joannes-zonaras.epitome-historiarum-lib-1-12 2.9
Ἠρξατο δὲ τῆς οἰκοδομῆς τοῦ ναοῦ κατὰ τὸ τέταρτον ἔτος τῆς βασιλείας αὐτοῦ , μετὰ ἔτη τῆς ἐξ Αἰγύπτου ὑποχωρήσεως τοῦ λαοῦ τετρακόσια τεσσαράκοντα . περὶ δὲ τῶν μέτρων τοῦ ὕψους αὐτοῦ καὶ τοῦ μήκους καὶ τῆς τούτου κατασκευῆς οὐχ ὁμοφωνοῦσιν ἥ τε τρίτη τῶν Βασιλειῶν καὶ Ἰώσηπος ἐν τῷ ὀγδόῳ λόγῳ τῆς Ἀρχαιολογίας περὶ τοῦ ναοῦ συγγραφόμενος , ἀλλ’ ἐν τοῖς πλείοσι διαφέρονται . ᾧ δέ τὰ περὶ τῆς διαφοράς πρὸς βουλῆς ἀκριβώσασθαι , καὶ περὶ τῶν δύο Χερουβὶμ ἆ χρυσοῦ ποιήσας κατὰ τὸ ἄδυτον ἔστησε , καὶ περὶ τῆς κιβωτοῦ καὶ τῆς χαλκῆς θαλάσσης καὶ τῶν λουτήρων , καὶ πηλίκον ἦν τὸ χάλκεον θυσιαστήριον , οἵα δ᾿ ἡ τράπεζα ἡ χρυσῆ , καὶ ὅσα σκεύη ἀργύρεα τε καὶ χρύσεα Σολομὼν ἀνέθετο τῷ ναῷ , καὶ περὶ τῶν ἄλλων , ἡ τρίτη τῶν Βασιλειῶν βίβλος καὶ ἀρχαιολογῶν ὁ Ἰώσηπος ἀρκέσουσι παραστήσασθαι τὴν ἐφ’ ἑκάστῳ ἀκρίβειαν . ἐν ἔτεσι δὲ ἑπτὰ συντελέσας ὁ βασιλεὺς τόν τε ναὸν καὶ ὅσα περὶ ἐκεῖνον συνεκάλεσε τὸν λαὸν εἰς Ἱεροσόλυμα . καὶ ἄραντες τὴν κιβωτὸν οἶ ἱερεῖς καὶ τὴν σκηνὴν ἣν ἐπήξατο Μωυσῆς καὶ τὰ ἐν ταῖς θυσίαις ὑπηρετούμενα σκεύη πρὸς τὸν ναὸν μετεκόμιζον , τοῦ βασιλέως προάγοντος καὶ τοῦ πλήθους παντός , καὶ τῶν Λευιτῶν σπενδόντων καὶ θυμιώντων . καὶ κατετέθη ἡ κιβωτὸς εἰς τὸ ἄδυτον μεταξὺ τῶν δύο Χερουβίμ , τὰς δύο λιθίνας πλάκας ἔχουσα ἔνδοθεν . ἐξελθόντων δ’ ἐκ τοῦ ἀδύτου τῶν ἱερέων , δόξης κυρίου ὁ οἶκος ἐπέπληστο καὶ νεφέλη τὸν ναὸν ὅλον περιεκέχυτο · ἐξ ἧς ἐπιδημῆσαι τῷ ναῷ τὸν θεὸν ἐφαντάζοντο σκηνώσαντα ἐν αὐτῷ . ὁ δὲ βασιλεὺς ἡσθεὶς ἐπὶ τούτοις εὐχαριστίαν τε πρὸς τὸν θεὸν ἐποιήσατο καὶ τόν λαὸν εὐλόγησε καὶ ἱκέτευσεν ἐπήκοον γίνεσθαι τὸ θεῖον πᾶσι τοῖς ἐν αὐτῷ εὐχομένοις . εἶτα τῷ βωμῷ θυσίας προσήγαγε . καὶ ὁ θεὸς δεικνὺς ὡς εὐμενῶς αὐτὰς προσεδέξατο , πῦρ ἐκλάμψαι