joannes-zonaras.epitome-historiarum-lib-1-12 17.11
῾Ρωμανὸς δὲ λοιπόν , ὃς Ἀργυρόπωλος ἐκαλεῖτο , τῶν σκήπτρων ἐπιλαμβάνεται καὶ αὐτίκα τὸ ἀλληλέγγυον φορολόγημα ῥιζόθεν ἐξέκοψε , καὶ τοῖς τοῦ θεοῦ ὑμνῳδοῖς τοῖς τῇ μεγάλῃ ἐκκλησίᾳ κεκληρωμένοις τὴν ἐκ τῶν βασιλείων ταμείων χορηγουμένην τῶν χρυσίνων διανομὴν προσθήκῃ ἐπηύξησεν , εἰδὼς ἐνδεῶς αὐτοῖς ἔχειν τὰ χορηγούμενα . γέγονε γάρ ποτε τῆς τοῦ θεοῦ λόγου ἐπωνύμου Σοφίας μέγας οἰκονόμος , ἐπεὶ τῷ βασιλεῖ ἀνεῖτο πρόσθεν οἰκονόμον τῆς ἐκκλησίας ταυτησὶ προχειρίζεσθαι , καὶ τοὺς διὰ χρέα δημόσια καθειργμένους ἤ καὶ ἰδιωτικὰ ἠλευθέρωσε , τὰ μὲν ἀποτιννύς , τὰ δὲ δημόσια ἀφιείς , καὶ χρημάτων πολλῶν διάδοσιν ἐποιήσατο ὑπὲρ τοῦ βασιλέως Κωνσταντίνου τοῦ πενθε - ροῦ αὐτοῦ καὶ αἰχμαλώτους πλείστους ἐπρίατο , καὶ ὅσοι τῶν ἐπισκόπων ἐκ τοῦ ἀλληλεγγύου φορολογήματος εἰς ἔνδειαν συνηλάθησαν , παρ’ αὐτοῦ ἀνεκτήθησαν , καὶ τοὺς κακωθέντας παρὰ τοῦ τελευτήσαντος βασιλέως ἢ ἐν πηρώσεσι μελῶν ἢ ἐν δημεύ - σεσιν οὐσιῶν ἢ ἀλλοίως παρεμυθήσατο . ὑποπτευθεὶς δὲ ὁ μάγιστρος προυσιανὸς ὁ Βούλγαρος λάθρᾳ τῇ τῆς Αὐγούστης Ζωῆς ἀδελφῇ τῆ Θεοδώρᾳ κοινολογεῖσθαι καὶ τῇ βασιλείᾳ ἐποφθαλμεῖν , συλλαμβάνεται καὶ φρουρεῖται , εἶτα καὶ πηροῦται τοὺς ὀφθαλμούς , καὶ ἡ Θεοδώρα εἰς τὸ Πετρίον περιορίξεται , καὶ ὁ ἐπ’ ἀδελφιδῇ δὲ τοῦ βασιλέως γαμβρὸς κατηγορηθείς , ὁ Διογενὴς , ὡς τυραννίδα μελετῶν κατηγορηθείς , δεσμευθεὶς ἐν πύργῳ καθείργνυται . τοῦ μέντοι τῆς Ἀβασγίας ἡγεμονεύοντος Γεωργίου θανόντος ἡ τούτου σύζυγος σπονδὰς ἐζήτησε καὶ σύνοικον τῷ υἱῶ . καὶ ὁ βασιλεὺς τάς τε σπονδὰς ἀνεκαίνισε καὶ τὴν παῖδα Βασιλείου τοῦ ἀδελφοῦ αὐτοῦ τὴν Ἑλένην νύμφην εἰς Ἀβασγίαν ἀπέστειλε , τὸν νυμφίον Παγκράτιον κουροπαλάτην τετιμηκώς . ὁ δὲ βασιλεὺς κατὰ τοῦ χαλεπ’ ὁρμῆσαι , ὃ καὶ Βέρροια λέγεται , ἠβούλετό τε καὶ ἡτοιμάζετο . πολλὰς γὰρ τῶν πόλεων τῆς τε Φοινίκης καὶ τῆς Συρίας τοῦ Νικηφόρου καὶ τοῦ Ἰωάννου τῶν βασιλέων ὑπαγαγόντων τῇ τῶν Ῥωμαίων ἡγεμονίᾳ , ὁ μετ’ ἐκείνους Βασίλειος σχολάζων ταῖς κατὰ Βουλγάρων μάχαις καιρὸν οὐκ ἔσχε τὰς ἑαλωκυίας ἀσφαλίσασθαι πόλεις · αἶ δ’ ὅμως , μέχρι μὲν περιῆν ἐκεῖνος , οὐκ ἐτόλμων εἰς προῦπτον τὸν τῆς δουλείας ζυγὸν ἀποσείσασθαι . τοῦ δὲ Κωνσταντίνου τῶν σκήπτρων ἐπειλημμένου καὶ ἀνειμένως τὴν βασιλείαι · ἰθύνουτος , οἱ τῆς Ἄγαρ ἀπόγονοι τοῦτον εἶναι τὸν καιρὸν γνόντες πρὸς τὸ μελετώμενον αὐτοῖς ἐπιτήδειον , τοῖς τῶν πόλεων φρουροῖς ἐπιτίθενται , καὶ τούτους ὢ διαχειρισάμενοι αὐτοὶ τῶν πόλεων γεγόνασιν ἐγκρατεῖς . ὁ δὲ τοῦ χαλεπ’ ἀρχηγὸς καὶ ἐκδρομὰς ποτούμενος συνεχεῖς αὐτήν τ’ ἑ τὴν Ἀντιόχειαν καὶ ὅσα πρόσοικα ἔθνη τῇ Σύρων γῇ καὶ τοῖς Ῥωμαίοις ὑπήκοα ἐληίζετο . ᾧ ἀντιπαραταξάμενος ὁ τῆς Ἀντιοχείας δούξ , ἔτι περιόντος τοῦ αὐτοκράτορος Κωνσταντίνου , αἰσχρῶς ἡττήθη , καὶ τοὺς πλείους τῶν σὺν αὐτῷ ἀποβεβληκὼς μόλις ἠδυνήθη φυγεῖν ἐκεῖνος . τοῦτον ὁ Ῥωμανὸς ἀφελόμενος τὴν ἀρχὴν προεχειρίσατο ἕτερον · ἐξώρμησε δὲ κἀκεῖνος , καὶ ἀπιόντι προσίασι πρέσβεις μετὰ δώρων πολυτελῶν πρὸς τοῦ Χαλεπίτου ἀπεσταλμένοι , αἰτούμενοι συγγνώμης τυχεῖν καὶ τὴν δουλείαν ἀνανεώσασθαι καὶ ἀποδοῦναι τὰς εἰσφοράς , αἵπερ ἔτυχον ὑστερήσασαι , καὶ ταύτας ἐτησίως εἰσφέρειν μετ’ εὐγνωμοσύνης εἰς τὸ ἐπιόν . ὁ δέ , καίτοι πολλῶν καὶ στρατηγίαις ἐπιφανῶν ἀποτρεπόντων αὐτῷ τὴν εἰς τὰ πρόσω φορὰν ὡς ἀσύμφορον καὶ σπείσασθαι συμβουλευόντων , βουλευόντων , οὐκ ἀνείργετο τῆς ὁρμῆς , ἀλλὰ ῥᾷον κρατῆσαι τῶν Ἀγαρηνῶν ἐφαντάζετο , καὶ τοῦτο κατωρθωκὼς μέγα τι καὶ ὑπέρογκον ᾤετο ἑαυτῷ περιποιήσασθαι σεμνολόγημα . ἄπεισιν οὖν ἐν Συρίᾳ καὶ βάλλεται χάρακα . Ἄραβες δέ , αὐτόσκευοί τινες ἄνθρωποι καὶ τολμητίαι κέλητες , ἐφ’ ἵππων