joannes-zonaras.epitome-historiarum-lib-1-12 11.15
καὶ ἡμέρας τρεῖς καὶ εἴκοσιν , ἄρξαντι δὲ μῆνας ἐννέα καὶ ἡμέρας τρισκαίδεκα , τοῦτο τέλος ἐγένετο · ὁ δὲ Ὄθων μετέγνω μὲν ἐπὶ τοῖς πεπραγμένοις , τῶν D ἰερ(??)ν αὐτῷ θύοντι πονηρῶν ὀφθέντων καὶ ἄλλων σημείων αὐτῷ γενομένων , ἀλλ’ οὐκ εἶχεν εἰς τὴν ἀρχὴν εἰσελθὼν ἀναδῦναι . καὶ ἐνέμεινεν αὐτῇ καὶ δίκην δέδωκεν . Ἐν τούτοις δέ τις πλασάμενος Νέρων εἶναι ἐκ τῆς πρὸς τὸν Νέρωνα οὔσης ἐμφερείας αὐτῷ τὴν Ἑλλάδα ὀλίγου πᾶσαν ἐτάραξε , καὶ χεῖρα κακούργων ἀνδρῶν ἀθροίσας πρὸς τὰ ἐν τῇ Συρίᾳ στρατόπεδα ὥρμησεν . ἐν Κύδνῳ δὲ περαιούμενον αὐτὸν ὁ Καλπούρνιος συνέλαβε καὶ ἀπέκτεινεν . Ὁ δὲ Ὄθων λάθρᾳ πολλοὺς πρὸς τὸν Οὐιτέλλιον ἐπὶ καταλλαγῇ ἔπεμψεν . ὡς δ’ οὐκ ἐπείθετο , πρεσβευτὰς ἀπέστειλε φανερῶς . οὔτε δὲ ἀπεκρίνατό τι αὐτοῖς Οὐιτέλλιος οὔτε ἀντέπεμψεν αὐτούς . εἶτα ἔπεμψεν Ὄθων ἰσχὺν κατὰ γῆν τ’ ἑ καὶ θάλασσαν , ἡττήθη δὲ διὰ πολυαρχίαν , οὐ δι’ ἀσθένειαν . κἀκ τῆς Ῥώμης δὲ ἐξωρμήθη καὶ τοὺς πρώτους ἐξήγαγε . μέρος δέ τι τῆς δυνάμεως τῷ Πρόκλῳ δούς , αὐτὸς ἀνεχώρησε , λέγων μὴ φέρειν μάχην ἀνδρῶν ὁμοφύλων ἰδεῖν . ὅθεν μαλακίαν αὐτοῦ καταγνόντες οἶ στρατιῶται καὶ οἱ στρατάρχαι οὐδὲν τῶν δεόντων ἔπραξαν , ἀλλ’ ἡττήθησαν καὶ τοῖς τοῦ Οὐιτελλίου ἐπεκηρυκεύσαντο καὶ ἀνεμίχθησαν σφίσι . τῷ δὲ Ὄθωνι ἤγγειλε ταῦτα ἱππεύς , καὶ ἀπιστούμενος “ εἴθε ” ἔφη “ ταῦτα ψευδῆ , Καῖσαρ , ἦν ” · καὶ εἰπὼν ἑαυτὸν διεχρήσατο . πιστευσάντων δ’ ἐκ τούτου πάντων καὶ ἑτοίμως ἐχόντων ἀναμαχέσασθαι , οἵ τε γὰρ δορυφόροι συχνοὶ ἦσαν , καὶ ἕτεροι οὐκ ὀλίγοι παρῆσαν , καὶ ἱκετευόντων αὐτὸν μήθ’ ἑαυτὸν μήτε σφὰς προδοῦναι , “ πάντες γάρ’ ἔλεγον “ ὑπὲρ σοῦ ἡδέως ἀποθανούμεθα ” , ὁ Ὄθων “ πολὺ δικαιότερόν ἐστιν ” εἶπεν “ ἕνα ὑπὲρ πάντων ἢ πολλοὺς ὑπὲρ ἑνὸς ἀπολέσθαι ” , καὶ μὴ βούλεσθαι δι’ ἴνα ἄνδρα τὸν δῆμον τῶν Ῥωμαίων στασιάζειν καὶ τοσοῦτον ὄχλον ἀνθρώπων φθείρεσθαι . ταῦτ’ εἰπὼν εἰς τὸ δωμάτιον ἀνεχώρησε , καί τινα τοῖς τε οἰκείοις καὶ τῷ Οὐιτελλίῳ ὑπὲρ αὐτῶν ἐπιστείλας , τά τε γράμματα ὅσα τινὲς αὐτῷ κατ’ ἐκείνου ἐγεγράφεσαν ἔκαυσεν , ὥστε μηδένα ἐξ αὐτόν φωραθέντα κινδυνεῦσαι , καὶ καλῶν ἔνα ἕκαστον τῶν παρόντων ἠσπάζετο αὐτοὺς καὶ ἐδίδου σφίσι χρήματα . κἀν τούτῳ ταραχῆς γενομένης στρατιωτῶν ἐξῆλθε , καὶ καταστήσας αὐτοὺς οὐ πρότερον ἀνεχώρησε πρὶν ἐς τὸ ἀσφαλὲς ἄλλους ἀλλαχοῦ πέμψαι . καὶ οὕτως ἐπεὶ μηδὲν ἔτι ταραχῶδες ἐγίνετο , ἑαυτὸν διεχρήσατο . καὶ οἶ στρατιῶται τὸ σῶμα αὐτοῦ ἔθαψαν , καί τινες αὐτῷ ἐπ’ ἔσφαξαν ἑαυτούς . Τοῦτο τὸ τέλος τῷ Ὄθωνι γέγονε , ζήσαντι μὲν ἑπτὰ καὶ τριάκοντα ἔτη , ἄρξαντι δὲ ἡμέρας ἐνενήκοντα · ὅθεν καὶ τὴν ἀσέβειαν καὶ τὴν πονηρίαν τοῦ βίου συνεσκίασε · κάκιστα γὰρ ἀνθρώπων ζήσας κάλλιστα ἀπέθανεν . οἶ δὲ στρατιῶται εὐθὺς μὲν ἐταράχθησαν , καὶ ὑπ’ ἀλλήλων πολλοὶ ἀνῃρέθησαν · ἔπειτα ὡμονόησαν καὶ προσκεχωρήκεσαν τοῖς κεκρατηκόσιν .
Lemmas: καί ἡμέρα τρεῖς καί εἴκοσι , ἄρχω δέ μείς ἐννέα καί ἡμέρα τρεισκαίδεκα , οὗτος τέλος γίγνομαι · ὁ δέ Ὄθων μεταγιγνώσκω μέν ἐπί ὁ πράσσω , ὁ D Ἵερος αὐτός θύω πονηρός ὁράω καί ἄλλος σημεῖον αὐτός γίγνομαι , ἀλλά οὐ ἔχω εἰς ὁ ἀρχή εἰσέρχομαι ἀναδύνω . καί ἐμμένω αὐτός καί δίκη δίδωμι . ἐν οὗτος δέ τις πλάσσω Νέρων εἰμί ἐκ ὁ πρός ὁ Νέρων εἰμί ἐμφέρεια αὐτός ὁ Ἑλλάς ὀλίγος πᾶς ταράσσω , καί χείρ κακοῦργος ἀνήρ ἀθροίζω πρός ὁ ἐν ὁ Συρία στρατόπεδον ὁρμάω . ἐν Κύδνος δέ περαιόω αὐτός ὁ Καλπούρνιος συλλαμβάνω καί ἀποκτείνω . ὁ δέ Ὄθων λάθρῃ πολύς πρός ὁ Οὐιτέλλιος ἐπί καταλλαγή πέμπω . ὡς δέ οὐ πείθω , πρεσβευτής ἀποστέλλω φανερῶς . οὔτε δέ ἀποκρίνω τίς αὐτός Οὐιτέλλιος οὔτε ἀντιπέμπω αὐτός . εἶτα