δι’ ἀέρος πεποίηκεν ἐπενεχθῆναί τε τῷ βωμῷ καὶ τὴν θυσίαν ἅπασαν καταδαίσασθαι . ταῦθ’ ὁ λαὸς ἰδὼν εὐλόγησε τὸν θεόν , καὶ ὁ βασιλεὺς ηὐχαρίστησε , καὶ πολυτελῶς ἑορτάσαντες τὸν σύλλογον διελύσαντο . ὄνειρος δὲ γεγονὼς τῷ βασιλεῖ ἐπακοῦσαι τῆς εὐχῆς αὐτοῦ τὸν θεὸν ἐδήλου , καὶ τὸν ναόν τε συντηρηθῆναι καὶ αὐτὸν εἰς ἄκρον εὐδαιμονίας ἀναχθῆναι , καὶ τῆς χώρας ἄρξειν τοὺς ἐξ αὐτοῦ , εἰ αὐτός τε κἀκεῖνοι καὶ ὁ λαὸς τὰ θεῖα μὴ παραβαῖεν ἐντάλματα · εἰ δ’ οὔ , πρόρριζον ἐκκόψειν ἠπείλει τὸ γένος αὐτοῦ , καὶ τὸν λαὸν δουλείᾳ καὶ κακώσεσι μυρίαις ὑποβαλεῖν , καὶ τὸν ναὸν παραδώσειν εἰς ἐμπρησμὸν καὶ διαρπαγήν , καὶ τὴν πόλιν εἶς κατασκαφήν τε καὶ προνομήν . οὕτω μὲν οὑν τὰ τοῦ ναοῦ τῷ Σολομῶντι τετέλεστο · μετὰ δὲ ταῦτα βασίλεια ἑαυτῷ ᾠκοδόμησε πολυτελῆ καὶ λαμπρά , καὶ τὰ τῶν Ἱεροσολύμων δὲ τείχη προσεπεσκεύασε , καὶ πόλεις ἄλλας προσῳκοδόμησε , καὶ τοὺς ἐν τῷ Λιβάνῳ ὄρει τῶν Χαναναίων ὑφ’ ἑαυτὸν ποιησάμενος , μὴ πρὶν ὑποταγέντας , ὑποφόρους κατέστησε . σοφίσματα δὲ καὶ λόγους αἰνιγματώδεις Χειρὰμ ὁ τῶν Τυρίων βασιλεὺς αὐτῷ πέπομφεν , ἀξιῶν σαφηνίσαι αὐτά · καὶ πάντα διέλυσε καὶ τὸν νοῦν ἐκείνων δεδήλωκε . μεμνῆσθαι τούτων ἱστορεῖ ὁ Ἰώσηπος καὶ συγγραφεῖς ἀρχαίους , τόν τε Δῖον καὶ πρὸς τούτῳ τὸν Μένανδρον . διαβοηθείσης δὲ πανταχοῦ τῆς σοφίας τοῦ Σολομῶντος καὶ τῆς φρονήσεως , βασίλισσά τις Αἰγύπτου καὶ Αἰθιόπων σοφίαν φιλοῦσα καὶ ζητοῦσα εἰς Ἱεροσόλυμα παραγέγονε . καὶ ὁ βασιλεὺς φιλοτίμως αὐτὴν προσεδέξατο , καὶ τὰ σοφίσματα ἆ προετίθει ἐκείνη ῥᾳδίως ἐπέλυεν , ὡς ἐκπλήττεσθαι τὴν βασίλισσαν καὶ πλέον λέγειν τῶν ἠκουσμένων ὁρᾶν . ἐθαύμαζε δὲ καὶ τὰ βασίλεια καὶ τῶν δείπνων τὴν πολυτέλειαν καὶ τὴν ὑπηρεσίαν ἅπασαν τήν βασίλειον καὶ τὰς ἐν τῷ ναῷ θυσίας καὶ τῶν θυόντων τὸ εὔτακτον . ἐδωρήσατο δὲ τὸν βασιλέα χρυσίῳ καὶ λίθοις τῶν πολυτίμων καὶ ἀμυθήτοις ἀρώμασι καὶ βαλσάμου ῥίζαις , ὡς ἐξ ἐκείνης ἐν Παλαιστίνῃ φυῆναι τὸ βάλσαμον . καὶ Σολομὼν δὲ πολλοῖς ἀγαθοῖς τὴν βασίλισσαν ἀντημείψατο . καὶ ἡ μὲν εἰς τὰ ἑαυτῆς ὑπενόστησεν ·
