joannes-zonaras.epitome-historiarum-lib-1-12 7.16
Ἡ μὲν οὖν στάσις ἡ πρώτη οὕτω τοῖς Ῥωμαίοις κατέπαυσεν · ἐκ δὲ τῶν περιοίκων σφίσι διὰ τὴν στάσιν πολλῶν κατ’ αὐτῶν κινηθέντων , μετὰ τὴν σύμβασιν ὁμονοήσαντες ἐρρωμένως τοὺς ἐξ ἐκείνων πολέμους διήνεγκαν καὶ πάντας ἐνίκησαν . ὅτε καὶ Κοριόλους πολιορκοῦντες ἐκπεσεῖν καὶ τοῦ στρατοπέδου μικροῦ ἐκινδύνευον , εἰ μὴ Γναῖος Μάρκιος εὐπατρίδης ἀνὴρ ἠρίστευσε καὶ τοὺς ἐπιόντας ἀπώσατο · ὃς διὰ τοῦτο ἄλλως τε ἐδοξάσθη καὶ Κοριολᾶνος ἐκ τοῦ ἔθνους οὗ ἐτρέψατο ἐπεκλήθη . καὶ τότε μὲν οὕτως ἤρθη , οὐ πολλῷ δ’ ὕστερον στρατηγῆσαι σπεύδων καὶ μὴ τυχών , ἠγανάκτησε κατὰ τοῦ ὁμίλου , καὶ τοὺς δημάρχους ἐβαρύνετο . οἱ οὖν δήμαρχοι , οὓς καταλῦσαι ἐγλίχετο , αἰτίας τινὰς κατ’ αὐτοῦ συμφορήσαντες τυραννίδος αὐτῷ προσῆψαν αἰτίαμα καὶ τῆς Ῥώμης ἐξήλασαν . ἐκπεσὼν οὖν τοῖς Οὐολύσκοις εὐθὺς προσεχώρησεν . ὧν οἱ μὲν πρῶτοι καὶ οἶ ἐν τοῖς τέλεσιν αὐτῶν ὄντες ἔχαιρόν τε αὐτῷ καὶ αὖθις πρὸς πόλεμον ἡτοιμάζοντο , Ἀττίου Τουλλιου πρὸς τοῦτον ἐρεθίζοντος ἅπαντας · ὁ δὲ ὅμιλος ἀπρόθυμος ἦν . ὡς οὖν οὔτε παραινοῦντες οὔτ’ ἐκφοβοῦντες αὐτοὺς οἱ δυνατοὶ κινήσαι πρὸς ὅπλων ἄρσιν ἠδύναντο , τοιόνδε τι ἐμηχανήσαντο . ἱπποδρομίαν τῶν Ῥωμαίων ἀγόντων ἄλλοι τε τῶν προσχώρων αὐτοῖς καὶ Οὐολοῦσκοι πλήθει πολλῷ κατὰ θέαν συνήλθοσαν . ὁ δὲ Τούλλιος τοὺς τῶν Ῥωμαίων στρατηγοὺς ἔπεισεν , ὡς εὐνοῶν δῆθεν αὐτοῖς , τοὺς Οὐολούκους φυλάσσεσθαι , παρεσκευασμένους ἐπιθέσθαι σφίσιν ἀνελπίστως ἐν τῇ ἱπποδρομίᾳ . οἶ δὲ στρατηγοὶ καὶ τοῖς ἄλλοις τὸ μήνυμα κοινωσάμενοι τοὺς Οὐολούσκους αὐτίκα πρὸ τοῦ ἀγῶνος ἅπαντας ἐξεκήρυξαν . οἱ δὲ δυσανασχετοῦντες ὅτι μόνοι ἐκ πάντων ἐξελήλαντο , ἕτοιμοι πρὸς μάχην ἐγένοντο . καὶ προστησάμενοι τὸν Κοριολᾶνόν τε καὶ τὸν Τούλλιον ἐπὶ τὴν Ῥώμην , καὶ τοὺς Λατίνους προσειληφότες , πλήθει ἐχώρησαν πλείονι . ὃ οἱ Ῥωμαῖοι πυθόμενοι πρὸς τὰ ὅπλα μὲν οὐκ ἐρρώσθησαν , ἐν αἰτίαις δ’ ἀλλήλους πεποίηντο , οἱ μὲν τοῦ ὁμίλου τοὺς εὐπατρίδας ὅτι