joannes-zonaras.epitome-historiarum-lib-1-12 16.27
Συνέβη δέ τι καὶ ἕτερον , ὃ τὸν δῆμον κατὰ τοῦ βασιλέως ἐξέμηνε καὶ κατὰ τοῦ δήμου τὸν αὐτοκρά - τορα . κατά τι παλαιὸν ἔθος ἐν μιᾷ τῶν δεσποτικῶν ἑορτῶν εἰς τὸν ἐν τῇ Πηγῇ θεῖον ναὸν πρόοδον ἐποιεῖτο ὁ βασιλεύς , καὶ συνέβη μέσον Ἀρμενίων καὶ ὢ πλωίμων φιλονεικίαν προβῆναι , κἀκ ταύτης συμβο - Λὴν ἀλλήλων καὶ θροῦν καὶ κρότον πολὺν καὶ φό - νον ἀνδρῶν ἑκατέρωθεν . τῆς δὲ φήμης τὸ γεγονὸς τοῖς ἐν τῇ πόλει πρὸ τῆς ἐπανόδου τοῦ βασιλέως καταγγειλάσης , οἱ τοῦ δήμου ἀτάσθαλοι κατὰ συμμορίας γενόμενοι πολλαχοῦ καὶ τοῖς Ἀρμενίοις ἐπανιοῦσιν ὑπαντιάζοντες ξύλοις ἐκείνους συνέκοπτον . ὡς δὲ καὶ ὁ βασιλεὺς ἐφθάκει κατὰ τὴν ἀγορὰν τῶν Ἀρτοπρατείων , ὕβρεις κἀκείνου κατέχεον καὶ θόρυβος ἦρτο καὶ βοαί τε καὶ συνδρομαί , καὶ οἱ μὲν λίθους ἠφίουν κατὰ τοῦ βασιλέως , οἱ δὲ κόνιν ἔπαττον κατ’ αὐτοῦ , καὶ ἐδυσφήμουν αὐτὸν μέχρι τῆς ἀγορᾶς , ἥτις ἔστρωται ταῖς πλαξὶ καὶ τὸν κίονα φέρει τὸν κυκλοτερῆ τε καὶ πορφυροῦν . καὶ εἰ μή τινες τῶν ἐντιμοτέρων πολιτῶν ἐκεῖσε τὸν βασιλέα δεξάμενοι τοὺς μὲν ἐφεπομένους αὐτῷ καὶ δυσφημοῦντας ἄλλως τε ἀτακτοῦντας ἀνεχαίτισαν , ἐκεῖνον δὲ κύκλῳ περιλαβόντες εὐφήμουν καὶ οὕτως αὐτὸν εἰς τὰ βασίλεια διεσώσαντο , τάχα ἄν τι μέγα συνέβη κακόν . ἐντεῦθεν διαδέδοτο λόγος ὡς ἐν ἱπποδρομίᾳ ὁ βασιλεὺς ἐγκοτῶν τῷ δήμῳ μέλλει αὐτὸν ἀμύνασθαι . ἁμίλλης οὖν τελουμένης ἵππων μετὰ καιρὸν στρατιώτας ὁ βασιλεὺς ἐνόπλους προήγαγεν εἰς μέσον τὸ θέατρον , ἐπιδειξομένους τάχα τῴ δήμῳ ὡς ἐν τύπῳ πολέμων οἴα τῆς μάχης ἡ συμβολή , ὡς δῆθεν κἀντεῦθεν αὐτῷ περιποιούμενος ἡδονὴν ἢ καὶ φόβον αὐτῷ ἐπισεῖσαι θέλων . ὡς οὖν οἶ στρατιῶται τὰ ξίφη ἐγύμνωσαν , ὁ ἐν τῷ θεάτρῳ λαὸς τοῦτ’ ἐκεῖνο τὸ φημιζόμενον εἷναι νομίσαντες ἀποδιδράσκειν ἐκ τοῦ θεάτρου ὡρμήκεσαν , καὶ περὶ τὰς ἐξόδους στενοχωρούμενοι ὑπ’ ἀλλήλων τε συμπατούμενοι ἀπώλοντο οὐ βραχεῖς . τάχα δ’ ἂν καὶ πολλῷ πλείους ἐκινδύνευσαν , εἰ μὴ ὁ βασιλεὺς ἀμετακίνητος ἐπὶ τῆς ἰδίας ὦπτο καθέδρας . ἰδὼν γὰρ ὁ δῆμος ἐκεῖνον μηδόλως τῆς ἔδρας μεταχωρήσαντα ἔστησαν τῆς φυγῆς . οἶ δὲ τοῖς θανοῦσι τότε προσήκοντες τοὺς οἰκείους θρηνοῦντες δημοσίᾳ πρὸς τὸν βασιλέα ἀπέσκωπτον . διὰ ταῦτα τοίνυν μισεῖσθαι παρὰ τῶν πολιτῶν ἐπιστάμενος , τείχει περιέζωσε τὰ βασίλεια · ἀλλ’ ὅτε τοῦτο ἀπήρτιστο καί οἶ τῶν πυλῶν αἱ κλεῖδες ἀπεκομίσθησαν , τότε ὃν ἐφοβεῖτο φόβον ἦλθεν αὐτῷ καὶ οὐδὲν τῆς ἐπινενοημένης αὐτῷ ἀσφαλείας ἀπώνατο . τῶν δὲ Τούρκων , τῶν Οὔγγρων δηλαδή , τὰ Θρᾳκῷα ληιζομένων ἴ’ τῷ Βουλγαρίας ἔγραψεν ἄρχοντι ὁ βασιλεὺς Νικηφόρος μὴ παραχωρεῖν αὐτοῖς διαβαίνειν τὸν Ἴστρον καὶ τῇ Ῥωμαίων λυμαίνεσθαι . ὁ δὲ οὐχ ὑπήκουσε , λέγων ὡς ‘‘ὅτε καθ’ ἡμῶν οὔτοι ἐστράτευον , παρακαλούμενος ἡμῖν οὐκ ἠθέλησας . καὶ νῦν ὅτε βιασθέντες σπονδὰς ἐθέμεθα πρὸς αὐτούς , ἀξιοῖς ἡμᾶς παρασπονδῆσαι ὅπλα τε κατ’ ἐκείνων ἄρασθαι καὶ κινῆσαι πόλεμον ἀπροφάσιστον.’’ ἀποκρουσθεὶς τοίνυν ἐντεῦθεν εἰς τὸν ἄρχοντα Ῥωσίας τὸν Σφενδοσθλάβον διεπρεσβεύσατο , ἐξορμῶν κατὰ Βουλγάρων αὐτόν · διὸ καὶ τὸν υἱὸν τοῦ ἐν Χερσῶνι πρωτεύοντος τὸν Καλοκυρὸν πρὸς Ῥωσίαν ἐπιστρατεύει τοίνυν κατὰ Βουλγάρων σύνταγμα Ῥωσικόν , καὶ χώραν αὐτῶν πολλὴν ἐληίσατο καὶ λείαν οὐκ εὐαρίθμητον ἐκεῖθεν ἀπήλασε . καὶ τῷ ἐπιόντι δ’ ἐνιαυτῷ οὐχ ἧττον τῶν προτέρων οἶ Ῥὼς τὰ Βουλγάρων ἐκάκωσαν .
Lemmas: συμβαίνω δέ τίς καί ἕτερος , ὅς ὁ δῆμος κατά ὁ βασιλεύς ἐκμαίνω καί κατά ὁ δῆμος ὁ αυτοκρης - τορός . κατά τίς παλαιός ἔθος ἐν εἷς ὁ δεσποτικός ἑορτή εἰς ὁ ἐν ὁ Πηγή θέω ναός πρόοδος ποιέω ὁ βασιλεύς , καί συμβαίνω μέσος Ἀρμένιος καί ὦ πλώϊμος φιλονεικία προβαίνω , ἐκ οὗτος συμβο - λήν ἀλλήλων καί θρόος καί κρότος πολύς καί Φο - νοῦς ἀνήρ ἑκατέρωθεν . ὁ δέ φήμη ὁ γίγνομαι ὁ ἐν ὁ πόλις πρό ὁ ἐπάνοδος ὁ βασιλεύς καταγγέλλω , ὁ ὁ δῆμος ἀτάσθαλος κατά συμμορία γίγνομαι πολλαχοῦ καί ὁ Ἀρμένιος ἐπανέρχομαι ὑπαντιάζω ξύλον ἐκεῖνος συγκόπτω . ὡς δέ καί ὁ βασιλεύς φθάνω κατά ὁ ἀγορά ὁ ἀρτοπρατεῖον , ὕβρις ἐκεῖνος καταχέω καί θόρυβος αἴρω καί βοή τε καί συνδρομή , καί ὁ μέν λίθος ἀφίημι κατά ὁ βασιλεύς , ὁ δέ κόνις πάσσω κατά αὐτός , καί δυσφημέω αὐτός μέχρι ὁ ἀγορά , ὅστις στόρνυμι ὁ πλάξ καί ὁ κίων φέρω ὁ κυκλοτερής τε καί πορφύρεος . καί εἰμί μή τις ὁ ἔντιμος πολίτης ἐκεῖσε ὁ βασιλεύς δέχομαι ὁ μέν ἐφέπω αὐτός καί δυσφημέω ἄλλως τε ἀτακτέω ἀναχαιτίζω , ἐκεῖνος δέ κύκλος περιλαμβάνω εὐφημέω καί οὕτως αὐτός εἰς ὁ βασίλεια διασῴζω , τάχα ἄν τίς μέγας συμβαίνω κακός . ἐντεῦθεν διαδίδωμι λόγος ὡς ἐν ἱπποδρομία ὁ βασιλεύς ἐγκοτέω ὁ δῆμος μέλλω αὐτός ἀμύνω . ἅμιλλα οὖν τελέω ἵππος μετά καιρός στρατιώτης ὁ βασιλεύς ἔνοπλος προάγω εἰς μέσος ὁ θέατρον , ἐπιδείκνυμι τάχα ὁ δῆμος ὡς ἐν τύπος Πολέμων οἶος ὁ μάχη ὁ συμβολή , ὡς δῆθεν ἐντεῦθεν αὐτός περιποιέω ἡδονά ἢ καί φόβος αὐτός ἐπισείω ἐθέλω . ὡς οὖν οἶς στρατιώτης ὁ ξίφος γυμνόω , ὁ ἐν ὁ θέατρον λαός οὗτος ἐκεῖνος ὁ φημίζω ἵημι νομίζω ἀποδιδράσκω ἐκ ὁ θέατρον ὁρμέω , καί περί ὁ ἔξοδος στενοχωρέω ὑπό ἀλλήλων τε συμπατέω ἀπόλλυμι οὖον βραχύς . τάχα δέ εἄν καί πολύς πλείων κινδυνεύω , εἰμί μή ὁ βασιλεύς ἀμετακίνητος ἐπί ὁ ἴδιος ὁράω καθέδρα . εἶδον γάρ ὁ δῆμος ἐκεῖνος μηδόλως ὁ δράω μεταχωρέω ἵστημι ὁ φυγή . οἶς δέ ὁ θνῄσκω τότε προσήκω ὁ οἰκεῖος θρηνέω δημόσιος πρός ὁ βασιλεύς ἀποσκώπτω . διά οὗτος τοίνυν μισέω παρά ὁ πολίτης ἐπίσταμαι , τεῖχος περιζώννυμι ὁ βασίλεια · ἀλλά ὅτε οὗτος ἀπαρτίζω καί οἶς ὁ πύλη ὁ κλείς ἀποκομίζω , τότε ὅς φοβέω φόβος ἔρχομαι αὐτός καί οὐδείς ὁ ἐπινοέω αὐτός ἀσφάλεια ἀπονίναμαι . ὁ δέ Τοῦρκος , ὁ Ούγγρος δηλαδή , ὁ Θρᾷξ ληΐζομαι εἷς ὁ Βουλγαρία γράφω ἄρχω ὁ βασιλεύς Νικηφόρος μή παραχωρέω αὐτός διαβαίνω ὁ Ἴστρος καί ὁ Ῥωμαῖος λυμαίνομαι . ὁ δέ οὐ ὑπακούω , λέγω ὡς ὅστε κατά ἐγώ οὔτοι στρατεύω , παρακαλέω ἐγώ οὐ ἐθέλω . καί νῦν ὅτε βιάζω σπονδή τίθημι πρός αὐτός , ἀξιόω ἐγώ παρασπονδέω ὅπλον τε κατά ἐκεῖνος ἀείρω καί κινέω πόλεμος ἀπροφάσιστος ἀποκρούω τοίνυν ἐντεῦθεν εἰς ὁ ἄρχω Ῥωσία ὁ σφενδοσθλαβος διαπρεσβεύομαι , ἐξορμάω κατά Βουλγάρα αὐτός · διό καί ὁ υἱός ὁ ἐν χερσώνω πρωτεύω ὁ καλοκυρω πρός Ῥωσία ἐπιστρατεύω τοίνυν κατά Βουλγάρα σύνταγμα Ῥωσικός , καί χώρα αὐτός πολύς ληΐζομαι καί λεῖος οὐ εὐαρίθμητος ἐκεῖθεν ἀπελαύνω . καί ὁ ἔπειμι δέ ἐνιαυτός οὐ κακός ὁ πρότερος οἶς Ῥώς ὁ Βουλγάρα κακόω .