joannes-zonaras.epitome-historiarum-lib-1-12 17.6
Ἀντωνίου δὲ τοῦ πατριάρχου τὴν ἱερωσύνην ἀπειπαμένου , ἣν ἐπὶ ἔτη ἥνυσεν ἔξ . καὶ μετὰ μικρὸν τελευτήσαντος τέσσαρσι πρὸς τῷ ἡμίσεί ἐνιαυτοὺς ἀρχιερέως ἡ ἐκκλησία ἐχήρευεν , εἶτα ὁ Χρυσοβέργης Νικόλαος προκεχείριστο . τὰ δὲ Βουλγάρων αὖθις κεκίνητο · ὡς γὰρ ἡ τοῦ Τζιμισκῆ καγήγγελτο τελευτή , τέσσαρσιν ἀδελφοῖς ἀνατιθέασι τὴν σφετέραν ἀρχήν , Δαβέδ , Μωυσῇ , Ἀαρών τε καὶ Σαμουὴλ , οἳ κομητόπωλοι ὠνομάζοντο , ὅτι υἱοὶ γεγόνασιν ἑνὸς τῶν παρ’ αὐτοῖς ἐπισήμων καὶ λε - γομἐνων κομήτων . οἱ γὰρ ἐκ τοῦ βασιλείου γένους σφίσιν ἐπιλελοίπασι , μόνου περιλειφθέντος ἑνὸς τῶν παίδων τοῦ Πέτρου , φημὶ δῆτα τοῦ ῾Ρωμανοῦ , ὃς ἐκτομίας ἦν , τῶν δὲ τεσσάρων συγγόνων τῶν κομητοπώλων ὁ μὲν Δαβὶδ τάχιστα τὴν ζωὴν ἐξεμέτρησεν , ὁ δέ γε Μωυσῆς τὰς Σέρρας πολιορκῶν λίθῳ βάλλεται , καὶ θνήσκει εὐθύς . τὸν δ’ Ἀαρὼν παγγενῆ τοῦ βίου ἐξήγαγεν ὁ ἀδελφὸς Σαμουὴλ , ἢ τὴν ἀρχὴν ἑαυτῷ μόνῳ περιποιούμενον ἢ τὰ ῾Ρωμαίων αἱρούμενον , λέγεται γὰρ καὶ ἀμφότερα , ἑνὸς μόνου τῶν παίδων ἐκείνου περισωθέντος , ὃς Σφεν - δοσθλάβος καὶ Ἰωάννης διωνύμως ἐκέκλητο . καὶ ἡ τῆς Βουλγαρίας ἀρχὴ εἰς μόνον περιέστη τὸν Σαμουήλ , ὃς τῶν ῾Ρωμαϊκῶν στρατευμάτων τοῖς ἐμφυλίοις ἀσχολουμένων ἄδειαν εὑρηκός τὰ τῆς ῾Ρω - μαϊκῆς ἡγεμονίας ἑσπέρια ξύμπαντα περιῄει , οὐ ληιζόμενος μόνον , ἀλλὰ καὶ τὰς χώρας ἄμα καὶ τὰς πόλεις περιποιοῦ μένος ἑαυτῷ . ἐπεὶ δέ , ὡς ἱστόρηται , τὴν τοῦ Σκληροῦ τυραννίδα ὁ βασιλεὺς ἀπεσείσατο , ὤργα πρὸς ἄμυναν τοῦ βαρβάρου , καὶ δι’ ἑαυτοῦ ἔδοξεν αὐτῷ τὴν ἐκστρατείαν ποιήσασθαι . ἔξεισιν οὖν μήτε τῷ μαγίστρῳ Βάρδᾳ τῷ Φωκᾷ , καίτοι δομεστίκῳ ὄντι τῶν σχολῶν τῆς ἀνατολῆς , περὶ τῆς πράξεως κοινωσάμενος μήτε μὴν ἑτέρῳ τῶν ἑῴων στραταρχούντων δυνάμεων . ἤδη δὲ πρὸς τὰ τὰ Βουλγάρων εἰσιὼν τὸν μάγιστρον Λέοντα τὸν Μελισσηνὸν κατόπιν ἐκέλευσεν εἶναι καὶ τὰς δυσχωρίας τηρεῖν · αὐτὸς δ’ εἰσελθὼν τῇ πολιορκίᾳ τῆς Σαρδικῆς , αὕτη δ’ ἐστὶν ἡ Τριαδίτξα , ἐπιχειρεῖν ἡτοιμάξετο . τῶν δυτικῶν δὲ ταγμάτων δομέστικος ὢν ὁ Κοντοστέφανος Στέφανος , καὶ λογισάμενος ὡς εἰ εὐτυχηθείη τὰ τῆς στρατείας τῷ βασιλεῖ , οὐκ ἄν ποτε παύσαιτο δι’ ἑαυτοῦ τοὺς πολέμους διατιθέμενος , καὶ οὔτ’ αὐτὸς οὔθ’ οἶ λοιποὶ στρατιάρχαι ὢ ἔτι αὐτῷ λόγου πολλοῦ νομισθήσονται ἄξιοι , σφῆλαί οἶ διεμελέτησε τὴν ἐπιχείρησιν καὶ τὴν ὁρμὴν ἀνακόψαι . προσελθὼν οὖν φησι τὸν Μελισσηνὸν τυραννίδι ἐπιχειρεῖν καὶ ἀπιέναι σὺν ταχυτῆτι πρὸς τὸ Βυζάντιον τὴν βασιλείαν καθέξοντα , καὶ ἠξίου μὴ μέλλειν , ἀναζευγνύειν δὲ καὶ μὴ ὑπερτίθεσθαι . τοῦτο τὸν βασιλέα ἐτάραξε καὶ ἐπάνοδον ἐσήμανε τῷ λαῷ . ὁ δέ γ’ ἑ Σαμουὴλ ταῖς τῶν ὀρέων ἐμφιλοχωρῶν κορυφαῖς , οὐ γὰρ ἐθάρρει κατὰ συστάδην μαχέσασθαι , καὶ τὴν ἀθρόαν ἀναζυγὴν ἰδών , δειλίαν ἔκρινε τὸ πραττόμενον , καὶ ἔπεισι τοῖς Ῥωμαίοις , καὶ τῷ ἀνελπίστῳ ἅπαντας κατεθρόησε καὶ εἰς φυγὴν ἔτρεψε , καὶ τῆς τ’ ἑ παρεμβολῆς ἐκράτησε καὶ τῆς σκηνῆς τῆς βασιλικῆς καὶ τῶν παρασήμων τῆς βασιλείας . ὁ δὲ βασιλεὺς μόλις εἰς Φιλιππούπολιν διασέσωστο , κἀκεῖ τὸν Μελισσηνὀν εὑρηκὼς κατὰ τοῦ Κοντοστεφάνου ἐξώργιστο καὶ ὕβρεις κατέχεε τοῦ ἀνδρός . ὁ δὲ δυσανασχετῶν ἐτραχύνετο , καὶ ἀναζέσας ὁ βασιλεὺς τῷ θυμῷ ἀνέθορέ τε τοῦ θρόνου καὶ τῆς κόμης τοῦ Κοντοστεφάνου δραξάμενος καὶ τοῦ πώγωνος προσήραξε τὸν ἄνδρα τῇ γῇ . ἐντεῦθεν οἱ τῶν δυνάμεων τῶν Ῥωμαϊκῶν προεξάρχοντες μηνιῶντες τῷ βασιλεῖ , ὁ μὲν Φωκᾶς , ὅτι αὐτῷ αἱ ἐλπίδες ὑπέρρεον καὶ τὸ τῆς παροιμίας ἐπὶ τὰ Μανδραβόλου ἐχώρουν , οἱ δὲ ὅτι ὑπερηφάνως αὐτοῖς προσεφέρετο καἰ οὐκ ἐκοινώνει σφίσι τῶν βουλευμάτων , οἱ δὲ δι’ ἕτερ’ ἄττα , ἐν τῷ Χαρσιανῷ συναθροίζονται , καὶ τῷ Φωκᾲ Βάρδᾳ διάδημα περέθεντο καὶ τῆς βασιλείας ἠξίωσαν . καὶ οἱ μὲν τὰ τῆς ἀποστασίας , ὡς αὐτοῖς ἐδόκει , εὑ διετίθεντο . ὁ δέ γε Σκληρὸς ἐν Βαβυλῶνι φρουρούμενος ἀνελπίστως ἐξάγεται τῆς φρουρᾶς . τῆς γὰρ τῶν Περσῶν ἀρχῆς καταλυθείσης ὑπὸ Σαρακηνῶν , ἀνήρ τις Πέρσης , Ἰναργος ὄνομα , λόγοις