joannes-zonaras.epitome-historiarum-lib-1-12 16.26
Ταῦτα καὶ πλείονα ἕτερα , πάντα γὰρ ἀπαριθμήσασθαι δυσχερές , ἐξέμηνε πάντας κατὰ τοῦ Νικηφόρου , καὶ πᾶσιν ἦν δι’ εὐχῆς τῆς τούτου τυραννίδος ἀπαλλαγῆναι . οὐχ ἥκιστα δ’ ἐλύπησε τοὺς ἀνθρώπους καὶ ἡ τῶν βασιλείων τῷ τείχει περιβολή . κεχρησμοδοτημένον γὰρ ἔχων τὸ ἐν τοῖς βασιλείοις μέλλειν ἀναιρεθήσεσθαι ἔδοξεν ἑαυτῷ περιποιεῖσθαι διὰ τοῦ τείχους ἀσφάλειαν , δέον λογίσασθαι ὡς εἰ μὲν ἀληθὲς εἴη τὸ χρησμοδότημα , εἴη ἂν καὶ τὸ πεπρωμένον , ἵν’ οὕτως εἴποιμι , τὸ ἐκ θεοῦ ὡρισμένον ἄφυκτόν τε καὶ ἀμετάθετον · εἰ δὲ δύναται κωλυ - θῆναι δι’ ἐπινοίας τινός , οὐ πάντως ἀληθὲς καὶ τὰ ἐπινοούμενα περιττά . ὁ δὲ τούτων οὐ δ’ ὲν λογισάμε - νος μεγάλαις δαπάναις τῷ νῦν ὁρωμένῳ τείχει τὰ βασίλεια ἐστεφάνωσεν · ἀκρόπολιν δ’ οἶ πολῖται τοῦτο καὶ τυραννεῖον καθ’ ἑαυτόν γινόμενον ἔκρινον . ὅτε τοίνυν ἀπήρτισε τὸ ὀχύρωμα καὶ ἔδοξεν ἑαυτῷ ἀσφαλῆ περιποιήσασθαι φυλακήν , τότ’ ἔγνω μηδὲν αὐτῷ λυ - σιτελῆσαν τὸ ἐπινόημα , ὑποστὰς ἐντὸς ἐκείνου τὸν ὄλεθρον . ἀλλὰ μήπω περὶ τούτου , ἔτι δ’ ὁ λόγος πράξεις διεξίτω ἐκείνου . ὑπονοστῶν ἐξ Ἀντιοχείας τῆς πρὸς Ὀρόντῃ οὗτος ὁ βασιλεὺς φρούριον ἐν τῷ ὄρει τοῦ Ταύρου ἐδείματο , Μαυρὸν δὲ ὄρος ἐκεῖνο λέγει νῦν ὁ πολὺς ἄνθρωπος , ἐν ᾧ Μιχαὴλ τὸν Βούρτζην κατέλιπε , πατρίκιον τιμήσας καὶ τοῦ Μαύρου ὅρους στρατηγὸν ὀνομάσας αὐτόν , τοὺς Ἀντιοχεῖς κακοῦν ἐντειλάμενος . καὶ Πέτρον δ’ ἔνα τῶν ἑαυτοῦ θεραπόντων , ἐκτομίαν μέν , δραστήριον δέ γε καὶ ἐμβριθῆ καὶ ἄρχειν εἰδότα στρατιωτῶν , στρατοπεδάρχην ὀνομάσας κατέλιπεν , ἔν ἐν Κιλικίᾳ δοίη χώραν τῆ στρατιᾷ τὸν χειμῶνα διαγαγεῖν . καὶ ὁ μὲν βασιλεὺς ἧκεν εἰς τὸ Βυζάντιον , ὁ δὲ Βούρτζης συνεχῶς ἐξελαύνων ἐκάκου τοὺς ἐν Ἀντιοχείᾳ Ἀγαρηνοὺς καὶ διεσκόπει ὅπως ἕλοι τὴν πόλιν , εἰ δύναιτο , καὶ κλέος ἔξει . ἔλαθεν οὖν ποτε μέτρον τοῦ ὕψους ἑνὸς τῶν πύργων λαβών , καὶ πρὸς τόσον ὕψος ἀναλόγους ἡτοιμάσατο κλίμακας . φυλάξας οὖν νύκτα μίαν χειμέριον ἀσέληνόν τε καὶ νιφετώδη , πρόσεισιν ἠρέμα τῷ τείχει τῆς πόλεως , καὶ τὰς κλίμακας ἐρείσας αὐτῷ ἀνέβη μετὰ τριακοσίων , τοσούτους γὰρ ἐπήγετο , μηδενὸς αἰσθομένου , καὶ τοὺς μὲν τοῦ πύργου ἐκείνου νοῦ φύλακας ἀνεῖλε , καὶ ἑτέρων πλησιαζόντων , στέλλει δ’ αὐτίκα πρὸς τὸν στρατοπεδάρχην , δηλῶν αὐτῷ τὸ γενόμενον καὶ πρὸς βοήθειαν ἐκκαλούμενος . ὁ δὲ ἀνεδύετο · λέγεται γὰρ ἐντείλασθαί οἶ τὸν βασιλέα μὴ προσβαλεῖν τῇ Ἀντιοχείᾳ , ὅτι παρὰ πᾶσι πεφήμιστο τῇ τῆς Ἀντιοχείας ἁλώσει ἕψεσθαι καὶ τοῦ κρατοῦντος τὸν ὄλεθρον . οἱ δὲ Ἀντιοχεῖς γνόντες τῶν πύργων τὴν ἅλωσιν ἐκεῖ συνηθροίσθησαν , ἐξελάσαι τοὺς Ῥωμαίους αὐτῶν προθυμούμενοι . πρὸς δύο τοίνυν ἐναντία μαχόμενον ἔχων ὁ στρατοπεδάρχης τὸν λογισμόν , τήν τε βασιλικὴν ἐντολὴν καὶ τὸν ὄλεθρον τοῦ Βούρτζη καὶ τῶν σὺν αὐτῷ τριακοσίων ἀνδρῶν , ἔθετο μὴ ἐᾶσαι τοσούτους ἄνδρας ἀπολέ - σθαι , καὶ ἄρας σὺν παντὶ τῷ στρατεύματι προσβάλλει τῇ Ἀντιόχου . καὶ αὐτίκα οἱ μὲν πολέμιοι παρείθησαν τὰς χεῖρας καὶ τὰς ψυχάς , οἶ δὲ περὶ τὸν Βούρτξην καὶ αὐτὸς ἐκεῖνος ἤδη ἀπειρηκότες ἀνεζωώθησαν ζωώθησαν καὶ τὰ κλεῖθρα τῶν πυλῶν ὁ Βούρτζης πελέκει διακόψας ἄνετον παρέσχε τῷ στρατοπεδάρχῃ τὴν εἴσοδον καὶ ἡ περιφανὴς Ἀντιόχεια ῥᾷον οὕτως ὑπὸ Ῥωμαίους ἐγένετο . ὅ τῷ βασιλεῖ ἀγγελθὲν ἄλγος , οὐ χαρμονὴν ἐνεποίησεν , ἐμηνία τε τῷ στρατοπεδάρχῃ τοπεδάρχῃ καὶ τῷ Βούρτζῃ τῆς σπουδῆς καὶ τοῦ ἀνδραγαθήματος ἀμοιβὴν παρέσχεν ὕβρεις καὶ ἀπει - λάς , ἀφείλετό τε αὐτοῦ τὴν ἀρχὴν καὶ παρὰ τῷ οἴκῳ μένειν ἀπρόïτον διωρίσατο .
Lemmas: οὗτος καί πλείων ἕτερος , πᾶς γάρ ἀπαριθμέω δυσχερής , ἐκμαίνω πᾶς κατά ὁ Νικηφόρου , καί πᾶς εἰμί διά εὐχή ὁ οὗτος τυραννίς ἀπαλλάσσω . οὐ ἥκιστος δέ λυπέω ὁ ἄνθρωπος καί ὁ ὁ βασίλειος ὁ τεῖχος περιβολή . χρησμοδοτέω γάρ ἔχω ὁ ἐν ὁ βασίλειος μέλλω ἀναιρέω δοκέω ἑαυτοῦ περιποιέω διά ὁ τεῖχος ἀσφάλεια , δήω λογίζομαι ὡς εἰμί μέν ἀληθής εἰμί ὁ χρησμοδότημα , εἰμί εἄν καί ὁ ἔπορον , ἵνα οὕτως εἶπον , ὁ ἐκ θεός ὁρίζω ἄφυκτος τε καί ἀμετάθετος · εἰμί δέ δύναμαι κωλυ - θάω διά ἐπίνοια τις , οὖον πάντως ἀληθής καί ὁ ἐπινοέω περισσός . ὁ δέ οὗτος οὖον δέ εἰμί λογίζω - Μύκονος μέγας δαπάνη ὁ νῦν ὁράω τεῖχος ὁ βασίλεια στεφανόω · ἀκρόπολις δέ οἶς πολίτης οὗτος καί τυραννεῖον κατά ἑαυτοῦ γίγνομαι κρίνω . ὅτε τοίνυν ἀπαρτίζω ὁ ὀχύρωμα καί δοκέω ἑαυτοῦ ἀσφαλής περιποιέω φυλακή , τότε γιγνώσκω μηδείς αὐτός Λυ - σιτελῆσαν ὁ ἐπινόημα , ὑφίστημι ἐντός ἐκεῖνος ὁ ὄλεθρος . ἀλλά μήπω περί οὗτος , ἔτι δέ ὁ λόγος πρᾶξις διεξέρχομαι ἐκεῖνος . ὑπονοστέω ἐκ Ἀντιόχεια ὁ πρός Ὀρόντης οὗτος ὁ βασιλεύς φρούριον ἐν ὁ ὄρος ὁ Ταῦρος δέμω , μαυρός δέ ὄρος ἐκεῖνος λέγω νῦν ὁ πολύς ἄνθρωπος , ἐν ὅς Μιχαήλ ὁ Βούρτζης καταλείπω , πατρίκιος τιμάω καί ὁ Μαῦρος ὅρος στρατηγός ὀνομάζω αὐτός , ὁ Ἀντιοχεύς κακόω ἐντέλλω . καί Πέτρος δέ νάω ὁ ἑαυτοῦ θεράπων , ἐκτομίας μέν , δραστήριος δέ γε καί ἐμβριθής καί ἄρχω οἶδα στρατιώτης , στρατοπεδάρχης ὀνομάζω καταλείπω , ἐν ἐν Κιλικία δήω χώρα τῆ στρατιά ὁ χειμών διάγω . καί ὁ μέν βασιλεύς ἵημι εἰς ὁ Βυζάντιον , ὁ δέ Βούρτζης συνεχῶς ἐξελαύνω κακόω ὁ ἐν Ἀντιόχεια αγαρηνός καί διασκοπέω ὅπως αἱρέω ὁ πόλις , εἰμί δύναμαι , καί κλέος ἔξειμι . λανθάνω οὖν ποτός μέτρον ὁ ὕψος εἷς ὁ πύργος λαμβάνω , καί πρός τόσος ὕψος ἀνάλογος ἑτοιμάζω κλῖμαξ . φυλάσσω οὖν νύξ εἷς Χειμέριον ἀσέληνος τε καί νιφετώδης , πρόσειμι ἠρέμα ὁ τεῖχος ὁ πόλις , καί ὁ κλῖμαξ ἐρείδω αὐτός ἀναβαίνω μετά τριακόσιοι , τοσοῦτος γάρ ἐπάγω , μηδείς αἰσθάνομαι , καί ὁ μέν ὁ πύργος ἐκεῖνος νόος φύλαξ ἀναιρέω , καί ἕτερος πλησιάζω , στέλλω δέ αὐτίκα πρός ὁ στρατοπεδάρχης , δηλόω αὐτός ὁ γίγνομαι καί πρός βοήθεια ἐκκαλέω . ὁ δέ ἀναδύνω · λέγω γάρ ἐντέλλω οἶς ὁ βασιλεύς μή προσβάλλω ὁ Ἀντιόχεια , ὅτι παρά πᾶς φημίζω ὁ ὁ Ἀντιόχεια ἁλίσκομαι ἕπω καί ὁ κράτος ὁ ὄλεθρος . ὁ δέ Ἀντιοχεύς γιγνώσκω ὁ πύργος ὁ ἅλωσις ἐκεῖ συναθροίζω , ἐξελαύνω ὁ Ῥωμαῖος αὐτός προθυμέομαι . πρός δύο τοίνυν ἐναντίος μάχομαι ἔχω ὁ στρατοπεδάρχης ὁ λογισμός , ὁ τε βασιλικός ἐντολή καί ὁ ὄλεθρος ὁ Βούρτζης καί ὁ σύν αὐτός τριακόσιοι ἀνήρ , τίθημι μή ἐάω τοσοῦτος ἀνήρ ἀπόλλυμι - ἕπομαι , καί ἀείρω σύν πᾶς ὁ στράτευμα προσβάλλω ὁ Ἀντίοχος . καί αὐτίκα ὁ μέν πολέμιος παρίημι ὁ χείρ καί ὁ Ψυχή , οἶς δέ περί ὁ Βούρτξην καί αὐτός ἐκεῖνος ἤδη ἀπολέγω ἀναζώννυμι ζώννυμι καί ὁ κλεῖθρον ὁ πύλη ὁ Βούρτζης πέλεκυς διακόπτω ἀνίημι παρέχω ὁ στρατοπεδάρχης ὁ εἴσοδος καί ὁ περιφανής Ἀντιόχεια ῥᾳδίως οὕτως ὑπό Ῥωμαῖος γίγνομαι . ὅς ὁ βασιλεύς ἀγγέλλω ἄλγος , οὖον χαρμονή ἐμποιέω , μήνιον τε ὁ στρατοπεδάρχης τοπεδάρχῃ καί ὁ Βούρτζης ὁ σπουδή καί ὁ ἀνδραγάθημα ἀμοιβή παρέχω ὕβρις καί ἄπειμι - λᾶας , ἀφαιρέω τε αὐτός ὁ ἀρχή καί παρά ὁ οἶκος μένω ἀπρόïτον διορίζω .