joannes-zonaras.epitome-historiarum-lib-1-12 14.4
Ἐν τοῖς χρόνοις τούτου τοῦ βασιλέως Ἀλαμούνδαρος δαρὸς ὁ τῶν Ἀγαρηνῶν φύλαρχος κατηχηθεὶς παρὰ ὀρθοδόξων ἐπίστευσέ τε καὶ ἐβαπτίσατο . πρὸς ὃν ὁ Σευῆρος ἐπισκόπους ἔστειλε δύο , σπεύδων εἰς τὴν ἰδίαν αἵρεσιν ἑλκύσαι αὐτόν . τῶν γοῦν ἐπισκόπων διδασκόντων αὐτὸν εἰς μίαν φύσιν τὰς δύο τοῦ Χριστοῦ συγχυθῆναι φύσεις , κἀντεῦθεν συναγομένου τοῦ συμπαθεῖν τῇ σαρκὶ τοῦ κυρίου καὶ τὴν θεότητα , ἐκεῖνος ἐλέγξαι θέλων αὐτοὺς ἄτοπα λέγον - τας καὶ διδάσκοντας ἄπιστα , παρεσκεύασέ τινα τῶν οἰκείων παρόντων τῶν ἀνιέρων ἐπισκόπων ἐκείνων πρὸς οὖς τι αὐτῷ ἀπαγγεῖλαι . τοῦ δὲ ποιήσαντος τὸ ἐπιταχθὲν ὁ Ἀλαμούνδαρος ἐσκυθρώπασε καὶ λυπεῖσθαι ὑπεκρίθη . ἐρομένων δὲ τῶν ἐπισκόπων ὅτου χάριν συγκέχυται καὶ τί ἂν εἴη τὸ ἀγγελθέν , ἐκεῖνος ἔφη ἀγγελθῆναι αὐτῷ τὸν ἀρχάγγελον θανεῖν Μιχαὴλ . τῶν δὲ ψευδῆ τὴν ἀγγελίαν διατεινομένων τυγχάνειν , ἀδύνατον γὰρ εἶναι θανεῖν τὸν ἀρχάγγελον , ὑπολαβὼν ὁ φύλαρχος εἶπεν “ εἰ οὖν ἄγγελος οὐ θνήσκει , πῶς καθ’ ὑμᾶς ἡ θεότης ἔπαθέ τε καὶ ἔθανε τῇ σαρκὶ συγκραθεῖσα καὶ εἰς μίαν φύσιν ἀποτελεσθεῖσα ; ” τούτοις οἶ ἐπίσκοποι ἐκεῖνον μὲν ἐθαύμασαν τῆς συνέσεως · αὐτοὶ δ’ ἀπογνόντες ὡς οὐκ ἄν ποτε μετενεγκεῖν αὐτὸν δυνηθεῖεν εἰς τὶν δόξαν αὐτῶν , ὑπεχώρησαν . τῶν δὲ Βουλγάρων αὖθις τὸ Ἰλλυρικὸν καταδραμόντων ἀντετάξαντο τούτοις τινὲς τῶν Ῥωμαίων ταξιάρχων μετὰ τῶν ὑπ’ αὐτοὺς ταγμάτων . ἐκείνων δὲ ἐπῳδαῖς χρησαμένων καὶ γοητείαις , ἡττήθησαν αἰσχρῶς οἱ Ῥωμαῖοι , καὶ πλὴν ὀλίγων ἅπαντες διεφθάρησαν . ὧν τὴν φθορὰν κομήτης ἀστὴρ προεμήνυσε καὶ κόρακες πορευομένων αὐτῶν ὑπεριπτάμενοί τε καὶ προηγούμενοι καὶ οἱ σαλπιγκταὶ ἀντὶ ἐνυαλίου ἠχῆς περιπαθές τι καὶ θρηνῶδες ἠχήσαντες . τοῦ δ’ ἄνωθεν ῥηθέντος Τιμοθέου πολλὰ τοῖς ὀρθοδόξοις ἐνδειξαμένου κακὰ καὶ τελευτήσαντος Ἰωάννης ὁ Καππαδόκης τῆς ἐκκλησίας ἐνεχειρίσθη τὴν προστασίαν , ἔτη δύο ταύτης προστάς . τέθνηκε δὲ καὶ ἡ βασιλὶς Ἀριάδνη . λέγεται δὲ ἐν τοῖς χρόνοις τῆς βασιλείας Ἀναστασίου ἄγαλμα τῆς Τύχης τῆς πόλεως ἐν εἴδει γυναικὸς ἐκ χαλκοῦ πεποιημένον , θάτερον τῶν ποδῶν ἐντὸς νηὸς ἐχούσης πρὸ αὐτῆς ἑστώσης καὶ ὁμοίας ὕλης ἐξειργασμένης , ἵστασθαί που τῆς πόλεως . τούτου δῆτα τοῦ τῆς νηὸς εἰκονίσματος ἢ τῷ χρόνῳ μογήσαντος ἢ ἐξ ἐπιβουλῆς μέρη τινὰ θραυσθέντα ἀφῄρηντο . οὐκέτι γοῦν φορτηγοὶ νῆες προσώρμουν εἰς τὸ Βυζάντιον , ἀλλὰ πλησίον ἰοῦσαι βίαις πνευμάτων ἀνείργοντο , καὶ εἰ μὴ νῆες μακραὶ καὶ πολλοῖς ἐρέταις κινούμεναι τοὺς φόρτους ἐκείνων εἰς τὴν πόλιν ἐκόμιζον , τάχ᾿ ἂν λιμῷ οἱ ἐν αὐτῇ κατηνάλωντο . τοῦτο ἐπὶ καιρὸν κρατῆσαν τοῖς τῶν κοινῶν φροντισταῖς διὰ φροντίδος ἐγένετο . ὑπετοπάσθη τοίνυν παρά του τὸ αἴτιον , καὶ προσήγγελτο τοῖς οἷς ἡ τῶν τῆς πόλεως ἀνεῖτο φροντίς · καὶ τὰ θραύσματα τῆς νηὸς ἐκείνης ζητηθέντα εὑρέθησαν , καὶ ταύτῃ ἀποκατέστησάν τε καὶ συνηρμόσθησαν , καὶ ὁ πλοῦς ἦν τοῖς πλοίοις ἀκώλυτος καὶ μεστὴ τούτων εἰσπλεόντων ἡ θάλασσα . ἵνα δὲ γνοῖεν εἰ τοῦτο τοῦ τῶν πλοίων εἴσπλου κώλυμα ἦν , ἀφῄρηντο αὖθις τὰ μέρη τῆς νηὸς ἐκείνης · καὶ ὅσαι τῶν νεῶν ἔτι ἦσαν εἰσπλέουσαι , πνεύματος αὖθις βίᾳ γεγόνασιν ὀπισθόρμητοι . ἐντεῦθεν ἐβεβαιώθησαν ἐκ τοῦ θραυσθῆναι τὴν χαλκῆν νῆα ἐκείνην τὴν κωλύμην γίνεσθαι τοῦ εἰς τὴν πόλιν εἴσπλου τῶν πλοίων τῶν φορτηγῶν , καὶ τὴν ναῦν ἐκείνην ἐπιμελείας ἀξιώσαντες ἀνεκαίνισαν . πρὸ μικροῦ δὲ τῆς τελευτῆς αὐτοῦ Ἀναστάσιος , ἐπιβουλῆς αὐτῷ μηνυθείσης , συνέσχε πολλούς , σὺν οἷς καὶ Ἰουστῖνον καὶ Ἰουστινιανόν , καὶ ἦν γνώμης ἀπολἐσαι αὐτούς · ἐκωλύθη δὲ κατ᾿ ὄναρ φοβεροῦ τινος ἀνδρὸς δόξαντος παραστῆναι αὐτῷ καὶ εἰπεῖν “ Ἰουστίνῳ καὶ Ἰουστινιανῷ μηδὲν ἐργάσῃ κακόν · μέλλει γὰρ ἕκαστος αὐτῶν ὑπουργῆσαι τῷ θεῷ ἐν καιροῖς ἰδίοις ” . ὅθεν ἀφῆκεν αὐτοῖς τὸ τῆς καθοσιώσεως ἔγκλημα . καὶ αὖθις δὲ ὄναρ ἰδεῖν λέγεται ὁ βασιλεὺς Ἀναστάσιος ἄνδρα