παρακινήσας τὸ Περσικὸν πείθει ἀποστατῆσαι τῆς τῶν Σαρακηνῶν δουλείας καὶ ὅπλα ἄρασθαι κατ’ αὐτῶν , αὐτοῦ τοῦ Ἰνάργου στρατηγοῦντος αὐτῶν . πολλάκις μὲν οὖν ὁ Χοσρόης τοῖς Πέρσαις ἀντηγωνίσατο , τοσαυτάκις δ’ ἡττήθη ὁσάκις σφίσι προσέμιξε , καὶ ἀπογνοὺς πρὸς τοὺς ἐμφρούρους καταφεύγει Ῥωμαίους καὶ ἀνίησι μὲν αὐτοὺς τῆς εἱρκτῆς , διαλέγεται δὲ τῷ Σκληρῷ περὶ τοῦ πολέμου καὶ μὴ μνησικακῆσαι τῆς κακώσεως αὐτῷ ἀξιοῖ . ὁ δὲ πρότερον μὲν παρῃτεῖτο τεῖτο τὸν πόλεμον , εἶτ’ ἐγκειμένου τοῦ Βαβυλωνίου κατανεύει μέν , σὺν μόνοις δὲ τοῖς ῾Ρωμαίοις ὑπέσ - χετο τὸν πόλεμον ὑπελθεῖν . καὶ ἠρευνῶντο τοίνυν τὰ δεσμωτήρια , καὶ ὅσοι εὕρηντο ἐν αὐτοῖς Ῥωμαῖοι , ἐξήγοντο καὶ ὡπλίζοντο ἴ’ καὶ ὡσεὶ τρισχίλιοι συνηθροίσθησαν , οὓς παρειληφὼς ἐχώρησε κατὰ τῶν Περσῶν , καὶ συμβαλὼν νικᾷ · ἀναζεῦξαι δὲ πρὸς τὸν Χοσρόην οὐκέτ’ ἔκρινεν οὔτ’ αὐτὸς οὔθ’ οἱ μετ’ αὐτοῦ · ἐδεδοίκεσαν γὰρ μὴ καὶ αὖθις αὐτοὺς καθείρξει ὁ βάρβαρος , καὶ μᾶλλον ὅτι ἐν πείρᾳ γέγονε τῆς αὐτῶν γενναιότητος . εἴχοντο γοῦν τῆς ὢ φυγῆς , καὶ ὁ Χοσρόης πλῆθος εἰς αὐτῶν ἐπιδίωξιν ἔστειλε , καὶ οἱ σταλέντες κατειληφότες τοὺς φεύγοντας , ἐκείνων ὑπάρχοντες πολλαπλάσιοι , μείους τῶν φευγόντων ἀποδρᾶναι δεδύνηντο , τῶν ἄλλων ἐκεῖ πεσόντων καὶ Ῥωμαϊκαῖς δαμέντων χερσίν .
Lemmas: Ἀντώνιος δέ ὁ πατριάρχης ὁ ἱερωσύνη ἀπολέγω , ὅς ἐπί ἔτος ἀνύω ἐκ . καί μετά μικρός τελευτάω τέσσαρες πρός ὁ ἥμισυς ἐνιαυτός ἀρχιερεύς ὁ ἐκκλησία χηρεύω , εἶτα ὁ Χρυσοβέργης Νικόλαος προχειρίζω . ὁ δέ Βουλγάρα αὖθις κινέω · ὡς γάρ ὁ ὁ Τζιμισκής καγήγγελτο τελευτή , τέσσαρες ἀδελφός ἀνατίθημι ὁ σφέτερος ἀρχή , Δαβέδ , Μωυσῆς , Ἀαρών τε καί Σαμουήλ , ἕ κομητοπωλεω ὀνομάζω , ὅτι υἱός γίγνομαι εἷς ὁ παρά αὐτός ἐπίσημος καί λεʹ - γομἐνων κόμης . ὁ γάρ ἐκ ὁ βασίλειος γένος σφεῖς ἐπιλείπω , μόνος περιλείπομαι εἷς ὁ παῖς ὁ Πέτρος , φημί δῆτα ὁ Ῥωμανός , ὅς ἐκτομίας εἰμί , ὁ δέ τέσσαρες σύγγονος ὁ κομητοπωλεω ὁ μέν Δαυίδ ταχύς ὁ ζωή ἐκμετρέω , ὁ δέ γε