ὠκυπόδων γυμνοὶ ἑκατέρωθεν ἐλόχων τοῦ χάρακος , καὶ τοὺς εἰς συλλογὴν ἀπιόντας χιλοῦ ὕδατός τε ἀρδείαν ἐκθορόντες ἀνῄρουν ἢ καὶ συνήρπαζον , ὡς τούς τε στρατιώτας καὶ τὴν ἵππον αὐτῶν ἀπειρηκέναι ’ναι τῷ δίψει . εἶτα συνηθέστεροι γεγονότες ταῖς ἐκδρομαῖς πρὸς τοὺς Ῥωμαίους οἱ Ἄραβες καὶ οἷον καταγνόντες δειλίαν αὐτῶν , ἀθρόον ἀπὸ τῶν μετεώρων ἐξωρμηκότες καὶ βαρβαρικὸν ἀλαλάξαντες , καὶ πλήθους φαντασίαν ἀπεργασάμενοι τῷ μὴ συνασπισμὸν τηρεῖν , ἀλλὰ διεσπασμένως ἐκτρέχειν καὶ ἐπιέναι ἀσυντάκτως τῷ χάρακι , ἐκδειματοῦσιν ἅπαν τὸ στρατιωτικὸν καὶ εἰς φυγὴν τρέπουσι , καὶ κἂν ἑάλω καὶ ὁ αὐτοκράτωρ αὐτός , τῆς περὶ αὐτὸν ἐκταραχθείσης φρουρᾶς καὶ λελοιπυίας ἀφρούρητον τὸν φρουρούμενον , εἰ μή τις αὐτὸν ἐπὶ τὸν ἵππον ἀνέβαλε καὶ φεύγειν ἐπέρρωσεν ἐκπεπνευκότα τῷ δέει μικροῦ . ἀπῄεσαν μὲν οὖν οἶ Ῥωμαῖοι ἀτάκτως ὡς ἕκαστος ἔτυχε θέοντες . οἱ δὲ βάρβαροι τὸ παράλογον τῆς τροπῆς τεθηπότες , κατὰ τῶν ἀποδιδρασκόντων οὐκ ἐπεξέθεον , ἀλλὰ κατὰ τοῦ χάρακος ἔθεον , ὀλίγους τῶν ἐπιφανεστέρων ζωγρήσαντες , καὶ τήν τε σκηνὴν διηρπάκασι τὴν βασίλειον , μεστὴν οὖσαν πλούτου παντοδαποῦ καὶ πολυτελείας βασιλικῆς , καὶ τὴν ἄλλην ἀποσκευὴν ἐφ’ ἑαυτοὺς ἀναθέμενοι ἐπανέξευξαν .
Lemmas: Ῥωμανός δέ λοιπός , ὅς Ἀργυρόπωλος καλέω , ὁ σκῆπτρον ἐπιλαμβάνω καί αὐτίκα ὁ ἀλληλέγγυος φορολόγημα ῥιζόθεν ἐκκόπτω , καί ὁ ὁ θεός ὑμνῳδός ὁ ὁ μέγας ἐκκλησία κληρόω ὁ ἐκ ὁ βασίλειος ταμεῖον χορηγέω ὁ χρύσινος διανομή προσθήκη ἐπαυξάνω , εἰδοί ἐνδεής αὐτός ἔχω ὁ χορηγέω . γίγνομαι γάρ ποτός ὁ ὁ θεός λόγος ἐπώνυμος Σοφία μέγας οἰκονόμος , ἐπεί ὁ βασιλεύς ἀνίημι πρόσθεν οἰκονόμος ὁ ἐκκλησία οὗτος προχειρίζω , καί ὁ διά χρεία δημόσιος κατείργω ἤ καί ἰδιωτικός ἐλευθερόω , ὁ μέν ἀποτίνυμι , ὁ δέ δημόσιος ἀφίημι , καί χρῆμα πολύς διάδοσις ποιέω ὑπέρ ὁ βασιλεύς Κωνσταντῖνος