τινὰ φοβερὸν τόμον κατέχοντα καὶ λέγοντα πρὸς αὐτόν “ ἰδοὺ διὰ τὴν κακοπιστίαν σου ἀπαλείφω τῆς ζωῆς σου ἔτη τεσσα - ρεσκαίδεκα . ” ἔχων δὲ κεχρησμοδοτημένον ὁ Ἀναστιάσιος ὅτι ἐκ κεραυνοῦ θανεῖται , τὸ λεγόμενον Θολωτὸν ἐδομήσατο , καὶ ἐν αὐτῷ διῆγεν , ἀλλ᾿ οὐδέν τι τούτου ἀπώνατο . βροντῶν γάρ ποτε καταρρηγνυμένων φρικωδεστάτων καὶ ἀστραπῶν ἐκτριβομένων ἐκεῖθεν πολλῶν , ἐκεῖνος δειμαίνων εἰς δίαιταν ἐκ διαίτης μετέβαινε καὶ ἐκ θαλάμου εἰς θάλαμον ὑπεδύετο . καὶ οὕτως έν ἑνὶ τῶν βασιλικῶν κοιτώνων εὑρέθη κείμενος τεθνεώς , ζήσας μὲν ἔτη ὀγδοήκοντα καὶ ὀκτώ , βασιλεύσας δ᾿ ἐξ αὐτῶν εἴκοσι καὶ ἑπτὰ ἐπὶ μησὶ τρισίν . ἐν τοῖς χρόνοις τούτοις γέγονε σεισμὸς φοβερώτατος , καὶ ἐν μὲν τῷ Βυζαντίῳ ἐν διαφόροις τόποις συμπτώματα συμβεβήκασιν · ἡ μεγάλη δὲ Ἀντιόχεια σχεδὸν ἅπασα κατεπτώθη , καὶ οἱ ταύτης οἰκήτορες τοῖς συμπτώμασι κατεχώσθησαν . οὗτος ὁ Ἀναστάσιος ἔκτισε τὸ Μακρὸν τεῖχος οὕτω λεγόμενον καὶ ἀπὸ τῆς μεγάλης θαλάσσης διῆκον ἄχρι τῆς Σηλυβρίας διὰ τὰς ἐφόδους τῶν τε Μυσῶν ἤγουν Βουλγάρων καὶ τῶν Σκυθῶν . ἔστησε δὲ καὶ στήλην οἰκείαν ἐν τῷ τοῦ Ταύρου κίονι ἐκ χαλκοῦ , τῆς πρῴην ἐν αὐτῷ ἱσταμένης πεσούσης , ἣ τοῦ μεγάλου Θεοδοσίου ἐτύγχανε . καὶ ὁ μὲν ὧδε βασιλεύσας ὧδε κατέλυσε τὴν ζωήν .
Lemmas: ἐν ὁ χρόνος οὗτος ὁ βασιλεύς Ἀλαμούνδαρος δηρός ὁ ὁ Ἀγαρηνός φύλαρχος κατηχέω παρά ὀρθόδοξος πιστεύω τε καί βαπτίζω . πρός ὅς ὁ Σευῆρος ἐπίσκοπος στέλλω δύο , σπεύδω εἰς ὁ ἴδιος αἵρεσις ἕλκω αὐτός . ὁ γοῦν ἐπίσκοπος διδάσκω αὐτός εἰς εἷς φύσις ὁ δύο ὁ Χριστός συγχέω φύσις , ἐντεῦθεν συνάγω ὁ συμπαθέω ὁ σάρξ ὁ κύριος καί ὁ θεότης , ἐκεῖνος ἐλέγχω ἐθέλω αὐτός ἄτοπος λέγω - ὅς καί διδάσκω ἄπιστος , παρασκευάζω τις ὁ οἰκέω πάρειμι ὁ ἀνίερος ἐπίσκοπος ἐκεῖνος πρός οὖς τίς αὐτός ἀπαγγέλλω . ὁ δέ ποιέω ὁ ἐπιτάσσω ὁ Ἀλαμούνδαρος σκυθρωπάζω καί λυπέω ὑποκρίνομαι . ἔρομαι δέ ὁ ἐπίσκοπος ὅστις χάρις συγχέω καί τίς