laonicus-chalcocondyles.historiae laonikos4.1
Βασιλεὺς δὲ Ἑλλήνων ὡς ἐπύθετο τὰ παρὰ τοῦ ἀγγέλου , ἤχθετο μὲν οἷα εἰκός , διαβεβηκότος οὕτω , ὥστε μὴ διακωλῦσαι τὴν διάβασιν ἀμαχητί , ἀλλ' ἡσυχῇ διαβάντα τόν τε στρατὸν αὐτοῦ ἅμα διαπορθμεῦσαι , καὶ ἔφερε μὲν χαλεπῶς , ἐβουλεύετο δέ , ὅπως τῷ παρόντι χρήσοιτο , καὶ εἴτε πόλεμον ἀπαγγέλοι τῷ Ἀμουράτῃ εἴτε εἰρήνην . εἰ μὲν γὰρ εἰρήνη αὐτῷ εἴη πρὸς Ἀμουράτην , ἐχρῆν ἐλαύνοντι διὰ τοῦ Πόντου τὴν χώραν αὐτοῦ ἀγοράν τε ἅμα παρέχειν καὶ τὰ ἐπιτήδεια . καὶ τοῦτο ἐδόκει δεινὸν αὐτοῦ ἔσεσθαι πρὸς τῶν Παιόνων , ἐπειδὰν περιγένωνται τοῦ Ἀμουράτεω , καὶ ἀχθεσομένους αὐτῷ διὰ τοῦτο τοὺς Παίονας . ἐδόκει τε οὖν ἐπὶ τὴν τῶν Παιόνων μοῖραν τραπομένους ἑλέσθαι τε τὰ ἐκείνων , καὶ πόλεμον ἐπαγγέλλειν τῷ Ἀμουράτῃ . ὡς μὲν οὖν ἡ γραφὴ ἐδήλου , οὐ πάνυ τι διεσάφησε Χαλίλης ὁ Πραΐμεω , ἐπιτήδειος ὢν ἐν τῷ τότε τοῖς Ἕλλησι , καὶ βουλόμενος ὡς ἥκιστα αὐτοὺς ἐκ τοῦ ἐμφανοῦς πολεμεῖν βασιλεῖ , πρὶν ἢ καραδοκῆσαι , οἷ χωρήσει ὁ πόλεμος . Ἀμουράτης μὲν δὴ εὐθὺ τῶν πολεμίων ἐλαυνόντων ἐστρατεύετο παρασκευασάμενος , καὶ τὸ ἄλλο τῆς Εὐρώπης στράτευμα κατέλαβεν ἠθροισμένον αὐτῷ , καὶ προσιὸν ἑκάστοτέ οἱ ἐπὶ τὸν πόλεμον . οὗτος δὲ κατόπιν ἐλαύνων τοῦ Παιόνων στρατοῦ ἐστρατοπεδεύετο νυκτός , ἔνθα τῇ προτεραίᾳ ἐπηυλίζοντο οἱ Παίονες , καὶ ἡμέρᾳ αὖ ἤλαυνε καὶ ἐστρατοπεδεύετο ἐς τὸν σταθμὸν τῶν Παιόνων , ᾗ ἐστρατοπεδεύοντο . τοῦτο δὲ ἐποίει ἐπὶ ἡμέρας τέσσαρας , καθορῶν τε τὸ πλῆθος τῶν πολεμίων καὶ ὡς ἔχουσι διαθέσεως ἐς αὐτόν , εἴτε περιδεεῖς ἐπὶ πᾶσιν , ὥστε ἐπὶ βραχύν τινα χρόνον συστέλλεσθαι , εἴτε καὶ τόλμῃ χωροῦντες , μηδὲν δεδιότες στρατεύονται , καὶ ὡς ἔχουσί τε ἐπιτηδείων ἐν τῷ στρατοπέδῳ . ταῦτα γὰρ ἅμα συνειδείη ἄν τις ἑπόμενος τῷ πολεμίων στρατοπέδῳ , καὶ ἐπιλογίσαιτο σαφέστατα , ὡς ἔχουσί τε δέους καὶ τόλμης καὶ ὡς ἔχουσιν ἐπιτηδείων καὶ πληθύος , πόρρω τε εἴη ὁ στρατὸς ἢ ἐγγὺς τούτου . ταῦτα μὲν οὖν Ἀμουράτης ἐλαύνων κατόπιν ἐλογίζετο ἐπὶ τέσσαρας ἡμέρας · τῇ δὲ πέμπτῃ Ἰωάννης ὁ Χωνιάτης , ὡς ᾔσθετο κατὰ πόδας ἐλαύνειν τὸν βασιλέως στρατόν , ἐς βουλήν τε καθίστατο σὺν τῷ Παιόνων βασιλεῖ , καὶ ἐβουλεύοντο , εἰ τὴν μάχην αὐτοῦ ποιήσαιντο καὶ μαχεσάμενοι οὕτω τοῦ πρόσω ἔχοιντο , ἢ ἀμαχητὶ προΐοιεν , καταλαμβάνοντες τὴν χώραν . ἐνταῦθα ἔδοξε βουλευομένοις τὴν μάχην ποιεῖσθαι , ὡς ἂν μὴ ἐπισπώμενοι ἐνοχλοῖεν καὶ πράγματα ἔχοιεν , ὥστε κωλύεσθαι , ἤν τι ἐπιχειροῖεν [ τὴν ] ἐς τὴν χώραν αὐτοῦ . ὡς οὖν ἐδέδοκτο καὶ ἐπέμενον , ἐνταῦθα Ἀμουράτης ἀφικόμενος ἐστρατοπεδεύετο ἐν τῷ πεδίῳ . καὶ πρῶτα μὲν τοὺς νεήλυδας παραταξάμενος ἐκυκλοῦτο ὑπὸ τῶν θυρεῶν , εὐμεγέθεις πηξάμενος σιδηρείους ἐς τὴν γῆν . φέρει δὲ τούτους αἰεί , ὅποι ἂν στρατεύηται βασιλεύς , ἐπὶ τῶν καμήλων · καὶ πρός γε τὰ ὅπλα τῶν νεηλύδων ἐπὶ τῶν καμήλων φέρει , καὶ ὅποι ἂν ἔσοιτο αὐτῷ μάχη , διανειμάμενος τὰ ὅπλα ἐς μάχην καθίσταται . μετὰ δὲ τούτους τοὺς θυρεοὺς ἄγων καὶ τὰς καμήλους αὐτοῦ ταύτῃ ἔμπροσθεν τῶν θυρεῶν ἔστησε , καὶ οὕτω παρετάσσετο ἐς τὰς θύρας . ἐν μέσῳ δ' αὐτός τε καὶ οἱ τοῦ οἴκου ἡγεμόνες καὶ οἱ τῶν θυρῶν , ὅσοι πάρεισιν αὐτῷ ἐς τὸ στρατόπεδον . τὸ δὲ Εὐρώπης στράτευμα παρετάσσετο αὐτῷ ἔχον τε στρατηγὸν Καραζίην , ἄνδρα εὐδόκιμον . ἐτάσσετο δὲ κατὰ ἴλας χωρὶς ἀπ' ἀλλήλων διεστηκυίας οὐ πολλῇ χώρᾳ . καὶ τὸ Ἀσίας στράτευμα ἐτάσσετο κατὰ ἴλας ἐπὶ μέτωπον ἱσταμένας ξυμπάσας , ὥστε ἀλλήλαις ἐπιβοηθεῖν , ἐπειδάν τι τούτων ὑπὸ τῶν πολεμίων πονῇ · τὰ γὰρ ἱππικὰ στρατεύματα οὐκ ἔχει τάσσεσθαι ἄλλῃ πῃ ἢ κατὰ ἴλας , ἐπεὶ τὰ πεζικὰ ἔχει καλῶς παρατάσσεσθαι ἐπὶ κέρᾳ . οὐ μέντοι γε οἱ ἱππεῖς . Παίονες δὲ παρετάσσοντο καὶ οὗτοι κατὰ λόχους καὶ φρήτρας · καὶ οἱ Παίονες εἶχον τὸ δεξιόν . οἱ δὲ Δᾶκες τὸ εὐώνυμον . Καὶ Ἰωάννης μὲν ὁ Χωνιάτης ἔχων τὴν φάκζην , τοὺς βιτάζιδας καλουμένους , ἐπῄει ἐπὶ τὸν τῆς Ἀσίας στρατηγόν . καὶ οἱ πολλοὶ μὲν αὐτῶν οὐδὲ ἐς χεῖρας ἐλθόντες ἐδέξαντο τοὺς Παίονας , ἀλλ' ἔφευγον ἐκ πολλοῦ , παρείχοντό τε τοῖς Παίοσιν ἐπιδιώκειν , ἔνθα γενόμενοι διεσπάρησαν . καὶ τὸν δεύτερον τῆς Ἀσίας στρατὸν οὕτω δὴ τρεψάμενος ἐδίωκεν . ὑπελείπετο δ' αὐτῷ τὸ τῆς Εὐρώπης στράτευμα , ἑστηκός τε καὶ οὐδαμῇ χωρῆσαν , ἀλλ' ἐπιμένον τοὺς πολεμίους . δῆλα γάρ , ὡς βασιλέως ἑστηκότος τὰ στρατεύματα ταῦτα τῆς Εὐρώπης ἕστηκε . καὶ ἤν τε μὴ δεξάμενα τοὺς πολεμίους ἐς φυγὴν γένοιτο , αὖθις ἐπάνεισιν ἐπὶ τὸ βασιλέως στρατόπεδον . εἰώθει γὰρ γένος , μετά γε Σκύθας τοὺς νομάδας πάντων δὴ μάλιστα , ὧν ἡμεῖς ἴσμεν , φεῦγον αὖθις ξυνίστασθαί τε αὐτῷ καὶ ἐπανιέναι ῥᾳδίως καὶ αὖθις ἐς τὴν μάχην , καὶ τρεπόμενον εὐπετῶς , ὅποι ἂν αὐτῷ λυσιτελοίη . οἱ μέντοι Δᾶκες ἐν τῷ θορύβῳ τούτῳ τῆς μάχης , ὡς ἑώρων τοὺς Ἀσιανοὺς ἐς φυγὴν τρεπομένους , οὐκέτι δὴ ἐνταῦθα ἐπέσχον , ἀλλ' ἐς τοὺς βασιλέως θησαυροὺς τραπόμενοι διήρπαζον τά τε χρήματα καὶ τὸν βασιλέως κοιτῶνα , καὶ τὰς καμήλους ἐφόνευον , ἀλλήλοις διακελευόμενοι . ὡς δὲ ἔργου εἴχοντο καὶ ἱκανῶς εἶχον τῆς διαρπαγῆς , οὐκέτι ἰόντες ἐς μάχην παρετάσσοντο ἐν οὐδενί , ἀλλ' ἐπὶ τὸ ἑαυτῶν στρατόπεδον ἤλαυνον . Ἰωάννης μὲν οὖν , ὡς ἐτρέψατο τὸ τῆς Ἀσίας στράτευμα , ἀφίκετο ἐπὶ Λαδισλάον βασιλέα , παραινῶν αὐτῷ ἵστασθαι καὶ ἱδρῦσθαι κατὰ χώραν , μηδὲ προϊέναι ποι συμβαλοῦντα τοῖς πολεμίοις , ὡς ἂν ἐπιόντι κατὰ τοῦ βασιλέως χαλεπὸν ἀποβαίη , καταφυγὴ ἐκ τῆς μάχης γένοιτο . καὶ παρεγγύα μηδενὶ τῶν ἀμφ' αὑτὸν ἐπιτρέπειν ἄλλῃ πῃ ἀπιέναι , ἀλλ' αὐτοῦ μένοντας ἐπιμένειν , ἐς ὃ ἂν μαχεσάμενος καὶ τὸ τῆς Εὐρώπης στράτευμα τρεψάμενος ὑποστρέψηται , καὶ τότε ἐπὶ τὰς θύρας ἅμα , ὑπολειπομένου τοῦ ἀγῶνος τούτου , ἐλῶσι μετὰ ταῦτα , καὶ ἐξεργάσωνται καὶ τοῦτον τελευταῖον ἀγῶνα . ὁ μὲν ταῦτα εἰπὼν ἀπῄει συνταξάμενος ἐπὶ τὸ τῆς Εὐρώπης στράτευμα , ὃ ἐπὶ τὸ εὐώνυμον τοῦ βασιλέως παρετάσσετο μέρος , καὶ συμβαλὼν ἐμάχετο ἐπὶ χρόνον τινά . ἐγένετο δὲ ἡ μάχη οὕτως . ὡς συμβάλλοιεν οἱ Παίονες ἐς χεῖρας ἐλθόντες , τρεψάμενοι τοὺς Τούρκους ἐδίωκον , ἕως οὗ ἐγένοντο ἀγχοῦ τοῦ στρατοπέδου αὐτοῦ . μετὰ δὲ εὐθὺς συστρέψαντες οἱ Τοῦρκοι ἐδίωκον τοὺς Παίονας χρόνον ἱκανὸν ἄχρις οὗ γένοιντο καὶ οὗτοι ἐν τῷ στρατοπέδῳ αὑτῶν . καὶ ὁπότε μὲν βιασάμενοι οἱ Παίονες τοὺς Τούρκους ἐπικέοιντο διώκοντες , ἐνταῦθα συχνοὶ τῶν Τούρκων ἔπιπτον καταπατούμενοι ὑπὸ τῶν Παιόνων . καὶ μὲν δὴ καὶ Παίονες ἐν τῇ ἀποχωρήσει πολλοὶ ἀπεγίνοντο , ὁπότε δὴ αἰδοῖ ἀποχωροῦντες . ἐν τούτῳ πίπτει Καραζίης ὁ τῆς Εὐρώπης στρατηγός , ξίφει Παιονικῷ βληθεὶς κατὰ τὸ στῆθος , δορατίου τραύματι . τὰ γὰρ Παιονικὰ ξίφη σχεδόν τι δή , καὶ τὰ τῆς Γερμανίας ἁπάσης , ἐληλαμένα τυγχάνει ἐπὶ μήκιστον καὶ ὀξέα , οὐ μέντοι τοιαῦτα οἷα καταίροντα κόπτειν ὅτι καὶ ἄξια λόγου , ὡς τὰ βαρβαρικὰ ἢ καὶ Ἰταλικά . τὰ μὲν βαρβαρικὰ τοιαῦτα ( Τούρκων δέ ἐστι ταῦτα ) , βάρος ἴσχοντα πάμμεγα καὶ ἐφ' ἑνὶ ἔχοντα τὴν τομήν , καταβαίνουσί γε μάλιστα δὴ πάντων τῶν ξιφῶν , ὧν ἡμεῖς ἴσμεν · δεύτερα δὲ τούτων τὰ Ἰταλικά , Ἑλληνικά ποτε γενόμενα . τὰ δὲ Γερμανικὰ καὶ Παιονικὰ μακρὰ μέν εἰσι καὶ στρογγύλα , τετράγωνα , τὴν τομὴν ὀξέα , ἐς ὀξὺ δὲ πάνυ λήγοντα δόρατος ἐπιφέρουσι τομήν , τοῦ ἐφ' ἵππου κατεπερείδοντος αὐτὸ ὡς ἐς τὸ τοῦ δόρατος σχῆμα . Καραζίης μὲν οὖν οὕτως ἐτελεύτησε · περὶ δὲ Λαδισλάον τὸν Παιόνων βασιλέα ἐγένετο τοιάδε . ἦσαν γὰρ παρ' αὐτῷ ἄνδρες φθονοῦντες καὶ ἀχθόμενοι τῷ Ἰωάννῃ διὰ τὴν ἀρετήν . ὡς ἑώρων αὐτὸν καλῶς διέποντα τὰ ἀμφὶ τὸν πόλεμον , καὶ τρεψάμενον μὲν τὸ τῆς Ἀσίας στράτευμα ἅπαν , μαχόμενον δὲ καὶ πρὸς τὸ τῆς Εὐρώπης γενναιότατα καὶ ἀνελόντα στρατηγὸν αὐτοῦ Καραζίην , ἔλεγον πρὸς βασιλέα τοιάδε . " Ὦ βασιλεῦ , τί ἑστηκότες ἐνθάδε ἀναμένωμεν Ἰωάννην τάδε πάντα διαπράττεσθαι , ὡς μόνῳ ἀνδρὶ ὄντι ἐπιτρέποντες αὐτῷ τοὺς πολεμίους διώσασθαι ; ἡμῖν γὰρ ἐς αἰσχύνην ἐπιεικῆ τινα φέρει πάνυ τοῦτο , ἡμᾶς μὲν ὧδε ἑστηκότας ὁρμᾶν τὸν σὸν δοῦλον μαχόμενον τούτοις τοῖς Τούρκοις . ἐχρῆν γὰρ δὴ βασιλέα ὄντα ἡμῶν σὺν ἡμῖν τοῖς ἀμφὶ αὐτὸν οὖσιν ἀποδείκνυσθαι ἔργα , οἷα ἐπαινέσαιντο καὶ αἱ γυναῖκες ἡμῶν καὶ οἱ ἐν ταῖς πόλεσιν ἡμῶν , τὴν μάχην πυνθανόμενοι ὡς ἐγένετο , καὶ οἱ πολέμιοι . ἀλλ' οὗτος μὲν τρεψάμενος τοσοῦτον στῖφος ἀνθρώπων ἀποφέρεται δόξαν ἀθάνατον · σοὶ δὲ ἑστηκότι μόνον ἐνταῦθα καὶ ἐφορῶντι ἕκαστα ὄνειδος καταλείπεται ἐς τοὺς ἐπιγινομένους . μηδὲ γὰρ οἴου , ὡς ἐπειδὰν τρέψηται τὰ στρατεύματα , αἱ τοῦ βασιλέως θύραι ἐπιμενοῦσιν ἡμᾶς ἐπιόντας , ἀλλὰ φεύξονται τὸ παραυτίκα , ὅποι προχωρήσαιεν . ἴθι οὖν ἐπὶ τὰς θύρας ἴωμεν τοῦ Ἀμουράτεω · βασιλεὺς γὰρ ὢν προσφέρεσθαι βασιλεῖ δίκαιος ἂν εἴης . " Ταῦτα ἀκούσαντα τὸν νεανίαν ἔπειθέ τε ὁ λόγος ἔργων οἷα μεγάλων ὀρεγόμενον , καὶ ὡς εἶχε τάχους , ἐλαύνει ἐπὶ τὰς βασιλέως θύρας , ᾗ ἑστήκει συντεταγμένος ὡς ἐς μάχην , καὶ τάφρον πέριξ τε ὀρυξάμενος ἐν τῷ στρατοπέδῳ ἐπέμενεν ἰδεῖν , ᾗ χωρήσει ἡ μάχη . ὡς δὲ ἐνέβαλεν ἐς τοὺς νεήλυδας , καὶ ἐμάχοντο κυκλωσάμενοι ἐντὸς οἱ νεήλυδες , καὶ ἀπολαβόντες ἐμάχοντο ἀξίως λόγου . ἐνταῦθα πελέκει ὁ ἵππος τοῦ βασιλέως Παιόνων τιτρώσκεται τοὺς πόδας καὶ πίπτει . πεσόντος δὲ οὔτε ᾔσθοντο οἱ ἀμφ' αὐτὸν οὔτε ἑωράκεισαν ὑπὸ τοῦ θορύβου τοῦ ἀμφ' αὐτοὺς γενομένου . ἐνταῦθα ἀφελόμενοι τὸ κράνος οἱ νεήλυδες καὶ ὑποτεμόμενοι τὴν κεφαλὴν ἀπήγαγον ἐς βασιλέα . Θερίζης δὲ ἦν τοὔνομα ὁ νέηλυς , ᾧ διὰ τοῦτο ἀνδρεῖόν τι νέον ἐπέτρεψε βασιλεὺς Ἀμουράτης ἔχειν καὶ μεγάλα ἐτίμα . Ἀμουράτης μὲν οὖν ἐνταῦθα λέγεται , ὡς ἑώρα ἐμβαλόντας τοὺς Παίονας καὶ μαχομένους ἀξίως λόγου , ὥρμητο ἐς φυγήν · πρὶν δὲ αὐτὸν ἐς φυγὴν τραπῆναι , τὶς ἰδὼν αὐτὸν ἐβλασφήμησε , δεινὸν λογισάμενος εἰ ἐκφύγοιεν , κατέσχε τε αὐτόν , καὶ μετ' οὐ πολὺ τὴν κεφαλὴν τοῦ βασιλέως Παιόνων ἐς βασιλέα Μουσουλμάνων ἀπήγαγον . Οἱ μὲν ἀμφὶ τὸν βασιλέα Παίονες ὡς ἀπήλαυνον , ἐζήτουν τὸν βασιλέα · μετὰ δὲ ταῦτα , ὡς ᾔσθοντο ἐνταῦθα πεσόντος καὶ ἀποθανόντος , ἐνέβαλον μὲν αὐτίκα , πειρώμενοι ἀνελέσθαι τὸν νεκρόν , οὐ μέντοι γε περιεγένοντο · ἐπύρωσε γὰρ τοὖργον τοὺς νεήλυδας , καὶ ἐμάχοντο μεγάλως . μετὰ δέ , ὡς οὐκ ἠδύναντο ἀνελέσθαι τὸν νεκρόν , ἀπήλαυνον ἐπὶ τὸ στρατόπεδον . καὶ αὐτίκα ἡ φήμη ἀφικομένη ἐπὶ τὸν Χωνιάτην καὶ ἐς τοὺς ἄλλους τοὺς ἐν ταῖς συντάξεσιν ἔπαυσέ τε τῆς μάχης . καὶ ἀποχωροῦντος καὶ ἰόντος ἐν οὐδενὶ κόσμῳ , ἐπυνθάνετο ἕκαστα , οὐκέτι ἤλαυνεν ἐπὶ τὸ στρατόπεδον , ἀλλ' εὐθὺ τοῦ Ἴστρου ἐπορεύετο αὐτός τε καὶ οἱ Δᾶκες , καὶ ὡς εἶχον σπουδῆς , ἔφευγον ἐν οὐδενὶ κόσμῳ καὶ οἱ ἀμφὶ τὸν βασιλέα Παιόνων . ἐν ταύτῃ τῇ ἀποχωρήσει ἐτελεύτησεν ὑπὸ Τούρκων Ἰουλιανὸς καρδινάλιος , ἀνὴρ τὰ πάντα γενόμενος ἄριστος . καὶ ἄλλοι τε ἔπεσον ἐν τῇ ἀποχωρήσει ἄνδρες ἀγαθοὶ οὐκ ὀλίγοι Δακῶν . Ἰωάννης δὲ ὡς ἐπὶ τὸν Ἴστρον ἀφίκετο καὶ τά τε στρατεύματα διαβάντα διεσπάρη , ἐνταῦθα , ὡς ἐπορεύετο ὀλίγοις τοῖς ἀμφ' αὑτόν , ἑάλω ὑπὸ Δρακούλεω τοῦ Δακῶν ἡγεμόνος , πολεμίου τε ὄντος . καὶ πρότερον δὲ Ἰωάννης ἠναντιοῦτο αὐτῷ ἐν τοῖς Παίοσι παρὰ βασιλεῖ Λαδισλάῳ , ὅτε τὴν ἔλασιν ἐποιοῦντο ἀπὸ τῆς Δακίας τὸν Ἴστρον διαβαίνοντες , τάς τε κώμας αὐτοῦ ληϊζόμενος , καὶ διέβαλε πρὸς βασιλέα Παιόνων ὡς φρονοίη τε τὰ τῶν Τούρκων καὶ Ἀμουράτεω , καὶ ὑποσημαίνοι ἐκείνοις , ἅττα τυγχάνοιεν πράττοντες ἑκάστοτε . καὶ συνέλαβε μὲν ὡς ἀπολέσων , μετὰ δὲ διεπράξατο χρήμασι καὶ ἀπελύθη διὰ ταῦτα . πορευόμενον δὲ διὰ τῆς Δακίας εἷλέ τε αὐτόν , τίσασθαι ἐννοούμενος , καὶ καθείρξας εἶχεν ἐν φυλακῇ . οἱ μὲν οὖν Παίονες , ὡς οἴκοι ἐγένοντο , πυνθανόμενοι συλληφθέντα τὸν Ἰωάννην , δεινόν τε ἐποιοῦντο καὶ ἀφόρητον ὑπὸ Δρακούλεω συλληφθῆναι ἄνδρα Παίονα καὶ ἐν ἀξιώματι ὄντα . ἔπεμπον δὲ κελεύοντες ἀφιέναι τὸν Ἰωάννην · εἰ δὲ μή , περιέψεσθαι ὡς πολέμιον ἐπιόντας ἐπ' αὐτὸν πανστρατιᾷ . ταύτῃ ὡς ἐπηγγέλλετο αὐτῷ ὑπὸ Παιόνων , δείσας περὶ τοῖς αὑτοῦ πράγμασι , μὴ νεώτερόν τι βουληθέντες περὶ τὸν ἄνδρα ἐξέλωσιν αὐτὸν ἐπιόντες οἱ Παίονες , ἀπέλυσέ τε αὐτόν , καὶ φιλοφρονησάμενος προέπεμψεν ἐς τοὺς Παίονας διὰ τοῦ Πρασοβοῦ ἐς τὸ Ἀρδέλιον . τοῦτον μὲν οὖν οὐ πολλῷ ὕστερον Χωνιάτης , κατάγων Δᾶνον ἡγεμόνα τῆς Δακίας ἐκπεπτωκότα , ἐπεξῆλθε , διαφθείρας αὐτόν τε ἅμα καὶ τὸν παῖδα αὐτοῦ . ὡς γὰρ στράτευμα συναγείρας κατήγαγεν ἐς Δακίαν τὸν Δᾶνον τοῦ Μπασαραμπᾶ παῖδα ἐκπεπτωκότα , Μύρξεω οὗτος παῖς σὺν τῷ παιδὶ αὐτοῦ παρετάσσετο ὡς ἐς μάχην . παραταττομένων δ' ἀμφοῖν καὶ μελλόντων ἤδη συμβαλεῖν , οἱ Δᾶκες ἀπολελοιπότες ἐν τῇ παρατάξει τὸν Μύρξεω παῖδα ηὐτομόλουν παρὰ Δᾶνον . ὁρῶν δ' ἐνταῦθα τοὺς Δᾶκας ὡρμημένους ἰέναι ξύμπαντας ἐς τὸν Δᾶνον , ὥρμητο ἐς φυγήν . καὶ ὁ μὲν ἔφευγε , Δᾶνος δὲ ἐδίωκεν ἀνὰ κράτος , καὶ συλλαβὼν ἄμφω ἀνεῖλεν αὐτίκα . Οὗτος μὲν οὖν ἐκομίζετο ἐπ' οἴκου , καὶ οὐ πολλῷ ὕστερον στρατηγόν τε εἵλοντο αὐτὸν καὶ ἐπιστάτην τῶν πραγμάτων σφίσιν , ἤδη ὑπό τε Γερμανῶν καὶ Βοέμων πολεμουμένοις , καὶ ἐπέτρεψαν αὐτῷ τὰ πράγματα διαθεῖναι , ᾗ ἂν αὐτῷ φαίνοιτο . καὶ στρατὸν δὲ συλλέξας ἐστρατεύετο ἐπὶ Βοέμους , καὶ ἐπολέμει δὴ τούτοις συχνόν τινα χρόνον . καὶ πρὸς Ἴσκραν δέ , ἄνδρα εὐδαιμονοῦντα ἐν στρατηγίαις ἁπανταχῇ , ἐπολέμει , καὶ συμβαλὼν ἡττήθη , καὶ ὕστερον αὖθις ἐπῄει τε συμβαλὼν καὶ περιεγένετο . Ἀμουράτης δὲ ὡς τοῦ βασιλέως Λαδισλάου τὴν κεφαλὴν ἀποταμόμενος ἐπὶ δόρατος περιέπεμπέ τε καὶ ἐπεδείκνυ ἐς τὰ στρατεύματα , συσκευασάμενος ἐντεῦθεν ἐκομίζετο ἐπ' οἴκου . ἔπεσον δ' ἐν ταύτῃ τῇ μάχῃ Τούρκων μέν , ὡς αὐτοὶ λέγουσιν , ἀμφὶ τοὺς ἑξακισχιλίους , Παιόνων δὲ καὶ πλείους τούτων . ἀπώλοντο δ' οἱ πλείους ἐν τῇ ἀποχωρήσει ὑπὸ Δακῶν . Ταῦτα μὲν οὖν οὕτω ἐγένετο , καὶ τὰ πράγματα ἐπανῆκεν αὖθις τῷ Ἀμουράτῃ , εἰς ἐνδοιασμὸν τοῖς ἀνὰ τὴν Εὐρώπην ἀφικόμενα οὐκ ὀλίγον . Θερίζην μέντοι τὸν τὴν κεφαλὴν τοῦ βασιλέως ἀπενεγκάμενον χρήμασί τε πολλοῖς ἐδωρήσατο καὶ χώραις , καὶ ὕπαρχον ἀπέδειξε . τὸ μέντοι Καραζίεω σῶμα ἐνεγκάμενος ἐς Ἀδριανούπολιν ἐξήνεγκέ τε αὐτὸς βασιλεὺς μεγάλως καὶ ἔθαψεν ἀξίως λόγου . καὶ Σκοῦραν ἀντ' αὐτοῦ ἐστήσατο στρατηγὸν τῆς Ἀσίας , ἄνδρα Ἀλβανὸν τὸ γένος , ὃν ἀνδραποδισάμενος ἀπὸ τῆς Ἀλβανῶν χώρας ἐξέθρεψέ τε αὐτὸς βασιλεὺς ἐν τῷ οἴκῳ οἱ , καὶ ἀπέδειξε πρῶτα μὲν ὕπαρχον , μετὰ δὲ στρατηγὸν τῆς Ἀσίας . Φατουμᾶν δὲ ἐκβαλὼν ἐκ τῆς τιμῆς ( πρυτανεὺς γὰρ ἦν αὐτῷ οἴκου τοῦ βασιλέως ) Σαραζέην παῖδα τὸ γένος Ἕλληνα ἐς τὴν ἐκείνου ἱδρύσατο χώραν . τὸ κράτος δ' εἶχε Χαλίλης ὁ Πραΐμεω , ἀνὴρ τὰ ἐς σύνεσιν τὰ πρῶτα φερόμενος ταῖς τοῦ βασιλέως θύραις . τὸν μὲν οὖν Φατουμᾶν οὐ πολλῷ ὕστερον συλλαβὼν τὴν οὐσίαν αὐτοῦ ἀφείλετο , ἐς πεντήκοντα καὶ ἑκατὸν μυριάδας , ἀργύρια δ' ἐς τετρακισχίλια τάλαντα . Τῷ μέντοι Ἑλλήνων βασιλεῖ σπονδαί τε ἦσαν ὑπὸ βασιλέως καὶ οὐκέτι ἐλέλυντο , εἶχέ τε ἥσυχος ἐν τῷ παρόντι καὶ ἐθεράπευε τὸν βασιλέα δώροις , ὥστε μηδὲν αὐτῷ χαλεπὸν ἐπὶ νοῦν βαλέσθαι τὸν βασιλέα Ἀμουράτην . ἦν γὰρ δὴ αὐτῷ διαφορὰ πρὸς τὸν ἀδελφὸν αὐτοῦ Θεόδωρον τὸν νεωστὶ ἀφιγμένον ἐπὶ Βυζάντιον διαδεξόμενον τὴν ἀρχὴν παρὰ τοῦ ἀδελφοῦ . καὶ ἔπραττεν οὗτος τὰ πρὸς βασιλείαν ἐναντιούμενος τῷ ἀδελφῷ , καὶ ὕστερόν τε ἐξηνέχθη αὐτῷ ἐς εὐφανῆ διαφοράν , καὶ ἐστρατεύετο ἐπὶ Βυζαντίου βασιλέα Θεόδωρος ὁ ἀδελφός , τήν τε Σηλυβρίαν ἐπιτετραμμένος καὶ τὴν περίοικον ταύτης . αἰτούμενος γὰρ ἱκανὴν πρόσοδον αὐτῷ ἐς τὸ ἀποζῆν οὐκ ἐτύγχανεν , ὅθεν ἐς πόλεμόν τε καθίστατο τῷ ἀδελφῷ καὶ ἐστρατεύετο . ὕστερον μέντοι , πρὶν ἢ ὁτιοῦν διαπράξασθαι αὐτῷ , ἐτελεύτησε νόσῳ λοιμώδει τὸν βίον ἀπολιπών . Κωνσταντῖνος μὲν δή , ὁ τῆς Πελοποννήσου ἡγεμών , τήν τε χώραν τοῦ βασιλέως καταστρεψάμενος , Πίνδον τε καὶ Βοιωτίαν καὶ τοὺς Λοκροὺς