Μωυσῆς ὁ Σέρρας πολιορκέω λίθος βάλλω , καί θνῄσκω εὐθύς . ὁ δέ Ἀαρών παγγενῆ ὁ βίος ἐξάγω ὁ ἀδελφός Σαμουήλ , ἢ ὁ ἀρχή ἑαυτοῦ μόνος περιποιέω ἢ ὁ Ῥωμαῖος αἱρέω , λέγω γάρ καί ἀμφότερος , εἷς μόνος ὁ παῖς ἐκεῖνος περισῴζω , ὅς σφεῖς - δοσθλάβος καί Ἰωάννης διωνύμως καλέω . καί ὁ ὁ Βουλγαρία ἀρχή εἰς μόνος περιίστημι ὁ Σαμουήλ , ὅς ὁ Ῥωμαϊκός στράτευμα ὁ ἐμφύλιος ἀσχολέω ἄδεια εὑρίσκω ὁ ὁ Ῥω - μαικεω ἡγεμονία ἑσπέριος σύμπας περίειμι , οὖον ληΐζω μόνος , ἀλλά καί ὁ χώρα ἄμη καί ὁ πόλις περιποιέω μένος ἑαυτοῦ . ἐπεί δέ , ὡς ἱστορέω , ὁ ὁ σκληρός τυραννίς ὁ βασιλεύς ἀποσείω , ὀργάω πρός ἄμυνα ὁ βάρβαρος , καί διά ἑαυτοῦ δοκέω αὐτός ὁ ἐκστρατεία ποιέω . ἔξειμι οὖν μήτε ὁ μάγιστρος Βάρδα ὁ Φωκᾶς , καίτοι δομέστικος εἰμί ὁ σχολή ὁ ἀνατολή , περί ὁ πρᾶξις κοινόω μήτε μήv ἕτερος ὁ ἑῷος στραταρχέω δύναμις . ἤδη δέ πρός ὁ ὁ Βουλγάρα εἴσειμι ὁ μάγιστρος Λέων ὁ Μελισσηνός κατόπιν κελεύω εἰμί καί ὁ δυσχωρία τηρέω · αὐτός δέ εἰσέρχομαι ὁ πολιορκία ὁ Σαρδική , οὗτος δέ εἰμί ὁ Τριαδίτξα , ἐπιχειρέω ἑτοιμάζω . ὁ δυτικός δέ τάγμα δομέστικος εἰμί ὁ Κοντοστέφανος Στέφανος , καί λογίζομαι ὡς εἰμί εὐτυχέω ὁ ὁ στρατεία ὁ βασιλεύς , οὐ ἄν ποτός παύω διά ἑαυτοῦ ὁ πόλεμος διατίθημι , καί οὔτε αὐτός οὔτε οἶς λοιπός στρατιάρχης ὦ ἔτι αὐτός λόγος πολύς νομίζω ἄξιος , σφάλλω οἶς διαμελετάω ὁ ἐπιχείρησις καί ὁ ὁρμή ἀνακόπτω . προσέρχομαι οὖν φημί ὁ Μελισσηνός τυραννίς ἐπιχειρέω καί ἀφίημι σύν ταχυτής πρός ὁ Βυζάντιον ὁ βασίλειος κατέχω , καί ἀξιόω μή μέλλω , ἀναζεύγνυμι δέ καί μή ὑπερτίθημι . οὗτος ὁ βασιλεύς ταράσσω καί ἐπάνοδος σημαίνω ὁ λαός . ὁ δέ γε ὅς Σαμουήλ ὁ ὁ ὄρος ἐμφιλοχωρέω κορυφή , οὖον γάρ θαρσέω κατά συστάδην μάχομαι , καί ὁ ἀθρόος ἀναζυγή ὁράω , δειλία κρίνω ὁ πράσσω , καί ἔπειμι ὁ Ῥωμαῖος , καί ὁ ἀνέλπιστος ἅπας καταθρῴσκω καί εἰς φυγή τρέπω , καί ὁ τε ὅς παρεμβολή κρατέω καί ὁ σκηνή ὁ βασιλικός καί ὁ παράσημον ὁ βασίλεια . ὁ δέ βασιλεύς μόλις εἰς Φιλιππούπολις