Lemmas: ἄρχω δέ ὁ οἰκοδομεύς ὁ ναός κατά ὁ τέταρτος ἔτος ὁ βασίλεια αὐτός , μετά ἔτος ὁ ἐκ Αἴγυπτος ὑποχώρησις ὁ λαός τετρακόσιοι τεσσαράκοντα . περί δέ ὁ μέτρον ὁ ὕψος αὐτός καί ὁ μῆκος καί ὁ οὗτος κατασκευή οὐ ὁμοφωνέω ὅς τε τρίτος ὁ Βασίλεια καί Ἰώσηπος ἐν ὁ ὄγδοος λόγος ὁ ἀρχαιολογία περί ὁ ναός συγγράφω , ἀλλά ἐν ὁ πλείων διαφέρω . ὅς δέ ὁ περί ὁ διαφορά πρός βουλή ἀκριβόω , καί περί ὁ δύο χερουβίν ἆ χρυσός ποιέω κατά ὁ ἄδυτος ἵστημι , καί περί ὁ κιβωτός καί ὁ χαλκεύς θάλασσα καί ὁ λουτήρ , καί πηλίκος εἰμί ὁ χάλκεος θυσιαστήριον , οἷος δέ ὁ τράπεζα ὁ χρύσεος , καί ὅσος σκεῦος ἀργύρεος τε καί χρύσεος Σολομών ἀνατίθημι ὁ ναός , καί περί ὁ ἄλλος , ὁ τρίτος ὁ Βασίλεια βίβλος καί ἀρχαιολογέω ὁ Ἰώσηπος ἀρκέω παρίστημι ὁ ἐπί ἕκαστος ἀκρίβεια . ἐν ἔτος δέ ἑπτά συντελέω ὁ βασιλεύς ὁ τε ναός καί ὅσος περί ἐκεῖνος συγκαλέω ὁ λαός εἰς Ἱερουσαλήμ . καί ἀείρω ὁ κιβωτός οἶς ἱερεύς καί ὁ σκηνή ὅς πήγνυμι Μωυσῆς καί ὁ ἐν ὁ θυσία ὑπηρετέω σκεῦος πρός ὁ ναός μετακομίζω , ὁ βασιλεύς προάγω καί ὁ πλῆθος πᾶς , καί ὁ Λευίτης σπένδω καί θυμιάω . καί κατατίθημι ὁ κιβωτός εἰς ὁ ἄδυτος μεταξύ ὁ δύο χερουβίν , ὁ δύο λίθινος πλάξ ἔχω ἔνδοθεν . ἐξέρχομαι δέ ἐκ ὁ ἄδυτος ὁ ἱερός , δόξα κύριος ὁ οἶκος πίμπλημι καί νεφέλη ὁ ναός ὅλος περιχέω · ἐκ ὅς ἐπιδημέω ὁ ναός ὁ θεός φαντάζω σκηνόω ἐν αὐτός . ὁ δέ βασιλεύς ἥδομαι ἐπί οὗτος εὐχαριστία τε πρός ὁ θεός ποιέω καί ὁ λαός εὐλογέω καί ἱκετεύω ἐπήκοος γίγνομαι ὁ θέω πᾶς ὁ ἐν αὐτός εὔχομαι . εἶτα ὁ βωμός θυσία προσάγω . καί ὁ θεός δείκνυμι ὡς εὐμενής αὐτός προσδέχομαι , πῦρ ἐκλάμπω διά