joannes-zonaras.epitome-historiarum-lib-1-12 13.25
Τούτων οὖν πᾶσι τοῖς θεοφορήτοις ἐκείνοις δεδογμένων πατράσι , παρόντος καὶ τοῦ εὐσεβοῦς βασιλέωςσιλέως Μαρκιανοῦ , ὁ Διόσκόρος προστάξει βασιλικῇ εἰς Γάγγραν ὑπερόριος στέλλεται · ὁ γὰρ Εὐτυχὴς προτέθνηκε δυστυχῶς . ἀντὶ δὲ Διοσκόρου τῆς Αλε - ξανδρείας ἐπίσκοπος ἐχειροτονήθη Προτέριος , ἀνὴρ ἱερώτατος καὶ ὀρθοδοξότατος . τῶν δὲ τοῦ Εὐτυχοῦς καὶ Διοσκόρου τῶν αἱρεσιωτῶν ἀνὰ τὴν πόλιν στρεφομένων καὶ διαχλευαζόντων τὰ ὑπὸ τῆς συνόδου δογματισθέντα , κἀκ τῆς βασιλικῆς δυναστείας λεγόντων τῶν τὸ κράτος τῇ συνόδῳ περιεῖναι , καὶ οὐκ ἐκ τῆς ἀληθείας , καὶ τὴν οἰκείαν συνιστᾶν πειρωμένων ἔτι κακοδοξίαν , ὁ πατριάρχης Ἀνατόλιος ἐκκλησιάσας τούς τε αὐτῷ ὁμογνώμονας καὶ τοὺς ἀντιδοξοῦντας ἔφη πρὸς τοὺς ἐναντίους “ ἐπεὶ ἔτι τῆς οἰκείας δόξης ἀντέχεσθε καὶ οὐ πείθεσθε μὴ δοξάζειν ὀρθῶς , ἀλλ’ αἰτιᾶσθε ἡμᾶς ὡς τὸ Νεστορίου παραδεχομένους δόγμα , δύο φύσεις ἐπὶ τοῦ σωτῆρος κηρύττοντας , ἑκατέρας τηρούσης ἀσυγχύτους τὰς ἰδιότητας , ἐπιτρεπτέον , εἰ δοκεῖ , τῷ θεῷ τὴν περὶ τούτου διάκρισιν , καὶ γραφήτω μὲν παρ’ ὑμῶν ἐν τόμῳ τὸ ὑμέτερον περὶ τῆς πίστεως φρόνημα , γραφήσεται δὲ καὶ παρ’ ἡμῶν τὸ ἡμέτερον · καὶ ἄμφω τὼ τόμω ἐν τῇ λάρνακι τεθήτων τῆς πὰν εὐφήμου μάρτυρος Εὐφημίας , καὶ ταύτῃ τὴν κρίσιν δοτέον τῶν ὀρθῶν καὶ διαστρόφων δογματιστῶν ” . ἤρεσε ταῦτα καὶ τοῖς αἱρετικοῖς , καὶ οἱ τόμοι γεγράφαται καὶ ὁ κλείων λίθος τὴν λάρνακα αἴρεται καὶ οἱ χάρται τῷ στήθει τῆς μάρτυρος ἐπιτίθενται καὶ ὁ λίθος αὖθις τῇ λάρνακι ἐπενήνεκται καὶ σφραγίζεται ὑπ’ ἀμφοῖν τοῖν μεροῖν . τὸ δ’ ἐντεῦθεν ἱκεσίαι πρὸς θεὸν καὶ δεήσεις παννύχιοι ἀποκαλύψαι τίς αὐτῷ τῶν δοξῶν καταθύμιος καὶ τίς ἀποβλητέα δοκεῖ . καὶ μετὰ τρίτην ἡμέραν συνέρχον - ται , μηδὲ τοῦ βασιλέως ἀπολειφθέντος , καὶ ἀνοιγείσης τῆς λάρνακος , τῶν θαυμασίων σου , κύριε , εὑρέθη ὁ μὲν τῶν αἱρετικῶν τόμος ἐν τοῖς ποσὶ τῆς μάρτυρος κείμενος , ὁ δέ γε λοιπὸς τῇ δεξιᾷ ταύτης χειρὶ κατεχόμενος , ἣν ἐκτεῖναι λέγεται πρὸς τὸν βασιλέα καὶ τὸν πατριάρχην , τὸν τόμον αὐτοῖς ἐγχειρίζουσα . οἶ μὲν οὖν τὸ ὀρθὸν πρεσβεύοντες δόγμα ἦσαν ἐν κρότοις , οἱ δὲ τούτοις ἑτερογνώμονες κατηφιῶντες καὶ σκότος ὑπ’ αἰσχύνης περιχυθέντες ἀπήλθοσαν · τινὲς δ’ ἐκ τούτων καὶ πρὸς τὸ ὀρθόδοξον μετεβάλοντο . κατὰ τὸν τότε χρόνον καὶ ἡ βασιλὶς Πουλχερία θνήσκει εὐσεβῶς τε καὶ εὐκλεῶς καὶ ἐπ’ ἐλπίσι χρησταῖς . πάντα γὰρ τὸν πλοῦτον αὐτῆς διένειμε πένησι καὶ τῷ πρὸς τούτους ἐλέῳ τὸν τοῦ θεοῦ ἐκτήσατο ἔλεον . Οὐαλεντινιανὸς δὲ ὁ ἀνεψιὸς Ὁνωρίου , οὗ ἄνω που ἐπεμνήσθημεν ὡς ἐκ τῆς ἀδελφῆς αὐτοῦ γεννηθέντος τῆς Πλακιδίας , βασιλεύων ἐν τῇ πρεσβυτέρᾳ Ῥώμῃ , ἄγεται εἰς γυναῖκα Εὐδοξίαν τὴν παῖδα τοῦ νέου Θεοδοσίου . ἐκδεδιῃτημένως δὲ βιώσκων καὶ ἀσελγῶς , τὴν μὲν οἰκείαν γαμετὴν εἴα , καίτοι κάλλους εὖ ἔχουσαν , ἀλλοτρίαις δὲ συνεφθείρετο · ἐκέχρητο δὲ καὶ μαντείαις καὶ γοητείαις . οὕτω δὲ βιώσκων οὐκ εὐαγῶς , ἀποβιώσκει ἐλεεινῶς . Μάξιμος γὰρ εἶς τῶν ἐν τῇ Ῥώμᾐ πατρικίων , ἔγγονος δὲ τοῦ πάλαι τυραννήσαντος Μαξίμου , ὃν ὁ μέγας κατεπολέμησε Θεοδόσιος , ἔνδον τῶν βασιλείων γενόμενος , ἐν αὐτοῖς τὸν Οὐαλεντινιανὸν ἀποσφάττει , καὶ τῇ Εὐδοξίᾳ βίᾳ συμμίγνυται , καὶ τῆς βασιλείας κρατεῖ . ἡ δὲ τοῦ πατρὸς αὐτῆς Θεοδοσίου θανόντος καὶ τῆς Πουλχερίας ἐκμετρησάσης τὸ ζῆν ἐκδίκησιν ἑτέρωθεν μὴ ἐλπίζουσα , διαπέμπεται πρὸς Γιζέριχον τῶν Οὐανδήλων ῥῆγα καλούμενον καὶ τῆς τοὶ Μαξίμου τυραννίδος ἀπαλλαγῆναι ἐκλιπαρεῖ · καὶ ὃς ἔπεισι τῇ Ῥώμῃ σὺν στόλῳ καὶ δυνάμει πολλῇ . καὶ ὁ Μάξιμος ἀπέδρα ταύτης , καὶ κτείνεται παρὰ τῶν συνόντων αὐτῷ . ὁ δὲ Γιξέριχος ἀπόνως τῆς Ῥώμης κρατεῖ , καὶ τὸν πλοῦτον αὐτῆς συγκομισάμενος ἅπαντα , καὶ τὰ τῶν θείων ναῶν ἀναθήματα ἐκ χρυσοῦ πεποιημένα καὶ λίθοις κοσμούμενα , καί τινα τῶν παρὰ Τίτου κομισθέντων ἐξ Ἱεροσολύμων σκευῶν τοῦ ἐκεῖσε ναοῦ , εἰργασμένα καὶ αὐτὰ ἐκ χρυσοῦ , λαβὼν καὶ τὴν Εὐδοξίαν σὺν ταῖς δύο θυγατράσιν αὐτῆς , ἐπανῆλθεν εἰς Ἀφρικήν . καὶ τὴν μὲν τῶν θυγατέρων αὐτῆς , τὴν Εὐδοκίαν , τῷ πρεσβυτέρῳ τῶν οἰκείων υἱῶν Ὁνωρίχῳ συνέζευξε , τὴν δέ γε Πλακιδίαν μαθὼν ἀνδρὶ κατηγγυῆσθαι τῷ πατρικίῳ Ὀλυβρίῳ , ἐτήρει σὺν τῇ μητρὶ Εὐδοξίᾳ , ἔνθα δύο διαγαγοῦσα ἐνιαυτοὺς ἡ βασιλὶς