ἐξ αὐτόν ὁ Κοριολᾶνος τυγχάνων μετὰ τῶν ἐχθρῶν ἐπὶ τὴν πατρίδα στρατεύοιτο , οἶ δὲ τὸν ὅμιλον ὅτι μὴ ἐνδίκως αὐτὸν ἐξελάσαντες πολέμιον πεποιήκασιν . οὕτω δὲ στασιάζοντες ἐς μέγα τι κακὸν ἐνέπεσον ἄν , εἰ μὴ αἱ γυναῖκες αὐτοῖς ἐπεκούρησαν . ὡς γὰρ ἡ γερουσία κάθοδον τῷ Κοριολάνῳ ἐψηφίσατο , καὶ ἐπὶ τούτῳ πρέσβεις πρὸς ἐκεῖνον ἐστάλησαν , ἐκεῖνος καὶ τὴν χώραν τοῖς Οὐολούσκοις ἀποδοθῆναι ἀπῄτει ἧς ἐν τοῖς πρὶν πολέμοις ἐστέρηντο . τὸ δὲ πλῆθος τῆς χώρας οὐ μεθίετο . πάλιν οὖν ἑτέρα πρεσβεία . ὁ δὲ περιθύμως ἔφερεν ὅτι καὶ περὶ τῆς ἑαυτῶν κινδυνεύοντες οὐδ’ οὕτω τῶν ἀλλοτρίων ἀφίστανται . καὶ τούτων δὲ ἀγγελθέντων αὐτοῖς οὔτ’ ἔτι κεκίνηντο οὔθ’ ὑπὸ τῶν κινδύνων οἱ ἄνδρες τοῦ στασιάζειν ἐξίσταντο . αἱ δὲ γυναῖκες , ἤ τε γαμετὴ τοῦ Κοριολάνου Οὐολουμνία καὶ ἡ μήτηρ Οὐετουρίνα , καὶ τὰς λοιπὰς τὰς ἐπιφανεστάτας παραλαβοῦσαι , ἦλθον ἐς τὸ στρατόπεδον πρὸς αὐτόν , καὶ τὰ παιδία αὐτοῦ ἐπαγόμεναι . καὶ αἱ μὲν ἄλλαι σιωπῶσαι ἐδάκρυον , ἡ δὲ Οὐετουρίνα “ οὐκ ηύτομολήκαμεν ” ἔφη ‘‘τέκνον , ἀλλ’ ἡ πατρὶς ἡμᾶς ἔπεμψέ σοι , εἰ μὲν πείθοιο , μητέρα καὶ γυναῖκα καὶ τέκνα , εἰ δὲ μή , λάφυρα . καὶ εἰ καὶ νῦν ἔτι ὀργίζῃ , πρώτας ἡμὰς ἀπόκτεινον . καταλλάγηθι καὶ μηκέτι ὀργίζου τοῖς πολίταις , τοῖς φίλοις , τοῖς ἱεροῖς , τοῖς τάφοις , μηδὲ ἐκπολιορκήσῃς τὴν πατρίδα , ἐν ᾗ ἐγεννήθης καὶ ἐτράφης καὶ τὸ μέγα τοῦτο ὄνομα Κοριολᾶνος ἐγένου . μή με ἄπρακτον ἀποπέμψῃς , ἔνα μὴ καὶ νεκράν με αὐτοχειρίᾳ θεάσῃ.’ ἐπὶ τούτοις ἀνέκλαυσε , καὶ τοὺς μαστοὺς προδείξασα τῆς τε γαστρὸς ἁψαμένη αὕτη σε ἔτεκεν ἴφη “ τέκνον , οὗτοί σε ἐξἐθρεψαν.’’ ἡ μὲν εἶπε ταῦτα , ἡ δὲ γαμετὴ αὐτοῦ καὶ τὰ παιδία καὶ αἱ ἄλλαι γυναῖκες συνεθρήνησαν , ὥστε κἀκεῖνον εἰς πένθος κινήσαι . μόλις δ' ἀνενεγκὼν περιέπλεξε τὴν μητέρα , καὶ φιλῶν ἄμα “ ἴδε ” ἔφη μῆτερ , σοι · σὺ γάρ με νικᾷς . καὶ σοὶ πάντες ταύτην τὴν χάριν ἐχέτωσαν · ἐγὼ γὰρ οὐδὲ ἰδεῖν αὐτοὺς ὑπομένω οἳ τηλικαῦτα παρ’ ἐμοῦ εὐεργετηθέντες τοιαῦτά μοι ἀνταπέδωκαν , οὐδ’ ἀφίξομαι εἰς τήν πόλιν · ἀλλὰ σὺ μὲν ἀντ’ ἐμοῦ τὴν πατρίδα ἔχε , ὅτι τοῦτο ἠθέλησας , ἐγὼ δὲ ἀπαλλαγήσομαι.’’ ταῦτα εἰπὼν ἀπανέστη · καὶ οὐδὲ τὴν κάθοδον κατεδέξατο , ἀναχωρήσας δὲ εἰς τοὺς Οὐολούσκους ἐκεῖ γηράσας ἀπήλλαξεν .