τοὺς Ὀζόλας καλουμένους , καὶ τήν τε χώραν ἐδῄου καὶ πολεμῶν οὐκ ἀνίει , ἀλλ' ἐπὶ τὴν Ἀττικὴν ἐστρατεύετο , ὡς καὶ πρότερόν μοι δεδήλωται . ἐνταῦθα πυθόμενος ἕκαστα ὁ βασιλεὺς οὐκ ἠνέσχετο , ἀλλὰ περιαγγέλλων τὸν στρατὸν αὐτῷ παρεῖναι ἐς τὰς Φερρὰς τῆς τε Ἀσίας καὶ Εὐρώπης ἐξήλαυνεν ἀπὸ Ἀδριανουπόλεως . ἀνέγνωσε δ' αὐτὸν στρατεύεσθαι ἐπὶ Πελοπόννησον καὶ Νέρης ὁ τῶν Ἀθηνῶν τύραννος , οὐχ ἥκιστα δὲ καὶ Τουραχάνης ὁ Θετταλίας ὕπαρχος . ὁ μέντοι Κωνσταντῖνος ὡς ἐτείχισε τὸν Ἰσθμόν , ἐνταῦθα ἐκάθητο φυλακὰς ἔχων ᾗ ἐγκαθιστὰς εἰς τὸν Ἰσθμόν , καὶ αὐτὸς αὐτοῦ τὰ πολλὰ διατρίβων ἐτύγχανεν . ἐπείτε δὴ ἐπύθετο Ἀμουράτην στρατεύεσθαι ἐπ' αὐτόν , μετεπέμπετο αὐτοῦ σύμπαντας τοὺς ἐν τῇ Πελοποννήσῳ , καὶ τόν τε ἀδελφὸν αὐτοῦ ἅμα , ὃς ἐτύγχανε γάμον ἔχων τῆς παιδὸς αὐτοῦ . ἡρμόσατο γὰρ ἤδη τῷ Τριβαλλῶν ἡγεμόνι παιδὶ Ἐλεαζάρῳ . οὗτοι μὲν οὖν ἐς τὸν Ἰσθμόν , ᾗ ἐπηγγέλλοντο , παρῆσαν , καὶ τὸ τεῖχος ἐκράτυνον , ᾗ ἐδόκει αὐτοῖς ἰσχυρῶς ἕξειν ἀμυνομένους . Ἀμουράτης δὲ ἐπελαύνων , συμπαραλαμβάνων καὶ τὰ στρατεύματα τῆς χώρας ὅποι γένοιτο , παρῆν ἐς τὰς Θήβας , ὅτε καὶ ὁ Νέρης αὐτῷ παρεγένετο , στρατὸν ἀγόμενος ἀπὸ Ἀθηνῶν . ἐλθὼν δὲ ἐπὶ τὰς Παγὰς ἐστρατοπεδεύετο , καὶ τηλεβόλους τε καὶ πλοκάδια παρασκευαζόμενος ἐπὶ ἡμέρας τινάς . μετὰ δὲ ταῦτα ἐπικαταβὰς εἰς τὸν Ἰσθμὸν ἐστρατοπεδεύετο , ἀπὸ θαλάττης εἰς θάλατταν καθήκοντος τοῦ στρατοπέδου καὶ τῶν σκευῶν . ἐνταῦθα κατάσκοπος τῶν Πελοποννησίων , ὡς ὑποστρέψας ἀπήγγειλε τό τε πλῆθος τοῦ βασιλέως καὶ ὑποζύγια καὶ καμήλους , καὶ οὐκ ἠνέσχετο σιγῇ παρελθεῖν , ἀλλ' ἐπὶ τὸν ἡγεμόνα ἔλεξε τοιάδε . " Ὦ δέσποτα , οἷα δὴ κακὰ εἰργάσω τὴν Πελοπόννησον πόλεμον τοιούτῳ βασιλεῖ ἀνελόμενος . ὃς τήν τε Ἀσίαν σύμπασαν καὶ Εὐρώπην ἄγων οὐδ' ὅποι στήσεται ἕξει , οὐδ' εἰ διπλοῦν σοι τεῖχος ἐς τὸν Ἰσθμὸν ἐληλαμένον εἴη . ἀλλὰ πρὸς θεοῦ πρέσβεις τε πέμπε ὡς τάχιστα , καὶ ἐς διαλλαγὴν προκαλοῦ τὸν βασιλέα τοῦτον , ὡς ἂν μὴ ἡμᾶς κακοὺς κακῶς ἐπιτρίψῃ τὸ παράπαν . " Ταῦτα εἰπόντος αὐτοῦ θυμωθῆναί τε τὸν ἡγεμόνα , καὶ θυμωθέντα κελεῦσαι ἐς εἱρκτὴν ἀγαγεῖν τὸν ἄνθρωπον , ὡς ἂν ταῦτα πύθοιτο , οἷα ἀποβαίνοι . ἔτυχε δ' αὐτῷ πρέσβυς ἀπεσταλμένος παρὰ βασιλέα , οὐ μέντοι μέτρια ἐζήτει γενέσθαι αὐτῷ · ἠξίου τε γὰρ τόν τε Ἰσθμὸν ἑστηκέναι αὐτῷ , καὶ τὴν ἐκτὸς χώραν τοῦ βασιλέως , ὅσην ὑπηγάγετο , ἔχειν αὐτόν . καὶ αὐτὸς μὲν διὰ ταῦτα τὴν δίκην ὑπέσχεν ὑπὸ βασιλέως , τόν τε πρέσβυν καθείρξας ἐν Φερραῖς εἶχεν ἐν φυλακῇ , αὐτὸς δὲ ἤλαυνεν ἐπὶ Πελοπόννησον μέσον χειμῶνος . ἦν δ' ὁ πρέσβυς Χαλκοκανδύλης Ἀθηναῖος . τοῦτον ἐν Φερραῖς καθείρξας αὐτόν τε καὶ τοὺς θεράποντας ἐπήλαυνε . δοκεῖ δέ μοι Ἀμουράτης , ὡς ἐν Παγαῖς ἐστρατοπεδεύετο , καὶ τοὺς ἀρίστους παραλαβὼν τοῦ στρατοῦ ( εἴησαν δὲ οὗτοι ἀμφὶ τοὺς ἑξακισχιλίους ) , περιιὼν τὸν Ἰσθμὸν ἐθεᾶτο , ὡς ἔχει τε φυλακῆς τὸ τεῖχος καὶ παρασκευῆς ἐς τὸν πόλεμον . καὶ ἤχθετο μὲν τῷ Τουραχάνῃ , ὅτι θέρους στρατεύεσθαι πρὸς τὴν Πελοπόννησον συνεβούλευσεν αὐτῷ , λέγων ὡς οὐχ ὑπομενοῦσιν ἐπιόντα αὐτόν , ἀλλ' οἰχήσονται φεύγοντες , ἐπειδὰν τὸ πρῶτον πύθωνται ἀφικέσθαι αὐτὸν ἐπὶ τὸν Ἰσθμόν . καὶ ἐπέμενέ τε ἡμέρας συχνὰς ὡς ἐνδώσοντος διὰ ταῦτα τοῦ Πελοποννησίων ἡγεμόνος . καὶ ἐπεί τε παρεληλύθασιν ἡμέραι , ἐπικαταβὰς ἐς τὸ τεῖχος ἐστρατοπεδεύετο . τῇ μὲν ὑστεραίᾳ τηλεβόλοις μακροῖς ἔτυπτε τὸ στρατόπεδον τοῦ ἡγεμόνος · τῇ δ' ἐπιούσῃ ἀπεπειρῶντο τῶν ἐν τῷ τείχει , καὶ προσέφερον τὰς μηχανάς . τῇ δὲ τετάρτῃ ἑσπέρας πυρὰ ἁψάμενοι κατὰ τὸ στρατόπεδον ὡς πλεῖστα ἕκαστος πρὸς τὴν ἑαυτοῦ σκηνὴν ( εἰώθασι γὰρ οὕτω τὸ γένος τοῦτο τῶν Τούρκων , ἐπειδὰν ἐς μάχην μέλλωσιν ἰέναι · πρότριτα ἤδη τῆς ἡμέρας , ᾗ ἐς τὴν μάχην καθίστανται , πυρά τε καίουσιν ἀνὰ τὸ στρατόπεδον ὅτι πλεῖστα ἕκαστος , καὶ ὕμνον τινὰ ἀναφαίνουσι τῷ θεῷ καὶ τῷ ἥρωϊ , δῆλον ποιούμενοι , ὡς ἂν μάχην τῇ ὑστεραίᾳ τῆς ἐπιούσης καθίστανται ) , καὶ τότε δὴ πυρὰ ποιησάμενοι παρεσκευάζοντο ἐς τειχομαχίαν . τῇ δὲ πέμπτῃ ἡμέρᾳ ἑσπέρας τάς τε μηχανὰς προσέφερον [ καὶ ] ὑπὸ πλόκου οἱ σαραχόριδες καλούμενοι , ὁ ἀχρεῖος λοιπὸς ὅμιλος τοῦ λαοῦ . πάρεξ γὰρ τοῦ στρατοῦ , ὃς ἑπόμενος τῷ βασιλεῖ τούτῳ στρατεύεται , ἐπάγονται ὅμιλον τά τε σιτία φέροντα ἀπὸ τῶν περιοίκων καὶ τῆς ἄλλης τοῦ βασιλέως χώρας . ἕτεροι ἄλλοι δ' αὖ οἱ Ἀσιανοὶ ἀγιάδες καλούμενοι , πεζός τε ὅμιλος ἐπί τε τὰς χρείας τοῦ στρατοῦ χρώμενος διατελεῖ , καὶ ἐς τὴν τῶν ὁδῶν κάθαρσιν ἄγεται τούτους καὶ ἐς τὰ στρατόπεδα . δοκεῖ δὲ τὸ τοῦ βασιλέως τοῦτο στρατόπεδον κάλλιστα πάντων δὴ στρατοπέδων , ὧν ἡμεῖς ἐθεασάμεθα καὶ ἀκοῇ ἐπυθόμεθα , τά τε περὶ τὰς σκηνὰς καὶ ἐς τὴν τῶν σιτίων ἀφθονίαν κράτιστα μηχανήσασθαι . πρῶτον μὲν γὰρ δὴ ἀγορασίαι ἕπονται τῷ βασιλεῖ μεγάλαι ἔς τε τὰ σιτία καὶ τοὺς ἵππους καὶ ἐς τὰ ἀνδράποδα καὶ ἐς τὴν τοῦ στρατοῦ χρείαν , ὅτου δ' ἄν τι ἐπιδέοιτο , ἐνταῦθα ἀφθόνως τε πολλῶν ἐς τοῦτο παραγιγνομένων . μετὰ δὲ ταῦτα οἱ τῶν μεγάλων ὅσοι ἕπονται τῷ βασιλεῖ , ὑποζύγιά τε πάμπολλα ἕκαστος περιάγει ἐς τὴν ἐξέλασιν , οἱ μέν τε καμήλους σιτίων καὶ ὅπλων καὶ κριθῆς τῆς ὑποζυγίων τροφῆς ἱκανὰς ἔχοντες , οἱ δὲ ἡμιόνους , οἱ δὲ συναμφότερα , οἱ δὲ καὶ ἵππους , ὥστε διπλάσια γίγνεσθαι τὰ ὑποζύγια τοῦ στρατοῦ . πάρεξ δὲ τούτων περιάγει ὅμιλον ἀπὸ τῆς χώρας αὐτοῦ σιτίων τε ἕνεκα , καὶ ἐπειδὰν ἐς ἀνάγκην καταστῇ τὸ στρατόπεδον , ἐπιδιελόμενος τοῖς ἀρίστοις τὴν τροφὴν οὕτω χωρεῖ , ἐφ' ὅ τι ἂν γένοιτο . σκηνὰς δὲ ἔτι ἐν τῷ στρατοπέδῳ τοῦ βασιλέως ἴδοι ἄν τις ἐς μυρίας , καὶ πλείους καὶ ἐλάσσους τούτων , ὡς τυγχάνει στρατευόμενος . Τότε μὲν δή , ὡς ἐτάχθησαν οἱ σαραχόριδες ἐς τοὺς Ἕλληνας , ἐπειρῶντό τε αὐτῶν καὶ ἐμάχοντο ὡς τῆς νυκτὸς ἐρεθίζοντες ἐπὶ μάχην καὶ ἐπαγρυπνοῦντες . ὡς δὲ ἠώς τε ἤδη ὑπέφαινε , κύμβαλά τε καὶ αὐλικὰ καὶ σάλπιγγες τοῦ βασιλέως ( καταφανεῖς δέ εἰσι τῷ μεγέθει τῶν ἠχῶν ) ἀναδηλῶν ὡς μάχη τε ἤδη γίγνεται . καὶ ἕκαστοι παρασκευασάμενοι ἐπῄεσαν ἐς τὸ τεῖχος , αὐτίκα τειχομαχοῦντες κατὰ τὸ ἰσχυρόν . βασιλεύς τε αὐτὸς καὶ οἱ νεήλυδες κατὰ τὸ μέσον τοῦ Ἰσθμοῦ , ᾗπερ ἐσκήνουν , καθίσταντο ἐς μάχην , καὶ κλίμακάς τε προσέφερον , καὶ διορύσσοντες τὸ τεῖχος ἠγωνίζοντο ὡς ἐξαιρήσοντες . καὶ τούς τε τηλεβολίσκους ταύτῃ ταξάμενος οὐκ εἴα τοὺς Πελοποννησίους προκύπτειν . δεινὸν γάρ τοι ὁ τηλεβολίσκος , καὶ οὐδὲν τῶν ὅπλων ἀντέχει , ὥστε μὴ διαχωρεῖν διὰ πάντων καθικνούμενος . δοκεῖ δὲ κἀπειδάν τι αὐτῷ ἀντέχῃ , τότε δὴ μάλιστα καθικέσθαι ἐπὶ πλέον , ἐπεὶ δὲ ἔς τε βάμβακα καὶ κρόκην καὶ τὸ ἔριον , οὐκ ἂν οὕτω καθίεσθαι ἐπὶ πολύ . ἐπεὶ δὲ ἐν ἀδείᾳ τε ἐγένοντο οἱ νεήλυδες , καὶ τάς τε κλίμακας ἐς τὸ τεῖχος ἐνεγκάμενοι ἀνέβαινον , καὶ ὑπερέβησαν ταύτῃ , ᾗ ἐθεᾶτο ἑστὼς ὁ βασιλεύς , ἀνέβη ἐπὶ τὸ τεῖχος νέηλυς Χιτήρης , Τριβαλλὸς τὸ γένος , καὶ εἷλέ τε τὸ τεῖχος , καὶ τοὺς ταύτῃ διωσάμενος ἐς φυγὴν ἐτρέψατο . οἱ δὲ ὡς ἀπολιπόντες τὴν τάξιν κατέβαινον ἐνταῦθα , καὶ πλησίον ἐς δέος τε ὑπὸ θεοῦ καθίσταντο καὶ ἀπειρίας , καὶ οὕτω ἐποίουν · φεύγοντες γὰρ ᾤχοντο . καὶ οἱ παρὰ τούτους αὖθις τεταγμένοι , οὐκ εἰδότες , ὅ τι ξυμβαίνει χαλεπόν , ᾤχοντο φεύγοντες . καὶ οὕτω πάντες ἀπολιπόντες τὸ τεῖχος ἔφευγον οὐδενὶ κόσμῳ . οὗτοι δ' οἱ Τοῦρκοι ἐπεισπεσόντες ταύτῃ τε , ᾗ ἑάλω ὑπὸ τοῦ νεήλυδος , καὶ τῇ ἄλλῃ , ᾗ κατέβαλλον διορύσσοντες , καὶ διὰ τῶν πυλῶν εἰσεχέοντο καὶ ἔτρεχον . καὶ οἱ μὲν ἐπὶ τὸ στρατόπεδον τῶν Ἑλλήνων τραπόμενοι διήρπαζον τὰ τῶν Ἑλλήνων ἔπιπλα , ἐσθῆτάς τε καὶ τὴν ἄλλην εὐδαιμονίαν · οἱ δὲ ἐπὶ τοὺς ἄνδρας τραπόμενοι τοὺς μὲν αὐτῶν ἔφθειρον τοὺς δὲ καὶ ἐζώγρουν , ἐς ἀνδραπόδων μοῖραν τιθέμενοι . καὶ φόνος τε ἦν πολὺς τῶν φευγόντων . Περὶ δὲ τοὺς τῶν Ἑλλήνων ἡγεμόνας τοιάδε ἐγένετο . ὡς γὰρ ἑώρων φεύγοντας τοὺς Ἕλληνας ἀνὰ κράτος καὶ οὐδενὶ κόσμῳ , ἐπειρῶντο μὲν πρώτιστα κατέχειν , ὡς δ' οὐκ ἠδύναντο , καὶ αὐτοὶ φεύγοντες ᾤχοντο , ἐπὶ μὲν τὴν Κόρινθον οὐκέτι ( ᾔδεσαν γάρ , ὡς πολιορκησόμενοι ἁλώσοιντο ἐνταῦθα , τῆς τε τροφῆς ἱκανῆς οὐκ οὔσης ἐν αὐτῇ καὶ ἄλλης παρασκευῆς ) , ἐπὶ δὲ τὴν μεσόγαιον ἐπειγόμενοι ἔφθασαν γενόμενοι ἐπὶ τὴν ἄκραν Λακωνικὴν τῆς Πελοποννήσου , καραδοκήσαντες , ᾗ μέλλει χωρήσειν ὁ βασιλεύς . αὐτοί τε γὰρ ἐς τὴν θάλασσαν διενοοῦντο ἐς τὸ πρόσω πίπτειν , ὡς ἢν ἐπίῃ ἐλαύνων , ἐς τὴν θάλασσαν ἀφιξόμενοι καὶ ὑπεκστησόμενοι τῆς χώρας αὐτῷ . ᾔδεσαν γάρ , ὡς τῷ Ἰσθμῷ τὰ Πελοποννήσου πράγματα διεφθάρη ὑπὸ τοῦ βασιλέως , καὶ ὅπλα καὶ ἄνδρες καὶ οὐδὲν ὅ τι ἄξιον λόγου ὑπελείφθη ἐν ταῖς πόλεσιν ἢ ἀκροπόλεσι καὶ οὐκέτι ἤλπιζον περιέσεσθαι σφίσι τὴν ἀρχὴν τοῦ λοιποῦ , ἀλλ' οἴχεσθαι σφίσι τὰ πράγματα ἀπολλύμενα . Ἀμουράτης δὲ ὡς κατέσχε τὸν Ἰσθμόν , καὶ ἐπεὶ ἐγένετο ἐντὸς τῆς Πελοποννήσου , πρῶτα μὲν ἐς τριακοσίους τῶν αἰχμαλώτων , οὓς ἀποφυγόντας τῆς νυκτὸς ταύτης ἐς τὸ ὄρος τὸ ὑπὲρ τὰς Κεγχρέας , ὀξὺ δὲ καλούμενον , κυκλωσάμενοι εἷλον ἀπάτῃ πάντας , εἰς ἕνα χῶρον ἀπαγαγὼν κατέσφαξε · μετὰ δὲ ὠνησάμενος ἀνδράποδα ἐς ἑξακόσια θυσίαν ἀνῆγε τῷ ἑαυτοῦ πατρί , ἐξιλεούμενος τῷ φόνῳ τῶν ἀνδρῶν τούτων . ἐντεῦθεν δὲ ἐπιδιελόμενος τὸ στράτευμα , καὶ τὸ μὲν παραδοὺς Τουραχάνῃ τῷ Θετταλίας ὑπάρχῳ ὡς ἐμπείρῳ τε ὄντι καὶ μάλιστα δὴ Τούρκων ὡμιληκότι τῇ Πελοποννήσῳ , καὶ τῶν νεηλύδων ἀμφὶ τοὺς χιλίους , ὡς διὰ τὴν μεσόγαιον ἐλαύνειν , αὐτὸς δὲ διὰ τῆς Σικυῶνος ἤλαυνεν εὐθὺ τῆς Ἀχαΐας . ἀφικόμενος ἐς Σικυῶνα , τὴν μὲν πόλιν , ἐν ᾗ ἡμέρᾳ ὁ Ἰσθμὸς ἑάλω , ἐπέδραμέ τε ὁ στρατὸς τοῦ βασιλέως , καὶ ἠνδραποδίσατο σύμπασαν ἄρδην τὴν πόλιν . ἀπόντων δὲ τῶν ἀνδρῶν ἐς τὸν Ἰσθμόν , καὶ οὐδὲν ἐν ὀχυρῷ ᾠκημένης τῆς πόλεως , ταύτην μὲν εὐθὺς τότε ἠνδραποδίσαντο , καὶ ἐπὶ πλεῖστον ἤλασαν τῆς Πελοποννήσου , τούς τε ἡγεμόνας διώκοντες καὶ τοὺς ἄλλους Ἕλληνας , ὡς ἄλλος ἄλλῃ ᾤχετο φεύγων . τὴν μὲν πόλιν κενήν τε κατέλαβε , καὶ τὴν ἀκρόπολιν ἐπολιόρκει . ἐνῆσαν δ' αὐτόθι Μουλγεριός τε Ἕλλην καὶ ἄλλοι μετ' αὐτοῦ τινες Ἑλλήνων οὐ πολλοὶ σὺν γυναιξί τε ἅμα καὶ παισίν . ἐπεὶ δ' ὑπορύξας ἔθει τὴν ἀκρόπολιν , ἐνταῦθα ἐς ὁμολογίαν ἀφικόμενος ὁ τῆς ἀκροπόλεως φύλαξ παρέδωκέ τε αὑτὸν καὶ τὴν ἄκραν . τούτους μὲν δὴ καὶ γυναῖκας καὶ παῖδας ἐς Αἴγιον πόλιν εὐδαίμονα ἀπέστελλε , τῆς δὲ πόλεως ἐνεπίμπρα τε τὰς οἰκίας . καὶ πρόσω ἐχόμενος ἀφίκετο ἐπὶ Πάτρας τῆς Ἀχαΐας πόλιν εὐδαίμονα . ταύτην μὲν οὖν ἐξέλιπον οἱ ἄνδρες ἐς τὴν καταντικρὺ ἤπειρον τῶν Οὐενετῶν , καὶ πλὴν τῶν ἐν τῇ ἀκροπόλει καὶ ἐν τοῖς βασιλείοις , οἳ ἐναπελείφθησαν ἀφροσύνῃ χρησάμενοι , οἱ δ' ἄλλοι πάντες ᾤχοντο φεύγοντες . ἦσαν δ' οἱ ἐναπολειφθέντες ἐς τετρακισχιλίους . τοὺς μὲν οὖν τῶν βασιλείων ἄνδρας τε καὶ γυναῖκας παρεστήσατο ὁμολογίᾳ , καὶ ἐς ἀνδράποδα διελόμενος τήν τε ἀκρόπολιν ἐπολιόρκει καὶ τούς τε νεήλυδας ἔπεμψεν ὡς ἑλοῦντας . καὶ οὗτοι προσέβαλλόν τε τῷ τείχει καὶ ὑπορυξάμενοι εἰσέπιπτον . οἱ δὲ Ἕλληνες ῥητίνην καὶ πίσσαν πυρὶ ἁψάμενοι κατὰ ὀπὴν τούς τε νεήλυδας ἐξεκρούσαντο ἀμυνόμενοι καὶ ἐκράτυνον τὴν ἀκρόπολιν . Ἀμουράτης μὲν δή , ὡς Τουραχάνης ἐντεῦθεν ἀφικόμενος καὶ ἀνδράποδα ὡς πλεῖστα ἀγόμενος παρεγένετο αὐτῷ , ἐνταῦθα ἐπαναζεύξας ἀπήλαυνε . μετὰ δὲ ταῦτα οὐ πολλῷ ὕστερον σπονδάς τε ἐποιήσατο , καὶ ὑπόφορον ἔσχον τὴν Πελοπόννησον τὸ ἀπὸ τοῦδε οἱ Ἕλληνες , μέχρι τούτου τὸ πρὶν ἐλευθέραν οὖσαν . τὴν μὲν οὖν πόλιν τῶν Θηβῶν πειρώμενον ἐπιέναι βασιλέα ἐπὶ Πελοπόννησον ἐξέλιπόν τε , καὶ τοὺς ἄνδρας ἐξανιστάντες ᾤκισαν ἐν τῷ Ἰσθμῷ · οἵ τινες δὴ καὶ ἑάλωσαν ὑπὸ Τούρκων . ἡ δὲ ἐκτὸς χώρα τοῦ βασιλέως αὐτίκα μετὰ τὴν τοῦ Ἰσθμοῦ ἅλωσιν προσεχώρησε τῷ βασιλεῖ , τό τε Πίνδον καὶ ἡ ἄλλη χώρα τοῦ βασιλέως . Ταῦτα μὲν οὖν ἐν τῇ Πελοποννήσῳ ἐς τοσοῦτον ἐγένετο . καὶ βασιλεὺς τοῦ ἐπιγιγνομένου θέρους ἐστρατεύετο ἐπὶ Σκεντέρην τὸν Ἰβάνεω παῖδα , ὃς παῖς ὢν ἐς τὰς θύρας ἀφικόμενος τοῦ βασιλέως καὶ παιδικὰ αὐτοῦ γενόμενος ἀπέδρα ἐς τὴν πατρῴαν αὐτοῦ χώραν , καὶ ἀγόμενος γυναῖκα θυγατέρα τοῦ Ἀριανίτου ἐκ τοῦ ἐμφανοῦς ἐπολέμουν τῷ βασιλεῖ , καὶ οὔτε φόρον ἐπήγαγον τῷ βασιλεῖ οὔτε αὐτοὶ ἐς τὰς θύρας ἴεντο οὔτε πείθεσθαι ἤθελον . διὰ ταῦτα συναγείρας ἅπαντα τόν τε Ἀσίας καὶ Εὐρώπης αὐτῷ στρατὸν ἤλαυνεν ἐπὶ τὴν Ἰβάνεω χώραν · καὶ ἐπεί τε ἐσέβαλεν ἐς τὴν χώραν , ἐδῄου τε τὰ στρατεύματα διαπέμπων , ὅπῃ παρείκοι καὶ ἐνεπίμπρα τάς τε κώμας καὶ τοὺς ἀγρούς , καὶ τὰ λήϊα ἐκαίοντο ὑπὸ τοῦ στρατοῦ , καὶ περιεφθείροντο τὰ ἐκεῖσε πάντα . Σκενδέρης μὲν οὖν ἐπὶ τὴν ἐς τὸν Ἰόνιον παράλιον χώραν τῶν Οὐενετῶν ὑπεξέθετο , αὐτός τε καὶ οἱ Ἀλβανῶν , τάς τε γυναῖκας καὶ παῖδας · αὐτοὶ δὲ περιιόντες ἄλλοτε ἄλλῃ τῆς χώρας διήρχοντο , εἴ του δέοιντο αἱ πόλεις αὐτῶν . καὶ οὗτοι μὲν ἀνὰ τὸ ὄρος τὸ ὑπὲρ τὴν χώραν αὐτῶν ἄχρι τοῦ Ἰονίου διατεῖνον διέτριβον , καραδοκοῦντες , ὅποι σφίσι τὰ πράγματα ἀποβήσεται · Ἀμουράτης δὲ ἐπελαύνων πρῶτα μὲν τὴν Σφετίαν πόλιν ἐπολιόρκει . καὶ λόγον μὲν προσέφερεν , ὡς παραδοῖέν τε αὐτὴν καὶ αὐτοὶ ἀπίοιεν ἐπὶ τὰ ἑαυτοῦ ἕκαστος · οἱ δὲ οὐκ ἐπείθοντο . μετὰ δὲ ταῦτα προσέβαλε σὺν τοῖς νεήλυσι , καὶ εἷλε τὴν πόλιν κατὰ κράτος καὶ ἐξηνδραποδίσατο , τούς τε ἄνδρας σύμπαντας διεχρήσατο . μετὰ δὲ ἐπιὼν ἐπὶ τὴν Γετίην ὁμολογίᾳ τε παρεστήσατο , καὶ τοὺς ἐν τῇ πόλει ἀνδραποδισάμενος ἐπῆγε τὸν στρατὸν ἐπὶ τὴν Κρούην , πόλιν προέχουσαν τῶν ἐν τῇ Ἀλβανῶν χώρᾳ · ᾤκηται δὲ ἐν ὀχυρῷ πάνυ . ταύτην μὲν οὖν προσκαθεζόμενος ἐπολιόρκει , καὶ τηλεβόλοις τε ἔτυπτε τὸ τεῖχος , καὶ κατέβαλε μέρος οὐκ ὀλίγον . μετὰ δὲ ταῦτα προσέβαλε σὺν τοῖς νεήλυσιν ὡς ἐξαιρήσων τὴν πόλιν , καὶ ὡς οὐκ ἠδυνήθη ἑλεῖν , ἀπήγαγε τὸν στρατόν · ἤδη γὰρ ὀψὲ ἦν τοῦ ἐνιαυτοῦ , καὶ χειμὼν ἐπιγενόμενος ἐπίεζε τὸν στρατόν . Τὸν οὖν παῖδα αὐτοῦ ἄρτι ἡβάσκοντα Μεχμέτην περιῆγεν ἐν τῷ στρατῷ , ἐξ ὅτου ἀφείλετο αὐτὸν τὴν βασιλείαν . ἐγένετο δὲ οὕτως . ὡς ἐμάχετο τοῖς Παίοσιν ἐν τῇ Βάρνῃ καὶ τὰ στρατεύματα αὑτοῦ ἑώρα ἐν φυγῇ γενόμενα , ἐς δέος τε καθεστήκει μέγα πάνυ , οἰόμενος αὐτίκα πάντη ἀπολεῖσθαι , ὡς ἤδη ἀφίκετο ξυμφορᾶς , ηὔχετό τε ὡς ἢν αὑτῷ τὰ πράγματα μὴ διαφθαρῇ τότε ἐν τῷ θορύβῳ ἐκείνῳ , ἀπολιπεῖν τε τὴν ἀρχήν , καὶ τῷ παιδὶ ἐπιτρέψαντα αὐτὸν οἴχεσθαι ἐς τὴν Ἀσίαν διατρίψοντα σὺν τοῖς ἱερεῦσι καὶ τοῖς παρ' αὐτοῖς καλουμένοις Ναζηραίοις , προσεχόμενον τῷ ἥρωϊ καὶ ἀνάγοντα θαμὰ τὴν θυσίαν . ὡς δὲ περιεγένετό τε Παιόνων καὶ τὸν Παιόνων βασιλέα ἐξελὼν ἐκομίζετο ἐπ' οἴκου , τόν τε παῖδα αὐτοῦ τὸν νεώτερον Μεχμέτην μετεπέμπετο ἐπὶ τὴν ἀρχήν · ὁ γὰρ πρεσβύτερος αὐτοῦ Ἀλαδίνης οὐκέτι περιῆν , ἄλλ' ἐτετελευτήκει ὑπὸ ἵππου ἐκτραχηλισθείς , κυνηγετοῦντος αὐτοῦ καὶ ἐπιθέοντος ἀνὰ κράτος ἐπὶ τὴν ἔλαφον . οὗτος μὲν οὖν οὕτως ἐτελεύτησε . Μεχμέτην δὲ τὸν νεώτερον παῖδα περιόντα , ὡς ἐλέγετό μοι , τότε ἐπὶ τὴν ἀρχὴν μετεπέμπετο . ὡς δὲ ἀφίκετο , ἐπιτρέψας αὐτῷ τὴν ἀρχὴν καὶ τὰς θύρας καὶ τοὺς νεήλυδας αὐτὸς ᾤχετο διαβὰς ἐπὶ τὴν Ἀσίαν , ἐς Προῦσαν , ᾗ τὰ τῆς Ἀσίας βασίλεια ἦν . τὴν μὲν οὖν ἀρχὴν ἀποθέμενος μετὰ ζιχίδων τῶν παρ' αὐτοῖς Ναζηραίων καὶ σειτίδων καὶ τῶν τοῦ γένους σοφῶν πολλὰ διέτριβεν · οὐ πολλῷ δὲ ὕστερον μετέμελέ τε αὐτῷ ἀπιόντι ἐκ τῆς ἀρχῆς καὶ ἰδιωτεύοντι . ὡς δὲ οὐκ ἠνέσχετο , ἔπρασσεν ὅπως ἐπανιὼν τὴν ἀρχὴν κατάσχοι καθ' ἡσυχίαν , ὡς δὲ μὴ ἐς διαφορὰν ἀφικνουμένου αὐτῷ τοῦ παιδὸς κινδυνευομένῳ τὰ πράγματα καὶ αἰτίαν ἔχοι πρὸς τοῦ γένους , οἷα ποιεῖ . ἔπρασσε δὲ ὅπως ἐπανέλθοι μετὰ Χαλίλεω τοῦ Πραΐμεω , ἀνδρὸς συνήθους αὐτῷ ἐς τὰ μάλιστα καί οἱ ἑπιτηδείως ἔχοντος αἰεί . αὐτὸς μὲν οὖν ἔπεισε τὸν παῖδα ἐς ἄγρας φοιτῶντα γυμνάζεσθαι ὡς κάλλιστα ἐφ' ἵππου · καὶ ἐπειδὴ ἔπειθε , κρύφα ἔπεμπε τῷ πατρὶ αὐτοῦ , μηδὲν δεδιότα , ἄφνω ἐς τὴν ῥητὴν αὐτῷ ἡμέραν ἀφικόμενον ἐς τὰ βασίλεια τῆς πόλεως χρηματίζειν τοῖς ἐν τῇ πόλει ὡς βασιλέα . ὁ μὲν οὖν , ὡς ὑπετίθετο , ἐς ἣν αὐτῷ συνέθετο ἡμέραν , παρεγένετό τε ἀπόντος αὐτῷ τοῦ παιδὸς ἐς τὴν ἄγραν καὶ κυνηγετοῦντος , παραγενόμενός τε κατέσχε τὴν βασιλείαν , χρηματίζων τοῖς ἐν τῇ πόλει τῶν θυρῶν ὡς βασιλεύς . ὁ μέντοι παῖς αὐτῷ , ὡς ᾔσθετο ἐπανιόντος τοῦ πατρὸς αὐτῷ ἄφνω , οὐκ ἔχων , ὅ τι χρήσαιτο τῷ πράγματι , προσῄει τε καὶ προσεκύνησε · καὶ τὸ ἀπὸ τοῦδε παρῆγεν αὐτῷ , ἐς ἣν ἂν στρατεύηται χώραν . τὸν μέντοι παῖδα οὐκ ἐλάνθανεν , ὡς αὐτῷ ταῦτα εἴη διαπεπραγμένος Χαλίλης ὁ Πραΐμεω , καὶ ἤχθετό τε ἀξίως , οὐ μέντοι γε ἀνεδήλου αὐτῷ τὴν ὀργήν · ᾔδει γὰρ μέγα δυνάμενον παρὰ τῷ πατρί . Τότε μὲν οὖν ἐς τὴν Ἀμουράτεω ἐπάνοδον ἐπὶ τὴν βασιλείαν οὕτως ἐγένετο · ἐπεὶ δὲ ἀπήγαγε τὸν στρατὸν ἀπὸ τῆς πρὸς τὸν Ἰόνιον Μακεδονίας τῆς τῶν Ἀλβανῶν χώρας , τοῦτο μὲν τὸ ἔτος διέτριβεν ἐν τοῖς Εὐρώπης βασιλείοις ἡσυχίαν ἄγων , τῷ δ' ἐπιόντι ἐνιαυτῷ αὖθις , ἐπεὶ περιαγγέλλει τῷ στρατεύματι ἕπεσθαι , ἐστρατεύετο αὖθις ἐπὶ Σκενδέρην τὸν Ἰβάνεω καὶ ἐπὶ τὴν ταύτῃ κατὰ τὸν Ἰόνιον Ἀλβανῶν χώραν , καὶ ἐπῄει πολλῷ θυμῷ ὡς ἐξελῶν τε τὴν Κρούην καὶ αὐτὸν Σκενδέρην ἐξαιτησόμενος τοὺς Οὐενετούς , καὶ ἢν μὴ ἀποδοῖεν αὐτόν , ὡς πολιορκήσων τὴν πόλιν , ἐς ἣν καταφυγὼν ἐσῄει . ἐπεὶ δὲ εἰσέβαλεν , ἐπορεύετο ἰθὺ ἐπὶ τὴν Κρούην , καὶ τήν τε χώραν , ὅση ὑπελείπετο τὴν ἀρχὴν αὐτῷ ἀσινής , ἐπέδραμέ τε αὐτοῦ τὰ στρατεύματα , καὶ ἐπέκαον πῦρ ἐνιέντες , ὅτῳ ἂν αὐτοῖς περιτύχοιεν . ἐπέδραμε δὲ καὶ ἄχρι τοῦ ποταμοῦ τοῦ .... τὰ στρατεύματα . τὴν δὲ ἐπέκεινα τοῦ ποταμοῦ χώραν οὐχ οἷά τε ἦν ληΐζεσθαι διὰ τὸ ἄβατον εἶναι πάντη τοῖς βασιλέως ἱπποδρόμοις . καὶ οὗτοι μέν , τάς τε γυναῖκας καὶ παῖδας ὑπεκθέμενοι ἐς τὰ ἐχυρὰ τῶν Οὐενετῶν , συνελέγοντο ἐς τὸ ὄρος τὸ ὑπὲρ τὴν Κρούην πόλιν αὐτῶν . ἐνταῦθα δὲ ὑπεξαγαγὼν τὰς γυναῖκας καὶ τὰ παιδία κατέθετο ἐς τὰς τῶν Οὐενετῶν πόλεις , τοὺς δὲ ἄνδρας κατέλιπεν ἐν τῇ πόλει ἀμυνουμένους καὶ τὰ τείχη φυλάξοντας , καὶ τούτους ἐπιλεξάμενος τοὺς ἐθέλοντας αὐτοὺς ὑποστῆναι τὸν ἀγῶνα . Ἀμουράτης μὲν οὖν τούς τε τηλεβόλους παρεσκευάζετο καθεζόμενος ὡς τὸ τεῖχος καθαιρήσων , καὶ παραμένων ἅμα σὺν τοῖς νεήλυσιν ἐς τὴν πόλιν · ἐπεὶ δὲ αὐτῷ τὰ πάντα παρεσκεύαστο , ἔτυπτε τὸ τεῖχος τηλεβόλοις καὶ κατέβαλε μέρος πολύ . Σκενδέρης δὲ ἀπὸ τοῦ ὄρους πυρά τε ἔκαυσεν , ἐπιδεικνύμενος τοῖς ἐν τῇ πόλει , καὶ ἐπειδὰν χρεία ᾖ , παρεσόμενος καὶ αὐτὸς ἐπιβοηθήσων , καί τινων τῶν τοῦ βασιλέως ἀναβάντων ἐπὶ τὸ ὄρος προσέβαλέ τε καὶ ἐμάχετο , ἔργα ἀποδεικνύμενος ἄξια λόγου . ἐπεὶ δὲ τῷ βασιλεῖ ἤδη ἱκανῶς κατεβέβλητο τὸ τεῖχος , ἐς μάχην καθῆστο πανστρατιᾷ , καὶ ἐπειρῶντο οἱ νεήλυδες ἑλεῖν ταύτῃ , ᾗ ἔκειτο τὸ τεῖχος ἐπὶ γῆς · οὐ μέντοι ὑπερεβάλοντο τοὺς ἐν τῇ πόλει , παρ' ἐλπίδα ἀγωνισαμένους . Ἐνταῦθα ὡς ἐπενόει λιμῷ ἐκπολιορκήσειν , καὶ αὖθις τὸ δεύτερον προσβαλὼν κατὰ τὸ καρτερόν , ἀφικνεῖται ἀγγελίη παρὰ Γεωργίου τοῦ Τριβαλλῶν ἡγεμόνος ὡς Ἰωάννης συναθροίσας τοὺς Παίονας τόν τε Ἴστρον διαβαίνει καὶ συμπαραλαβὼν στρατεύοιτο ἐπ' αὐτόν , ταῦτα ὡς ἐπύθετο , τὴν ταχίστην συσκευασάμενος ἀπῄει ἐνταῦθα , ᾗ ἐπιόντα ἐπυνθάνετο καὶ κήρυκα ἔπεμπε πρὸς τὴν Εὐρώπην περιαγγέλλοντα παρεῖναι αὐτῷ ὡς ξύμπαντας τῶν Τούρκων . οὗτοι μὲν οὖν παρεγένοντο αὐτῷ ὡς ἔτυχεν ἕκαστος ἐκποδὼν γενόμενος , ὡς ἐν ὥρᾳ παραγένοιτο ἕκαστος καθιστὰς αὐτῷ ἐς μάχην . ἐλαύνων δὲ παντὶ τῷ στρατῷ πρός τινος τῆς Μυσίας αὐτοῦ χώρας κατὰ τὴν Τριβαλλῶν αὐτῶν χώραν ( ἔστι δὲ αὕτη ἡ χώρα , παρ' ἣν ἀμείβει Μοράβας ποταμὸς καὶ ἐκδιδοῖ ἐς τὸν Ἴστρον · παρήκει δὲ ἡ χώρα τοῦ βασιλέως ἐντεῦθεν ἐπὶ σταδίους ὀκτακοσίους ἔστε ἐπὶ Νήσιον , πόλιν τοῦ βασιλέως ἐπὶ δεξιὰ ἰόντι , ἐς τὸ πρόσω Νοβόπυργον πόλιν ἐπὶ ὄρους μεγάλου τοῦ Τριβαλλῶν ἡγεμόνος ᾤκηται ) ἐνταῦθα ἀφικόμενος Ἀμουράτης εὗρεν ἐπεξελαύνοντα Ἰωάννην τὸν Χωνιάτην σὺν τῷ Παιόνων στρατῷ . ἦσαν δὲ Παίονες καὶ Δακοὶ συναμφότεροι ἐς τετρακισμυρίους καὶ ἑπτακισχιλίους ἱππέας , καὶ ἁμάξας ἐφέροντο , ἐν αἷς ἦν αὐτοῖς τὰ ἐπιτήδεια καὶ τὰ ὅπλα , ἀμφὶ τὰς δισχιλίας . ἐφ' ἑκάστης δὲ ἁμάξης δύο ἤστην ἄνδρε πεζώ , πελταστής τε ἅμα καὶ τηλεβολιστής . ἐφέροντο δὲ καὶ ἐπὶ τῶν ἁμαξῶν τηλεβόλους ζαροβοτάνας καλουμένας , πολὺ τὸ πλῆθος . οὗτοι μὲν οὖν οὕτω παρασκευασάμενοι [ ἐς ] τὸν Ἴστρον διέβησαν . προὐκαλοῦντο δὲ σφίσι καὶ τῶν Τριβαλλῶν ἡγεμόνα ἐς τὸν πόλεμον · ὁ δὲ ἔφησεν οὐχ ὁρᾶν ἀξίαν τὴν παρασκευὴν τῆς κατὰ Ἀμουράτεω στρατιᾶς , ὥστε περιγενέσθαι αὐτοὺς τῆς βασιλέως δυνάμεως Ἀμουράτεω , καὶ δεδιέναι μᾶλλον ἐκεῖνον ἢ τοὺς Παίονας , οὓς καὶ ἀλλοφύλους τε ὄντας καὶ μέγιστα κακῶν ἐργασαμένους αὐτόν , καὶ ἱμείρεσθαι μὲν τίσασθαι Ἀμουράτην τοὺς υἱοὺς αὐτοῦ ἐκτυφλώσαντα , ἀδύνατα δὲ ὁρῶντα τῇ παρούσῃ παρασκευῇ ὑπερβαλέσθαι τῆς τῶν πολεμίων δυνάμεως οὐκ ἄν ποτε ἑκόντα εἶναι χωρήσειν ἐς τόνδε τὸν πόλεμον . ταῦτα ἀποκριναμένου ἐπαπειλήσαντα τὸν Ἰωάννην ἐλαύνειν ἐς τὸ πρόσω , ἐσβαλόντα δὲ ἐς τὴν βασιλέως χώραν , ἄχρι[ς ] Πριστίνου ἀφικόμενον , στρατοπεδεύεσθαι αὐτοῦ ἐν Κοσόβῳ πεδίῳ , ἐν ᾧ Ἀμουράτης ὁ Ὀρχάνεω μαχεσάμενος πρὸς Ἐλεάζαρον μάχην αὐτός τε αὐτοῦ ταύτῃ ἐτελεύτησεν ὑπὸ Τριβαλλοῦ καὶ τόν γε Ἐλεάζαρον ἀνεῖλεν ἐν τῇ μάχῃ . ἐπεὶ δὲ ὥρμητο Ἰωάννης στρατεύεσθαι ἐπὶ Ἀμουράτην δι' αἰτίαν τήνδε . ὡς γὰρ ἐν τῇ ἐν Βάρνῃ μάχῃ ἑώρα τοὺς Τούρκους φεύγοντας καὶ ἑαυτῷ ἐς χεῖρας ἐλθόντας καὶ ἐνδιδόντας , αὐτίκα ἐνόμισεν εὐπετῆ μὲν καὶ τότε ὄντα τὰ πράγματα αὐτῷ χειρωθῆναι , εἰ μὴ διὰ τὴν βασιλέως Λαδισλάου ἀφροσύνην , καὶ ἐσαῦθις δὲ χαλεπὰ οὐκέτι ἔσεσθαι κατεργάσασθαι . ἔφερε δὲ αὐτοῦ ἡ γνώμη καὶ πλείονα στρατὸν συναγείραντα ἐξελαύνειν . ὥστε καὶ τῷ πλείονι καταπληττομένων αἱρήσει τὸν Ἀμουράτην οὕτω δή τοι εὐπετῶς , ὥστε μηδ' ὁπωσοῦν ἐνδοιάζειν . πρεσβευσάμενος δὲ ἐπὶ Σκενδέρην τε καὶ Ἀριανίτην , ἐν νῷ ἔχων αὐτοὺς προσιόντας ἐς τὸ πρόσω τῆς Εὐρώπης συμμῖξαι · οὕτω γὰρ προείρητο καὶ τοῖσδε . ἐπεὶ δὲ ἐς Κόσοβον τὸ πεδίον Ἀμουράτης ὁ Μεχμέτεω ἀφίκετο , ὡς εὗρε τοὺς πολεμίους ἐλαύνοντας , ἐστρατοπεδεύετο . λέγεται δὲ γενέσθαι αὐτῷ τὸν στρατὸν ἐς πεντεκαίδεκα μυριάδας . καὶ τῇ ὑστεραίᾳ αὐτίκα παρετάσσετο ὡς ἐς μάχην . παρετάσσετο δὲ καὶ τὰ τάγματα . καὶ ἐς μὲν τὸ δεξιὸν αὐτοῦ κέρας τὸ τῆς Ἀσίας ἐτάσσετο στράτευμα , στρατηγὸν ἔχον Σκοῦραν , ἐς δὲ τὸ εὐώνυμον ὁ τῆς Εὐρώπης στρατηγὸς Καραζίης , ἔχων τὸ τῆς Εὐρώπης στράτευμα . τοὺς μέντοι ἱπποδρόμους ἕκαστος τῶν ὑπάρχων ἔχων παρετάσσετο . ἐν μέσῳ δὲ τούτοις ἵδρυτο αὐτὸς βασιλεύς , ἔνθα αὐτῷ νομίζεται στρατοπεδεύεσθαι , χάρακα προβαλλόμενον , μετὰ δὲ ταῦτα τὰς καμήλους στησάμενον αὐτοῦ ταύτῃ , μετὰ δὲ ταῦτα τοὺς θυρεοὺς πηξάμενον . ἐπὶ τούτοις τοὺς νεήλυδας ἐτάξατο σὺν τοῖς τηλεβόλοις τε ἅμα καὶ τηλεβολίσκοις καὶ τοῖς ἄλλοις . ἐπεὶ δὲ ἐτάξατο , ἀντεπῄει καὶ Ἰωάννης ὁ Χωνιάτης συνταξάμενος ὧδε . τὸ μὲν δεξιὸν αὐτοῦ εἶχον οἱ Παιόνων ἄρχοντες καὶ ἀδελφιδοῦς αὐτοῦ ( Σεκούλης δὲ ἦν τοὔνομα αὐτῷ ) καὶ Εἰλόκης καὶ δὴ Ταλούσης , ἐν μέσῳ δ' αὐτὸς ἐτάσσετο Χωνιάτης , ἔχων τούς τε βιτέζιδας καλουμένους καὶ τὸν Ἀρδελίου στρατόν . τὸ δὲ εὐώνυμον Δᾶνος εἶχεν αὐτῷ ἐπιτήδειος ὤν , ὃν καταγαγὼν ἐς τὴν Δακίαν χώραν διὰ τὸ πρὸς τὸν Δρακούλην αὐτοῦ ἔχθος ἐκεῖνόν τε τῆς ἀρχῆς ἐξήλασε , καὶ τὴν χώραν ὑφ' αὑτῷ ποιησάμενος τόν γε Δᾶνον ἐπέστησεν ἄρχειν αὐτῆς · ἦσαν δ' αὐτῷ Δᾶκες ἀμφὶ τοὺς ὀκτακισχιλίους παραγενόμενοι ἐς τόνδε τὸν πόλεμον . Ἐπεὶ δὲ ἄμφω συνταξάμενοι προῄεσαν ὡς συμβολὴν ποιησόμενοι , ἐνταῦθα βιτέζης , τῶν τοῦ Χωνιάτου στρατιωτῶν εἷς , ἐν μέσῳ ἀμφοῖν προελαύνων τῷ ἵππῳ προὐκαλεῖτο αὐτοῦ τὸν ἀπὸ τῶν Τούρκων μονομαχήσοντά τινα , πρὶν ἢ τὰ στρατεύματα συνιέναι ἐς ταὐτό . ὡς δὲ ἔγνωσαν οἱ Τοῦρκοι αὐτὸν μονομαχήσοντά τινι προεληλυθέναι , ἑστήκεσαν καὶ αὐτοί . καὶ ἐνταῦθα ἐξελαύνει ἀπὸ τοῦ στρατοῦ τοῦ ἑτέρου Ἐλιέζης ὁ Βαρισάταγα παῖς , τῶν ἐν τῇ Ἀσίᾳ ὑπάρχων ἑνός , ἀνδρὸς ἀγαθοῦ γενομένου τὰ πολέμια καὶ πρότερον τῶν νεηλύδων ἄρχοντος ἐν ταῖς βασιλέως θύραις . οὗτος δὴ ἐπεὶ ἐς τὸ μέσον προῄει , ὁμόσε τῷ Παίονι ἴετο . καὶ τοῖς δόρασιν αὐτίκα ἐπιόντες ἀλλήλοις τά τε δόρατα κατέαξαν , καὶ ὁ μὲν βιτέζης ἔπεσεν αὐτοῦ σὺν τῷ ἵππῳ ἐς τὴν γῆν , Ἐλιέζης δὲ ἐκκοπέντος τοῦ ἐπιστήθου καὶ ζώνης σὺν τῷ ἐφιππίῳ ἐπὶ τοῖς ἐσχάτοις τοῦ ἵππου ἐγεγόνει ἱππεύων · ὁ γὰρ ἵππος ἀμείνων πολλῷ τούτου ἦν . καὶ οὐκ εἶχε μέν , ὅπως τὸν Παίονα διαχρήσαιτο πεσόντα σὺν τῷ ἵππῳ , ἅτε καὶ αὐτὸς χαλεπῶς καὶ μόγις ἱππεύων · πεσόντος μέντοι τοῦ Παίονος ἀλάλαξαν μέγα τὸ τῶν Τούρκων στράτευμα , οἰωνὸν ποιησάμενοι . ἐπεὶ δ' ἀμφότεροι ἤλασαν ἐς τὸ ἑαυτῶν ἑκάτερος στρατόπεδον , ἐνταῦθα Ἀμουράτης ὁ βασιλεὺς μεταπεμψάμενος Ἐλιέζην εἰς ὄψιν τὴν ἑαυτοῦ ἔλεγε τοιάδε . " ὦ παῖ , πόθεν δὴ οὕτω ἐγένου ἀγαθὸς τὰ πολέμια , οὔπω πρότερον ἄλλῃ πῃ μαχεσάμενος , οὔτε παραγενόμενος στρατῷ μαχομένῳ , ὥστε ἐκμαθεῖν , πῶς δέοι συμβαλεῖν ; " τοῦ δὲ εἰπόντος " ὦ βασιλεῦ , ἀπὸ λαγὼ ταύτην ἔμαθον τὴν ἀνδραγαθίαν " ἐν θαύματι ποιησάμενον τὸν βασιλέα ἐρέσθαι αὐτὸν λέγεται " καὶ πῶς ἂν δή , ὦ νεανίσκε , ἀπὸ λαγὼ γένοιτο ἄν τις ἀγαθὸς τὰ πολέμια ; " τὸν δὲ φάναι " ἐγὼ τοίνυν , ὦ βασιλεῦ , ἐν τῇ Ἀσίᾳ διατρίβων , καθ' ἣν ἡμᾶς ἐπέστησας χώραν καὶ τόν γε πατέρα ἐμὸν ὕπαρχον ἀπέδειξας , ἐφοίτων ἐς ἄγραν , καί ποτε λαγὼν ἐν κοίτῃ εὑράμενος ᾠήθην ἀσφαλέστερον εἶναί μοι , ὥστε τὸν λαγὼν μὴ διαφυγεῖν , ὀϊιστῷ βαλόντα ἀνελέσθαι · κράτιστοι γὰρ πάντων , ὧν ἡμεῖς ἴσμεν , λαγωῶν οἱ ἐν τῇ Ἀτταλίᾳ θεῖν εἰσι , καὶ οἱ κράτιστοι τῆς Εὐρώπης κύνες οὐχ αἱροῖεν . ἐπῆν δέ μοι ταῦτα ἐπιλεγομένῳ φαρέτρη καὶ ὀϊστοὶ τετταράκοντα . ὡς δὲ ἐπιβάλλων τῷ τόξῳ τὸν ὀϊστὸν οὐκ ἐτύγχανον , δεύτερον ἐπὶ τοῦτον ἐτόξευον . ὡς δὲ καὶ οὕτω λαγὼς μὲν ἐκάθευδε , καὶ δεινὸν ἐποιούμην , εἰ οὐκ ἐπιτυγχάνοιμι , ἐνταῦθα δὲ πάντας τοὺς ὀϊστοὺς ἐξετόξευον . ἐπεὶ δὲ τὰ βέλη πάντα ἠφίετο καὶ λοιπὸν ἦν βέλος ἐμοὶ οὐδέν , αὐτίκα ἐπεγειρόμενος ἀφ' ὕπνου ὁ λαγὼς ᾤχετο φεύγων , ὡς ᾔσθετο τοῦ θορύβου , καὶ οἱ κύνες μὲν ἐς βραχὺ ἐπεδίωξαν , οὐ μέντοι εἷλον . τότε δὴ ἐπέγνων , ὡς τὰ βέλη μοι κενὰ ἐγεγόνει , ὅτι εἱμαρμένον ἔτι ἦν τῷ λαγῷ ἐκείνῳ ἐπιζῆσαι . καὶ τὸ ἐντεῦθεν ἐπιλεξάμενος ψῆφον ἐμαυτῷ , ὦ βασιλεῦ , ἐθέμην μήτε ξίφος , μήτ' αὖ δόρυ , μήτε ὀϊστὸν δεδιέναι , ὡς ἢν ἐμοὶ πεπρωμένον εἴη ἐπιζῆσαι , οὐδ' ἂν τὸ δόρυ ἀφέλοιτο τὴν ζωήν . διὰ τοῦτο δὴ ἤϊα θαρρῶν , ὦ βασιλεῦ , ἐπὶ τὸν Παίονα , ἐπιστάμενος , ὡς εἰ πεπρωμένον μοι εἴη ἐπιβιῶναι , οὐδέν μοι χαλεπὸν ἔσοιτο ὑπὸ τοῦ Παίονος . " ἀκούσαντα δὲ τὸν βασιλέα , καὶ ἀγασθέντα τὸν νεανίαν τοῦ λογισμοῦ , ἐσθῆτι μὲν αὐτίκα τότε ἐδωρήσατο σηρικῇ χρυσοπάστῳ , μετὰ δὲ ταῦτα ἐπιστῆσαι ἄρχοντα τῆς πατρῴας αὐτοῦ χώρας · ἐπιτελευτῆσαι γὰρ ἤδη ὁ πατὴρ αὐτοῦ , καὶ τὴν χώραν ἄλλος ἐπετρόπευεν ὑπὸ βασιλέως ταχθείς . δαιμονίως δὲ τὸ γένος τοῦτο τίθεσθαι τῇ δόξῃ τῆς εἱμαρμένης , σχεδὸν καὶ οἱ ἄλλοι , ὅσοι πρὸς τὴν τοῦ Μεχμέτεω θρησκείαν εἰσὶ τετραμμένοι . Ταῦτα μὲν οὖν ἐς τὴν μονομαχίαν ἐγένετο · ἐπεὶ δὲ τοῦ βασιλέως ἱδρυμένου κατὰ χώραν τὰ στρατεύματα συνιόντα ἐμάχετο , τὸ μὲν Ἀσιανὸν στράτευμα ἡσυχίαν ἦγε , δεδιότος τοῦ βασιλέως , μὴ πρῶτα συμβολὴν ποιησαμένου ἐς τροπὴν γένοιτο , καὶ κινδυνεύσῃ αὐτῷ τὰ στρατεύματα διαφθαρῆναι αὐτίκα , καὶ ὑπερδειλιάσαντα οἴχεσθαι , ἀλλὰ τὸ μὲν Ἀσιανὸν στράτευμα εἱστήκει , τὸ δὲ Εὐρώπης διελόμενος ἐς μοίρας , ὅσας δὴ ἑώρα τοὺς Παίονας παραταξαμένους ἐλαύνειν , καθίστατο ἐς τὴν μάχην . καὶ οὕτω δὴ συμβάλλοντα τὰ τῆς Εὐρώπης στρατεύματα ἐμάχετο . πολὺ δὲ παρ' ἐλπίδα ἀγωνισάμενοι ἐμάχοντο ἀξίως λόγου . γενόμενοι γὰρ κατ' ὀλίγα ὡς οἱ Παίονες ἐπελαύνειν , ἔφευγον ἀνὰ κράτος , ὡς τοὺς Παιόνων ἵππους ἐπιδιώκοντας κάμνειν τε ἰσχυρῶς καὶ ἀπαγορεύειν . καὶ ἐνταῦθα δή , ὡς οἱ Τοῦρκοι αὐτάρκως ἔχοιεν τῆς φυγῆς , διαστάντες τούς τε ἵππους ἐτόξευον καὶ ὄπισθεν ἐπιόντες κατέκαινον τοὺς Παίονας · ἅτε γὰρ οἱ πλείους καὶ ἐφ' ἵππων πολὺ βελτιόνων φερόμενοι , καὶ τέχνῃ τὰ πολλὰ τὴν μάχην συνδιαχειρίζοντες , ἄμεινον ἐφέροντο τῶν Παιόνων . καὶ τὴν μὲν πρώτην ἡμέραν πολλοὶ μὲν Παιόνων ἔπιπτον ἐν τῇ μάχῃ , πολλοὶ δὲ Τούρκων ἀπόλλυντο ὑπὸ Παιόνων . καὶ ταύτην μὲν τὴν ἡμέραν ὅλην ἐμαχέσαντο ἀμφότεροι καὶ ἰσοπαλεῖς ἐγένοντο · ἐπεὶ δὲ ὀψὲ ἦν , διέστησάν τε ἀπ' ἀλλήλων , καὶ ἐπὶ τῶν στρατοπέδων ἀναχωρήσαντες ἑκάτεροι ἀνεπαύοντο . Παίονες μὲν οὖν οἰόμενοι τοὺς Τούρκους νυκτὸς οἰχήσεσθαι ἀπιόντας καὶ οὐ μενοῦντας ἐν τῇ τάξει . καὶ ἱπποδρόμων μὲν οὐκ ὀλίγοι ἀπῄεσαν · ἐπεὶ δὲ τοὺς Τριβαλλοὺς εὕρισκον ἐν τοῖς στενοῖς ἐπιμένοντας , αὖθις ἐπανῄεσαν ἐπὶ τὸ στρατόπεδον . καὶ Παίονες μὲν οὖν οὕτω ἐνόμιζον τῇ ὑστεραίᾳ βραχεῖ τινι μορίῳ τοῦ στρατοῦ ἀντιτάξασθαι ὡς τῶν ἄλλων οἰχησομένων καὶ οὐ μενούντων , καὶ οὕτω δὴ περιγενομένους αἱρήσειν αὐτίκα τὰς βασιλέως θύρας · βασιλεὺς δὲ καὶ οἱ Τοῦρκοι ἀναθαρσήσαντες οὐκ ἐν ὁμοίῳ ἔτι δέει ἐγίγνοντο ἀμφὶ τοὺς Παίονας , θαρσαλεώτεροι δ' ὄντες παρεσκευάζοντο ὡς ἐς τὴν ὑστεραίαν μαχόμενοι τρέψασθαι τοὺς Παίονας . Τὴν μὲν οὖν ἡμέραν ταύτην ἐς τοσοῦτον ἐγένετο · τῇ δὲ νυκτὶ ταύτῃ Παίονες βουλευόμενοι , ὅπως τῇ ὑστεραίᾳ τὴν μάχην ποιήσωνται , γνώμην ἀπεφαίνετο ἕκαστος , ὡς ἐδόκει αὐτῷ τὴν μάχην ποιεῖσθαι , καὶ λόγος ἐγίγνετο πολύς . ἐνταῦθα βουλευομένων αὐτῶν , Ταούτης ὁ Σαούζεω , υἱιδοῦς τοῦ Ἀμουράτεω , γένος ὢν τῶν Ὀτουμανίδων , παρελθὼν ἐς μέσον ἔλεξε τοιάδε . " Ἡμῖν μὲν ἱκανὰ συμβέβληται ἔστε τὴν Ἀσίαν καὶ ἐς τὴν Εὐρώπην , οὐδὲ δὴ ταῦτα προσέχοντας ἐς τὰ Ἀμουράτεω πράγματα τὴν μάχην ποιεῖσθαι , ἀνήνυτα ἐργαζομένους · οὐ γὰρ ἂν παρεχομένων σφᾶς κτείνειν τῶν ἀνδρῶν τούτων δυναίμεθα οὕτω γε εὐπετῶς χειρώσασθαι . ἀλλ' ἐμοὶ δοκεῖ ὁ μαχόμενος τῷ πολεμίῳ , ἢν μὲν βάλῃ καιρίαν πληγήν , κατέβαλέ τε τὸν πολέμιον καὶ ἔχει καλῶς χρῆσθαι τῷ στρατεύματι . ποῦ δ' ἂν βάλοι καιριωτέραν ἢ ἐν τῇ κεφαλῇ ; τό τε γὰρ σῶμα ἄγειν πᾶν , καὶ ἐν τούτῳ ἡ πόλις . ἢν δὲ μὴ καιρίαν βάλῃ , ἐπίπονα ἔσται καὶ χαλεπὰ κατεργασθῆναι τὰ τῶν πολεμίων . καὶ νῦν δὲ οὕτω δοκεῖ . ὁρᾶτε γάρ , ὡς αἱ θύραι τοῦ βασιλέως ἑστήκεισαν οὐδαμῇ ὡρμημέναι ἐπὶ τὴν μάχην , οὐδὲ ἀνακινδυνεύειν ἐθέλουσιν , ὡς τὸ πᾶν φέρουσαι τὰ τοῦ βασιλέως ὑγιῆ τε εἶναι , καὶ ἐς ἀνάγκην ἐπειδὰν περιστῇ , μάχεσθαι . φέρε οὖν , ταύτην κινήσωμεν τὴν βασιλέως σύνταξιν , καὶ οἰχομένης ταύτης ἡμῖν οὐδεὶς τῶν ἄλλων μένειν ἐθέλῃ . δοκεῖ οὖν ἐμοὶ κινῆσαι τὸ στρατόπεδον ἡμῖν ἅπαν , καὶ ταῖς ἁμάξαις , ἐφ' αἷς οἱ τηλεβόλοι καὶ τηλεβολίσκοι ἡμῖν τυγχάνουσιν ὄντες , ὑπὸ ταύτην τὴν νύκτα ἰέναι ὁμόσε ἐπὶ τὰς θύρας αὐτίκα , καὶ μὴ διαμέλλειν . καὶ ἢν ἐπίωμεν τηλεβόλοις τε καὶ τοῖς ἄλλοις βέλεσι βάλλοντες τὰς βασιλέως θύρας καὶ δεδιττόμενοι , οἴομαι μὴ ἐπιμένειν ἕως ἡμέρας , ἀλλ' ὡς ἔχει ἡ νύξ , οὕτως αὐτοὺς ἰόντας ἀπαλλάττεσθαι ἀσμένως . καὶ τούτων ἀπωσάμενοι τὰ πράγματα ἔχοιμεν τὰ ἐκείνων . " Ταῦτα λέγων ὁ Ταούτης ἔπειθέ τε , καὶ ἐποίουν οὕτω . καὶ αὐτίκα σὺν ταῖς ἁμάξαις ἐπῄεσαν ἐς τὸ βασιλέως στρατόπεδον , περὶ πρώτην φυλακὴν τῆς νυκτός . ὡς δὲ ἀγχοῦ ἐγένοντο τῶν βασιλέως θυρῶν , ἐνταῦθα ἐδεδίττοντο τηλεβόλοις τε καὶ τηλεβολίσκοις τοὺς νεήλυδας , καὶ ἔβαλλον τὸ τοῦ βασιλέως στρατόπεδον · καὶ ἐμάχοντο μεγάλως πρὸς τὸ μέρος , ἠώς τε διέφαινεν . οἵτε γὰρ νεήλυδες τούς τε τηλεβόλους παρασκευασάμενοι καὶ τηλεβολίσκους ὑφίεσαν ἐπὶ τοὺς Παίονας . καὶ ἔπιπτον ἀμφοτέρων οὐκ ὀλίγοι τῇ νυκτὶ ταύτῃ , ὑπὸ τηλεβόλων τὰ πλείω φθειρόμενοι . ἐπεὶ δὲ ἡμέρα ἀγχοῦ ἐγένετο καὶ ἑώρων τὸ βασιλέως