Εὐδοξία ἐπανῆλθεν εἰς τὸ Βυζάντιον μετὰ τῆς θυγατρὸς αὐτῆς Πλακιδίας , Μαρκιανοῦ βασιλεύοντος . ἡ γὰρ Εὐδοκία σὺν τῷ ἀνδρὶ κατελείφθη , ᾧ συμβιώσασα ἔτη ἑκκαίδεκα , καὶ παῖδα τεκοῦσα Ἰλδέριχον , ὅτι τοῖς Ἀρειανοῖς ὁμόδοξος ἦν ὁ ἀνὴρ αὐτῆς , ἤχθετο τὴν μετ’ ἐκείνου συμβίωσιν . καὶ λαβομένη καιροῦ καὶ αὐτὴ εἰς τὴν Κωνσταντινούπολιν μεταχωρεῖ , ἤδη τῆς μητρὸς αὐ - τῆς θανούσης · εἶτα εἰς τὰ Ἱεροσόλυμα ἄπεισι , κἀκεῖ τελευτᾷ . Μαρκιανὸς δὲ θνήσκει ἕξ βασιλεύσας ἔτη καὶ μῆνάς τινας , ὡς μέν τινες λέγουσιν , νοσήσας , ὡς δ’ ἕτεροι , φαρμαχθεὶς νεύσει τοῦ πατρικίου Ἄσπαρος , πρεσβύτης γενόμενος καὶ ζήσας ἐπὶ μακρόν . ἐπιεικὴς δὲ τὴν γνώμην ὢν καὶ πρὸς τοὺς ὑπηκόους χρηστὸς ἔλεγε μὴ δεῖν ὅπλα βασιλέα κινεῖν , ἕως εἰρηνεύειν ἐξόν . μέγα δὲ τότε δυνάμενος ὁ πατρίκιος Ἄσπαρ οὐ χ’ ᾑρετίσθη βασιλεῦσαι παρὰ τοῦ δήμου τῆς πόλεως , ὅτι τῆς Ἀρείου ἦν μετέχων αἱρέσεως . διὸ τὸν Λέοντα αὐτὸς ἐβασίλευσεν , ὡς μέν τινες ἱστόρησαν , αὐτοβούλως , ὡς δ’ ἕτεροι , παρὰ τοῦ δήμου τὴν ἐξουσίαν λαβών , ὃν κτήσεων αὐτοῦ , ὡς λέγεται , προνοούμενον ἀπῄτησε Καίσαρα στέψαι θάτερον τῶν υἱῶν αὐτοῦ . καὶ τοῦτο ἐπαγγειλάμενον B εἰς τὴν τῆς βασιλείας περιωπὴν ἀνεκόμισεν . ἔνιοι δὲ τριβοῦνον εἶναι αὐτόν φασι καὶ τῶν ἐν Σηλυβρίᾳ τελῶν ἄρχοντα . καὶ οἱ μὲν ἐκ Θρᾳκῶν τὸ γένος ἕλκειν αὐτὸν λέγουσιν , ἄλλοι δὲ ἐκ Δακῶν τῶν ἐν Ἰλλυριοῖς .
Lemmas: οὗτος οὖν πᾶς ὁ θεοφόρητος ἐκεῖνος δοκέω πατήρ , πάρειμι καί ὁ εὐσεβής βασιλεωςσιλαος Μαρκιανός , ὁ Διόσκορος πρόσταξις βασιλικός εἰς Γάγγρα ὑπερόριος στέλλω · ὁ γάρ Εὐτυχής προθνῄσκω δυστυχής . ἀντί δέ Διόσκορος ὁ ἅλς - ξανδρείας ἐπίσκοπος χειροτονέω Προτέριος , ἀνήρ ἱερός καί ὀρθόδοξος . ὁ δέ ὁ Εὐτυχοῦς καί Διόσκορος ὁ αἱρεσιώτης ἀνά ὁ πόλις στρέφω καί διαχλευάζω ὁ ὑπό ὁ σύνοδος δογματίζω , ἐκ ὁ βασιλικός δυναστεία λέγω ὁ ὁ κράτος ὁ σύνοδος περίειμι , καί οὐ ἐκ ὁ ἀλήθεια , καί ὁ οἰκεῖος συνίστημι πειράω ἔτι κακοδοξία , ὁ πατριάρχης Ἀνατόλιος ἐκκλησιάζω ὁ τε αὐτός ὁμογνώμων καί ὁ ἀντιδοξέω φημί πρός ὁ ἐναντίος “ ἐπεί ἔτι ὁ οἰκεῖος δόξα ἀντέχω καί οὖον πείθω μή δοξάζω ὀρθῶς , ἀλλά