πέμπω Ὄθων ἰσχύς κατά γῆ τε ὅς καί θάλασσα , ἡσσάομαι δέ διά πολυαρχία , οὖον διά ἀσθένεια . ἐκ ὁ Ῥώμη δέ ἐξορμάω καί ὁ πρῶτος ἐξάγω . μέρος δέ τίς ὁ δύναμις ὁ Πρόκλος δίδωμι , αὐτός ἀναχωρέω , λέγω μή φέρω μάχη ἀνήρ ὁμόφυλος ὁράω . ὅθεν μαλακία αὐτός καταγιγνώσκω οἶς στρατιώτης καί ὁ στρατάρχης οὐδείς ὁ δήω πράσσω , ἀλλά ἡσσάομαι καί ὁ ὁ Οὐιτέλλιος ἐπικηρυκεύομαι καί ἀναμίσγω ὅς . ὁ δέ Ὄθων ἀγγέλλω οὗτος ἱππεύς , καί ἀπιστέω “ εἴθε ” φημί “ οὗτος ψευδής , Καῖσαρ , εἰμί ” · καί εἶπον ἑαυτοῦ διά-χράω2 . πιστεύω δέ ἐκ οὗτος πᾶς καί ἑτοίμως ἔχω ἀναμάχομαι , ὁ τε γάρ δορυφόρος συχνός εἰμί , καί ἕτερος οὐ ὀλίγος πάρειμι , καί ἱκετεύω αὐτός μήτε ἑαυτοῦ μήτε σφός προδίδωμι , “ πᾶς γάρος λέγω “ ὑπέρ σύ ἡδύς ἀποθνῄσκω ” , ὁ Ὄθων “ πολύς δίκαιος εἰμί ” εἶπον “ εἷς ὑπέρ πᾶς ἢ πολύς ὑπέρ εἷς ἀπόλλυμι ” , καί μή βούλομαι διά ἵνα ἀνήρ ὁ δῆμος ὁ Ῥωμαῖος στασιάζω καί τοσοῦτος ὄχλος ἄνθρωπος φθείρω . αὐτός εἶπον εἰς ὁ δωμάτιον ἀναχωρέω , καί τις ὁ τε οἰκέω καί ὁ Οὐιτέλλιος ὑπέρ αὐτός ἐπιστέλλω , ὁ τε γράμμα ὅσος τις αὐτός κατά ἐκεῖνος γράφω καίω , ὥστε μηδείς ἐκ αὐτός φωράω κινδυνεύω , καί καλός νάω ἕκαστος ὁ πάρειμι ἀσπάζομαι αὐτός καί δίδωμι ὅς χρῆμα . ἐν οὗτος ταραχή γίγνομαι στρατιώτης ἐξέρχομαι , καί καθίστημι αὐτός οὖον πρότερος ἀναχωρέω πρίν εἰς ὁ ἀσφαλής ἄλλος ἀλλαχοῦ πέμπω . καί οὕτως ἐπεί μηδείς ἔτι ταραχώδης γίγνομαι , ἑαυτοῦ διά-χράω2 . καί οἶς στρατιώτης ὁ σῶμα αὐτός θάπτω , καί τις αὐτός ἐπί σφάζω ἑαυτοῦ . οὗτος ὁ τέλος ὁ Ὄθων γίγνομαι , ζάω μέν ἑπτά καί τριάκοντα ἔτος , ἄρχω δέ ἡμέρα ἐνενήκοντα · ὅθεν καί ὁ ἀσέβεια καί ὁ πονηρία ὁ βίος συσκιάζω · κακός γάρ ἄνθρωπος ζῶ καλῶς ἀποθνῄσκω . οἶς δέ στρατιώτης εὐθύς μέν ταράσσω , καί ὑπό ἀλλήλων πολύς ἀναιρέω · ἔπειτα ὁμονοέω καί προσχωρέω ὁ κρατέω .