joannes-zonaras.epitome-historiarum-lib-1-12 6.6
Τότε καὶ Φίλιππος Ἡρώδου τούτου ὢν ἀδελφὸς τετελεύτηκεν , εἰκοστῷ ἐνιαυτῷ τῆς Τιβερίου ἀρχῆς , ἄρξας ἑπτὰ καὶ τριάκοντα ἔτη . ἦν δὲ τὸν τρόπον ἀπράγμων καὶ μέτριος τοῖς ἀρχομένοις , προόδους σὺν ὀλίγοις τῶν ἐπιλέκτων ποιούμενος · καὶ προιόντι εἴ τις προσῄει δεόμενος βοηθείας , εὐθὺς αὐτῷ κατὰ τὸν τόπον τοῦ θρόνου τιθεμένου , εἵποντο γὰρ οἱ τοῦτον φέροντες , καθήμενος ἠκροᾶτο καὶ ἐποινηλάτει τοὺς ἀδικοῦντας καὶ τοὺς ἀδίκως αἰτιωμένους ἀπέλυε . τὴν δὲ ἀρχὴν ὁ Τιβέριος , παῖδες γὰρ Φιλίππῳ οὐκ ἦσαν , τῇ τῶν Σύρων ἐπαρχίᾳ προσέθετο . Ἡρώδης δὲ ὁ τετράρχης ἐπὶ Ῥώμην στελλόμενος κατέλυσεν ἐν Ἡρώδου τοῦ ἀδελφοῦ αὐτοῦ , ὃν ἡ τοῦ Σίμωνος τοῦ ἀρχιερέως θυγάτηρ τῷ βασιλεῖ Ἡρώδῃ ἐγείνατο . ἐρασθεὶς δὲ Ἡρωδιάδος τῆς τοῦ ἀδελφοῦ γυναικός , θυγατρὸς Ἀριστοβούλου τοῦ ἀδελφοῦ αὐτῶν , ἀδελφῆς δὲ τοῦ μεγάλου Ἀγρίππα , λόγους περὶ γάμων πρὸς αὐτὴν ἐποιήσατο . καὶ δεξαμένη συνέθετο μετοικίσασθαι πρὸς αὐτόν , εἰ τὴν Ἀρέτα θυγατέρα ἐκβάλοι . καὶ ὁ μὲν ἐπὶ Ῥώμην ἔπλει ἐπὶ τοιαύταις συνθήκαις · ὡς δ᾿ ἐπανῆλθε , γνοῦσα ἡ γυνὴ αὐτοῦ , τοῦ δὲ Ἀρέτα θυγάτηρ , τὰς πρὸς Ἡρωδιάδα συνθήκας , ᾔτει πρὸς Μαχαιροῦντα πεμφθῆναι τὸ φρούριον · μεθόριον δὲ τοῦτο ἦν τῆς Ἀρέτα καὶ τῆς Ἡρώδου ἀρχῆς . καὶ ὁ Ἡρώδης ἐξέπεμψε , μὴ γινώσκων ὅ,τι ἐστὶν αὐτῇ τὸ βουλόμενον · ἡ δὲ ἐκεῖθεν πρὸς Ἀραβίαν πρὸς τὸν πατέρα ἐξώρμησε , καὶ τὴν Ἡρώδου διηγεῖτο γνώμην περὶ αὐτήν . κἀκεῖνος ἔσχε τοῦτο ἔχθρας ὑπόθεσιν · καὶ μάχη μέσον ἀμφοῖν συγκεκρότητο διὰ στρατηγῶν , καὶ οἶ Ἡρώδου ἡττήθησαν καὶ ἅπαν τὸ ἐκείνου στράτευμα πέπτωκε . ταῦτα διὰ γραφὴς Ἡρώδης μηνύει τῷ Τιβερίῳ · ὁ δὲ γράφει πρὸς Οὐιτέλλιον , πόλεμον πρὸς Ἀρέταν ποιήσασθαι καὶ ἢ ζωγρηθέντα δέσμιον ἀναπέμψαι εἰς Ῥώμην ἢ ἀνῃρημένου στεῖλαι τὴν κεφαλήν . Τισὶ δὲ ὑπὸ θεοῦ τὴν Ἡρώδου στρατιὰν ὀλέσθαι ἐδόκει , δίκας τιννύντος διὰ τὸν φόνον τοῦ προφήτου καὶ βαπτιστοῦ Ἰωάννου . ταῦτα γὰρ καὶ περὶ τούτου κατὰ λέξιν ὁ Ἰώσηπος ἔγραψε . ‘‘κτείνει γὰρ τοῦτον Ἡρώδης ἀγαθὸν ἄνδρα καὶ τοὺς Ἰουδαίους κελεύοντα ἀρετὴν ἐπασκοῦντας καὶ τὰ πρὸς ἀλλήλους δικαιοσύνῃ καὶ τὰ πρὸς θεὸν εὐσεβείᾳ χρωμένους βαπτισμῷ συνιέναι · οὕτω γάρ καὶ τὴν βάπτισιν αὐτῶ φανεῖσθαι ἀποδέκτην . δείσας δὲ Ἡρώδης τὸ ἐπὶ τοσοῦτον