αἰτιάομαι ἐγώ ὡς ὁ Νεστόριος παραδέχομαι δόγμα , δύο φύσις ἐπί ὁ σωτήρ κηρύσσω , ἑκάτερος τηρέω ἀσύγχυτος ὁ ἰδιότης , ἐπιτρεπτέον , εἰμί δοκέω , ὁ θεός ὁ περί οὗτος διάκρισις , καί γράφω μέν παρά σύ ἐν τόμος ὁ ὑμέτερος περί ὁ πίστις φρόνημα , γράφω δέ καί παρά ἐγώ ὁ ἡμέτερος · καί ἄμφω ὁ τόμος ἐν ὁ λάρναξ τίθημι ὁ πούς Εὔφημος μάρτυς Εὐφημία , καί οὗτος ὁ κρίσις δοτέος ὁ ὀρθός καί διάστροφος δογματιστής ” . ἀρέσκω οὗτος καί ὁ αἱρετικός , καί ὁ τόμος γράφω καί ὁ καλέω λίθος ὁ λάρναξ ἀείρω καί ὁ χάρτης ὁ στῆθος ὁ μάρτυς ἐπιτίθημι καί ὁ λίθος αὖθις ὁ λάρναξ ἐπιφέρω καί σφραγίζω ὑπό ἄμφω ὁ μέρος . ὁ δέ ἐντεῦθεν Ἱκεσία πρός θεός καί δήω παννύχιος ἀποκαλύπτω τίς αὐτός ὁ δόξα Καταθύμιος καί τίς ἀποβλητέος δοκέω . καί μετά τρίτος ἡμέρα συνέρχομαι - ὁ , μηδέ ὁ βασιλεύς ἀπολιμπάνω , καί ἀνοίγνυμι ὁ λάρναξ , ὁ θαυμάσιος σύ , κύριος , εὑρίσκω ὁ μέν ὁ αἱρετικός τόμος ἐν ὁ πούς ὁ μάρτυς κεῖμαι , ὁ δέ γε λοιπός ὁ δεξιός οὗτος χείρ κατέχω , ὅς ἐκτείνω λέγω πρός ὁ βασιλεύς καί ὁ πατριάρχης , ὁ τόμος αὐτός ἐγχειρίζω . οἶς μέν οὖν ὁ ὀρθός πρεσβεύω δόγμα εἰμί ἐν κρότος , ὁ δέ οὗτος ἑτερογνώμων κατηφιάω καί σκότος ὑπό αἰσχύνη περιχέω ἀπέρχομαι · τις δέ ἐκ οὗτος καί πρός ὁ ὀρθόδοξος μεταβάλλω . κατά ὁ τότε χρόνος καί ὁ βασιλίς Πουλχερία θνῄσκω εὐσεβής τε καί εὐκλεής καί ἐπί ἐλπίς χρηστός . πᾶς γάρ ὁ πλοῦτος αὐτός διανέμω πένης καί ὁ πρός οὗτος ἔλεος ὁ ὁ θεός κτάομαι ἔλεος . Οὐαλεντινιανός δέ ὁ ἀνεψιός Ὁνώριος , ὅς ἄνω ποῦ ἐπιμιμνήσκομαι ὡς ἐκ ὁ ἀδελφός αὐτός γεννάω ὁ Πλακιδία , βασιλεύω ἐν ὁ πρέσβυς Ῥώμη , ἄγω εἰς γυνή Εὐδοξία ὁ παῖς ὁ νέος Θεοδόσιος . ἐκδεδιῃτημένως δέ βιώσκω καί ἀσελγής , ὁ μέν οἰκεῖος γαμετή ἐάω , καίτοι κάλλος εὕω ἔχω , ἀλλότριος δέ συμφθείρω · χράομαι δέ καί μαντεῖος καί γοητεία . οὗτος δέ βιώσκω οὐ εὐαγῶς , ἀποβιώσκω ἐλεεινός . Μάξιμος γάρ εἰμί ὁ ἐν ὁ Ῥώμη πατρίκιος , ἔγγονος δέ ὁ πάλαι τυραννεύω Μάξιμος , ὅς ὁ μέγας καταπολεμέω Θεοδόσιος , ἔνδον ὁ βασίλειος γίγνομαι , ἐν αὐτός ὁ Οὐαλεντινιανός ἀποσφάζω , καί ὁ Εὐδοξία βία συμμείγνυμι , καί ὁ βασίλεια κρατέω . ὁ δέ ὁ πατήρ αὐτός Θεοδόσιος θνῄσκω καί ὁ Πουλχερία ἐκμετρέω ὁ ζῶ ἐκδίκησις ἑτέρωθεν μή ἐλπίζω , διαπέμπω πρός Γιζέριχος ὁ Οὐανδήλων ῥῆξ καλέω καί ὁ σύ Μάξιμος τυραννίς ἀπαλλάσσω εκλιπαρώ · καί ὅς ἔπειμι ὁ Ῥώμη σύν στόλος καί δύναμις πολύς . καί ὁ Μάξιμος ἀποδιδράσκω οὗτος , καί κτείνω παρά ὁ σύνειμι αὐτός . ὁ δέ Γιξέριχος ἄπονος ὁ Ῥώμη κρατέω , καί ὁ πλοῦτος αὐτός συγκομίζω ἅπας , καί ὁ ὁ θεῖον ναός ἀνάθημα ἐκ χρυσός ποιέω καί λίθος κοσμούμενα , καί τις ὁ παρά Τίτος κομίζω ἐκ Ἱερουσαλήμ σκεῦος ὁ ἐκεῖσε ναός , ἐργάζομαι καί αὐτός ἐκ χρυσός , λαμβάνω καί ὁ Εὐδοξία σύν ὁ δύο θυγάτηρ αὐτός , ἐπανέρχομαι εἰς Ἀφρική . καί ὁ μέν ὁ θυγάτηρ αὐτός , ὁ Εὐδοκία , ὁ πρέσβυς ὁ οἰκέω υἱός Ὁνώριχος συζεύγνυμι , ὁ δέ γε Πλακιδία μανθάνω ἀνήρ κατηγγυαειδω ὁ πατρίκιος Ὀλύβριος , τηρέω σύν ὁ μήτηρ Εὐδοξία , ἔνθα δύο διάγω ἐνιαυτός ὁ βασιλίς Εὐδοξία ἐπανέρχομαι εἰς ὁ Βυζάντιον μετά ὁ θυγάτηρ αὐτός Πλακιδία , Μαρκιανός βασιλεύω . ὁ γάρ Εὐδοκία σύν ὁ ἀνήρ καταλείπω , ὅς συμβιόω ἔτος ἑκκαίδεκα , καί παῖς τίκτω Ἰλδέριχος , ὅτι ὁ Ἀρειανός ὁμόδοξος εἰμί ὁ ἀνήρ αὐτός , ἔχθω ὁ μετά ἐκεῖνος συμβίωσις . καί λαμβάνω καιρός καί αὐτός εἰς ὁ Κωνσταντινούπολις μεταχωρέω , ἤδη ὁ μήτηρ αὖος - ὁ θνῄσκω · εἶτα εἰς ὁ Ἱερουσαλήμ ἄπειμι , ἐκεῖ τελευτάω . Μαρκιανός δέ θνῄσκω ἕξ βασιλεύω ἔτος καί μείς τις , ὡς μέν τις λέγω , νοσέω , ὡς δέ ἕτερος , φαρμάσσω νέος ὁ πατρίκιος Ἄσπαρος , πρεσβύτης γίγνομαι καί ζῶ ἐπί μακρός . ἐπιεικής δέ ὁ γνώμη εἰμί καί πρός ὁ ὑπήκοος χρηστός λέγω μή δήω ὅπλον βασιλεύς κινέω , ἠώς εἰρηνεύω ἔξεστι . μέγας δέ τότε δύναμαι ὁ πατρίκιος Ἄσπαρ οὖον καί αἱρετίζω βασιλεύω παρά ὁ δῆμος ὁ πόλις , ὅτι ὁ Ἄρειος εἰμί μετέχω αἵρεσις . διό ὁ Λέων αὐτός βασιλεύω , ὡς μέν τις ἱστορέω , αὐτοβούλως , ὡς δέ ἕτερος , παρά ὁ δῆμος ὁ ἐξουσία λαμβάνω , ὅς κτῆσις αὐτός , ὡς λέγω , προνοέω ἀπαιτέω Καῖσαρ στέφω ἕτερος ὁ υἱός αὐτός . καί οὗτος ἐπαγγέλλω B εἰς ὁ ὁ βασίλεια περιωπή ἀνακομίζω . ἔνιοι δέ τριβοῦνος εἰμί αὐτός φημί καί ὁ ἐν Σηλυβρία τέλος ἄρχω . καί ὁ μέν ἐκ Θρᾷξ ὁ γένος ἕλκω αὐτός λέγω , ἄλλος δέ ἐκ Δάκης ὁ ἐν Ἰλλυριός .