ὁ πενθῶ - ῥόος αὐτός καί αἰχμάλωτος πλεῖστος ὠνέομαι , καί ὅσος ὁ ἐπίσκοπος ἐκ ὁ αλληλέγγυος φορολόγημα εἰς ἔνδεια συναλάομαι , παρά αὐτός ἀνακτάομαι , καί ὁ κακόω παρά ὁ τελευτάω βασιλεύς ἢ ἐν πήρωσις μέλος ἢ ἐν δημεύω - βρόχος οὐσία ἢ ἀλλοίως παραμυθέομαι . ὑποπτεύω δέ ὁ μάγιστρος προυσιανὸς ὁ Βούλγαρος λάθρῃ ὁ ὁ Αυγούστης Ζωή ἀδελφός τῆ Θεοδώρα κοινολογέομαι καί ὁ βασίλεια ἐποφθαλμέω , συλλαμβάνω καί φρουρέω , εἶτα καί πηρόω ὁ ὀφθαλμός , καί ὁ Θεοδώρα εἰς ὁ Πέτριος περιορίζω , καί ὁ ἐπί ἀδελφιδῆ δέ ὁ βασιλεύς γαμβρός κατηγορέω , ὁ Διογενής , ὡς τυραννίς μελέτη κατηγορέω , καταθέτω ἐν πύργος κατέργνυμι . ὁ μέντοι ὁ Ἀβασγία ἡγεμονεύω Γεώργιος θνῄσκω ὁ οὗτος σύζυγος σπονδή ζητέω καί σύνοικος ὁ υἱός . καί ὁ βασιλεύς ὁ τε σπονδή ἀνακαινίζω καί ὁ παῖς Βασίλειος ὁ ἀδελφός αὐτός ὁ Ἑλένη νύμφη εἰς Ἀβασγία ἀποστέλλω , ὁ νυμφίος Παγκράτιος κουροπαλάτης τιμάω . ὁ δέ βασιλεύς κατά ὁ χαλεπός ὁρμάω , ὅς καί Βέροια λέγω , βούλομαι τε καί ἑτοιμάζω . πολύς γάρ ὁ πόλις ὁ τε Φοινίκη καί ὁ Συρία ὁ Νικηφόρου καί ὁ Ἰωάννης ὁ βασιλεύς ὑπάγω ὁ ὁ Ῥωμαῖος ἡγεμονία , ὁ μετά ἐκεῖνος Βασίλειος σχολάζω ὁ κατά Βουλγάρα μάχη καιρός οὐ ἔχω ὁ ἁλίσκομαι ἀσφαλίζω πόλις · ἀεί δέ ὅμως , μέχρι μέν περίειμι ἐκεῖνος , οὐ τολμάω εἰς πρόοπτος ὁ ὁ δουλεία ζυγόν ἀποσείω . ὁ δέ Κωνσταντῖνος ὁ σκῆπτρον ἐπιλαμβάνω καί ἀνίημι ὁ βασίλειος · ιθυνουος , ὁ ὁ Ἄγαρ ἀπόγονος οὗτος εἰμί ὁ καιρός γιγνώσκω πρός ὁ μελετάω αὐτός ἐπιτήδειος , ὁ ὁ πόλις φρουρός ἐπιτίθημι , καί οὗτος ὦ διαχειρίζω αὐτός ὁ πόλις γίγνομαι ἐγκρατής . ὁ δέ ὁ χαλεπός ἀρχηγός καί ἐκδρομή ποτέω συνεχής αὐτός τε ὅς ὁ Ἀντιόχεια καί ὅσος πρόσοικος ἔθνος ὁ Σύρος γῆ καί ὁ Ῥωμαῖος ὑπήκοος ληίζομαι . ὅς ἀντιπαρατάσσομαι ὁ ὁ Ἀντιόχεια δούξ , ἔτι περίειμι ὁ αὐτοκράτωρ Κωνσταντῖνος , αἰσχρῶς ἡσσάομαι , καί ὁ πλείων