πιθανὸν αὐτοῦ τοῖς ἀνθρώποις μὴ ἐπὶ στάσει φέροι τινί , πάντα γὰρ ἐοίκασι συμβουλῇ τῇ ἐκείνου πράξοντες , πολὺ κρεῖττον ἡγεῖται , πρίν τι νεώτερον ἐξ αὐτοῦ γενέσθαι , προλαβὼν ἀνελεῖν , τοῦ μεταβολῆς γενομένης μὴ εἰς πράγματα ἐμπεσὼν μετανοεῖν . καὶ ὁ μὲν ὑποψίᾳ τοῦ Ἡρώδου δέσμιος εἰς Μαχαιροῦντα πεμφθεὶς ταύτῃ κτίννυται , τοῖς δὲ Ἰουδαίοις δόξαν ἐπὶ τιμωρίᾳ τῇ ἐκείνου τὸν ὄλεθρον τοῦ στρατοῦ γενέσθαι , τοῦ θεοῦ κακῶσαι Ἡρώδην θέλοντος . ” Οὐιτέλλιος δὲ πρὸς Ἀρέταν πολεμήσων ἠπείγετο . ὡρμημένῳ δὲ διὰ τῆς Ἰουδαίων διέρχεσθαι παρῃτοῦντο οἱ πρῶτοι αὐτῶν τὴν διὰ τῆς χώρας ὁδόν · οὐ γὰρ πάτριον εἶναι αὐτοῖς εἰκόνας φέρεσθαι διὰ τῆς χώρας αὐτῶν , πολλὰς δ’ ἐπικεῖσθαι ταῖς σημαίαις εἰκόνας . πεισθεὶς οὖν διὰ τοῦ μεγάλου πεδίου διεβίβαζε τὸ στρατόπεδον , αὐτός δὲ μετὰ Ἡρώδου εἰς Ἱεροσόλυμα ἀνῄει θύσων τῷ θεῷ . καὶ τρεῖς ἐπιμείνας μείνας ἡμέρας ἐκεῖ , Ἰωνάθην μὲν τῆς ἀρχιερωσύνης μεθίστησι , τὸν δὲ ἀδελφὸν αὐτοῦ Θεόφιλον ἐγκαθίστησιν στησιν εἰς αὐτήν . τῇ τετάρτῃ δὲ γραμμάτων αὐτῷ κομισθέντων περὶ τῆς Τιβερίου τελευτῆς , ὥρκισε τὸ πλῆθος εὐνοεῖν τῷ Γαΐῳ , ἀνεκάλει δὲ καὶ τὸ στράτευμα . δὲ καὶ τὸν Ἀρέταν οἰωνοσκοπησάμενον φάναι ἀμήχανον εἶναι τῷ στρατῷ πολεμήσαι · τεθνήξεσθαι γὰρ τῶν ἡγεμόνων ἢ τὸν κελεύσαντα πολεμεῖν ἢ τὸν κελευσθέντα ἢ καθ’ οὗ τὸ κέλευσμα γέγονε .
Lemmas: τότε καί Φίλιππος Ἡρώδης οὗτος εἰμί ἀδελφός τελευτάω , εἰκοστός ἐνιαυτός ὁ Τιβέριος ἀρχή , ἄρχω ἑπτά καί τριάκοντα ἔτος . εἰμί δέ ὁ τρόπος ἀπράγμων καί μέτριος ὁ ἄρχω , πρόοδος σύν ὀλίγος ὁ ἐπίλεκτος ποιέω · καί προέρχομαι εἰμί τις πρόσειμι δήω βοήθεια , εὐθύς αὐτός κατά ὁ τόπος ὁ θρόνος τίθημι , ἕπω γάρ ὁ οὗτος φέρω , κάθημαι ἀκροάομαι καί ποινηλατέω ὁ ἀδικέω καί ὁ ἄδικος αἰτιάομαι ἀπολύω . ὁ δέ ἀρχή ὁ Τιβέριος , παῖς γάρ Φίλιππος οὐ εἰμί , ὁ ὁ Σύρος ἐπαρχία προστίθημι . Ἡρῴδης δέ ὁ τετράρχης ἐπί Ῥώμη στέλλω καταλύω ἐν Ἡρώδης ὁ ἀδελφός αὐτός , ὅς ὁ ὁ Σίμων ὁ ἀρχιερεύς θυγάτηρ ὁ βασιλεύς Ἡρώδης γείνομαι . ἔραμαι δέ Ἡρωδιάς ὁ ὁ ἀδελφός γυνή , θυγάτηρ Ἀριστόβουλος ὁ ἀδελφός αὐτός , ἀδελφός δέ ὁ μέγας Ἀγρίππας , λόγος περί γάμος πρός αὐτός ποιέω . καί δέχομαι συντίθημι μετοικίζω πρός αὐτός , εἰμί ὁ Ἀρέτας θυγάτηρ ἐκβάλλω . καί ὁ μέν ἐπί Ῥώμη πλέω ἐπί τοιοῦτος συνθήκη · ὡς