εἄν εἰμί ὁ ἀγγέλλω , ἐκεῖνος φημί ἀγγέλλω αὐτός ὁ ἀρχάγγελος θνῄσκω Μιχαήλ . ὁ δέ ψευδής ὁ ἀγγελία διατείνω τυγχάνω , ἀδύνατος γάρ εἰμί θνῄσκω ὁ ἀρχάγγελος , ὑπολαμβάνω ὁ φύλαρχος εἶπον “ εἰμί οὖν ἄγγελος οὖον θνῄσκω , πῶς κατά σύ ὁ θεότης πάσχω τε καί θνῄσκω ὁ σάρξ συγκεράννυμι καί εἰς εἷς φύσις ἀποτελέω ; ” οὗτος οἶς ἐπίσκοπος ἐκεῖνος μέν θαυμάζω ὁ σύνεσις · αὐτός δέ ἀπογιγνώσκω ὡς οὐ ἄν ποτός μεταφέρω αὐτός δύναμαι εἰς σύ δόξα αὐτός , ὑποχωρέω . ὁ δέ Βουλγάρα αὖθις ὁ Ἰλλυρικός κατατρέχω ἀντιτάσσω οὗτος τις ὁ Ῥωμαῖος ταξίαρχος μετά ὁ ὑπό αὐτός τάγμα . ἐκεῖνος δέ ἐπῳδή χράω καί γοητεία , ἡσσάομαι αἰσχρῶς ὁ Ῥωμαῖος , καί πλήν ὀλίγος ἅπας διαφθείρω . ὅς ὁ φθορά κομήτης ἀστήρ προμηνύω καί κόραξ πορεύω αὐτός ὑπεριπτάμενοί τε καί προηγούμενος καί ὁ σαλπιγκτής ἀντί Ἐνυάλιος ἠχή περιπαθής τίς καί θρηνώδης ἠχέω . ὁ δέ ἄνωθεν εἴρω Τιμόθεος πολύς ὁ ὀρθόδοξος ἐνδείκνυμι κακός καί τελευτάω Ἰωάννης ὁ Καππαδόκης ὁ ἐκκλησία ἐγχειρίζω ὁ προστασία , ἔτος δύο οὗτος προστάς . θνῄσκω δέ καί ὁ βασιλίς Ἀριάδνη . λέγω δέ ἐν ὁ χρόνος ὁ βασίλεια Ἀναστάσιος ἄγαλμα ὁ Τύχη ὁ πόλις ἐν εἶδος γυνή ἐκ χαλκός ποιέω , ἕτερος ὁ πούς ἐντός ναός ἔχω πρό αὐτός ἵστημι καί ὅμοιος ὕλη ἐξεργάζομαι , ἵστημι ποῦ ὁ πόλις . οὗτος δῆτα ὁ ὁ ναός εἰκόνισμα ἢ ὁ χρόνος μογέω ἢ ἐκ ἐπιβουλή μέρος τις θραύω ἀφαιρέω . οὐκέτι γοῦν φορτηγός ναῦς προσορμάω εἰς ὁ Βυζάντιον , ἀλλά πλησίος εἶμι βία πνεῦμα ἀνείργω , καί εἰμί μή ναῦς μακρός καί πολύς ἐρέτης κινέω ὁ φόρτος ἐκεῖνος εἰς ὁ πόλις κομίζω , τάχα εἄν λιμός ὁ ἐν αὐτός καταναλίσκω . οὗτος ἐπί καιρός κρατέω ὁ ὁ κοινός φροντιστής διά φροντίς γίγνομαι . ὑποτοπέω τοίνυν παρά ὁ ὁ αἴτιος , καί προσαγγέλλω ὁ ὅς ὁ ὁ ὁ πόλις ἀνίημι φροντίς · καί ὁ θραῦσμα ὁ ναός ἐκεῖνος ζητέω εὑρίσκω , καί οὗτος ἀποκαθίστημι τε καί συναρμόζω , καί ὁ πλόος εἰμί ὁ πλοῖον ἀκώλυτος καί μεστός οὗτος εἰσπλέω ὁ θάλασσα . ἵνα δέ γιγνώσκω