στρατόπεδον ἱδρυμένον κατὰ χώραν ἀγωνίζεσθαι ἀξίως λόγου , ἐδόκει ἀναζεύξαντας ἀπελαύνειν ἐς τὸν χῶρον ἐκεῖνον , ἐν ᾧ ἐστρατοπεδεύοντο , καὶ μὴ ἀναμένειν συλλεγομένους κυκλοῦσθαι σφᾶς ἐγγὺς τῶν θυρῶν γενομένους . ὡς δὲ ἐδόκει , καὶ ἐποίουν ταῦτα . ἀνεχώρουν ἐς τὴν χώραν αὐτῶν , καθ' ἣν ἵδρυντο πρότερον . Ἐπεὶ δὲ ἡμέρα ἐγένετο , παρετάσσετο δεύτερα ἐς τὴν μάχην , πειρασόμενος , ᾗ ἂν ἀποβαίη αὐτῷ τὰ πράγματα . καθιστὰς δὲ ἐν μάχῃ , ἐμβαλὼν ἐς τὸ τῆς Ἀσίας στράτευμα συμβολὴν ἐποιεῖτο . ἐνταῦθα ὡς συνέβαλε , πέμπει ὁ τῆς Εὐρώπης στρατηγὸς Τουραχάνην τὸν Θετταλίας ὕπαρχον σὺν τῷ αὐτοῦ στρατεύματι κατὰ νώτου γενόμενον τοῖς Παίοσι συμβαλεῖν ὡς δύναιτο ἰσχυρότατα . ἐνταῦθα Τουραχάνης κατὰ νώτου γενόμενος τοῖς Παίοσι πολλοὺς αὐτῶν κατέβαλεν ἐν τῇ μάχῃ ταύτῃ . οἱ μὲν γὰρ ἐδίωκον τοὺς Ἀσιανούς , καὶ ὡς ἐπικέοιντο διώκοντες , οἱ μὲν ἔφευγον ἀνὰ κράτος . πλὴν δὴ τῶν ὑπάρχων θεράποντες Εὐρώπειοι ὄντες , καὶ διαστάντες ὡς φεύγοιεν , ἐμάχοντο , οἷα τοῖς Τούρκοις νομίζεται πρὸς τοὺς Παίονας . πρὸς δὲ τοὺς ἀπὸ τῆς Εὐρώπης κατὰ νώτου σφίσιν ἐπικειμένους συστραφέντες συστάδην ἐμάχοντο , ἄλλοτε ἄλλῃ τοῦ πεδίου , ὡς περιτύχοιεν ἑκάτεροι ἀλλήλοις ἐπικείμενοι . Δᾶκες δὲ ὡς ἑώρων τοὺς Τούρκους πολὺ παρ' ἐλπίδα ἀγωνιζομένους , καὶ σφίσι τὰ χαλεπώτατα ἐπηρτῆσθαι , ἀπαλλαγὴν δὲ μόλις ἔσεσθαι τοῦ κακοῦ , καὶ ἢν σῶες ἀφίκοιντο , ἐπὶ ὅρκου μηδεμίαν εἶναι μηχανὴν μὴ οὐ δίδοσθαι αὐτοὺς δίκας τῷ βασιλεῖ , ὧν εἰργάσαντο αὐτῷ πολεμοῦντες καὶ ὅτι τοῖς Παίοσι συνεμάχουν , ἐδόκει αὐτοῖς ἐν τῷ μεγάλῳ τούτῳ θορύβῳ ἄγγελον πέμψαντας παρὰ βασιλέα Ἀμουράτην διαλλάττεσθαι , καὶ τὰ ὅπλα παραδιδόντας ξένους τε καὶ φίλους εἶναι τῷ βασιλεῖ . ὡς δὲ ἐδόκει , καὶ ἐποίουν ταῦτα . ὁ δὲ ἄγγελος ἀφικόμενος ἐπὶ τὰς θύρας ἔλεγε τοιάδε . " Ὦ βασιλεῦ , ἐμὲ Δᾶκες ἔπεμψαν ἐς ὄψιν ἀφικέσθαι τὴν σὴν καὶ σπονδὰς αἰτεῖσθαι αὐτοῖς συγγνώμην παραιτουμένοις , ἐφ' οἷς πεπλημμελημένα ἐστὶν ἐς τὴν σὴν ἀρχὴν καὶ ἐς τὰ σὰ πράγματα . καὶ διαμαρτύρονται σφᾶς ἀφ' ἑαυτῶν μηδὲν νεώτερον βουλεῦσαι περὶ τὰ σὰ πράγματα , ἂν μὴ οἱ Παίονες ἀνάγκην ἐπιθέντες , κελεύοντες σφίσιν ἅπτεσθαι , προσβιάζοιντο ἡμᾶς . νῦν οὖν δέονταί σε πείθεσθαι καὶ αὐτοῖς σπονδὰς ποιεῖσθαι , καὶ αὐτόν σοι τὸν πόλεμον παραστήσασθαι τοῦ λοιποῦ , ὥστε σοι ἐπιτήδειον εἶναι . " Ταῦτα εἰπόντος τοῦ ἀγγέλου , Χαλίλης ὁ πρύτανις τοῦ οἴκου τοῦ βασιλέως ὑπολαβὼν ἔλεγε τοιάδε . " ἀλλ' ὑμεῖς , ὦ ἄνδρες Δᾶκες , ἐπίστασθέ που ὡς βασιλεὺς ἐπιτήδειός τε ἦν δυνάμει καὶ πρόξενος ἐξ ἀρχῆς · καὶ νῦν ἐπεὶ ἐν δέοντι παραγίγνεσθε , σπονδάς τε ποιεῖτε ὑμεῖς ἄνευ τε δόλου καὶ ἀπάτης , φίλοι τε εἶναι ὑμεῖς τοῦ λοιποῦ . καὶ ἤν τι , ὧν ὑμεῖς λέγετε , ἐξειργασμένον τῷ βασιλεῖ χάριν θείητε , ἴστε ὡς οὐχ ὑπερβαλούμενοι αὐτὸν εὐεργετοῦντες . τὰ μέντοι ὅπλα ἴτε δεῦρο ὅτι τάχιστα παραδώσοντες . " Ταῦτα Χαλίλης ὁ Πραΐμεω φάμενος γνώμῃ τοῦ βασιλέως λέγειν ἀπέπεμψε . καὶ οἱ Δᾶκες , ὡς ἐπανῆκεν αὐτοῖς ὁ ἄγγελος λέγων , ἃ ἐνετέλλετο αὐτῷ Χαλίλης ὁ Πραΐμεω γνώμῃ τοῦ βασιλέως , αὐτίκα διέστησάν τε ἀπὸ Παιόνων χωρὶς γενόμενοι , καὶ προϊόντες ἀφίκοντο ἀγχοῦ τῶν θυρῶν τοῦ βασιλέως , καὶ ταύτῃ ἑστηκότες ἐνόμιζον αὐτῷ τοιάνδε χάριν καταθέσθαι τῷ βασιλεῖ , ὑπουργοῦντες αὐτῷ ἐς τὴν παροῦσαν ἀνάγκην , ὥστε οἴσεσθαι δῶρά τε καὶ ἐσθῆτας πρὸς τοῦ βασιλέως . βασιλεὺς δέ , ὡς παρ' αὐτῷ εἱστήκεισαν , νομίσας μή τινι δόλῳ ταῦτα [ συνθέμενοι ] προϊσχόμενοι αὐτῷ κακόν τι διανοοῖντο ἐργάζεσθαι , συνθέμενοι τοῖς Παίοσι , μεταπέμπεται τὸν τῆς Εὐρώπης στρατηγὸν ἔχοντα ἀμφὶ τοὺς δισμυρίους · καὶ ὡς παρῆν αὐτῷ , ᾗ ἐνετέλλετο , ἐκέλευε περιστάντας τοὺς Δᾶκας κατακαίνειν ἅπαντας , μηδενὸς φειδόμενον . καὶ οὕτω πρὸς ἀλκὴν ἐτράποντο τὰ ὅπλα ἔχοντες · οὐ γὰρ ἠξίου ὁ βασιλεὺς παραδόντας τὰ ὅπλα κατακαίνειν , ἀλλὰ ταῦτα ἔχοντας δίκην διδόναι , ὧν ἐποίουν αὐτόν . καὶ οὕτω μὲν δὴ ταύτῃ ἐν οὐδενὶ λόγῳ ἀπώλοντο . Παίονες μὲν δὴ πρῶτα τοὺς Δᾶκας διισταμένους ἰδόντες ἐθαύμαζον , ὅ τι βούλοιντο · ὡς δὲ ἔγνωσαν διαλλαττομένους τῷ βασιλεῖ , ἐχαλέπαινόν τε αὐτοῖς καὶ ἤχθοντο καταπροδεδωκόσι τοὺς φίλους , ἐπεὶ δ' ὀλίγον ὕστερον κατεῖδον αὐτοὺς ξύμπαντας πρὸς τοῦ βασιλέως οὐδενὶ λόγῳ ἀπολλυμένους , ἐν θαύματι εἴχοντο , τήν τε γνώμην ἐννοοῦντες τοῦ βασιλέως , ὡς οὐδέν τι συμμάχων τοιούτων ἐδεῖτο , μέγα τε ἐποιοῦντο ἀπαλλάττεσθαι τὴν ταχίστην . Ἰωάννης μὲν οὖν , ὡς ἀπὸ τῆς μάχης ἐγένετο ἐπὶ τῶν ἁμαξῶν , διελέγετο τοῖς ἡγεμόσιν , ὡς αὐτὸς μὲν σὺν τοῖς ἀμφ' αὑτὸν ἴοι ἀπὸ τοῦ λόχου , ᾗ ἑστήκει αὐτὸς βασιλεύς , ὡς ἐς τὰς θύρας ἐμβαλῶν , αὐτοὺς δέ , ἐπειδὰν ἄγγελον πέμψας διασημήνῃ , ἐλαύνειν ὁμοῦ πάντας ὁμόσε ἐπὶ τὰς θύρας . καὶ ταῦτα λέγων ( ἦν δὲ ἀμφὶ τὴν ἐσχάτην φυλακὴν ) ἐπιλεξάμενος τούς τε ἄμεινον ἐς τὸν πόλεμον παρεσκευασμένους καὶ οὓς ὡς ἐπιτηδείως ἔχοντας ἠπίστατο , τοῖς δὲ ἐν ταῖς ἁμάξαις παραγγείλας , ἐπειδὰν σημήνῃ , κατὰ ταῦτα προϊέναι ἐπὶ τὰς θύρας , αὐτός τε μὲν ἴετο συντεταγμένῳ τῷ στρατεύματι τὰ ἔμπαλιν γενόμενος ἐπὶ τὸν Ἴστρον καὶ ἐλαύνων . ὡς δὲ ἡμέρα τάχιστα ἐγεγόνει , οὗτος μὲν οὐκέτι ἑωρᾶτο οὔτε πρὸς τῶν ἐναπολειφθέντων ἐν ταῖς ἁμάξαις Παιόνων οὔτε πρὸς τοῦ βασιλέως . ὡς δὲ οἱ ἀμφὶ βασιλέα ὁρῶντες τὸ στρατόπεδον τῶν Παιόνων κενόν τε εἶναι καὶ ὀλίγους ἐντὸς τῶν ἁμαξῶν ἐναπολειφθῆναι , ἐν θαύματι μὲν ἐποιοῦντο , ἀγγέλλει δέ τις αὐτῷ δρόμῳ ἀφικόμενος ὡς Παίονες πεφευγότες εἶεν ἐπὶ τὸν Ἴστρον ἀμφὶ τὴν ἐσχάτην φυλακήν . ἐνταῦθα οἱ νεήλυδες ἀναλαβόντες τὰ ὅπλα δρόμῳ ἔθεον ἐπὶ τοὺς ἐν ταῖς ἁμάξαις Παίονας . οὗτοι μὲν οὖν ὡς ᾔσθοντο ὑπὸ τῶν σφετέρων προδεδομένοι , ἐμάχοντο πρὸς τοὺς νεήλυδας ἀξίως λόγου . μετ' οὐ πολὺ δ' οἱ νεήλυδες ἀνέβησαν ἐπὶ τὰς ἁμάξας , ὑπερέβησαν δὲ τοὺς Παίονας πάντας ὁμοῦ κατακαίνοντες . οὗτοι ἕωθεν δὲ μαχόμενοι περὶ πλήθουσαν ἀγορὰν ἄνδρες γενόμενοι ἀγαθοὶ ἐτελεύτησαν . βασιλεὺς δὲ ὥρμητο μὲν διώκειν τοὺς Παίονας , προσφερόντων αὐτῷ λόγους τῶν στρατηγῶν · οὐ μέντοι προσίετο τοὺς λόγους , ἀναμιμνησκόμενος , οἷα ἐπεπόνθει πρὸς τοῦ Χωνιάτου Χασίμης ὁ Μαζάμεω ἐν τῇ διώξει , ἠγάπα τε τῇ παρούσῃ τύχῃ αὐτῷ ἐς τὸ βέλτιον καταστῆσαι . ἀπέθανον δὲ ἐν τῇ μάχῃ ταύτῃ , ὡς ἐπυθόμην ( ἠριθμήθη γὰρ ὕστερον ἀμφοτέρων ὑπὸ τοῦ Τριβαλλῶν ἡγεμόνος ) , Παιόνων μὲν καὶ Δακῶν συναμφοτέρων ἑπτακισχίλιοι καὶ μύριοι , Τούρκων δὲ ἐς τοὺς τετρακισχιλίους . τὴν γὰρ διάγνωσιν ῥᾳδίως ποιοῦνται καὶ τὰ αἰτήματα αὐτῶν ἀπό τε τῶν αἰδοίων περιτεμνομένων τῶν Τούρκων , καὶ τὸ μὲν τοὺς Παίονας κομᾶν ἐπιεικῶς πάνυ , οἱ δὲ Τοῦρκοι ξυρῶνται τὰς κεφαλὰς σὺν τρίχαις τισὶ τῶν ἐν τοῖς κροτάφοις . βασιλεὺς δὲ ὡς ἀπὸ τῆς μάχης ἐγένετο , τά τε σώματα ἀνελομένους ἐκέλευε θάπτειν τοὺς Τούρκους ἐς τὸν ποταμὸν τὸν Μοράβαν καλούμενον παρὰ τὸ χεῖλος , καὶ αὐτὸς συσκευασάμενος ἀπήλαυνεν ἐπ' οἴκου . Ὁ δὲ Ἰωάννης ὡς φεύγων ἀπεχώρει ἐπὶ τὸν Ἴστρον , καὶ ἑσπέρα ἦν ἀφικομένῳ ἐπὶ τὸ Σβετζάνιον τοῦ βασιλέως πόλιν , διηπόρει , ὡς ἀσφαλέστερον κομιζόμενος πρός τε τῶν Μυσῶν μὴ κατάδηλος γένοιτο , καὶ κινδυνεύσῃ πρὸς τοῦ Τριβαλλῶν ἡγεμόνος ἁλῶναι · εἶδε γὰρ τὸν Γεώργιον , ὡς περιποιήσαιτο ἑλεῖν αὐτὸν πολέμιον ὄντα καὶ διάφορον ἐς τὰ μάλιστα ἐπεὶ δὲ διασκοπούμενος ἐλογίζετο , ἐδόκει αὐτῷ χωρισθέντα τοῦ στρατοῦ ἐλαύνειν σὺν ὀλίγοις τοῖς περὶ αὐτὸν εὐθὺ ἐπὶ Μπελογράδην . ὡς δὲ ἐδόκει αὐτῷ , περὶ δευτέραν φυλακὴν τῆς νυκτὸς ἐπιλεξάμενος τοὺς ἰδίους αὐτῷ ἐπορεύετο ἄλλην ὁδόν . πορευομένῳ δὲ αὖθις ἐδόκει οἱ καὶ ταύτῃ ἔτι μᾶλλον κατάδηλος ἔσεσθαι . πρὶν δὴ ἡμέραν γενέσθαι , νόῳ λαβών , ὡς μόνος αὐτῶν ἄμεινον σώζοιτο ἐς τὸν Ἴστρον , χωρὶς γενόμενος παρ' ἑαυτῷ ἰδίᾳ ἐπορεύετο αὐτὸς πορείαν . ὡς δὲ ἡμέρα ἐγένετο , καταβαίνει τε ἀπὸ τοῦ ἵππου , καὶ πεζῇ πορευόμενος ἀφικνεῖται ἐπὶ λόφον τινά , καὶ θεασάμενος Τοῦρκον ταύτῃ που ἐξελαύνοντα καταφεύγει ἐπὶ τὸ ἕλος ὕδατος πλῆρες καὶ ἐπὶ πολὺ διῆκον . ἐπεὶ δὲ προῆλθεν , ἀφικνεῖται πρὸς τὴν τοῦ Γεωργίου χώραν , καὶ περιτυχὼν Τριβαλλοῖς ἐζήτει γενέσθαι οἱ τῆς ὁδοῦ ὁδηγούς , καὶ μισθὸν αὐτοῖς τῆς ὁδοῦ παρέχεσθαι . οἱ δέ , ὡς ὑπέσχοντο ἐξηγεῖσθαι αὐτῷ τὴν ὁδόν , ἐπεβούλευον ἀνελεῖν . ἐνταῦθα , ὡς ἐδόκει αὐτοῖς , συλλαμβάνουσι τε αὐτὸν ὡς ἀποκτενοῦντες . ὁ δὲ ὡς ᾔσθετο , σπασάμενος τὸ ξίφος τοῦ Τριβαλλοῦ , ὥς οἱ ἐν καιρῷ ἦν , παίει μὲν τὸν ἕνα κατὰ τὸν ὦμον καὶ καταβάλλει · ὁ δὲ ἕτερος φεύγων ᾤχετο . ἐν δὲ τούτῳ πυνθανόμενος ὁ Τριβαλλῶν ἡγεμών , ὡς ὁ Χωνιάτης ἡττηθεὶς πρὸς τοῦ βασιλέως ἀπελαύνει , ἔπεμπε κήρυκα περιαγγέλλοντα τοῖς ἑαυτοῦ , ὡς μηδενὶ Παιόνων ἐπιτρέπειν διαβαίνειν τὴν χώραν , πρὶν δὴ πυνθάνοιντο [ καὶ ἐς ὄψιν ἄγειν αὐτόν ] , ὅστις τε εἴη καὶ ποῖ πορεύοιτο , καὶ τοὺς μὲν ἄλλους ἐᾶν διιέναι , τὸν δὲ Χωνιάτην συλλαβόντας ἄγειν παρ' ἑαυτόν . οὗτος μὲν ταῦτα περιήγγελλεν , οἱ δὲ ἄρχοντες τοῖς ἐν τῇ χώρᾳ προαγορεύοντες , ὅντινα ἂν λάβοιεν τῶν Παιόνων , ἄγειν παρ' ἑαυτοὺς ἐπιδεικνύντας , καὶ ὅστις ἄλλῃ ποι ἰὼν ἁλώσοιτο , ὡς κακίστῳ θανάτῳ ἀπολούμενος . ἐνταῦθα ὁ Χωνιάτης , ὡς ὑπὸ λιμοῦ ἀπαγορεύων διηπόρει , ὅποι τραπόμενος γένοιτο , ἀφικνεῖται ἐπί τινα χώραν τῶν Τριβαλλῶν . καὶ ἐνταῦθα ὡς ἑωράκει Τριβαλλοὺς τὴν γῆν ἐργαζομένους , ἤϊεν ἐπὶ τούτους δεησόμενος ἐπιδοθῆναί οἱ ἄρτον . ὡς δὲ εἶδον ἄνδρα Παίονα ἐπιστάντα σφίσι ζητεῖν ἄρτον , ἔφασαν " ἀλλ' ὦ ξένε , ἄρτος μέντοι ὅδε σοι ἕτοιμος , χρεὼν δέ ἐστιν ἐπὶ τὸν τῆς πόλεως ἄρχοντα ἄγοντας δὴ ἡμᾶς ἐπιδεικνύναι , καὶ ἐπειδὰν θεάσηται , ἀποπέμψει δὴ πάλιν οὗτος ἐπὶ τὴν σαυτοῦ χώραν . οὐ γὰρ κακόν τι πρὸς αὐτοῦ πείσῃ ἂν οὐδ' ὁτιοῦν , ἀλλὰ Ἰωάννου τοῦ Χωνιάτου ζήτησις , οἶμαι , γίγνεται · τοὺς δ' ἄλλους τῶν Παιόνων , ὅσοι διεξελαύνουσιν ἐντεῦθεν , ἐν οὐδενὶ λόγῳ ποιοῦνται . " ταῦτα λέγοντες ὡς οὐ μεθίεντο αὐτοῦ , ἀλλ' ἰσχυρῶς τε ἥπτοντο , ἀναγκάζεται τῷ πρεσβυτέρῳ μηνῦσαί τε ἑαυτόν , ὡς εἴη ὁ Χωνιάτης . καὶ ἐπηγγέλλετο μεγάλα δοῦναι αὐτῷ ξένιά τε καὶ χρήματα καὶ χώραν , εἰ ἐπὶ Μπελογράδην ἀγάγοι σῶον , ὑπὸ μηδενὸς τῶν Τριβαλλῶν ὀφθέντα . ὁ μὲν οὖν πρεσβύτερος ἔγνω τε αὐτόν , καὶ ὑπεδέξατο ἀσινῆ ἐς τὴν χώραν ἀπάξειν , τοῖς τε ἀδελφοῖς αὐτοῦ ἐξειπών , ὅστις εἴη , προηγόρευε μηδαμῇ ἰόντας ὁμολογῆσαι τὸν ἄνδρα . ἑσπέρας δὲ γενομένης ἀπήγαγον ἐς τὸ οἴκημα , ἐν ᾧ ἄχυρά τε ἦν σφίσι καὶ ὑποζύγια , καὶ ἐνέμενον τῇ ὑστεραίᾳ συσκευασάμενοι ἀπάγειν ἐπὶ Μπελογράδην . τῇ δὲ ἡμέρᾳ ταύτῃ ἐν διαφορᾷ γενομένων τῶν ἀδελφῶν ἐξαγορεύει τις τούτων τῷ τῆς πόλεως ἄρχοντι , καὶ λαβὼν τοὺς θεράποντας ἄγει ἐπὶ τὸ οἴκημα , ἐν ᾧ ἦν ὁ Χωνιάτης ἐν τοῖς τῶν ἀχύρων οἰκήμασι . καὶ λαβόντες ἀπήγαγον παρὰ τὸν τῆς πόλεως ἄρχοντα . ὁ δὲ ἔπεμπε δέσμιον ἀγόμενον παρὰ τὸν ἡγεμόνα , καὶ ἤγγειλεν , ὡς ἑάλω ἐν χόρτῳ κεκρυμμένος . ὁ μὲν οὖν ἡγεμών , ὡς ἤχθη παρ' ἑαυτὸν ὁ Ἰωάννης , εἰς φυλακὴν ποιησάμενος αὐτὸν εἶχεν ἐπί τινα χρόνον ἐν τῇ ἀκροπόλει . ὁ δὲ πείθει τόν τε ἄρχοντα τῆς ἀκροπόλεως καὶ τὴν φρουρὰν ἐπιθέσθαι ἅμα αὐτῷ τῷ ἡγεμόνι καὶ καταλαβεῖν τὴν πόλιν . ἐξενεγκόντος δέ τινος τῶν συνειδότων τὴν ἐπιβουλήν , καταφανῆ ἐγένετο τὰ τῶν ἐν τῇ φρουρᾷ , καὶ οἱ μὲν ἀπώλοντο , Ἰωάννης δὲ ἐπιγαμίαν αὐτῷ ποιησάμενος , καὶ ἁρμοσάμενος τὸν παῖδα αὐτοῦ , ἀπέπεμψεν ἐπὶ τὴν ἀρχὴν αὐτοῦ ἐς Μπούδην . Καὶ περὶ μὲν τὴν τῶν Παιόνων ἐκστρατείαν ἡγουμένου τοῦ Χωνιάτου τοσαῦτα ἐγένετο καὶ ἐν τέλει τούτῳ ἔσχετο · Ἀμουράτης δὲ ὡς ἐπανήκει ἐς τὰ βασίλεια , οὐ πολλῷ ὕστερον ὥρμητο μὲν ἐπὶ Βυζάντιον στρατεύεσθαι , τελευτήσαντος δὲ τοῦ Ἑλλήνων βασιλέως Ἰωάννου , καὶ ἐπὶ Κωνσταντῖνον τὸν ἀδελφὸν αὐτοῦ ὡς ἐχώρησεν ἡ βασιλεία . ἐπεί τε γὰρ ἐτελεύτησεν , ὥρμητο μὲν ὁ ἀδελφὸς αὐτοῦ Δημήτριος ἐπὶ τὴν βασιλείαν , διεκωλύθη δὲ ὑπὸ τῶν ἐν τῇ πόλει καὶ τῆς μητρὸς καὶ μεσιτῶν καὶ τοῦ δήμου καὶ τῶν μεσαζόντων , Καντακουζηνοῦ τε καὶ Νοταρᾶ , δεδιότων μὴ ἀφικομένου ἐπὶ τὴν βασιλείαν τούτου ἐπαγάγῃ ὁ Κωνσταντῖνος στρατὸν ἐπήλυδα , καὶ σφίσιν ἀπόλοιτο ἡ ἀρχή τε καὶ τὰ πράγματα . ἀνέμενον δὴ διὰ ταῦτα ἐλθεῖν τὸν Κωνσταντῖνον , καὶ οὐκ ἐπέτρεπον τῷ Δημητρίῳ παριέναι ἐς τὴν βασιλείαν . ἔτυχε δὲ τότε προπαραγενόμενος ἐς Βυζάντιον καὶ Θωμᾶς ὁ νεώτερος ἀδελφός , περιόντα ἔτι οἰόμενος καταλήψεσθαι τὸν βασιλέα , καὶ χρηματίσων περὶ ἐνίων , ὧν προσεδεῖτο τοῦ βασιλέως . οὗτος μὲν οὖν ἐτελεύτα , καὶ οὐκέτι ζῶντα κατέλαβεν , εὗρε δὲ τὰ πράγματα καταστάντα ἐς διαφορὰν Δημητρίῳ τῷ ἀδελφῷ περὶ τῆς βασιλείας . ἀφικομένου δὲ αὐτοῦ ἐς Βυζάντιον οὐ πολλῷ ὕστερον τοῦ Κωνσταντίνου , διείλοντο σφίσι τὴν Πελοπόννησον , καὶ ὅρκια ἐπὶ τῇ νομῇ ταύτῃ πρὸς ἀλλήλους ἐτάμοντο , ἐμπεδοῦντες τὴν διανομήν . ὁ μέντοι νεώτερος ἀδελφὸς πρότερος ἀφικόμενος νηῒ ἐπὶ Πελοπόννησον ἀφίστα τε τὰς ἐν Πελοποννήσῳ πόλεις πρὸς ἑαυτὸν παρὰ τοὺς ὅρκους , καὶ προσλαβόμενος τοὺς Πελοποννησίους τοὺς συναφεστῶτας ἐπολέμει πρὸς Δημήτριον τὸν ἀδελφόν . ὁ δὲ ἐπαγόμενος τοῦ βασιλέως στρατόν , ἐπιδιαπραξαμένου τοῦ τῆς γυναικὸς ἀδελφοῦ Ἀσάνεω , τόν τε ἀδελφὸν ἠνάγκασεν ἐς ὁμολογίαν αὐτῷ γενέσθαι , καὶ ἐπετράποντο διαιτητῇ σφῶν τῷ ἀδελφῷ Βυζαντίου βασιλεῖ , περί τε τῆς χώρας ὁμήρους δόντες ἀλλήλοις καὶ πιστά . Ἐν ᾧ δὴ ταῦτα ἐγένετο , Ἀμουράτης ὁ Μεχμέτεω παῖς τελευτᾷ ἐν συμποσίῳ , ὑπὸ οἴνου γενόμενος ἀπόπληκτος . ἐβασίλευε δὲ ἔτη δύο καὶ τριάκοντα . κατέλιπε δὲ βασιλέα Μεχμέτην τὸν παῖδα αὐτοῦ , καὶ παῖδα ἕτερον ἐκ τῆς γυναικὸς αὐτοῦ , τῆς Σπενδέρεω θυγατρός , ἀνὴρ ἐπιεικής τε γενόμενος καὶ τὴν τύχην οὐκ ἀδόκιμος . ἀμυνόμενος δὲ ἐπολέμει , οὐχ ὑπάρχων ἀδικίας , ἀλλ' ἐς τὸν ὑπάρξαντα αὐτίκα ἐπιὼν ἐστρατεύετο , καὶ ὁπότε μή τις αὐτὸν προὐκαλεῖτο ἐπὶ πόλεμον , οὐ πάνυ τι προὐθυμεῖτο στρατεύεσθαι , οὐκ ἐς τοῦτο ὄκνου ἥκων , ἀλλ' ἀμυνόμενος μὲν ἐδικαίου καὶ χειμῶνος καὶ ἐς τὰ χαλεπώτατα προϊέναι καὶ μηδένα ὑπολογίζεσθαι μήτε πόνον μήτε αὖ κίνδυνον . Ἐπεὶ δὲ ἐτελεύτησε , κατέστη ἐς τὴν βασιλείαν Μεχμέτης . καὶ αὐτίκα μὲν ἐν τῇ Ἀμουράτεω τελευτῇ οἱ ἐν τῇ Ἀδριανοῦ πόλει νεήλυδες συνίσταντο ἀλλήλοις ὡς τῇ πόλει ἐπιθησόμενοι , καὶ ἐκτός τε τῆς πόλεως συναθροισθέντες ἐβουλεύοντο , ὅποι τῆς πόλεως ἐπιθοῖντο καὶ σφίσι χρήματα πορίσαιντο ἀπὸ τούτου . ἐνταῦθα δὴ Χαλίλης ὁ Πραΐμεω τῶν θυρῶν τοὺς λοιποὺς ἐξοπλισάμενος , καὶ ἀπειλήσας , ἂν μὴ τὰ ὅπλα κατάθοιντο , μέγα τι κακὸν αὐτοῖς ἔσεσθαι ἀπὸ τούτου , ἐπειδὴ δὲ κατέθεντο τὰ ὅπλα , καὶ διέλυσε τὸν σύλλογον , ἐπ' οὐδενὶ ἀγαθῷ φάμενος ταῦτα ποιεῖν τούτους . μετ' οὐ πολὺ δὲ ἀφικόμενος ἀπὸ τῆς Ἀσίας Μεχμέτης ὁ Ἀμουράτεω ἐπὶ τὴν βασιλείαν καθίστη τε τὰ ἐν τῇ ἀρχῇ , ᾗ αὐτῷ ἐδόκει πρὸς τὰ παρόντα ξύμφορα ἔσεσθαι , καὶ τοῖς τε Ἕλλησι σπονδὰς ἐποιεῖτο καὶ δέδωκε τὴν τῆς Ἀσίας παράλιον . καὶ δὴ καὶ τῷ Τριβαλλῶν ἡγεμόνι εἰρήνην ἐποιεῖτο , καὶ τὴν θυγατέρα αὐτοῦ , γυναῖκα τοῦ Ἀμουράτεω μητρυιὰν δὲ αὐτοῦ , αὐτίκα ἔπεμπε τῷ πατρὶ χαριζόμενος , καὶ χώραν ἐπεδίδου , ὅσην ἐκτήσατο . τὸν δὲ ἀδελφὸν αὐτοῦ ἐπὶ τὴν βασιλείαν παριὼν ἀνεῖλεν , ὕδατι ἐπιστομώσας αὐτοῦ τὴν ἐμπνοήν . ἀνεῖλε δὲ τοῦτον σαραπτάρης οἰνοχόος αὐτοῦ , ὄνομα δὲ ἦν τούτῳ ... , ὃς οὐ πολλῷ ὕστερον ἐτελεύτησε . τοῦτον μὲν οὖν τὸν ἀδελφὸν αὐτοῦ ταύτῃ διεχρήσατο · τὴν δὲ ἑτέραν τοῦ Ἀμουράτεω γυναῖκα , Σπενδέρεω θυγατέρα , ἡρμόσατο ἀνδρὶ μέγιστον δυναμένῳ ἐν ταῖς θύραις , τοὔνομα Ἰσάκῳ , ὃν στρατηγὸν ἀπέδειξε τῆς Ἀσίας καὶ ἐφιλοφρονεῖτο αὐτὸν ἐς τὰ μάλιστα . καὶ τοῖς τε ἀπὸ Πελοποννήσου πρέσβεσι σπονδὰς ἐποιήσατο . Τελευτήσαντος δὴ Ἀμουράτεω Καραμᾶνος ὁ Ἀλισούριος καὶ πρότερον μὲν αἰεὶ ταράσσων , ὅπως τὰ ἐν τῇ Ἀσίᾳ ἀφιστάμενα συσταίη τε ἐπὶ τοὺς Ὀτουμανίδας καὶ αὐτὸς διὰ τοῦτο ἐπὶ μέγα χωρήσει δυνάμεως , ἐταράσσετο μεγάλως τὰ ἐν τῇ Ἀσίᾳ πράγματα · καὶ στρατὸν ἀγόμενος ἐπὶ τὴν βασιλέως χώραν ἐληΐζετο τὴν χώραν καὶ ὑποζύγια . Μεχμέτης δὲ ὡς ἐπύθετο Καραμᾶνον ληΐζεσθαι τὴν χώραν αὐτοῦ , οὐκ ἠνέσχετο καὶ εὐθὺς ἐστρατεύετο . καταλιπὼν δὲ Σαραζίην τῶν θυρῶν πρυτανέα , ἐπιτήδειόν τε αὐτῷ ὄντα , καὶ ἐς τὴν Ἀσίαν διαβὰς ἤλαυνεν ἐπὶ Καραμᾶνον καὶ ἐπὶ τὴν χώραν αὐτοῦ . ὁ δὲ ἐξέλιπε μὲν τὴν χώραν ἐπὶ τὰ ἄκρα τῶν ὀρέων , ὡς καὶ πρότερον εἰώθει ἀπιέναι , ἐπρεσβεύσατο δὲ συμβουλεύσαντος Χαλίλεω τοῦ Πραΐμεω , καὶ ἐς ὁμολογίαν ἀφικόμενος ὑπουργεῖν αὐτῷ , ὧν ἂν δέοιτο καὶ τὸ Κανδυλόρον ἀποδιδόναι ἔφη ἕτοιμος εἶναι . ὁ δὲ ἐπείθετο τε καὶ ἐποιεῖτο τὰς σπονδάς . Καὶ ὑποστρέφων , ὡς ἐν τῇ Καλλιουπόλει ἐγένετο , ἀριθμόν τε ἐζήτει τῶν νεηλύδων , ὅσοι ἀπῆσαν καὶ οὐ παρεγένοντο ἐς τὴν ἐξέλευσιν ταύτην , καὶ τὸν μὲν ἄρχοντα αὐτῶν Ἀγιάπασαν καλούμενον λυμηνάμενος μάστιξιν ἐξέβαλεν ἐκ τῆς τιμῆς , [ τοὺς δὲ δεκαδάρχας καὶ εὐνούχους καὶ πεντηκοντάρχας , ὧν ἀπῆσαν οἱ νεήλυδες , πρῶτον μὲν μαστιγώσας ἐξέβαλεν ἐκ τῆς τιμῆς ] . ταῦτα δὲ ἐποίει , ὅτι αὐτῷ οὐκ ἐδήλωσε στρατευομένῳ ἐπὶ τοὺς πολεμίους , ὅστις τε παρείη καὶ ὅστις τε ἀπὼν τυγχάνοι . ἱερακοφόρους μὲν τοῦ πατρὸς ἑπτακισχιλίους ἔπαυσεν αὐτοῦ τῆς τάξεως , καὶ προσετίθει ἐς τὸν στρατὸν παραγίγνεσθαι αὐτῷ ἐξελαύνοντι . καὶ τούς τε αὖ κυνῶν ἐπιστάτας καὶ τούτους ἐξήλασεν ἐκ τῆς τάξεως , φάμενος πλὴν ἑκατὸν τοιούτων καὶ ἱερακοφόρων πεντακοσίων μὴ προσδεῖσθαι αὐτὸν ἐπὶ πλέον , οὐδὲ ἐς τοῦτο ἀφροσύνης ἥκειν , ὥστε ἀργοὺς τούτους τρέφειν ἐπὶ ματαίῳ καὶ καινοπρεπεῖ πράγματι . Τῷ μὲν οὖν Πελοποννησίων ἡγεμόνι τῷ Δημητρίῳ συνεμάχει πρὸς τὸν ἀδελφὸν ἔτι διαφερόμενον , καὶ οὐκ ἐπέτρεπε τὴν χώραν τῷ ἀδελφῷ . καὶ τὸν Τουραχάνην ἔπεμπε συμμαχοῦντά τε αὐτῷ καὶ τὸν Ἰσθμὸν τέλεον καθαιρήσοντα . Θωμᾶς μὲν οὖν ξυνέβη τῷ ἀδελφῷ , ἐφ' ᾧ τοῦ λοιποῦ ξένους τε καὶ φίλους εἶναι ἀλλήλοις , καὶ Καλαμάταν πόλιν παρεχόμενος ἀντὶ τῆς τῶν Σκορτῶν χώρας , ἣν τὸν ἀδελφὸν αὐτοῦ ἀφελόμενος εἶχε . Ταῦτα μὲν ἐς τοσοῦτον ἐγένετο , καὶ Τζανισᾷ τῷ Καραϊσούφεω παιδὶ πρεσβείαν ἐς αὐτὸν πέμψαντι , καὶ αἰτουμένῳ , ὥστε μὴ τὴν περὶ Σεβάστειαν χώραν ληΐζεσθαι , βουτύρου τε χιλίας καμήλους , καὶ ...... ἐμέλησε μὲν πόλεμον αὐτῷ προειπόντα ἐλαύνειν . Τζανισᾶς δὲ οὗτος , ὡς καὶ πρότερόν μοι ἐδηλοῦτο , τελῶν ἐς τοὺς μέλανας Μαυροπροβατάντας οὕτω καλουμένους , τοὺς Καραϊσούφεω παῖδας τήν τε Ταβρέζην ἀφελόμενος συνέλασέ τε αὐτοὺ ἐπὶ Σαμαχίην πόλιν . ὥρμητο δὲ ἀπὸ Παγδατίης τῆς Βαβυλῶνος , καὶ ἐπολιόρκει , καὶ τὴν Ἀρμενίων χώραν ὑφ' ἑαυτῷ ποιησάμενος , ἐς τὴν Ἐρτζιγγάνην τὰ τῶν Ἀρμενίων βασίλεια ἐπελαύνων παρεστήσατο , ἔχων στρατὸν ἀμφὶ τὰς ὀκτὼ μυριάδας ἱππέας . καὶ ἐπελαύνων οὗτος ἐς τὴν κατὰ τὴν Ἀσίαν χώραν τοῦ Μεχμέτεω ἐληΐζετο . οἱ μὲν οὖν περὶ Σεβάστειαν , ὥστε σφῶν τὴν χώραν μὴ φέρειν αὐτόν , βουτύρου τε ἱκανὰ φορτία ἐφέροντο καὶ ἀσινῆ τὴν χώραν ἐνέμοντο . ὑπὸ τούτου μὲν οὖν τὴν χώραν τοῦ Καραϊσούφεω παιδὸς Τζοκίης τῶν Τεμήρεω ἀπογόνων ὡρμημένος ἀπὸ Σαμαρχάνδης κατεστρέφετο , καὶ τήν τε Παγδατίην πόλιν τῆς Βαβυλῶνος ἐπολιόρκει , ὡς ἐν τοῖς ἔμπροσθέν μοι ἐλέγετο , καὶ Χασάνην τὸν μακρὸν καλούμενον ἐς τὴν κάτω Ἀσίαν καὶ ἐπὶ Ἀρμενίαν πέμπων τὰ ἐς τήνδε τὴν χώραν ὑποχείρια ἐποιεῖτο . ταῦτα μὲν οὖν ἐς τοσοῦτον ἐγένετο .
Lemmas: Βασιλεύς δέ Ἕλλην ὡς πυνθάνομαι ὁ παρά ὁ ἄγγελος , ἔχθω μέν οἷος εἰκός , διαβαίνω οὗτος , ὥστε μή διακωλύω ὁ διάβασις ἀμαχητί , ἀλλά ἡσυχῇ διαβαίνω ὁ τε στρατός αὐτός ἅμα διαπορθμεύω , καί φέρω μέν χαλεπῶς , βουλεύω δέ , ὅπως ὁ πάρειμι χράω , καί εἴτε πόλεμος ἀπαγγέλλω ὁ Αμουράτη εἴτε εἰρήνη . εἰμί μέν γάρ εἰρήνη αὐτός εἰμί πρός Ἀμουράτης , χρή ἐλαύνω διά ὁ Πόντος ὁ χώρα αὐτός ἀγορά τε ἅμα παρέχω καί ὁ ἐπιτήδειος . καί οὗτος δοκέω δεινός αὐτός εἰμί πρός ὁ Παίων , ἐπειδάν περιγίγνομαι ὁ Ἀμουράτης , καί ἄχθομαι αὐτός διά οὗτος ὁ Παίων . δοκέω τε οὖν ἐπί ὁ ὁ Παίων μοῖρα τρέπω αἱρέω τε ὁ ἐκεῖνος , καί πόλεμος ἐπαγγέλλω ὁ Αμουράτη . ὡς μέν οὖν ὁ γραφή δηλόω , οὖον πάνυ τίς διασαφέω Χαλίλης ὁ Πραΐμεω , ἐπιτήδειος εἰμί ἐν ὁ τότε ὁ Ἕλλην , καί βούλομαι ὡς ἥκιστος αὐτός ἐκ ὁ ἐμφανής πολεμέω βασιλεύς , πρίν ἢ καραδοκέω , οἷ χωρέω ὁ πόλεμος . Αμουράτης μέν δή εὐθύς2 ὁ πολέμιος ἐλαύνω στρατεύω παρασκευάζω , καί ὁ ἄλλος ὁ Εὐρώπη στράτευμα καταλαμβάνω ἀθροίζω αὐτός , καί προσέρχομαι ἑκάστοτε ὁ ἐπί ὁ πόλεμος . οὗτος δέ κατόπιν ἐλαύνω ὁ Παίων στρατός στρατοπεδεύω νύξ , ἔνθα ὁ προτεραῖος ἐπαυλίζομαι ὁ Παίων , καί ἡμέρα αὖος ἐλαύνω καί στρατοπεδεύω εἰς ὁ σταθμόν ὁ Παίων , ὅς στρατοπεδεύω . οὗτος δέ ποιέω ἐπί ἡμέρα τέσσαρες , καθοράω τε ὁ πλῆθος ὁ πολέμιος καί ὡς ἔχω διάθεσις εἰς αὐτός , εἴτε περιδεής ἐπί πᾶς , ὥστε ἐπί βραχύς τις χρόνος συστέλλω , εἴτε καί τόλμα χωρέω , μηδείς δείδω στρατεύω , καί ὡς ἔχω τε ἐπιτήδειος ἐν ὁ στρατόπεδον . οὗτος γάρ ἅμα σύνοιδα ἄν τις ἕπω ὁ πολέμιος στρατόπεδον , καί ἐπιλογίζομαι σαφής , ὡς ἔχω τε δέος καί τόλμα καί ὡς ἔχω ἐπιτήδειος καί πλῆθος , πόρρω τε εἰμί ὁ στρατός ἢ ἐγγύς οὗτος . οὗτος μέν οὖν Αμουράτης ἐλαύνω κατόπιν λογίζομαι ἐπί τέσσαρες ἡμέρα · ὁ δέ πέμπτος Ἰωάννης ὁ Χωνιάτης , ὡς αἰσθάνομαι κατά πούς ἐλαύνω ὁ βασιλεύς στρατός , εἰς βουλή τε καθίστημι σύν ὁ Παίων βασιλεύς , καί βουλεύω , εἰμί ὁ μάχη αὐτός ποιέω καί μάχομαι οὗτος ὁ πρόσω ἔχω , ἢ ἀμαχητί πρόειμι , καταλαμβάνω ὁ χώρα . ἐνταῦθα δοκέω βουλεύω ὁ μάχη ποιέω , ὡς εἄν μή ἐπισπάω ἐνοχλέω καί πρᾶγμα ἔχω , ὥστε κωλύω , ἐάν τίς ἐπιχειρέω [ ὁ ] εἰς ὁ χώρα αὐτός . ὡς οὖν δοκέω καί ἐπιμένω , ἐνταῦθα Αμουράτης ἀφικνέομαι στρατοπεδεύω ἐν ὁ πεδίον . καί πρῶτος μέν ὁ νέηλυς παρατάσσω κυκλόω ὑπό ὁ θυρεός , εὐμεγέθης πήγνυμι σιδήρεος εἰς ὁ γῆ . φέρω δέ οὗτος ἀεί , ὅποι εἄν στρατεύω βασιλεύς , ἐπί ὁ κάμηλος · καί πρός γε ὁ ὅπλον ὁ νεηλυδηω ἐπί ὁ κάμηλος φέρω , καί ὅποι εἄν εἰμί αὐτός μάχη , διανέμω ὁ ὅπλον εἰς μάχη καθίστημι . μετά δέ οὗτος ὁ θυρεός ἄγω καί ὁ κάμηλος αὐτός οὗτος ἔμπροσθεν ὁ θυρεός ἵστημι , καί οὗτος παρατάσσω εἰς ὁ θύρα . ἐν μέσος δέ αὐτός τε καί ὁ ὁ οἶκος ἡγεμών καί ὁ ὁ θύρα , ὅσος πάρειμι αὐτός εἰς ὁ στρατόπεδον . ὁ δέ Εὐρώπη στράτευμα παρατάσσω αὐτός ἔχω τε στρατηγός Καραζίην , ἀνήρ εὐδόκιμος . τάσσω δέ κατά ἴλη Χωρὶς ἀπό ἀλλήλων διίστημι οὖον πολύς χώρα . καί ὁ Ἀσία στράτευμα τάσσω κατά ἴλη ἐπί μέτωπον ἵστημι σύμπας , ὥστε ἀλλήλων ἐπιβοηθέω , ἐπειδάν τίς οὗτος ὑπό ὁ πολέμιος πονέω · ὁ γάρ ἱππικός στράτευμα οὐ ἔχω τάσσω ἄλλος πῃ ἢ κατά ἴλη , ἐπεί ὁ πεζικός ἔχω καλῶς παρατάσσω ἐπί κέρας . οὖον μέντοι γε ὁ ἱππεύς . Παίων δέ παρατάσσω καί οὗτος κατά λόχος καί φράτρα · καί ὁ Παίων ἔχω ὁ δεξιός . ὁ δέ Δᾶκις ὁ εὐώνυμος . καί Ἰωάννης μέν ὁ Χωνιάτης ἔχω ὁ φάκζη , ὁ βιταζιδαις καλέω , ἔπειμι ἐπί ὁ ὁ Ἀσία στρατηγός . καί ὁ πολύς μέν αὐτός οὐδέ εἰς χείρ ἔρχομαι δέχομαι ὁ Παίων , ἀλλά φεύγω ἐκ πολύς , παρέχω τε ὁ Παίων ἐπιδιώκω , ἔνθα γίγνομαι διασπείρω . καί ὁ δύο ὁ Ἀσία στρατός οὗτος δή τρέπω διώκω . ὑπολείπω δέ αὐτός ὁ ὁ Εὐρώπη στράτευμα , ἵστημι τε καί οὐδαμῇ χωρέω , ἀλλά ἐπιμένω ὁ πολέμιος . δῆλος γάρ , ὡς βασιλεύς ἵστημι ὁ στράτευμα οὗτος ὁ Εὐρώπη ἵστημι . καί ἐάν τε μή δέχομαι ὁ πολέμιος εἰς φυγή γίγνομαι , αὖθις ἐπάνειμι ἐπί ὁ βασιλεύς στρατόπεδον . εἴωθα γάρ γένος , μετά γε Σκύθης ὁ Νομάς πᾶς δή μάλιστα , ὅς ἐγώ οἶδα , φεύγω αὖθις συνίστημι τε αὐτός καί ἐπανίημι ῥᾳδίως καί αὖθις εἰς ὁ μάχη , καί τρέπω εὐπετής , ὅποι εἄν αὐτός λυσιτελέω . ὁ μέντοι Δᾶκις ἐν ὁ θόρυβος οὗτος ὁ μάχη , ὡς ὁράω ὁ Ἀσιανός εἰς φυγή τρέπω , οὐκέτι δή ἐνταῦθα ἐπέχω , ἀλλά εἰς ὁ βασιλεύς θησαυρός τρέπω διαρπάζω ὁ τε χρῆμα καί ὁ βασιλεύς κοιτών , καί ὁ κάμηλος φονεύω , ἀλλήλων διακελεύομαι . ὡς δέ ἔργον ἔχω καί ἱκανῶς ἔχω ὁ διαρπαγή , οὐκέτι εἶμι εἰς μάχη παρατάσσω ἐν οὐδείς , ἀλλά ἐπί ὁ ἑαυτοῦ στρατόπεδον ἐλαύνω . Ἰωάννης μέν οὖν , ὡς τρέπω ὁ ὁ Ἀσία στράτευμα , ἀφικνέομαι ἐπί Λαδισλάον βασιλεύς , παραινέω αὐτός ἵστημι καί ἱδρύω κατά χώρα , μηδέ προΐημι ποῖ συμβάλλω ὁ πολέμιος , ὡς εἄν ἔπειμι κατά ὁ βασιλεύς χαλεπός ἀποβαίνω , καταφυγή ἐκ ὁ μάχη γίγνομαι . καί παρεγγύη μηδείς ὁ ἀμφι ἑαυτοῦ ἐπιτρέπω ἄλλος πῃ ἀφίημι , ἀλλά αὐτός μένω ἐπιμένω , εἰς ὅς εἄν μάχομαι καί ὁ ὁ Εὐρώπη στράτευμα τρέπω ὑποστρέφω , καί τότε ἐπί ὁ θύρα ἅμα , ὑπολείπω ὁ ἀγών οὗτος , ἐλαύνω μετά οὗτος , καί ἐξεργάζομαι καί οὗτος τελευταῖος ἀγών . ὁ μέν οὗτος εἶπον ἄπειμι συντάσσω ἐπί ὁ ὁ Εὐρώπη στράτευμα , ὅς ἐπί ὁ εὐώνυμος ὁ βασιλεύς παρατάσσω μέρος , καί συμβάλλω μάχομαι ἐπί χρόνος τις . γίγνομαι δέ ὁ μάχη οὕτως . ὡς συμβάλλω ὁ Παίων εἰς χείρ ἔρχομαι , τρέπω ὁ Τοῦρκος διώκω , ἠώς ὅς γίγνομαι ἀγχοῦ ὁ στρατόπεδον αὐτός . μετά δέ εὐθύς συστρέφω ὁ Τοῦρκος διώκω ὁ Παίων χρόνος ἱκανός ἄχρι ὅς γίγνομαι καί οὗτος ἐν ὁ στρατόπεδον ἑαυτοῦ . καί ὁπότε μέν βιάζομαι ὁ Παίων ὁ Τοῦρκος ἐπίκειμαι διώκω , ἐνταῦθα συχνός ὁ Τοῦρκος πίπτω καταπατέω ὑπό ὁ Παίων . καί μέν δή καί Παίων ἐν ὁ ἀποχωρέω πολύς ἀπογίγνομαι , ὁπότε δή αἰδώς ἀποχωρέω . ἐν οὗτος πίπτω Καραζίης ὁ ὁ Εὐρώπη στρατηγός , ξίφος Παιονικός βάλλω κατά ὁ στῆθος , δοράτιον τραῦμα . ὁ γάρ Παιονικός ξίφος σχεδόν τίς δή , καί ὁ ὁ Γερμανία ἅπας , ἐλαύνω τυγχάνω ἐπί μακρός καί ὀξύς , οὖον μέντοι τοιοῦτος οἷος καταίρω κόπτω ὅτι καί ἄξιος λόγος , ὡς ὁ βαρβαρικός ἢ καί ἰταλικός . ὁ μέν βαρβαρικός τοιοῦτος ( Τοῦρκος δέ εἰμί οὗτος ) , βάρος ἴσχω πάμμεγας καί ἐπί εἷς ἔχω ὁ τομή , καταβαίνω γε μάλιστα δή πᾶς ὁ ξίφος , ὅς ἐγώ οἶδα · δύο δέ οὗτος ὁ ἰταλικός , Ἑλληνικός ποτός γίγνομαι . ὁ δέ Γερμανικός καί Παιονικός μακρός μέν εἰμί καί στρογγύλος , τετράγωνος , ὁ τομή ὀξύς , εἰς ὀξύς2 δέ πάνυ λήγω δόρυ ἐπιφέρω τομή , ὁ ἐπί ἵππος κατεπερείδω αὐτός ὡς εἰς ὁ ὁ δόρυ σχῆμα . Καραζίης μέν οὖν οὕτως τελευτάω · περί δέ Λαδισλάον ὁ Παίων βασιλεύς γίγνομαι τοιόσδε . εἰμί γάρ παρά αὐτός ἀνήρ φθονέω καί ἄχθομαι ὁ Ἰωάννης διά ὁ ἀρετή . ὡς ὁράω αὐτός καλῶς διέπω ὁ ἀμφί ὁ πόλεμος , καί τρέπω μέν ὁ ὁ Ἀσία στράτευμα ἅπας , μάχομαι δέ καί πρός ὁ ὁ Εὐρώπη γενναῖος καί ἀναιρέω στρατηγός αὐτός Καραζίην , λέγω πρός βασιλεύς τοιόσδε . " ὦ βασιλεύς , τίς ἵστημι ἐνθάδε ἀναμένω Ἰωάννης ὅδε πᾶς διαπράσσω , ὡς μόνος ἀνήρ εἰμί ἐπιτρέπω αὐτός ὁ πολέμιος διωθέω ; ἐγώ γάρ εἰς αἰσχύνη ἐπιεικής τις φέρω πάνυ οὗτος , ἐγώ μέν ὧδε ἵστημι ὁρμάω ὁ σός δοῦλος μάχομαι οὗτος ὁ Τοῦρκος . χρή γάρ δή βασιλεύς εἰμί ἐγώ σύν ἐγώ ὁ ἀμφί αὐτός εἰμί ἀποδείκνυμι ἔργον , οἷος ἐπαινέω καί ὁ γυνή ἐγώ καί ὁ ἐν ὁ πόλις ἐγώ , ὁ μάχη πυνθάνομαι ὡς γίγνομαι , καί ὁ πολέμιος . ἀλλά οὗτος μέν τρέπω τοσοῦτος στῖφος ἄνθρωπος ἀποφέρω δόξα ἀθάνατος · σύ δέ ἵστημι μόνος ἐνταῦθα καί ἐφοράω ἕκαστος ὄνειδος καταλείπω εἰς ὁ ἐπιγίγνομαι . μηδέ γάρ οἶος , ὡς ἐπειδάν τρέπω ὁ στράτευμα , ὁ ὁ βασιλεύς θύρα ἐπιμένω ἐγώ ἔπειμι , ἀλλά φεύγω ὁ παραυτίκα , ὅποι προχωρέω . ἔρχομαι οὖν ἐπί ὁ θύρα ἔρχομαι ὁ Ἀμουράτης · βασιλεύς γάρ εἰμί προσφέρω βασιλεύς δίκαιος εἄν εἰμί . " οὗτος ἀκούω ὁ νεανίας πείθω τε ὁ λόγος ἔργον οἷος μέγας ὀρέγω , καί ὡς ἔχω τάχος , ἐλαύνω ἐπί ὁ βασιλεύς θύρα , ὅς ἵστημι συντάσσω ὡς εἰς μάχη , καί τάφρος πέριξ τε ὀρύσσω ἐν ὁ στρατόπεδον ἐπιμένω ὁράω , ὅς χωρέω ὁ μάχη . ὡς δέ ἐμβάλλω εἰς ὁ νέηλυς , καί μάχομαι κυκλόω ἐντός ὁ νέηλυς , καί ἀπολαμβάνω μάχομαι ἀξίως λόγος . ἐνταῦθα πέλεκυς ὁ ἵππος ὁ βασιλεύς Παίων τιτρώσκω ὁ πούς καί πίπτω . πίπτω δέ οὔτε αἰσθάνομαι ὁ ἀμφι αὐτός οὔτε ὁράω ὑπό ὁ θόρυβος ὁ ἀμφι αὐτός γίγνομαι . ἐνταῦθα ἀφαιρέω ὁ κράνος ὁ νέηλυς καί ὑποτέμνω ὁ κεφαλή ἀπάγω εἰς βασιλεύς . θερίζω δέ εἰμί ὄνομα ὁ νέηλυς , ὅς διά οὗτος ἀνδρεῖος τίς νέος ἐπιτρέπω βασιλεύς Αμουράτης ἔχω καί μέγας τιμάω . Αμουράτης μέν οὖν ἐνταῦθα λέγω , ὡς ὁράω ἐμβάλλω ὁ Παίων καί μάχομαι ἀξίως λόγος , ὁρμέω εἰς φυγή · πρίν δέ αὐτός εἰς φυγή τρέπω , τις εἶδον αὐτός βλασφημέω , δεινός λογίζομαι εἰμί ἐκφεύγω , κατέχω τε αὐτός , καί μετά οὖον πολύς ὁ κεφαλή ὁ βασιλεύς Παίων εἰς βασιλεύς Μουσουλμάνος ἀπάγω . ὁ μέν ἀμφί ὁ Βασιλεύς Παίων ὡς ἀπελαύνω , ζητέω ὁ βασιλεύς · μετά δέ οὗτος , ὡς αἰσθάνομαι ἐνταῦθα πίπτω καί ἀποθνῄσκω , ἐμβάλλω μέν αὐτίκα , πειράω ἀναιρέω ὁ νεκρός , οὖον μέντοι γε περιγίγνομαι · πυρόω γάρ ἔργον ὁ νέηλυς , καί μάχομαι μέγας . μετά δέ , ὡς οὐ δύναμαι ἀναιρέω ὁ νεκρός , ἀπελαύνω ἐπί ὁ στρατόπεδον . καί αὐτίκα ὁ φήμη ἀφικνέομαι ἐπί ὁ Χωνιάτης καί εἰς ὁ ἄλλος ὁ ἐν ὁ σύνταξις παύω τε ὁ μάχη . καί ἀποχωρέω καί εἶμι ἐν οὐδείς κόσμος , πυνθάνομαι ἕκαστος , οὐκέτι ἐλαύνω ἐπί ὁ στρατόπεδον , ἀλλά εὐθύς2 ὁ Ἴστρος πορεύω αὐτός τε καί ὁ Δᾶκις , καί ὡς ἔχω σπουδή , φεύγω ἐν οὐδείς κόσμος καί ὁ ἀμφί ὁ βασιλεύς Παίων . ἐν οὗτος ὁ ἀποχωρέω τελευτάω ὑπό Τοῦρκος Ἰουλιανός καρδινάλιος , ἀνήρ ὁ πᾶς γίγνομαι ἀγαθός . καί ἄλλος τε πίπτω ἐν ὁ ἀποχωρέω ἀνήρ ἀγαθός οὐ ὀλίγος Δάκης . Ἰωάννης δέ ὡς ἐπί ὁ Ἴστρος ἀφικνέομαι καί ὁ τε στράτευμα διαβαίνω διασπείρω , ἐνταῦθα , ὡς πορεύω ὀλίγος ὁ ἀμφι ἑαυτοῦ , ἁλίσκομαι ὑπό Δρακούλης ὁ Δάκης ἡγεμών , πολέμιος τε εἰμί . καί πρότερος δέ Ἰωάννης ἐναντιόομαι αὐτός ἐν ὁ Παίων παρά βασιλεύς Λαδισλάῳ , ὅτε ὁ ἔλασις ποιέω ἀπό ὁ Δακία ὁ Ἴστρος διαβαίνω , ὁ τε κώμη αὐτός ληΐζομαι , καί διαβάλλω πρός βασιλεύς Παίων ὡς φρονέω τε ὁ ὁ Τοῦρκος καί Ἀμουράτης , καί ὑποσημαίνω ἐκεῖνος , ὅστις τυγχάνω πράσσω ἑκάστοτε . καί συλλαμβάνω μέν ὡς ἀπόλλυμι , μετά δέ διαπράσσω χρῆμα καί ἀπολύω διά οὗτος . πορεύω δέ διά ὁ Δακία αἱρέω τε αὐτός , τίνω ἐννοέω , καί κατείργω ἔχω ἐν φυλακή . ὁ μέν οὖν Παίων , ὡς οἴκοι γίγνομαι , πυνθάνομαι συλλαμβάνω ὁ Ἰωάννης , δεινός τε ποιέω καί ἀφόρητος ὑπό Δρακούλης συλλαμβάνω ἀνήρ Παίων καί ἐν ἀξίωμα εἰμί . πέμπω δέ κελεύω ἀφίημι ὁ Ἰωάννης · εἰμί δέ μή , περιέπω ὡς πολέμιος ἔπειμι ἐπί αὐτός πανστρατιᾷ . οὗτος ὡς ἐπαγγέλλω αὐτός ὑπό Παίων , δείδω περί ὁ αὐτός πρᾶγμα , μή νεώτερος τίς βούλομαι περί ὁ ἀνήρ ἐξαιρέω αὐτός ἔπειμι ὁ Παίων , ἀπολύω τε αὐτός , καί φιλοφρονέομαι προπέμπω εἰς ὁ Παίων διά ὁ πρασοβους εἰς ὁ Ἀρδέλιον . οὗτος μέν οὖν οὖον πολύς ὕστερος Χωνιάτης , κατάγω δάνος ἡγεμών ὁ Δακία ἐκπίπτω , ἐπεξέρχομαι , διαφθείρω αὐτός τε ἅμα καί ὁ παῖς αὐτός . ὡς γάρ στράτευμα συναγείρω κατάγω εἰς Δακία ὁ δάνος ὁ Μπασαραμπᾶ παῖς ἐκπίπτω , Μύρξεω οὗτος παῖς σύν ὁ παῖς αὐτός παρατάσσω ὡς εἰς μάχη . παρατάσσω δέ ἄμφω καί μέλλω ἤδη συμβάλλω , ὁ Δᾶκις ἀπολείπω ἐν ὁ παράταξις ὁ Μύρξεω παῖς αὐτομολέω παρά δάνος . ὁράω δέ ἐνταῦθα ὁ Δάκης ὁρμάω εἶμι σύμπας εἰς ὁ δάνος , ὁρμέω εἰς φυγή . καί ὁ μέν φεύγω , Θάνατος δέ διώκω ἀνά κράτος , καί συλλαμβάνω ἄμφω ἀναιρέω αὐτίκα . οὗτος μέν οὖν κομίζω ἐπί οἶκος , καί οὖον πολύς ὕστερος στρατηγός τε αἱρέω αὐτός καί ἐπιστάτης ὁ πρᾶγμα σφεῖς , ἤδη ὑπό τε Γερμανός καί βοεμεω πολεμέω , καί ἐπιτρέπω αὐτός ὁ πρᾶγμα διατίθημι , ὅς εἄν αὐτός φαίνω . καί στρατός δέ συλλέγω στρατεύω ἐπί βομου , καί πολεμέω δή οὗτος συχνός τις χρόνος . καί πρός Ἴσκρα δέ , ἀνήρ εὐδαιμονέω ἐν στρατηγία ἐπαντηχέω , πολεμέω , καί συμβάλλω ἡσσάομαι , καί ὕστερος αὖθις ἔπειμι τε συμβάλλω καί περιγίγνομαι . Αμουράτης δέ ὡς ὁ βασιλεύς Λαδισλάου ὁ κεφαλή ἀποτέμνω ἐπί δόρυ περιπέμπω τε καί ἐπιδείκνυμι εἰς ὁ στράτευμα , συσκευάζω ἐντεῦθεν κομίζω ἐπί οἶκος . πίπτω δέ ἐν οὗτος ὁ μάχομαι Τοῦρκος μέν , ὡς αὐτός λέγω , ἀμφί ὁ ἑξακισχίλιοι , Παίων δέ καί πλείων οὗτος . ἀπόλλυμι δέ ὁ πλείων ἐν ὁ ἀποχωρέω ὑπό Δάκης . οὗτος μέν οὖν οὗτος γίγνομαι , καί ὁ πρᾶγμα ἐπανίημι αὖθις ὁ Αμουράτη , εἰς ἐνδοιασμός ὁ ἀνά ὁ Εὐρώπη ἀφικνέομαι οὐ ὀλίγος . θεριζω μέντοι ὁ ὁ κεφαλή ὁ βασιλεύς ἀποφέρω χρῆμα τε πολύς δωρέω καί χώρα , καί ὕπαρχος ἀποδείκνυμι . ὁ μέντοι Καραζίεω σῶμα φέρω εἰς Ἀδριανούπολις ἐκφέρω τε αὐτός βασιλεύς μέγας καί θάπτω ἀξίως λόγος . καί Σκοῦρα ἀντί αὐτός ἵστημι στρατηγός ὁ Ἀσία , ἀνήρ Ἀλβανόν ὁ γένος , ὅς ἀνδραποδίζω ἀπό ὁ Ἀλβανός χώρα ἐκτρέφω τε αὐτός βασιλεύς ἐν ὁ οἶκος ὁ , καί ἀποδείκνυμι πρῶτος μέν ὕπαρχος , μετά δέ στρατηγός ὁ Ἀσία . φατουμην δέ ἐκβάλλω ἐκ ὁ τιμή ( πρυτανεύς γάρ εἰμί αὐτός οἶκος ὁ βασιλεύς ) Σαραζέην παῖς ὁ γένος Ἕλλην εἰς ὁ ἐκεῖνος ἱδρύω χώρα . ὁ κράτος δέ ἔχω Χαλίλης ὁ Πραΐμεω , ἀνήρ ὁ εἰς σύνεσις ὁ πρῶτος φέρω ὁ ὁ βασιλεύς θύρα . ὁ μέν οὖν φατουμην οὖον πολύς ὕστερος συλλαμβάνω ὁ οὐσία αὐτός ἀφαιρέω , εἰς πεντήκοντα καί ἑκατόν μυριάς , ἀργύριον δέ εἰς τετρακισχίλιοι τάλαντον . ὁ μέντοι Ἕλλην βασιλεύς σπονδή τε εἰμί ὑπό βασιλεύς καί οὐκέτι λύω , ἔχω τε ἥσυχος ἐν ὁ πάρειμι καί θεραπεύω ὁ βασιλεύς δῶρον , ὥστε μηδείς αὐτός χαλεπός ἐπί νόος βάλλω ὁ βασιλεύς Ἀμουράτης . εἰμί γάρ δή αὐτός διαφορά πρός ὁ ἀδελφός αὐτός Θεόδωρος ὁ νεωστί ἀφικνέομαι ἐπί Βυζάντιον διαδέχομαι ὁ ἀρχή παρά ὁ ἀδελφός . καί πράσσω οὗτος ὁ πρός βασίλειος ἐναντιόομαι ὁ ἀδελφός , καί ὕστερον τε ἐκφέρω αὐτός εἰς ὑφαίνω διαφορά , καί στρατεύω ἐπί Βυζάντιον βασιλεύς Θεόδωρος ὁ ἀδελφός , ὁ τε Σηλυβρίη ἐπιτρέπω καί ὁ περίοικος οὗτος . αἰτέω γάρ ἱκανός πρόσοδος αὐτός εἰς ὁ ἀποζῶ οὐ τυγχάνω , ὅθεν εἰς πόλεμος τε καθίστημι ὁ ἀδελφός καί στρατεύω . ὕστερος μέντοι , πρίν ἢ ὁστισοῦν διαπράσσω αὐτός , τελευτάω νόσος λοιμώδης ὁ βίος ἀπολείπω . Κωνσταντῖνος μέν δή , ὁ ὁ Πελοπόννησος ἡγεμών , ὁ τε χώρα ὁ βασιλεύς καταστρέφω , Πίνδος τε καί Βοιωτία καί ὁ Λοκροί ὁ Ὀζόλαι καλέω , καί ὁ τε χώρα δῃόω καί πολεμέω οὐ ἀνίημι , ἀλλά ἐπί ὁ Ἀττική στρατεύω , ὡς καί πρότερος ἐγώ δηλόω . ἐνταῦθα πυνθάνομαι ἕκαστος ὁ βασιλεύς οὐ ἀνέχω , ἀλλά περιαγγέλλω ὁ στρατός αὐτός πάρειμι εἰς ὁ Φέρρας ὁ τε Ἀσία καί Εὐρώπη ἐξελαύνω ἀπό Ἁδριανούπολις . ἀναγιγνώσκω δέ αὐτός στρατεύω ἐπί Πελοπόννησος καί Νέρης ὁ ὁ Ἀθῆναι τύραννος , οὐ ἥκιστος δέ καί Τουραχάνης ὁ Θεσσαλία ὕπαρχος . ὁ μέντοι Κωνσταντῖνος ὡς τειχίζω ὁ Ἰσθμός , ἐνταῦθα κάθημαι φυλακή ἔχω ὅς ἐγκαθίστημι εἰς ὁ Ἰσθμός , καί αὐτός αὐτός ὁ πολύς διατρίβω τυγχάνω . ἐπείτε δή πυνθάνομαι Ἀμουράτης στρατεύω ἐπί αὐτός , μεταπέμπω αὐτός σύμπας ὁ ἐν ὁ Πελοπόννησος , καί ὁ τε ἀδελφός αὐτός ἅμα , ὅς τυγχάνω γάμος ἔχω ὁ παῖς αὐτός . ἁρμόζω γάρ ἤδη ὁ Τριβαλλός ἡγεμών παῖς Ἐλεάζαρος . οὗτος μέν οὖν εἰς ὁ Ἰσθμός , ὅς ἐπαγγέλλω , πάρειμι , καί ὁ τεῖχος κρατύνω , ὅς δοκέω αὐτός ἰσχυρῶς ἔχω ἀμύνω . Αμουράτης δέ ἐπελαύνω , συμπαραλαμβάνω καί ὁ στράτευμα ὁ χώρα ὅποι γίγνομαι , πάρειμι εἰς ὁ Θῆβαι , ὅτε καί ὁ Νέρης αὐτός παραγίγνομαι , στρατός ἄγω ἀπό Ἀθῆναι . ἔρχομαι δέ ἐπί ὁ Παγαί στρατοπεδεύω , καί τηλεβόλος τε καί πλοκάδιον παρασκευάζω ἐπί ἡμέρα τις . μετά δέ οὗτος ἐπικαταβαίνω εἰς ὁ Ἰσθμός στρατοπεδεύω , ἀπό θάλασσα εἰς θάλασσα καθήκω ὁ στρατόπεδον καί ὁ σκεῦος . ἐνταῦθα κατάσκοπος ὁ Πελοποννήσιος , ὡς ὑποστρέφω ἀπαγγέλλω ὁ τε πλῆθος ὁ βασιλεύς καί ὑποζύγιον καί κάμηλος , καί οὐ ἀνέχω σιγή παρέρχομαι , ἀλλά ἐπί ὁ ἡγεμών λέγω τοιόσδε . " ὦ δεσπότης , οἷος δή κακός ἐργάζομαι ὁ Πελοπόννησος πόλεμος τοιοῦτος βασιλεύς ἀναιρέω . ὅς ὁ τε Ἀσία σύμπας καί Εὐρώπη ἄγω οὐδέ ὅποι ἵστημι ἔχω , οὐδέ εἰμί διπλόος σύ τεῖχος εἰς ὁ Ἰσθμός ἐλαύνω εἰμί . ἀλλά πρός θεός πρέσβυς τε πέντε ὡς ταχύς , καί εἰς διαλλαγή προκαλέω ὁ βασιλεύς οὗτος , ὡς εἄν μή ἐγώ κακός κακῶς ἐπιτρίβω ὁ παράπαν . " οὗτος εἶπον αὐτός θυμόω τε ὁ ἡγεμών , καί θυμόω κελεύω εἰς εἱρκτή ἄγω ὁ ἄνθρωπος , ὡς εἄν οὗτος πυνθάνομαι , οἷος ἀποβαίνω . τυγχάνω δέ αὐτός πρέσβυς ἀποστέλλω παρά βασιλεύς , οὖον μέντοι μέτριος ζητέω γίγνομαι αὐτός · ἀξιόω τε γάρ ὁ τε Ἰσθμός ἵστημι αὐτός , καί ὁ ἐκτός χώρα ὁ βασιλεύς , ὅσος ὑπάγω , ἔχω αὐτός . καί αὐτός μέν διά οὗτος ὁ δίκη ὑπέχω ὑπό βασιλεύς , ὁ τε πρέσβυς κατείργω ἐν Φεραί ἔχω ἐν φυλακή , αὐτός δέ ἐλαύνω ἐπί Πελοπόννησος μέσος χειμών . εἰμί δέ ὁ πρέσβυς Χαλκοκανδύλης Ἀθηναῖος . οὗτος ἐν Φεραί κατείργω αὐτός τε καί ὁ θεράπων ἐπελαύνω . δοκέω δέ ἐγώ Αμουράτης , ὡς ἐν Παγαί στρατοπεδεύω , καί ὁ ἀγαθός παραλαμβάνω ὁ στρατός ( εἰμί δέ οὗτος ἀμφί ὁ ἑξακισχίλιοι ) , περίειμι1 ὁ Ἰσθμός θεάομαι , ὡς ἔχω τε φυλακή ὁ τεῖχος καί παρασκευή εἰς ὁ πόλεμος . καί ἔχθω μέν ὁ Τουραχάνῃ , ὅτι θέρος στρατεύω πρός ὁ Πελοπόννησος συμβουλεύω αὐτός , λέγω ὡς οὐ ὑπομένω ἔπειμι αὐτός , ἀλλά οἴχομαι φεύγω , ἐπειδάν ὁ πρῶτος πυνθάνομαι ἀφικνέομαι αὐτός ἐπί ὁ Ἰσθμός . καί ἐπιμένω τε ἡμέρα συχνός ὡς ἐνδίδωμι διά οὗτος ὁ Πελοποννήσιος ἡγεμών . καί ἐπεί τε παρέρχομαι ἡμέρα , ἐπικαταβαίνω εἰς ὁ τεῖχος στρατοπεδεύω . ὁ μέν ὑστεραῖος τηλεβόλος μακρός τύπτω ὁ στρατόπεδον ὁ ἡγεμών · ὁ δέ ἔπειμι ἀποπειράομαι ὁ ἐν ὁ τεῖχος , καί προσφέρω ὁ μηχανή . ὁ δέ τέταρτος ἑσπέρα πυρά ἅπτω κατά ὁ στρατόπεδον ὡς πλεῖστος ἕκαστος πρός ὁ ἑαυτοῦ σκηνή ( εἴωθα γάρ οὗτος ὁ γένος οὗτος ὁ Τοῦρκος , ἐπειδάν εἰς μάχη μέλλω εἶμι · πρότριτα ἤδη ὁ ἡμέρα , ὅς εἰς ὁ μάχη καθίστημι , πυρά τε καίω ἀνά ὁ στρατόπεδον ὅτι πλεῖστος ἕκαστος , καί ὕμνος τις ἀναφαίνω ὁ θεός καί ὁ ἥρως , δῆλος ποιέω , ὡς εἄν μάχη ὁ ὑστεραῖος ὁ ἔπειμι καθίστημι ) , καί τότε δή πυρά ποιέω παρασκευάζω εἰς τειχομαχία . ὁ δέ πέμπτος ἡμέρα ἑσπέρα ὁ τε μηχανή προσφέρω [ καί ] ὑπό πλόκος ὁ σαραχόριδες καλέω , ὁ ἀχρεῖος λοιπός ὅμιλος ὁ λαός . παρέκ γάρ ὁ στρατός , ὅς ἕπω ὁ βασιλεύς οὗτος στρατεύω , ἐπάγω ὅμιλος ὁ τε σιτίον φέρω ἀπό ὁ περίοικος καί ὁ ἄλλος ὁ βασιλεύς χώρα . ἕτερος ἄλλος δέ αὖος ὁ Ἀσιανός ἀγιάδες καλέω , πεζός τε ὅμιλος ἐπί τε ὁ χρεία ὁ στρατός χράω διατελέω , καί εἰς ὁ ὁ ὁδός κάθαρσις ἄγω οὗτος καί εἰς ὁ στρατόπεδον . δοκέω δέ ὁ ὁ βασιλεύς οὗτος στρατόπεδον καλῶς πᾶς δή στρατόπεδον , ὅς ἐγώ θεάομαι καί ἀκοή πυνθάνομαι , ὁ τε περί ὁ σκηνή καί εἰς ὁ ὁ σιτίον ἀφθονία ἀγαθός μηχανάομαι . πρῶτος μέν γάρ δή ἀγορασία ἕπω ὁ βασιλεύς μέγας εἰς τε ὁ σιτίον καί ὁ ἵππος καί εἰς ὁ ἀνδράποδον καί εἰς ὁ ὁ στρατός χρεία , ὅστις δέ ἄν τίς ἐπιδέω , ἐνταῦθα ἄφθονος τε πολύς εἰς οὗτος παραγίγνομαι . μετά δέ οὗτος ὁ ὁ μέγας ὅσος ἕπω ὁ βασιλεύς , ὑποζύγιον τε παμπολύς ἕκαστος περιάγω εἰς ὁ ἐξέλασις , ὁ μέν τε κάμηλος σιτίον καί ὅπλον καί κριθή ὁ ὑποζύγιον τροφή ἱκανός ἔχω , ὁ δέ ἡμίονος , ὁ δέ συναμφότεροι , ὁ δέ καί ἵππος , ὥστε διπλάσιος γίγνομαι ὁ ὑποζύγιον ὁ στρατός . παρέκ δέ οὗτος περιάγω ὅμιλος ἀπό ὁ χώρα αὐτός σιτίον τε ἕνεκα , καί ἐπειδάν εἰς ἀνάγκη καθίστημι ὁ στρατόπεδον , ἐπιδιαιρέω ὁ ἀγαθός ὁ τροφή οὗτος χωρέω , ἐπί ὅς τίς εἄν γίγνομαι . σκηνή δέ ἔτι ἐν ὁ στρατόπεδον ὁ βασιλεύς ὁράω ἄν τις εἰς μυρίος , καί πλείων καί μικρός οὗτος , ὡς τυγχάνω στρατεύω . τότε μέν δή , ὡς τάσσω ὁ σαραχόριδες εἰς ὁ Ἕλλην , πειράω τε αὐτός καί μάχομαι ὡς ὁ νύξ ἐρεθίζω ἐπί μάχη καί ἐπαγρυπνέω . ὡς δέ ἠώς τε ἤδη ὑποφαίνω , κύμβαλον τε καί αὐλικός καί σάλπιγξ ὁ βασιλεύς ( καταφανής δέ εἰμί ὁ μέγεθος ὁ ἠχώ ) ἀναδηλόω ὡς μάχη τε ἤδη γίγνομαι . καί ἕκαστος παρασκευάζω ἔπειμι εἰς ὁ τεῖχος , αὐτίκα τειχομαχέω κατά ὁ ἰσχυρός . βασιλεύς τε αὐτός καί ὁ νέηλυς κατά ὁ μέσος ὁ Ἰσθμός , ὅσπερ σκηνόω , καθίστημι εἰς μάχη , καί κλῖμαξ τε προσφέρω , καί διορύσσω ὁ τεῖχος ἀγωνίζομαι ὡς ἐξαιρέω . καί ὁ τε τηλεβολίσκος οὗτος τάσσω οὐ ἐάω ὁ Πελοποννήσιος προκύπτω . δεινός γάρ ὅς ὁ τηλεβολίσκος , καί οὐδείς ὁ ὅπλον ἀντέχω , ὥστε μή διαχωρέω διά πᾶς καθικνέομαι . δοκέω δέ ἐπειδάν τίς αὐτός ἀντέχω , τότε δή μάλιστα καθικνέομαι ἐπί πλέω , ἐπεί δέ εἰς τε βάμβαξ καί κρόκη καί ὁ ἔριον , οὐ εἄν οὗτος καθίημι ἐπί πολύς . ἐπεί δέ ἐν ἄδεια τε γίγνομαι ὁ νέηλυς , καί ὁ τε κλῖμαξ εἰς ὁ τεῖχος φέρω ἀναβαίνω , καί ὑπερβαίνω οὗτος , ὅς θεάομαι ἵστημι ὁ βασιλεύς , ἀναβαίνω ἐπί ὁ τεῖχος νέηλυς Χιτήρης , Τριβαλλός ὁ γένος , καί αἱρέω τε ὁ τεῖχος , καί ὁ οὗτος διωθέω εἰς φυγή τρέπω . ὁ δέ ὡς ἀπολείπω ὁ τάξις καταβαίνω ἐνταῦθα , καί πλησίος εἰς δέος τε ὑπό θεός καθίστημι καί ἀπειρία , καί οὗτος ποιέω · φεύγω γάρ οἴχομαι . καί ὁ παρά οὗτος αὖθις τάσσω , οὐ οἶδα , ὅς τίς συμβαίνω χαλεπός , οἴχομαι φεύγω . καί οὗτος πᾶς ἀπολείπω ὁ τεῖχος φεύγω οὐδείς κόσμος . οὗτος δέ ὁ Τοῦρκος ἐπεισπίπτω οὗτος τε , ὅς ἁλίσκομαι ὑπό ὁ νέηλυς , καί ὁ ἄλλος , ὅς καταβάλλω διορύσσω , καί διά ὁ πύλη εἰσχέω καί τρέχω . καί ὁ μέν ἐπί ὁ στρατόπεδον ὁ Ἕλλην τρέπω διαρπάζω ὁ ὁ Ἕλλην ἔπιπλα , ἐσθής τε καί ὁ ἄλλος εὐδαιμονία · ὁ δέ ἐπί ὁ ἀνήρ τρέπω ὁ μέν αὐτός φθείρω ὁ δέ καί ζωγρέω , εἰς ἀνδράποδον μοῖρα τίθημι . καί φόνος τε εἰμί πολύς ὁ φεύγω . περι δέ ὁ ὁ Ἕλλην ἡγεμών τοιόσδε γίγνομαι . ὡς γάρ ὁράω φεύγω ὁ Ἕλλην ἀνά κράτος καί οὐδείς κόσμος , πειράω μέν πρῶτος καταχέω , ὡς δέ οὐ δύναμαι , καί αὐτός φεύγω οἴχομαι , ἐπί μέν ὁ Κόρινθος οὐκέτι ( οἶδα γάρ , ὡς πολιορκέω ἁλίσκομαι ἐνταῦθα , ὁ τε τροφή ἱκανός οὐ εἰμί ἐν αὐτός καί ἄλλος παρασκευή ) , ἐπί δέ ὁ μεσόγαιος ἐπείγω φθάνω γίγνομαι ἐπί ὁ ἄκρος Λακωνικός ὁ Πελοπόννησος , καραδοκέω , ὅς μέλλω χωρέω ὁ βασιλεύς . αὐτός τε γάρ εἰς ὁ θάλασσα διανοέομαι εἰς ὁ πρόσω πίπτω , ὡς εἄν ἔπειμι ἐλαύνω , εἰς ὁ θάλασσα ἀφικνέομαι καί ὑφίστημι ὁ χώρα αὐτός . οἶδα γάρ , ὡς ὁ Ἰσθμός ὁ Πελοπόννησος πρᾶγμα διαφθείρω ὑπό ὁ βασιλεύς , καί ὅπλον καί ἀνήρ καί οὐδείς ὅς τίς ἄξιος λόγος ὑπολείπω ἐν ὁ πόλις ἢ ἀκρόπολις καί οὐκέτι ἐλπίζω περίειμι ὅς ὁ ἀρχή ὁ λοιπός , ἀλλά οἴχομαι ὅς ὁ πρᾶγμα ἀπόλλυμι . Αμουράτης δέ ὡς κατέχω ὁ Ἰσθμός , καί ἐπεί γίγνομαι ἐντός ὁ Πελοπόννησος , πρῶτος μέν εἰς τριακόσιοι ὁ αἰχμάλωτος , ὅς ἀποφεύγω ὁ νύξ οὗτος εἰς ὁ ὄρος ὁ ὑπέρ ὁ Κεγχρέας , ὀξύς2 δέ καλέω , κυκλόω αἱρέω ἀπάτη πᾶς , εἰς εἷς χῶρος ἀπάγω κατασφάζω · μετά δέ ὠνέομαι ἀνδράποδον εἰς ἑξακόσιοι θυσία ἀνάγω ὁ ἑαυτοῦ πατήρ , ἐξιλεόω ὁ φόνος ὁ ἀνήρ οὗτος . ἐντεῦθεν δέ ἐπιδιαιρέω ὁ στράτευμα , καί ὁ μέν παραδίδωμι Τουραχάνῃ ὁ Θεσσαλία ὕπαρχος ὡς ἔμπειρος τε εἰμί καί μάλιστα δή Τοῦρκος ὁμιλέω ὁ Πελοπόννησος , καί ὁ νεηλυδηω ἀμφί ὁ χίλιοι , ὡς διά ὁ μεσόγαιος ἐλαύνω , αὐτός δέ διά ὁ Σικυών ἐλαύνω εὐθύς2 ὁ Ἀχαΐα . ἀφικνέομαι εἰς Σικυών , ὁ μέν πόλις , ἐν ὅς ἡμέρα ὁ Ἰσθμός ἁλίσκομαι , ἐπιτρέχω τε ὁ στρατός ὁ βασιλεύς , καί ἀνδραποδίζω σύμπας ἄρδην ὁ πόλις . ἄπειμι δέ ὁ ἀνήρ εἰς ὁ Ἰσθμός , καί οὐδείς ἐν ὀχυρός οἰκέω ὁ πόλις , οὗτος μέν εὐθύς τότε ἀνδραποδίζω , καί ἐπί πλεῖστος ἐλαύνω ὁ Πελοπόννησος , ὁ τε ἡγεμών διώκω καί ὁ ἄλλος Ἕλλην , ὡς ἄλλος ἄλλος οἴχομαι φεύγω . ὁ μέν πόλις κενός τε καταλαμβάνω , καί ὁ ἀκρόπολις πολιορκέω . ἐν-εἰμί δέ αὐτόθι Μουλγεριός τε Ἕλλην καί ἄλλος μετά αὐτός τις Ἕλλην οὖον πολύς σύν γυνή τε ἅμα καί παῖς . ἐπεί δέ ὑπορύσσω ἔθος ὁ ἀκρόπολις , ἐνταῦθα εἰς ὁμολογία ἀφικνέομαι ὁ ὁ ἀκρόπολις φύλαξ παραδίδωμι τε ἑαυτοῦ καί ὁ ἄκρος . οὗτος μέν δή καί γυνή καί παῖς εἰς Αἴγιον πόλις εὐδαίμων ἀποστέλλω , ὁ δέ πόλις ἐμπίμπρημι τε ὁ οἰκίον . καί πρόσω ἔχω ἀφικνέομαι ἐπί Πάτραι ὁ Ἀχαΐα πόλις εὐδαίμων . οὗτος μέν οὖν ἐκλείπω ὁ ἀνήρ εἰς ὁ καταντικρύ ἤπειρος ὁ ουενετος , καί πλήν ὁ ἐν ὁ ἀκρόπολις καί ἐν ὁ βασίλειος , ἕ ἐναπολείπω ἀφροσύνη χράω , ὁ δέ ἄλλος πᾶς οἴχομαι φεύγω . εἰμί δέ ὁ ἐναπολείπω εἰς τετρακισχίλιοι . ὁ μέν οὖν ὁ βασίλειος ἀνήρ τε καί γυνή παρίστημι ὁμολογία , καί εἰς ἀνδράποδον διαιρέω ὁ τε ἀκρόπολις πολιορκέω καί ὁ τε νέηλυς πέμπω ὡς ἑλοῦντας . καί οὗτος προσβάλλω τε ὁ τεῖχος καί ὑπορύσσω εἰσπίπτω . ὁ δέ Ἕλλην ῥητίνη καί πίσσα πῦρ ἅπτω κατά ὀπή ὁ τε νέηλυς ἐκκρούω ἀμύνω καί κρατύνω ὁ ἀκρόπολις . Αμουράτης μέν δή , ὡς Τουραχάνης ἐντεῦθεν ἀφικνέομαι καί ἀνδράποδον ὡς πλεῖστος ἄγω παραγίγνομαι αὐτός , ἐνταῦθα ἐπαναζεύγνυμι ἀπελαύνω . μετά δέ οὗτος οὖον πολύς ὕστερος σπονδή τε ποιέω , καί ὑπόφορος ἔχω ὁ Πελοπόννησος ὁ ἀπό ὅδε ὁ Ἕλλην , μέχρι οὗτος ὁ πρίν ἐλεύθερος εἰμί . ὁ μέν οὖν πόλις ὁ Θῆβαι πειράω ἔπειμι βασιλεύς ἐπί Πελοπόννησος ἐκλείπω τε , καί ὁ ἀνήρ ἐξανίστημι οἰκίζω ἐν ὁ Ἰσθμός · ὁ τις δή καί ἁλίσκομαι ὑπό Τοῦρκος . ὁ δέ ἐκτός χώρα ὁ βασιλεύς αὐτίκα μετά ὁ ὁ Ἰσθμός ἅλωσις προσχωρέω ὁ βασιλεύς , ὁ τε Πίνδος καί ὁ ἄλλος χώρα ὁ βασιλεύς . οὗτος μέν οὖν ἐν ὁ Πελοπόννησος εἰς τοσοῦτος γίγνομαι . καί βασιλεύς ὁ ἐπιγίγνομαι θέρος στρατεύω ἐπί Σκεντέρης ὁ ἰβανέω παῖς , ὅς παῖς εἰμί εἰς ὁ θύρα ἀφικνέομαι ὁ βασιλεύς καί παιδικόν αὐτός γίγνομαι ἀποδιδράσκω εἰς ὁ πατρῷος αὐτός χώρα , καί ἄγω γυνή θυγάτηρ ὁ Ἀριανίτης ἐκ ὁ ἐμφανής πολεμέω ὁ βασιλεύς , καί οὔτε φόρος ἐπάγω ὁ βασιλεύς οὔτε αὐτός εἰς ὁ θύρα ἵημι οὔτε πείθω ἐθέλω . διά οὗτος συναγείρω ἅπας ὁ τε Ἀσία καί Εὐρώπη αὐτός στρατός ἐλαύνω ἐπί ὁ ἰβανέω χώρα · καί ἐπεί τε εἰσβάλλω εἰς ὁ χώρα , δῃόω τε ὁ στράτευμα διαπέμπω , ὅπῃ παρίημι καί ἐμπίμπρημι ὁ τε κώμη καί ὁ ἀγρός , καί ὁ λήϊον καίω ὑπό ὁ στρατός , καί περιφθείρω ὁ ἐκεῖσε πᾶς . Σκενδέρης μέν οὖν ἐπί ὁ εἰς ὁ Ἰόνιος παράλιος χώρα ὁ ουενετος ὑπεκτίθεμαι , αὐτός τε καί ὁ Ἀλβανός , ὁ τε γυνή καί παῖς · αὐτός δέ περίειμι ἄλλοτε ἄλλος ὁ χώρα διέρχομαι , εἰμί ὁ δήω ὁ πόλις αὐτός . καί οὗτος μέν ἀνά ὁ ὄρος ὁ ὑπέρ ὁ χώρα αὐτός ἄχρι ὁ Ἰόνιος διατείνω διατρίβω , καραδοκέω , ὅποι ὅς ὁ πρᾶγμα ἀποβαίνω · Αμουράτης δέ ἐπελαύνω πρῶτος μέν ὁ Σφετίαν πόλις πολιορκέω . καί λόγος μέν προσφέρω , ὡς παραδίδωμι τε αὐτός καί αὐτός ἄπειμι ἐπί ὁ ἑαυτοῦ ἕκαστος · ὁ δέ οὐ πείθω . μετά δέ οὗτος προσβάλλω σύν ὁ νεήλυσι , καί αἱρέω ὁ πόλις κατά κράτος καί ἐξανδραποδίζω , ὁ τε ἀνήρ σύμπας διά-χράω2 . μετά δέ ἐπέρχομαι ἐπί ὁ Γετίην ὁμολογία τε παρίστημι , καί ὁ ἐν ὁ πόλις ἀνδραποδίζω ἐπάγω ὁ στρατός ἐπί ὁ Κρούνη , πόλις προέχω ὁ ἐν ὁ Ἀλβανός χώρα · οἰκέω δέ ἐν ὀχυρός πάνυ . οὗτος μέν οὖν προσκαθέζομαι πολιορκέω , καί τηλεβόλος τε τύπτω ὁ τεῖχος , καί καταβάλλω μέρος οὐ ὀλίγος . μετά δέ οὗτος προσβάλλω σύν ὁ νέηλυς ὡς ἐξαιρέω ὁ πόλις , καί ὡς οὐ δύναμαι αἱρέω , ἀπάγω ὁ στρατός · ἤδη γάρ ὀψέ εἰμί ὁ ἐνιαυτός , καί χειμών ἐπιγίγνομαι πιέζω ὁ στρατός . ὁ οὖν παῖς αὐτός ἄρτι ἡβάσκω Μεχμέτη περιάγω ἐν ὁ στρατός , ἐκ ὅστις ἀφαιρέω αὐτός ὁ βασίλειος . γίγνομαι δέ οὕτως . ὡς μάχομαι ὁ Παίων ἐν ὁ Βάρνη καί ὁ στράτευμα αὐτός ὁράω ἐν φυγή γίγνομαι , εἰς δέος τε καθίστημι μέγας πάνυ , οἴομαι αὐτίκα πάντῃ ἀπόλλυμι , ὡς ἤδη ἀφικνέομαι συμφορά , εὔχομαι τε ὡς εἄν ἑαυτοῦ ὁ πρᾶγμα μή διαφθείρω τότε ἐν ὁ θόρυβος ἐκεῖνος , ἀπολείπω τε ὁ ἀρχή , καί ὁ παῖς ἐπιτρέπω αὐτός οἴχομαι εἰς ὁ Ἀσία διατρίβω σύν ὁ ἱερεύς καί ὁ παρά αὐτός καλέω ναζιραῖος , προσέχω ὁ ἥρως καί ἀνάγω θαμά ὁ θυσία . ὡς δέ περιγίγνομαι τε Παίων καί ὁ Παίων βασιλεύς ἐξαιρέω κομίζω ἐπί οἶκος , ὁ τε παῖς αὐτός ὁ νέος Μεχμέτη μεταπέμπω ἐπί ὁ ἀρχή · ὁ γάρ πρέσβυς αὐτός αλαδινεος οὐκέτι περίειμι , ἄλλος τελευτάω ὑπό ἵππος ἐκτραχηλίζω , κυνηγετέω αὐτός καί ἐπιθέω ἀνά κράτος ἐπί ὁ ἔλαφος . οὗτος μέν οὖν οὕτως τελευτάω . Μεχμέτη δέ ὁ νέος παῖς περίειμι , ὡς λέγω ἐγώ , τότε ἐπί ὁ ἀρχή μεταπέμπω . ὡς δέ ἀφικνέομαι , ἐπιτρέπω αὐτός ὁ ἀρχή καί ὁ θύρα καί ὁ νέηλυς αὐτός οἴχομαι διαβαίνω ἐπί ὁ Ἀσία , εἰς Προῦσα , ὅς ὁ ὁ Ἀσία βασίλεια εἰμί . ὁ μέν οὖν ἀρχή ἀποτίθημι μετά ζιχιδηω ὁ παρά αὐτός ναζιραῖος καί σειτιδηω καί ὁ ὁ γένος σοφός πολύς διατρίβω · οὖον πολύς δέ ὕστερος μετέμελέ τε αὐτός ἄπειμι ἐκ ὁ ἀρχή καί ἰδιωτεύω . ὡς δέ οὐ ἀνέχω , πράσσω ὅπως ἐπανέρχομαι ὁ ἀρχή κατέχω κατά ἡσυχία , ὡς δέ μή εἰς διαφορά ἀφικνέομαι αὐτός ὁ παῖς κινδυνεύω ὁ πρᾶγμα καί αἴτιος ἔχω πρός ὁ γένος , οἷος ποιέω . πράσσω δέ ὅπως ἐπανέρχομαι μετά χαλιλαος ὁ Πραΐμεω , ἀνήρ συνήθης