joannes-zonaras.epitome-historiarum-lib-1-12 3.11
δοξάζονται · ἡμῖν δὲ μηδὲ τὰ κατὰ τὴν ἀρρενόφρονα παραλειπτέον γυναῖκα τὴν Ἰουδήθ , ἣ τὸν Ὀλοφἐρνην ὠλόθρευσε καὶ τὴν πόλιν αὐτῆς χαἰ τὸ ἔθνος ἅπαν διέσωσεν . ἔχει δ᾿ οὕτω τὰ κατ’ αὐτήν . ἐν ἔτει δωδεκάτῳ δεκάτῳ τῆς βασιλείας αὐτοῦ ὁ τῶν Ἀσσυρίων ἀρχηγὸς Ναβουχοδονόσορ πρὸς Ἀρφαξάδ τὸν βασιλέα Μηδῶν ἤρατο πόλεμον , καὶ τὰ πέριξ ἔθνη πρὸς συμμαχίαν αὐτοῦ μετεκέκλητο . πολλῶν δ᾿ ἑτέρων καὶ τῶν Ἰουδαίων τὴν πρόσκλησιν μὴ καταδεξαμένων καὶ τὸ συμμαχῆσαί οἱ ἀπειπαμένων , ὁ Ναβουχοδονόσορ ἐξώργιστο , καὶ ὤμοσεν ἠ’ μὴν τὸν πρὸς τοὺς Μήδους ἀνύσας πόλεμον ἐπελθεῖν κατά τε Κιλικίας καὶ Δαμάσκου Συρίας καὶ Ἰουδαίας καὶ τῆς Αἰγύπτου καὶ δῃῶσαι αὐτὰς καὶ ἐκπορθῆσαι καὶ εἰς ἐρήμωσιν ἀγαγεῖν . ἀντιταξάμενος οὖν πρὸς Ἀρφαξὰδ τὸν Μῆδον καὶ κατὰ κράτος τούτου περιγενόμενος , τῶν ἄλλων τε πόλεων αὐτοῦ κρατήσας καὶ τῶν Ἐκβατάνων αὐτῶν , ἔνθα ἤσαν τῷ Ἀρφαξὰδ τὰ βασίλεια , κἀκεῖνον ἐλῶν τε καὶ ἀν’ ἑλών , τὸν ἀρχιστράτηγον τῆς οἰκείας δυνάμεως καλέσας Ὀλοφέρνην ἐνετεέλατό οἱ τὸν ὅρκον ὃν ὤμοσ’ ἐν ἐκπληρῶσαι , καὶ κατὰ τῶν μὴ θελησάντων συμμαχῆσαι αὐτῶ̣ ἐπιόντι κατὰ τῶν Μηδῶν ἐκστρατεῦσαι μετὰ βαρείας δυνάμεως , καὶ τοὺς μὲν ὅσοι ἑαυτοὺς αὐτῷ ὑποτάσσουσι διατηρῆσαι καὶ τὰς πόλεις αὐτῶν ἀπορθήτους ἐᾶσαι , τῶν δ᾿ ἀπειθούντων μὴ φείσασθαι , ἀλλὰ τοὺς μὲν ἀνθρώπους τῷ ξίφει ὑπαγαγεῖν , τὰς δὲ πόλεις αὐτῶν ἐκδοῦναι εἰς διαρπαγὴν καὶ εἰς ὄλεθρον . Ὁ μὲν οὖν Ναβουχοδονόσορ τοιαῦτα τῷ ἀρχισατράπῃ αὐτοῦ ἐνετείλατο , Ὀλοφέρνης δὲ ἐκστρατεύσας καὶ τοῖς ἔθνεσι καθ’ ὧν ἀπέσταλτο ἐπελθὼν τοὺς μὲν ἄλλους κατὰ τὰ ἐντεταλμένα διέθετο , ἐπὶ δὲ τοὺς Ἰσραηλίτας μέλλων στρατεύειν καὶ ὅπλα κατ’ αὐτῶν αἴρειν , οὐ γάρ προσῄεσαν αὐτῷ οὐδ’ ὑπέκυπτον , ἤρετο τίνες οὗτοι καὶ ὅτῳ θαρροῦντες ἀνθίστανται . καὶ εἶπεν αὐτῷ Ἀχιὼρ ὁ τῶν υἱῶν Ἄμμων ἀρχηγὸς τήν τε γενεαλογίαν αὐτῶν , καὶ ὅπως εἰς τὰς πόλεις ἐκείνας ἐξ ἀρχῆς κατῳκίσθησαν , καὶ τοῦ σφῶν θεοῦ τὴν ἰσχύν . εἶτα ἐπήγαγε νῦν οὑν σκεπτέον · καὶ εἰ μὲν εἰς τόν θεὸν αὐτῶν ἁμαρτάνουσιν , ἀναβησόμεθα καὶ ἐκπολεμήσομεν αὐτούς , εἰ δ᾿ οὐ τοῦτο , παρελθέτω ὁ κύριός μου μήποτε ὑπερασπίσῃ αὐτῶν ὁ θεὸς αὐτῶν καὶ ἡττηθῶμεν . ταῦτα τοῦ Ἀχιὼρ εἰπόντος ὁ Ὀλοφέρνης θυμῷ ληφθεὶς ἐκέλευσε τοῖς παρεδτηκόσιν αὐτῷ δῆσαι τὸν Ἀχιὼρ καὶ ἀπαγαγεῖν καὶ παραδοῦναι τοῖς υἱοῖς Ἰσραήλ , ἴνα σὺν ἐκείνοις ληφθεὶς κολασθῇ . οἶ δὲ συλλαβόντες τὸν ἄνδρα ἀπήγαγον εἰς Βαιτουλούα , καὶ οἱ τῆς πόλεως σφενδόναις τοὺς προσιόντας καὶ βέλεσιν ἔβαλλον . κἀκεῖνοι τὸν Ἀχιὼρ δεδεμένον ἔρριψαν ὑπὸ τὴν ὑπώρειαν , καὶ ὑπέστρεψαν . οἱ δὲ τῆς πόλεως ἄνδρες καταβάντες ἔλυσαν τὸν Ἀχιὼρ καὶ εἰς τὴν σφετέραν πόλιν ἀπήγαγον , καὶ τί τὸ συμβεβηκὸς ἐπυνθάνοντο · καὶ ὃς αὐτοῖς ἅπαντα διηγήσατο . οἱ δὲ τὸν θεὸν ἐκάλουν εἰς ἄμυναν . τῇ δ᾿ ἐξῆς Ὀλοφέρνης ἦγεν ἐπὶ Βαιτύλου τὴν στρατιάν , χιλιάδας οὖσαν πεζῶν ἑκατὸν ἑβδομήκοντα καὶ ἱππέων χιλιάδας δώδεκα , χωρὶς τῶν τῆς ἀποσκευῆς · καὶ ἐστρατοπεδεύσατο παρ’ αὐτῇ . εἶτα ἔγνω μὴ πολεμεῖν , ἀλλὰ τὰ ὕδατα προκαταλαβεῖν ὅθεν ὑδρεύοντο , ἵν ἐκλιπόντες τῇ δίψῃ διαφθαρῶσιν ἢ τὴν πόλιν αὐτῶν παραδώσουσι . καὶ περιέστησε μέρος τῆς στρατιὰς τοῖς ὕδασι φύλακας . ἐπὶ δὲ τέσσαρσι καὶ τριάκοντα ἡμέραις περικαθημένων τῶν ἐναντίων αὐτούς , ἐξέλιπε σφίσι τὸ ὕδωρ , καὶ ἠθροίσθη πρὸς τοὺς ἄρχοντας ὁ λαός , καὶ ἠξίουν ἐκδοῦναι τὴν πόλιν τοῖς ἐναντίοις καὶ ἑαυτούς , ἔν ἢ δουλεύσωσιν ἐκείνοις νοῖς καὶ ζήσονται ἢ κατασφαγέντες ἀπαλλαγῶσι τῶν ἀλγεινῶν . Ὀζίας δὲ ὁ τῶν τῆς πόλεως πρόκριτος ἔτι εἶπεν , ἀδελφοί , μείνωμεν πέντε ἡμέρας , καὶ εἰ μὲν ἤξει ἡμῖν βοήθεια ἐκ θεοῦ · εἰ δ’ οὔ , ποιήσω κατὰ τὴν συμβουλίαν ὑμῶν . ”
