justinus-martyr.apologia-secunda 6
Ὅθεν καὶ ἐπιμένει ὁ θεὸς τὴν σύγχυσιν καὶ κατάλυσιν τοῦ παντὸς κόσμου μὴ ποιῆσαι , ἵνα καὶ οἱ φαῦλοι ἄγγελοι καὶ δαίμονες καὶ ἄνθρωποι μηκέτι ὦσι , διὰ τὸ σπέρμα τῶν Χριστιανῶν , ὃ γινώσκει ἐν τῇ φύσει ὅτι αἴτιόν ἐστιν . Ἐπεὶ εἰ μὴ τοῦτο ἦν , οὐκ ἂν οὐδὲ ὑμῖν ταῦτα ἔτι ποιεῖν καὶ ἐνεργεῖσθαι ὑπὸ τῶν φαύλων δαιμόνων δυνατὸν ἦν , ἀλλὰ τὸ πῦρ τὸ τῆς κρίσεως κατελθὸν ἀνέδην πάντα διέκρινεν , ὡς καὶ πρότερον ὁ κατακλυσμὸς μηδένα λιπὼν ἀλλ᾿ ἢ τὸν μόνον σὺν τοῖς ἰδίοις παρ᾿ ἡμῖν καλούμενον Νῶε , παρ᾿ ὑμῖν δὲ Δευκαλίωνα , ἐξ οὗ πάλιν οἱ τοσοῦτοι γεγόνασιν , ὧν οἱ μὲν φαῦλοι , οἱ δὲ σπουδαῖοι . Οὕτω γὰρ ἡμεῖς τὴν ἐκπύρωσίν φαμεν γενήσεσθαι , ἀλλ᾿ οὐχ , ὡς οἱ Στωϊκοί , κατὰ τὸν τῆς εἰς ἄλληλα πάντων μεταβολῆς λόγον , ὃ αἴσχιστον ἐφάνη · ἀλλ᾿ οὐδὲ καθ᾿ εἱμαρμένην πράττειν τοὺς ἀνθρώπους ἢ πάσχειν τὰ γινόμενα , ἀλλὰ κατὰ μὲν τὴν προαίρεσιν ἕκαστον κατορθοῦν ἢ ἁμαρτάνειν , καὶ κατὰ τὴν τῶν φαύλων δαιμόνων ἐνέργειαν τοὺς σπουδαίους , οἷον Σωκράτην καὶ τοὺς ὁμοίους , διώκεσθαι καὶ ἐν δεσμοῖς εἶναι , Σαρδανάπαλον δὲ καὶ Ἐπίκουρον καὶ τοὺς ὁμοίους ἐν ἀφθονίᾳ καὶ δόξῃ δοκεῖν εὐδαιμονεῖν . Ὃ μὴ νοήσαντες οἱ Στωϊκοὶ καθ᾿ εἱμαρμένης ἀνάγκην πάντα γίνεσθαι ἀπεφήναντο . Ἀλλ᾿ ὅτι αὐτεξούσιον τό τε τῶν ἀγγέλων γένος καὶ τῶν ἀνθρώπων τὴν ἀρχὴν ἐποίησεν ὁ θεός , δικαίως ὑπὲρ ὦν ἂν πλημμελήσωσι τὴν τιμωρίαν ἐν αἰωνίῳ πυρὶ κομίσονται . Γενητοῦ δὲ παντὸς ἥδε ἡ φύσις , κακίας καὶ ἀρετῆς δεκτικὸν εἶναι · οὐ γὰρ ἂν ἦν ἐπαινετὸν οὐδὲν αὐτῶν , εἰ οὐκ ἂν ἐπ᾿ ἀμφότερα τρέπεσθαι καὶ δύναμιν εἶχε . Δεικνύουσι δὲ τοῦτο καὶ οἱ πανταχοῦ κατά λόγον τὸν ὀρθὸν νομοθετήσαντες καὶ φιλοσοφήσαντες ἄθρωποι ἐκ τοῦ ὑπαγορεύειν τάδε μὲν πράττειν , τῶνδε δὲ ἀπέχεσθαι . Καὶ σι῾ Στωϊκοὶ φιλόσοφοι ἐν τῷ περὶ ἠθῶν λόγῳ τὰ αὐτὰ τιμῶσι καρτερῶς , ὡς δηλοῦσθαι ἐν τῷ περὶ ἀρχῶν καὶ ἀσωμάτων λόγῳ οὐκ εὐοδοῦν αὐτούς . Εἴτε γὰρ καθ᾿ εἱμαρμένην φήσουσι τὰ γινόμενα πρὸς ἀνθρώπων γίνεσθαι , ἢ μηδὲν εἶναι θεὸν παρὰ τρεπόμενα καὶ ἀλλοιούμενα καὶ ἀναλυόμενα εἰς τὰ αὐτὰ ἀεί , φθαρτῶν μόνων φανήσονται κατάληψιν ἐσχηκέναι καὶ αὐτὸν θεὸν διά τε τῶν μερῶν καὶ διὰ τοῦ ὅλου ἐν πάσῃ κακίᾳ γινόμενον ἢ μηδὲν εἶναι κακίαν μηδ᾿ ἀρετήν · ὅπερ καὶ παρὰ πᾶσαν σώφρονα ἔννοιαν καὶ λόγον καὶ νοῦν ἐστι .