δέ ἐπανέρχομαι , γιγνώσκω ὁ γυνή αὐτός , ὁ δέ Ἀρέτας θυγάτηρ , ὁ πρός Ἡρωδιάς συνθήκη , αἰτέω πρός Μαχαιροῦς πέμπω ὁ φρούριον · μεθόριος δέ οὗτος εἰμί ὁ Ἀρέτας καί ὁ Ἡρώδης ἀρχή . καί ὁ Ἡρῴδης ἐκπέμπω , μή γιγνώσκω ὅστις εἰμί αὐτός ὁ βούλομαι · ὁ δέ ἐκεῖθεν πρός Ἀραβία πρός ὁ πατήρ ἐξορμέω , καί ὁ Ἡρώδης διηγέομαι γνώμη περί αὐτός . ἐκεῖνος ἔχω οὗτος ἔχθρα ὑπόθεσις · καί μάχη μέσος ἄμφω συγκροτέω διά στρατηγός , καί οἶς Ἡρώδης ἡσσάομαι καί ἅπας ὁ ἐκεῖνος στράτευμα πίπτω . οὗτος διά γράφω Ἡρῴδης μηνύω ὁ Τιβέριος · ὁ δέ γράφω πρός Οὐιτέλλιος , πόλεμος πρός Ἀρέτας ποιέω καί ἢ ζωγρέω δέσμιος ἀναπέμπω εἰς Ῥώμη ἢ ἀναιρέω στέλλω ὁ κεφαλή . τις δέ ὑπό θεός ὁ Ἡρώδης στρατία ὄλλυμι δοκέω , δίκη τίννυμι διά ὁ φόνος ὁ προφήτης καί βαπτιστής Ἰωάννης . οὗτος γάρ καί περί οὗτος κατά λέξις ὁ Ἰώσηπος γράφω . κτείνω γάρ οὗτος Ἡρῴδης ἀγαθός ἀνήρ καί ὁ Ἰουδαῖος κελεύω ἀρετή ἐπασκέω καί ὁ πρός ἀλλήλων δικαιοσύνη καί ὁ πρός θεός εὐσέβεια χράω βαπτισμός συνίημι · οὗτος γάρ καί ὁ βάπτισις αὐτός φαίνω ἀποδέκτης . δείδω δέ Ἡρῴδης ὁ ἐπί τοσοῦτος πιθανός αὐτός ὁ ἄνθρωπος μή ἐπί στάσις φέρω τις , πᾶς γάρ ἔοικα συμβουλή ὁ ἐκεῖνος πράσσω , πολύς ἀγαθός ἡγέομαι , πρίν τίς νέος ἐκ αὐτός γίγνομαι , προλαμβάνω ἀναιρέω , ὁ μεταβολεύς γίγνομαι μή εἰς πρᾶγμα ἐμπίπτω μετανοέω . καί ὁ μέν ὑποψία ὁ Ἡρώδης δέσμιος εἰς Μαχαιροῦς πέμπω οὗτος κτίννυμι , ὁ δέ Ἰουδαῖος δόξα ἐπί τιμωρία ὁ ἐκεῖνος ὁ ὄλεθρος ὁ στρατός γίγνομαι , ὁ θεός κακόω Ἡρώδης ἐθέλω . ” Οὐιτέλλιος δέ πρός Ἀρέτας πολεμέω ἐπείγω . ὁρμάω δέ διά ὁ Ἰουδαῖος διέρχομαι παραιτέομαι ὁ πρῶτος αὐτός ὁ διά ὁ χώρα ὁδός · οὖον γάρ πάτριος εἰμί αὐτός εἰκών φέρω διά ὁ χώρα αὐτός , πολύς δέ ἐπίκειμαι ὁ σημεῖον εἰκών . πείθω οὖν διά ὁ μέγας πεδίον διαβιβάζω ὁ στρατόπεδον , αὐτός δέ μετά Ἡρώδης εἰς Ἱερουσαλήμ ἄνειμι θύω ὁ θεός . καί τρεῖς ἐπιμένω μένω ἡμέρα ἐκεῖ , Ἰωνάθαν μέν ὁ ἀρχιερωσύνη μεθίστημι , ὁ δέ ἀδελφός αὐτός Θεόφιλος ἐγκαθίστημι ἵστημι εἰς αὐτός . ὁ τέταρτος δέ γράμμα αὐτός κομίζω περί ὁ Τιβέριος τελευτή , ὁρκίζω ὁ πλῆθος εὐνοέω ὁ Γάϊος , ἀνακαλέω δέ καί ὁ στράτευμα . δέ καί ὁ Ἀρέτας οἰωνοσκοπέω φαίνω ἀμήχανος εἰμί ὁ στρατός πολεμέω · θνῄσκω γάρ ὁ ἡγεμών ἢ ὁ κελεύω πολεμέω ἢ ὁ κελεύω ἢ κατά ὅς ὁ κέλευσμα γίγνομαι .