Lemmas: δοξάζω · ἐγώ δέ μηδέ ὁ κατά ὁ ἀρρενόφρων παραλειπτέον γυνή ὁ Ἰουδήθ , ὅς ὁ ολοφερνη ὀλοθρεύω καί ὁ πόλις αὐτός χαῖος ὁ ἔθνος ἅπας διασῴζω . ἔχω δέ οὗτος ὁ κατά αὐτός . ἐν ἔτος δωδέκατος δέκατος ὁ βασίλεια αὐτός ὁ ὁ Ἀσσύριος ἀρχηγός Ναβουχοδονόσορ πρός Ἀρφαξάδ ὁ βασιλεύς Μῆδος ἔραμαι πόλεμος , καί ὁ πέριξ ἔθνος πρός συμμαχία αὐτός μετακαλέω . πολύς δέ ἕτερος καί ὁ Ἰουδαῖος ὁ πρόσκλησις μή καταδέχομαι καί ὁ συμμαχέω ὁ ἀπολέγω , ὁ Ναβουχοδονόσορ ἐξοργίζω , καί ὄμνυμι ἤ μήv ὁ πρός ὁ Μῆδος ἀνύω πόλεμος ἐπέρχομαι κατά τε Κιλικία καί Δαμάσκου Συρία καί Ἰουδαῖος καί ὁ Αἴγυπτος καί δῃόω αὐτός καί ἐκπορθέω καί εἰς ἐρήμωσις ἄγω . ἀντιτάσσω οὖν πρός Ἀρφαξάδ ὁ Μῆδος καί κατά κράτος οὗτος περιγίγνομαι , ὁ ἄλλος τε πόλις αὐτός κρατέω καί ὁ Ἐκβάτανα αὐτός , ἔνθα ἀσάω ὁ Ἀρφαξάδ ὁ βασίλεια , ἐκεῖνος ἐλαύνω τε καί ἄνω αἱρέω , ὁ ἀρχιστράτηγος ὁ οἰκεῖος δύναμις καλέω Ὀλοφέρνης ἐντέλλω ὁ ὁ Ὅρκος ὅς ὄμνυμι ἐν ἐκπληρόω , καί κατά ὁ μή ἐθέλω συμμαχέω αὐτός ἔπειμι κατά ὁ Μῆδος ἐκστρατεύω μετά βαρύς δύναμις , καί ὁ μέν ὅσος ἑαυτοῦ αὐτός ὑποτάσσω διατηρέω καί ὁ πόλις αὐτός ἀπόρθητος ἐάω , ὁ δέ ἀπειθέω μή φείδομαι , ἀλλά ὁ μέν ἄνθρωπος ὁ ξίφος ὑπάγω , ὁ δέ πόλις αὐτός ἐκδίδωμι εἰς διαρπαγή καί εἰς ὄλεθρος . ὁ μέν οὖν Ναβουχοδονόσορ τοιοῦτος ὁ ἀρχισατράπης αὐτός ἐντέλλω , Ὀλοφέρνης δέ ἐκστρατεύω καί ὁ ἔθνος κατά ὅς ἀποστέλλω ἐπέρχομαι ὁ μέν ἄλλος κατά ὁ ἐντέλλω διατίθημι , ἐπί δέ ὁ Ἰσραηλίτης μέλλω στρατεύω καί ὅπλον κατά αὐτός ἀείρω , οὖον γάρ πρόσειμι αὐτός οὐδέ ὑποκύπτω , ἔρομαι τίς οὗτος καί ὅστις θαρσέω ἀνθίστημι . καί εἶπον αὐτός Ἀχιώρ ὁ ὁ υἱός Ἄμμων ἀρχηγός ὁ τε γενεαλογία αὐτός , καί ὅπως εἰς ὁ πόλις ἐκεῖνος ἐκ ἀρχή κατοικίζω , καί ὁ σφεῖς θεός ὁ ἰσχύς . εἶτα ἐπάγω νῦν ἐν σκεπτέος · καί εἰμί μέν εἰς ὁ θεός αὐτός ἁμαρτάνω , ἀναβαίνω καί ἐκπολεμέω αὐτός , εἰμί δέ οὖον οὗτος , παρέρχομαι ὁ κύριος ἐγώ μήποτε ὑπερασπίζω αὐτός ὁ θεός αὐτός καί ἡσσάομαι . οὗτος ὁ Ἀχιώρ εἶπον ὁ Ὀλοφέρνης θυμός λαμβάνω κελεύω ὁ παραδίδωμι αὐτός δήω ὁ Ἀχιώρ καί ἀπάγω καί παραδίδωμι ὁ υἱός Ἰσραήλ , ἵνα σύν ἐκεῖνος λαμβάνω κολάζω . οἶς δέ συλλαμβάνω ὁ ἀνήρ ἀπάγω εἰς Βαιτουλούα , καί ὁ ὁ πόλις σφενδόνη ὁ πρόσειμι καί βέλος βάλλω . ἐκεῖνος ὁ Ἀχιώρ δήω ῥίπτω ὑπό ὁ ὑπώρεια , καί ὑποστρέφω . ὁ δέ ὁ πόλις ἀνήρ καταβαίνω λύω ὁ Ἀχιώρ καί εἰς ὁ σφέτερος πόλις ἀπάγω , καί τίς ὁ συμβαίνω πυνθάνομαι · καί ὅς αὐτός ἅπας διηγέομαι . ὁ δέ ὁ θεός καλέω εἰς ἄμυνα . ὁ δέ ἑξῆς Ὀλοφέρνης ἄγω ἐπί Βαίτυλος ὁ στρατιά , χιλιάς εἰμί πεζός ἑκατόν ἑβδομήκοντα καί ἱππεύς χιλιάς δώδεκα , Χωρὶς ὁ ὁ ἀποσκευή · καί στρατοπεδεύω παρά αὐτός . εἶτα γιγνώσκω μή πολεμέω , ἀλλά ὁ ὕδωρ προκαταλαμβάνω ὅθεν ὑδρεύω , ἵνα ἐκλείπω ὁ δίψα διαφθείρω ἢ ὁ πόλις αὐτός παραδίδωμι . καί περιίστημι μέρος ὁ στρατιά ὁ ὕδωρ φύλαξ . ἐπί δέ τέσσαρες καί τριάκοντα ἡμέρα περικάθημαι ὁ ἐναντίος αὐτός , ἐκλείπω ὅς ὁ ὕδωρ , καί ἀθροίζω πρός ὁ ἄρχω ὁ λαός , καί ἀξιόω ἐκδίδωμι ὁ πόλις ὁ ἐναντίος καί ἑαυτοῦ , ἐν ἢ δουλεύω ἐκεῖνος νόος καί ζῶ ἢ κατασφάζω ἀπαλλάσσω ὁ ἀλγεινός . Ὀζίας δέ ὁ ὁ ὁ πόλις πρόκριτος ἔτι εἶπον , ἀδελφός , μένω πέντε ἡμέρα , καί εἰμί μέν ἦξις ἐγώ βοήθεια ἐκ θεός · εἰμί δέ οὖον , ποιέω κατά ὁ συμβουλία σύ . ”