ἀήρ ποιέω ἐπιφέρω τε ὁ βωμός καί ὁ θυσία ἅπας καταδαίω . αὐτός ὁ λαός εἶδον εὐλογέω ὁ θεός , καί ὁ βασιλεύς εὐχαριστέω , καί πολυτελής ἑορτάζω ὁ σύλλογος διαλύω . ὄνειρος δέ γίγνομαι ὁ βασιλεύς ἐπακούω ὁ εὐχή αὐτός ὁ θεός δηλόω , καί ὁ ναός τε συντηρέω καί αὐτός εἰς ἄκρος εὐδαιμονία ἀνάγω , καί ὁ χώρα ἄρχω ὁ ἐκ αὐτός , εἰμί αὐτός τε ἐκεῖνος καί ὁ λαός ὁ θεῖον μή παραβαίνω ἔνταλμα · εἰμί δέ οὖον , πρόρριζος ἐκκόπτω ἀπειλέω ὁ γένος αὐτός , καί ὁ λαός δουλεία καί κάκωσις μυρίος ὑποβάλλω , καί ὁ ναός παραδίδωμι εἰς ἐμπρησμός καί διαρπαγή , καί ὁ πόλις εἰμί κατασκαφή τε καί προνομή . οὗτος μέν ἐν ὁ ὁ ναός ὁ Σολομών τελέω · μετά δέ οὗτος βασίλεια ἑαυτοῦ οἰκοδομέω πολυτελής καί λαμπρός , καί ὁ ὁ Ἱερουσαλήμ δέ τεῖχος προσεπισκευάζω , καί πόλις ἄλλος προσοικοδομέω , καί ὁ ἐν ὁ Λίβανος ὄρος ὁ Χαναναῖος ὑπό ἑαυτοῦ ποιέω , μή πρίν ὑποτάσσω , ὑπόφορος καθίστημι . σόφισμα δέ καί λόγος αἰνιγματώδης Χειράμ ὁ ὁ Τυρίων βασιλεύς αὐτός πέμπω , ἄξιος σαφηνίζω αὐτός · καί πᾶς διαλύω καί ὁ νόος ἐκεῖνος δηλόω . μιμνήσκω οὗτος ἱστορέω ὁ Ἰώσηπος καί συγγραφεύς ἀρχαῖος , ὁ τε Δῖον καί πρός οὗτος ὁ Μένανδρος . διαβοάω δέ πανταχοῦ ὁ σοφία ὁ Σολομών καί ὁ φρόνησις , βασίλισσα τις Αἴγυπτος καί Αἰθίοψ σοφία φιλέω καί ζητέω εἰς Ἱερουσαλήμ παραγίγνομαι . καί ὁ βασιλεύς φιλότιμος αὐτός προσδέχομαι , καί ὁ σόφισμα ἆ προτίθημι ἐκεῖνος ῥᾳδίως ἐπιλύω , ὡς ἐκπλήσσω ὁ βασίλισσα καί πλέω λέγω ὁ ἀκούω ὁράω . θαυμάζω δέ καί ὁ βασίλεια καί ὁ δεῖπνον ὁ πολυτέλεια καί ὁ ὑπηρεσία ἅπας ὁ βασίλειος καί ὁ ἐν ὁ ναός θυσία καί ὁ θύω ὁ εὔτακτος . δωρέω δέ ὁ βασιλεύς χρυσίον καί λίθος ὁ πολύτιμος καί ἀμύθητος ἄρωμα καί βάλσαμον ῥίζα , ὡς ἐκ ἐκεῖνος ἐν Παλαιστίνη φύω ὁ βάλσαμον . καί Σολομών δέ πολύς ἀγαθός ὁ βασίλισσα ἀνταμείβομαι . καί ὁ μέν εἰς ὁ ἑαυτοῦ ὑπονοστέω ·