joannes-zonaras.epitome-historiarum-lib-1-12 7.18
Οἱ μέντοι Ῥωμαῖοι οἰκεῖον ἐσχήκασι πόλεμον , ὃς ἐκ δούλων συνέστη καὶ φυγάδων τινῶν , οἳ νυκτὸς ἐπελθόντες ἐξαπιναίως τοῦ Καπιτωλίου ἐκράτησαν . ὁ δ’ ὅμιλος καὶ τότε οὐ πρότερον ἐν τοῖς ὅπλοις ἐγέ - νετο πρίν τι πλέον σχεῖν τόν εὐπατριδῶν . ἐπελθόντες δέ γε τοῖς στασιάσασιν ἐκράτησαν μὲν αὐτῶν , πολλοὺς δὲ τόν σφετέρων ἀπέβαλον . Διὰ ταῦτα τοίνυν οἱ Ῥωμαῖοι καὶ διά τινα ση - μεῖα εὐλαβηθέντες τῶν τε πρὸς ἀλλήλους ἀπηλλάγησαν ἐγκλημάτων καὶ τὴν πολιτείαν ἰσωτέραν ποιή - σασθαι ἐψηφίσαντο . καὶ τρεῖς ἄνδρας εἰς τὴν Ἑλλάδα διὰ τοὺς νόμους καὶ τὰ παρ’ ἐκείνοις ἔθη πεπόμφασι . καὶ κομισθέντων αὐτῶν τάς τε ἄλλας ἀρχὰς καὶ τὰς τῶν δημάρχων κατέλυσαν , καὶ ἄνδρας ὀκτὼ ἐκ τῶν πρώτων ἀνθείλοντο , καὶ Ἄππιον Κλαύδιον Τίτον τε Γενούκιον ἀπέδειξαν κατὰ τὸν ἐνιαυτὸν ἐκεῖνον στρα - τηγοὺς αὐτοκράτορας . καὶ νόμους αὐτοῖς συγγράψαι ἐπέτρεψαν , μηδεμίαν τε δίκην ἐφέσιμον ἀπ’ αὐτῶν γενέσθαι προσεψηφίσαντο · ὃ πρῴην οὐδενὶ τῶν ἀρχόντων πλὴν τῶν δικτατώρων ἐδέδοτο . ἦρξάν τε οὑτοι ἐφ’ ἡμέραν ἕκαστος , ἐναλλὰξ τὸ πρόσχημα τῆς ἡγεμονίας λαμβάνοντες . καὶ νόμους συγγράψαντες εἰς τὴν ἀγορὰν ἐξέθηκαν · οἳ ἐπεὶ πᾶσιν ἤρεσαν , ἐς τὸν δῆμον εἰσήχθησαν , καὶ κυρωθέντες σανίσιν ἐνε - γράφησαν δέκα · ὅσα γὰρ φυλακῆς ἐκρίθησαν ἄξια , ἐν σανιδίοις ἐθησαυρίζοντο . Ἐκεῖνοι μὲν οὖν τὸν ἐνιαυτὸν ἀνύσαντες ἀφῆκαν τὴν ἀρχήν , ἕτεροι δ’ αὖθις αἱρεθέντες δέκα ὥσπερ ἐπὶ καταλύσει τῆς πολιτείας χειροτονηθέντες ἐξώκει - λαν . πάντες γὰρ ἄμα ἀπὸ τῆς ἴσης ἦρχον , καὶ νεα - νίσκους ἐκ τῶν εὐπατριδῶν θρασυτάτους ἐκλεξάμε - νοι πολλὰ δι’ αὐτῶν ἐποίουν καὶ βίαια · ὀψὲ δέ ποτε ἐπ’ ἐξόδῳ τοῦ ἔτους ὀλίγα ἄττα ἐν δύο σανίσι προσέγραψαν , ἔγραψαν , ἐς πάντα δὴ αὐτογνωμονήσαντες . ἀφ’ ὧν οὐχ ὁμόνοια , ἀλλὰ καὶ διαφοραὶ μείζους Ῥωμαίοις γενήσεσθαι ἔμελλον . Αἱ μὲν οὖν λεγόμεναι δώδεκα δέλτοι οὕτως τότε ἐγένοντο οἶ δὲ νομοθέται ἐκεῖνοι οὐ μόνον ταῦτ' ἔπραξαν , ἀλλὰ καὶ τοῦ ἐνιαυτοῦ τῆς ἀρχῆς αὐτοῖς διελθόντος ἔτι τοῖς πράγμασιν ἐνέμειναν , βίᾳ τὴν πόλιν κατέχοντες , καὶ μηδὲ τὴν βουλὴν ἢ τόν δῆμον ἀθροίζοντες , ἵνα μὴ συνελθόντες παύσωσιν αὐτούς . Αἰκουῶν δὲ καὶ Σαβίνων πόλεμον αἰρομένων κατὰ Ρωμαίων , τότε τοὺς ἐπιτηδείους αὐτοῖς παρασκευά - σαντες διεπράξαντο σφίσι τοὺς πολέμους ἐπιτραπῆναι . ἐκ γοῦν τῆς δεκαρχίας αὐτῶν Σερούιος μὲν Ὄππιος καὶ Ἄππιος Κλαύδιος κατὰ χώραν ἔμειναν , οἱ δὲ ὀκτὼ ἐπὶ τοὺς πολεμίους ἐστράτευσαν . Πάντα μέντοι ἀπλῶς καὶ τὰ ἐν τῷ ἄστει καὶ τὰ ἐν τοῖς στρατοπέδοις τετάρακτο , κἀντεῦθεν στάσις αὖθις συνηνέχθη . ἐμβαλόντες γὰρ εἰς τὴν τῶν Σαβίνων γῆν οἷ στρατιάρχαι Λούκιόν τινα Σίκιον , ἄκρον τε τὰ πολέμια καὶ ἐν τοῖς πρώτοις τοῦ ὁμίλου καταριθμούμενον , μεθ’ ἑτέρων ὥς τι χωρίον καταλη - ψόμενον ἔπεμψαν , καὶ διὰ τόν συνεκπεμφθέντων αὐτῷ τὸν ἄνδρα διέφθειραν . λόγου δ’ εἰς τὸ στρατό - πεδον γεγονότος ὡς παρὰ πολεμίων τοῦ ἀνδρὸς σὺν ἄλλοις ἀνῃρημένου , οἱ στρατιῶται ἀνελέσθαι τοὺς νεκροὺς ὁρμήσαντες οὐδὲν σῶμα τῶν ἐναντίων εὑ - ρήκασι , συχνοὺς δὲ τῶν ὁμοφύλων , οὓς ὁ Σίκιος ἐπιθεμένους αὐτῷ ἀπέκτεινεν ἀμυνόμενος . ὡς οὖν κύκλῳ τε αὐτοῦ κειμένους καὶ τετραμμένους πρὸς αὐτὸν εἶδον , ὑπετόπασαν τὸ γενόμενον καὶ μέντοι καὶ ἐθορύβησαν · πρὸς δὲ τοῖς καὶ διά τι τοιοῦτον . Λούκιός τις Οὐεργίνιος ἐκ τοῦ πλήθους ὢν καὶ θυγατέρα ἔχων περικαλλῆ Λουκίῳ Ἰκιλλίῳ τῶν ὁμοίων αὐτῷ ἐκδώσειν ἔμελλε . ταύτης ὁ Κλαύδιος ἐρασθεὶς καὶ μὴ τυχών , παρεσκεύασέ τινας δουλα - γωγῆσαι αὐτήν · καὶ δικαστὴς ἦν ἐκεῖνος . ἐλθὼν οὖν ὁ τῆς κόρης πατὴρ ἐκ τοῦ στρατοπέδου ἐδικαιο - λογεῖτο . ὡς δὲ ὁ Κλαύδιος ταύτης κατεψηφίσατο καὶ τοῖς δουλαγωγοῦσιν αὐτὴν ἡ κόρη παρεδόθη καὶ οὐ - δεὶς ἐπήμυνεν , ὑπερήλγησεν ὁ ταύτης πατήρ , καὶ τὴν θυγατέρα κοπίδι διαχειρισάμενος πρὸς τοὺς στρατιώτας ὡς εἶχεν ἐξώρμησεν . οὓς οὐδὲ πρὶν εὖ διακειμένους οὕτως ἐτάραξεν ὥστε εὐθὺς ἐπὶ τὴν πόλιν πρὸς τὸν Κλαύδιον ἐπειχθῆναι . καὶ οἱ ἕτεροι δὲ οἱ ἐπὶ τοὺς Σαβίνους