμενος ἑλεῖν καὶ πορθῆσαι ταύτην . ὁ δὲ βασιλεὺς Ἰωάννης συνάξας καὶ αὐτὸς στρατὸν διά τε ξηρᾶς καὶ διὰ θαλάσσης ἅμα τῷ πανσεβάστῳ καὶ τοῖς αὐτοῦ ἦλθεν ἕως τοῦ ἁγίου Φωκᾶ τῇ μονῇ τῇ λεγομένῃ Κορδύλη . συνάξας τοίνυν ὁ πανσέβαστος τούς τε ἰδίους καὶ τοῦ βασιλέως , διήρχετο ἅμα τῇ τοῦ στρατοῦ βουλόμενος θαλάσσῃ εἰσβαλεῖν κατὰ τοῦ ζύχη , ὅποι ἂν εὕρηται τοῦτον · ὁ γὰρ ζύχης Ἀρταβίλης κατέσχε τὴν τοῦ Μελιάρη λεγομένην τοποθεσίαν , προλαβόμενος τὴν κλεισούραν ταύτην τοῦ Μελιάρη , τὸ Καπάνιον λεγόμενον . ἐλθόντες τοίνυν οἱ τοῦ πανσεβάστου καὶ αὐτοὶ εὗρον τὸν ζύχην προκατέχοντα τὴν κλεισούραν τοῦ Καπανίου . οἳ καὶ ὁρμήσαντες κατὰ τοῦ ζύχη ἐπ' ἐλπίδι τοῦ ναυτικοῦ στρατοῦ ἅμα , ἐπειδὴ καὶ οὗτος ὁ ναυτικὸς στόλος ἦν παρεσκευασμένος μετὰ τοῦ πανσεβάστου δώσειν τῷ ζύχῃ , οὐκ ἔσχον καιρὸν ἔγκαιρον , ἀλλ' ἀνέμου βιαίου πνεύσαντος ἐν τῇ θαλάσσῃ οὐκ ἐξῆλθον ἔξω οἱ ναυτικοὶ εἰς βοήθειαν τοῦ στρατοῦ , ἀλλ' ἄλλοθέν ποθεν σκληρίας γενομένης ἔσχον κώλυμα τοῦ ἐξελθεῖν τὸν ναυτικὸν στρατὸν [ τὰ πλοῖα γενόμενα ] . καὶ τότε δὴ ὁρμήσαντες οἱ τοῦ ζύχη κατὰ τοῦ πανσεβάστου καὶ τοῦ στρατοῦ διέφθειράν τε αὐτὸν πανσέβαστον καὶ τὸν υἱὸν αὐτοῦ καὶ ἑτέρους ὡσεὶ τριάκοντα . καὶ οἱ ἕτεροι πεφευγότες ἦλθον πρὸς τὸν βασιλέα Ἰωάννην , ὃς φυγὰς καὶ αὐτὸς γενόμενος μετὰ πλοίου ἦλθεν ἐν Τραπεζοῦντι σύναμα καὶ τοῖς ἑτέροις , οἱ μὲν διὰ ξηρᾶς , οἱ δὲ διὰ θαλάσσης πεφευγότες , κατασκηνώσαντος τοῦ ζύχη ἐν τῇ μονῇ τοῦ ἁγίου Φωκᾶ , εἰς ἣν ἦν κατεσκηνωμένος ὁ βασιλεὺς Ἰωάννης . ἐζώγρησε δὲ καὶ πολλοὺς ὁ ζύχης . οὕστινας φονεύσας ἐξ αὐτῶν , ἔχων καὶ τὸν Μαυροκώνσταν λεγόμενον ζῶντα , κελιώτην ὄντα καὶ ἐξοδιαστὴν τοῦ βασιλέως , ὃν καὶ ἀπέκτεινεν ὁ ζύχης ἔμπροσθεν τῆς πόλεως . εἶτα ποιήσας ἐκεῖσε ἡμέρας τρεῖς ἀπῆλθεν ὡς πολεμήσων ἐν τῷ Μεσοχαλδίῳ , ὡς τοῦ πανσεβάστου τοῦτο ἔχοντος . συνέβη δὲ καὶ τοιοῦτον ἐν Τραπεζοῦντι ἀκμὴν ὄντος τοῦ ζύχη , ἐν τῇ μονῇ τοῦ Κορδύλη . ἐν τῇ νυκτὶ ἐκείνῃ ἦλθεν ὁ ζύχης · ἐν αὐτῇ γυνή τις τῶν Ἀρμενίων φοβηθεῖσα μήποτε ὁ ζύχης ἐπιλάβηται τὸ ἐξώκαστρον , μετῆρε τὸν βίον αὐτῆς ἐς τὸ μέγα κάστρον τῆς Τραπεζοῦντος ὡς φυλάξουσα ἐκεῖσε . τοίνυν ὁπόταν ἐλάμβανε τὸν βίον αὐτῆς καὶ ἐκόμιζε τοῦτον ἐν τῷ κάστρῳ νυκτὸς οὔσης . λεληθότως ἀνήψατο · πῦρ ἐν τοῖς κροκίοις αὐτῆς . αὕτη δ' ἦν ἐν τῷ μεγάλῳ κάστρῳ , μὴ εἰδυῖα τὸ σύμπτωμα . ἀνῆψε τε μέγα ἐν τῷ ταύτης οἰκήματι , καὶ ἐξ ἐκείνου καὶ τὰ σύνεγγυς πάντα , ἐν ὥρᾳ μεσονυκτίου . οἱ δ' ἐν τῇ πόλει νομίσαντες εἶναι προδοσίαν ἀπὸ τῶν ἐντός , τὰ πρὸς χάριν τοῦ ζύχη , ἔφευγον ἁπαξάπαντες , ἄρχοντές τε ὁμοῦ καὶ ἀρχόμενοι , ἐγκαταλειφθέντος μόνου τοῦ βασιλέως Ἰωάννου μετὰ καί τινων μερικῶν , ὡσεὶ πεντήκοντα . διήρχετο γοῦν ὁ βασιλεὺς διὰ πάσης τῆς νυκτὸς τὰ τείχη τῆς πόλεως καὶ τὰς πύλας αὐτῆς . ἦλθε τοίνυν ἐν τῷ πρωῒ καὶ ὁ ζύχης , ὡς εἴρηται , εἰς τὸ τάχα ἐπιλήψεσθαι τὴν Τραπεζοῦντα · ὃς καὶ ἀπῆλθεν ἄπρακτος , διερχόμενος ἐν τοῖς Μεσοχαλδίοις . ἔφυγον γοῦν ἁπαξάπαντες ἄρχοντες , οἱ μὲν διὰ πλοίων οἱ δὲ διὰ ξηρᾶς , ἐπ' ἐλεύσει τῆς Ἰβηρίας · οἳ καὶ ἐλθόντες ὕστερον , διαβάντος τοῦ ζύχη , ἐν Τραπεζοῦντι ὠνειδίζοντο παρὰ τοῦ βασιλέως , γυναικωτοὺς ἀποκαλῶν αὐτοὺς καὶ ἀνάνδρους καὶ προδότας τῆς πατρίδος αὐτῶν . ] Καὶ ταῦτα μὲν γέγονεν ἐν Τραπεζοῦντι · ὁ δὲ τῆς Ἀμασίας ὕπαρχος , Χιτήρης ὀνόματι , στρατευσάμενος καὶ ἄφνω ἐπεισπεσὼν ἐν Τραπεζοῦντι , τούς τε ἐν τῇ ἀγορᾷ καὶ ἐν χώραις , τοὺς ἐν τῇ πόλει οὐκ ὀλίγους συνέλαβεν , ἐς δισχιλίους τοὺς πάντας γενομένους . καὶ ἐρήμου ἤδη οὔσης τῆς πόλεως τῇ τοῦ λοιμοῦ βίᾳ καὶ προσδοκίμου ἁλώσεσθαι , διαπραξάμενος χρήμασιν ὁ τῆς πόλεως βασιλεὺς Ἰωάννης , ὥστε ὑπόφορον ἔχειν τὴν πόλιν Μεχμέτῃ τῷ βασιλεῖ τοῦ λοιποῦ , τούς τε αἰχμαλώτους , οὓς ἔλαβε Χιτιρμπέης , ἀποδοθῆναί οἱ , καὶ αὐτὸν ἡσυχίαν ἄγειν ἀπάγοντα τῷ βασιλεῖ φόρον , δισχιλίους χρυσίνους . ὕστερον μέντοι καὶ ὁ βασιλεὺς Ἰωάννης ἀπέστειλε τὸν αὐτὸν ἀδελφὸν Δαβὶδ δεσπότην ὡς τὸν βασιλέα , καὶ ἠξίου τε τοῦτον ἐμπεδοῦν τὰς σπονδάς , ὃ καὶ γέγονεν , ἐπὶ φόρον χρυσίνους τρισχιλίους . Ἡ δὲ Ἰβηρία προσεχής ἐστι τῇ τῆς Κολχίδος χώρᾳ , καὶ οἱ βασιλεῖς τούτων οὐκ ἀγενεῖς . διήκει δὲ ἡ χώρα ἀπὸ τοῦ Βαθὺ λεγομένου καὶ ἀπὸ Φάσιδος ποταμοῦ ἕως Χαλτζιχί , ἡ τοῦ Γοργούρου αὐθεντεία καὶ Κορίου καὶ Καχετίου καὶ Τυφλισίου , σύνεγγυς οὖσαι αἱ πόλεις αὗται τοῦ Σαμαχίου , Τούρκων οἰκούντων ἐν αὐτῷ καὶ ἐχόντων χωρὶς κάτωθεν τοῦ Καχετίου πόλεως τοῦ ἐν παραθαλασσίᾳ καὶ τῆς Σεβαστοπόλεως Μιγκρελίων τοῦ Δαδιάννου αὐθεντείᾳ καὶ Μαμία καὶ Σαμανταύλα καὶ Γουρίας καὶ τῶν ἄλλων τῶν παραθαλασσίων πόλεων . ἀπὸ γὰρ τῶν πόλεων τῆς ἄνωθεν Ἰβηρίας εἰσὶ καὶ οἱ Ἀλανοὶ ὅμοροι καὶ Οὗνοι καὶ Ἐμβοί . οἱ δὲ Ἀλανοὶ δοκοῦσιν εἶναι ὑπὸ τὸν Καύκασον παρατείνοντες . οὗτοι καὶ ἐς τὰ μάλιστα ἄνδρες νομιζόμενοι τὰ πολέμια κράτιστοι , ποιοῦντες λωρίκια ἐξαίρετα . πολιτεύονται δὲ οὗτοι ἐς τὴν τοῦ κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ θρησκείαν , διαχρῶνται δὲ φωνῇ ἰδίᾳ τὸ παράπαν , καὶ ὅπλα ἐπιτηδεύουσιν ἀπὸ χαλκοῦ , τὰ Ἀλανικὰ καλούμενα . Ἴβηρες δὲ καὶ αὐτοὶ ὅθεν μὲν ἐπὶ τὴν χώραν τήνδε ἀφίκοντο , εἴτε ἀπὸ Ἰβήρων τῶν πρὸς ἑσπέραν , οὐκ ἔχω διασημῆναι · δοκοῦσι δὲ αὐτοὶ ἐπὶ μέγα χωρῆσαι δυνάμεως , καὶ ὄλβον κτησάμενοι καὶ πίστιν ἐκ Κωνσταντίνου πόλεως παρὰ μιᾶς γυναικὸς ἐκεῖσε διαφοιτώσης πίστεως εὐσεβοῦς ἕνεκα τῆς εὐσεβεστάτης · ἥτις καὶ θαυματουργίαις τοὺς Ἴβηρας καταπλήξασα μετηλλάξατο τῆς ἀσεβοῦς αὐτῶν πίστεως , καὶ Χριστιανοὺς ἀπεφήνατο τῇ ὁμολογίᾳ αὐτῶν . μετὰ δὲ χρόνους πολλοὺς οἱ Σκύθαι οἱ ὅμοροι αὐτῶν πόλεμον ἤραντο κατ' αὐτῶν , καὶ τὰς χώρας τῶν Ἰβήρων διερχόμενοι ἐδῄουν καὶ παντελῶς ἠφάνιζον , καὶ ἀνδραποδισάμενοι κατέσχον αὐτούς , καταφυγόντων τῶν βασιλέων ἐς τὰ ἄκρα τῶν ὀρέων . ὕστερον δ' οἰχομένων τῶν Σκυθῶν ἐπὶ τὰς σφετέρας διατριβὰς ἐπικαταβῆναί τε ἐς τὴν χώραν , καὶ δασμὸν φέροντας τῷ βασιλεῖ Σκυθῶν γενέσθαι ἐν αὐτῇ βασιλεύοντας . μετὰ δὲ ταῦτα οὐ πολλῷ ὕστερον πρός τε τοὺς Ἀλανοὺς μαχεσάμενοι , Οὔνους καὶ Σάσους .... τοσόνδε ἐπιστάμενος ἐπιμνήσομαι περὶ αὐτῶν . Ὡς μὲν οὖν ἀφικομένου Ἀσάνεω παρὰ βασιλέως ἐπύθετο τὰ κατὰ τὴν Πελοπόννησον , ἐπυνθάνετο δὲ καὶ παρ' Ἀχμάτεω τοῦ τῆς Πελοποννήσου ὑπάρχου [ ἐν Κορίνθῳ διατρίβοντος , Δημήτριον τὸν ἡγεμόνα ἀφεστηκότα ] ἑκόντως τοῦ ἀδελφοῦ αὐτοῦ κατὰ χώραν μένειν , πολεμούμενον καὶ αὐτὸν ὑπὸ τοῦ ἀδελφοῦ , ἐδωρήσατο μὲν αὐτίκα αὐτὸν ταῖς ἐν τῷ Αἰγαίῳ νήσοις , Λήμνῳ τε καὶ Ἴμβρῳ καὶ Θάσῳ καὶ Σαμοθρᾴκῃ . ταύτας μέντοι πρότερον , μετὰ τὴν Βυζαντίου αἵρεσιν , παρείχετο τῆς Λέσβου τῷ ἡγεμόνι καὶ Λῆμνον καὶ Αἶνον , τῷ Παλαμήδῃ δὲ τυράννῳ Ἴμβρον . ὡς δὲ εἷλέ τε τὴν Αἶνον , ἀποθανόντος τοῦ Παλαμήδου καὶ τοῦ παιδὸς αὐτοῦ Ντορίου τὴν πόλιν παραλαβόντος , ἐπελάσας ὁ βασιλεὺς εἷλέ τε τὴν Αἶνον , προσχωρησάντων αὐτῷ τῶν ἐν τῇ πόλει αὐτίκα . ἔπεμπέ τε Ἰονούζην τὸν τῆς Καλλιουπόλεως ὕπαρχον , παραληψόμενος τὰς νήσους . ἡ μὲν Ἴμβρος αὐτίκα προσεχώρησε καὶ ἡ Λῆμνος καὶ φρουρὰ βασιλέως ἀφίκετο ἐς τὰς νήσους . μετὰ δὲ πυθόμενοι οἱ Τοῦρκοι τὸν ἀπὸ τῆς Ἰταλίας στόλον ἅμα τῷ καρδινάλει ἀφικόμενον , προσδόκιμον δὲ καὶ ἄλλον ἀφίξεσθαι ἀπὸ Ἰταλίας , ἡ μὲν φρουρὰ ἀνεχώρησε , Τοῦρκοι δὲ ἄνδρες ἐπετρόπευον τὰς νήσους . Λῆμνος μέν , ὡς ἐπέπλευσε σφίσιν ὁ στόλος , προσεχώρησε , καὶ ἡ Ἴμβρος ἐποίει παραπλησίως , καὶ ἡ Θάσος ἔτι καὶ Σαμοθρᾴκη . οὐ πολλῷ δὲ ὕστερον οἰχομένου τοῦ στόλου ἐς Ρόδον , Ἰσμαήλης ὕπαρχος καταστὰς ὑπὸ βασιλέως ἄρτι , ἐπιπλεύσας τήν τε Ἴμβρον καὶ Λῆμνον παρεστήσατο , καὶ τοὺς ἐν αὐτῇ ἄνδρας τῶν Ἰταλῶν συλλαβὼν ἀπέπεμψεν ὡς βασιλέα . οὗτοι μὲν οὖν ὡς ἀπήχθησαν , διεχρήσατο πάντας βασιλεύς , διατρίβων ἐν Φιλιπποπόλει · ὑπεξεχώρει γὰρ ἐκ τῶν βασιλείων διὰ τὸν λοιμὸν τότε ἐπιγινόμενον μέγαν . Θάσος δὲ καὶ Σαμοθρᾴκη οὐ προσεχώρησαν , ἀγνωμοσύνῃ χρησάμεναι . καὶ ὡς οὐ πολλῷ ὕστερον Ζάγανος ἀπήλλαξέ τε Ἰσμαήλην καὶ κατέστη ἐς τὴν Καλλιουπόλεως ἀρχήν , ἐπιπλεύσας Σαμοθρᾴκην τε καὶ Θάσον ἐξελὼν ἠνδραποδίσατο . καὶ τούτους μὲν κατῴκισε βασιλεὺς ἐς τὸ Βυζάντιον · τὰς δὲ νήσους , καὶ ὅσοι ἐς τὰ ἄκρα τῶν ὀρέων διέφυγον μὴ ἀνδραποδισθῶσι ..... Ἀσάνης δὲ λαβὼν τὸν στρατὸν ὡς ἐσέβαλεν ἐς τὴν Πελοπόννησον , καὶ Θωμᾶν περὶ Λεοντάριον ἐτρέψατό τε ὁ στρατός , καὶ συνελάσας ἐπολιόρκησε μὲν ἐπὶ βραχύ , πιεζόμενος δὲ ἀνεχώρει , αὖθις ἀνῄει παρὰ βασιλέα , ἐπικουρίας δεόμενος . ξυνηνέχθη δὲ καὶ μετὰ Ὀμάρεω τοῦ Θετταλίας ὑπάρχου , στασιάσαντος διὰ διαφοράν , ἀφικόμενον ἀναβῆναί τε παρὰ βασιλέα , καὶ οὐ πολλὰς ὕστερον ἡμέρας Ὀμάρην βασιλέα ἀφελόμενον τὴν ἀρχὴν ἐπιτρέψαι Ζαγάνῳ τῷ τότε Καλλιουπόλεως ὑπάρχῳ . Ζαγάνῳ δὲ τούτῳ , ἀνδρὶ εὐδοκιμήσαντι ἔν τε ἄλλοις καὶ Μορεζίνην , τὸν ἐς τὴν καθ' ἡμᾶς θάλασσαν τὰ πρῶτα τῶν λῃστῶν φερόμενον , ἑλόντι αὐτόν τε καὶ τὴν τριήρη , ἐγένετο αὐτῷ οὐχ ἥκιστά τε ἐν τούτῳ [ ἐν τῷδε ] εὐδοκιμῆσαι . οὗτος μὲν οὖν ὡς παρέλαβε τὴν Θετταλίαν καὶ Πελοπόννησον ὑπὸ βασιλέως , εἰσέβαλεν ἐς τὴν Ἀχαΐαν , καὶ ἀπανίστατο τὸ Ἑλληνικὸν στράτευμα ἐπιόντος τοῦ Ζαγάνου , ὡς ἐπολιόρκει τὴν ἀκρόπολιν . καὶ Ἰταλῶν δέ , οὓς μετεπέμψατο Θωμᾶς , παρῆσαν αὐτοῦ τιμωροῦντες τοῖς Ἕλλησιν , ἀπὸ Μεδιολάνου παραγενόμενοι ἐς συμμαχίαν τοῖς Ἕλλησιν . οἱ μὲν οὖν Ἕλληνες παρασκευάσαντες τηλεβόλον ἔπαιον τὴν ἀκρόπολιν , οὐδὲν μέντοι διεπράττοντο , οὔτε τηλεβολιστοῦ παρόντος σφίσιν ἀγαθοῦ οὔτε παρασκευῆς ἐς τὴν πολιορκίαν . οἱ μὲν οὖν Ἀχαιοὶ ἄραντες ἀπὸ τῆς πόλεως ἐς Ναύπακτον ἐνταῦθα διέτριβον , Θωμᾶς δ' ὁ ἡγεμὼν ἐπιὼν τὴν Λακωνικὴν κατεστρέφετο καὶ Καλαμάτην πόλιν τὴν ἐν Μεσήνῃ . Μαντίνειαν ἐπολιόρκει , καὶ οὐδὲν αὐτῷ προεχώρει ἐς τὴν τῆς πόλεως αἵρεσιν , πρεσβείαν δὲ πέμπων ὡς βασιλέα ἐπειρᾶτο τῆς βασιλέως γνώμης , εἰ εἰρήνην αὐτῷ ποιήσαιτο . ἔνθα δὴ βασιλεύς , ὡς ἀγγελία ἀφικνεῖτο αὐτῷ ἀπὸ τῆς Ἀσίας περὶ Χασάνεω τοῦ μακροῦ , ὥρμητο μὲν ἐς σπονδὰς τῷ ἡγεμόνι τούτῳ , ὥστε ἐπὶ Χασάνην στρατεύεσθαι καὶ ἐπὶ Ἰσμαήλην τὸν Σινώπης ἡγεμόνα , ἐπιτηδείως ἔχοντα πρὸς Χασάνην τὸν μακρόν , ἐπηγγέλλετο δὲ σπονδὰς ἐφ' ᾧ ἀπάγειν τὸν στρατὸν ἀπὸ τῶν βασιλέως ἀκροπόλεων , καὶ ἀποδοῦναί οἱ , ὅσα ἀφείλετο τῶν πολισμάτων , φόρον δὲ ἀπάγειν αὐτίκα ἐς τρισχιλίους στατῆρας , παρεῖναι δὲ ἐντὸς ἡμερῶν εἴκοσιν , ἐπὰν ἐς Κόρινθον παραγένηται τοῦ βασιλέως ὁ πρέσβυς . ταῦτα ὡς ἠγγέλθη τῷ ἡγεμόνι , παρεσκευάζετο ἰέναι ἐς τὰ παραγγελλόμενα ὑπὸ βασιλέως . ἐπειδὴ δὲ ἀγνωμοσύνῃ χρησαμένων τῶν ὑπηκόων οὐκ εἶχε τοὺς χρυσίνους ἀπαγαγεῖν , ἦν τε ἐνταῦθα ὁ βασιλεὺς μεγάλως τεθυμωμένος . τὴν μέντοι ἐς Ἀσίαν ἔλασιν ἐπὶ Χασάνην ἀνεβάλλετο ἐς τὸ ἐπιὸν ἔτος , αὐτὸς δὲ ἐστέλλετο ἐπὶ Πελοπόννησον . ἐπεὶ δὲ ἐς Κόρινθον παρεγένετο ἐσβαλών , παρῆν Ἀσάνης ἀπὸ Δημητρίου τοῦ ἡγεμόνος , ἐπὶ τοὺς πολεμίους ἀπάξων τὸν βασιλέως στρατόν . ὡς δὲ ἐς Τεγέαν ἀφίκετο , ἐνταῦθα τὸν μὲν Ἀσάνην ἐς φυλακὴν ἐποιήσατο , καὶ τοὺς τῶν Ἑλλήνων θεράποντας , καὶ ὅσοι αὐτῷ εἵποντο , δεσμίους ἔχοντες ἀπήλαυνον ἐπὶ Σπάρτην . πρῶτα μὲν Μαχουμούτης ἔχων τούς τε ἱπποδρόμους μεθ' ἑαυτοῦ καὶ τὸ τῆς Εὐρώπης στράτευμα ἤλαυνε κατὰ κράτος ἐπὶ τὴν Σπάρτην . ἐνταῦθα ἀφικόμενος τήν τε πόλιν αὐτίκα πολιορκησάμενος ὑπέλαβεν ἐντὸς τὸν ἡγεμόνα . ὁ μὲν οὖν ἡγεμὼν ἀπὸ τῆς ἐς βασιλέα ἐλπίδος καταβληθεὶς ἐπολιορκεῖτο . καὶ ὥρμητο μὲν ὡς διὰ τὴν τῆς πόλεως ἀκρόπολιν ἀναβησόμενος · μετὰ δέ , ὡς ἐπύθετο ἐν φυλακῇ ὄντα τὸν γυναικὸς ἀδελφὸν Ἀσάνην ὑπὸ βασιλέως , ὑπεχώρει τῆς πόλεως , καὶ ἐς τὸ στρατόπεδον ἀφικόμενος ἐς ὄψιν ἀφίκετο τῷ βασιλεῖ . καὶ αὐτόν τε μεγάλως ἐτίμησε βασιλεύς , καὶ παρεμυθεῖτο ὡς οὐδὲν ἀηδὲς ἐσαῦθις ἔσοιτο διὰ ταῦτα , ἄλλην δὲ χώραν ἱκανὴν εὐδαίμονα ὑπέσχετο δώσειν αὐτῷ ἀντὶ τῆς Σπάρτης . οὐδὲν μέντοι ἧττον εἶχεν αὐτὸν ἐν φυλακῇ [ ἐποιήσατο ] . ἐπί τε μὲν οὖν τὴν Σπάρτην , ἐς τὴν ὑπώρειαν τοῦ Ταϋγέτου , ᾤκηται πόλις Ἑλληνικὴ εὐδαίμων , διέχει δὲ ἀπὸ τῆς παλαιᾶς πόλεως καὶ τοῦ Εὐρώτα σταδίους ὡσεὶ ὀκτωκαίδεκα . ταύτην μὲν οὖν ὁ βασιλεὺς προσπαρειλήφει , φρουράν τε ἔφαινεν ἐν τῇ μητροπόλει , καὶ ἄρχοντα ἐπέστησε Χαμουζᾶν τὸν Ζενεβίσαν , Μαχουμούτεω θεράποντα . αὐτὸς δὲ ἐλαύνων ἐπὶ Καστρίην πόλιν , διέχουσαν ἀμφὶ τὰ ὀγδοήκοντα στάδια ἀπὸ τῆς νῦν πόλεως , ἐπολιόρκει ταύτην · οἱ γὰρ ἄνδρες τε καὶ γυναῖκες φραξάμενοι ἐν ὀχυρῷ πάνυ , καὶ θαρροῦντες τῇ χαλεπότητι τοῦ χωρίου , παρεσκευάζοντο ἀμύνεσθαι τοὺς ἐπιόντας σφίσι πολεμεῖν , τὸν βασιλέως στρατόν . οἱ μὲν οὖν νεήλυδες , ὡς ἐσημαίνετο αὐτοῖς ἡ προσβολή , προσέβαλλόν τε αὐτίκα , καὶ τὸ ἐκτὸς τεῖχος ὑπερεβάλλοντο καὶ τούς τε ἄνδρας καὶ γυναῖκας ἠνδραποδίσαντο , ἐξελόντες τὸ χωρίον τοῦτο . ἑλόντες δὲ τὴν πόλιν ἀνῄεσαν ἐπὶ τὴν ἀκρόπολιν , μετέωρόν τε οὖσαν καὶ ἀνέχουσαν ἐς ὕψος ὡσεὶ σταδίους τέσσαρας . ἡ δὲ ἄνοδος στενή τε ἦν καὶ χαλεπὴ ἀναβῆναι τῇ τε δυσχωρίᾳ καὶ προσάντης καὶ ἀνώμαλος ἐς τὰ μάλιστα , καὶ διακωλυόντων τῶν ἀνδρῶν χαλεπὰ ἦν ὑπερβῆναι καὶ ἐς τὴν ἀκρόπολιν ἀφικέσθαι . ἐνταῦθα ἐβίαζον τὴν ἄνοδον , ἀλλήλους ὑπερβαίνοντες . πολλοὶ δὲ ἐς τὴν ἄνοδον ταύτην φορᾷ ὑποφερόμενοι ὑπ' ἀλλήλων βίᾳ ἐς τὸν κρημνὸν ἐγένοντο , καὶ ἀπώλοντο τῶν νεηλύδων ὡς πλεῖστοι . οἱ δὲ ἄλλοι ὑπερέβησαν καὶ ἐγένοντο ἐν τῇ ἀκροπόλει καὶ προσέβαλλον . οἱ δὲ Ἕλληνες χρόνον ἤδη πολὺν μαχόμενοι οὐκ ἠδύναντο οἱ ἀμύνεσθαι πρὸς ἄλλους καὶ ἄλλους τῶν βασιλέως . ἀπεῖπον δή , προσῴκησαν δὲ ἐς ὁμολογίαν τῷ βασιλεῖ . τούτους μὲν οὖν , ὡς τὴν ἀκρόπολιν παρέλαβε , πάντας ἀπαγαγὼν εἰς ἕνα χῶρον κατέσφαξε , γενομένους τοὺς σύμπαντας ἐς τριακοσίους , καὶ τὸν ἄρχοντα αὐτῶν τῇ ὑστεραίᾳ χωρὶς ἔτεμε τὸ σῶμα ποιησόμενος . ἐντεῦθεν ἤλαυνε διὰ Λεονταρίου τῆς πόλεως , καὶ στρατοπεδευσάμενος , ὡς ἐπυνθάνετο πάντας εἰσενεγκαμένους γυναῖκάς τε καὶ παῖδας καὶ αὐτοὺς ἐς ἐρυμνήν τινα πόλιν Γαρδικίην καλουμένην , αὐτίκα ἐπεισπεσὼν ἐστρατοπεδεύετο . καὶ τῇ ὑστεραίᾳ προσέβαλλε μὲν ἀπὸ τῆς ἀκροπόλεως καὶ ἐτειχομάχει σὺν τοῖς νεήλυσι , τοὺς δὲ ἀζάπιδας ἐκέλευε κατὰ τοῦτο τῆς πόλεως προσβάλλειν , ᾗ βάσιμα ἦν αὐτοῖς ὑπερβῆναι . καὶ οἱ μὲν ἀζάπιδες εἰσπεσόντες αὐτίκα ὑπερέβησαν τοὺς Ἕλληνας καὶ ἐτρέψαντο , φερόμενοι δὲ ἅμα αὐτοῖς εἰσέβαλλον ἐς τὴν πόλιν , καὶ ἐφόνευον ἀφειδέστατα , παραγγείλαντος , καὶ ἄνδρας καὶ γυναῖκας καὶ ὑποζύγια καὶ κτήνη , οὐδενὸς φειδόμενοι . αὐτίκα καὶ οἱ ἐν τῇ ἀκροπόλει παρέδωκαν σφᾶς , ἐς ὁμολογίαν χωρήσαντες . Μποχάλης δ' ἦν ὁ τῆς πόλεως ἄρχων , καὶ οἱ προσήκοντες αὐτῷ . ἐνταῦθα κήρυγμα ποιησάμενος ὁ βασιλεὺς ἐς τὸ στρατόπεδον , ἀνδράποδον ὅστις ἀπήγετο , ἂν μὴ αὐτίκα ἥκῃ ἄγων , τὸ μὲν ἀνδράποδον κελεύσει ἀνελεῖν τὸν δεσπότην , μετὰ δὲ ἀναιρήσει καὶ τὸ ἀνδράποδον . μετὰ δὲ ταῦτα οὐδὲν σπανιώτερον ἦν ἐν τῷ στρατοπέδῳ ἀνδραπόδων τῶν τῆς πόλεως ταύτης · συναπήχθησαν γὰρ ἐς χιλίους μάλιστα καὶ διακοσίους . τούτους δὲ σύμπαντας ἀπάγων ἐς ἕνα χῶρον αὐτοῦ ταύτῃ διεχρήσατο , ὥστε μηδένα τῶν τῆς πόλεως Λεονταρίου προσόντων λειφθῆναι , μήτε ἄνδρα μήτε γυναῖκα . ἐπυθόμην δὲ μετὰ ταῦτα τῶν περιοίκων γενέσθαι τὰ σώματα ἀμφὶ τὰ ἑξακισχίλια , ὑποζύγια δὲ πολλαπλάσια . ταῦτα γενόμενα ὑπὸ βασιλέως ὡς ἐπυνθάνετο καὶ τὰ λοιπὰ τῆς Πελοποννήσου , αὐτίκα προσεχώρησεν ὑπὸ δέους , πρέσβεις πέμποντα ὡς βασιλέα , ἄλλα τε καὶ Σαλβάριον καὶ Ἀρκαδία , ἐπίνειον τῆς ταύτῃ χώρας , πρὸς τῇ Πύλῳ ᾠκημένη , πόλις ἐχυρωτάτη . τούτους μὲν ὡς παρέλαβε βασιλεύς , τοῖν πολέοιν τοὺς ἄνδρας τε καὶ γυναῖκας , ἐς φυλακὴν ἐποιήσατο σύμπαντας , ἐς μυρίους μάλιστα συναθροισθέντας , καὶ ὥρμητο μὲν ὡς ἀποκτενῶν , μετὰ δὲ ἔπεμπεν ἐς τὴν Βυζαντίου χώραν ἐς τὰ προάστεια ὡς οἰκήσοντας . τὸν δὲ ἡγεμόνα Δημήτριον περιῆγεν ἐνταῦθα , ἄχρι προσόδου περιελαύνων . ἔπεμπε δέ , συναινοῦντος καὶ αὐτοῦ τοῦ ἡγεμόνος , Ἰησοῦν τὸν Ἰσαακίου παραληψόμενόν τε τὴν Ἐπίδαυρον καὶ ἄξοντα τήν τε ἡγεμόνος γυναῖκα καὶ θυγατέρα , ἣν ἔφασκεν ἀγαγέσθαι ἐς γυναῖκα ἑαυτῷ βασιλεύς . ἔπεμπέ τε καὶ ἄρχοντα τῶν ἑαυτοῦ ὁ ἡγεμὼν τῶν Ἑλλήνων , πείσοντα μὲν τοὺς ἐν τῇ Ἐπιδαύρῳ παραδιδόναι τὴν πόλιν , καὶ τὴν γυναῖκα αὐτοῦ ἀπάξοντα καὶ τὴν θυγατέρα . Ἰησοῦς μὲν παραλαβὼν τοὺς Ἕλληνας ἤλαυνεν ἐς Ἐπίδαυρον · ὡς δὲ ἀφίκετο ἐπὶ τὴν πόλιν , ἐνταῦθα ὁ τῆς πόλεως ἄρχων , ἐναγόντων ἅμα καὶ τῶν ἐν τῇ πόλει , ἀφίστη ἀπὸ τοῦ ἡγεμόνος , καὶ οὐκ ἔφη παρ' αὐτῷ διδόναι τὴν πόλιν . τὴν μέντοι ἡγεμόνος Ἑλλήνων γυναῖκά τε ἅμα καὶ θυγατέρα ἐπέτρεψεν ἐξιέναι . καὶ ταύτας μέντοι , ὡς ἐξῆλθον τῆς πόλεως , παραλαβόντες ἤλαυνον ἐς τὸ στρατόπεδον . βασιλεὺς δὲ πυθόμενος ὡς ἕκαστα ἐγένετο τὰ περὶ Ἐπίδαυρον , τὴν μὲν γυναῖκα τοῦ ἡγεμόνος καὶ θυγατέρα ἐκ τῆς Πελοποννήσου εὐθὺ Βοιωτίας ὑπάγειν ἐκέλευσεν , ἐπιστήσας εὐνοῦχον τῇ θυγατρὶ τοῦ ἡγεμόνος · μετὰ δὲ ταῦτα , οὐ πολλῷ ὕστερον , καὶ αὐτὸν τὸν ἡγεμόνα ὑπάγειν ἔξω Πελοποννήσου ἐπέταξε παρὰ τὴν γυναῖκα . αὐτὸς δὲ ἤλαυνε μὲν αὐτίκα , μετὰ τὴν Γαρδικίης αἵρεσιν , ἐπὶ τὰς Οὐενετῶν πόλεις , καὶ Κορώνην ἀφίκετο ὀψόμενος . καὶ ὁ μὲν ἀμφὶ ταῦτα εἶχε · Ζάγανος δὲ ὁ τῆς Πελοποννήσου ὕπαρχος , ὡς τήν τε Ἀχαΐαν ἐπετέτραπτο καταστρέφεσθαι καὶ Ἤλιδος τὴν πλείονα χώραν καὶ τὴν ταύτῃ μεσόγαιον , παραλαβὼν τὸ Θετταλίας στράτευμα καὶ ἱπποδρόμους τοῦ βασιλέως , τήν τε Καλαβρίτων πόλιν ὑπηγάγετο , παραδόντος Δοξίεω ἄρχοντος , τῶν ἐν τοῖς Ἀλβανοῖς ἐπιφανῶν τὰ πρῶτα φερομένου . καὶ αὐτὸς μὲν αὐτίκα προσεχώρησαν καὶ οἱ προσήκοντες , τῷ Ζαγάνῳ παραδόντες τὴν πόλιν · οὓς ξύμπαντας τούτους ὕστερον βασιλέως ἐπιτάξαντος διεχρήσατο . ἐλαύνων δὲ ἐπὶ Γρεβενὸν ὀχυρὰν πόλιν , ταύτην μὲν προσέβαλλέ τε , καὶ ἐξεκρούσθη τῇ χαλεπότητι τοῦ χωρίου . ἀπόπειραν δὲ ποιούμενος τῶν ἄλλων χωρίων , Σανταμέριον πόλιν , ἐς ἣν ὡς πλεῖστοι τῶν ταύτῃ περιοίκων ὄλβιοι κατέθεντο τὸν πλοῦτον καὶ τὴν ἄλλην εὐδαιμονίαν , ὡς αὐτὸν ἐνταῦθα ἀφικόμενοι διεσώζοντο , προσφέροντες λόγους τῷ Ζαγάνῳ περὶ ξυμβιβάσεως , σπονδάς τε ἐποιοῦντο καὶ τὴν ἀκρόπολιν παρεδίδοσαν . ταύτην δὲ ὡς παρέλαβε , δόλῳ ἐξαπατήσας , τῇ ὑστεραίᾳ μενόντων τῶν ἐν τῇ πόλει κατὰ χώραν ἐπαφεὶς τὸν στρατὸν ἠνδραποδίσατο , καὶ πολλοὺς αὐτοῦ ταύτῃ διέφθειρε . ταῦτα ὡς ἠγγέλλετο καὶ ἐς τὰς ἄλλας πόλεις , ὡς οὐδὲν σφίσιν ἔτι ἔμπεδον εἴη τῶν πρὸς βασιλέα πραγμάτων , ὥρμηντο ἀμύνεσθαι ὡς ἕκαστοι ἐν ταῖς ἑαυτῶν πόλεσι , καὶ οὐδὲν ἔτι τῶν πολισμάτων ἤθελε προσχωρεῖν . καὶ ὁ μὲν Ζάγανος οὕτω πράξας τὰ μὲν τοῦ Σανταμερίου ἐδυστύχησεν οὐ πολλῷ ὕστερον καὶ ἀπέβαλε τὴν ἀρχήν . βασιλεὺς μὲν δὴ ἀπὸ Κορώνης ἐς Πύλον ἀφικόμενος ἐνταῦθα ἐστρατοπεδεύετο , ᾗπερ καὶ ὁ Θωμᾶς σὺν τῇ νηΐ · ἐς ἣν ἐμβὰς καὶ ἀναγόμενος ἐκαραδόκει , ᾗ χωρήσει τὰ Πελοποννήσου πράγματα . τούτῳ μὲν ἐπιπλέουσαι νῆες τῶν Οὐενετῶν προηγόρευον ἐντεῦθεν ἀπαλλάττεσθαι , μηδὲ ἐναντίον βασιλέως ἀνέχειν ἐπὶ τοῦ σφετέρου λιμένος . οὗτος μέν , ὡς βασιλεὺς ἐστρατοπεδεύετο , ἀπηλλάττετο ἀναγόμενος ἐς τὸ πέλαγος · οἱ δὲ Οὐενετῶν πρέσβεις ἀφικόμενοι ἐνταῦθα παρὰ βασιλέα τάς τε σπονδὰς ἐπεκύρουν σφίσι καὶ τὴν ξενίαν τε καὶ εὔνοιαν ἐνεδείκνυντο βασιλεῖ . οἱ μὲν οὖν ἱπποδρόμοι ὅμως ἐς τὴν Πύλον ἐπιδραμόντες τινὰς οὐκ ὀλίγους ἐνταῦθα τῶν ταύτῃ Ἀλβανῶν τῶν περιοίκων ἑλόντες διέφθειρον . ἐλάσαντος δὲ ἵππῳ τοῦ βασιλέως ἐπὶ Μεθώνην καὶ θεασαμένου , τινὲς τῶν τῆς πόλεως ἐπεξῆλθον ὡς ἐπὶ σπονδαῖς , καί τινες αὐτῶν διεφθάρησαν ὑπὸ τῶν βασιλέως . βασιλεὺς δὲ ἀπὸ Πύλου συσκευασάμενος τὸν μέντοι Ἑλλήνων ἡγεμόνα ἐκέλευε τὴν μεσόγαιον ὑπάγοντα εὐθὺ Βοιωτίας ἐλαύνειν , ὡς πρότερόν μοι δεδήλωται · αὐτὸς δὲ ἐπὶ Ἀχαΐδος γενόμενος , καὶ τὰ ταύτῃ χωρία παραλαβὼν παραδόντων τῶν ἀρχόντων , παρεγένετο ἐς Ἀχαΐαν , περιάγων καὶ Ἀσάνην τὸν τοῦ ἡγεμόνος γυναικὸς ἀδελφόν . ἐνταῦθα δὲ ἀφικόμενος , ὡς ἐπύθετο τὰ περὶ Σανταμέριον γενόμενα , ἐχαλέπαινε τῷ Ζαγάνῳ καὶ ἤχθετο , ὅτι διὰ τὴν ἐκείνου παράβασιν ἐς τοὺς Ἕλληνας χαλεπῶς ἂν αὐτῷ προσχωρήσειε τὰ λοιπὰ τῶν πολισμάτων . κήρυγμα δὲ ἐποιεῖτο ἀνὰ τὸ στρατόπεδον , ὥστε ἀφιέναι τὰ ἀπὸ Σανταμερίου ἀνδράποδα . ἐνταῦθα , ὅσα ἦν , ἠλευθεροῦντο , τὰ μέντοι πλείω ἔφθησαν διαβάντα ἐς τὴν Αἰτωλίαν ἀπὸ τῆς Ἀχαΐας · Ζάγανος δὲ τὰ πλείω διεβίβασεν ἀπαγόμενος οἴκαδε . τὴν μὲν οὖν Γρεβενοῦ πόλιν πέμψας Ἰησοῦν τῶν Σκοπίων ὕπαρχον παρεστήσατο · καὶ τούτων τὴν τρίτην μοῖραν ἀνδραποδισάμενος , καὶ ἐπιλεξάμενος εἴ τι καλὸν ἦν ἀνδράποδον ἐν τῇ πόλει , ἀφαιρεῖτο . καὶ πρότερον μὲν ὁ τῆς Πατρῶν πόλεως ἄρχων Ἰσακάλης τοὔνομα παρεστήσατο ἔνια τῶν περιοίκων αὐτοῦ πολισμάτων . οἱ γὰρ Ἕλληνες ὡς ᾔσθοντο βασιλέα καταστρεψάμενον τὴν μεσόγαιον καὶ διαφθείραντα ἄνδρας ὡς πλείστους τῶν πόλεων , ὥρμηντο μὲν αὐτός τις ἕκαστος φθῆναι βουλόμενος παραδοῦναι σφᾶς , πρὶν ἢ ἀφικόμενον τὸν βασιλέα ἐξελεῖν σφᾶς , τὰ μὲν ἀνδραποδισάμενον , τὰ δὲ καὶ ἐπισφάξαντα . οἱ δὲ Τοῦρκοι παρελάμβανον μὲν τὰς πόλεις , ἀπροίκους μὲν οὖν , ἐπιλεγόμενοι δὲ τὰ κάλλιστα τῶν πόλεων ἀνδράποδα ἀφῃροῦντο . καὶ τὰ μὲν αὐτοὶ ἠνδραποδίζοντο , τὰ μικρὰ τῶν πολισμάτων , τὰ δὲ μεγάλα παρελάμβανον , ἐπιλεγόμενοι τὰ κάλλιστα τῶν πόλεων σφίσιν . ὡς δὲ λύκοι ἐπὶ πρόβατα νομέων ἔρημα ἐσβαλόντες αὐταρκῶς οὐδέποτε κορέννυνται τοῦ φόνου , ἐλεεινῶς δὲ πάσχουσιν ἀπὸ τῶν θηρίων τούτων τῶν λύκων , οὕτω δὴ καὶ ἡ Πελοπόννησος ἐν τῷ τοιῷδε κάκιστα ἀπώλλυτο , διαφθειρομένη ὑπὸ τῶν βασιλέως ἀνδρῶν , οἰκτρότατα ἄλλων ἄλλῃ ἀπολλυμένων . βασιλεὺς μὲν οὖν ἀφικόμενος ἐς Πάτρας τῆς Ἀχαΐας ἐστρατοπεδεύετο , τό τε Καστριμένον πόλισμα προσεχώρησεν αὐτῷ . καὶ πρὸς Σαλμενίκην πέμπων κήρυκα ἐκέλευεν αὐτοὺς παραδοῦναι τὴν πόλιν . οἱ δὲ οὐκ ἔφασαν ἑκόντες εἶναι σφᾶς παραδοῦναι , εἰδότες ὡς ὅμοια πείσονται τοῖς ἄλλοις Ἕλλησι . ταῦτα μὲν ὡς ἀνήχθη ἐς βασιλέα , συσκευασάμενος τῇ ὑστεραίᾳ ἀφίκετο ἐπὶ τὴν Σαλμενίκην . ἔστι δὲ ἡ πόλις αὕτη ἐν ἄκρῃ , καθήκουσα ἀπὸ ὀρέων ὑψηλοτάτων , ἐρυμνὴ μὲν ἐς τὰ μάλιστα , ἀκρόπολις δ' ἀνέχει ἐπὶ πολὺ τοῦ κρημνοῦ ἀνατείνουσα . ἐς ταύτην τῶν περιοίκων Ἑλλήνων τε καὶ Ἀλβανῶν οἱ πλεῖστοι διασώζοντες αὐτοί τε καὶ αἱ γυναῖκες καὶ τὰ παιδία . βασιλεὺς οὖν ὡς ἐπέλασεν , ἐπολιόρκει τὴν πόλιν , τηλεβόλοις τε παίων τὸ τεῖχος τῆς πόλεως , ἐρυμνὸν ὂν καὶ αὐτὸ πάνυ . καὶ οἱ νεήλυδες προσέβαλλον μὲν ἐγγύτατα τοῦ τείχους , καὶ ἐπειρῶντο καὶ ἄλλῃ , ᾗ προεχώρει · οὐ μέντοι προεχώρει αὐτοῖς οὔτε ἡ τῆς πόλεως αἵρεσις οὔτε τἄλλα ἀξίως τῆς παρασκευῆς . τηλεβολίσκοις μέντοι ἐτίτρωσκον οὐκ ὀλίγους τῶν ἐν τῇ πόλει . ἡμέρας δὲ ἑπτὰ πολιορκῶν , καὶ τὸ ὕδωρ τοῦ ποταμοῦ κατασχόντων τῶν νεηλύδων , οὐ πολλῷ ὕστερον οἱ ἐν τῇ πόλει ἐν ἀπόρῳ καθεστηκότες , ὡς δίψει συνείχοντο ἀπαύστῳ , παρέδωκαν σφᾶς τῷ βασιλεῖ . τούτους μέν , ἀμφὶ τοὺς ἑξακισχιλίους ὄντας , ἐς ἀνδράποδα διελόμενος τοῖς ἀρίστοις κατὰ τὸ στρατόπεδον , ἐπιλεξάμενος παῖδας ὡσεὶ ἐννακοσίους εἰς τοὺς νεήλυδας , τοὺς ἄλλους ἀπέδοτο ἐν τῇ ἀγορᾷ . ὁ μέντοι ἐν τῇ ἀκροπόλει τῶν Ἑλλήνων ( Παλαιολόγος ἦν τοὔνομα ) λόγους τε ἐποιεῖτο , ἐφ' ᾧ παραδοίη τὴν ἀκρόπολιν , ἂν μέντοι συσκευασάμενος σταθμὸν ἕνα ἀπιὼν στρατοπεδεύοιτο . βασιλεὺς δὲ προσίετό τε τοὺς λόγους , καὶ ὁμήρους λαβὼν ἀπανέστη ἐντεῦθεν , κατιὼν δὲ ἐς τὸ Αἴγιον ἐστρατοπεδεύετο , καταλιπὼν αὐτοῦ Χαμουζᾶν τὸν Πελοποννήσου τε καὶ Θετταλίας ὕπαρχον · τοῦτον γὰρ ἐπιστήσας ἀφείλετο τὴν ἀρχὴν Ζαγάνου διὰ τὴν Σανταμερίου ἀποτυχίαν . οὗτος μέντοι ὡς κατελέλειπτο αὐτοῦ , ἐφ' ᾧ παραλαβεῖν τὴν πόλιν , διέτριβε τῇ ὑστεραίᾳ . καὶ οἱ μὲν Ἕλληνες ἀπόπειραν ποιούμενοι ἐξέλιπόν τινας τῶν ἐν τῇ ἀκροπόλει , ὥστε ἀπιέναι ἀποφερομένους τὰ ἔπιπλα σφῶν ἐς τὴν ἀντίπεραν τῆς Πελοποννήσου ἤπειρον , οἳ διενοοῦντο διαβῆναι ἐπὶ τοὺς Οὐενετούς · ἐς τοῦτο γὰρ σφίσιν ἐπεποίηντο αἱ σπονδαί . τούτους μέντοι ἐξιόντας ἐκ τῆς πόλεως καὶ παρασκευαζομένους ἀπιέναι συλλαμβάνει ὁ Χαμουζᾶς , καὶ εἰς ἀνδραπόδων λόγον ποιησάμενος ἐπέσχε τοὺς ἐν τῇ ἀκροπόλει παραδιδόναι τὴν ἀκρόπολιν . γράμματα δὲ πέμποντες ὡς βασιλέα ἀπήγγελλον τὴν τοῦ ὑπάρχου ἀγνωμοσύνην , καὶ ὡς αὐτίκα παραβαίη τὰς βασιλέως σπονδάς . πυνθανόμενος δὲ ἕκαστα τὸν μέντοι Χαμουζᾶν ἐξέλασεν ἀπὸ τῆς ἀρχῆς , Ζάγανον δὲ αὖθις ἀπέδειξε Θετταλίας τε ἅμα καὶ Πελοποννήσου ἄρχοντά τε καὶ ὕπαρχον . ἐπιτρέψας δὲ αὐτῷ ἄμφω τὼ χώρα , αὐτὸς ἤλαυνε διὰ τοῦ Φενεοῦ . ἐνταῦθα οὖν ἀφικόμενος ἔπεμπε κήρυκα ἐς τὰ πολίσματα , ὡς βασιλεὺς αὐτοῖς τῶν παρεληλυθότων συγγνώμην τε ἴσχοι , καὶ κελεύοι κατιόντας ἀπὸ τῶν πολισμάτων ἀγορὰν παρέχειν τῷ βασιλέως στρατῷ . οἱ μὲν οὖν τινες αὐτῶν ἐπείθοντο , καὶ κατιόντες ἐς τὸ στρατόπεδον συνέμισγον τοῖς Τούρκοις . βασιλεὺς δὲ συναγαγὼν τούς τε τῶν θυρῶν καὶ ἱπποδρόμων , ὅσοι παρῆσαν , ἠφίει ἐπὶ τοὺς Ἀλβανοὺς ὡς ἀναρπασομένους . οὗτοι μὲν οὖν ὅσοι ἐπείθοντο τῷ λόγῳ , ἐξαπατηθέντες οὕτω ἀπώλοντο . καὶ τά τε ὑποζύγια καὶ κτήνη τῆς χώρας ἐξελαύνοντες ἐκομίζοντο ἐπὶ Κόρινθον . ἐπὶ λόγῳ τοιῷδε ἐπέδραμε τὰ Φλιοῦντος χωρία . οἱ γὰρ ἐν τούτοις κατῳκημένοι τῶν Ἀλβανῶν , ἅτε ἐν ὀχυρῷ πάνυ ᾠκημένοι , ἦγον καὶ ἔφερον τὰ Ἑλλήνων πράγματα , καὶ τοὺς λοιποὺς τούσδε ἐς τὰ κάτω χωρία τῆς Πελοποννήσου εἶχον ἑπομένους σφίσιν , ᾗ ἂν οὗτοι ὑφηγήσαιντο ἐπὶ τὸν πόλεμον , ὥστε ἀσθενῆ ἔγνω ποιῆσαι δεῖν τὰ χωρία ταῦτα , καὶ ὡρμημένους ἐντεῦθεν τοὺς Ἀλβανοὺς νεωτερίζειν ἐς τὴν βασιλέως χώραν . καὶ τό γε πλέον τῆς ἀποβάσεως οὗτοι ἐλέγοντο ποιεῖσθαι , καὶ ἄγειν τοὺς λοιπούς , ὅποι ἂν ἐξηγήσαιντο . Ταῦτα μὲν ἐς τὴν Πελοποννήσου ἅλωσιν ἐς τοσοῦτον ἐγένετο · βασιλεὺς δὲ Ἀθήναζε ἀφικόμενος περιιὼν ἐπεσκόπει τήν τε παλαιὰν πόλιν καὶ τοὺς λιμένας . ἐξηγουμένων δέ οἱ τῶν ἐν τῇ ἀκροπόλει νεηλύδων ὡς Ἀθηναίων τινὲς συνθέμενοι προδοσίαν Φράγκῳ τῆς Βοιωτίας ἄρχοντι , πρότερον γενομένῳ Ἀθηναίων τυράννῳ , ἐς κίνδυνον ἀφίκοντο αὐτοί τε καὶ ἡ πόλις , ἐνταῦθα ἀναπεισθεὶς βασιλεὺς συλλαμβάνει δέκα τῶν ἀστῶν , ἄνδρας τοὺς ὀλβιωτέρους , καὶ ἀπαγαγὼν τούτους κατῴκισεν ἐς Βυζάντιον . κομιζόμενος μέντοι ἐπ' οἴκου καὶ πέμπων κήρυκας ἐκέλευε τὸν ἡγεμόνα Δημήτριον ὑπάγειν πρόσθεν σὺν τῇ γυναικί , καὶ αὐτὸς σχολῇ ἐπορεύετο . τῷ μέντοι ἡγεμόνι ἐπέτρεψεν Αἶνον πόλιν καὶ πρόσοδον ἀπὸ τῆς αὐτοῦ ταύτῃ ἁλικῆς καὶ ἀπὸ τῶν θυρῶν , ἐς ἑξήκοντα μυριάδας ἀργυρίου . τὸν μὲν οὖν Φράγκον τοῦ Ἀντωνίου παῖδα , παιδικά τε αὐτοῦ γενόμενον , ὡς λέγεται , καὶ παραδόντα τὴν Ἀθηναίων ἀκρόπολιν , πέμπων Ζαγάνῳ τῷ τῆς Πελοποννήσου ὑπάρχῳ ἐκέλευεν ἀνελεῖν . Ζάγανος δὲ ἐς τὴν σκηνὴν συγκαλέσας αὐτὸν ἐς ὁμιλίαν καθίστατο ἄχρι νυκτός , μετὰ δέ , ὡς ἀπιὼν ὥρμητο ἐπὶ τὴν ἑαυτοῦ σκηνήν , κελεύσαντος δὴ αὐτοῦ ταύτῃ ἀπέκτειναν . τούτου μὲν ἡ τελευτὴ οὕτως ἔσχε . βασιλεὺς δὲ κομιζόμενος ἐπ' οἴκου σχολῇ ἐπορεύετο , καὶ ἐπὶ Φερρὰς ἀφικόμενος ἡμέρας τε διέτριψεν αὐτοῦ · ἠγγέλλετο γὰρ ἀπὸ Παιόνων στρατὸν ἐλαύνειν ἐπιόντα ἐπὶ τὸν Ἴστρον . ὡς δὲ κατάδηλα ἐγένετο οὐδὲν ὄντα , παρῆν ἐς Ἀδριανούπολιν οὐ πολλῷ ὕστερον , ἅμα ἄγων καὶ τῶν Ἑλλήνων βασιλέως ἀδελφὸν Δημήτριον καὶ γυναῖκα . ἐς μὲν οὖν τὰ βασίλεια ἀφικόμενος , πέμψας τόν τε εὐνοῦχον ἀπήγαγεν ἀπὸ τῆς τοῦ ἡγεμόνος θυγατρός . Ζάγανος δὲ καταλειφθεὶς ἐν Πελοποννήσῳ , ἔχων μεθ' ἑαυτοῦ καὶ τὸ τῆς Θετταλίας στράτευμα ἄνευ τῶν ἱπποδρόμων , καθίστη περιιὼν τὰ τῆς Πελοποννήσου πράγματα , καὶ μεγάλα ἀπέφερε κέρδη , αὐτός τε καὶ οἱ τῆς Πελοποννήσου ἄρχοντες , ἀπό τε ἀνδραπόδων , ἃ κρύφα ἀποφερόμενοι διεβίβαζον ἐς Θετταλίαν , καὶ δῶρα εἰσπραττόμενος τοὺς ἐν τῇ Πελοποννήσῳ . καὶ Σαλμενίκην ἐπελαύνων ἐπολιόρκει , λόγους τε προσφέρων ἐπιεικεῖς εἰς τὴν παράδοσιν . οὗτοι μὲν οὐκ ἐπείθοντο , συνέβη δὲ ὕστερον ἀσινῆ ὑπεξελθεῖν ἐκ τῆς ἀκροπόλεως ταύτης Ἑλλήνων ἄρχοντα , ἐνιαυτὸν ἐπιμείναντα , γενναιότατα ὑποστάντα τὸν πρὸς βασιλέα πόλεμον , ὥστε Μαχουμούτην , τὸν τοῦ βασιλέως οἴκου ἡγεμόνα φάναι ἐπὶ τούτῳ τἀνδρί , ὡς ἐς Πελοπόννησον τοσαύτην χώραν ἀφικόμενος ἀνδράποδα μὲν πολλὰ εὕροιτο , ἄνδρα δὲ οὐδένα ὅτι μὴ τοῦτον . Βασιλεὺς μὲν τότε ἀμφὶ τοῖς βασιλείοις ἦν . Θωμᾶς δὲ ἐκβὰς ἐκ τῆς Πελοποννήσου , καὶ Ἐπίδαυρον παραλαβών , ἀφίκετο ἐπὶ Κέρκυραν , καὶ ἐκβαλὼν γυναῖκάς τε καὶ παῖδας ἔπλει ἐπὶ Ἰταλίαν παρὰ τὸν Ρωμαίων ἀρχιερέα , καὶ πρέσβυν ἀπὸ Κερκύρας ὡς βασιλέα ἔπεμπε , πειρώμενος , εἰ καὶ αὐτῷ χώραν ἐπιδῷ ὁποιανοῦν τῆς Εὐρώπης παράλιον , ὥστε τὴν Ἐπίδαυρον παραδοῦναι τῷ βασιλεῖ . τὸν μὲν οὖν πρέσβυν συλλαβὼν ἐν πέδαις τε ἐποιήσατο , καὶ οὐ πολλῷ ὕστερον ἀφῆκεν ἀβλαβῆ ἀπιέναι · ἀφικόμενος δὲ Θωμᾶς ὁ ἡγεμὼν παρὰ τὸν ἀρχιερέα τὴν δίαιταν εἶχεν ἐκ τούτου , ἑξακισχιλίους χρυσίου τοῦ ἔτους στατῆρας . Τοῦ δ' ἐπιγιγνομένου θέρους , ὡς τὸ ἔαρ ἐπεγένετο , ἐστρατεύετο Μεχμέτης ἐπὶ τὸν Κασταμονίης τε καὶ Σινώπης ἡγεμόνα , αἰτιασάμενος , ὅτι Χασάνῃ τῷ μακρῷ ἐπιτήδειός τε ἦν , καὶ ἐδόκει ἂν μεταστῆναι μετ' αὐτοῦ ἐπὶ τὴν Μεχμέτεω χώραν , ἐπιόντα ἅμα ἐκείνῳ στρατεύεσθαι . λέγεται μὲν δὴ καὶ ἄλλα , ὡς ὁ Ἀμάρλεω ἀδελφὸς διατρίβων ἐν ταῖς βασιλέως θύραις συνεβούλευε βασιλεῖ στρατεύεσθαι ἐπὶ τὸν ἀδελφόν . πληρώσας δὲ ναῦς , πλοῖά τε καὶ τριήρεις , ἀμφὶ τὰ πεντήκοντα καὶ ἑκατὸν κατὰ θάλασσαν , καὶ αὐτὸς διαβὰς ἐς τὴν Ἀσίαν , ἐκομίζετο πεζῇ διὰ τῆς ἠπείρου , καὶ ὁ στόλος αὐτῷ διὰ θαλάσσης ἐν χρῷ παραλαβὼν τὴν Ἀσίαν , ἐς ὃ ἀφίκετο ἐπὶ Σινώπην . καὶ ὁ βασιλεὺς στρατευσάμενος διὰ τῆς Κασταμόνης πόλεως διελαύνων ἀφίκετο ἐπὶ Σινώπην . ἔστι δ' ἡ πόλις αὕτη προκειμένη περὶ τὸν Εὔξεινον πόντον , διατείνει δὲ χερρόνησος οὖσα ἐς τὴν θάλασσαν ἐπὶ σταδίους εἴκοσι καὶ ἑπτά , καὶ παρὰ τῷ ἰσθμῷ ᾤκηται ἡ πόλις , ἐφ' ἑκάτερα ἔχουσα τὴν θάλασσαν καὶ λιμένα αὐτοφυῆ . ἡ δὲ ἐπέκεινα τῆς πόλεως ἔσω διατείνουσα χερρόνησος διήκει ἐπὶ σταδίους εἴκοσιν , ἔμπλεως δέ ἐστι παραδείσων τε καὶ δένδρων παντοδαπῶν , ἡμέρων τε καὶ ἀγρίων , Πόρδαπας ὀνομαζομένη , ἔχουσά τε ἐντὸς δορκάδια λαγωούς τε καὶ ἀλλ' ἄττα κυνηγέσιμα . ἡ δὲ πόλις ἐρυμνὴ μέν ἐστιν ἐφ' ἑκάτερα τῆς θαλάσσης ἐς τὰ μάλιστα , περικαλλεστάτη τε καὶ ὡραία · ἀπὸ δὲ τῆς ἠπείρου ἀνέχει μὲν ἡ πόλις ἐπὶ ἀκτήν τινα . ἡ δὲ ἀπὸ τῆς χερρονήσου χώρα τῆς πόλεως πεδεινή τε καὶ οἵα προσβάλλειν τῷ τείχει ὡς ῥᾷστα . Μαχουμούτης μὲν οὖν ἐλάσας ἐπὶ τὴν πόλιν , πρὶν ἢ βασιλέα ἀφικέσθαι ἐς τὸ στρατόπεδον , προσέφερε λόγους τῷ Ἰσμαήλῃ , λέγων τοιάδε . " ὦ παῖ Σκενδέρεω , σὺ μὲν γένους εἶ τῶν Τούρκων ἐπιφανοῦς , καὶ τόν γε βασιλέα οἶσθα ὡς τοῦ γένους τούτου ὢν πρός τε τοὺς πολεμίους τοῦ Μεχμέτεω ἥρωος οὐ παύεται διαπολεμῶν . τί οὖν οὐχ ἡσυχίαν ἄγων , καὶ τἀδελφῷ τῷ σῷ τὴν ἡμίσειαν ἀρχὴν ἐπιτρέπων , ἐς τὸ ἥμισυ βασιλεύειν ἐθέλεις , ἀλλ' ἀφελόμενος τὸν ἀδελφὸν τὸν σὸν σύμπασαν ἤδη τὴν ἀρχὴν διέπεις , ἐναντία βασιλέως φερόμενος ; νῦν οὖν , ὅπως τάδε ἐπὶ τὸ βέλτιον καταστῇ , ἴσθι , ἐξιὼν ἔλθε ὡς βασιλέα , σαυτὸν ἐπιτρέψων τε ἅμα καὶ τὴν ἡγεμονίαν . καὶ οὕτω σαφῶς ἴσθι ὡς οὐδὲν ἄχαρι πεισόμενος πρὸς βασιλέως , οὐδὲ τὸ ὑπερβαλεῖν χάριν τοιάνδε αὐτῷ καταθέμενος . καὶ ἔσται σοι χώρα οὐκ ἐλάττων τῆσδε τῆς σῆς χώρας , καὶ ἅμα ἐν ἀσφαλείᾳ βιοτεύων εὐδαιμονίαν μὲν ἄλυπον ἕξεις , πράγματα δὲ οὔτε πρὸς τῶν πολεμίων ἡμῖν τε καὶ σοὶ ἔσται τοῦ λοιποῦ , οὔτε πρὸς τοῦ ἀδελφοῦ ἐπιτιθεμένου σοὶ ἀεὶ καὶ ἐς τὴν ἀρχὴν ἐπιβουλεύοντος . ἴθι οὖν , αὐτὸς ἐξηγοῦ , ὁποίαν σοι ἐν τῇ Εὐρώπῃ ἀρχὴν ζητεῖς παρὰ βασιλέως , ὡς ἂν διαπράξωμαι περὶ αὐτῆς ἐς τὸν βασιλέα . " ταῦτα μὲν Μαχουμούτης ὁ Μιχαήλου ἡγεμὼν ἔλεγεν . Ἰσμαήλης δ' ὑπολαβὼν ἔλεγεν · " ἀλλ' ἐχρῆν μέν , ὦ Μαχουμούτη , ἐς τοὺς ἥρωος πολεμίους στρατευόμενον τὸν βασιλέα ἐλαύνειν , καὶ οὐκ ἐπὶ τοὺς ὁμοφύλους καὶ ὁμοπίστους · οὐ γὰρ θέμις ἄνδρα ὁμόφυλον καὶ ὑπόσπονδον , μὴ ὑπάρξαντα ἀδικίας , πρότερον καταλύειν ἐλθόντα . ἡμεῖς δὲ οὔτε ἄδικόν τι ἐς βασιλέα ἐπράξαμεν , οὔτε τὰς σπονδὰς παραβαίνομεν . εἰ δὲ ταῦτα μὲν οὖν καὶ αὐτὸς ἐντεθύμηται βασιλεύς , πρὸς δὲ Χασάνην τὸν πόλεμον ταύτην οἱ τὴν χώραν ἐθέλει γενέσθαι , φέρε ἐπιδότω ἡμῖν Φιλιππόπολιν ἀντὶ τῆσδε τῆς χώρας , ὥστε μὴ ὑπόφορον ἔχειν , ἀλλ' ἀτελῆ , καὶ χωρήσομεν ὡς βασιλέα , πιστεύοντες αὐτοῦ τῇ ἐπιεικείᾳ . ὁρᾶτε οὖν τὴν πόλιν , ὡς ἐν ὀχυρῷ πάνυ ᾠκημένη καὶ κεκοσμημένη ὅπλοις . τετρακοσίους μὲν τηλεβόλους , τηλεβολίσκους δὲ ἀμφὶ τοὺς δισχιλίους καὶ ἄνδρας ὑπὲρ τοὺς μυρίους παρέχει , ὡς ἀσφαλέστατα μὲν ἡμῖν τε αὐτοῖς ἀμύνεσθαι , καὶ τοῖς πολεμίοις ὡς ἐπιζήμια . " ταῦτα ἀκούσας ὁ Μαχουμούτης , καὶ ἡσθεὶς πάνυ τοῖς Ἰσμαήλεω λόγοις , προήλαυνεν ἐπὶ βασιλέα ὡς ἐπὶ τῇ ξυμβάσει τῆς πόλεως συνησθησόμενος βασιλεῖ . βασιλεὺς μὲν ὡς ἐπύθετο ἕκαστα τὰ ἀπὸ Ἰσμαήλεω , ἕτοιμος ἦν σπένδεσθαι , ἐφ' οἷς προΐσχετο Ἰσμαήλης αἰτῶν , καὶ τήν τε Φιλιππόπολιν παρείχετο . καὶ Ἰσμαήλης ξύμπαντα τὸν ὄλβον ἀποφερόμενος ὑπεξεχώρει ἐκ τῆς πόλεως , ἐς τὴν Εὐρώπην διακομιζόμενος ἐπὶ τὴν χώραν , ἣν αὐτῷ παρέσχε βασιλεύς . ἐνταῦθα ὡς παρέλαβε τε τὴν πόλιν ὁ βασιλεύς , καὶ Ἰσμαήλην τε ἔπεμπεν ἐς τὴν Εὐρώπην , τά τε ἄλλα , ὅσα ἐς τὴν ἀρχὴν αὐτοῦ διετέλει , προσεχώρησεν αὐτίκα τῷ βασιλεῖ , καὶ δὴ καὶ Κασταμώνη πόλις εὐδαίμων ἐρυμνή τε ἐς τὰ μάλιστα , ἐς ἣν γυναῖκά τε καὶ παῖδας ὑπεξέθετο καὶ αὐτὸς παρεσκευάζετο ἐν Σινώπῃ πολιορκησόμενος . Ἡ δὲ χώρα αὕτη τοῦ Ἰσμαήλεω ἄρχεται μὲν ἀπὸ τῆς ἐς τὸν Πόντον Ἡρακλείας πόλεως τοῦ βασιλέως , διατείνει δὲ διὰ τοῦ Πόντου ἐς τὴν Παφλαγόνων χώραν καὶ ἐπὶ τὴν Τουργούτεω χώραν , ὀλβιωτάτη δὲ οὖσα πρόσοδον ἔχει ἐς τὰς εἴκοσι μυριάδας χρυσίου τοῦ ἔτους στατῆρας . χαλκὸν δέ , ὡς καὶ ἄλλοθι μοι τοῦ λόγου , φέρει ἡ χώρα αὕτη μόνη τῶν ἐν τῇ Ἀσίᾳ , χαλκὸν δὲ κάλλιστον μετά γε τὸν Ἰβηρίας χαλκόν , ἀφ' οὗ δὴ προσῄει τῷ βασιλεῖ ἐπέτειος φόρος χρυσίου πέντε μυριάδες στατήρων . πλοῖα δὲ ἐπῆν ἐν τῷ λιμένι τῆς Σινώπης ἄλλα τε καὶ ναῦς στρογγύλη , ἣν ἐναυπηγήσατο Ἰσμαήλης , ἐνακοσίων πίθων . ταύτην μὲν οὖν ἐς Βυζάντιον ἔπεμψε , ᾗ δὴ καὶ βασιλεὺς ἐναυπηγεῖτο ναῦν μεγίστην δὴ τῶν πώποτε γενομένων νεῶν μετά γε τὴν Οὐενετῶν καὶ βασιλέως τοῦ Ταρακωνησίων Ἀλφόνσου . Ἀλφόνσος γὰρ δὴ πρῶτος ναῦν ἐναυπηγήσατο πίθων ὡς τετρακισχιλίων · καὶ ὕστερόν τε ἡ Οὐενετῶν πόλις , ἐπείτε εἰρήνη ἐγένετο σφίσι πρὸς τὸν Λιγυρίας τύραννον καὶ Ταρακώνων , ἐναυπηγήσαντο καὶ αὐτοὶ ναῦς δύο , μεγίστας δὴ ἁπασῶν τῶν γενομένων νεῶν . αἱ μὲν δὴ τοῦ Ταρακώνων βασιλέως νῆες ὑπὸ μεγέθους σφίσιν αὐταῖς ἐμπεσοῦσαι διεφθάρησαν ἐν τῷ λιμένι , καὶ οὐκ ἔφθησαν ἐκπλεῦσαί ποι ἐς πέλαγος γενόμεναι . βασιλεὺς δὲ καὶ αὐτὸς πυνθανόμενος ταῦτα ἐναυπηγεῖτο ναῦν ὡς τρισχιλίων πίθων · καὶ οὐ πολλῷ ὕστερον ὑπὸ μεγέθους τοῦ ἱστοῦ ἀπώλετο , ὅτε , καθότι ἐς τὴν ναῦν ἠνεῴχθη , καὶ ἄντλον ποιουμένη πολὺν ἐπὶ συχνόν τινα χρόνον , ὡς ἐξέχυτο ὑπὸ τετρακοσίων τεταγμένων ἐς τοῦτο , μετὰ ταῦτα κατέδυ αὐτὴ ἐν τῷ λιμένι καὶ ἠφανίσθη ὑπὸ θαλάσσης . καὶ ὁ ναύκληρος τῆς νηὸς ἀπέδρα , δείσας βασιλέα Μεχμέτην . Ἀλλὰ τοῦτο μὲν ὕστερον ἐγένετο · τότε δὲ βασιλεὺς παραλαβὼν τὴν Ἰσμαήλεω τοῦ Σκενδέρεω χώραν ἴετο ὁμόσε ἐπὶ Χασάνην τὸν μακρὸν καὶ ἐπὶ Κολχίδα , ὡς καθαιρήσων βασιλέα τῆς Τραπεζοῦντος , ὃς ἐπιτηδείως ἔχων τὸν Χασάνην καὶ συνήθης γενόμενος , καὶ μᾶλλον ὁ ἀδελφὸς αὐτοῦ βασιλεὺς Ἰωάννης , καὶ αὐτὸς βασιλεὺς Δαβὶδ ἐξέδοτο ἐς γάμον θυγατέρα Ἰωάννου καὶ Δαβὶδ ἀνεψιὰν Χασάνῃ τῷ μακρῷ . καὶ προσεδεῖτο βασιλεὺς Δαβὶδ τὸν Χασάνην διαπράξασθαι [ τὸν Χασάνην ] ἐς τὸν βασιλέα Μεχμέτην τοῦ λοιποῦ μὴ ἀπάγειν τὸν φόρον τῆς Τραπεζοῦντος πρὸς αὐτόν , ἀλλὰ ζητῶν μᾶλλον ἀποχαρίσασθαι τῷ Χασάνῃ βασιλεὺς Μεχμέτης . οἱ μὲν οὖν Χασάνεω πρέσβεις ἐς βασιλέα ἀφικόμενοι διελέγοντο μὲν καὶ ἄλλα ὑπερηφανῆ , ἐν δὲ δὴ καὶ τόδε ἠξίουν , σφίσιν ἀφεθῆναι τὸν τῆς Κολχίδος χώρας φόρον . τούτους μὲν οὖν ἀπέπεμψε βασιλεὺς ἐπαπειλήσας , ὡς τοῦ λοιποῦ εἴσονται οὐκ εἰς μακράν , ὅτου δέοι τοῦ βασιλέως προσδεῖσθαι . τότε δὴ οὖν τὰ τῆς Καππαδοκίας ἐλαύνων , καὶ διεξελαύνοντι ὅ τε παῖς αὐτῷ προσῄει ὁ πρεσβύτερος , ὁ τὴν Ἀμασίαν διαιτώμενος , δῶρα τε μεγάλα ἔφερε τῷ πατρί , καὶ προσεκύνησεν αὐτὸν ἐπὶ γῆς , ὥς γε τούτοις νομίζεται . παρεγένετο δὲ τῷ βασιλεῖ καὶ ὁ πενθερὸς αὐτοῦ Τουργούτης , οὗ τὴν θυγατέρα ἀγόμενος ὅ τε βασιλεὺς καὶ ἀρεσκόμενος ταύτῃ ἐχρῆτό τε δεύτερον , μετά γε τὰς ἐν τῷ κοιτῶνι αὐτοῦ γυναῖκας , καὶ τόν γε ἀδελφὸν τῆς γυναικός , ἐς τὰς θύρας αὐτῷ παραγενόμενον καὶ διατρίβοντα ἐν ταῖς θύραις , περιάγειν , ὅπου ἂν στρατεύηται . τότε μὲν δὴ διελαύνοντι ὑπήντα τῷ βασιλεῖ δῶρα φέρων ὡς μέγιστα . ἐπεὶ δὲ παραμειψάμενος τὴν Σεβάστειαν ἐσέβαλεν ἐς τὴν Χασάνεω χώραν , πολίχνην μὲν .... τοὔνομα ἐπιὼν παρεστήσατο . μετὰ δὲ προϊόντι ἀφικνεῖται ἐς αὐτὸν βασιλέα ἡ τοῦ Χασάνεω μήτηρ , φέρουσά τε δῶρα λαμπρὰ καὶ ὑπὲρ τοῦ παιδὸς διαπρεσβευομένη . ἐλθοῦσα δὲ ἐς ὄψιν τῷ βασιλεῖ ἔλεγε τοιάδε . " ὦ βασιλεῦ Ὀτουμάνεω Ἀμουράτεω παῖ , ἐμὲ τήνδε ἀπέστειλε Χασάνης ὁ ἐμὸς παῖς , εὐνοῶν μὲν τοῖς σοῖς πράγμασι , καὶ οὔτε ἀχθόμενος τῇ εὐδαιμονίᾳ τῇ σῇ , οὔτε ἀπαγορεύων χαρίζεσθαί σοι , ἐφ' ὅ τι ἂν αὐτῷ παραγγέλῃς . ἐγὼ δέ σοι ἀπ' ἐμαυτοῦ τάδε · δαιμόνιε ἀνδρῶν , τί οὕτω προσφέρεις ἡμῖν τοῖς ὁμοφύλοις ὑπεναντίως πόλεμον ; ἢ οὐκ οἶσθα , ὡς Παιαζήτην τὸν λαίλαπα , Ἀμουράτεω παῖδα , περὶ ταῦτα δὴ πλημμελοῦντα καὶ ἐξαμαρτόντα τὰ μέγιστα ἐς τοὺς ὁμοφύλους , ἡ δίκη φέρουσα ἐπέβαλεν αὐτῷ τὴν χεῖρα καὶ ἀπώλετο ὑπὸ βασιλέως Τεμήρεω ; καὶ σοὶ μὲν ἐς τόδε ἠπίως προσφερομένῳ τοῖς ὁμοφύλοις , καὶ οὐδενὶ κακόν τι ἀνήκεστον ἐργασαμένῳ , πολλὴν μὲν καὶ ἄφθονον τὴν εὐδαιμονίαν παρέχεται ὁ θεός , διδόντος σοι ταῦτα τοῦ ἥρωος , πολλὴν δὲ καὶ εὐδαίμονα χώραν καὶ πόλεις καὶ βασιλεῖς παρέχεται ὑποχειρίους σοι γίγνεσθαι καὶ αἰχμαλώτους . καὶ ταῦτα δὴ σὺ ἐπίστασαι , ὡς οὐκέτι δὴ ἐς τόδε ἐξυβρίσαντι ἐς τοὺς ἑαυτοῦ ἄνδρας παρέχεταί σοι καταστρέφεσθαι · ὡς ἔνιοι τὴν φύσιν τε καὶ ψυχὴν αὐθαδέστατοι καὶ ἀναιδεῖς οἴονται , ὡς δίκη οὐδαμοῦ γῆς ἀνθρώποις ἐπεξέρχεται , ἀλλ' αὐτὰ εἰκῇ χωρεῖν πέφυκε σφίσι τὰ πράγματα . μή , ἐφ' ὅ τι ἂν γένοιτο ἕκαστος τραπόμενος , τοῦτο αὐτῷ θεμιτὸν εἶναι καὶ δίκαιον , καὶ τῷ δυνατῷ τυράννῳ καὶ βασιλεῖ προχωρεῖ ἕκαστα σὺν δίκῃ ἐπιγενόμενα αὐτοῖς . ἀλλὰ θεὸς μὲν τὰς μοίρας διανειμάμενος , τήν τε φαύλην καὶ ἀγαθήν , ἐς ἄμφω ταύτας διακρίνει τοὺς τῇδε ἀνθρώπων παραγινομένους . οἷς δ' ἂν διανέμηται ἀρίστην μοῖραν , καὶ μετὰ θάνατον οὕτω δεσμούμενος τιμωρεῖταί τε ἐς τὰ μάλιστα . πέφυκε δὲ ἄλλως τὸ θεῖον , ὅτῳ ἄν τις ξυνομολογῇ , τούτῳ συντίθεσθαι · ἢν δὲ παραβαίνῃ , ἐπιτρίβεσθαι τὸ παράπαν . σὺ δὲ ἐς μέγα ἥκεις εὐδαιμονίας τῶν γε νῦν ὄντων ἀνὰ τὴν οἰκουμένην βασιλέων διὰ τὸ πείθεσθαι τῷ ἥρωϊ καὶ μὴ παραβαίνειν τὰ νομιζόμενα , καὶ τοῦ γε λοιποῦ ἄρχειν ἁπάντων ἀνθρώπων . καὶ οἷς δ' ἂν ξυντιθοῖτο ὁ ἄνθρωπος , εἴτε θεῷ εἴτε ἥρωϊ , ἐς ὃ ἂν τελευτήσῃ . πείθεσθαι ἀνάγκη . καὶ σὺ ἡμᾶς τούσδε ὁμοφύλους μὴ καλῶς ποιεῖς , δούλους ὄντας τοῦ ἥρωος , πρὸς ὃν τὰς συνθήκας ἡ μοῖρα ἐτάξατο · οὐ γὰρ περιόψεται ἡμᾶς ἐκ σοῦ περιυβριζομένους καὶ ἠδικημένους περινοστεῖν . " ταῦτα ἔλεγε . καὶ ὑπολαβὼν ὁ βασιλεὺς ἔλεγε τοιάδε · " ὦ γῦναι , ἐν δίκῃ μέντοι εἴρηταί σοι ἕκαστα · εὖ μέντοι ἐπίστασο , ὡς καὶ τῷ βασιλεῖ πλέον τι χαρίζεται ἡ συνθήκη καὶ τῷ τυράννῳ . φέρειν δὲ τοῦτο τὰ πράγματα πέφυκεν . ἢν δὲ καὶ κατὰ τοὺς ὁμοφύλους ἐξαμαρτάνων τις φαίνηται , ἀνάγκῃ ἐπὶ μαρτυρίαν τοῦτο αὐτό τις ὁδεύεται , καὶ ἐπιόντα ἀμύνεσθαι . καὶ ἡμεῖς δὲ τοῦτο ποιησάμενοι , καὶ προειπόντες αὐτῷ μὴ παρέχειν τῇ ἡμετέρᾳ χώρᾳ , οὔτε ἀπείχετο τὸ παράπαν καὶ ἐπιὼν ἐνοχλεῖν οὐκ ἐπαύετο . ὅμως τάδε ἐπιτέλλοντες τῷ σῷ υἱῷ , ἀπεχόμεθα μὲν τοῦ λοιποῦ τῆς χώρας , ἐφ' ᾧ μὴ ἐπιβῆναι ἐσαῦθις τῆς χώρας ἡμῶν καὶ μηδὲ τῷ βασιλεῖ Τραπεζοῦντος ἐπαμύνειν καὶ ὑπερμαχεῖν . " ταῦτα εἰπόντος τοῦ βασιλέως συνετίθετο αὐτίκα ἡ γυνὴ καὶ σπονδὰς ἐποιεῖτο . [ Τὸ δὲ ἐντεῦθεν ἤδη ἐπορεύετο ἐπὶ Τραπεζοῦντα καὶ κατὰ βασιλέως Δαβίδ , ὃς τελευτήσαντος τοῦ βασιλέως τοῦ ἀδελφοῦ αὐτοῦ Ἰωάννου , καὶ καταλειφθέντος αὐτῷ ἐγγόνου ἑνός , ἐπαγόμενος τοὺς Καβασιτάνους ἄρχοντας τῶν περὶ τὴν Τραπεζοῦντα Μεσοχαλδείων κατέσχε τὴν βασιλείαν καὶ ἐβασίλευεν , ἀδικήσας τὸν ἀνεψιὸν αὐτοῦ τετραετῆ ὄντα . ὁ μέντοι στόλος ἄρας ἀπὸ Σινώπης , ἐπεὶ ταύτην προεδουλώσαντο , ἐπορεύετο ἐν δεξιᾷ ἔχων τοὺς Καππάδοκας , καὶ ἀφικόμενος ἐς τὴν πόλιν Τραπεζοῦντα τά τε προάστεια ἐνέπρησε , καὶ ἐπολιόρκει τὴν πόλιν ἐπὶ ἡμέρας τριάκοντα δύο . μετὰ δὲ ταῦτα ἐπελαύνων ἐπῄει βασιλεύς . προελαύνων δὲ Μαχουμούτης ἐς Τραπεζοῦντα , καὶ αὐτοῦ που σκηνώσας ἐν τῇ λεγομένῃ Σκυλολίμνῃ , καὶ λόγους προσφέρων πρὸς τὸν αὐτοῦ ἐξάδελφον Γεώργιον πρωτοβεστιάριον , ἔλεγε πρὸς αὐτὸν εἰπεῖν τῷ βασιλεῖ Δαβὶδ τάδε · " βασιλεῖ Τραπεζοῦντος , γένους τοῦ Ἑλλήνων βασιλείου , βασιλεὺς μέγας τάδε λέγει , ὡς ὁρᾷς μὲν ὅσην χώραν διαπορευόμενος , ἐπειδὴ διεξῄει , ὥστε ἐνταῦθα γενέσθαι . ἢν οὖν αὐτίκα τὴν πόλιν παραδῷς τῷ βασιλεῖ , καὶ χώραν μέν σοι παρέχεται , ὡς καὶ τῷ Ἑλλήνων ἡγεμόνι τῆς Πελοποννήσου Δημητρίῳ εὐδαιμονίαν τε ἐδωρήσατο καὶ νήσους καὶ Αἶνον πόλιν εὐδαίμονα , καὶ ἐν ἀσφαλεῖ ὢν κάθηται εὐδαιμονῶν . ἢν δὲ μὴ πειθόμενος ἀντέχειν ἐθέλῃς , ἴσθι τήν τε πόλιν ἐξανδραποδίσαι οὐ πολλῷ ὕστερον · οὐ γὰρ ἂν ἀπαναστήσεται , μὴ ἐξελὼν πρότερον ὑμᾶς καὶ αἰσχίστῳ παραδοὺς θανάτῳ . " ταῦτα εἰπόντος τοῦ Μαχουμούτεω , ὑπολαβὼν ὁ βασιλεὺς Κολχίδος ἔλεγε τοιάδε · " ἀλλ' ἡμεῖς καὶ πρότερον τὰς βασιλέως σπονδὰς οὐ παραβαίνοντες , τόν τε ἀδελφὸν τοῦ βασιλέως πέμψαντες ἕτοιμοι ἦμεν , ἐφ' ὅ τι ἂν ἄρα κελεύοι βασιλεύς , ἴεσθαι αὐτίκα πειθόμενοι , καὶ νῦν τῷ ναυάρχῳ τοῦ βασιλέως τόδε ἐλέγομεν , ὡς ἂν μὴ τὴν χώραν κακῶς ποιοῦντες ληΐζωνται , ὡς , ἢν ἐπίῃ βασιλεύς , προσχωρήσειν αὐτῷ παρεσκευάσμεθα . " ταῦτά τε ἔλεγε , καὶ ἠξίου σπένδεσθαι αὐτῷ βασιλέα , ἐφ' ᾧ τήν τε θυγατέρα αὐτοῦ βασιλέα ἄγεσθαι καὶ χώραν αὐτῷ παρέχεσθαι , ὅσῳ ἴσην τὴν πρόσοδον αὐτοῦ τῆς χώρας ἀποδοίη τε . ταῦτα λέγων ἠξίου σπένδεσθαι . Μαχουμούτης μέν , ὡς ἐς τὸ στρατόπεδον ἀπήλαυνε βασιλεύς , ὑπήντα ἀγγέλλων τὰ παρὰ τῆς πόλεως . ἐπαρθεὶς δὲ τοῖς λόγοις τοῖσδε ὥρμητο κατὰ κράτος ἐξελεῖν τὴν πόλιν καὶ ἀνδραποδίσασθαι · ἤχθετο γάρ , ὅτι ἡ γυνὴ τοῦ βασιλέως . πρὶν ἢ ἀφικέσθαι τὸν στόλον , ἀφίκετο παρὰ τὸν ἑαυτῆς γαμβρὸν τὸν Μαμίαν προεξιοῦσα . μετὰ δὲ ταῦτα βουλευομένῳ οἱ ἐδόκει ἐς τὴν ξύμβασιν τοὺς ὅρκους ποιεῖσθαι , καὶ ἐγίνοντο οἱ ὅρκοι τοῦ βασιλέως , μετὰ δὲ καὶ τὴν πόλιν παρελάμβανον Τραπεζοῦντα οἱ τοῦ βασιλέως νεήλυδες , ὡς ἐπέταξε βασιλεύς . τὸν δὲ βασιλέα Τραπεζοῦντος ἐμβάντα ἐς τὰς ναῦς ἅμα τοῖς παισὶν αὐτοῦ καὶ τῇ θυγατρὶ καὶ συγγένεσιν αὐτοῦ , ὅσοι παρῆσαν αὐτῷ , ἐκέλευσεν ἀποπλεῖν ἐς τὸ Βυζάντιον , ὡς αὐτίκα παρεσομένου καὶ αὐτοῦ βασιλέως διὰ τῆς ἠπείρου , τὴν μὲν οὖν πόλιν ἐπέτρεψε τῷ ναυάρχῳ , τῆς Καλλιουπόλεως ὑπάρχῳ , νεήλυδάς τε καθίστη ἐς τὴν ἀκρόπολιν καὶ ἀζάπιδας ἐς τὴν πόλιν . μετὰ δὲ ταῦτα πέμψας Χιτήρη τῆς Ἀμασίας ὕπαρχον , παρεστήσατο τὰ περὶ τὴν πόλιν χωρία καὶ τὰ περὶ τὸ Μεσοχάλδειον , Καβασιτάνων ὄντα τῶν ὑπάρχων , τοῦ τε πανσεβάστου καὶ τοῦ υἱοῦ αὐτοῦ . καὶ ἕκαστα προσεχώρησεν . ὃς καὶ φυλακὴν ἐγκατέλιπεν , ἀναζεύξας διὰ τῆς ἠπείρου , καὶ ἀπήλαυνε , καὶ διὰ τῆς τῶν Τζανίδων χώρας ἐκομίζετο , χώραν ἐρυμνήν τε καὶ ἄβατον ἐς τὰ μάλιστα . γενόμενος δὲ ἐπὶ Βυζαντίου , βασιλέα μὲν αὐτοῦ ἐπέταξεν ἀπάγειν ἐς Ἀδριανούπολιν , καὶ αὐτὸς οὐ πολλῷ ὕστερον ἐκομίζετο ἐπὶ Ἀδριανούπολιν . Τραπεζοῦς μὲν οὖν οὕτως ἑάλω , καὶ ἡ τῆς Κόλχων χώρα σύμπασα ὑπὸ βασιλεῖ ἐγένετο , ἡγεμονία καὶ αὕτη Ἑλλήνων οὖσα καὶ ἐς τὰ ἤθη τε καὶ δίαιταν τετραμμένη Ἑλλήνων , ὥστε ἀναστάτους γενέσθαι ὑπὸ τοῦδε τοῦ βασιλέως οὐ πολλῷ χρόνῳ τοὺς Ἕλληνάς τε καὶ Ἑλλήνων ἡγεμόνας , πρῶτα μὲν τὴν Βυζαντίου πόλιν , μετὰ δὲ ταῦτα Πελοπόννησόν τε καὶ Τραπεζοῦντος βασιλέα καὶ χώραν αὐτήν . Ταῦτα μὲν ἐς τοσοῦτον ἐγένετο · τὴν δὲ Τραπεζοῦντα ἐς μοίρας διελόμενος , τὸ μὲν παρ' ἑαυτῷ κατεκράτησε , ποιήσας σιλικταρίους καὶ σπαχογλάνους ὕστερον ἐς τὰς θύρας αὐτοῦ , τούτους κρατήσας παρ' ἑαυτὸν ὑπηρεσίας αὐτοῦ ἕνεκα καὶ ἐς τὰ παιδικά , τὸ δὲ κατῴκισεν ἐς Βυζάντιον , καὶ τὸ ἕτερον πεποίηκεν Ἰανιτζαρίους καὶ δουλευτὰς ἐν σκευαῖς , ἐπιλεξάμενος παῖδας ὀκτακοσίους , καὶ ἐς τὴν τῶν νεηλύδων τάξιν ἐτάξατο . τὴν μέντοι θυγατέρα τοῦ βασιλέως Δαβὶδ γυναῖκα μέντοι οὐκ ἠγάγετο , μετ' οὐ πολὺ δὲ ἐς τὸν κοιτῶνα μετεπέμψατο αὐτήν , σφαγιασθέντος τοῦ βασιλέως Δαβίδ , καὶ τὸν παῖδα ἔγγονον τοῦ πρότερον βασιλέως νήπιον ὄντα εἶχε παρ' ἑαυτῷ ὁ κρατῶν . ὁ μέντοι βασιλέως παῖς ὁ νεώτερος , Γεώργιος τοὔνομα , ὡς ἐς τὴν Ἀδριανούπολιν παρών , ἐτράπετο ἐπὶ τὴν τοῦ Μεχμέτεω θρησκείαν , καὶ ἐς τὰ ἤθη γενόμενος τὰ ἐκείνων οὐ πολλῷ ὕστερον συνελήφθη ἅμα τῷ πατρὶ καὶ τοῖς ἀδελφοῖς ὑπὸ βασιλέως . καὶ γὰρ ἔπεμψε γράμματα ἡ ἀνεψιὰ τοῦ βασιλέως , ἡ τοῦ Χασάνη γυνή , καὶ μετεκαλεῖτο ἢ τὸν τοῦ βασιλέως υἱὸν ἢ τὸν ἀνεψιὸν αὐτοῦ τὸν Ἀλέξιον τὸν ἐκ Μυτιλήνης , Κομνηνὸν ὄντα . καὶ τὰ μὲν γράμματα ἐνεχείρισαν τῷ βασιλεῖ , δηλοποιοῦντα , ὅπως εἷς ἐκ τῶν υἱῶν τοῦ βασιλέως ἢ ὁ ἀνεψιὸς αὐτοῦ , ὡς εἴρηται , ἀφίξηται πρὸς τὴν Δέσποιναν , τὴν γυναῖκα τοῦ Μακροῦ Χασάνη οὖσαν . ἐνεχείρισε δὲ ταῦτα τὰ γράμματα ὁ πρωτοβεστιάριος Γεώργιος ἐπὶ τρόπῳ τάχα ἀγαθῷ , ὅπως φανήσεται ὁ βασιλεὺς εἰς πίστωσιν ἴσως ἀγαθήν , καὶ ἄλλως ἵνα μὴ ἀκουσθῇ καὶ παρ' ἄλλων , ὅπως ὁ πρωτοβεστιάριος ἔκρυψε τοῦτο , φοβούμενος τόν τε αὐθέντη τὸν μέγαν καὶ τὸν πάσιαν Μαχουμούτη , καὶ πάθῃ κακῶς ὁ πρωτοβεστιάριος παρὰ τοῦ μεγάλου αὐθέντου . καὶ διὰ τοῦτο δέδωκε καὶ τὸν χάρτην πρὸς τὸν μέγαν αὐθέντη . τὰ μὲν οὖν γράμματα δεξάμενος ὁ βασιλεὺς καὶ νόῳ λαβὼν καθίστατο ἐς ὑποψίαν , καὶ αὐτοὺς συλλαβὼν τόν τε Δαβὶδ βασιλέα καὶ τοὺς υἱοὺς αὐτοῦ σὺν τῷ ἀνεψιῷ καθεῖρξε . καὶ τὴν μὲν θυγατέρα ἐς κοιτῶνα αὐτῷ μετεπέμψατο , ἔχων δὲ αὐτοὺς ἐν πέδαις , οὐ πολλῷ ὕστερον ἀπαγαγὼν ἐς Βυζάντιον διεχρήσατο . τοὺς μέντοι παῖδας τοὺς ἀπὸ ἄστεως καὶ ἀπὸ τῶν περιοίκων χωρίων τοὺς μὲν νεήλυδας ταξάμενος κατέθετο ἐς τὸν ἑαυτοῦ κοιτῶνα , τοὺς δ' ἄλλους ἐν τοῖς ἑαυτοῦ ἐπιτηδεύμασι , τοὺς δ' ἑτέρους ἀπεχαρίσατο τοῖς υἱοῖς αὑτοῦ καὶ τοῖς ἄρχουσι . τὰς δὲ κόρας τὰς μὲν ἐν τοῖς αὑτοῦ κοιτῶσι κατέθετο , τὰς δὲ ἀπεχαρίσατο , καί τινας ἐξ αὐτῶν τοῖς υἱοῖς αὑτοῦ ἀπεστέλλετο , ἐνίας δ' ἔν τινι ὀλίγῳ καιρῷ καὶ ὑπανδρεύσατο . ]
Lemmas: ὡς δέ ἐπί Πελοπόννησος πέμπω ἀνήρ ὁ θύρα Μουάμεδ ὁ Ἀμουράτης ἀξιόω ὁ φόρος ὁ ἀποδίδωμι , φοιτάω δέ ὁ βασιλεύς ἀνήρ οὐδείς ὑγιής εὑρίσκω ὁ Ἕλλην , καί οὔτε ὁ Ἀλβανός κελεύω εἰσφέρω εἰς ὁ φόρος οὔτε ὁ Πελοποννήσιος , καί αὐτός δέ ἴδιος ὁ ἡγεμών διαφέρω σφεῖς εἰς ὁ πρᾶγμα κακοδαιμονάω , συγχωρέω μέν ὁ ἐπίτριτος φόρος ἀπάγω ἴσχω αὐτός εἰρήνη , ὡς δέ καί ἀμελέω ἀγνωμοσύνη χράω καί σκαιότης , ὁρμέω ἐπί Πελοπόννησος στρατεύω . καί Μαχμούτης μέν ὁ Μίχαηλος παῖς , ἡγεμών τε ἅμα ὁ θύρα καί στρατηγός ὁ Εὐρώπη , πέμπω ἐπί ὁ Ἴστρος , ὡς ἄν , εἰμί τίς νέος ἀπό Παίων καταλαμβάνω , ὑφίστημι τε ἀντιόομαι καί διακωλύω οὗτος ὁ χώρα βλάπτω ὁ ἑαυτοῦ ἔπειμι . οὗτος μέν παραλαμβάνω ὁ ὁ Εὐρώπη στράτευμα , εἰς ὀκτώ μυριάς , ἐλαύνω ἐπί Τριβαλλός ὁ παρά ὁ Ἴστρος χώρα νέμω . ὁρμάω δέ ἐντεῦθεν ὡς οὐδείς πυνθάνομαι νέος ἀπό Παίων , καταστρέφω ὁ Ἰλλυριός χώρα , καί πόλισμα μέν εἰμί ὁ αἱρέω κατά κράτος ἀνδραποδίζω . μετά δέ ὡς ἐπιτρέχω ὁ Ἰλλυριός χώρα , διατρίβω αὐτός οὗτος παρά ὁ Ἴστρος ἔχω ἀμφί ὁ φυλακή ὁ πόλις . οὗτος μέν οὖν ἀμφί οὗτος ἔχω διαγίγνομαι · βασιλεύς δέ παραλαμβάνω ὁ τε Ἀσιανός στράτευμα καί ἑῷος καί Εὐρώπη ὁ ἀπό Θεσσαλία τε καί Μακεδονία , καί ἔχω καί ὁ θύρα , στρατεύω ἐπί Πελοπόννησος . ὡς δέ εἰσβάλλω καί ἐντός ὁ Ἰσθμός γίγνομαι , ἐπελαύνω αὐτίκα ὁ Κόρινθος πολιορκέω . περίειμι1 δέ ἐπισκοπέω ὡς εἄν ὁ τεῖχος καθαιρέω τηλεβόλος εἰσπίπτω εἰς ὁ πόλις ἅμα ὁ στρατός . καί τηλεβόλος μέν αὐτός ποιέω καταλείπω , καί ὁ ἑῷος στρατός περικάθημαι ὁ πόλις πολιορκέω ( δοκέω γάρ αὐτός ὁ τηλεβόλος αὐτός ἐνταῦθα ποιέω , καί ὁ πόλις ἅμα ἐκπολιορκέω λιμός ) , αὐτός δέ ἐντός ὁ Πελοπόννησος γίγνομαι διά Φλειοῦς πορεύω . εἰς δέ ὁ Κόρινθος ὁ Ἕλλην οὔτε εἰσκομίζω ὁ σῖτος ὅτι μή ὀλίγος ( Λουκάνης γάρ εἰμί ἁρμοστής ὁ Λακεδαιμόνιος ἄπειμι ὁ Ἀσάνης ) οὔτε εἰς ὁ φυλακή ὁ πόλις διατίθημι ἱκανῶς , ὥστε ἀντέχω ἐπί χρόνος ὁ βασιλεύς στρατός . Ἀσάνης μέν οὖν οὖον πολύς ὕστερος , ὡς πυνθάνομαι ὁ πόλις πολιορκέω ὑπό ὁ Ἀσιανός στρατόπεδον , ἔχω περί ἑαυτοῦ ἀνήρ ἱκανός , ὁρμάω ἀπό Ναύπλιος ὁ ουενετος πόλις , καί διά θάλασσα ἐπί ὁ Κεγχρεαί λιμήν ἀφικνέομαι νύξ , λανθάνω ὁ στρατός ὁ βασιλεύς εἰσέρχομαι εἰς ὁ πόλις αὐτός τε καί ὁ ἀμφι αὐτός , καί τις βραχύς σῖτος εἰσκομίζω . βασιλεύς μέν οὖν εἰς Φλειοῦς ἀφικνέομαι Ταρσός τε ὁ Πολίχνα πολιορκέω · Δοξία δέ ὁ ὁ Φλειοῦς ὁ Ἀλβανός προΐστημι , ὁ τε ὑπό αὐτός εἰμί καί ὁ ὁ Φλειοῦς ἀνήρ εἰσφέρω εἰς τίς ἐρυμνός εἰς ὁ μάλιστα χωρίον , παρασκευάζω ὡς ἀμύνω . ὁ γάρ ὅς Ταρσός ὁ βασιλεύς παρίστημι ὁμολογία , καί παῖς λαμβάνω ὡς τριακόσιοι καί ἄρχω ἐφίστημι ὁ ἐν ὁ πόλις πρόειμι1 διά ὁ μεσόγαιος . πορεύω δέ τρέπω ἐπί ὁ πόλις , ὅς κεῖμαι ἐπί ὄρος ὑψηλός τε καί ἐρυμνός , εἰς ὅς πολύς τε ὁ Ἕλλην ἅμα καί Ἀλβανός συλλέγω παρασκευάζω ὡς πολιορκέω . καί ὕδωρ μέν οὐ χράω ἄφθονος ὁ πόλις , ὅτι μή ἐκτός ὁ πόλις , ἀπό ὅς ὑδρεύω οἴομαι καί μή ἀφαιρέω ὑπό ὁ πολέμιος , συμβάλλω ὁ χωρίον εἰς ὁ ἀμύνω ἰσχυρός ἐντεῦθεν . ὁ μέν οὖν βασιλεύς ἀπελαύνω σύν ὁ νεήλυσι ὁ τε ὕδωρ ἐπικρατέω , καί ἐκπολιορκέω ὁ πόλις . λέγω δέ ἐνταῦθα ὁ ἐν ὁ πόλις κτείνω ὁ ὑποζύγιον ὁ αἷμα φύρω τε ὁ ἄλφιτον καί ἕψω ὁ ἄρτος . ὡς δέ διψάω συνέχω ἐν ἄπορος γίγνομαι , τρέπω μέν ἐπί ὁμολογία καί πρέσβυς πέμπω ἐπί ὁμολογία . ἐνταῦθα ὀλιγωρέω ὁ ἐν ὁ πόλις περί ὁ φυλακή ὁ πόλις διά ὁ πρέσβυς , κελεύω ὁ νέηλυς εἰσπίπτω καί εἰσχέω εἰς ὁ πόλις καί κατέχω καί ὁ τε πόλις κατά κράτος ἐξαιρέω ἐξανδραποδίζω . μετά δέ οὗτος ἀφικνέομαι ἐπί Ἀκωβὴν πόλις , καί οὗτος ὑφίστημι ὁ ἐν ὁ πόλις καί οὐ ἐκλείπω , ἐπέρχομαι ὁ νέηλυς ἐπιβαίνω τε ὁ τεῖχος καί αἱρέω , αἱρέω δέ ἀνδραποδίζω καί οὗτος . μετά δέ οὗτος ἐλαύνω ἀφικνέομαι εἰς Ρουπέλης ὁ φλιάσιος Πολίχνα , εἰς ὅς Ἀλβανός τε καί Ἕλλην καταφεύγω διασῴζω αὐτός τε ἅμα καί ὁ γυνή . προσβάλλω μέν ἐνταῦθα καί ὁ προτεραῖος καί ὁ ὑστεραῖος , καί ὡς οὐ δύναμαι αἱρέω , πίπτω ἐνταῦθα οὐ ὀλίγος ὁ βασιλεύς , καί συχνός ὁ ὁ στρατόπεδον τιτρώσκω , ἀπάγω ὁ στρατός ὡς ἄπειμι . ἐπεί δέ συσκευάζω ὡς ἄπειμι , ἐνταῦθα προσφέρω λόγος ὁ βασιλεύς , συμβαίνω τε ἐθέλω καί παραδίδωμι ὁ πόλις . ὁ δέ ὡς παραλαμβάνω ὁ Πολίχνα , οὔτε ἀνδραποδίζω οὔτε ἄλλος ἀεικής ἐργάζομαι , σύν γυνή τε ἅμα καί παῖς εἰς Βυζάντιον καταπέμπω κατοικέω . ὁ τε Ἀλβανός ὁ ἐν ὁ Ταρσός παραδίδωμι σφεῖς καί ἐνταῦθα δύο αὖθις ἀποφεύγω , συντυχία τις χράω οὐ ἀγαθός , λαμβάνω οὗτος ὁ τε πούς καί χείρ κλάω , καί οὗτος ἀναιρέω κακός ὄλεθρος παραδίδωμι ἀμφί ὁ εἴκοσι . ἐντεῦθεν ἐλαύνω διά Μαντίνεια χώρα ἀφικνέομαι ἐπί Παζενίκην πόλις , καί πέμπω Καντακουζηνός , ὅς ποτός ὁ Ἀλβανός ἡγεμών αἱρέω στρατεύω ἐπί ὁ Ἕλλην · πάρειμι γάρ τότε ἐν ὁ στρατόπεδον μετάπεμπτος ὑπό βασιλεύς , ὥστε ἐπιλαμβάνω αὐτός εἰς ὁ ἐν ὁ Πελοπόννησος Ἀλβανός , μέτειμι1 τε καί λόγος ἐπιπέμπω περί προδοσία . ὡς δέ ἐνταῦθα πέμπω κελεύω προσφέρω ὁ ἐν ὁ πόλις , ὥστε προσχωρέω · πάρειμι δέ ἅμα αὐτός καί τις ὁ βασιλεύς , αἰτιάομαι παρά βασιλεύς , ὡς διά ἐκεῖνος ὅς νεῦμα χράω οὖον παραδίδωμι σφεῖς , ἄχθομαι τε συμβαίνω ὁ βασιλεύς , καί προέρχομαι ἀφίημι ὅτι ταχύς ἐκ ὁ στρατόπεδον ἐξελαύνω . ὡς δέ ἀδύνατος προσβάλλω ὁ ἔρυμα ( ἐκλείπω γάρ ὁ ἐν ὁ πόλις ἔρυμα αὐτός οὗτος , ὅτι ἐγγύς εἰμί , καταλαμβάνω τε καί διασῴζω ) συσκευάζω ἄπειμι ἐντεῦθεν , καί ὁ ὑστεραῖος τελέω εἰς ὁ Τεγεάτης χῶρος καί ἐπαυλίζομαι . ἐνταῦθα βουλεύω ἐπί ἀμφότερος , εἰμί τε εἰς Σπάρτη ἐλαύνω καί Ἐπίδαυρος . δεινός γάρ αὐτός εἴσειμι πόθος , ὁράω τε Ἐπίδαυρος καί παρίστημι πόλις ἐρυμνός πᾶς δή πόλις , ὅς ἐγώ οἶδα , εἰς οὗτος καταφεύγω ὁ ἕτερος ὁ ἡγεμών , ὁ ἕτερος εἰς ὁ Μαντίνεια ὁ Λακωνικός πρός ὁ θάλασσα εἰμί καταφεύγω σύν ὁ γυνή . καί πυνθάνομαι ὁ χώρα τραχύς τε εἰμί καί χαλεπός διαπορεύω , ἐπέχω μέν οὗτος πορεύω , συστρέφω δέ τρέπω ἐπί Μουχλής ὁ Τεγέα πόλις . προειστήκω δέ αὐτός Ἀσάνης ὁ Δημήτριος . ἐνταῦθα στρατοπεδεύω ἐν χῶρος χαλεπός τε καί δύσβατος ( ἀνέχω γάρ ὁ πόλις ἐπί ὀχυρός τε ὄρος καί ἐρυμνός οἰκέω ) παρασκευάζω μηχανή τε καί κλῖμαξ ὡς ὁ πόλις προσφέρω , καί αὐτίκα μέν ὁ ὕδωρ ἐπικρατέω , ὅς ἐκτός εἰμί ὁ πόλις , ἐπί χωρίον ἐρυμνός πάνυ . καί ὡς οὐ ἔχω ὁ ὁ πόλις ὑδρεύω , χαλεπῶς ἤδη φέρω ὁ πολιορκία , μηδέ ἀπό φρέαρ καί ὁ ἐν ὁ πόλις οὐ ἐκγίγνομαι σφεῖς ἄφθονος ὁ ὕδωρ χράω διά ὁ πλῆθος ὁ τε ἄνθρωπος ἅμα καί ὑποζύγιον . ἐπεί δέ ἐπιλίπτομαι αὐτός ἤδη ὁ ὕδωρ καί πρίν ἢ προσβάλλω ὁ τεῖχος , ἐπικηρυκεύομαι ὁ ὁ πόλις ἄρχω , καί συμβαίνω ἐπί ὅς παραδίδωμι ὁ πόλις καί αὐτός μηδείς πάσχω . βασιλεύς μέν δωρέω λεοδωρικος ὁ παῖς αὐτός , καί ἐξαιρέω αὐτός ἀπό ὁ πόλις ἐλαύνω ἐπί Κόρινθος καί ἐπί ὁ Ἀσιανός στρατόπεδον · ἤδη γάρ ὁ εἰς ὁ τηλεβόλος αὐτός παρασκευάζω καί λίθος τε ἀπό ὁ παλαιός πόλις ὁ Κόρινθος εὑρίσκω ὁ ὁ βασιλεύς ἐντέμνω ἱκανός . ὡς δέ ἐπελαύνω στρατοπεδεύω , προσφέρω μέν αὐτίκα λόγος ὁ Ασάνης ὁ βασιλεύς , καί πέμπω Ἰησοῦς ὁ ὁ Βρενέζεω παῖς , ἐλλόγιμος εἰμί ἐν ὁ στρατόπεδον καί ἑρμηνεύς τε ἅμα αὐτός , κελεύω παραδίδωμι ὁ πόλις . Ἰησοῦς μέν ἀφικνέομαι λέγω τοιόσδε · " Ασάνης καί ὁ πάρειμι Ἕλλην , βασιλεύς ὅδε πέμπω ἐγώ λέγω , ὡς σύ εἰς ὁ Ἕλλην ἥκω εἰς ὁ πρῶτος σύνεσις , καί Ἕλλην μάλιστα δή ἔμπειρος εἰμί ὁ βασιλεύς θύρα . οἶδα δέ καί σύ μᾶλλον ὁ ἄλλος , οἷος εἰμί ὁ βασιλεύς οὗτος , καί ὁ οτουμανιδηω γένος , καί ὅς εἄν ἀφικνέομαι , οὐ ἀπανίστημι , πρίν εἄν ἐκπορθέω ὁ πόλις . παρέχω οὖν σύ ἐν ὁ τοιόσδε καλῶς καταλύω πρός βασιλεύς ὁ τε πόλις ὅδε παραδίδωμι , καί χώρα , ὅς εἄν σύ αἱρέω , λαμβάνω παρά βασιλεύς ἀλλάσσω . καί εἄν οὗτος ποιέω , ἐπιτήδειος τε δή νομίζω βασιλεύς , καί ξένος ποιέω δή , ὥστε εἰς ὕστερος καταθέω χάρις αὐτός σύ τε καί ὁ παῖς . εἄν δέ μή παραδίδωμι , οἶδα μέν αὐτός , νή ὁ βασιλεύς Ψυχή , ὡς ὁ τε πόλις ἐξανδραποδίζω καί δή ὁ πέριξ κακός παραδίδωμι ὄλεθρος . " οὗτος μέν Ἰησοῦς λέγω διά ἑρμηνεύς , Ἀσάνης δέ ὑπολαμβάνω φημί " εἰμί παῖς Βρενέζεω , ἀπαγγέλλω δή ὁ βασιλεύς , ὡς ὁ τε ψυχή αὐτός οἶδα ποῦ γενναῖος εἰμί πᾶς ὁ πρότερος γίγνομαι ἀπό ὁ οτουμανος βασιλεύς , καί ὁ τε δύναμις μέγας τε εἰμί ὁ ἐν ὁ οἰκέω , πᾶς ποῦ ὁ εὕω οἶδα ὁ βασιλεύς πρᾶγμα κατάδηλος . καί οὗτος μέν συνόμνυμι τε αὐτός ὁ βασιλεύς , ὡς μέγας τε εἰμί . καί οὗτος μέν οὖν ὁ πόλις ὁράω δή ποῦ ὡς ἐν ὀχυρός ποῦ οἰκέω πᾶς δή μάλιστα πόλις , ὅς ἐγώ οἶδα . καί αὐτός ὁ ἀπό ὁ οτουμανος βασιλεύς , καί αὐτός δέ βασιλεύς , ἐκ ὅστις γε εἰς ὁ βασίλειος καθίστημι , τοιόσδε πόλις οὔτε πολιορκέω ἐξαιρέω κατά κράτος , ἀλλά οὔτε ἐκγίγνομαι ἐπί τοιόσδε πόλις ἐλαύνω . ὁράω γάρ , ὡς κύκλος ὁ πόλις ἐρυμνός τε εἰμί εἰς ὁ μάλιστα οὗτος μόνος ποιέω ὁ εἴσοδος , τειχίζω τρεῖς τε ἅμα τεῖχος ὀχυρός καί τρεῖς πύλη . εἄν μέν οὖν ὁ εἷς ἐξαιρέω τηλεβόλος , ὁ τε ἕτερος πῶς εἄν ὑπερβάλλω ; εἄν δέ καί οὗτος ὑπερβάλλω , ὑπολείπω αὖθις ὁ ἰσχυρός οὗτος . ὡς οὖν οὗτος διανοέομαι καί παρασκευάζω , εἰμί δήω ἀπόλλυμι , ὥστε ἀμύνω , οὗτος ἀπαγγέλλω ὁ βασιλεύς , ὡς μάτην εἄν εἰμί ὧδε ἔρχομαι εἰς φυλακή ὁ πόλις , εἰμί μηδέ ὁστισοῦν χαλεπός ἐπεῖδον ὁ πόλις παραδίδωμι . " οὗτος εἶπον ὁ Ἀσάνης , ὡς ὑποστρέφω Ἰησοῦς ἀπαγγέλλω ὁ βασιλεύς , αὐτίκα καταβιβάζω ὁ τηλεβόλος εἰς ὁ πύλη ὁ πόλις , ὅς δή ὁ εἰς ὁ πόλις εἴσοδος στενός γίγνομαι πρός αὐτός τε ποιέω ὁ εἴσοδος , καί τεῖχος τρεῖς ἀλλήλων οὖον πολύς διΐστημι εἰς ὁ εἴσοδος οὗτος παρέχω . καί ὁ μέν τελευταῖος τεῖχος ἀσθενής εἰμί καί οὖον πάνυ ἐχυρός κατέχω Ἀσάνης , ὥστε τρίβω τε ὁ ὁ πολιορκία χρόνος καί ὁ τηλεβόλος · οἶδα μέντοι , ὡς τελέω ἐνταῦθα οὐ ὑπομένω ὁ τεῖχος ὑπό ὁ τηλεβόλο , ἀλλά πίπτω αὐτίκα μάλα . ποιέω δέ , ὡς τρίβω ὁ πόλεμος . ἐπεί δέ παίω ὁ τηλεβολέω καταβάλλω ἐπί ἡμέρα τις ὁ ἐκτός τεῖχος , ἐν ὅς ἔξειμι ὁ Ἕλλην μάχομαι ὁ Τοῦρκος καί τις αὐτός οὗτος διαφθείρω , ἀπολείπω , ὁ δύο τεῖχος κατέχω , ὀχυρός τε εἰμί λίθος μέγας , κρατέω ὁ τεῖχος ἐπί ἡμέρα ἱκανός ἀμύνω . ὁ μέντοι τηλεβολέω καί οὗτος ὁ τεῖχος ἐπί ἡμέρα ἱκανός παίω , καί καταβάλλω μέρος οὐ ὀλίγος . ἔνθα δή ἀποτυγχάνω ὁ τεῖχος ὁ λίθος φέρω πίπτω εἰς ὁ ἀρτοκοπεῖον καί συντρίβω . μεταπίπτω δέ ὁ λίθος ἐντεῦθεν , καί εὑρίσκω ἄνθρωπος τις ἀποφέρω μετεωρίζω ὁ σάρξ τε καί ὁ ὀστέον , συντρίβω τε εἰς μικρός μέρος μυρίος καί οἷος πτερόν ὄρνις εἰκάζω οὐδέ αὐτός ἐπιγιγνώσκω ὁ σάρξ παρέχω . τοιοῦτος γάρ ὁ φορά ὁ λίθος καί δαιμόνιος τις εἰμί θαῦμα παρέχω , ἐπεί καί ἀποτυγχάνω ὁ τεῖχος καί μετεωρίζω καί διέξειμι ὁ πόλις εἰς ὁ ἐπίνειον ὁ Κόρινθος φέρω πίπτω , στάδιον μάλα ποῦ εἰς τεσσαρεσκαίδεκα παραμείβω . ἕλκω δέ ὁ λίθος ἑπτά τάλαντον . οὗτος μέν οὖν ὁ πόλις τύπτω ἐπί συχνός ἡμέρα . καί ὁ ἐν ὁ πόλις ἐπιλείπω ὁ σῖτος χαλεπῶς φέρω , καί λόγος δίδωμι ἀλλήλων , ἀφικνέομαι εἰς ὁ ὁ πόλις ἀρχιερεύς . Ἀσάνης μέν οὖν κατέχω ὁ πλῆθος , ὥστε ἀνέχω , ἀρχιερεύς δέ ὁ πόλις ἀνήρ ὁ ὁ πόλις ἀποστέλλω