εἰμί οὗτος ὁ ὁ πλοῖον εἰσπλοος κώλυμα εἰμί , ἀφαιρέω αὖθις ὁ μέρος ὁ ναός ἐκεῖνος · καί ὅσος ὁ νέος ἔτι εἰμί εἰσπλέω , πνεῦμα αὖθις βία γίγνομαι ὀπισθόρμητος . ἐντεῦθεν βεβαιόω ἐκ ὁ θραύω ὁ χάλκεος ναῦς ἐκεῖνος ὁ κώλυμα γίγνομαι ὁ εἰς ὁ πόλις εἰσπλοος ὁ πλοῖον ὁ φορτηγός , καί ὁ ναῦς ἐκεῖνος ἐπιμέλεια ἀξιόω ἀνακαινίζω . πρό μικρός δέ ὁ τελευτή αὐτός Ἀναστάσιος , ἐπιβουλή αὐτός μηνύω , συνέχω πολύς , σύν ὅς καί Ἰουστῖνος καί Ἰουστινιανός , καί εἰμί γνώμη ἀπόλλυμι αὐτός · κωλύω δέ κατά ὄναρ φοβερός τις ἀνήρ δόξα παρίστημι αὐτός καί εἶπον “ Ἰουστῖνος καί Ἰουστινιανός μηδείς ἐργάζομαι κακός · μέλλω γάρ ἕκαστος αὐτός ὑπουργέω ὁ θεός ἐν καιρός ἴδιος ” . ὅθεν ἀφίημι αὐτός ὁ ὁ καθοσίωσις ἔγκλημα . καί αὖθις δέ ὄναρ ὁράω λέγω ὁ βασιλεύς Ἀναστάσιος ἀνήρ τις φοβερός τόμος κατέχω καί λέγω πρός αὐτός “ ἰδού διά ὁ κακοπιστία σύ ἀπαλείφω ὁ ζωή σύ ἔτος Τέσσα - ρεσκαίδεκα . ” ἔχω δέ χρησμοδοτέω ὁ αναστιασις ὅτι ἐκ κεραυνός θνῄσκω , ὁ λέγω θολόω δομέω , καί ἐν αὐτός διάγω , ἀλλά οὐδείς τίς οὗτος ἀπονίναμαι . βροντή γάρ ποτός καταρρήγνυμι φρικώδης καί ἀστραπή ἐκτρίβω ἐκεῖθεν πολύς , ἐκεῖνος δειμαίνω εἰς δίαιτα ἐκ δίαιτα μεταβαίνω καί ἐκ θάλαμος εἰς θάλαμος ὑποδύω . καί οὕτως ἐν εἷς ὁ βασιλικός κοιτών εὑρίσκω κεῖμαι θνῄσκω , ζῶ μέν ἔτος ὀγδοήκοντα καί ὀκτώ , βασιλεύω δέ ἐκ αὐτός εἴκοσι καί ἑπτά ἐπί μείς τρεῖς . ἐν ὁ χρόνος οὗτος γίγνομαι σεισμός φοβερός , καί ἐν μέν ὁ Βυζάντιον ἐν διάφορος τόπος σύμπτωμα συμβαίνω · ὁ μέγας δέ Ἀντιόχεια σχεδόν ἅπας καταπέτομαι , καί ὁ οὗτος οἰκήτωρ ὁ σύμπτωμα καταχώζω . οὗτος ὁ Ἀναστάσιος κτίζω ὁ μακρόν τεῖχος οὗτος λέγω καί ἀπό ὁ μέγας θάλασσα διήκω ἄχρι ὁ Σηλυβρία διά ὁ ἔφοδος ὁ τε Μυσός ἤγουν Βουλγάρα καί ὁ Σκύθης . ἵστημι δέ καί στήλη οἰκεῖος ἐν ὁ ὁ Ταῦρος κίων ἐκ χαλκός , ὁ πρώην ἐν αὐτός ἵστημι πίπτω , ὅς ὁ μέγας Θεοδόσιος τυγχάνω . καί ὁ μέν ὧδε βασιλεύω ὧδε καταλύω ὁ ζωή .