ἐστρατευμένοι , ἐπεὶ τοῦτ’ ἔμα - θον , τό τε τάφρευμα ἐξέλιπον , καὶ συμμίξαντες τοῖς λοιποῖς ἄνδρας εἴκοσιν ἑαυτῶν προεστήσαντο , καὶ οὐδὲν μικρὸν ἐλογίζοντο πράξαι . καὶ τὸ ἄλλο δὲ πλῆθος τὸ ἐν τῇ πόλει προσεχώρησεν αὐτοῖς καὶ μετ’ αὐτῶν ἐθορύβει . Ἐν τούτοις ὁ μὲν Κλαύδιος φοβηθεὶς ἐκρύβη , Ὄππιος δὲ τήν τε βουλὴν ἥθροισε καὶ πέμψας ἐπύθετο τοῦ πλήθους τί βούλονται . οἱ δὲ τὸν Οὐαλέριον Λούκιον καὶ τόν Ὁράτιον Μάρκον , ἄνδρας ἐκ τῶν βουλευτῶν αὐτοῖς προσκειμένους , πεμφθῆναι σφίσιν ἐζήτουν , ὥς τι δι’ ἐκείνων ἀποκρινούμενοι . ἐπεὶ δὲ οὐκ ἐπέμφθησαν , φοβηθέντων τῶν δέκα ἀρχόντων , ἤδη γὰρ πάντες παρῆσαν , μὴ στρατηγοῖς αὐτοῖς κατ’ αὐτῶν χρήσαιντο , ἔτι μᾶλλον ὠργίζοντο . φόβος οὖν τοῖς βουλευταῖς ἐνέπεσεν ἐντεῦθεν οὐ μέ .. τριος , καὶ διὰ τοῦτο καὶ παρὰ γνώμην τῶν ἀρχόντων τόν τε Οὐαλέριον σφίσι καὶ τὸν Ὁράτιον ἔπεμψαν . κἀκ τούτου συναλλαγῆς γενομένης τοῖς μὲν θορυβή - σασιν ἄδεια τῶν πραχθέντων ἐδόθη καὶ ἡ δεκαρχία κατελύθη , αἱ δὲ ἐπέτειοι ἀρχαὶ αἵ τε λοιπαὶ καὶ αἶ τῶν δημάρχων ἐπὶ τοῖς αὐτοῖς προνομίοις ἐπανῆλθον ἐφ’ οἷσπερ ἦσαν χαἰ πρότερον . ἀποδειχθέντες δὲ ἄρχοντες ἄλλοι τε καὶ Οὐεργίνιος τὸν μὲν Ὄππιον τόν τε Ελαύδιον εἰς δεσμωτήριον ἐνέβαλον , οἳ πρὶν εὐθυνθῆναι ἑαυτοὺς διεχειρίσαντο , τοὺς δὲ λοιποὺς ἐγράψαντο καὶ ἑλόντες ἐξήλασαν .
Lemmas: ὁ μέντοι Ῥωμαῖος οἰκέω ἔχω πόλεμος , ὅς ἐκ δοῦλος συνίστημι καί φυγάς τις , ἕ νύξ ἐπέρχομαι ἐξαπίναιος ὁ Καπιτώλιον κρατέω . ὁ δέ ὅμιλος καί τότε οὖον πρότερος ἐν ὁ ὅπλον ἐγώ - Νέτο πρίν τίς πλέω ἔχω ὁ εὐπατρίδης . ἐπέρχομαι δέ γε ὁ στασιάζω κρατέω μέν αὐτός , πολύς δέ ὁ σφέτερος ἀποβάλλω . Ζεύς οὗτος τοίνυν ὁ Ῥωμαῖος καί διά τις σός - μείης εὐλαβέομαι ὁ τε πρός ἀλλήλων ἀπαλλάσσω ἔγκλημα καί ὁ πολιτεία ἴσος ποιέω - σάω ψηφίζω . καί τρεῖς ἀνήρ εἰς ὁ Ἑλλάς διά ὁ νόμος καί ὁ παρά ἐκεῖνος ἔθος πέμπω . καί κομίζω αὐτός ὁ τε ἄλλος ἀρχή καί ὁ ὁ δήμαρχος καταλύω , καί ἀνήρ ὀκτώ ἐκ ὁ πρῶτος ἀνθαιρέομαι , καί Ἄππιος Κλαύδιος Τίτος τε Γενούκιος ἀποδείκνυμι κατά ὁ ἐνιαυτός ἐκεῖνος στρα - τηγοὺς αὐτοκράτωρ . καί νόμος αὐτός συγγράφω ἐπιτρέπω , μηδείς τε δίκη ἐφέσιμος ἀπό αὐτός γίγνομαι προσψηφίζομαι · ὅς πρώην οὐδείς ὁ ἄρχω πλήν ὁ δικτατώρων δίδωμι . ἄρχω τε οὗτος ἐπί ἡμέρα ἕκαστος , ἐναλλάξ ὁ πρόσχημα ὁ ἡγεμονία λαμβάνω . καί νόμος συγγράφω εἰς ὁ ἀγορά ἐκτίθημι · ἕ ἐπεί πᾶς ἀρέσκω , εἰς ὁ δῆμος εἰσάγω , καί κυρόω σανίς ἐνε - γράφω δέκα · ὅσος γάρ φυλακή κρίνω ἄξιος , ἐν σανίδιον θησαυρίζω . ἐκεῖνος μέν οὖν ὁ ἐνιαυτός ἀνύω ἀφίημι ὁ ἀρχή , ἕτερος δέ αὖθις αἱρέω δέκα ὥσπερ ἐπί καταλύω ὁ πολιτεία χειροτονέω ἐξοικέω - λάω . πᾶς γάρ ἄμη ἀπό ὁ ἴσος ἄρχω , καί νέος - νίσκος ἐκ ὁ εὐπατρίδης θρασύς εκλέγω - νόος πολύς διά αὐτός ποιέω καί βίαιος · ὀψέ δέ ποτός ἐπί ἔξοδος ὁ ἔτος ὀλίγος τις ἐν δύο σανίς προσγράφω , γράφω , εἰς πᾶς δή αὐτογνωμονέω . ἀπό ὅς οὐ Ὁμόνοια , ἀλλά καί διαφορά μείζων Ῥωμαῖος γίγνομαι μέλλω . ὁ μέν οὖν λέγω δώδεκα δέλτος οὕτως τότε γίγνομαι οἶς δέ νομοθέτης ἐκεῖνος οὖον μόνος αὐτός πράσσω , ἀλλά καί ὁ ἐνιαυτός ὁ ἀρχή αὐτός διέρχομαι ἔτι ὁ πρᾶγμα ἐμμένω , βία ὁ πόλις κατέχω , καί μηδέ ὁ βουλή ἢ ὁ δῆμος ἀθροίζω , ἵνα μή συνέρχομαι παύω αὐτός . αικουω δέ καί Σαβῖνος πόλεμος ἀείρω κατά Ῥωμαῖος , τότε ὁ ἐπιτήδειος αὐτός παρασκευή - ἀτιμόω διαπράσσω ὅς ὁ πόλεμος ἐπιτρέπω . ἐκ γοῦν ὁ δεκαρχία αὐτός Σερούιος μέν Ὄππιος καί Ἄππιος Κλαύδιος κατά χώρα μένω , ὁ δέ ὀκτώ ἐπί ὁ πολέμιος στρατεύω . Πάν μέντοι ἀπλόος καί ὁ ἐν ὁ Ἄστυ καί ὁ ἐν ὁ στρατόπεδον ταράσσω , ἐντεῦθεν στάσις αὖθις συμφέρω . ἐμβάλλω γάρ εἰς ὁ ὁ Σαβῖνος γῆ οἷ στρατιάρχης Λούκιος τις σικιων , ἄκρος τε ὁ πολέμιος καί ἐν ὁ πρῶτος ὁ ὅμιλος καταριθμέω , μετά ἕτερος ὅς τίς χωρίον καταλέω - ὁράω πέμπω , καί διά ὁ συνεκπέμπω αὐτός ὁ ἀνήρ διαφθείρω . λόγος δέ εἰς ὁ στρατός - πέδον γίγνομαι ὡς παρά πολέμιος ὁ ἀνήρ σύν ἄλλος ἀναιρέω , ὁ στρατιώτης ἀναιρέω ὁ νεκρός ὁρμάω οὐδείς σῶμα ὁ ἐναντίος ὅς - ῥήγνυμι , συχνός δέ ὁ ὁμόφυλος , ὅς ὁ Σίκιος ἐπιτίθημι αὐτός ἀποκτείνω ἀμύνω . ὡς οὖν κύκλος τε αὐτός κεῖμαι καί τρέπω πρός αὐτός εἶδον , ὑποτοπάζω ὁ γίγνομαι καί μέντοι καί θορυβέω · πρός δέ ὁ καί διά τίς τοιοῦτος . Λούκιος τις Οὐεργίνιος ἐκ ὁ πλῆθος εἰμί καί θυγάτηρ ἔχω περικαλλής Λούκιος Ἰκίλλιος ὁ ὅμοιος αὐτός ἐκδίδωμι μέλλω . οὗτος ὁ Κλαύδιος ἔραμαι καί μή τυγχάνω , παρασκευάζω τις δοῦλος - γωγῆσαι αὐτός · καί δικαστής εἰμί ἐκεῖνος . ἔρχομαι οὖν ὁ ὁ κόρη πατήρ ἐκ ὁ στρατόπεδον δικαιόω - λογίζομαι . ὡς δέ ὁ Κλαύδιος οὗτος καταψηφίζομαι καί ὁ δουλαγωγέω αὐτός ὁ κόρη παραδίδωμι καί οὖον - δήω ἐπαμύνω , ὑπεραλγέω ὁ οὗτος πατήρ , καί ὁ θυγάτηρ κοπίς διαχειρίζω πρός ὁ στρατιώτης ὡς ἔχω ἐξορμάω . ὅς οὐδέ πρίν εὕω διάκειμαι οὕτως ταράσσω ὥστε εὐθύς ἐπί ὁ πόλις πρός ὁ Κλαύδιος ἐπείγω . καί ὁ ἕτερος δέ ὁ ἐπί ὁ Σαβῖνος στρατεύω , ἐπεί οὗτος Έμα - θον , ὁ τε τάφρευμα ἐκλείπω , καί συμμίγνυμι ὁ λοιπός ἀνήρ εἴκοσι ἑαυτοῦ προίστημι , καί οὐδείς μικρός λογίζομαι πράσσω . καί ὁ ἄλλος δέ πλῆθος ὁ ἐν ὁ πόλις προσχωρέω αὐτός καί μετά αὐτός θορυβέω . ἐν οὗτος ὁ μέν Κλαύδιος φοβέω κρύπτω , Ὄππιος δέ ὁ τε βουλή ἀθροίζω καί πέμπω πυνθάνομαι ὁ πλῆθος τίς βούλομαι . ὁ δέ ὁ Οὐαλέριος Λούκιος καί ὁ Ὁράτιος Μᾶρκος , ἀνήρ ἐκ ὁ βουλευτής αὐτός πρόσκειμαι , πέμπω σφεῖς ζητέω , ὅς τίς διά ἐκεῖνος ἀποκρίνω . ἐπεί δέ οὐ πέμπω , φοβέω ὁ δέκα ἄρχω , ἤδη γάρ πᾶς πάρειμι , μή στρατηγός αὐτός κατά αὐτός χράω , ἔτι μᾶλλον ὀργίζω . φόβος οὖν ὁ βουλευτής ἐμπίπτω ἐντεῦθεν οὖον ἐγώ .. τρις , καί διά οὗτος καί παρά γνώμη ὁ ἄρχω ὁ τε Οὐαλέριος ὅς καί ὁ Ὁράτιος πέμπω . ἐκ οὗτος συναλλαγή γίγνομαι ὁ μέν θορυβέω - Σασίν ἄδεια ὁ πράσσω δίδωμι καί ὁ δεκαρχία καταλύω , ὁ δέ ἐπέτειος ἀρχή ὁ τε λοιπός καί ἀεί ὁ δήμαρχος ἐπί ὁ αὐτός προνόμιον ἐπανέρχομαι ἐπί ὅσπερ εἰμί χαῖος πρότερος . ἀποδείκνυμι δέ ἄρχω ἄλλος τε καί Οὐεργίνιος ὁ μέν Ὄππιος ὁ τε ελαυδιος εἰς δεσμωτήριον ἐμβάλλω , ἕ πρίν εὐθύνω ἑαυτοῦ διαχειρίζω , ὁ δέ λοιπός γράφω καί αἱρέω ἐξελαύνω .