ὡς βασιλεύς σημαίνω τε αὐτός ὁ ἔνδεια , καί ὡς σιτίον πάνυ ὀλίγος ὑπολείπω , ὥστε ἀντέχω . οὗτος πυνθάνομαι ὁ βασιλεύς λόγος αὖθις προσφέρω , λέγω τοιόσδε . " ἐγώ παρά ὁ ἐν ὁ πόλις εὐνοέω ἀπαγγέλλω ὀλίγος πάνυ ἡμέρα ὑπολείπω σύ ὁ σιτίον . τίς οὖν κακοδαιμονάω καί οὖον παραδίδωμι ὁ πόλις ; " ἐνταῦθα , ὡς πυνθάνομαι Ἀσάνης λέγω ὁ ὁ βασιλεύς ὁ καθήκω , βουλεύω κοινός , εἴτε παραδίδωμι ὁ πόλις , εἴτε ἀνέχω ἀμύνω . ὡς δέ ἀποστρέφω ὁράω ὁ ἐν ὁ πόλις καί χαλεπῶς φέρω , ὑπόσπονδος τε ἐξέρχομαι αὐτός τε Ἀσάνης καί ὁ Λακεδαιμόνιος Λουκάνης . ἀφικνέομαι δέ εἰς λόγος ὁ βασιλεύς , σπονδή τε ἐπί ὅς αἰτέω , λέγω αὐτός ὅδε . " ἀπαγγέλλω ὁ ὑμέτερος ἡγεμών , ὡς σπονδή ποιέω ἑτοῖμος εἰμί , ἐπί ὅς ὁ χώρα , ὅσος ὁ στρατός παρεξέρχομαι , ἐμός τε εἰμί , καί φόρος ἀπάγω διά ὁ λοιπός χώρα πεντακόσιοι στατήρ , ὁ δέ ἡγεμών , ἐπί ὅς ὁ τε Αἴγιον καί Πάτραι καί ὁ περίοικος παραδίδωμι ἐγώ . εἰμί δέ μή , αὐτίκα ἅμα ἔπειμι ἐγώ γιγνώσκω . " οὗτος ὡς ἐντέλλω αὐτός , καί εἰς ὁ ἡγεμών ἀφικνέομαι περί ὁ Ταΰγετον ὁ Λακωνικός διατρίβω , ἀπαγγέλλω τε ὁ παρά βασιλεύς . καί αὐτίκα δοκέω , ὥστε μή στέρομαι ἤδη σύμπας ὁ χώρα , πρέσβυς τε πέμπω καί ἐμπεδόω ὅς ὁ σπονδή , ἐπί ὅς προτείνω βασιλεύς . πέμπω δέ πρέσβυς ὁ τε σπονδή ποιέω , καί ὁ χώρα ἀποδίδωμι ὁ βασιλεύς ὕπαρχος Ὀμάρη ( ὁ Θεσσαλία ὕπαρχος εἰμί ) , ὁ τε Αἴγιον καλαβριος Πάτραι καί ὁ περίοικος οὗτος ὁ Ἀχαΐα χώρα . ὡς δέ παραλαμβάνω ὁ πόλις καί νέηλυς καθίστημι ἐν ὁ πόλις , ὁ μέν στράτευμα αὐτός διήκω ἐπί οἶκος κομίζω , αὐτός δέ τρέπω ἐπί ὁ Ἀττικός καί ἐπί ὁ Ἀθῆναι πόλις περίειμι σκοπός ὁ τε Πειραιεύς καί ὁ λιμήν , ἀποδείκνυμι τε ὁ Ὀμάρεω ἀνδραγαθία . ὁ τε πόλις οὗτος καί ἀκρόπολις πυνθάνομαι βασιλεύς μάλιστα ὁ ἐν ὁ χώρα αὐτός πόλις ἐν γνώμη γίγνομαι , καί ὁ τε παλαιός ὁ πόλις μεγαλοπρέπεια καί κατασκευή ἄγαμαι , ἐπιλέγω " πόσος δή χάρις ὀφείλω ἐν ὁ ἡμέτερος νόμος Ὀμάρη ὁ Τουραχάνεω . " ὁ γάρ πόλις οὗτος καί ἀκρόπολις παρίστημι Ὀμάρη οὗτος τρόπος τοιόσδε . ὡς γάρ Νέριος τελευτάω , κατέχω ὁ τυραννίς ὁ γυνή αὐτός παῖς ἔχω νήπιος , καί διαπρεσβεύομαι εἰς βασιλεύς χρῆμα τε θεραπεύω ὁ βασιλεύς θύρα , καί αὐτός διατρίβω περί ὁ ἀρχή . χρόνος δέ οὖον πολύς ὕστερος νεανίας τις ὁ ουενετος ἐμπορία ἕνεκα Ἀθήναζε ἀφικνέομαι , ὁ σύγκλητος δέ ἀνήρ , ἔραμαι . καί ἔραμαι εἰς λόγος τε ἀφικάνω ὁ νεανίας , ὡς ἐν παιδιά ὁ πολύς συνδιατρίβω ὁ νεανίας , ὡς αὐτός εἰς γυνή χωρέω ἅμα ὁ ἀρχή ἐπιτρέπω ὁ πόλις ἑτοῖμος εἰμί . οὗτος δέ εἰμί αὐτός , εἄν ἀποπέμπω ὁ γυνή αὐτός τρόπος , οἷος δύναμαι , ἐπανέρχομαι Ἀθήναζε . εἰμί δέ ὁ νεανίας Πρίαμος παῖς , ὁ Ναύπλιος επιτετραμμένος παρά ουενετος . ἀπέρχομαι δέ ὁ νεανίας καί κατέχω ὁ Ἔρως , καί ἐλπίζω ὁ ὁ πόλις ἀρχή κατέχω , διαφθείρω δέ καί ὁ γυνή αὐτός , γένος εἰμί καί αὐτός συγκλητικός , διαφθείρω δέ οὗτος , ὡς εἴρω , ἐπανίημι Ἀθήναζε καί ὁ Νέριος γυνή ἄγω . ἀφικνέομαι δέ εἰς ὁ ὁ πόλις ἀρχή διαβάλλω ὑπό Ἀθηναῖος ἐν ὁ θύρα ὁ βασιλεύς . ὕστερος μέντοι , ὡς ἔχθω αὐτός ὁ Ἀθηναῖος , ἐπιτροπεύω τε ὁ παῖς φάσκω καί οὖον πολύς ὕστερος λαμβάνω ὁ παῖς ἀφικνέομαι παρά βασιλεύς . ὁ γάρ ὅς Φράγγος , Νέριος ἀδελφιδέος , ἀνεψιός δέ ὁ παῖς , διατρίβω ἐν ὁ βασιλεύς θύρα ἐπιμένω καιρός αὐτός παρά βασιλεύς ἀφικνέομαι εἰς ὁ ὁ Ἀθῆναι πόλις . βασιλεύς δέ ὡς πυνθάνομαι ὁ ἀμφί ὁ Ἔρως ὁ γυνή , ἐπιτρέπω Φράγγος , ὁ Ἀντώνιος παῖς , ὁ πόλις , καί πέμπω κελεύω δέχομαι αὐτός ὁ Ἀθηναῖος · ὁ δέ ἑτοῖμος εἰμί δέχομαι . ὁ δέ ὡς τυραννίς ἀφικνέομαι ὁ πόλις , ὁ μέντοι γυνή συλλαμβάνω κατείργω ἐν Μέγαρα , καί οὖον πολύς ὕστερος διά ὁ γάμος ὁ νεανίας διαφθείρω , ὅστις μέν τρόπος , οὐδείς αἰσθάνομαι . διά ὁ δή ἐγκαλέω ἐν ὁ ὁ βασιλεύς θύρα ὁ νεανίας , δεινός τε ποιέω ὁ ὕβρις ὁ Φράγγος ὁ βασιλεύς , καί πέμπω Ὀμάρη ὁ Τουραχάνεω παῖς σύν στράτευμα ὁ Θεσσαλία κελεύω ἔπειμι . παραλαμβάνω δέ ὁ ὁ Θεσσαλία στρατός Ὀμάρη ὁ Τουραχάνεω καί ἐπελαύνω ἴσχω μέν αὐτίκα ὁ Ἀθῆναι πόλις , μετά δέ ὁ τε ἀκρόπολις πολιορκέω ἐπί συχνός χρόνος προσκαθέζομαι . καί πειράω μέν διά ὁ προσήκω ὁ ἐν ὁ ἀκρόπολις ἀνήρ . ὡς δέ οὐδείς αὐτός προχωρέω , λόγος προσφέρω τοιόσδε · " ἵημι παῖς Ἀντώνιος , σύ οἶδα ὁ βασιλεύς οἶκος , ὡς ὅδε ὁ πόλις ἐπιτρέπω ἐπί ἱκανός χρόνος . καί ἐπεί βασιλεύς αὖθις [ παρακελεύω παραδίδωμι αὐτός ὁ πόλις , οὐ οἶδα ὅπως εἄν οὗτος ἄκων βασιλεύς κατέχω · οὐδέ γάρ πάνυ πολύς διαμένω . νῦν οὖν παρέχω σύ βασιλεύς μάλιστα διαλλάσσω ὁ χώρα τε ὁ Βοιωτία ἔχω καί ὁ Θῆβαι πόλις , ἀποφέρω δέ ὁ ὁ ἀκρόπολις ὄλβος καί ὁ σεαυτοῦ ἀφίημι , καταλείπω ὁ βασιλεύς ὁ ἀκρόπολις . " οὗτος ἀκούω ὁ νεανίας αἰτέω τε πίστις , ἐπί ὅς ἐμπεδόω αὐτός παρά βασιλεύς ὁ Βοιωτία . διαπράσσω δέ ἐν ὁ θύρα ὁ Ὀμάρεω οὗτος δή φράζω ὑπεξέρχομαι ὁ ἀκρόπολις , καί ὁ Θῆβαι πόλις σύν ὁ λοιπός Βοιωτία κατέχω δίδωμι αὐτός βασιλεύς . οὗτος μέν δή Ἀθῆναι ὑπό βασιλεύς γίγνομαι παρίστημι Ὀμάρεω . τότε δή περίειμι1 ὁ βασιλεύς καί ὁ τε ἀκρόπολις θεάομαι ἐν θαῦμα ποιέω , καί ὁ Ἀττική περίειμι1 σκοπέω τε ὁ λιμήν , ὡς εἴρω . ὁ μέντοι Ὅρκος πέμπω ἀνήρ ὁ θύρα αὐτός παραλαμβάνω ὁ ὁ Πελοπόννησος ἡγεμών , αἰτέω δέ καί ὁ θυγάτηρ ὁ ὁ Σπάρτη ἡγεμών . ὁ μέντοι Ὅρκος ποιέω ὁ ἡγεμών . Θωμᾶς δέ ὁ νέος ἀδελφός μεταμέλομαι , καί ἀπόστασις τε αὐτίκα βουλεύω ἀπό βασιλεύς . καί πρέσβυς μέν πέμπω εἰς ὁ βασιλεύς θύρα , ὅστις δή ἁλίσκομαι συμβαίνω ἐν Πάτραι καί εἰς ὁ ἀκρόπολις , ὅς κατέχω ὁ ὁ βασιλεύς νέηλυς καί ἄλλος περιφανής ὁ Τοῦρκος . καί αὐτός μετά οὗτος πολιορκέω ὑπό ὁ ὁ Θωμᾶς στρατιώτης . ὁ μέντοι ἀπόστασις βουλεύω πείθω ἅμα ὁ Λακεδαιμόνιος Λουκάνη φημί ὡς συντίθημι προδοσία ὁ ἐν Κόρινθος , ἔχω ἐλπίς παρίστημι τε αὐτός ὁ πόλις καί ἄλλος διαπράσσω ὡς ἀγαθός οὗτος ὁ λοιπός χώρα . ἐπεί δέ ἀφίστημι τε ἐκ ὁ φανερός καί πολεμέω ὁ βασιλεύς ἀκρόπολις , πειράω αἱρέω κατά κράτος , προχωρέω μέν οὐδείς αὐτός , ὅς ἐπινοέω , συναφίστημι μέντοι καί ὁ λοιπός αὐτός Πελοποννήσιος , Ἀλβανός τε ἅμα καί Ἕλλην , καί πολεμέω τε ἅμα ὁ ἀδελφός , παρακαλέω ἐπί ὁ πόλεμος , καί πολιορκέω μέν καί τις ὁ ὁ ἀδελφός πόλισμα . οὗτος μέν δή ὁ ἀπόστασις Ὀμάρεω φημί τις διαπράσσω . ἐπεί τε ταχύς πυνθάνομαι βασιλεύς , πέμπω εἰς Πελοπόννησος ἄρχω ὕπαρχος παύω Ὀμάρη ὁ ἀρχή καί αὐτός παραλαμβάνω ὁ ἀρχή αὐτός . καί διά οὗτος ὁ αἴτιος ἀφαιρέω βασιλεύς Ὀμάρη ὁ Θεσσαλία ἀρχή . Βασιλεύς δέ ἐπί ὁ Σκόπια ἀφικνέομαι πόλις διατρίβω , ἐάν τίς νέος ἀπό Παίων ἐπιγίγνομαι . Παίων γάρ μετά ὁ μαχουμουτις διατριβή συλλέγω καί ὁ Ἴστρος διαβαίνω ἐλαύνω ἐπί ὁ ὁ μαχουμουτις φυλακή , καί συμβάλλω τρέπω , καί φθείρω οὖον πολύς , ἁλίσκομαι δέ τις αὐτός καί ἀπάγω παρά βασιλεύς . βασιλεύς μέντοι ὡς πυνθάνομαι Θωμᾶς ὁ νέος ἀδελφός παραβαίνω ὁ Ὅρκος πολιορκέω ἔπειμι ὁ ἐν ὁ ἀκρόπολις βασιλεύς νέηλυς , πέμπω στράτευμα ἐπί Πελοπόννησος , ὁ τε Θεσσαλία καί Αἰτωλία , καί στρατηγός ἀποδείκνυμι Χαμουζᾶς , ὁ ἱερακοφόρος ἐπίκλη . καί ὅς λαμβάνω Ἀχμάτην ὁ ὁ Πελοπόννησος ὕπαρχος καί Ὀμάρη ὁ Τουραχάνεω , καί γαμβρός γίγνομαι ὁ ἐπί ὁ θυγάτηρ , οὗτος λαμβάνω εἰσβάλλω εἰς ὁ Πελοπόννησος , καί εἰς Πάτραι μέντοι ὁ Ἀχαΐα ἀφικνέομαι , καί ὁ ἀκρόπολις ἐλευθερόω . ὁ γάρ Ἕλλην ὡς αἰσθάνομαι ὁ βασιλεύς στρατός ἔπειμι , ἐπανίστημι τε ἐκ ὁ πολιορκία , καί εἰς ὁ Μεγαλόπολις , ὁ νῦν λέγω Λεοντάριον , συλλέγω ἐπί ὁ ἡγεμών ὡς ὁ μάχη ποιέω . ὁ μέν οὖν στρατός δίειμι διά ὁ Ἦλις χώρα ὁ παράλιος , καί ἐπί ὁ Ἰθώμη ἀφικνέομαι ἄνειμι εἰς Λεοντάριον . ἐνταῦθα Θωμᾶς συναθροίζω ὁ τε Ἀλβανός καί Ἕλλην ὁ συναφίστημι παρατάσσω ὡς εἰς μάχη . ἔνθα δή ὁ Τοῦρκος ἐπελαύνω , ὡς εἶδον ὁ ὁ Ἕλλην στράτευμα παρατάσσω ἐπί ὁ λόφος ὁ πόλις , βουλεύω μέν , εἴτε στρατοπεδεύω , εἴτε καί διελαύνω ἅπας , ὡς ἔχω , ἰθύς1 ὁ Τεγέα ἐπί Μουχλής . ιονουζω δέ ὁ ἱππόδρομος ἄρχω εἶδον ὁ Ἕλλην ὁ τάξις εἰς βάθος ποιέω ἀνακράζω " εἰμί φίλος Τοῦρκος , ἡσσάομαι ὁ Ἕλλην · οὖον γάρ οἷος τε , ὡς συντάσσω , μάχομαι αὐτός , ἀλλά δίδωμι αὐτίκα ἅμα πᾶς , ὁ ὕστερος εἰς φυγή τρέπω . οὖον γάρ κατά ὁ δάκτυλος ἀλλήλων ἐπιβοηθέω παρατάσσω , ἀλλά εἰς βάθος ὁ τάξις ποιέω παρασκευάζω ἀμύνω . " οὗτος τε ἀναβοάω ὁ ιονουζω , καί λαμβάνω ὁ ἱππόδρομος ἔθος ἐπί ὁ Ἕλλην . ὁ δέ ὕστερος δέχομαι μέν ὁ πρῶτος , μετά δέ , ὡς ἐπιγίγνομαι ὁ Τοῦρκος ἀεί πλείων , εἰς φυγή ὁρμάω . ὁ τελευταῖος δέ Ἕλλην φεύγω εἰς ὁ σφέτερος ἀναπίπτω καί οὗτος ἅμα εἰς φυγή καθίστημι · καί οὗτος ὁ τάξις εἷς ῥοπή καιρός τρέπω εἰς φυγή , ὁ τελευταῖος βιάζομαι · ἀνάγκη γάρ εἰμί ἡσσάομαι αὐτίκα μάλα καί ὁ ἄλλος οὗτος πείθω τάξις , ἀλλήλων συμπίπτω . Ἕλλην μέν οὖν ἀνά κράτος φεύγω εἰς ὁ πόλις , ὁ δέ Τοῦρκος ἔπειμι κραυγή τε καί διακελευσμός διαφθείρω εἰς διακόσιοι , καί ἐπελαύνω πολιορκέω ὁ τε ἡγεμών καί ὁ πόλις ἐπί λιμός καί λοιμός · πιέζω γάρ ὁ στρατός , ἐπεί γίγνομαι αὐτός , ἀπό ὁ ἀνδράποδον ὁ ἀπό ὁ Ἀχαΐα , καί ἀπελαύνω αὐτός ἐντεῦθεν ἐπί Μουχλής . ὁ μέντοι ιονουζω καταλείπω σύν Δημήτριος ὁ ἡγεμών . ὁ μέν οὖν Θωμᾶς αὖθις , ὡς ἄπειμι ὁ στρατός ἐπελαύνω πολιορκέω ὁ ὁ βασιλεύς νέηλυς ἐν ὁ ἀκρόπολις · βασιλεύς δέ ἐλαύνω ὁ θέρος οὗτος ἐπί σπενδεροβαινω καί ὁ ὁ Τριβαλλός χώρα . ὁ δέ ἔλασις ποιέω διά αἴτιος ὅδε . ὡς γάρ τελευτάω Ἐλεάζαρος ὁ ὁ Βούλκου παῖς , καταλιμπάνω ὁ γυνή αὐτός ἐπί θυγάτηρ εἰς ὁ ἀρχή . καί ὁ μέν ἀκρόπολις ὁ σπενδεροβαινω κατέχω οὗτος . καί ἐπιγαμία ποιέω ἐπί ὁ Ἰλλυριός βασιλεύς παῖς [ ἐπί ] ὁ θυγάτηρ διανοέομαι ὁ ἀρχή αὐτός ἔχω ὁ πόλις . ὁ μέν οὖν Τριβαλλός ὁρμάω ἐπί ὁ μαχουμουτις ἀδελφός ὁ Μιχαῆλος , ὅς παρά ὁ Τριβαλλός ἡγεμών διατρίβω , καί σφεῖς ἡγεμών αἱρέω καθίστημι τε αὐτός καί ἐπιτρέπω ὁ ὁ πόλις πρᾶγμα . ὅστε γυνή μεταπέμπω οὗτος εἰς ὁ ἀκρόπολις ἐπί ξένισις συλλαμβάνω τε αὐτός καί συνδέω ἀποπέμπω εἰς ὁ Παίων . ὁ μέντοι Μιχαῆλος ὁ Παίων λαμβάνω κατείργω . καί ὁ Τριβαλλός ὁρμάω αὖθις ἐπί βασιλεύς , καί μεταπέμπω ἅμα ὁ ὁ ἡγεμών γυνή πράσσω ὁ ὁ πόλις παράδοσις . ὁ μέν οὖν βασιλεύς , οὔπω καθίστημι εἰς ὅδε αὐτός ὁ πρᾶγμα , παρασκευάζω ἐλαύνω ἐπί σπενδεροβαινω ὡς ἐξελαύνω κατά κράτος . ὁ δέ ἐν ὁ πόλις Σπενδερόβῃ πυνθάνομαι βασιλεύς ἔπειμι σφεῖς ὑπαντάω αὐτός , ὁ κλείς φέρω κατά ὁ ὁδός . βασιλεύς μέν δή ὁ τε Τριβαλλός θεραπεύω , χώρα δωρέω καί χρῆμα ὁ πολύς , καί ὁ ὁ Ἐλεάζαρος γυνή ὑπόσπονδος ἀφίημι ἀποφέρω ὁ πλοῦτος αὐτός οἴχομαι , καί ὁ τε φρουρά σύν αὐτός παραλαμβάνω . καί ὡς αὐτός προσχωρέω ὁ πόλις , ὁρμέω μέν εἰς Πελοπόννησος στρατεύω , μετά δέ ἀφικνέομαι εἰς Βυζάντιον καί εἰς ὁ Ἀσία διαβαίνω ἐλαύνω ἐπί Ἄμαστρις ὁ Ἰανυΐων πόλιν,ἐπὶ ὁ Εὔξεινος πόντος . ὁ γάρ Ἰανύϊοι πρέσβυς πέμπω αἰτέω ὁ Γαλατία πόλις εἰμί σφεῖς , οὐδείς ἀδικέω , καί σπονδή ἔχω αὐτός . καί εἰμί προσχωρέω δέ κατά ὁ Βυζάντιον ἅλωσις , ἀξιόω αὖθις σφεῖς ἀποδίδωμι . βασιλεύς μέν οὖν ἀποκρίνω , ὡς οὔτε αὐτός ἀδικέω , οὔτε ἐλαύνω αἱρέω ὁ πόλις , ἀλλά ὁ ὁ πόλις ἄρχω ἀφικνέομαι ὡς αὐτός παραδίδωμι τε σφεῖς , ἄξιος εὕω πάσχω ὑπό βασιλεύς , καί οὗτος παραλαμβάνω ὁ πόλις οὐδείς ἀδικέω εἰμί . διά οὗτος δή ὁ πόλεμος ἀπαγγέλλω ὁ Ἰανυΐων τότε , ἐλαύνω ἐπί Ἄμαστρις πόλις ἐπί ὁ Εὔξεινος πόντος . ἐλαύνω δέ φέρω μέν χαλκός ἄπλετος ἐπί ὁ κάμηλος καί ὑποζύγιον , ἄγω δέ καί ὁ ἀπό ὁ Ἀσία στρατός . ὡς δέ ἀφικνέομαι πολιορκέω ὁ πόλις , προσχωρέω ὁ πόλις αὐτός κατά ὁμολογία . παραλαμβάνω δέ ὁ πόλις , ὁ μέν τρίτος μέρος αὐτός καταλείπω ἐν ὁ πόλις , ὁ δύο μοῖρα ἄγω ὁ πόλις εἰς Βυζάντιον κατοικίζω , καί τις ὁ παῖς αὐτός ὁ πόλις ἐξαιρέω ἑαυτοῦ κομίζω ἐπί οἶκος . ἔνθα δή αὐτός ἀγγέλλω ὁ Χασάνης πρᾶγμα χωρέω ἐπί μέγας δύναμις καί Ἐρτζιγγάνην ὁ Ἀρμένιος βασίλεια . ἀλλά οὗτος μέν ὕστερος ὁ ἔτος οὗτος γίγνομαι · βασιλεύς μέντοι ἐξελαύνω ἀπό Πελοπόννησος εἰς ὁ θύρα ἀφικνέομαι ὁ βασιλεύς ἀδελφός Τραπεζοῦς Δαβίδ , ὁ τε φόρος ἀπάγω καί ὁ σπονδή ἐμπεδέω . ὁ γάρ Κολχίς βασιλεύς λέγω μέν γίγνομαι πρότερος Βυζάντιον βασιλεύς , ὁ Κομνηνός οἰκίον , οὗτος δέ ὡς ἐκπίπτω ὁ βασίλεια , Ἰσαάκιος ὁ παῖς ὁ βασιλεύς διαφεύγω , τελευτάω ὑπό δῆμος ὁ πατήρ αὐτός διά ὁ ἔχθος ὁ πρός αὐτός , οἴχομαι ἐπί ὁ Κολχίς χώρα καί ἐπί ὁ Τραπεζοῦς . ἀφικνέομαι δέ ἐνταῦθα καθίστημι ὑπό ὁ ἐπιχώριος ἐπί ὁ ὁ Κολχίς ἡγεμονία , καί ὁ βασίλειος μεταφέρω ἐπί ὁ Τραπεζοῦς ὁ Κολχίς . καί ἀπό ὅδε βασιλεύω ἐνταῦθα εἰμί ἐπί ἐγώ διαγίγνομαι , Ἕλλην τε εἰμί ὁ γένος , καί ὁ ἦθος τε ἅμα καί ὁ φωνή προίημι Ἑλληνικός . καί ἐπιγαμία μέν ποιέω πρός τε ὁ ὅμορος βάρβαρος ὁ λευκός Ἀσπροπροβατάντας καλέω καί δή καί πρός Τεμήρεω ὑιδοῦς ὁ ἀπό τζοκιω καί Καραϊσούφεω παῖς , ὥστε μή πρᾶγμα ἔχω δηιόω ὁ χώρα ὑπό οὗτος . καί πρός τε ὁ Ἕλλην Βυζάντιον ἐπιγαμία ποιέω , ὁ τε ἄλλος , καί ὁ θυγάτηρ ἐκδίδωμι Ἀλέξιος βασιλεύς Κομνηνός Ἰωάννης ὁ βασιλεύς Βυζάντιον . [ μετά δέ οὗτος γίγνομαι τίς καί τοιοῦτος . ὡς γάρ ἐν ὑποψία γίγνομαι ὁ βασιλεύς Ἰωάννης περί ὁ μήτηρ αὐτός , ὡς ὁ πρωτοβεστιάριος συγγίγνομαι ὁ μήτηρ αὐτός ὁ Καντακουζηνή , καί πάσχω κατά θυμός οὗτος ἕνεκα , ἀποκτείνω τε ὁ πρωτοβεστιάριος , καί ὁ πατήρ αὐτός καί μήτηρ ἀποκλείω ἄμφω ἐν ὁ αὐτός κοιτών , βούλομαι ἀναιρέω καί ὁ μήτηρ . ὁ δέ ἐν ὁ πόλις ἄρχω , ἱκετεύω ὁ Ἰωάννης , ἵνα μή οὗτος γίγνομαι , ἀποπέμπω οὗτος εἰς ὁ μέρος ὁ Ἰβηρία , δυσωπέω αὐτός . ὁ κακία δέ ὁ Ἰωάννης ποιέω ὁ βασιλεύς Ἀλέξιος ὁ υἱός αὐτός ὁ δύο βασιλεύς , ὁ Σκαντάριον λέγω , καί παντρεύω αὐτός μετά ὁ θυγάτηρ ὁ ἡγεμών Μυτιλήνη γαταλιουζο , ὅς ἀποπέμπω αὐτός ἐν ὁ Μυτιλήνη . ὁ δέ βασιλεύς Ἰωάννης ἀπέρχομαι ἐν Ἰβηρία ἔχω γυνή ὁ ὁ βασιλεύς Ἀλέξανδρος θυγάτηρ . μετά δέ οὗτος ἀπέρχομαι ἐν ὁ Καφά , ἀναζητέω ἐκεῖσε τις ὁ ἔχω κάραβος , καί ἔρχομαι ἐν ὁ Τραπεζοῦς πολεμικός κατά ὁ ἴδιος πατήρ Ἀλέξιος . εὑρίσκω δέ ἐκεῖσε ιανυειμι ἄνθρωπος ἔχω κάραβος μέγας , ὅπλον παντοῖος φέρω , ὁ λέγω .... ὅς καί χειροτονέω πρωτοστράτορας . ἀρματόω οὖν ὁ κάραβος καλῶς τε καί ὡς χρή , ἔρχομαι ἐν Τραπεζοῦς κατά βασιλεύς Ἀλέξιος ὁ πατήρ αὐτός . ἐξέρχομαι οὖν ἔξω ἐν ὁ ξηρός , ἐν ὁ τοποθεσία ὁ ἅγιος Φωκᾶς . καί ἐν ὁ μονή αὐτός σκηνόω αὐτόθι , ἔχω διά μέσος καί βοηθός κρύφιος πως ὁ Καβασιτάνας , ὁ τις αὐτός προδίδωμι . ἔχω γάρ οὗτος ὁ φυλακή ὁ βασιλεύς εἰς ὁ Ἀχαντοῦ προάστειον , ὁ βασιλεύς Ἀλέξιος ἐκεῖσε καί αὐτός σκηνόω μετά ἅρμα τε καί πολεμικός , κατά ὁ Ἰωάννης συγκατατίθημι , παραχωρέω ὁ κατά Ἀλέξιος ἔλευσις , ὅς καί εὑρίσκω ὁ ὁ Ἰωάννης ἄρχω ἐν ὁ σκηνή ἀνύποπτος , καί μετά Βίας ἀποκτείνω αὐτός ἐν ὥρα μεσονύκτιος . ὁ γάρ βασιλεύς Ἰωάννης οὐ εἶπον ὅλως κτείνω ὁ πατήρ , ἀλλά μόνος ζωγρέω καί εἰς αὐτός ἄγω . ἐκεῖνος οὗτος μή φυλάζω , ἀλλά ἀποκτείνω μᾶλλον ὁ βασιλεύς Ἰωάννης ὁ πρός χάρις ποιέω δοκέω ἴσως . ὅς ὁ βασιλεύς Ἰωάννης ὕστερος ὁ μέν τυφλόω ὁ δέ χειροκοπέω , μή ἐθέλω οὗτος οὗτος ποιέω , ἀλλά πρός αὐτός μόνος ἄγω . ὁ Ἰωάννης τοίνυν καί ἀναδέχομαι . ὁ βασίλειος , τιμάω ὁ πατήρ αὐτός ὁ προσήκω τιμή , ὁ θάπτω , ὅς καί κατατίθημι ἐν ὁ ὁ θεοσκέπαστος μονή , εἰμί καί ὕστερος φέρω οὗτος ἐν ὁ μητρόπολις . μετά δέ τις χρόνος στρατεύω καί τις ζύχης ὄνομα Ἀρταβίλης κατά Τραπεζοῦς , συνάγω ἁπανταχοῦ ἀπό τε ἀνατολή καί μεσημβρία στρατός , ἀπό τε Σάμιος καί ἐκ ἄλλος τις πόλις , καί ἔρχομαι κατά αὐτός βούλομαι αἱρέω καί πορθέω οὗτος . ὁ δέ βασιλεύς Ἰωάννης συνάγω καί αὐτός στρατός διά τε ξηρός καί διά θάλασσα ἅμα ὁ πανσέβαστος καί ὁ αὐτός ἔρχομαι ἠώς ὁ ἅγιος Φωκᾶς ὁ μονή ὁ λέγω Κορδύλης . συνάγω τοίνυν ὁ πανσέβαστος ὁ τε ἴδιος καί ὁ βασιλεύς , διέρχομαι ἅμα ὁ ὁ στρατός βούλομαι θάλασσα εἰσβάλλω κατά ὁ ζύχης , ὅποι εἄν εὑρίσκω οὗτος · ὁ γάρ ζύχης Ἀρταβίλης κατέχω ὁ ὁ Μελιάρη λέγω τοποθεσία , προλαμβάνω ὁ κλεισούρα οὗτος ὁ Μελιάρη , ὁ Καπάνιον λέγω . ἔρχομαι τοίνυν ὁ ὁ πανσέβαστος καί αὐτός εὑρίσκω ὁ ζύχης προκατέχω ὁ κλεισούρα ὁ Καπανίου . ἕ καί ὁρμάω κατά ὁ ζύχης ἐπί ἐλπίς ὁ ναυτικός στρατός ἅμα , ἐπεί καί οὗτος ὁ ναυτικός στόλος εἰμί παρασκευάζω μετά ὁ πανσέβαστος δίδωμι ὁ ζύχης , οὐ ἔχω καιρός ἔγκαιρος , ἀλλά ἄνεμος βίαιος πνέω ἐν ὁ θάλασσα οὐ ἐξέρχομαι ἔξω ὁ ναυτικός εἰς βοήθεια ὁ στρατός , ἀλλά ἄλλοθεν πόθεν σκληρία γίγνομαι ἔχω κώλυμα ὁ ἐξέρχομαι ὁ ναυτικόν στρατός [ ὁ πλοῖον γίγνομαι ] . καί τότε δή ὁρμάω ὁ ὁ ζύχης κατά ὁ πανσέβαστος καί ὁ στρατός διαφθείρω τε αὐτός πανσέβαστος καί ὁ υἱός αὐτός καί ἕτερος ὡσεί τριάκοντα . καί ὁ ἕτερος φεύγω ἔρχομαι πρός ὁ βασιλεύς Ἰωάννης , ὅς φυγάς καί αὐτός γίγνομαι μετά πλοῖον ἔρχομαι ἐν Τραπεζοῦς σύναμα καί ὁ ἕτερος , ὁ μέν διά ξηρός , ὁ δέ διά θάλασσα φεύγω , κατασκηνόω ὁ ζύχης ἐν ὁ μονή ὁ ἅγιος Φωκᾶς , εἰς ὅς εἰμί κατασκηνόω ὁ βασιλεύς Ἰωάννης . ζωγρέω δέ καί πολύς ὁ ζύχης . ὅστις φονεύω ἐκ αὐτός , ἔχω καί ὁ μαυροκωνστας λέγω ζῶ , κέλλω εἰμί καί ἐξοδιαστής ὁ βασιλεύς , ὅς καί ἀποκτείνω ὁ ζύχης ἔμπροσθεν ὁ πόλις . εἶτα ποιέω ἐκεῖσε ἡμέρα τρεῖς ἀπέρχομαι ὡς πολεμέω ἐν ὁ Μεσοχαλδίῳ , ὡς ὁ πανσέβαστος οὗτος ἔχω . συμβαίνω δέ καί τοιοῦτος ἐν Τραπεζοῦς ἀκμή εἰμί ὁ ζύχης , ἐν ὁ μονή ὁ Κορδύλης . ἐν ὁ νύξ ἐκεῖνος ἔρχομαι ὁ ζύχης · ἐν αὐτός γυνή τις ὁ Ἀρμένιος φοβέω μήποτε ὁ ζύχης ἐπιλαμβάνω ὁ ἐξώκαστρον , μεταίρω ὁ βίος αὐτός εἰς ὁ μέγας κάστρον ὁ Τραπεζοῦς ὡς φυλάσσω ἐκεῖσε . τοίνυν ὁπόταν λαμβάνω ὁ βίος αὐτός καί κομίζω οὗτος ἐν ὁ κάστρον νύξ εἰμί . λεληθότως ἀνάπτω · πῦρ ἐν ὁ κρόκιον αὐτός . οὗτος δέ εἰμί ἐν ὁ μέγας κάστρον , μή οἶδα ὁ σύμπτωμα . ἀνάπτω τε μέγας ἐν ὁ οὗτος οἴκημα , καί ἐκ ἐκεῖνος καί ὁ σύνεγγυς πᾶς , ἐν ὥρα μεσονύκτιος . ὁ δέ ἐν ὁ πόλις νομίζω εἰμί προδοσία ἀπό ὁ ἐντός , ὁ πρός χάρις ὁ ζύχης , φεύγω ἁπαξάπας , ἄρχων τε ὁμοῦ καί ἄρχω , ἐγκαταλείπω μόνος ὁ βασιλεύς Ἰωάννης μετά καί τίνω μερικός , ὡσεί πεντήκοντα . διέρχομαι γοῦν ὁ βασιλεύς διά πᾶς ὁ νύξ ὁ τεῖχος ὁ πόλις καί ὁ πύλη αὐτός . ἔρχομαι τοίνυν ἐν ὁ πρωΐ καί ὁ ζύχης , ὡς εἴρω , εἰς ὁ τάχα ἐπιλαμβάνω ὁ Τραπεζοῦς · ὅς καί ἀπέρχομαι ἄπρακτος , διέρχομαι ἐν ὁ Μεσοχαλδίοις . φεύγω γοῦν ἁπαξάπας ἄρχω , ὁ μέν διά πλοῖον ὁ δέ διά ξηρός , ἐπί ἔρχομαι ὁ Ἰβηρία · ἕ καί ἔρχομαι ὕστερος , διαβαίνω ὁ ζύχης , ἐν Τραπεζοῦς ὀνειδίζω παρά ὁ βασιλεύς , γυναικωτός ἀποκαλέω αὐτός καί ἄνανδρος καί προδότης ὁ πατρίς αὐτός . ] καί οὗτος μέν γίγνομαι ἐν Τραπεζοῦς · ὁ δέ ὁ Ἀμασίας ὕπαρχος , Χιτήρης ὄνομα , στρατεύω καί ἄφνω ἐπεισπίπτω ἐν Τραπεζοῦς , ὁ τε ἐν ὁ ἀγορά καί ἐν χώρα , ὁ ἐν ὁ πόλις οὐ ὀλίγος συλλαμβάνω , εἰς δισχίλιοι ὁ πᾶς γίγνομαι . καί ἐρῆμος ἤδη εἰμί ὁ πόλις ὁ ὁ λοιμός βία καί προσδόκιμος ἁλίσκομαι , διαπράσσω χρῆμα ὁ ὁ πόλις βασιλεύς Ἰωάννης , ὥστε ὑπόφορος ἔχω ὁ πόλις Μεχμέτη ὁ βασιλεύς ὁ λοιπός , ὁ τε αἰχμάλωτος , ὅς λαμβάνω Χιτιρμπέης , ἀποδίδωμι ὁ , καί αὐτός ἡσυχία ἄγω ἀπάγω ὁ βασιλεύς φόρος , δισχίλιοι χρύσινος . ὕστερος μέντοι καί ὁ βασιλεύς Ἰωάννης ἀποστέλλω ὁ αὐτός ἀδελφός Δαυίδ δεσπότης ὡς ὁ βασιλεύς , καί ἀξιόω τε οὗτος ἐμπεδόω ὁ σπονδή , ὅς καί γίγνομαι , ἐπί φόρος χρύσινος τρισχίλιοι . ὁ δέ Ἰβηρία προσεχής εἰμί ὁ ὁ Κολχίς χώρα , καί ὁ βασιλεύς οὗτος οὐ ἀγενής . διήκω δέ ὁ χώρα ἀπό ὁ Βαθύς λέγω καί ἀπό φάσις ποταμός ἠώς Χαλτζιχί , ὁ ὁ γοργουροος αὐθεντεία καί κόριον καί Καχετίου καί τυφλισιον , σύνεγγυς εἰμί ὁ πόλις οὗτος ὁ σαμάκιον , Τοῦρκος οἰκέω ἐν αὐτός καί ἔχω Χωρὶς κάτωθεν ὁ Καχετίου πόλις ὁ ἐν παραθαλάσσιος καί ὁ Σεβαστόπολις Μιγκρελίων ὁ Δαδιάννου αὐθεντεία καί Μαμία καί Σαμανταύλα καί Γουρίας καί ὁ ἄλλος ὁ παραθαλάσσιος πόλις . ἀπό γάρ ὁ πόλις ὁ ἄνωθεν Ἰβηρία εἰμί καί ὁ Ἀλανοί ὅμορος καί ΟΥΝΟΙ καί Ἐμβοί . ὁ δέ Ἀλανοί δοκέω εἰμί ὑπό ὁ Καύκασος παρατείνω . οὗτος καί εἰς ὁ μάλιστα ἀνήρ νομίζω ὁ πολέμιος ἀγαθός , ποιέω λωρίκιον ἐξαίρετος . πολιτεύω δέ οὗτος εἰς ὁ ὁ κύριος ἐγώ Ἰησοῦς Χριστός θρησκεία , διαχράομαι δέ φωνή ἴδιος ὁ παράπαν , καί ὅπλον ἐπιτηδεύω ἀπό χαλκός , ὁ αλάνικος καλέω . Ἴβηρ δέ καί αὐτός ὅθεν μέν ἐπί ὁ χώρα ὅδε ἀφικνέομαι , εἴτε ἀπό Ἴβηρ ὁ πρός ἑσπέρα , οὐ ἔχω διασημαίνω · δοκέω δέ αὐτός ἐπί μέγας χωρέω δύναμις , καί ὄλβος κτάομαι καί πίστις ἐκ Κωνσταντῖνος πόλις παρά εἷς γυνή ἐκεῖσε διαφοιτάω πίστις εὐσεβής ἕνεκα ὁ εὐσεβής · ὅστις καί θαυματουργία ὁ Ἴβηρ καταπλήσσω μεταλλάσσω ὁ ἀσεβής αὐτός πίστις , καί Χριστιανός ἀποφαίνω ὁ ὁμολογία αὐτός . μετά δέ χρόνος πολύς ὁ Σκύθης ὁ ὅμορος αὐτός πόλεμος ἔραμαι κατά αὐτός , καί ὁ χώρα ὁ Ἴβηρ διέρχομαι δῃόω καί παντελῶς ἀφανίζω , καί ἀνδραποδίζω κατέχω αὐτός , καταφεύγω ὁ βασιλεύς εἰς ὁ ἄκρος ὁ ὄρος . ὕστερος δέ οἴχομαι ὁ Σκύθης ἐπί ὁ σφέτερος διατριβή ἐπικαταβαίνω τε εἰς ὁ χώρα , καί δασμός φέρω ὁ βασιλεύς Σκύθης γίγνομαι ἐν αὐτός βασιλεύω . μετά δέ οὗτος οὖον πολύς ὕστερος πρός τε ὁ Ἀλανοί μάχομαι , ΟΥΝΟΥΣ καί σός .... τοσόσδε ἐπίσταμαι ἐπιμιμνήσκομαι περί αὐτός . ὡς μέν οὖν ἀφικνέομαι Ἀσάνης παρά βασιλεύς πυνθάνομαι ὁ κατά ὁ Πελοπόννησος , πυνθάνομαι δέ καί παρά Ἄχμα ὁ ὁ Πελοπόννησος ὑπάρχω [ ἐν Κόρινθος διατρίβω , Δημήτριος ὁ ἡγεμών ἀφίστημι ] ἑκών ὁ ἀδελφός αὐτός κατά χώρα μένω , πολεμόω καί αὐτός ὑπό ὁ ἀδελφός , δωρέω μέν αὐτίκα αὐτός ὁ ἐν ὁ Αἰγαῖον νῆσος , Λῆμνος τε καί Ἴμβρος καί Θάσος καί Σαμοθρᾴκη . οὗτος μέντοι πρότερος , μετά ὁ Βυζάντιον αἵρεσις , παρέχω ὁ Λέσβος ὁ ἡγεμών καί Λῆμνος καί Αἶνος , ὁ Παλαμήδης δέ τύραννος Ἴμβρος . ὡς δέ αἱρέω τε ὁ Αἶνος , ἀποθνῄσκω ὁ Παλαμήδου καί ὁ παῖς αὐτός ντοριον ὁ πόλις παραλαμβάνω , ἐπελαύνω ὁ βασιλεύς αἱρέω τε ὁ Αἶνος , προσχωρέω αὐτός ὁ ἐν ὁ πόλις αὐτίκα . πέμπω τε ιονουζω ὁ ὁ καλλιουπολις ὕπαρχος , παραλαμβάνω ὁ νῆσος . ὁ μέν Ἴμβρος αὐτίκα προσχωρέω καί ὁ Λῆμνος καί φρουρά βασιλεύς ἀφικνέομαι εἰς ὁ νῆσος . μετά δέ πυνθάνομαι ὁ Τοῦρκος ὁ ἀπό ὁ Ἰταλία στόλος ἅμα ὁ καρδινάλης ἀφικνέομαι , προσδόκιμος δέ καί ἄλλος ἀφικνέομαι ἀπό Ἰταλία , ὁ μέν φρουρά ἀναχωρέω , Τοῦρκος δέ ἀνήρ ἐπί-τροπεύω ὁ νῆσος . Λῆμνος μέν , ὡς ἐπιπλέω σφεῖς ὁ στόλος , προσχωρέω , καί ὁ Ἴμβρος ποιέω παραπλήσιος , καί ὁ Θάσος ἔτι καί Σαμοθρᾴκη . οὖον πολύς δέ ὕστερος οἴχομαι ὁ στόλος εἰς Ῥόδος , Ἰσμαήλης ὕπαρχος καθίστημι ὑπό βασιλεύς ἄρτι , ἐπιπλέω ὁ τε Ἴμβρος καί Λῆμνος παρίστημι , καί ὁ ἐν αὐτός ἀνήρ ὁ Ἰταλός συλλαμβάνω ἀποπέμπω ὡς βασιλεύς . οὗτος μέν οὖν ὡς ἀπάγω , διά-χράω2 πᾶς βασιλεύς , διατρίβω ἐν φιλιπποπολις · ὑπεκχωρέω γάρ ἐκ ὁ βασίλειος διά ὁ λοιμός τότε ἐπιγίγνομαι μέγας . Θάσος δέ καί Σαμοθρᾴκη οὖον προσχωρέω , ἀγνωμοσύνη χράω . καί ὡς οὖον πολύς ὕστερος ζάγανος ἀπαλλάσσω τε Ἰσμαήλην καί καθίστημι εἰς ὁ καλλιουπολις ἀρχή , ἐπιπλέω Σαμοθρᾴκη τε καί Θάσος ἐξαιρέω ἀνδραποδίζω . καί οὗτος μέν κατοικίζω βασιλεύς εἰς ὁ Βυζάντιον · ὁ δέ νῆσος , καί ὅσος εἰς ὁ ἄκρος ὁ ὄρος διαφεύγω μή ἀνδραποδίζω ..... Ἀσάνης δέ λαμβάνω ὁ στρατός ὡς εἰσβάλλω εἰς ὁ Πελοπόννησος , καί Θωμᾶς περί Λεοντάριον τρέπω τε ὁ στρατός , καί συνελαύνω πολιορκέω μέν ἐπί βραχύς , πιέζω δέ ἀναχωρέω , αὖθις ἄνειμι παρά βασιλεύς , ἐπικουρία δήω . συμφέρω δέ καί μετά Ὀμάρεω ὁ Θεσσαλία ὑπάρχω , στασιάζω διά διαφορά , ἀφικνέομαι ἀναβαίνω τε παρά βασιλεύς , καί οὖον πολύς ὕστερος ἡμέρα Ὀμάρη βασιλεύς ἀφαιρέω ὁ ἀρχή ἐπιτρέπω ζάγανος ὁ τότε καλλιουπολις ὕπαρχος . ζάγανος δέ οὗτος , ἀνήρ εὐδοκιμέω ἐν τε ἄλλος καί Μορεζίνης , ὁ εἰς ὁ κατά ἐγώ θάλασσα ὁ πρῶτος ὁ λῃστής φέρω , αἱρέω αὐτός τε καί ὁ τριήρης , γίγνομαι αὐτός οὐ ἥκιστος τε ἐν οὗτος [ ἐν ὅδε ] εὐδοκιμέω . οὗτος μέν οὖν ὡς παραλαμβάνω ὁ Θεσσαλία καί Πελοπόννησος ὑπό βασιλεύς , εἰσβάλλω εἰς ὁ Ἀχαΐα , καί ἀπανίστημι ὁ Ἑλληνικός στράτευμα ἔπειμι ὁ Ζαγάνου , ὡς πολιορκέω ὁ ἀκρόπολις . καί Ἰταλός δέ , ὅς μεταπέμπω Θωμᾶς , πάρειμι αὐτός τιμωρέω ὁ Ἕλλην , ἀπό Μεδιόλανον παραγίγνομαι εἰς συμμαχία ὁ Ἕλλην . ὁ μέν οὖν Ἕλλην παρασκευάζω τηλεβόλος παίω ὁ ἀκρόπολις , οὐδείς μέντοι διαπράσσω , οὔτε τηλεβολιστής πάρειμι σφεῖς ἀγαθός οὔτε παρασκευή εἰς ὁ πολιορκία . ὁ μέν οὖν Ἀχαιός ἀείρω ἀπό ὁ πόλις εἰς Ναύπακτος ἐνταῦθα διατρίβω , Θωμᾶς δέ ὁ ἡγεμών ἐπέρχομαι ὁ Λακωνικός καταστρέφω καί Καλαμάτης πόλις ὁ ἐν Μεσσήνη . Μαντίνεια πολιορκέω , καί οὐδείς αὐτός προχωρέω εἰς ὁ ὁ πόλις αἵρεσις , πρεσβεία δέ πέμπω ὡς βασιλεύς πειράω ὁ βασιλεύς γνώμη , εἰμί εἰρήνη αὐτός ποιέω . ἔνθα δή βασιλεύς , ὡς ἀγγελία ἀφικνέομαι αὐτός ἀπό ὁ Ἀσία περί Χασάνης ὁ μακρός , ὁρμέω μέν εἰς σπονδή ὁ ἡγεμών οὗτος , ὥστε ἐπί Χασανήν στρατεύω καί ἐπί Ἰσμαήλην ὁ Σινώπη ἡγεμών , ἐπιτηδείως ἔχω πρός Χασανήν ὁ μακρός , ἐπαγγέλλω δέ σπονδή ἐπί ὅς ἀπάγω ὁ στρατός ἀπό ὁ βασιλεύς ἀκρόπολις , καί ἀποδίδωμι ὁ , ὅσος ἀφαιρέω ὁ πόλισμα , φόρος δέ ἀπάγω αὐτίκα εἰς τρισχίλιοι στατήρ , πάρειμι δέ ἐντός ἡμέρα εἴκοσι , ἐπάν εἰς Κόρινθος παραγίγνομαι ὁ βασιλεύς ὁ πρέσβυς . οὗτος ὡς ἀγγέλλω ὁ ἡγεμών , παρασκευάζω εἶμι εἰς ὁ παραγγέλλω ὑπό βασιλεύς . ἐπεί δέ ἀγνωμοσύνη χράω ὁ ὑπήκοος οὐ ἔχω ὁ χρύσινος ἀπάγω , εἰμί τε ἐνταῦθα ὁ βασιλεύς μέγας θυμόω . ὁ μέντοι εἰς Ἀσία ἔλασις ἐπί Χασανήν ἀναβάλλω εἰς ὁ ἔπειμι2 ἔτος , αὐτός δέ στέλλω ἐπί Πελοπόννησος . ἐπεί δέ εἰς Κόρινθος παραγίγνομαι εἰσβάλλω , πάρειμι Ἀσάνης ἀπό Δημήτριος ὁ ἡγεμών , ἐπί ὁ πολέμιος ἀπάγω ὁ βασιλεύς στρατός . ὡς δέ εἰς Τεγέα ἀφικνέομαι , ἐνταῦθα ὁ μέν Ἀσάνης εἰς φυλακή ποιέω , καί ὁ ὁ Ἕλλην θεράπων , καί ὅσος αὐτός ἕπω , δέσμιος ἔχω ἀπελαύνω ἐπί Σπάρτη . πρῶτος μέν μαχουμουος ἔχω ὁ τε ἱππόδρομος μετά ἑαυτοῦ καί ὁ ὁ Εὐρώπη στράτευμα ἐλαύνω κατά κράτος ἐπί ὁ Σπάρτη . ἐνταῦθα ἀφικνέομαι ὁ τε πόλις αὐτίκα πολιορκέω ὑπολαμβάνω ἐντός ὁ ἡγεμών . ὁ μέν οὖν ἡγεμών ἀπό ὁ εἰς βασιλεύς ἐλπίς καταβάλλω πολιορκέω . καί ὁρμέω μέν ὡς διά ὁ ὁ πόλις ἀκρόπολις ἀναβαίνω · μετά δέ , ὡς πυνθάνομαι ἐν φυλακή εἰμί ὁ γυνή ἀδελφός Ἀσάνης ὑπό βασιλεύς , ὑποχωρέω ὁ πόλις , καί εἰς ὁ στρατόπεδον ἀφικνέομαι εἰς ὄψις ἀφικνέομαι ὁ βασιλεύς . καί αὐτός τε μέγας τιμάω βασιλεύς , καί παραμυθέομαι ὡς οὐδείς ἀηδής εἰσαῦθις εἰμί διά οὗτος , ἄλλος δέ χώρα ἱκανός εὐδαίμων ὑπισχνέομαι δίδωμι αὐτός ἀντί ὁ Σπάρτη . οὐδείς μέντοι κακός ἔχω αὐτός ἐν φυλακή [ ποιέω ] . ἐπί τε μέν οὖν ὁ Σπάρτη , εἰς ὁ ὑπώρεια ὁ Ταΰγετον , οἰκέω πόλις Ἑλληνικός εὐδαίμων , διαχέω δέ ἀπό ὁ παλαιός πόλις καί ὁ Εὐρώτας στάδιον ὡσεί ὀκτωκαίδεκα . οὗτος μέν οὖν ὁ βασιλεύς προσπαραλαμβάνω , φρουρά τε φαίνω ἐν ὁ μητρόπολις , καί ἄρχω ἐφίστημι Χαμουζᾶς ὁ ζενεβισαω , μαχουμουτις θεράπων . αὐτός δέ ἐλαύνω ἐπί Καστρίην πόλις , διέχω ἀμφί ὁ ὀγδοήκοντα στάδιος ἀπό ὁ νῦν πόλις , πολιορκέω οὗτος · ὁ γάρ ἀνήρ τε καί γυνή φράσσω ἐν ὀχυρός πάνυ , καί θαρσέω ὁ χαλεπότης ὁ χωρίον , παρασκευάζω ἀμύνω ὁ ἔπειμι ὅς πολεμέω , ὁ βασιλεύς στρατός . ὁ μέν οὖν νέηλυς , ὡς σημαίνω αὐτός ὁ προσβολή , προσβάλλω τε αὐτίκα , καί ὁ ἐκτός τεῖχος ὑπερβάλλω καί ὁ τε ἀνήρ καί γυνή ἀνδραποδίζω , ἐξαιρέω ὁ χωρίον οὗτος . αἱρέω δέ ὁ πόλις ἄνειμι ἐπί ὁ ἀκρόπολις , μετέωρος τε εἰμί καί ἀνέχω εἰς ὕψος ὡσεί στάδιον τέσσαρες . ὁ δέ ἄνοδος στενός τε εἰμί καί χαλεπός ἀναβαίνω ὁ τε δυσχωρία καί προσάντης καί ἀνώμαλος εἰς ὁ μάλιστα , καί διακωλύω ὁ ἀνήρ χαλεπός εἰμί ὑπερβαίνω καί εἰς ὁ ἀκρόπολις ἀφικνέομαι . ἐνταῦθα βιάζω ὁ ἄνοδος , ἀλλήλων ὑπερβαίνω . πολύς δέ εἰς ὁ ἄνοδος οὗτος φορός ὑποφέρω ὑπό ἀλλήλων βία εἰς ὁ κρημνός γίγνομαι , καί ἀπόλλυμι ὁ νεηλυδηω ὡς πλεῖστος . ὁ δέ ἄλλος ὑπερβαίνω καί γίγνομαι ἐν ὁ ἀκρόπολις καί προσβάλλω . ὁ δέ Ἕλλην χρόνος ἤδη πολύς μάχομαι οὐ δύναμαι ὁ ἀμύνω πρός ἄλλος καί ἄλλος ὁ βασιλεύς . ἀπεῖπον δή , προσοικέω δέ εἰς ὁμολογία ὁ βασιλεύς . οὗτος μέν οὖν , ὡς ὁ ἀκρόπολις παραλαμβάνω , πᾶς ἀπάγω εἰς εἷς χῶρος κατασφάζω , γίγνομαι ὁ σύμπας εἰς τριακόσιοι , καί ὁ ἄρχω αὐτός ὁ ὑστεραῖος Χωρὶς τέμνω ὁ σῶμα ποιέω . ἐντεῦθεν ἐλαύνω διά Λεοντάρι ὁ πόλις , καί στρατοπεδεύω , ὡς πυνθάνομαι πᾶς εἰσφέρω γυνή τε καί παῖς καί αὐτός εἰς ἐρυμνός τις πόλις Γαρδικίην καλέω , αὐτίκα ἐπεισπίπτω στρατοπεδεύω . καί ὁ ὑστεραῖος προσβάλλω μέν ἀπό ὁ ἀκρόπολις καί τειχομαχέω σύν ὁ νεήλυσι , ὁ δέ αζαπιδαις κελεύω κατά οὗτος ὁ πόλις προσβάλλω , ὅς βάσιμος εἰμί αὐτός ὑπερβαίνω . καί ὁ μέν ἀζάπιδες εἰσπίπτω αὐτίκα ὑπερβαίνω ὁ Ἕλλην καί τρέπω , φέρω δέ ἅμα αὐτός εἰσβάλλω εἰς ὁ πόλις , καί φονεύω ἀφειδής , παραγγέλλω , καί ἀνήρ καί γυνή καί ὑποζύγιον καί κτῆνος , οὐδείς φείδομαι . αὐτίκα καί ὁ ἐν ὁ ἀκρόπολις παραδίδωμι σφεῖς , εἰς ὁμολογία χωρέω . Μποχάλης δέ εἰμί ὁ ὁ πόλις ἄρχω , καί ὁ προσήκω αὐτός . ἐνταῦθα κήρυγμα ποιέω ὁ βασιλεύς εἰς ὁ στρατόπεδον , ἀνδράποδον ὅστις ἀπάγω , εἄν μή αὐτίκα ἥκω ἄγω , ὁ μέν ἀνδράποδον κελεύω ἀναιρέω ὁ δεσπότης , μετά δέ ἀναιρέω καί ὁ ἀνδράποδον . μετά δέ οὗτος οὐδείς σπάνις εἰμί ἐν ὁ στρατόπεδον ἀνδράποδον ὁ ὁ πόλις