Lemmas: ὅθεν καί ἐπιμένω ὁ θεός ὁ σύγχυσις καί κατάλυσις ὁ πᾶς κόσμος μή ποιέω , ἵνα καί ὁ φαῦλος ἄγγελος καί δαίμων καί ἄνθρωπος μηκέτι εἰμί , διά ὁ σπέρμα ὁ Χριστιανός , ὁ γιγνώσκω ἐν ὁ φύσις ὅτι αἴτιος εἰμί . Ἐπεί εἰμί μή οὗτος εἰμί , οὐ ἄν οὐδέ σύ οὗτος ἔτι ποιέω καί ἐνεργέω ὑπό ὁ φαῦλος δαίμων δυνατός εἰμί , ἀλλά ὁ πῦρ ὁ ὁ κρίσις κατέρχομαι ἀνέδην πᾶς διακρίνω , ὡς καί πρότερος ὁ κατακλυσμός μηδείς λείπω ἀλλά ἢ ὁ μόνος σύν ὁ ἴδιος παρά ἐγώ καλέω Νῶε , παρά σύ δέ Δευκαλίων , ἐκ ὅς πάλιν ὁ τοσοῦτος γίγνομαι , ὅς ὁ μέν φαῦλος , ὁ δέ σπουδαῖος . οὕτως γάρ ἐγώ ὁ ἐκπύρωσις φημί γίγνομαι , ἀλλά οὐ , ὡς ὁ Στωϊκός , κατά ὁ ὁ εἰς ἀλλήλων πᾶς μεταβολή λόγος , ὁ αἰσχρός φαίνω · ἀλλά οὐδέ κατά μείρομαι πράσσω ὁ ἄνθρωπος ἢ πάσχω ὁ γίγνομαι , ἀλλά κατά μέν ὁ προαίρεσις ἕκαστος κατορθόω ἢ ἁμαρτάνω , καί κατά ὁ ὁ φαῦλος δαίμων ἐνέργεια ὁ σπουδαῖος , οἷος Σωκράτης καί ὁ ὅμοιος , διώκω καί ἐν δεσμός ἔρχομαι , Σαρδανάπαλος δέ καί Ἐπίκουρος καί ὁ ὅμοιος ἐν ἀφθονία καί δόξα δοκέω εὐδαιμονέω . ὅς μή νοέω ὁ Στωϊκός κατά μείρομαι ἀνάγκη πᾶς γίγνομαι ἀποφαίνω . ἀλλά ὅτι αὐτεξούσιος ὁ τε ὁ ἄγγελος γένος καί ὁ ἄνθρωπος ὁ ἀρχή ποιέω ὁ θεός , δίκαιος ὑπέρ ὅς ἄν πλημμελέω ὁ τιμωρία ἐν αἰώνιος πῦρ κομίζω . γενητός δέ πᾶς ὅδε ὁ φύσις , κακία καί ἀρετή δεκτικός ἔρχομαι · οὐ γάρ ἄν εἰμί ἐπαινετός οὐδείς αὐτός , εἰμί οὐ ἄν ἐπί ἀμφότερος τρέπω καί δύναμις ἔχω . δείκνυμι δέ οὗτος καί ὁ πανταχοῦ κατά λόγος ὁ ὀρθός νομοθετέω καί φιλοσοφέω άνθρωπος ἐκ ὁ ὑπαγορεύω ὅδε μέν πράσσω , ὅδε δέ ἀπέχω . καί σι῾ Στωϊκός φιλόσοφος ἐν ὁ περί ἦθος λόγος ὁ αὐτός τιμάω καρτερός , ὡς δηλόω ἐν ὁ περί ἀρχή καί ἀσώματος λόγος οὐ εὐοδέω αὐτός . εἴτε γάρ κατά μείρομαι φημί ὁ γίγνομαι πρός ἄνθρωπος γίγνομαι , ἢ μηδείς ἔρχομαι θεός παρά τρέπω καί ἀλλοιόω καί ἀναλύω εἰς ὁ αὐτός ἀεί , φθαρτός μόνος φανάω κατάληψις ἔχω καί αὐτός θεός διά τε ὁ Μέρα καί διά ὁ ὅλος ἐν πᾶς κακία γίγνομαι ἢ μηδείς ἔρχομαι κακία μηδέ ἀρετή · ὅς καί παρά πᾶς σώφρων ἔννοια καί λόγος καί νόος εἰμί .