Lemmas: ὁ μέν οὖν στάσις ὁ πρῶτος οὗτος ὁ Ῥωμαῖος καταπαύω · ἐκ δέ ὁ περίοικος ὅς διά ὁ στάσις πολύς κατά αὐτός κινέω , μετά ὁ σύμβασις ὁμονοέω ἐρρωμένος ὁ ἐκ ἐκεῖνος πόλεμος διαφέρω καί πᾶς νικάω . ὅτε καί κοριολος πολιορκέω ἐκπίπτω καί ὁ στρατόπεδον μικρός κινδυνεύω , εἰμί μή Γναῖος Μάρκιος εὐπατρίδης ἀνήρ ἀριστεύω καί ὁ ἔπειμι ἀπωθέω · ὅς διά οὗτος ἄλλως τε δοξάζω καί Κοριολάνος ἐκ ὁ ἔθνος ὅς τρέπω ἐπικαλέω . καί τότε μέν οὕτως ἀραρίσκω , οὖον πολύς δέ ὕστερος στρατηγέω σπεύδω καί μή τυγχάνω , ἀγανακτέω κατά ὁ ὅμιλος , καί ὁ δήμαρχος βαρύνω . ὁ οὖν δήμαρχος , ὅς καταλύω γλίχομαι , αἴτιος τις κατά αὐτός συμφορέω τυραννίς αὐτός προσάπτω αἰτίαμα καί ὁ Ῥώμη ἐξελαύνω . ἐκπίτνω οὖν ὁ Οὐολύσκοις εὐθύς προσχωρέω . ὅς ὁ μέν πρῶτος καί οἶς ἐν ὁ τέλος αὐτός εἰμί χαίρω τε αὐτός καί αὖθις πρός πόλεμος ἑτοιμάζω , Ἄττιος Τούλλιος πρός οὗτος ἐρεθίζω ἅπας · ὁ δέ ὅμιλος ἀπρόθυμος εἰμί . ὡς οὖν οὔτε παραινέω οὔτε ἐκφοβέω αὐτός ὁ δυνατός κινέω πρός ὅπλον ἄρσις δύναμαι , τοιόσδε τίς μηχανάομαι . ἱπποδρομία ὁ Ῥωμαῖος ἄγω ἄλλος τε ὁ πρόσχωρος αὐτός καί Οὐολοῦσκος πλῆθος πολύς κατά θέα συνέρχομαι . ὁ δέ Τούλλιος ὁ ὁ Ῥωμαῖος στρατηγός πείθω , ὡς εὐνοέω δῆθεν αὐτός , ὁ ουολουκα φυλάσσω , παρασκευάζω ἐπιτίθημι σφεῖς ἀνέλπιστος ἐν ὁ ἱπποδρομία . οἶς δέ στρατηγός καί ὁ ἄλλος ὁ μήνυμα κοινόω ὁ Οὐολοῦσκος αὐτίκα πρό ὁ ἀγών ἅπας ἐκκηρύσσω . ὁ δέ δυσανασχετέω ὅτι μόνος ἐκ πᾶς ἐξελαύνω , ἑτοῖμος πρός μάχη γίγνομαι . καί προίστημι ὁ Κοριολᾶνος τε καί ὁ Τούλλιος ἐπί ὁ Ῥώμη , καί ὁ Λατῖνος προσλαμβάνω , πλῆθος χωρέω πλείων . ὅς ὁ Ῥωμαῖος πυνθάνομαι πρός ὁ ὅπλον μέν οὐ ῥώννυμι , ἐν αἴτιος δέ ἀλλήλων ποιέω , ὁ μέν ὁ ὅμιλος ὁ εὐπατρίδης ὅτι ἐκ αὐτός ὁ Κοριολάνος