διασῴζω , ἐκεῖ ὁ Μελισσηνός εὑρίσκω κατά ὁ Κοντοστέφανος ἐξοργίζω καί ὕβρις καταχέω ὁ ἀνήρ . ὁ δέ δυσανασχετέω τραχύνω , καί ἀναζέω ὁ βασιλεύς ὁ θυμός ἀναθρῴσκω τε ὁ θρόνος καί ὁ κόμης ὁ Κοντοστέφανος δράσσομαι καί ὁ πώγων προσαράσσω ὁ ἀνήρ ὁ γῆ . ἐντεῦθεν ὁ ὁ δύναμις ὁ Ῥωμαϊκός προεξάρχων μηνιάω ὁ βασιλεύς , ὁ μέν Φωκᾶς , ὅτι αὐτός ὁ ἐλπίς ὑπερρέω καί ὁ ὁ παροιμία ἐπί ὁ Μανδράβολος χωρέω , ὁ δέ ὅτι ὑπερήφανος αὐτός προσφέρω καίω οὐ κοινωνέω ὅς ὁ βούλευμα , ὁ δέ διά ἕτερος τις , ἐν ὁ Χάρσιος συναθροίζω , καί ὁ Φωκᾶς Βάρδα διάδημα περιτίθημι καί ὁ βασίλεια ἀξιόω . καί ὁ μέν ὁ ὁ ἀποστασία , ὡς αὐτός δοκέω , ὅς διατίθημι . ὁ δέ γε σκληρός ἐν Βαβυλών φρουρέω ἀνέλπιστος ἐξάγω ὁ φρουρά . ὁ γάρ ὁ Πέρσης ἀρχή καταλύω ὑπό Σαρακηνός , ἀνήρ τις Πέρσης , Ἰναργος ὄνομα , λόγος παρακινέω ὁ Περσικός πείθω ἀποστατέω ὁ ὁ Σαρακηνός δουλεία καί ὅπλον ἀείρω κατά αὐτός , αὐτός ὁ Ἰνάργου στρατηγός αὐτός . πολλάκις μέν οὖν ὁ Χοσρόης ὁ Πέρσης ἀνταγωνίζομαι , τοσαυτάκις δέ ἡσσάομαι ὁσάκις ὅς προσμείγνυμι , καί ἀπογιγνώσκω πρός ὁ ἔμφρουρος καταφεύγω Ῥωμαῖος καί ἀνίημι μέν αὐτός ὁ εἱρκτή , διαλέγω δέ ὁ σκληρός περί ὁ πόλεμος καί μή μνησικακέω ὁ κάκωσις αὐτός ἀξιόω . ὁ δέ πρότερος μέν παραιτέομαι τίνω ὁ πόλεμος , εἶτα ἔγκειμαι ὁ Βαβυλώνιος κατανεύω μέν , σύν μόνος δέ ὁ Ῥωμαῖος ΥΠΕΣ - χετ ὁ πόλεμος ὑπέρχομαι . καί ἐρευνάω τοίνυν ὁ δεσμωτήριον , καί ὅσος εὑρίσκω ἐν αὐτός Ῥωμαῖος , ἐξάγω καί ὁπλίζω εἷς καί ὡσεί τρισχίλιοι συναθροίζω , ὅς παραλαμβάνω χωρέω κατά ὁ Πέρσης , καί συμβάλλω νικάω · ἀναζεύγνυμι δέ πρός ὁ Χοσρόης οὐκέτι κρίνω οὔτε αὐτός οὔτε ὁ μετά αὐτός · δείδω γάρ μή καί αὖθις αὐτός κάθειρξις ὁ βάρβαρος , καί μᾶλλον ὅτι ἐν πείρω γίγνομαι ὁ αὐτός γενναιότης . ἔχω γοῦν ὁ ὦ φυγή , καί ὁ Χοσρόης πλῆθος εἰς αὐτός ἐπιδίωξις στέλλω , καί ὁ στέλλω καταλαμβάνω ὁ φεύγω , ἐκεῖνος ὑπάρχω πολλαπλάσιος , μείων ὁ φεύγω ἀποδιδράσκω δύναμαι , ὁ ἄλλος ἐκεῖ πίπτω καί Ῥωμαϊκός δαμάζω χείρ .