οὗτος · συναπάγω γάρ εἰς χίλιοι μάλιστα καί διακόσιοι . οὗτος δέ σύμπας ἀπάγω εἰς εἷς χῶρος αὐτός οὗτος διά-χράω2 , ὥστε μηδείς ὁ ὁ πόλις Λεοντάρι πρόσειμι λείπω , μήτε ἀνήρ μήτε γυνή . πυνθάνομαι δέ μετά οὗτος ὁ περίοικος γίγνομαι ὁ σῶμα ἀμφί ὁ ἑξακισχίλιοι , ὑποζύγιον δέ πολλαπλάσιος . οὗτος γίγνομαι ὑπό βασιλεύς ὡς πυνθάνομαι καί ὁ λοιπάς ὁ Πελοπόννησος , αὐτίκα προσχωρέω ὑπό δέος , πρέσβυς πέμπω ὡς βασιλεύς , ἄλλος τε καί σαλβάρι καί Ἀρκαδία , ἐπίνειον ὁ οὗτος χώρα , πρός ὁ Πύλος οἰκέω , πόλις ὀχυρός . οὗτος μέν ὡς παραλαμβάνω βασιλεύς , ὁ πόλις ὁ ἀνήρ τε καί γυνή , εἰς φυλακή ποιέω σύμπας , εἰς μυρίος μάλιστα συναθροίζω , καί ὁρμέω μέν ὡς ἀποκτείνω , μετά δέ πέμπω εἰς ὁ Βυζάντιον χώρα εἰς ὁ προάστειον ὡς οἰκέω . ὁ δέ ἡγεμών Δημήτριος περιάγω ἐνταῦθα , ἄχρι πρόσοδος περιελαύνω . πέμπω δέ , συναινέω καί αὐτός ὁ ἡγεμών , Ἰησοῦς ὁ Ἰσαάκιος παραλαμβάνω τε ὁ Ἐπίδαυρος καί ἄγω ὁ τε ἡγεμών γυνή καί θυγάτηρ , ὅς φάσκω ἄγω εἰς γυνή ἑαυτοῦ βασιλεύς . πέμπω τε καί ἄρχω ὁ ἑαυτοῦ ὁ ἡγεμών ὁ Ἕλλην , πείθω μέν ὁ ἐν ὁ Ἐπίδαυρος παραδίδωμι ὁ πόλις , καί ὁ γυνή αὐτός ἀπάγω καί ὁ θυγάτηρ . Ἰησοῦς μέν παραλαμβάνω ὁ Ἕλλην ἐλαύνω εἰς Ἐπίδαυρος · ὡς δέ ἀφικνέομαι ἐπί ὁ πόλις , ἐνταῦθα ὁ ὁ πόλις ἄρχω , ἐνάγω ἅμα καί ὁ ἐν ὁ πόλις , ἀφίστημι ἀπό ὁ ἡγεμών , καί οὐ φημί παρά αὐτός δίδωμι ὁ πόλις . ὁ μέντοι ἡγεμών Ἕλλην γυνή τε ἅμα καί θυγάτηρ ἐπιτρέπω ἔξειμι . καί οὗτος μέντοι , ὡς ἐξέρχομαι ὁ πόλις , παραλαμβάνω ἐλαύνω εἰς ὁ στρατόπεδον . βασιλεύς δέ πυνθάνομαι ὡς ἕκαστος γίγνομαι ὁ περί Ἐπίδαυρος , ὁ μέν γυνή ὁ ἡγεμών καί θυγάτηρ ἐκ ὁ Πελοπόννησος εὐθύς2 Βοιωτία ὑπάγω κελεύω , ἐφίστημι εὐνοῦχος ὁ θυγάτηρ ὁ ἡγεμών · μετά δέ οὗτος , οὖον πολύς ὕστερος , καί αὐτός ὁ ἡγεμών ὑπάγω ἔξω Πελοπόννησος ἐπιτάσσω παρά ὁ γυνή . αὐτός δέ ἐλαύνω μέν αὐτίκα , μετά ὁ γαρδικιω αἵρεσις , ἐπί ὁ ουενετος πόλις , καί Κορώνη ἀφικνέομαι ὁράω . καί ὁ μέν ἀμφί οὗτος ἔχω · ζάγανος δέ ὁ ὁ Πελοπόννησος ὕπαρχος , ὡς ὁ τε Ἀχαΐα ἐπιτρέπω καταστρέφω καί Ἦλις ὁ πλείων χώρα καί ὁ οὗτος μεσόγαιος , παραλαμβάνω ὁ Θεσσαλία στράτευμα καί ἱππόδρομος ὁ βασιλεύς , ὁ τε καλαβριος πόλις ὑπάγω , παραδίδωμι Δόξις ἄρχω , ὁ ἐν ὁ Ἀλβανός ἐπιφανής ὁ πρῶτος φέρω . καί αὐτός μέν αὐτίκα προσχωρέω καί ὁ προσήκω , ὁ ζάγανος παραδίδωμι ὁ πόλις · ὅς σύμπας οὗτος ὕστερος βασιλεύς ἐπιτάσσω διά-χράω2 . ἐλαύνω δέ ἐπί Γρεβενός ὀχυρός πόλις , οὗτος μέν προσβάλλω τε , καί ἐκκρούω ὁ χαλεπότης ὁ χωρίον . ἀπόπειρα δέ ποιέω ὁ ἄλλος χωρίον , Σανταμέριον πόλις , εἰς ὅς ὡς πλεῖστος ὁ οὗτος περίοικος ὄλβιος κατατίθημι ὁ πλοῦτος καί ὁ ἄλλος εὐδαιμονία , ὡς αὐτός ἐνταῦθα ἀφικνέομαι διασῴζω , προσφέρω λόγος ὁ ζάγανος περί συμβίβασις , σπονδή τε ποιέω καί ὁ ἀκρόπολις παραδίδωμι . οὗτος δέ ὡς παραλαμβάνω , δόλος ἐξαπατάω , ὁ ὑστεραῖος μένω ὁ ἐν ὁ πόλις κατά χώρα ἐφάπτω ὁ στρατός ἀνδραποδίζω , καί πολύς αὐτός οὗτος διαφθείρω . οὗτος ὡς ἀγγέλλω καί εἰς ὁ ἄλλος πόλις , ὡς οὐδείς σφεῖς ἔτι ἔμπεδος εἰμί ὁ πρός βασιλεύς πρᾶγμα , ὁρμάω ἀμύνω ὡς ἕκαστος ἐν ὁ ἑαυτοῦ πόλις , καί οὐδείς ἔτι ὁ πόλισμα ἐθέλω προσχωρέω . καί ὁ μέν ζάγανος οὗτος πράσσω ὁ μέν ὁ Σανταμερίου δυστυχέω οὖον πολύς ὕστερος καί ἀποβάλλω ὁ ἀρχή . βασιλεύς μέν δή ἀπό Κορώνη εἰς Πύλος ἀφικνέομαι ἐνταῦθα στρατοπεδεύω , ὅσπερ καί ὁ Θωμᾶς σύν ὁ ναῦς · εἰς ὅς ἐμβαίνω καί ἀνάγω καραδοκέω , ὅς χωρέω ὁ Πελοπόννησος πρᾶγμα . οὗτος μέν ἐπιπλέω ναῦς ὁ ουενετος προαγορεύω ἐντεῦθεν ἀπαλλάσσω , μηδέ ἐναντίος βασιλεύς ἀνέχω ἐπί ὁ σφέτερος λιμήν . οὗτος μέν , ὡς βασιλεύς στρατοπεδεύω , ἀπαλλάσσω ἀνάγω εἰς ὁ πέλαγος · ὁ δέ ουενετος πρέσβυς ἀφικνέομαι ἐνταῦθα παρά βασιλεύς ὁ τε σπονδή ἐπικυρόω ὅς καί ὁ ξένιος τε καί εὔνοια ἐνδείκνυμι βασιλεύς . ὁ μέν οὖν ἱππόδρομος ὅμως εἰς ὁ Πύλος ἐπιτρέχω τις οὐ ὀλίγος ἐνταῦθα ὁ οὗτος Ἀλβανός ὁ περίοικος αἱρέω διαφθείρω . ἐλαύνω δέ ἵππος ὁ βασιλεύς ἐπί Μεθώνη καί θεάομαι , τις ὁ ὁ πόλις ἐπεξέρχομαι ὡς ἐπί σπονδή , καί τις αὐτός διαφθείρω ὑπό ὁ βασιλεύς . βασιλεύς δέ ἀπό Πύλος συσκευάζω ὁ μέντοι Ἕλλην ἡγεμών κελεύω ὁ μεσόγαιος ὑπάγω εὐθύς2 Βοιωτία ἐλαύνω , ὡς πρότερος ἐγώ δηλόω · αὐτός δέ ἐπί Ἀχαΐδος γίγνομαι , καί ὁ οὗτος χωρίον παραλαμβάνω παραδίδωμι ὁ ἄρχω , παραγίγνομαι εἰς Ἀχαΐα , περιάγω καί Ἀσάνης ὁ ὁ ἡγεμών γυνή ἀδελφός . ἐνταῦθα δέ ἀφικνέομαι , ὡς πυνθάνομαι ὁ περί Σανταμέριον γίγνομαι , χαλεπαίνω ὁ ζάγανος καί ἔχθω , ὅτι διά ὁ ἐκεῖνος παράβασις εἰς ὁ Ἕλλην χαλεπῶς εἄν αὐτός προσχωρέω ὁ λοιπάς ὁ πόλισμα . κήρυγμα δέ ποιέω ἀνά ὁ στρατόπεδον , ὥστε ἀφίημι ὁ ἀπό Σανταμερίου ἀνδράποδον . ἐνταῦθα , ὅσος εἰμί , ἐλευθερόω , ὁ μέντοι πλείων φθάνω διαβαίνω εἰς ὁ Αἰτωλία ἀπό ὁ Ἀχαΐα · ζάγανος δέ ὁ πλείων διαβιβάζω ἀπάγω οἴκαδε . ὁ μέν οὖν Γρεβενού πόλις πέμπω Ἰησοῦς ὁ Σκόπια ὕπαρχος παρίστημι · καί οὗτος ὁ τρίτος μοῖρα ἀνδραποδίζω , καί ἐπιλέγω εἰμί τίς καλός εἰμί ἀνδράποδον ἐν ὁ πόλις , αφαιρώ . καί πρότερος μέν ὁ ὁ Πάτραι πόλις ἄρχω Ἰσακάλης ὄνομα παρίστημι ἔνιοι ὁ περίοικος αὐτός πόλισμα . ὁ γάρ Ἕλλην ὡς αἰσθάνομαι βασιλεύς καταστρέφω ὁ μεσόγαιος καί διαφθείρω ἀνήρ ὡς πλεῖστος ὁ πόλις , ὁρμάω μέν αὐτός τις ἕκαστος φθάνω βούλομαι παραδίδωμι σφεῖς , πρίν ἢ ἀφικνέομαι ὁ βασιλεύς ἐξαιρέω σφεῖς , ὁ μέν ἀνδραποδίζω , ὁ δέ καί ἐπισφάζω . ὁ δέ Τοῦρκος παραλαμβάνω μέν ὁ πόλις , ἄπροικος μέν οὖν , ἐπιλέγω δέ ὁ καλῶς ὁ πόλις ἀνδράποδον ἀφαιρέω . καί ὁ μέν αὐτός ἀνδραποδίζω , ὁ μικρός ὁ πόλισμα , ὁ δέ μέγας παραλαμβάνω , ἐπιλέγω ὁ καλῶς ὁ πόλις σφεῖς . ὡς δέ λύκος ἐπί πρόβατον νομεύς ἐρῆμος εἰσβάλλω αὐτάρκης οὐδέποτε κορέννυμι ὁ φόνος , ἐλεεινός δέ πάσχω ἀπό ὁ θηρίον οὗτος ὁ λύκος , οὗτος δή καί ὁ Πελοπόννησος ἐν ὁ τοιόσδε κακός ἀπόλλυμι , διαφθείρω ὑπό ὁ βασιλεύς ἀνήρ , οἰκτρός ἄλλος ἄλλος ἀπόλλυμι . βασιλεύς μέν οὖν ἀφικνέομαι εἰς Πάτραι ὁ Ἀχαΐα στρατοπεδεύω , ὁ τε καστριμενω πόλισμα προσχωρέω αὐτός . καί πρός Σαλμενίκην πέμπω κῆρυξ κελεύω αὐτός παραδίδωμι ὁ πόλις . ὁ δέ οὐ φημί ἑκών εἰμί σφεῖς παραδίδωμι , οἶδα ὡς ὅμοιος πείθω ὁ ἄλλος Ἕλλην . οὗτος μέν ὡς ἀνάγω εἰς βασιλεύς , συσκευάζω ὁ ὑστεραῖος ἀφικνέομαι ἐπί ὁ Σαλμενίκην . εἰμί δέ ὁ πόλις οὗτος ἐν ἄκρος , καθήκω ἀπό ὄρος ὑψηλός , ἐρυμνός μέν εἰς ὁ μάλιστα , ἀκρόπολις δέ ἀνέχω ἐπί πολύς ὁ κρημνός ἀνατείνω . εἰς οὗτος ὁ περίοικος Ἕλλην τε καί Ἀλβανός ὁ πλεῖστος διασῴζω αὐτός τε καί ὁ γυνή καί ὁ παιδίον . βασιλεύς οὖν ὡς πελάζω , πολιορκέω ὁ πόλις , τηλεβόλος τε Παίων ὁ τεῖχος ὁ πόλις , ἐρυμνός εἰμί καί αὐτός πάνυ . καί ὁ νέηλυς προσβάλλω μέν ἐγγύς ὁ τεῖχος , καί πειράω καί ἄλλος , ὅς προχωρέω · οὖον μέντοι προχωρέω αὐτός οὔτε ὁ ὁ πόλις αἵρεσις οὔτε ἄλλος ἀξίως ὁ παρασκευή . τηλεβολίσκος μέντοι τιτρώσκω οὐ ὀλίγος ὁ ἐν ὁ πόλις . ἡμέρα δέ ἑπτά πολιορκέω , καί ὁ ὕδωρ ὁ ποταμός κατέχω ὁ νεηλυδηω , οὖον πολύς ὕστερος ὁ ἐν ὁ πόλις ἐν ἄπορος καθίστημι , ὡς διψάω συνόχωκα ἄπαυστος , παραδίδωμι σφεῖς ὁ βασιλεύς . οὗτος μέν , ἀμφί ὁ ἑξακισχίλιοι εἰμί , εἰς ἀνδράποδον διαιρέω ὁ ἀγαθός κατά ὁ στρατόπεδον , ἐπιλέγω παῖς ὡσεί ἐννακόσιος εἰς ὁ νέηλυς , ὁ ἄλλος πωλέω ἐν ὁ ἀγορά . ὁ μέντοι ἐν ὁ ἀκρόπολις ὁ Ἕλλην ( Παλαιολόγος εἰμί ὄνομα ) λόγος τε ποιέω , ἐπί ὅς παραδίδωμι ὁ ἀκρόπολις , εἄν μέντοι συσκευάζω σταθμόν εἷς ἀπέρχομαι στρατοπεδεύω . βασιλεύς δέ προσίημι τε ὁ λόγος , καί ὅμηρος λαμβάνω ἀπανίστημι ἐντεῦθεν , κάτειμι δέ εἰς ὁ Αἴγιον στρατοπεδεύω , καταλείπω αὐτός Χαμουζᾶς ὁ Πελοπόννησος τε καί Θεσσαλία ὕπαρχος · οὗτος γάρ ἐφίστημι ἀφαιρέω ὁ ἀρχή Ζαγάνου διά ὁ Σανταμερίου ἀποτυχία . οὗτος μέντοι ὡς καταλιμπάνω αὐτός , ἐπί ὅς παραλαμβάνω ὁ πόλις , διατρίβω ὁ ὑστεραῖος . καί ὁ μέν Ἕλλην ἀπόπειρα ποιέω ἐκλείπω τις ὁ ἐν ὁ ἀκρόπολις , ὥστε ἀφίημι ἀποφέρω ὁ ἔπιπλα σφεῖς εἰς ὁ ἀντιπεράω ὁ Πελοπόννησος ἤπειρος , ἕ διανοέομαι διαβαίνω ἐπί ὁ ουενετος · εἰς οὗτος γάρ σφεῖς ποιέω ὁ σπονδή . οὗτος μέντοι ἔξειμι ἐκ ὁ πόλις καί παρασκευάζω ἀφίημι συλλαμβάνω ὁ Χαμουζάς , καί εἰς ἀνδράποδον λόγος ποιέω ἐπέχω ὁ ἐν ὁ ἀκρόπολις παραδίδωμι ὁ ἀκρόπολις . γράμμα δέ πέμπω ὡς βασιλεύς ἀπαγγέλλω ὁ ὁ ὑπάρχω ἀγνωμοσύνη , καί ὡς αὐτίκα παραβαίνω ὁ βασιλεύς σπονδή . πυνθάνομαι δέ ἕκαστος ὁ μέντοι Χαμουζᾶς ἐξελαύνω ἀπό ὁ ἀρχή , ζάγανος δέ αὖθις ἀποδείκνυμι Θεσσαλία τε ἅμα καί Πελοπόννησος ἄρχω τε καί ὕπαρχος . ἐπιτρέπω δέ αὐτός ἄμφω ὁ χώρα , αὐτός ἐλαύνω διά ὁ Φενεός . ἐνταῦθα οὖν ἀφικνέομαι πέμπω κῆρυξ εἰς ὁ πόλισμα , ὡς βασιλεύς αὐτός ὁ παρέρχομαι συγγνώμη τε ἴσχω , καί κελεύω κατέρχομαι ἀπό ὁ πόλισμα ἀγορά παρέχω ὁ βασιλεύς στρατός . ὁ μέν οὖν τις αὐτός πείθω , καί κατέρχομαι εἰς ὁ στρατόπεδον συμμίγνυμι ὁ Τοῦρκος . βασιλεύς δέ συνάγω ὁ τε ὁ θύρα καί ἱππόδρομος , ὅσος πάρειμι , ἀφίημι ἐπί ὁ Ἀλβανός ὡς ἀναρπάζω . οὗτος μέν οὖν ὅσος πείθω ὁ λόγος , ἐξαπατάω οὗτος ἀπόλλυμι . καί ὁ τε ὑποζύγιον καί κτῆνος ὁ χώρα ἐξελαύνω κομίζω ἐπί Κόρινθος . ἐπί λόγος τοιόσδε ἐπιτρέχω ὁ Φλειοῦς χωρίον . ὁ γάρ ἐν οὗτος κατοικέω ὁ Ἀλβανός , ἅτε ἐν ὀχυρός πάνυ οἰκέω , ἄγω καί φέρω ὁ Ἕλλην πρᾶγμα , καί ὁ λοιπός ὅδε εἰς ὁ κάτω χωρίον ὁ Πελοπόννησος ἔχω ἕπομαι σφεῖς , ὅς εἄν οὗτος ὑφηγέομαι ἐπί ὁ πόλεμος , ὥστε ἀσθενής γιγνώσκω ποιέω δήω ὁ χωρίον οὗτος , καί ὁρμάω ἐντεῦθεν ὁ Ἀλβανός νεωτερίζω εἰς ὁ βασιλεύς χώρα . καί ὁ γε πλέω ὁ ἀπόβασις οὗτος λέγω ποιέω , καί ἄγω ὁ λοιπός , ὅποι εἄν ἐξηγέομαι . οὗτος μέν εἰς ὁ Πελοπόννησος ἅλωσις εἰς τοσοῦτος γίγνομαι · βασιλεύς δέ Ἀθήναζε ἀφικνέομαι περίειμι1 ἐπισκοπέω ὁ τε παλαιός πόλις καί ὁ λιμήν . ἐξηγέομαι δέ ὁ ὁ ἐν ὁ ἀκρόπολις νεηλυδηω ὡς Ἀθηναῖος τις συντίθημι προδοσία Φράγκος ὁ Βοιωτία ἄρχω , πρότερος γίγνομαι Ἀθηναῖος τύραννος , εἰς κίνδυνος ἀφικνέομαι αὐτός τε καί ὁ πόλις , ἐνταῦθα ἀναπείθω βασιλεύς συλλαμβάνω δέκα ὁ ἀστός , ἀνήρ ὁ ὄλβιος , καί ἀπάγω οὗτος κατοικίζω εἰς Βυζάντιον . κομίζω μέντοι ἐπί οἶκος καί πέμπω κῆρυξ κελεύω ὁ ἡγεμών Δημήτριος ὑπάγω πρόσθεν σύν ὁ γυνή , καί αὐτός σχολή πορεύω . ὁ μέντοι ἡγεμών ἐπιτρέπω Αἶνος πόλις καί πρόσοδος ἀπό ὁ αὐτός οὗτος αλικός καί ἀπό ὁ θύρα , εἰς ἑξήκοντα μυριάς ἀργύριον . ὁ μέν οὖν Φράγκος ὁ Ἀντώνιος παῖς , παιδικός τε αὐτός γίγνομαι , ὡς λέγω , καί παραδίδωμι ὁ Ἀθηναῖος ἀκρόπολις , πέμπω ζάγανος ὁ ὁ Πελοπόννησος ὕπαρχος κελεύω ἀναιρέω . ζάγανος δέ εἰς ὁ σκηνή συγκαλέω αὐτός εἰς ὁμιλία καθίστημι ἄχρι νύξ , μετά δέ , ὡς ἀπέρχομαι ὁρμέω ἐπί ὁ ἑαυτοῦ σκηνή , κελεύω δή αὐτός οὗτος ἀποκτείνω . οὗτος μέν ὁ τελευτή οὕτως ἔχω . βασιλεύς δέ κομίζω ἐπί οἶκος σχολή πορεύω , καί ἐπί Φέρρας ἀφικνέομαι ἡμέρα τε διατρίβω αὐτός · ἀγγέλλω γάρ ἀπό Παίων στρατός ἐλαύνω ἔπειμι ἐπί ὁ Ἴστρος . ὡς δέ κατάδηλος γίγνομαι οὐδείς εἰμί , πάρειμι εἰς Ἀδριανούπολις οὖον πολύς ὕστερος , ἅμα ἄγω καί ὁ Ἕλλην βασιλεύς ἀδελφός Δημήτριος καί γυνή . εἰς μέν οὖν ὁ βασίλεια ἀφικνέομαι , πέμπω ὁ τε εὐνοῦχος ἀπάγω ἀπό ὁ ὁ ἡγεμών θυγάτηρ . ζάγανος δέ καταλείπω ἐν Πελοπόννησος , ἔχω μετά ἑαυτοῦ καί ὁ ὁ Θεσσαλία στράτευμα ἄνευ ὁ ἱππόδρομος , καθίστημι περίειμι1 ὁ ὁ Πελοπόννησος πρᾶγμα , καί μέγας ἀποφέρω κέρδος , αὐτός τε καί ὁ ὁ Πελοπόννησος ἄρχω , ἀπό τε ἀνδράποδον , ὁ κρύφα ἀποφέρω διαβιβάζω εἰς Θεσσαλία , καί Δῶρα εἰσπράσσω ὁ ἐν ὁ Πελοπόννησος . καί Σαλμενίκην ἐπελαύνω πολιορκέω , λόγος τε προσφέρω ἐπιεικής εἰς ὁ παράδοσις . οὗτος μέν οὐ πείθω , συμβαίνω δέ ὕστερος ἀσινής ὑπεξέρχομαι ἐκ ὁ ἀκρόπολις οὗτος Ἕλλην ἄρχω , ἐνιαυτός ἐπιμένω , γενναῖος ὑφίστημι ὁ πρός βασιλεύς πόλεμος , ὥστε μαχουμουος , ὁ ὁ βασιλεύς οἶκος ἡγεμών φαίνω ἐπί οὗτος ἀνήρ , ὡς εἰς Πελοπόννησος τοσοῦτος χώρα ἀφικνέομαι ἀνδράποδον μέν πολύς εὑρίσκω , ἀνήρ δέ οὐδείς ὅτι μή οὗτος . Βασιλεύς μέν τότε ἀμφί ὁ βασίλειος εἰμί . Θωμᾶς δέ ἐκβαίνω ἐκ ὁ Πελοπόννησος , καί Ἐπίδαυρος παραλαμβάνω , ἀφικνέομαι ἐπί Κέρκυρα , καί ἐκβάλλω γυνή τε καί παῖς πλέω ἐπί Ἰταλία παρά ὁ Ῥωμαῖος ἀρχιερεύς , καί πρέσβυς ἀπό Κέρκυρα ὡς βασιλεύς πέμπω , πειράω , εἰμί καί αὐτός χώρα ἐπιδίδωμι ὁποῖος ὁ Εὐρώπη παράλιος , ὥστε ὁ Ἐπίδαυρος παραδίδωμι ὁ βασιλεύς . ὁ μέν οὖν πρέσβυς συλλαμβάνω ἐν πέδη τε ποιέω , καί οὖον πολύς ὕστερος ἀφίημι ἀβλαβής ἀφίημι · ἀφικνέομαι δέ Θωμᾶς ὁ ἡγεμών παρά ὁ ἀρχιερεύς ὁ δίαιτα ἔχω ἐκ οὗτος , ἑξακισχίλιοι χρυσίον ὁ ἔτος στατήρ . ὁ δέ ἐπιγίγνομαι θέρος , ὡς ὁ ἔαρ ἐπιγίγνομαι , στρατεύω Μουάμεδ ἐπί ὁ Κασταμονίης τε καί Σινώπη ἡγεμών , αἰτιάομαι , ὅτι Χασάνη ὁ μακρός ἐπιτήδειος τε εἰμί , καί δοκέω εἄν μεθίστημι μετά αὐτός ἐπί ὁ Μεχμέτεω χώρα , ἔπειμι ἅμα ἐκεῖνος στρατεύω . λέγω μέν δή καί ἄλλος , ὡς ὁ Ἀμάρλης ἀδελφός διατρίβω ἐν ὁ βασιλεύς θύρα συμβουλεύω βασιλεύς στρατεύω ἐπί ὁ ἀδελφός . πληρόω δέ ναῦς , πλοῖον τε καί τριήρης , ἀμφί ὁ πεντήκοντα καί ἑκατόν κατά θάλασσα , καί αὐτός διαβαίνω εἰς ὁ Ἀσία , κομίζω πεζός διά ὁ ἤπειρος , καί ὁ στόλος αὐτός διά θάλασσα ἐν χράω παραλαμβάνω ὁ Ἀσία , εἰς ὅς ἀφικνέομαι ἐπί Σινώπη . καί ὁ βασιλεύς στρατεύω διά ὁ κασταμονεος πόλις διελαύνω ἀφικνέομαι ἐπί Σινώπη . εἰμί δέ ὁ πόλις οὗτος πρόκειμαι περί ὁ Εὔξεινος πόντος , διατείνω δέ χερσόνησος εἰμί εἰς ὁ θάλασσα ἐπί στάδιον εἴκοσι καί ἑπτά , καί παρά ὁ ἰσθμός οἰκέω ὁ πόλις , ἐπί ἑκάτερος ἔχω ὁ θάλασσα καί λιμήν αὐτοφυής . ὁ δέ ἐπέκεινα ὁ πόλις εἴδομαι διατείνω χερσόνησος διήκω ἐπί στάδιον εἴκοσι , ἔμπλεος δέ εἰμί παράδεισος τε καί δένδρον παντοδαπής , ἥμερος τε καί ἄγριος , Πόρδαπας ὀνομάζω , ἔχω τε ἐντός δορκάδιον λαγῶς τε καί ἀλλά τις κυνηγέσιμα . ὁ δέ πόλις ἐρυμνός μέν εἰμί ἐπί ἑκάτερος ὁ θάλασσα εἰς ὁ μάλιστα , περικαλλής τε καί ὡραῖος · ἀπό δέ ὁ ἤπειρος ἀνέχω μέν ὁ πόλις ἐπί ἀκτή τις . ὁ δέ ἀπό ὁ χερρόνησος χώρα ὁ πόλις πεδενός τε καί οἷος προσβάλλω ὁ τεῖχος ὡς ῥᾳδίως . μαχουμουος μέν οὖν ἐλαύνω ἐπί ὁ πόλις , πρίν ἢ βασιλεύς ἀφικνέομαι εἰς ὁ στρατόπεδον , προσφέρω λόγος ὁ Ἰσμάηλος , λέγω τοιόσδε . " εἰμί παῖς Σκενδέρης , σύ μέν γένος εἰμί ὁ Τοῦρκος ἐπιφανής , καί ὁ γε βασιλεύς οἶδα ὡς ὁ γένος οὗτος εἰμί πρός τε ὁ πολέμιος ὁ Μεχμέτεω ἥρως οὖον παύω διαπολεμέω . τίς οὖν οὐ ἡσυχία ἄγω , καί ἀδελφός ὁ σός ὁ ἥμισυς ἀρχή ἐπιτρέπω , εἰς ὁ ἥμισυς βασιλεύω ἐθέλω , ἀλλά ἀφαιρέω ὁ ἀδελφός ὁ σός σύμπας ἤδη ὁ ἀρχή