τυγχάνω μετά ὁ ἐχθρός ἐπί ὁ πατρίς στρατεύω , οἶς δέ ὁ ὅμιλος ὅτι μή ἔνδικος αὐτός ἐξελαύνω πολέμιος ποιέω . οὗτος δέ στασιάζω εἰς μέγας τίς κακός ἐμπίπτω ἄν , εἰμί μή ὁ γυνή αὐτός ἐπικουρέω . ὡς γάρ ὁ γερουσία κάθοδος ὁ Κοριολάνος ψηφίζω , καί ἐπί οὗτος πρέσβυς πρός ἐκεῖνος στέλλω , ἐκεῖνος καί ὁ χώρα ὁ Οὐολοῦσκος ἀποδίδωμι ἀπαιτέω ὅς ἐν ὁ πρίν πόλεμος στερέω . ὁ δέ πλῆθος ὁ χώρα οὖον μεθίημι . πάλιν οὖν ἕτερος πρέσβυς . ὁ δέ περίθυμος φέρω ὅτι καί περί ὁ ἑαυτοῦ κινδυνεύω οὐδέ οὗτος ὁ ἀλλότριος ἀφίστημι . καί οὗτος δέ ἀγγέλλω αὐτός οὔτε ἔτι κινέω οὔτε ὑπό ὁ κίνδυνος ὁ ἀνήρ ὁ στασιάζω ἐξίστημι . ὁ δέ γυνή , ἤ τε γαμετή ὁ Κοριολάνος Οὐολουμνία καί ὁ μήτηρ ουετουρις , καί ὁ λοιπάς ὁ ἐπιφανής παραλαμβάνω , ἔρχομαι εἰς ὁ στρατόπεδον πρός αὐτός , καί ὁ παιδίον αὐτός ἐπάγω . καί ὁ μέν ἄλλος σιωπάω δάκρυ , ὁ δέ ουετουρις “ οὐ αὐτομολέω ” φημί τέκνον , ἀλλά ὁ πατρίς ἐγώ πέμπω σύ , εἰμί μέν πείθω , μήτηρ καί γυνή καί τέκνον , εἰμί δέ μή , λάφυρα . καί εἰμί καί νῦν ἔτι ὀργίζω , πρῶτος ἡμός ἀποκτείνω . καταλλάσσω καί μηκέτι ὀργίζω ὁ πολίτης , ὁ φίλος , ὁ ἱερός , ὁ τάφος , μηδέ ἐκπολιορκέω ὁ πατρίς , ἐν ὅς γεννάω καί τρέφω καί ὁ μέγας οὗτος ὄνομα Κοριολάνος γίγνομαι . μή ἐγώ ἄπρακτος ἀποπέμπω , νάω μή καί νεκρός ἐγώ αὐτοχειρία θεάομαι ἐπί οὗτος ἀνακλάω , καί ὁ μαστός προδείκνυμι ὁ τε γαστήρ ἅπτω οὗτος σύ τίκτω Ίφη “ τέκνον , οὗτος σύ ἐκτρέφω ὁ μέν εἶπον οὗτος , ὁ δέ γαμετή αὐτός καί ὁ παιδίον καί ὁ ἄλλος γυνή συνθρηνέω , ὥστε ἐκεῖνος εἰς πένθος κινέω . μόλις δέ ἀναφέρω περιπλέκω ὁ μήτηρ , καί φίλος ἄμη “ ὁράω ” φημί μήτηρ , σύ · σύ γάρ ἐγώ νικάω . καί σύ πᾶς οὗτος ὁ χάρις ἔχω · ἐγώ γάρ οὐδέ ὁράω αὐτός ὑπομένω ἕ τηλικόσδε παρά ἐγώ εὐεργετέω τοιοῦτος ἐγώ ἀνταποδίδωμι , οὐδέ ἀφικνέομαι εἰς ὁ πόλις · ἀλλά σύ μέν ἀντί ἐγώ ὁ πατρίς ἔχω , ὅτι οὗτος ἐθέλω , ἐγώ δέ ἀπαλλάσσω οὗτος εἶπον ἀπανίστημι · καί οὐδέ ὁ κάθοδος καταδέχομαι , ἀναχωρέω δέ εἰς ὁ Οὐολοῦσκος ἐκεῖ γηράσκω ἀπαλλάσσω .