αὐτός εἰς ὁ μάλιστα καί ὁ ἐπιτηδείως ἔχω ἀεί . αὐτός μέν οὖν πείθω ὁ παῖς εἰς ἄγρα φοιτάω γυμνάζω ὡς καλῶς ἐπί ἵππος · καί ἐπεί πείθω , κρύφα πέμπω ὁ πατήρ αὐτός , μηδείς δείδω , ἄφνω εἰς ὁ ῥητός αὐτός ἡμέρα ἀφικνέομαι εἰς ὁ βασίλεια ὁ πόλις χρηματίζω ὁ ἐν ὁ πόλις ὡς βασιλεύς . ὁ μέν οὖν , ὡς ὑποτίθημι , εἰς ὅς αὐτός συντίθημι ἡμέρα , παραγίγνομαι τε ἄπειμι αὐτός ὁ παῖς εἰς ὁ ἄγρα καί κυνηγετέω , παραγίγνομαι τε κατέχω ὁ βασίλειος , χρηματίζω ὁ ἐν ὁ πόλις ὁ θύρα ὡς βασιλεύς . ὁ μέντοι παῖς αὐτός , ὡς αἰσθάνομαι ἐπανέρχομαι ὁ πατήρ αὐτός ἄφνω , οὐ ἔχω , ὅς τίς χράω ὁ πρᾶγμα , πρόσειμι τε καί προσκυνέω · καί ὁ ἀπό ὅδε παράγω αὐτός , εἰς ὅς εἄν στρατεύω χώρα . ὁ μέντοι παῖς οὐ λανθάνω , ὡς αὐτός οὗτος εἰμί διαπράσσω Χαλίλης ὁ Πραΐμεω , καί ἄχθομαι τε ἀξίως , οὖον μέντοι γε ἀναδηλόω αὐτός ὁ ὀργή · οἶδα γάρ μέγας δύναμαι παρά ὁ πατήρ . τότε μέν οὖν εἰς ὁ Ἀμουράτης ἐπάνοδος ἐπί ὁ βασίλειος οὕτως γίγνομαι · ἐπεί δέ ἀπάγω ὁ στρατός ἀπό ὁ πρός ὁ Ἰόνιος Μακεδονία ὁ ὁ Ἀλβανός χώρα , οὗτος μέν ὁ ἔτος διατρίβω ἐν ὁ Εὐρώπη βασίλειος ἡσυχία ἄγω , ὁ δέ ἔπειμι ἐνιαυτός αὖθις , ἐπεί περιαγγέλλω ὁ στράτευμα ἕπω , στρατεύω αὖθις ἐπί Σκενδέρης ὁ ἰβανέω καί ἐπί ὁ οὗτος κατά ὁ Ἰόνιος Ἀλβανός χώρα , καί ἔπειμι πολύς θυμός ὡς ἐξελαύνω τε ὁ Κρούνη καί αὐτός Σκενδέρης ἐξαιτέω ὁ ουενετος , καί εἄν μή ἀποδίδωμι αὐτός , ὡς πολιορκέω ὁ πόλις , εἰς ὅς καταφεύγω εἴσειμι . ἐπεί δέ εἰσβάλλω , πορεύω ἰθύς1 ἐπί ὁ Κρούνη , καί ὁ τε χώρα , ὅσος ὑπολείπω ὁ ἀρχή αὐτός ἀσινής , ἐπιτρέχω τε αὐτός ὁ στράτευμα , καί ἐπικαίω πῦρ ἐνίημι , ὅστις εἄν αὐτός περιτυγχάνω . ἐπιτρέχω δέ καί ἄχρι ὁ ποταμός ὁ .... ὁ στράτευμα . ὁ δέ ἐπέκεινα ὁ ποταμός χώρα οὐ οἷος τε εἰμί ληΐζομαι διά ὁ ἄβατος εἰμί πάντῃ ὁ βασιλεύς ἱππόδρομος . καί οὗτος μέν , ὁ τε γυνή καί παῖς ὑπεκτίθεμαι εἰς ὁ ἐχυρός ὁ ουενετος , συλλέγω εἰς ὁ ὄρος ὁ ὑπέρ ὁ Κρούνη πόλις αὐτός . ἐνταῦθα δέ ὑπεξάγω ὁ γυνή καί ὁ παιδίον κατατίθημι εἰς ὁ ὁ ουενετος πόλις , ὁ δέ ἀνήρ καταλείπω ἐν ὁ πόλις ἀμύνω καί ὁ τεῖχος φυλάσσω , καί οὗτος ἐπιλέγω ὁ ἐθέλω αὐτός ὑφίστημι ὁ ἀγών . Αμουράτης μέν οὖν ὁ τε τηλεβόλος παρασκευάζω καθέζομαι ὡς ὁ τεῖχος καθαιρέω , καί παραμένω ἅμα σύν ὁ νέηλυς εἰς ὁ πόλις · ἐπεί δέ αὐτός ὁ πᾶς παρασκευάζω , τύπτω ὁ τεῖχος τηλεβόλος καί καταβάλλω μέρος πολύς . Σκενδέρης δέ ἀπό ὁ ὄρος πυρά τε καίω , ἐπιδείκνυμι ὁ ἐν ὁ πόλις , καί ἐπειδάν χρεία εἰμί , πάρειμι καί αὐτός ἐπιβοηθέω , καί τίνω ὁ ὁ βασιλεύς ἀναβαίνω ἐπί ὁ ὄρος προσβάλλω τε καί μάχομαι , ἔργον ἀποδείκνυμι ἄξιος λόγος . ἐπεί δέ ὁ βασιλεύς ἤδη ἱκανῶς καταβάλλω ὁ τεῖχος , εἰς μάχη κάθημαι πανστρατιᾷ , καί πειράω ὁ νέηλυς αἱρέω οὗτος , ὅς κεῖμαι ὁ τεῖχος ἐπί γῆ · οὖον μέντοι ὑπερβάλλω ὁ ἐν ὁ πόλις , παρά ἐλπίς ἀγωνίζομαι . ἐνταῦθα ὡς ἐπινοέω λιμός ἐκπολιορκέω , καί αὖθις ὁ δύο προσβάλλω κατά ὁ καρτερός , ἀφικνέομαι ἀγγελία παρά Γεώργιος ὁ Τριβαλλός ἡγεμών ὡς Ἰωάννης συναθροίζω ὁ Παίων ὁ τε Ἴστρος διαβαίνω καί συμπαραλαμβάνω στρατεύω ἐπί αὐτός , οὗτος ὡς πυνθάνομαι , ὁ ταχύς συσκευάζω ἄπειμι ἐνταῦθα , ὅς ἔπειμι πυνθάνομαι καί κῆρυξ πέμπω πρός ὁ Εὐρώπη περιαγγέλλω πάρειμι αὐτός ὡς σύμπας ὁ Τοῦρκος . οὗτος μέν οὖν παραγίγνομαι αὐτός ὡς τυγχάνω ἕκαστος ἐκποδών γίγνομαι , ὡς ἐν ὥρα παραγίγνομαι ἕκαστος καθίστημι αὐτός εἰς μάχη . ἐλαύνω δέ πᾶς ὁ στρατός πρός τις ὁ Μυσία αὐτός χώρα κατά ὁ Τριβαλλός αὐτός χώρα ( εἰμί δέ οὗτος ὁ χώρα , παρά ὅς ἀμείβω Μοράβας ποταμός καί ἐκδίδωμι εἰς ὁ Ἴστρος · παρήκω δέ ὁ χώρα ὁ βασιλεύς ἐντεῦθεν ἐπί στάδιον ὀκτακόσιοι εἰμί ἐπί Νήσιον , πόλις ὁ βασιλεύς ἐπί δεξιός εἶμι , εἰς ὁ πρόσω νοβοπυργος πόλις ἐπί ὄρος μέγας ὁ Τριβαλλός ἡγεμών οἰκέω ) ἐνταῦθα ἀφικνέομαι Αμουράτης εὑρίσκω ἐπεξελαύνω Ἰωάννης ὁ Χωνιάτης σύν ὁ Παίων στρατός . εἰμί δέ Παίων καί Δάκος συναμφότεροι εἰς τετρακισμύριοι καί ἑπτακισχίλιοι ἱππεύς , καί ἅμαξα φέρω , ἐν ὅς εἰμί αὐτός ὁ ἐπιτήδειος καί ὁ ὅπλον , ἀμφί ὁ δισχίλιοι . ἐπί ἕκαστος δέ ἅμαξα δύο εἰμί ἀνήρ πεζός , πελταστής τε ἅμα καί τηλεβολιστής . φέρω δέ καί ἐπί ὁ ἅμαξα τηλεβόλος ζαροβοτάνη καλέω , πολύς ὁ πλῆθος . οὗτος μέν οὖν οὗτος παρασκευάζω [ εἰς ] ὁ Ἴστρος διαβαίνω . προκαλέω δέ ὅς καί ὁ Τριβαλλός ἡγεμών εἰς ὁ πόλεμος · ὁ δέ φημί οὐ ὁράω ἄξιος ὁ παρασκευή ὁ κατά Ἀμουράτης στρατιά , ὥστε περιγίγνομαι αὐτός ὁ βασιλεύς δύναμις Ἀμουράτης , καί δείδω μᾶλλον ἐκεῖνος ἢ ὁ Παίων , ὅς καί ἀλλόφυλος τε εἰμί καί μέγας κακός ἐργάζομαι αὐτός , καί ἱμείρω μέν τίνω Ἀμουράτης ὁ υἱός αὐτός ἐκτυφλόω , ἀδύνατος δέ ὁράω ὁ πάρειμι παρασκευή ὑπερβάλλω ὁ ὁ πολέμιος δύναμις οὐ ἄν ποτός ἑκών εἰμί χωρέω εἰς ὅδε ὁ πόλεμος . οὗτος ἀποκρίνω ἐπαπειλέω ὁ Ἰωάννης ἐλαύνω εἰς ὁ πρόσω , εἰσβάλλω δέ εἰς ὁ βασιλεύς χώρα , ἀχρίς ] πριστινοος ἀφικνέομαι , στρατοπεδεύω αὐτός ἐν κοσοβεω πεδίον , ἐν ὅς Αμουράτης ὁ Ὀρχάνεω μάχομαι πρός Ἐλεάζαρος μάχη αὐτός τε αὐτός οὗτος τελευτάω ὑπό Τριβαλλός καί ὁ γε Ἐλεάζαρος ἀναιρέω ἐν ὁ μάχομαι . ἐπεί δέ ὁρμέω Ἰωάννης στρατεύω ἐπί Ἀμουράτης διά αἴτιος ὅδε . ὡς γάρ ἐν ὁ ἐν Βάρνη μάχομαι ὁράω ὁ Τοῦρκος φεύγω καί ἑαυτοῦ εἰς χείρ ἔρχομαι καί ἐνδίδωμι , αὐτίκα νομίζω εὐπετής μέν καί τότε εἰμί ὁ πρᾶγμα αὐτός χειρόομαι , εἰμί μή διά ὁ βασιλεύς Λαδισλάου ἀφροσύνη , καί εἰσαῦθις δέ χαλεπός οὐκέτι εἰμί κατεργάζομαι . φέρω δέ αὐτός ὁ γνώμη καί πλείων στρατός συναγείρω ἐξελαύνω . ὥστε καί ὁ πλείων καταπλήσσω αἱρέω ὁ Ἀμουράτης οὗτος δή ὅς εὐπετής , ὥστε μηδέ ὁπωσοῦν ἐνδοιάζω . πρεσβεύω δέ ἐπί Σκενδέρης τε καί Ἀριανίτης , ἐν νάω ἔχω αὐτός πρόσειμι εἰς ὁ πρόσω ὁ Εὐρώπη συμμίγνυμι · οὗτος γάρ προλέγω καί ὅδε . ἐπεί δέ εἰς Κόσοβα ὁ πεδίον Αμουράτης ὁ Μεχμέτεω ἀφικνέομαι , ὡς εὑρίσκω ὁ πολέμιος ἐλαύνω , στρατοπεδεύω . λέγω δέ γίγνομαι αὐτός ὁ στρατός εἰς πεντεκαίδεκα μυριάς . καί ὁ ὑστεραῖος αὐτίκα παρατάσσω ὡς εἰς μάχη . παρατάσσω δέ καί ὁ τάγμα . καί εἰς μέν ὁ δεξιός αὐτός κέρας ὁ ὁ Ἀσία τάσσω στράτευμα , στρατηγός ἔχω Σκοῦρα , εἰς δέ ὁ εὐώνυμος ὁ ὁ Εὐρώπη στρατηγός Καραζίης , ἔχω ὁ ὁ Εὐρώπη στράτευμα . ὁ μέντοι ἱππόδρομος ἕκαστος ὁ ὑπάρχω ἔχω παρατάσσω . ἐν μέσος δέ οὗτος ἱδρύω αὐτός βασιλεύς , ἔνθα αὐτός νομίζω στρατοπεδεύω , χάραξ προβάλλω , μετά δέ οὗτος ὁ κάμηλος ἵστημι αὐτός οὗτος , μετά δέ οὗτος ὁ θυρεός πήγνυμι . ἐπί οὗτος ὁ νέηλυς τάσσω σύν ὁ τηλεβόλος τε ἅμα καί τηλεβολίσκος καί ὁ ἄλλος . ἐπεί δέ τάσσω , ἀντέπειμι καί Ἰωάννης ὁ Χωνιάτης συντάσσω ὧδε . ὁ μέν δεξιός αὐτός ἔχω ὁ Παίων ἄρχω καί ἀδελφιδέος αὐτός ( Σεκούλης δέ εἰμί ὄνομα αὐτός ) καί ειλοκεω καί δή ταλουω , ἐν μέσος δέ αὐτός τάσσω Χωνιάτης , ἔχω ὁ τε βιτεζιδαις καλέω καί ὁ Ἀρδελίου στρατός . ὁ δέ εὐώνυμος Θάνατος ἔχω αὐτός ἐπιτήδειος εἰμί , ὅς κατάγω εἰς ὁ Δακία χώρα διά ὁ πρός ὁ Δρακούλης αὐτός ἔχθος ἐκεῖνος τε ὁ ἀρχή ἐξελαύνω , καί ὁ χώρα ὑπό ἑαυτοῦ ποιέω ὁ γε δάνος ἐφίστημι ἄρχω αὐτός · εἰμί δέ αὐτός Δᾶκις ἀμφί ὁ ὀκτακισχίλιοι παραγίγνομαι εἰς ὅδε ὁ πόλεμος . ἐπεί δέ ἄμφω συντάσσω πρόειμι1 ὡς συμβολή ποιέω , ἐνταῦθα βιτέζης , ὁ ὁ Χωνιάτης στρατιώτης εἷς , ἐν μέσος ἄμφω προελαύνω ὁ ἵππος προκαλέω αὐτός ὁ ἀπό ὁ Τοῦρκος μονομαχέω τις , πρίν ἢ ὁ στράτευμα συνίημι εἰς αὐτός . ὡς δέ γιγνώσκω ὁ Τοῦρκος αὐτός μονομαχέω τις προέρχομαι , ἵστημι καί αὐτός . καί ἐνταῦθα ἐξελαύνω ἀπό ὁ στρατός ὁ ἕτερος ελιζω ὁ Βαρισάταγα παῖς , ὁ ἐν ὁ Ἀσία ὑπάρχω εἷς , ἀνήρ ἀγαθός γίγνομαι ὁ πολέμιος καί πρότερος ὁ νεηλυδηω ἄρχω ἐν ὁ βασιλεύς θύρα . οὗτος δή ἐπεί εἰς ὁ μέσος πρόειμι1 , ὁμόσε ὁ Παίων ἴω . καί ὁ δόρυ αὐτίκα ἔπειμι ἀλλήλων ὁ τε δόρυ κατάγνυμι , καί ὁ μέν βιτέζης πίπτω αὐτός σύν ὁ ἵππος εἰς ὁ γῆ , ελιζω δέ ἐκκόπτω ὁ ἐφίστημι καί ζώνη σύν ὁ ἐφίππιον ἐπί ὁ ἔσχατος ὁ ἵππος γίγνομαι ἱππεύω · ὁ γάρ ἵππος ἀγαθός πολύς οὗτος εἰμί . καί οὐ ἔχω μέν , ὅπως ὁ Παίων διαχράομαι πίπτω σύν ὁ ἵππος , ἅτε καί αὐτός χαλεπῶς καί μόγις ἱππεύω · πίπτω μέντοι ὁ Παίων αλαλάζω μέγας ὁ ὁ Τοῦρκος στράτευμα , οἰωνός ποιέω . ἐπεί δέ ἀμφότερος ἐλαύνω εἰς ὁ ἑαυτοῦ ἑκάτερος στρατόπεδον , ἐνταῦθα Αμουράτης ὁ βασιλεύς μεταπέμπω Ἐλιέζην εἰς ὄψις ὁ ἑαυτοῦ λέγω τοιόσδε . " εἰμί παῖς , πόθεν δή οὗτος γίγνομαι ἀγαθός ὁ πολέμιος , οὔπω πρότερος ἄλλος πῃ μάχομαι , οὔτε παραγίγνομαι στρατός μάχομαι , ὥστε ἐκμανθάνω , πῶς δήω συμβάλλω ; " ὁ δέ εἶπον " εἰμί βασιλεύς , ἀπό λαγώς οὗτος μανθάνω ὁ ἀνδραγαθία " ἐν θαῦμα ποιέω ὁ βασιλεύς ἔρομαι αὐτός λέγω " καί πῶς εἄν δή , εἰμί νεανίσκος , ἀπό λαγώς γίγνομαι ἄν τις ἀγαθός ὁ πολέμιος ; " ὁ δέ φαίνω " ἐγώ τοίνυν , εἰμί βασιλεύς , ἐν ὁ Ἀσία διατρίβω , κατά ὅς ἐγώ ἐφίστημι χώρα καί ὁ γε πατήρ ἐμός ὕπαρχος ἀποδείκνυμι , φοιτάω εἰς ἄγρα , καί ποτός λαγώς ἐν κοίτη εὑρίσκω οἴομαι ἀσφαλής εἰμί ἐγώ , ὥστε ὁ λαγώς μή διαφεύγω , ὀϊστός βάλλω ἀναιρέω · ἀγαθός γάρ πᾶς , ὅς ἐγώ οἶδα , λαγῶς ὁ ἐν ὁ Ἀτταλίᾳ θέω εἰμί , καί ὁ ἀγαθός ὁ Εὐρώπη κύω οὐ αἱρέω . ἔπειμι δέ ἐγώ οὗτος ἐπιλέγω φαρέτρα καί ὀιστός τεσσαράκοντα . ὡς δέ ἐπιβάλλον ὁ τόξον ὁ ὀιστός οὐ τυγχάνω , δύο ἐπί οὗτος τοξεύω . ὡς δέ καί οὗτος λαγῶς μέν καθεύδω , καί δεινός ποιέω , εἰμί οὐ ἐπιτυγχάνω , ἐνταῦθα δέ πᾶς ὁ ὀιστός ἐκτοξεύω . ἐπεί δέ ὁ βέλος πᾶς ἀφίημι καί λοιπός εἰμί βέλος ἐγώ οὐδείς , αὐτίκα ἐπεγείρω ἀπό ὕπνος ὁ λαγῶς οἴχομαι φεύγω , ὡς αἰσθάνομαι ὁ θόρυβος , καί ὁ κύω μέν εἰς βραχύς ἐπιδιώκω , οὖον μέντοι αἱρέω . τότε δή ἐπιγιγνώσκω , ὡς ὁ βέλος ἐγώ κενός γίγνομαι , ὅτι μείρομαι ἔτι εἰμί ὁ λαγός ἐκεῖνος ἐπιζάω . καί ὁ ἐντεῦθεν ἐπιλέγω ψῆφος ἐμαυτοῦ , εἰμί βασιλεύς , τίθημι μήτε ξίφος , μήτε αὖος δόρυ , μήτε ὀιστός δείδω , ὡς εἄν ἐγώ ἔπορον εἰμί ἐπιζάω , οὐδέ εἄν ὁ δόρυ ἀφαιρέω ὁ ζωή . διά οὗτος δή εἶμι θαρσέω , εἰμί βασιλεύς , ἐπί ὁ Παίων , ἐπίσταμαι , ὡς εἰμί ἔπορον ἐγώ εἰμί ἐπιβιόω , οὐδείς ἐγώ χαλεπός εἰμί ὑπό ὁ Παίων . " ἀκούω δέ ὁ βασιλεύς , καί ἀγάζω ὁ νεανίας ὁ λογισμός , ἐσθής μέν αὐτίκα τότε δωρέω σηρικός χρυσόπαστος , μετά δέ οὗτος ἐφίστημι ἄρχω ὁ πατρῷος αὐτός χώρα · ἐπιτελευτάω γάρ ἤδη ὁ πατήρ αὐτός , καί ὁ χώρα ἄλλος ἐπί-τροπεύω ὑπό βασιλεύς τάσσω . δαιμόνιος δέ ὁ γένος οὗτος τίθημι ὁ δόξα ὁ μείρομαι , σχεδόν καί ὁ ἄλλος , ὅσος πρός ὁ ὁ Μεχμέτεω θρησκεία εἰμί τρέπω . οὗτος μέν οὖν εἰς ὁ μονομαχία γίγνομαι · ἐπεί δέ ὁ βασιλεύς ἱδρύω κατά χώρα ὁ στράτευμα συνέρχομαι μάχομαι , ὁ μέν Ἀσιανός στράτευμα ἡσυχία ἄγω , δείδω ὁ βασιλεύς , μή πρῶτος συμβολή ποιέω εἰς τροπή γίγνομαι , καί κινδυνεύω αὐτός ὁ στράτευμα διαφθείρω αὐτίκα , καί ὑπερδειλιάω οἴχομαι , ἀλλά ὁ μέν Ἀσιανός στράτευμα ἵστημι , ὁ δέ Εὐρώπη διαιρέω εἰς μοῖρα , ὅσος δή ὁράω ὁ Παίων παρατάσσω ἐλαύνω , καθίστημι εἰς ὁ μάχη . καί οὗτος δή συμβάλλω ὁ ὁ Εὐρώπη στράτευμα μάχομαι . πολύς δέ παρά ἐλπίς ἀγωνίζομαι μάχομαι ἀξίως λόγος . γίγνομαι γάρ κατά ὀλίγος ὡς ὁ Παίων ἐπελαύνω , φεύγω ἀνά κράτος , ὡς ὁ Παίων ἵππος ἐπιδιώκω κάμνω τε ἰσχυρῶς καί ἀπαγορεύω . καί ἐνταῦθα δή , ὡς ὁ Τοῦρκος αὐτάρκης ἔχω ὁ φυγή , διίστημι ὁ τε ἵππος τοξεύω καί ὄπισθεν ἔπειμι κατά-καίνω ὁ Παίων · ἅτε γάρ ὁ πλείων καί ἐπί ἵππος πολύς ἀγαθός φέρω , καί τέχνη ὁ πολύς ὁ μάχη συνδιαχειρίζω , ἀγαθός φέρω ὁ Παίων . καί ὁ μέν πρῶτος ἡμέρα πολύς μέν Παίων πίπτω ἐν ὁ μάχομαι , πολύς δέ Τοῦρκος ἀπόλλυμι ὑπό Παίων . καί οὗτος μέν ὁ ἡμέρα ὅλος μάχομαι ἀμφότερος καί ἰσοπαλής γίγνομαι · ἐπεί δέ ὀψέ εἰμί , διΐστημι τε ἀπό ἀλλήλων , καί ἐπί ὁ στρατόπεδον ἀναχωρέω ἑκάτερος ἀναπαύω . Παίων μέν οὖν οἴομαι ὁ Τοῦρκος νύξ οἴχομαι ἄπειμι καί οὖον μένω ἐν ὁ τάξις . καί ἱππόδρομος μέν οὐ ὀλίγος ἄπειμι · ἐπεί δέ ὁ Τριβαλλός εὑρίσκω ἐν ὁ στενός ἐπιμένω , αὖθις ἐπάνειμι ἐπί ὁ στρατόπεδον . καί Παίων μέν οὖν οὗτος νομίζω ὁ ὑστεραῖος βραχύς τις μόριον ὁ στρατός ἀντιτάσσω ὡς ὁ ἄλλος οἴχομαι καί οὖον μένω , καί οὗτος δή περιγίγνομαι αἱρέω αὐτίκα ὁ βασιλεύς θύρα · βασιλεύς δέ καί ὁ Τοῦρκος ἀναθαρσέω οὐ ἐν ὅμοιος ἔτι δήω γίγνομαι ἀμφί ὁ Παίων , θαρσαλέος δέ εἰμί παρασκευάζω ὡς εἰς ὁ ὑστεραῖος μάχομαι τρέπω ὁ Παίων . ὁ μέν οὖν ἡμέρα οὗτος εἰς τοσοῦτος γίγνομαι · ὁ δέ νύξ οὗτος Παίων βουλεύω , ὅπως ὁ ὑστεραῖος ὁ μάχη ποιέω , γνώμη ἀποφαίνω ἕκαστος , ὡς δοκέω αὐτός ὁ μάχη ποιέω , καί λόγος γίγνομαι πολύς . ἐνταῦθα βουλεύω αὐτός , Ταούτης ὁ Σαούζεω , ὑιδοῦς ὁ Ἀμουράτης , γένος εἰμί ὁ οτουμανιδηω , παρέρχομαι εἰς μέσος λέγω τοιόσδε . " ἡμῖν μέν ἱκανός συμβάλλω εἰμί ὁ Ἀσία καί εἰς ὁ Εὐρώπη , οὐδέ δή οὗτος προσέχω εἰς ὁ Ἀμουράτης πρᾶγμα ὁ μάχη ποιέω , ἀνήνυτος ἐργάζομαι · οὖον γάρ εἄν παρέχω σφεῖς κτείνω ὁ ἀνήρ οὗτος δύναμαι οὗτος γε εὐπετής χειρόομαι . ἀλλά ἐγώ δοκέω ὁ μάχομαι ὁ πολέμιος , εἄν μέν βάλλω καίριος πληγή , καταβάλλω τε ὁ πολέμιος καί ἔχω καλῶς χράω ὁ στράτευμα . ποῦ δέ εἄν βάλλω καίριος ἢ ἐν ὁ κεφαλή ; ὁ τε γάρ σῶμα ἄγω πᾶς , καί ἐν οὗτος ὁ πόλις . εἄν δέ μή καίριος βάλλω , ἐπίπονος εἰμί καί χαλεπός κατεργάζομαι ὁ ὁ πολέμιος . καί νῦν δέ οὗτος δοκέω . ὁράω γάρ , ὡς ὁ θύρα ὁ βασιλεύς ἵστημι οὐδαμῇ ὁρμάω ἐπί ὁ μάχη , οὐδέ ἀνακινδυνεύω ἐθέλω , ὡς ὁ πᾶς φέρω ὁ ὁ βασιλεύς ὑγιής τε εἰμί , καί εἰς ἀνάγκη ἐπειδάν περιίστημι , μάχομαι . φέρω οὖν , οὗτος κινέω ὁ βασιλεύς σύνταξις , καί οἴχομαι οὗτος ἐγώ οὐδείς ὁ ἄλλος μένω ἐθέλω . δοκέω οὖν ἐγώ κινέω ὁ στρατόπεδον ἐγώ ἅπας , καί ὁ ἅμαξα , ἐπί ὅς ὁ τηλεβολέω καί τηλεβολίσκος ἐγώ τυγχάνω εἰμί , ὑπό οὗτος ὁ νύξ εἶμι ὁμόσε ἐπί ὁ θύρα αὐτίκα , καί μή διαμέλλω . καί εἄν ἔπειμι τηλεβόλος τε καί ὁ ἄλλος βέλος βάλλω ὁ βασιλεύς θύρα καί δειδίσσομαι , οἴομαι μή ἐπιμένω ἠώς ἡμέρα , ἀλλά ὡς ἔχω ὁ νύξ , οὕτως αὐτός εἶμι ἀπαλλάσσω ἄσμενος . καί οὗτος ἀπωθέω ὁ πρᾶγμα ἔχω ὁ ἐκεῖνος . " οὗτος λέγω ὁ Ταούτης πείθω τε , καί ποιέω οὗτος . καί αὐτίκα σύν ὁ ἅμαξα ἔπειμι εἰς ὁ βασιλεύς στρατόπεδον , περί πρῶτος φυλακή ὁ νύξ . ὡς δέ ἀγχοῦ γίγνομαι ὁ βασιλεύς θύρα , ἐνταῦθα δίδωμι τηλεβόλος τε καί τηλεβολίσκος ὁ νέηλυς , καί βάλλω ὁ ὁ βασιλεύς στρατόπεδον · καί μάχομαι μέγας πρός ὁ μέρος , ἠώς τε διαφαίνω . ὅστε γάρ νέηλυς ὁ τε τηλεβόλος παρασκευάζω καί τηλεβολίσκος ὑφίημι ἐπί ὁ Παίων . καί πίπτω ἀμφότερος οὐ ὀλίγος ὁ νύξ οὗτος , ὑπό τηλεβόλο ὁ πλείων φθείρω . ἐπεί δέ ἡμέρα ἀγχοῦ γίγνομαι καί ὁράω ὁ βασιλεύς στρατόπεδον ἱδρύω κατά χώρα ἀγωνίζομαι ἀξίως λόγος , δοκέω ἀναζεύγνυμι ἀπελαύνειν εἰς ὁ χῶρος ἐκεῖνος , ἐν ὅς στρατοπεδεύω , καί μή ἀναμένω συλλέγω κυκλόω σφεῖς ἐγγύς ὁ θύρα γίγνομαι . ὡς δέ δοκέω , καί ποιέω οὗτος . ἀναχωρέω εἰς ὁ χώρα αὐτός , κατά ὅς ἱδρύω πρότερος . ἐπεί δέ ἡμέρα γίγνομαι , παρατάσσω δύο εἰς ὁ μάχη , πειράζω , ὅς εἄν ἀποβαίνω αὐτός ὁ πρᾶγμα . καθίστημι δέ ἐν μάχομαι , ἐμβάλλω εἰς ὁ ὁ Ἀσία στράτευμα συμβολή ποιέω . ἐνταῦθα ὡς συμβάλλω , πέμπω ὁ ὁ Εὐρώπη στρατηγός Τουραχάνην ὁ Θεσσαλία ὕπαρχος σύν ὁ αὐτός στράτευμα κατά νῶτον γίγνομαι ὁ Παίων συμβάλλω ὡς δύναμαι ἰσχυρός . ἐνταῦθα Τουραχάνης κατά νῶτον γίγνομαι ὁ Παίων πολύς αὐτός καταβάλλω ἐν ὁ μάχομαι οὗτος . ὁ μέν γάρ διώκω ὁ Ἀσιανός , καί ὡς ἐπίκειμαι διώκω , ὁ μέν φεύγω ἀνά κράτος . πλήν δή ὁ ὑπάρχω θεράπων Εὔρωπος εἰμί , καί διίστημι ὡς φεύγω , μάχομαι , οἷος ὁ Τοῦρκος νομίζω πρός ὁ Παίων . πρός δέ ὁ ἀπό ὁ Εὐρώπη κατά νῶτον σφεῖς ἐπίκειμαι συστρέφω συστάδην μάχομαι , ἄλλοτε ἄλλος ὁ πεδίον , ὡς περιτυγχάνω ἑκάτερος ἀλλήλων ἐπίκειμαι . Δᾶκις δέ ὡς ὁράω ὁ Τοῦρκος πολύς παρά ἐλπίς ἀγωνίζομαι , καί ὅς ὁ χαλεπός ἐπαρτάω , ἀπαλλαγή δέ μόλις εἰμί ὁ κακός , καί εἄν σώος ἀφικνέομαι , ἐπί Ὅρκος μηδείς εἰμί μηχανή μή οὖον δίδωμι αὐτός δίκη ὁ βασιλεύς , ὅς ἐργάζομαι αὐτός πολεμέω καί ὅτι ὁ Παίων συμμαχέω , δοκέω αὐτός