διέπω , ἐναντίος βασιλεύς φέρω ; νῦν οὖν , ὅπως ὅδε ἐπί ὁ ἀγαθός καθίστημι , εἰμί , ἔξειμι2 ἔρχομαι ὡς βασιλεύς , σαυτοῦ ἐπιτρέπω τε ἅμα καί ὁ ἡγεμονία . καί οὗτος σαφῶς εἰμί ὡς οὐδείς ἄχαρις πείθω πρός βασιλεύς , οὐδέ ὁ ὑπερβάλλω χάρις τοιόσδε αὐτός κατατίθημι . καί εἰμί σύ χώρα οὐ μικρός ὅδε ὁ σός χώρα , καί ἅμα ἐν ἀσφάλεια βιοτεύω εὐδαιμονία μέν ἄλυπος ἔχω , πρᾶγμα δέ οὔτε πρός ὁ πολέμιος ἐγώ τε καί σύ εἰμί ὁ λοιπός , οὔτε πρός ὁ ἀδελφός ἐπιτίθημι σύ ἀεί καί εἰς ὁ ἀρχή ἐπιβουλεύω . ἔρχομαι οὖν , αὐτός ἐξηγέομαι , ὁποῖος σύ ἐν ὁ Εὐρώπη ἀρχή ζητέω παρά βασιλεύς , ὡς εἄν διαπράσσω περί αὐτός εἰς ὁ βασιλεύς . " οὗτος μέν μαχουμουος ὁ Μίχαηλος ἡγεμών λέγω . Ἰσμαήλης δέ ὑπολαμβάνω λέγω · " ἀλλά χρή μέν , εἰμί Μαχουμούτη , εἰς ὁ ἥρως πολέμιος στρατεύω ὁ βασιλεύς ἐλαύνω , καί οὐ ἐπί ὁ ὁμόφυλος καί ομοπιστος · οὖον γάρ θέμις ἀνήρ ὁμόφυλος καί ὑπόσπονδος , μή ὑπάρχω ἀδικία , πρότερος καταλύω ἔρχομαι . ἐγώ δέ οὔτε ἄδικος τίς εἰς βασιλεύς πράσσω , οὔτε ὁ σπονδή παραβαίνω . εἰμί δέ οὗτος μέν οὖν καί αὐτός ἐνθυμέομαι βασιλεύς , πρός δέ Χασανήν ὁ πόλεμος οὗτος ὁ ὁ χώρα ἐθέλω γίγνομαι , φέρω επιδοτώ ἐγώ φιλιπποπολις ἀντί ὅδε ὁ χώρα , ὥστε μή ὑπόφορος ἔχω , ἀλλά ἀτελής , καί χωρέω ὡς βασιλεύς , πιστεύω αὐτός ὁ ἐπιείκεια . ὁράω οὖν ὁ πόλις , ὡς ἐν ὀχυρός πάνυ οἰκέω καί κοσμέω ὅπλον . τετρακόσιοι μέν τηλεβόλος , τηλεβολίσκος δέ ἀμφί ὁ δισχίλιοι καί ἀνήρ ὑπέρ ὁ μυρίος παρέχω , ὡς ἀσφαλής μέν ἐγώ τε αὐτός ἀμύνω , καί ὁ πολέμιος ὡς ἐπιζήμιος . " οὗτος ἀκούω ὁ μαχουμουος , καί ἥδομαι πάνυ ὁ Ἰσμαήλεω λόγος , προελαύνω ἐπί βασιλεύς ὡς ἐπί ὁ σύμβασις ὁ πόλις συνίημι βασιλεύς . βασιλεύς μέν ὡς πυνθάνομαι ἕκαστος ὁ ἀπό Ἰσμαήλεω , ἑτοῖμος εἰμί σπένδω , ἐπί ὅς προΐσχω Ἰσμαήλης αἰτέω , καί ὁ τε φιλιπποπολις παρέχω . καί Ἰσμαήλης σύμπας ὁ ὄλβος ἀποφέρω ὑπεκχωρέω ἐκ ὁ πόλις , εἰς ὁ Εὐρώπη διακομίζω ἐπί ὁ χώρα , ὅς αὐτός παρέχω βασιλεύς . ἐνταῦθα ὡς παραλαμβάνω τε ὁ πόλις ὁ βασιλεύς , καί Ἰσμαήλην τε πέμπω εἰς ὁ Εὐρώπη , ὁ τε ἄλλος , ὅσος εἰς ὁ ἀρχή αὐτός διατελέω , προσχωρέω αὐτίκα ὁ βασιλεύς , καί δή καί Κασταμώνη πόλις εὐδαίμων ἐρυμνός τε εἰς ὁ μάλιστα , εἰς ὅς γυνή τε καί παῖς ὑπεκτίθεμαι καί αὐτός παρασκευάζω ἐν Σινώπη πολιορκέω . ὁ δέ χώρα οὗτος ὁ Ἰσμαήλεω ἄρχω μέν ἀπό ὁ εἰς ὁ Πόντος Ἡράκλεια πόλις ὁ βασιλεύς , διατείνω δέ διά ὁ Πόντος εἰς ὁ Παφλαγών χώρα καί ἐπί ὁ Τουργούτης χώρα , ὄλβιος δέ εἰμί πρόσοδος ἔχω εἰς ὁ εἴκοσι μυριάς χρυσίον ὁ ἔτος στατήρ . χαλκός δέ , ὡς καί ἄλλοθι ἐγώ ὁ λόγος , φέρω ὁ χώρα οὗτος μόνος ὁ ἐν ὁ Ἀσία , χαλκός δέ καλῶς μετά γε ὁ Ἰβηρία χαλκός , ἀπό ὅς δή πρόσειμι ὁ βασιλεύς ἐπέτειος φόρος χρυσίον πέντε μυριάς στατήρ . πλοῖον δέ ἔπειμι ἐν ὁ λιμήν ὁ Σινώπη ἄλλος τε καί ναῦς στρογγύλος , ὅς ναυπηγέω Ἰσμαήλης , ἐνακόσιοι πίθος . οὗτος μέν οὖν εἰς Βυζάντιον πέμπω , ὅς δή καί βασιλεύς ναυπηγέω ναῦς μέγας δή ὁ πώποτε γίγνομαι νέος μετά γε ὁ ουενετος καί βασιλεύς ὁ Ταρακωνησίων Αλφόνσου . Αλφόνσος γάρ δή πρῶτος ναῦς ναυπηγέω πίθος ὡς τετρακισχίλιοι · καί ὕστερον τε ὁ ουενετος πόλις , ἐπείτε εἰρήνη γίγνομαι ὅς πρός ὁ Λιγυρία τύραννος καί Ταρακώνων , ναυπηγέω καί αὐτός ναῦς δύο , μέγας δή ἅπας ὁ γίγνομαι νέος . ὁ μέν δή ὁ Ταρακώνων βασιλεύς ναῦς ὑπό μέγεθος σφεῖς αὐτός ἐμπίπτω διαφθείρω ἐν ὁ λιμήν , καί οὐ φθάνω ἐκπλέω ποῖ εἰς πέλαγος γίγνομαι . βασιλεύς δέ καί αὐτός πυνθάνομαι οὗτος ναυπηγέω ναῦς ὡς τρισχίλιοι πίθος · καί οὖον πολύς ὕστερος ὑπό μέγεθος ὁ ἱστός ἀπόλλυμι , ὅτε , καθότι εἰς ὁ ναῦς ἀνοίγνυμι , καί ἄντλος ποιέω πολύς ἐπί συχνός τις χρόνος , ὡς ἐκχέω ὑπό τετρακόσιοι τάσσω εἰς οὗτος , μετά οὗτος καταδύω αὐτός ἐν ὁ λιμήν καί ἀφανίζω ὑπό θάλασσα . καί ὁ ναύκληρος ὁ ναός ἀποδιδράσκω , δείδω βασιλεύς Μεχμέτη . ἀλλά οὗτος μέν ὕστερος γίγνομαι · τότε δέ βασιλεύς παραλαμβάνω ὁ Ἰσμαήλεω ὁ Σκενδέρης χώρα ἴω ὁμόσε ἐπί Χασανήν ὁ μακρός καί ἐπί Κολχίς , ὡς καθαιρέω βασιλεύς ὁ Τραπεζοῦς , ὅς ἐπιτηδείως ἔχω ὁ Χασανήν καί συνήθης γίγνομαι , καί μᾶλλον ὁ ἀδελφός αὐτός βασιλεύς Ἰωάννης , καί αὐτός βασιλεύς Δαυίδ ἐκδίδωμι εἰς γάμος θυγάτηρ Ἰωάννης καί Δαυίδ ἀνεψιός Χασάνη ὁ μακρός . καί προσδέω βασιλεύς Δαυίδ ὁ Χασανήν διαπράσσω [ ὁ Χασανήν ] εἰς ὁ βασιλεύς Μεχμέτη ὁ λοιπός μή ἀπάγω ὁ φόρος ὁ Τραπεζοῦς πρός αὐτός , ἀλλά ζητέω μᾶλλον ἀποχαρίζομαι ὁ Χασάνη βασιλεύς Μουάμεδ . ὁ μέν οὖν Χασάνης πρέσβυς εἰς βασιλεύς ἀφικνέομαι διαλέγω μέν καί ἄλλος ὑπερηφανέω , ἐν δέ δή καί ὅδε ἀξιόω , σφεῖς ἀφίημι ὁ ὁ Κολχίς χώρα φόρος . οὗτος μέν οὖν ἀποπέμπω βασιλεύς ἐπαπειλέω , ὡς ὁ λοιπός εἶμι οὐ εἰς μακρός , ὅστις δήω ὁ βασιλεύς προσδέω . τότε δή οὖν ὁ ὁ Καππαδοκία ἐλαύνω , καί διεξελαύνω ὅς τε παῖς αὐτός πρόσειμι ὁ πρέσβυς , ὁ ὁ Ἀμασίας διαιτάω , Δῶρα τε μέγας φέρω ὁ πατήρ , καί προσκυνέω αὐτός ἐπί γῆ , ὅς γε οὗτος νομίζω . παραγίγνομαι δέ ὁ βασιλεύς καί ὁ πενθερός αὐτός Τουργούτης , ὅς ὁ θυγάτηρ ἄγω ὅς τε βασιλεύς καί ἀρέσκω οὗτος χράω τε δύο , μετά γε ὁ ἐν ὁ κοιτών αὐτός γυνή , καί ὁ γε ἀδελφός ὁ γυνή , εἰς ὁ θύρα αὐτός παραγίγνομαι καί διατρίβω ἐν ὁ θύρα , περιάγω , ὅπου εἄν στρατεύω . τότε μέν δή διελαύνω ὑπαντάω ὁ βασιλεύς Δῶρα φέρω ὡς μέγας . ἐπεί δέ παραμείβω ὁ Σεβάστεια εἰσβάλλω εἰς ὁ Χασάνης χώρα , Πολίχνα μέν .... ὄνομα ἐπέρχομαι παρίστημι . μετά δέ πρόειμι ἀφικνέομαι εἰς αὐτός βασιλεύς ὁ ὁ Χασάνης μήτηρ , φέρω τε Δῶρα λαμπρός καί ὑπέρ ὁ παῖς διαπρεσβεύομαι . ἔρχομαι δέ εἰς ὄψις ὁ βασιλεύς λέγω τοιόσδε . " εἰμί βασιλεύς Ὀτουμάνεω Ἀμουράτης παῖς , ἐγώ ὅδε ἀποστέλλω Χασάνης ὁ ἐμός παῖς , εὐνοέω μέν ὁ σός πρᾶγμα , καί οὔτε ἄχθομαι ὁ εὐδαιμονία ὁ σός , οὔτε ἀπαγορεύω χαρίζω σύ , ἐπί ὅς τίς εἄν αὐτός παραγγέλλω . ἐγώ δέ σύ ἀπό ἐμαυτοῦ ὅδε · δαιμόνιος ἀνήρ , τίς οὗτος προσφέρω ἐγώ ὁ ὁμόφυλος ὑπεναντίος πόλεμος ; ἢ οὐ οἶδα , ὡς Παιαζήτην ὁ λαῖλαψ , Ἀμουράτης παῖς , περί οὗτος δή πλημμελέω καί ἐξαμαρτάνω ὁ μέγας εἰς ὁ ὁμόφυλος , ὁ δίκη φέρω ἐπιβάλλω αὐτός ὁ χείρ καί ἀπόλλυμι ὑπό βασιλεύς Τεμήρεω ; καί σύ μέν εἰς ὅδε ἤπιος προσφέρω ὁ ὁμόφυλος , καί οὐδείς κακός τίς ἀνήκεστος ἐργάζομαι , πολύς μέν καί ἄφθονος ὁ εὐδαιμονία παρέχω ὁ θεός , δίδωμι σύ οὗτος ὁ ἥρως , πολύς δέ καί εὐδαίμων χώρα καί πόλις καί βασιλεύς παρέχω ὑποχείριος σύ γίγνομαι καί αἰχμάλωτος . καί οὗτος δή σύ ἐπίσταμαι , ὡς οὐκέτι δή εἰς ὅδε ἐξυβρίζω εἰς ὁ ἑαυτοῦ ἀνήρ παρέχω σύ καταστρέφω · ὡς ἔνιοι ὁ φύσις τε καί ψυχή αυθαδέστατος καί ἀναιδής οἴομαι , ὡς δίκη οὐδαμοῦ γῆ ἄνθρωπος ἐπεξέρχομαι , ἀλλά αὐτός εἰκῇ χωρέω φύω ὅς ὁ πρᾶγμα . μή , ἐπί ὅς τίς εἄν γίγνομαι ἕκαστος τρέπω , οὗτος αὐτός θεμιτός εἰμί καί Δίκαιος , καί ὁ δυνατός τύραννος καί βασιλεύς προχωρέω ἕκαστος σύν δίκη ἐπιγίγνομαι αὐτός . ἀλλά θεός μέν ὁ μοῖρα διανέμω , ὁ τε φαῦλος καί ἀγαθός , εἰς ἄμφω οὗτος διακρίνω ὁ ὅδε ἄνθρωπος παραγίγνομαι . ὅς δέ εἄν διανέμω ἀγαθός μοῖρα , καί μετά θάνατος οὗτος δεσμέω τιμωρέω τε εἰς ὁ μάλιστα . φύω δέ ἄλλως ὁ θέω , ὅστις ἄν τις συνομολογέω , οὗτος συντίθημι · εἄν δέ παραβαίνω , ἐπιτρίβω ὁ παράπαν . σύ δέ εἰς μέγας ἥκω εὐδαιμονία ὁ γε νῦν εἰμί ἀνά ὁ οἰκέω βασιλεύς διά ὁ πείθω ὁ ἥρως καί μή παραβαίνω ὁ νομίζω , καί ὁ γε λοιπός ἄρχω ἅπας ἄνθρωπος . καί ὅς δέ εἄν συντίθημι ὁ ἄνθρωπος , εἴτε θεός εἴτε ἥρως , εἰς ὅς εἄν τελευτάω . πείθω ἀνάγκη . καί σύ ἐγώ ὅδε ὁμόφυλος μή καλῶς ποιέω , δοῦλος εἰμί ὁ ἥρως , πρός ὅς ὁ συνθήκη ὁ μοῖρα τάσσω · οὖον γάρ περιοράω ἐγώ ἐκ σύ περιυβρίζω καί ἀδικέω περινοστέω . " οὗτος λέγω . καί ὑπολαμβάνω ὁ βασιλεύς λέγω τοιόσδε · " εἰμί γυνή , ἐν δίκη μέντοι εἴρω2 σύ ἕκαστος · εὕω μέντοι ἐπίσταμαι , ὡς καί ὁ βασιλεύς πλέω τίς χαρίζομαι ὁ συνθήκη καί ὁ τύραννος . φέρω δέ οὗτος ὁ πρᾶγμα φύω . εἄν δέ καί κατά ὁ ὁμόφυλος ἐξαμαρτάνω τις φαίνω , ἀνάγκη ἐπί μαρτυρία οὗτος αὐτός τις ὁδεύω , καί ἔπειμι ἀμύνω . καί ἐγώ δέ οὗτος ποιέω , καί προλέγω αὐτός μή παρέχω ὁ ἡμέτερος χώρα , οὔτε ἀπέχω ὁ παράπαν καί ἐπέρχομαι ἐνοχλέω οὐ παύω . ὅμως ὅδε ἐπιτέλλω ὁ σός υἱός , ἀπέχω μέν ὁ λοιπός ὁ χώρα , ἐπί ὅς μή ἐπιβαίνω εἰσαῦθις ὁ χώρα ἐγώ καί μηδέ ὁ βασιλεύς Τραπεζοῦς ἐπαμύνω καί ὑπερμαχέω . " οὗτος εἶπον ὁ βασιλεύς συντίθημι αὐτίκα ὁ γυνή καί σπονδή ποιέω . [ ὁ δέ ἐντεῦθεν ἤδη πορεύω ἐπί Τραπεζοῦς καί κατά βασιλεύς Δαβίδ , ὅς τελευτάω ὁ βασιλεύς ὁ ἀδελφός αὐτός Ἰωάννης , καί καταλείπω αὐτός ἔγγονος εἷς , ἐπάγω ὁ Καβασιτάνους ἄρχω ὁ περί ὁ Τραπεζοῦς Μεσοχαλδείων κατέχω ὁ βασίλειος καί βασιλεύω , ἀδικέω ὁ ἀνεψιός αὐτός τετραετής εἰμί . ὁ μέντοι στόλος ἀείρω ἀπό Σινώπη , ἐπεί οὗτος προδουλόω , πορεύω ἐν δεξιός ἔχω ὁ Καππάδοξ , καί ἀφικνέομαι εἰς ὁ πόλις Τραπεζοῦς ὁ τε προάστειον ἐμπίμπρημι , καί πολιορκέω ὁ πόλις ἐπί ἡμέρα τριάκοντα δύο . μετά δέ οὗτος ἐπελαύνω ἔπειμι βασιλεύς . προελαύνω δέ μαχουμουος εἰς Τραπεζοῦς , καί αὐτός ποῦ σκηνόω ἐν ὁ λέγω Σκυλολίμνῃ , καί λόγος προσφέρω πρός ὁ αὐτός ἐξάδελφος Γεώργιος πρωτοβεστιάριος , λέγω πρός αὐτός εἶπον ὁ βασιλεύς Δαυίδ ὅδε · " βασιλεύς Τραπεζοῦς , γένος ὁ Ἕλλην βασίλειος , βασιλεύς μέγας ὅδε λέγω , ὡς ὁράω μέν ὅσος χώρα διαπορεύω , ἐπεί διέξειμι , ὥστε ἐνταῦθα γίγνομαι . εἄν οὖν αὐτίκα ὁ πόλις παραδίδωμι ὁ βασιλεύς , καί χώρα μέν σύ παρέχω , ὡς καί ὁ Ἕλλην ἡγεμών ὁ Πελοπόννησος Δημήτριος εὐδαιμονία τε δωρέω καί νῆσος καί Αἶνος πόλις εὐδαίμων , καί ἐν ἀσφαλής εἰμί κάθημαι εὐδαιμονέω . εἄν δέ μή πείθω ἀντέχω ἐθέλω , εἰμί ὁ τε πόλις ἐξανδραποδίζω οὖον πολύς ὕστερος · οὖον γάρ εἄν ἀπανίστημι , μή ἐξαιρέω πρότερος σύ καί αἰσχρός παραδίδωμι θάνατος . " οὗτος εἶπον ὁ μαχουμουτις , ὑπολαμβάνω ὁ βασιλεύς Κολχίς λέγω τοιόσδε · " ἀλλά ἐγώ καί πρότερος ὁ βασιλεύς σπονδή οὖον παραβαίνω , ὁ τε ἀδελφός ὁ βασιλεύς πέμπω ἑτοῖμος εἰμί , ἐπί ὅς τίς εἄν ἄρα κελεύω βασιλεύς , ἵημι αὐτίκα πείθω , καί νῦν ὁ ναύαρχος ὁ βασιλεύς ὅδε λέγω , ὡς εἄν μή ὁ χώρα κακῶς ποιέω ληΐζομαι , ὡς , εἄν ἔπειμι βασιλεύς , προσχωρέω αὐτός παρασκευάζω . " οὗτος τε λέγω , καί ἀξιόω σπένδω αὐτός βασιλεύς , ἐπί ὅς ὁ τε θυγάτηρ αὐτός βασιλεύς ἄγω καί χώρα αὐτός παρέχω , ὅσος ἴσος ὁ πρόσοδος αὐτός ὁ χώρα ἀποδίδωμι τε . οὗτος λέγω ἀξιόω σπένδω . μαχουμουος μέν , ὡς εἰς ὁ στρατόπεδον ἀπελαύνω βασιλεύς , ὑπαντάω ἀγγέλλω ὁ παρά ὁ πόλις . ἐπαίρω δέ ὁ λόγος ὅδε ὁρμέω κατά κράτος ἐξαιρέω ὁ πόλις καί ἀνδραποδίζω · ἔχθω γάρ , ὅτι ὁ γυνή ὁ βασιλεύς . πρίν ἢ ἀφικνέομαι ὁ στόλος , ἀφικνέομαι παρά ὁ ἑαυτοῦ γαμβρός ὁ εἷς προέξειμι . μετά δέ οὗτος βουλεύω ὁ δοκέω εἰς ὁ σύμβασις ὁ Ὅρκος ποιέω , καί γίγνομαι ὁ Ὅρκος ὁ βασιλεύς , μετά δέ καί ὁ πόλις παραλαμβάνω Τραπεζοῦς ὁ ὁ βασιλεύς νέηλυς , ὡς ἐπιτάσσω βασιλεύς . ὁ δέ βασιλεύς Τραπεζοῦς ἐμβαίνω εἰς ὁ ναῦς ἅμα ὁ παῖς αὐτός καί ὁ θυγάτηρ καί συγγενής αὐτός , ὅσος πάρειμι αὐτός , κελεύω ἀποπλέω εἰς ὁ Βυζάντιον , ὡς αὐτίκα πάρειμι καί αὐτός βασιλεύς διά ὁ ἤπειρος , ὁ μέν οὖν πόλις ἐπιτρέπω ὁ ναύαρχος , ὁ καλλιουπολις ὕπαρχος , νεηλυδαις τε καθίστημι εἰς ὁ ἀκρόπολις καί αζαπιδαις εἰς ὁ πόλις . μετά δέ οὗτος πέμπω χιτηρεω ὁ Ἀμασίας ὕπαρχος , παρίστημι ὁ περί ὁ πόλις χωρίον καί ὁ περί ὁ Μεσοχάλδειον , καβασιτανη εἰμί ὁ ὑπάρχω , ὁ τε πανσέβαστος καί ὁ υἱός αὐτός . καί ἕκαστος προσχωρέω . ὅς καί φυλακή ἐγκαταλείπω , ἀναζεύγνυμι διά ὁ ἤπειρος , καί ἀπελαύνω , καί διά ὁ ὁ Τζανίδης χώρα κομίζω , χώρα ἐρυμνός τε καί ἄβατος εἰς ὁ μάλιστα . γίγνομαι δέ ἐπί Βυζάντιον , βασιλεύς μέν αὐτός ἐπιτάσσω ἀπάγω εἰς Ἀδριανούπολις , καί αὐτός οὖον πολύς ὕστερος κομίζω ἐπί Ἀδριανούπολις . Τραπεζοῦς μέν οὖν οὕτως ἁλίσκομαι , καί ὁ ὁ Κόλχος χώρα σύμπας ὑπό βασιλεύς γίγνομαι , ἡγεμονία καί οὗτος Ἕλλην εἰμί καί εἰς ὁ ἦθος τε καί δίαιτα τρέπω Ἕλλην , ὥστε ἀνάστατος γίγνομαι ὑπό ὅδε ὁ βασιλεύς οὖον πολύς χρόνος ὁ Ἕλλην τε καί Ἕλλην ἡγεμών , πρῶτος μέν ὁ Βυζάντιον πόλις , μετά δέ οὗτος Πελοπόννησος τε καί Τραπεζοῦς βασιλεύς καί χώρα αὐτός . οὗτος μέν εἰς τοσοῦτος γίγνομαι · ὁ δέ Τραπεζοῦς εἰς μοῖρα διαιρέω , ὁ μέν παρά ἑαυτοῦ κατακρατέω , ποιέω σιλικταρίους καί σπαχογλανος ὕστερος εἰς ὁ θύρα αὐτός , οὗτος κρατέω παρά ἑαυτοῦ ὑπηρεσία αὐτός ἕνεκα καί εἰς ὁ παιδικός , ὁ δέ κατοικίζω εἰς Βυζάντιον , καί ὁ ἕτερος ποιέω Ἰανιτζαρίους καί δουλευτής ἐν σκευή , ἐπιλέγω παῖς ὀκτακόσιοι , καί εἰς ὁ ὁ νεηλυδηω τάξις τάσσω . ὁ μέντοι θυγάτηρ ὁ βασιλεύς Δαυίδ γυνή μέντοι οὐ ἄγω , μετά οὖον πολύς δέ εἰς ὁ κοιτών μεταπέμπω αὐτός , σφαγιάζω ὁ βασιλεύς Δαβίδ , καί ὁ παῖς ἔγγονος ὁ πρότερος βασιλεύς νήπιος εἰμί ἔχω παρά ἑαυτοῦ ὁ κράτος . ὁ μέντοι βασιλεύς παῖς ὁ νέος , Γεώργιος ὄνομα , ὡς εἰς ὁ Ἀδριανούπολις πάρειμι , τρέπω ἐπί ὁ ὁ Μεχμέτεω θρησκεία , καί εἰς ὁ ἦθος γίγνομαι ὁ ἐκεῖνος οὖον πολύς ὕστερος συλλαμβάνω ἅμα ὁ πατήρ καί ὁ ἀδελφός ὑπό βασιλεύς . καί γάρ πέμπω γράμμα ὁ ἀνεψιά ὁ βασιλεύς , ὁ ὁ Χασάνη γυνή , καί μετακαλέω ἢ ὁ ὁ βασιλεύς υἱός ἢ ὁ ἀνεψιός αὐτός ὁ Ἀλέξιος ὁ ἐκ Μυτιλήνη , Κομνηνός εἰμί . καί ὁ μέν γράμμα ἐγχειρίζω ὁ βασιλεύς , δηλοποιέω , ὅπως εἷς ἐκ ὁ υἱός ὁ βασιλεύς ἢ ὁ ἀνεψιός αὐτός , ὡς εἴρω , ἀφίζω πρός ὁ δέσποινα , ὁ γυνή ὁ Μακρός Χασάνη εἰμί . ἐγχειρίζω δέ οὗτος ὁ γράμμα ὁ πρωτοβεστιάριος Γεώργιος ἐπί τρόπος τάχα ἀγαθός , ὅπως φαίνω ὁ βασιλεύς εἰς πίστωσις ἴσως ἀγαθός , καί ἄλλως ἵνα μή ἀκούω καί παρά ἄλλος , ὅπως ὁ πρωτοβεστιάριος κρύπτω οὗτος , φοβέω ὁ τε αὐθέντη ὁ μέγας καί ὁ πασίας Μαχουμούτη , καί πάσχω κακῶς ὁ πρωτοβεστιάριος παρά ὁ μέγας αὐθέντης . καί διά οὗτος δίδωμι καί ὁ χάρτης πρός ὁ μέγας αὐθέντη . ὁ μέν οὖν γράμμα δέχομαι ὁ βασιλεύς καί νόος λαμβάνω καθίστημι εἰς ὑποψία , καί αὐτός συλλαμβάνω ὁ τε Δαυίδ βασιλεύς καί ὁ υἱός αὐτός σύν ὁ ἀνεψιός κατείργω . καί ὁ μέν θυγάτηρ εἰς κοιτών αὐτός μεταπέμπω , ἔχω δέ αὐτός ἐν πέδη , οὖον πολύς ὕστερος ἀπάγω εἰς Βυζάντιον διά-χράω2 . ὁ μέντοι παῖς ὁ ἀπό Ἄστυ καί ἀπό ὁ περίοικος χωρίον ὁ μέν νέηλυς τάσσω κατατίθημι εἰς ὁ ἑαυτοῦ κοιτών , ὁ δέ ἄλλος ἐν ὁ ἑαυτοῦ ἐπιτήδευμα , ὁ δέ ἕτερος ἀποχαρίζομαι ὁ υἱός αὐτός καί ὁ ἄρχω . ὁ δέ κόρη ὁ μέν ἐν ὁ αὐτός Κοιτώσης κατατίθημι , ὁ δέ ἀποχαρίζομαι , καί τις ἐκ αὐτός ὁ υἱός αὐτός ἀποστέλλω , ἔνιοι δέ ἐν τις ὀλίγος καιρός καί ὑπανδρεύω . ]