joannes-zonaras.epitome-historiarum-lib-1-12 5.21
Μετὰ καιρὸν δὲ πολὺ χεῖρον ἔσχε τὰ κατὰ τοὺς παῖδας καὶ τὴν οἰκίαν Ἡρώδῃ . Εὐρυκλῆς γὰρ ἀπὸ Λακεδαίμονος οὐκ ἄσημος τῶν ἐκεῖ , κάκιστος δὲ τὴν προαίρεσιν ἄνθρωπος , ἐπιδημήσας πρὸς Ἡρώδην δίδωσιν αὐτῷ δῶρα , καὶ πλείω λαβὼν γέγονε φίλος ἐν τοῖς μάλιστα τοῦ βασιλέως . ἦν δὲ αὐτῷ καταγωγὴ ἐν τοῖς Ἀντιπάτρου · προσῄει δὲ καὶ Ἀλεξάνδρῳ , γνωστὸς εἶναι λέγων καὶ Ἀρχελάῳ , ὅθεν καὶ τὴν Γλαφύραν τιμᾶν ὑπεκρίνετο . τούτῳ συνήθει γεγονότι Ἀλέξανδρος τὰ καθ’ ἑαυτὸν ἐξετραγῴδει , καὶ τὰ κατὰ τὴν μητέρα ἐδίδασκε , καὶ ἔλεγε μὴ δοκεῖν ἀνεκτά . καὶ ὁ μὲν ἀλγῶν τοιούτους λόγους πεποίητο πρὸς τὸν Εὐρυκλῆν , ὁ δὲ πάντα τῷ Ἀντιπάτρῳ ἀνέφερεν . Ἀντίπατρος δὲ δώροις αὐτὸν ἐδεξιοῦτο καὶ ἠξίου πρὸς τὸν πατέρα τοὺς λόγους φράζειν . ὁ δὲ οὕτω τὸν βασιλέα διέθηκεν ὡς ἀμετάγνωστον ποιῆσαι τὸ μῖσος . καὶ ὁ μὲν ἀπῄει χρηματισάμενος , Ἡρώδης δὲ τοσοῦτον πρὸς τοὺς παῖδας ἐξώργιστο ὡς μηκέτι δεῖσθαι διαβολῶν , ἀλλ’ αὐτὸς περιεργάζεσθαι τὰ ἐκείνων καὶ παρατηρεῖν ἕκαστα . Δύο γοῦν τῶν σωματοφυλάκων τοῦ βασιλέως κατ’ ὀργὴν αὐτοῦ ἀπεωσμένοι τοῖς περὶ Ἀλέξανδρον συνιππάζοντο καὶ δῶρα ἐξ ἐκείνου ἐλάμβανον . ὑποπτεύσας οὖν τούτους Ἡρώδης εὐθὺς ἐβασάνιζεν . οἱ δὲ τὸ μὲν πρῶτον διεκαρτέρουν , εἶτ’ ἀπήγγελλον ὡς πείθοι αὐτοὺς κτεῖναι θηρῶντα τὸν Ἡρώδην Ἀλέ - ξανδρος . καὶ ὁ φρούραρχος δὲ τοῦ Ἀλεξανδρίου ἠτάζετο ὡς ἐπαγγειλάμενος δέξασθαι τοὺς νεανίσκους ἐν τῷ φρουρίῳ . κἀκεῖνος μὲν οὐδὲν ὡμολόγει , ὁ δὲ υἱὸς αὐτοῦ ταῦτα γενέσθαι κατέθετο , καὶ γράμματα ἐπέδωκε περὶ τούτων , ὡς εἰκάσαι , τῆς τοῦ Αλεξάνδρου χειρός . ὁ μὲν οὖν Ἡρώδης οὐκέτι ἐνδοιάσιμος ἦν περὶ τῆς τῶν παίδων ἐπιβουλῆς , Ἀλέξανδρος δὲ δι’ Ἀντιπάτρου τὸ γραμματίδιον κακουργηθῆναι ἀπισχυρίζετο . τότε μὲν οὖν φυλακὴ τῶν νεανίσκων ἐγίνετο , καὶ καταδίκων εἶχον ἀδοξίαν καὶ δέος . ὁ δ᾿ Ἀριστόβουλος τὴν ἑαυτοῦ πενθερὰν Σαλώμην συναλγεῖν οἰόμενος καὶ μισεῖν τὸν τὰ τοιαῦτα πειθόμενον , ῾ταῦτα ταῦτα καὶ σοί ” ἔφη “ κίνδυνον προμηνύει , διαβεβλημένῃ κατ’ ἐλπίδα γάμου Συλαίου . ” τούτους ἐκείνη τοὺς λόγους εὐθὺς προσφέρει τῷ ἀδελφῷ . ὁ δὲ δεθῆναι κελεύει καὶ ἄμφω τοὺς υἱοὺς καὶ ἀπ’ ἀλλήλων διαστῆναι , γράψαι τε ἕκαστον ὅσα κατὰ τοῦ πατρὸς ἐμελέτησαν . οἱ δὲ γράφουσιν ἐπιβουλὴν μὲν οὔτ’ ἐννοῆσαι κατὰ τοῦ πατρὸς οὔτε μὴν συσκευάσασθαι , δρασμὸν δὲ μελετῆσαι , καὶ τοῦτον δι’ ἀνάγκην , ὑπόπτου καὶ περιδεοῦς οὔσης αὐτοῖς τῆς ζωῆς . τότε τοίνυν ἥκοντος ἐξ Ἀρχελάου πρεσβευτοῦ ἐξῆγε τὸν Ἀλέξανδρον δεσμώτην , καὶ περὶ τῆς φυγῆς ἐπυνθάνετο ἐπ’ ἀκροάσει τοῦ πρεσβευτοῦ , ὅπου καὶ πῶς ἐγνώκασιν ἀποχωρεῖν · ὁ δὲ πρὸς Ἀρχέλαον ἔφη ἐκεῖθεν εἰς Ῥώμην συνθέμενον διαπέμψειν , ἄλλο δὲ οὐδὲν ἄτοπον ἢ δυσχερὲς λογίσασθαι κατὰ τοῦ πατρός . τούτων οὕτω ῥηθέντων ὁ βασιλεὺς γράμματα πρὸς Καίσαρα δοὺς δύο τῶν ὑπ’ αὐτὸν ἐκέλευσεν ἐν παράπλῳ τῇ Κιλικίᾳ προσσχόντας ἐντυχεῖν Ἀρχελάῳ καὶ μέμψασθαι ὅτι τῆς ἐπιβουλῆς τοῖς παισὶ συνεφάψαιτο . Ἀρχέλαος μέντοι ἀπελογεῖτο δέξασθαι τοὺς νεανίας συνθέσθαι διὰ τὸ συμφέρον κἀκείνοις καὶ τῷ πατρί , οὐ μὴν πρὸς Καίσαρα πέμψειν . εἰς Ῥώμην δὲ ἀποκομισθέντες οἱ τῶν ἐπιστολῶν κομισταὶ ταύτας δεδώκασι Καίσαρι . ὁ δὲ ἀντεπέστειλεν ἄχθεσθαι ἐπὶ τοῖς παισίν , ἐπ’ ἐκείνῳ δὲ τὴν πᾶσαν ἐξουσίαν ποιεῖν . καὶ εἰ μέν τι ἀνόσιον πεποιήκασιν , ἐπεξιέναι ὡς πατραλοίας , εἰ δὲ δρασμὸν ἐνενόησαν , ἄλλως νουθετήσαντα μηδὲν ἀνήκεστον διαπράξασθαι . συμβουλεύειν δ’ αὐτῷ περὶ Βηρυτὸν συναγαγόντα συνέδριον , καὶ παραλαβόντα τοὺς ἡγεμόνας καὶ τὸν τῶν Καππαδοκῶν βασιλέα Ἀρχέλαον καὶ ὅσους τῶν ἄλλων οἶδεν ἐπιφανεῖς ἀξιώμασί , μετ’ ἐκείνων τὸ δέον σκοπεῖν .
Lemmas: μετά καιρός δέ πολύς χείρων ἔχω ὁ κατά ὁ παῖς καί ὁ οἰκίον Ἡρώδης . Εὐρυκλῆς γάρ ἀπό Λακεδαίμων οὐ ἄσημος ὁ ἐκεῖ , κακός δέ ὁ προαίρεσις ἄνθρωπος , ἐπιδημέω πρός Ἡρώδης δίδωμι αὐτός Δῶρα , καί πλείων λαμβάνω γίγνομαι φίλος ἐν ὁ μάλιστα ὁ βασιλεύς . εἰμί δέ αὐτός καταγωγή ἐν ὁ Ἀντίπατρος · πρόσειμι δέ καί Ἀλέξανδρος , γνωστός εἰμί λέγω καί Ἀρχέλαος , ὅθεν καί ὁ Γλαφύρα τιμάω ὑποκρίνομαι . οὗτος συνήθης γίγνομαι Ἀλέξανδρος ὁ κατά ἑαυτοῦ ἐκτραγῳδέω , καί ὁ κατά ὁ μήτηρ διδάσκω , καί λέγω μή δοκέω ἀνεκτός . καί ὁ μέν ἄλγος τοιοῦτος λόγος ποιέω πρός ὁ Εὐρυκλῆς , ὁ δέ πᾶς ὁ Ἀντίπατρος ἀναφέρω . Ἀντίπατρος δέ δῶρον αὐτός δεξιόομαι καί ἀξιόω πρός ὁ πατήρ ὁ λόγος φράζω . ὁ δέ οὗτος ὁ βασιλεύς διατίθημι ὡς ἀμετάγνωστος ποιέω ὁ μῖσος . καί ὁ μέν ἄπειμι χρηματίζω , Ἡρῴδης δέ τοσοῦτος πρός ὁ παῖς ἐξοργίζω ὡς μηκέτι δήω διαβολή , ἀλλά αὐτός περιεργάζομαι ὁ ἐκεῖνος καί παρατηρέω ἕκαστος . δύο γοῦν ὁ σωματοφύλαξ ὁ βασιλεύς κατά ὀργή αὐτός ἀπωθέω ὁ περί Ἀλέξανδρος συνιππάζομαι καί Δῶρα ἐκ ἐκεῖνος λαμβάνω . ὑποπτάω οὖν οὗτος Ἡρῴδης εὐθύς βασανίζω . ὁ δέ ὁ μέν πρῶτος διακαρτερέω , εἶτα ἀπαγγέλλω ὡς πείθω αὐτός κτείνω θήρ ὁ Ἡρώδης Αλέ - ξανδρος . καί ὁ φρούραρχος δέ ὁ Ἀλεξανδρίου ἐτάζω ὡς ἐπαγγέλλω δέχομαι ὁ νεανίσκος ἐν ὁ φρούριον . ἐκεῖνος μέν οὐδείς ὁμολογέω , ὁ δέ υἱός αὐτός οὗτος γίγνομαι κατατίθημι , καί γράμμα ἐπιδίδωμι περί οὗτος , ὡς εἰκάζω , ὁ ὁ Ἀλέξανδρος χείρ . ὁ μέν οὖν Ἡρῴδης οὐκέτι ἐνδοιάσιμος εἰμί περί ὁ ὁ παῖς ἐπιβουλή , Ἀλέξανδρος δέ διά Ἀντίπατρος ὁ γραμματείδιον κακουργέω ἀπισχυρίζομαι . τότε μέν οὖν φυλακή ὁ νεανίσκος γίγνομαι , καί κατάδικος ἔχω ἀδοξία καί δέος . ὁ δέ Ἀριστόβουλος ὁ ἑαυτοῦ πενθερά Σαλώμη συναλγέω οἴομαι καί μισέω ὁ ὁ τοιοῦτος πείθω , ῾ταῦτα οὗτος καί σύ ” φημί “ κίνδυνος προμηνύω , διαβάλλω κατά ἐλπίς γάμος Συλαίου . ” οὗτος ἐκεῖνος ὁ λόγος εὐθύς προσφέρω ὁ ἀδελφός . ὁ δέ δήω κελεύω καί ἄμφω ὁ υἱός καί ἀπό ἀλλήλων διΐστημι , γράφω τε ἕκαστος ὅσος κατά ὁ πατήρ μελετάω . ὁ δέ γράφω ἐπιβουλή μέν οὔτε ἐννοέω κατά ὁ πατήρ οὔτε μήv συσκευάζω , δρασμός δέ μελετάω , καί οὗτος διά ἀνάγκη , ὕποπτος καί περιδεής εἰμί αὐτός ὁ ζωή . τότε τοίνυν ἥκω ἐκ Ἀρχέλαος πρεσβευτής ἐξάγω ὁ Ἀλέξανδρος δεσμώτης , καί περί ὁ φυγή πυνθάνομαι ἐπί ἀκροάομαι ὁ πρεσβευτής , ὅπου καί πῶς γιγνώσκω ἀποχωρέω · ὁ δέ πρός Ἀρχέλαος φημί ἐκεῖθεν εἰς Ῥώμη συντίθημι διαπέμπω , ἄλλος δέ οὐδείς ἄτοπος ἢ δυσχερής λογίζομαι κατά ὁ πατήρ . οὗτος οὗτος εἴρω ὁ βασιλεύς γράμμα πρός Καῖσαρ δίδωμι δύο ὁ ὑπό αὐτός κελεύω ἐν παράπλοος ὁ Κιλικία προσέχω ἐντυγχάνω Ἀρχέλαος καί μέμφομαι ὅτι ὁ ἐπιβουλή ὁ παῖς συμφαίνω . Ἀρχέλαος μέντοι ἀπολογέομαι δέχομαι ὁ νεανίας συντίθημι διά ὁ συμφέρω ἐκεῖνος καί ὁ πατήρ , οὖον μήv πρός Καῖσαρ πέμπω . εἰς Ῥώμη δέ ἀποκομίζω ὁ ὁ ἐπιστολή κομιστής οὗτος δίδωμι Καῖσαρ . ὁ δέ ἀντεπιστέλλω ἄχθομαι ἐπί ὁ παῖς , ἐπί ἐκεῖνος δέ ὁ πᾶς ἐξουσία ποιέω . καί εἰμί μέν τίς ἀνόσιος ποιέω , ἐπέξειμι ὡς πατραλοίας , εἰμί δέ δρασμός ἐννοέω , ἄλλως νουθετέω μηδείς ἀνήκεστος διαπράσσω . συμβουλεύω δέ αὐτός περί Βηρυτός συνάγω συνέδριον , καί παραλαμβάνω ὁ ἡγεμών καί ὁ ὁ Καππαδόκαι βασιλεύς Ἀρχέλαος καί ὅσος ὁ ἄλλος οἶδα ἐπιφανής ἀξίωμα , μετά ἐκεῖνος ὁ δήω σκοπέω .