ὁ σύν αὐτός ἀποβάλλω μόλις δύναμαι φεύγω ἐκεῖνος . οὗτος ὁ Ῥωμανός ἀφαιρέω ὁ ἀρχή προχειρίζω ἕτερος · ἐξορμέω δέ ἐκεῖνος , καί ἄπειμι πρόσειμι πρέσβυς μετά δῶρον πολυτελής πρός ὁ Χαλεπίτης ἀποστέλλω , αἰτέω συγγνώμη τυγχάνω καί ὁ δουλεία ἀνανεόομαι καί ἀποδίδωμι ὁ εἰσφορά , ὅσπερ τυγχάνω ὑστερέω , καί οὗτος ετησίως εἰσφέρειν μετά εὐγνωμοσύνη εἰς ὁ ἔπειμι . ὁ δέ , καίτοι πολύς καί στρατηγία ἐπιφανής ἀποτρέπω αὐτός ὁ εἰς ὁ πρόσω φορά ὡς ἀσύμφορος καί σπένδω συμβουλεύω , βουλεύω , οὐ ἀνείργω ὁ ὁρμή , ἀλλά ῥᾳδίως κρατέω ὁ Ἀγαρηνός φαντάζω , καί οὗτος κατορθόω μέγας τίς καί ὑπέρογκος οἴομαι ἑαυτοῦ περιποιέω σεμνολόγημα . ἄπειμι οὖν ἐν Συρία καί βάλλω χάραξ . Ἄραψ δέ , αὐτόσκευος τις ἄνθρωπος καί τολμητίας κέλης , ἐπί ἵππος ὠκύπους γυμνός ἑκατέρωθεν λοχάω ὁ χάραξ , καί ὁ εἰς συλλογή ἄπειμι χιλός ὕδωρ τε ἀρδεία ἐκθρῴσκω ἀναιρέω ἢ καί συναρπάζω , ὡς ὁ τε στρατιώτης καί ὁ ἵππος αὐτός ἀπεῖπον ναιός ὁ διψάω . εἶτα συνήθης γίγνομαι ὁ ἐκδρομή πρός ὁ Ῥωμαῖος ὁ Ἄραψ καί οἷος καταγιγνώσκω δειλία αὐτός , ἀθρόος ἀπό ὁ μετέωρος ἐξορμάω καί βαρβαρικός ἀλαλάζω , καί πλῆθος φαντασία ἀπεργάζομαι ὁ μή συνασπισμός τηρέω , ἀλλά διεσπασμένως ἐκτρέχω καί ἔπειμι ἀσύντακτος ὁ χάραξ , ἐκδειματόω ἅπας ὁ στρατιωτικός καί εἰς φυγή τρέπω , καί κἀν ἁλίσκομαι καί ὁ αὐτοκράτωρ αὐτός , ὁ περί αὐτός ἐκταράσσω φρουρά καί λείπω ἀφρούρητος ὁ φρουρέω , εἰμί μή τις αὐτός ἐπί ὁ ἵππος ἀναβάλλω καί φεύγω ἐπιρρώννυμι ἐκπνέω ὁ δήω μικρός . ἄπειμι μέν οὖν οἶς Ῥωμαῖος ἄτακτος ὡς ἕκαστος τυγχάνω θέω . ὁ δέ βάρβαρος ὁ παράλογος ὁ τροπή τέθηπα , κατά ὁ ἀποδιδράσκω οὐ ἐπεκθέω , ἀλλά κατά ὁ χάραξ θέω , ὀλίγος ὁ ἐπιφανής ζωγρέω , καί ὁ τε σκηνή διαρπάζω ὁ βασίλειος , μεστός εἰμί πλοῦτος παντοδαπός καί πολυτέλεια βασιλικός , καί ὁ ἄλλος ἀποσκευή ἐπί ἑαυτοῦ ἀνατίθημι ἐπανέχω .