ἐν ὁ μέγας οὗτος θόρυβος ἄγγελος πέμπω παρά βασιλεύς Ἀμουράτης διαλλάσσω , καί ὁ ὅπλον παραδίδωμι ξένος τε καί φίλος εἰμί ὁ βασιλεύς . ὡς δέ δοκέω , καί ποιέω οὗτος . ὁ δέ ἄγγελος ἀφικνέομαι ἐπί ὁ θύρα λέγω τοιόσδε . " ὦ βασιλεύς , ἐγώ Δᾶκις πέμπω εἰς ὄψις ἀφικνέομαι ὁ σός καί σπονδή αἰτέω αὐτός συγγνώμη παραιτέομαι , ἐπί ὅς πλημμελέω εἰμί εἰς ὁ σός ἀρχή καί εἰς ὁ σός πρᾶγμα . καί διαμαρτύρομαι σφεῖς ἀπό ἑαυτοῦ μηδείς νέος βουλεύω περί ὁ σός πρᾶγμα , εἄν μή ὁ Παίων ἀνάγκη ἐπιτίθημι , κελεύω σφεῖς ἅπτω , προσβιάζω ἐγώ . νῦν οὖν δέω σύ πείθω καί αὐτός σπονδή ποιέω , καί αὐτός σύ ὁ πόλεμος παρίστημι ὁ λοιπός , ὥστε σύ ἐπιτήδειος εἰμί . " οὗτος εἶπον ὁ ἄγγελος , Χαλίλης ὁ πρύτανις ὁ οἶκος ὁ βασιλεύς ὑπολαμβάνω λέγω τοιόσδε . " ἀλλά σύ , εἰμί ἀνήρ Δᾶκις , ἐπίσταμαι ποῦ ὡς βασιλεύς ἐπιτήδειος τε εἰμί δύναμις καί πρόξενος ἐκ ἀρχή · καί νῦν ἐπεί ἐν δήω παραγίγνομαι , σπονδή τε ποιέω σύ ἄνευ τε δόλος καί ἀπάτη , φίλος τε εἰμί σύ ὁ λοιπός . καί ἐάν τίς , ὅς σύ λέγω , ἐξεργάζομαι ὁ βασιλεύς χάρις τίθημι , οἶδα ὡς οὐ ὑπερβάλλω αὐτός εὐεργετέω . ὁ μέντοι ὅπλον ἔρχομαι δεῦρο ὅτι ταχύς παραδίδωμι . " οὗτος Χαλίλης ὁ Πραΐμεω φημί γνώμη ὁ βασιλεύς λέγω ἀποπέμπω . καί ὁ Δᾶκις , ὡς ἐπανίημι αὐτός ὁ ἄγγελος λέγω , ὁ ἐντέλλω αὐτός Χαλίλης ὁ Πραΐμεω γνώμη ὁ βασιλεύς , αὐτίκα διΐστημι τε ἀπό Παίων Χωρὶς γίγνομαι , καί πρόειμι ἀφικνέομαι ἀγχοῦ ὁ θύρα ὁ βασιλεύς , καί οὗτος ἵστημι νομίζω αὐτός τοιόσδε χάρις κατατίθημι ὁ βασιλεύς , ὑπουργέω αὐτός εἰς ὁ πάρειμι ἀνάγκη , ὥστε φέρω δῶρον τε καί ἐσθής πρός ὁ βασιλεύς . βασιλεύς δέ , ὡς παρά αὐτός ἵστημι , νομίζω μή τις δόλος οὗτος [ συντίθημι ] προΐσχω αὐτός κακός τίς διανοέομαι ἐργάζομαι , συντίθημι ὁ Παίων , μεταπέμπω ὁ ὁ Εὐρώπη στρατηγός ἔχω ἀμφί ὁ δισμύριοι · καί ὡς πάρειμι αὐτός , ὅς ἐντέλλω , κελεύω περιίστημι ὁ Δάκης κατακαίνω ἅπας , μηδείς φείδομαι . καί οὗτος πρός ἀλκή τρέπω ὁ ὅπλον ἔχω · οὖον γάρ ἀξιόω ὁ βασιλεύς παραδίδωμι ὁ ὅπλον κατακαίνω , ἀλλά οὗτος ἔχω δίκη δίδωμι , ὅς ποιέω αὐτός . καί οὗτος μέν δή οὗτος ἐν οὐδείς λόγος ἀπόλλυμι . Παίων μέν δή πρῶτος ὁ Δάκης διίστημι ὁράω θαυμάζω , ὅς τίς βούλομαι · ὡς δέ γιγνώσκω διαλλάσσω ὁ βασιλεύς , χαλεπαίνω τε αὐτός καί ἔχθω καταπροδίδωμι ὁ φίλος , ἐπεί δέ ὀλίγος ὕστερος καθοράω αὐτός σύμπας πρός ὁ βασιλεύς οὐδείς λόγος ἀπολύω , ἐν θαῦμα ἔχω , ὁ τε γνώμη ἐννοέω ὁ βασιλεύς , ὡς οὐδείς τίς σύμμαχος τοιοῦτος δήω , μέγας τε ποιέω ἀπαλλάσσω ὁ ταχύς . Ἰωάννης μέν οὖν , ὡς ἀπό ὁ μάχη γίγνομαι ἐπί ὁ ἅμαξα , διαλέγω ὁ ἡγεμών , ὡς αὐτός μέν σύν ὁ ἀμφι ἑαυτοῦ ἔρχομαι ἀπό ὁ λόχος , ὅς ἵστημι αὐτός βασιλεύς , ὡς εἰς ὁ θύρα ἐμβάλλω , αὐτός δέ , ἐπειδάν ἄγγελος πέμπω διασημαίνω , ἐλαύνω ὁμοῦ πᾶς ὁμόσε ἐπί ὁ θύρα . καί οὗτος λέγω ( εἰμί δέ ἀμφί ὁ ἔσχατος φυλακή ) ἐπιλέγω ὁ τε ἀγαθός εἰς ὁ πόλεμος παρασκευάζω καί ὅς ὡς ἐπιτηδείως ἔχω ἐπίσταμαι , ὁ δέ ἐν ὁ ἅμαξα παραγγέλλω , ἐπειδάν σημαίνω , κατά οὗτος προΐημι ἐπί ὁ θύρα , αὐτός τε μέν ἴω συντάσσω ὁ στράτευμα ὁ ἔμπαλιν γίγνομαι ἐπί ὁ Ἴστρος καί ἐλαύνω . ὡς δέ ἡμέρα ταχύς γίγνομαι , οὗτος μέν οὐκέτι ὁράω οὔτε πρός ὁ ἐναπολείπω ἐν ὁ ἅμαξα Παίων οὔτε πρός ὁ βασιλεύς . ὡς δέ ὁ ἀμφί βασιλεύς ὁράω ὁ στρατόπεδον ὁ Παίων κενός τε εἰμί καί ὀλίγος ἐντός ὁ ἅμαξα ἐναπολείπω , ἐν θαῦμα μέν ποιέω , ἀγγέλλω δέ τις αὐτός δρόμος ἀφικνέομαι ὡς Παίων φεύγω ἄγω ἐπί ὁ Ἴστρος ἀμφί ὁ ἔσχατος φυλακή . ἐνταῦθα ὁ νέηλυς ἀναλαμβάνω ὁ ὅπλον δρόμος θέω ἐπί ὁ ἐν ὁ ἅμαξα Παίων . οὗτος μέν οὖν ὡς αἰσθάνομαι ὑπό ὁ σφέτερος προδίδωμι , μάχομαι πρός ὁ νέηλυς ἀξίως λόγος . μετά οὖον πολύς δέ ὁ νέηλυς ἀναβαίνω ἐπί ὁ ἅμαξα , ὑπερβαίνω δέ ὁ Παίων πᾶς ὁμοῦ κατακαίνω . οὗτος ἕωθεν δέ μάχομαι περί πλήθω ἀγορά ἀνήρ γίγνομαι ἀγαθός τελευτάω . βασιλεύς δέ ὁρμέω μέν διώκω ὁ Παίων , προσφέρω αὐτός λόγος ὁ στρατηγός · οὖον μέντοι προσίημι ὁ λόγος , ἀναμιμνήσκω , οἷος πάσχω πρός ὁ Χωνιάτης Χασίμης ὁ Μαζάμεω ἐν ὁ διώκω , ἀγαπάω τε ὁ πάρειμι τυγχάνω αὐτός εἰς ὁ ἀγαθός καθίστημι . ἀποθνῄσκω δέ ἐν ὁ μάχομαι οὗτος , ὡς πυνθάνομαι ( ἀριθμέω γάρ ὕστερος ἀμφότερος ὑπό ὁ Τριβαλλός ἡγεμών ) , Παίων μέν καί Δάκης συναμφότεροι ἑπτακισχίλιοι καί μύριοι , Τοῦρκος δέ εἰς ὁ τετρακισχίλιοι . ὁ γάρ διάγνωσις ῥᾳδίως ποιέω καί ὁ αἴτημα αὐτός ἀπό τε ὁ αἰδοῖος περιτέμνω ὁ Τοῦρκος , καί ὁ μέν ὁ Παίων κομάω ἐπιεικής πάνυ , ὁ δέ Τοῦρκος ξυρέω ὁ κεφαλή σύν τρίχα τις ὁ ἐν ὁ κρόταφος . βασιλεύς δέ ὡς ἀπό ὁ μάχη γίγνομαι , ὁ τε σῶμα ἀναιρέω κελεύω θάπτω ὁ Τοῦρκος εἰς ὁ ποταμός ὁ Μοράβας καλέω παρά ὁ χεῖλος , καί αὐτός συσκευάζω ἀπελαύνω ἐπί οἶκος . ὁ δέ Ἰωάννης ὡς φεύγω ἀποχωρέω ἐπί ὁ Ἴστρος , καί ἑσπέρα εἰμί ἀφικνέομαι ἐπί ὁ Σβετζάνιον ὁ βασιλεύς πόλις , διαπορέω , ὡς ἀσφαλής κομίζω πρός τε ὁ Μυσός μή κατάδηλος γίγνομαι , καί κινδυνεύω πρός ὁ Τριβαλλός ἡγεμών ἁλίσκομαι · ὁράω γάρ ὁ Γεώργιος , ὡς περιποιέω αἱρέω αὐτός πολέμιος εἰμί καί διάφορος εἰς ὁ μάλιστα ἐπεί δέ διασκοπέω λογίζομαι , δοκέω αὐτός χωρίζω ὁ στρατός ἐλαύνω σύν ὀλίγος ὁ περί αὐτός εὐθύς2 ἐπί Μπελογράδην . ὡς δέ δοκέω αὐτός , περί δύο φυλακή ὁ νύξ ἐπιλέγω ὁ ἴδιος αὐτός πορεύω ἄλλος ὁδός . πορεύω δέ αὖθις δοκέω ὁ καί οὗτος ἔτι μᾶλλον κατάδηλος εἰμί . πρίν δή ἡμέρα γίγνομαι , νόος λαμβάνω , ὡς μόνος αὐτός ἀγαθός σῴζω εἰς ὁ Ἴστρος , Χωρὶς γίγνομαι παρά ἑαυτοῦ ἴδιος πορεύω αὐτός πορεία . ὡς δέ ἡμέρα γίγνομαι , καταβαίνω τε ἀπό ὁ ἵππος , καί πεζός πορεύω ἀφικνέομαι ἐπί λόφος τις , καί θεάομαι Τοῦρκος οὗτος ποῦ ἐξελαύνω καταφεύγω ἐπί ὁ ἕλος ὕδωρ πλήρης καί ἐπί πολύς διήκω . ἐπεί δέ προέρχομαι , ἀφικνέομαι πρός ὁ ὁ Γεώργιος χώρα , καί περιτυγχάνω Τριβαλλός ζητέω γίγνομαι ὁ ὁ ὁδός ὁδηγός , καί μισθός αὐτός ὁ ὁδός παρέχω . ὁ δέ , ὡς ὑπισχνέομαι ἐξηγέομαι αὐτός ὁ ὁδός , ἐπιβουλεύω ἀναιρέω . ἐνταῦθα , ὡς δοκέω αὐτός , συλλαμβάνω τε αὐτός ὡς ἀποκτείνω . ὁ δέ ὡς αἰσθάνομαι , σπάω ὁ ξίφος ὁ Τριβαλλός , ὅς ὁ ἐν καιρός εἰμί , παίω μέν ὁ εἷς κατά ὁ ὦμος καί καταβάλλω · ὁ δέ ἕτερος φεύγω οἴχομαι . ἐν δέ οὗτος πυνθάνομαι ὁ Τριβαλλός ἡγεμών , ὡς ὁ Χωνιάτης ἡσσάομαι πρός ὁ βασιλεύς ἀπελαύνω , πέμπω κῆρυξ περιαγγέλλω ὁ ἑαυτοῦ , ὡς μηδείς Παίων ἐπιτρέπω διαβαίνω ὁ χώρα , πρίν δή πυνθάνομαι [ καί εἰς ὄψις ἄγω αὐτός ] , ὅστις τε εἰμί καί ποῖ πορεύω , καί ὁ μέν ἄλλος ἐάω διΐημι , ὁ δέ Χωνιάτης συλλαμβάνω ἄγω παρά ἑαυτοῦ . οὗτος μέν οὗτος περιαγγέλλω , ὁ δέ ἄρχω ὁ ἐν ὁ χώρα προαγορεύω , ὅστις εἄν λαμβάνω ὁ Παίων , ἄγω παρά ἑαυτοῦ ἐπιδείκνυμι , καί ὅστις ἄλλος ποῖ εἶμι ἁλίσκομαι , ὡς κακός θάνατος ἀπόλλυμι . ἐνταῦθα ὁ Χωνιάτης , ὡς ὑπό λιμός ἀπαγορεύω διαπορέω , ὅποι τρέπω γίγνομαι , ἀφικνέομαι ἐπί τις χώρα ὁ Τριβαλλός . καί ἐνταῦθα ὡς ὁράω Τριβαλλός ὁ γῆ ἐργάζομαι , εἶμι ἐπί οὗτος δήω ἐπιδίδωμι ὁ ἄρτος . ὡς δέ εἶδον ἀνήρ Παίων ἐφίστημι ὅς ζητέω ἄρτος , φημί " ἀλλά εἰμί ξένος , ἄρτος μέντοι ὅδε σύ ἑτοῖμος , χρεὼν δέ εἰμί ἐπί ὁ ὁ πόλις ἄρχω ἄγω δή ἐγώ ἐπιδείκνυμι , καί ἐπειδάν θεάομαι , ἀπόπεμψις δή πάλιν οὗτος ἐπί ὁ σεαυτοῦ χώρα . οὖον γάρ κακός τίς πρός αὐτός πείθω εἄν οὐδέ ὁστισοῦν , ἀλλά Ἰωάννης ὁ Χωνιάτης ζήτησις , οἴομαι , γίγνομαι · ὁ δέ ἄλλος ὁ Παίων , ὅσος διεξελαύνω ἐντεῦθεν , ἐν οὐδείς λόγος ποιέω . " οὗτος λέγω ὡς οὖον μεθίημι αὐτός , ἀλλά ἰσχυρῶς τε ἅπτω , ἀναγκάζω ὁ πρέσβυς μηνύω τε ἑαυτοῦ , ὡς εἰμί ὁ Χωνιάτης . καί ἐπαγγέλλω μέγας δίδωμι αὐτός ξένιος τε καί χρῆμα καί χώρα , εἰμί ἐπί Μπελογράδην ἄγω σῶς , ὑπό μηδείς ὁ Τριβαλλός ὁράω . ὁ μέν οὖν πρέσβυς γιγνώσκω τε αὐτός , καί ὑποδείκνυμι ἀσινής εἰς ὁ χώρα ἀπάγω , ὁ τε ἀδελφός αὐτός ἐξεῖπον , ὅστις εἰμί , προαγορεύω μηδαμός εἶμι ὁμολογέω ὁ ἀνήρ . ἑσπέρα δέ γίγνομαι ἀπάγω εἰς ὁ οἴκημα , ἐν ὅς ἄχυρον τε εἰμί ὅς καί ὑποζύγιον , καί ἐμμένω ὁ ὑστεραῖος συσκευάζω ἀπάγω ἐπί Μπελογράδην . ὁ δέ ἡμέρα οὗτος ἐν διαφορά γίγνομαι ὁ ἀδελφός ἐξαγορεύω τις οὗτος ὁ ὁ πόλις ἄρχω , καί λαμβάνω ὁ θεράπων ἄγω ἐπί ὁ οἴκημα , ἐν ὅς εἰμί ὁ Χωνιάτης ἐν ὁ ὁ ἄχυρον οἴκημα . καί λαμβάνω ἀπάγω παρά ὁ ὁ πόλις ἄρχω . ὁ δέ πέμπω δέσμιος ἄγω παρά ὁ ἡγεμών , καί ἀγγέλλω , ὡς ἁλίσκομαι ἐν χόρτος κρύπτω . ὁ μέν οὖν ἡγεμών , ὡς ἄγω παρά ἑαυτοῦ ὁ Ἰωάννης , εἰς φυλακή ποιέω αὐτός ἔχω ἐπί τις χρόνος ἐν ὁ ἀκρόπολις . ὁ δέ πείθω ὁ τε ἄρχω ὁ ἀκρόπολις καί ὁ φρουρά ἐπιτίθημι ἅμα αὐτός ὁ ἡγεμών καί καταλαμβάνω ὁ πόλις . ἐκφέρω δέ τις ὁ σύνοιδα ὁ ἐπιβουλή , καταφανής γίγνομαι ὁ ὁ ἐν ὁ φρουρά , καί ὁ μέν ἀπόλλυμι , Ἰωάννης δέ ἐπιγαμία αὐτός ποιέω , καί ἁρμόζω ὁ παῖς αὐτός , ἀποπέμπω ἐπί ὁ ἀρχή αὐτός εἰς μπουδη . καί περί μέν ὁ ὁ Παίων ἐκστρατεία ἡγέομαι ὁ Χωνιάτης τοσοῦτος γίγνομαι καί ἐν τέλος οὗτος ἔχω · Αμουράτης δέ ὡς ἐπανακέω εἰς ὁ βασίλεια , οὖον πολύς ὕστερος ὁρμέω μέν ἐπί Βυζάντιον στρατεύω , τελευτάω δέ ὁ Ἕλλην βασιλεύς Ἰωάννης , καί ἐπί Κωνσταντῖνος ὁ ἀδελφός αὐτός ὡς χωρέω ὁ βασίλειος . ἐπεί τε γάρ τελευτάω , ὁρμέω μέν ὁ ἀδελφός αὐτός Δημήτριος ἐπί ὁ βασίλειος , διακωλύω δέ ὑπό ὁ ἐν ὁ πόλις καί ὁ μήτηρ καί μεσίτης καί ὁ δῆμος καί ὁ μεσάζοντας , Καντακουζηνός τε καί Νοταρά , δείδω μή ἀφικνέομαι ἐπί ὁ βασίλειος οὗτος ἐπάγω ὁ Κωνσταντῖνος στρατός ἔπηλυς , καί σφεῖς ἀπόλλυμι ὁ ἀρχή τε καί ὁ πρᾶγμα . ἀνίημι δή διά οὗτος ἔρχομαι ὁ Κωνσταντῖνος , καί οὐ ἐπιτρέπω ὁ Δημήτριος πάρειμι εἰς ὁ βασίλειος . τυγχάνω δέ τότε προπαραγίγνομαι εἰς Βυζάντιον καί Θωμᾶς ὁ νέος ἀδελφός , περίειμι ἔτι οἴομαι καταλαμβάνω ὁ βασιλεύς , καί χρηματίζω περί ἔνιοι , ὅς προσδέω ὁ βασιλεύς . οὗτος μέν οὖν τελευτάω , καί οὐκέτι ζῶ καταλαμβάνω , εὑρίσκω δέ ὁ πρᾶγμα καθίστημι εἰς διαφορά Δημήτριος ὁ ἀδελφός περί ὁ βασίλεια . ἀφικνέομαι δέ αὐτός εἰς Βυζάντιον οὖον πολύς ὕστερος ὁ Κωνσταντῖνος , διαιρέω ὅς ὁ Πελοπόννησος , καί ὅρκιος ἐπί ὁ νομή οὗτος πρός ἀλλήλων τέμνω , ἐμπεδάω ὁ διανομή . ὁ μέντοι νέος ἀδελφός πρότερος ἀφικνέομαι ναῦς ἐπί Πελοπόννησος ἀφίστημι τε ὁ ἐν Πελοπόννησος πόλις πρός ἑαυτοῦ παρά ὁ Ὅρκος , καί προσλαμβάνω ὁ Πελοποννήσιος ὁ συναφίστημι πολεμέω πρός Δημήτριος ὁ ἀδελφός . ὁ δέ ἐπάγω ὁ βασιλεύς στρατός , επιδιαπρασσω ὁ ὁ γυνή ἀδελφός Ἀσάνης , ὁ τε ἀδελφός ἀναγκάζω εἰς ὁμολογία αὐτός γίγνομαι , καί ἐπιτρέπω διαιτητής σφεῖς ὁ ἀδελφός Βυζάντιον βασιλεύς , περί τε ὁ χώρα ὅμηρος δίδωμι ἀλλήλων καί πιστός . ἐν ὅς δή οὗτος γίγνομαι , Αμουράτης ὁ Μεχμέτεω παῖς τελευτάω ἐν συμπόσιον , ὑπό οἶνος γίγνομαι ἀπόπληκτος . βασιλεύω δέ ἔτος δύο καί τριάκοντα . καταλείπω δέ βασιλεύς Μεχμέτη ὁ παῖς αὐτός , καί παῖς ἕτερος ἐκ ὁ γυνή αὐτός , ὁ Σπενδέρεω θυγάτηρ , ἀνήρ ἐπιεικής τε γίγνομαι καί ὁ Τύχη οὐ ἀδόκιμος . ἀμύνω δέ πολεμέω , οὐ ὑπάρχω ἀδικία , ἀλλά εἰς ὁ ὑπάρχω αὐτίκα ἐπέρχομαι στρατεύω , καί ὁπότε μή τις αὐτός προκαλέω ἐπί πόλεμος , οὖον πάνυ τίς προθυμέομαι στρατεύω , οὐ εἰς οὗτος ὄκνος ἥκω , ἀλλά ἀμύνω μέν δικαιόω καί χειμών καί εἰς ὁ χαλεπός προΐημι καί μηδείς ὑπολογίζομαι μήτε πόνος μήτε αὖος κίνδυνος . ἐπεί δέ τελευτάω , καθίστημι εἰς ὁ βασίλειος Μουάμεδ . καί αὐτίκα μέν ἐν ὁ Ἀμουράτης τελευτή ὁ ἐν ὁ Ἀδριανός πόλις νέηλυς συνίστημι ἀλλήλων ὡς ὁ πόλις ἐπιτίθημι , καί ἐκτός τε ὁ πόλις συναθροίζω βουλεύω , ὅποι ὁ πόλις ἐπιτίθημι καί ὅς χρῆμα πορίζω ἀπό οὗτος . ἐνταῦθα δή Χαλίλης ὁ Πραΐμεω ὁ θύρα ὁ λοιπός ἐξοπλίζω , καί ἀπειλέω , εἄν μή ὁ ὅπλον καταθέω , μέγας τίς κακός αὐτός εἰμί ἀπό οὗτος , ἐπεί δέ κατατίθημι ὁ ὅπλον , καί διαλύω ὁ σύλλογος , ἐπί οὐδείς ἀγαθός φημί οὗτος ποιέω οὗτος . μετά οὖον πολύς δέ ἀφικνέομαι ἀπό ὁ Ἀσία Μουάμεδ ὁ Ἀμουράτης ἐπί ὁ βασίλειος καθίστημι τε ὁ ἐν ὁ ἀρχή , ὅς αὐτός δοκέω πρός ὁ πάρειμι σύμφορος εἰμί , καί ὁ τε Ἕλλην σπονδή ποιέω καί δίδωμι ὁ ὁ Ἀσία παράλιος . καί δή καί ὁ Τριβαλλός ἡγεμών εἰρήνη ποιέω , καί ὁ θυγάτηρ αὐτός , γυνή ὁ Ἀμουράτης μητρυιά δέ αὐτός , αὐτίκα πέμπω ὁ πατήρ χαρίζομαι , καί χώρα ἐπιδίδωμι , ὅσος κτάομαι . ὁ δέ ἀδελφός αὐτός ἐπί ὁ βασίλειος πάρειμι1 ἀναιρέω , ὕδωρ ἐπιστομόω αὐτός ὁ ἐμπνοή . ἀναιρέω δέ οὗτος σαραπτάρης οἰνοχόος αὐτός , ὄνομα δέ εἰμί οὗτος ... , ὅς οὖον πολύς ὕστερος τελευτάω . οὗτος μέν οὖν ὁ ἀδελφός αὐτός οὗτος διά-χράω2 · ὁ δέ ἕτερος ὁ Ἀμουράτης γυνή , Σπενδέρεω θυγάτηρ , ἁρμόζω ἀνήρ μέγας δύναμαι ἐν ὁ θύρα , ὄνομα Ἰσαάκ , ὅς στρατηγός ἀποδείκνυμι ὁ Ἀσία καί φιλοφρονέομαι αὐτός εἰς ὁ μάλιστα . καί ὁ τε ἀπό Πελοπόννησος πρέσβυς σπονδή ποιέω . τελευτάω δή Ἀμουράτης Καραμάνος ὁ Ἀλισούριος καί πρότερος μέν ἀεί ταράσσω , ὅπως ὁ ἐν ὁ Ἀσία ἀφίστημι συνίστημι τε ἐπί ὁ οτουμανιδαις καί αὐτός διά οὗτος ἐπί μέγας χωρέω δύναμις , ταράσσω μέγας ὁ ἐν ὁ Ἀσία πρᾶγμα · καί στρατός ἄγω ἐπί ὁ βασιλεύς χώρα ληΐζομαι ὁ χώρα καί ὑποζύγιον . Μουάμεδ δέ ὡς πυνθάνομαι Καραμᾶνος ληΐζομαι ὁ χώρα αὐτός , οὐ ἀνέχω καί εὐθύς στρατεύω . καταλείπω δέ Σαραζίην ὁ θύρα πρυτανεύς , ἐπιτήδειος τε αὐτός εἰμί , καί εἰς ὁ Ἀσία διαβαίνω ἐλαύνω ἐπί Καραμᾶνος καί ἐπί ὁ χώρα αὐτός . ὁ δέ ἐκλείπω μέν ὁ χώρα ἐπί ὁ ἄκρος ὁ ὄρος , ὡς καί πρότερος εἴωθα ἀφίημι , πρεσβεύω δέ συμβουλεύω χαλιλαος ὁ Πραΐμεω , καί εἰς ὁμολογία ἀφικνέομαι ὑπουργέω αὐτός , ὅς εἄν δήω καί ὁ Κανδυλόρον ἀποδίδωμι φημί ἑτοῖμος εἰμί . ὁ δέ πείθω τε καί ποιέω ὁ σπονδή . καί ὑποστρέφω , ὡς ἐν ὁ καλλιουπολις γίγνομαι , ἀριθμός τε ζητέω ὁ νεηλυδηω , ὅσος ἄπειμι καί οὖον παραγίγνομαι εἰς ὁ ἐξέλευσις οὗτος , καί ὁ μέν ἄρχω αὐτός αγιαπας καλέω λυμαίνομαι μάστιξ ἐκβάλλω ἐκ ὁ τιμή , [ ὁ δέ δεκαδάρχης καί εὐνοῦχος καί πεντηκοντάρχης , ὅς ἄπειμι ὁ νέηλυς , πρῶτος μέν μαστιγόω ἐκβάλλω ἐκ ὁ τιμή ] . οὗτος δέ ποιέω , ὅτι αὐτός οὐ δηλόω στρατεύω ἐπί ὁ πολέμιος , ὅστις τε πείρω καί ὅστις τε ἄπειμι τυγχάνω . ἱερακοφόρος μέν ὁ πατήρ ἑπτακισχίλιοι παύω αὐτός ὁ τάξις , καί προστίθημι εἰς ὁ στρατός παραγίγνομαι αὐτός ἐξελαύνω . καί ὁ τε αὖος κύω ἐπιστάτης καί οὗτος ἐξελαύνω ἐκ ὁ τάξις , φημί πλήν ἑκατόν τοιοῦτος καί ἱερακοφόρος πεντακόσιοι μή προσδέω αὐτός ἐπί πλέω , οὐδέ εἰς οὗτος ἀφροσύνη ἥκω , ὥστε ἀργός οὗτος τρέφω ἐπί μάταιος καί καινοπρεπής πρᾶγμα . ὁ μέν οὖν Πελοποννήσιος ἡγεμών ὁ Δημήτριος συμμαχέω πρός ὁ ἀδελφός ἔτι διαφέρω , καί οὐ ἐπιτρέπω ὁ χώρα ὁ ἀδελφός . καί ὁ Τουραχάνην πέμπω συμμαχέω τε αὐτός καί ὁ Ἰσθμός τελέω καθαιρέω . Θωμᾶς μέν οὖν συμβαίνω ὁ ἀδελφός , ἐπί ὅς ὁ λοιπός ξένος τε καί φίλος εἰμί ἀλλήλων , καί Καλαμάτης πόλις παρέχω ἀντί ὁ ὁ Σκορτῶν χώρα , ὅς ὁ ἀδελφός αὐτός ἀφαιρέω ἔχω . οὗτος μέν εἰς τοσοῦτος γίγνομαι , καί Τζανισᾷ ὁ Καραϊσούφεω παῖς πρεσβεία εἰς αὐτός πέμπω , καί αἰτέω , ὥστε μή ὁ περί Σεβάστεια χώρα ληΐζομαι , βούτυρον τε χίλιοι κάμηλος , καί ...... μέλω μέν πόλεμος αὐτός προλέγω ἐλαύνω . τζανισος δέ οὗτος , ὡς καί πρότερος ἐγώ δηλόω , τέλος εἰς ὁ μέλας Μαυροπροβατάντας οὗτος καλέω , ὁ Καραϊσούφεω παῖς ὁ τε Ταβρέζην ἀφαιρέω συνελαύνω τε αὐτου ἐπί Σαμαχία πόλις . ὁρμέω δέ ἀπό Παγδατίης ὁ Βαβυλών , καί πολιορκέω , καί ὁ Ἀρμένιος χώρα ὑπό ἑαυτοῦ ποιέω , εἰς ὁ Ἐρτζιγγάνην ὁ ὁ Ἀρμένιος βασίλεια ἐπελαύνω παρίστημι , ἔχω στρατός ἀμφί ὁ ὀκτώ μυριάς ἱππεύς . καί ἐπελαύνω οὗτος εἰς ὁ κατά ὁ Ἀσία χώρα ὁ Μεχμέτεω ληΐζομαι . ὁ μέν οὖν περί Σεβάστεια , ὥστε σφεῖς ὁ χώρα μή φέρω αὐτός , βούτυρον τε ἱκανός φορτίον φέρω καί ἀσινής ὁ χώρα νέμω . ὑπό οὗτος μέν οὖν ὁ χώρα ὁ Καραϊσούφεω παῖς τζοκιω ὁ Τεμήρεω ἀπόγονος ὁρμάω ἀπό Σαμαρχάνδης καταστρέφω , καί ὁ τε Παγδατίην πόλις ὁ Βαβυλών πολιορκέω , ὡς ἐν ὁ ἔμπροσθεν ἐγώ λέγω , καί Χασανήν ὁ μακρός καλέω εἰς ὁ κάτω Ἀσία καί ἐπί Ἀρμένιος πέμπω ὁ εἰς ὅδε ὁ χώρα ὑποχείριος ποιέω . οὗτος μέν οὖν εἰς τοσοῦτος γίγνομαι .