joannes-vi-cantacuzenus.historiae kantakouzen2.30
λʹ . Βασιλεὺς δὲ ἐπεὶ ἐπύθετο τοιαῦτα , τήν τε οὖσαν παρεσκεύαζε δύναμιν ὡς ἢν δέῃ ναυμαχήσων , καὶ ἑτέραν ἀπὸ τῶν κατὰ τὴν Ἰωνίαν βαρβάρων προσεπορίζετο ὅση δυνατή . καὶ Σαρχάνης μὲν τέτταρας καὶ εἴκοσι παρέσχετο ναῦς καὶ στρατιὰν πολλὴν πεζήν τε καὶ ἱππικὴν , ἣ ἐλθοῦσα ἐστρατοπεδεύετο παρὰ τὴν Φώκαιαν · Ἀμοὺρ δὲ ὁ τοῦ Ἀϊτίνη , τοῦ μεγάλου δομεστίκου πείσαντος , τριάκοντα ναυσὶ συνεμάχει βασιλεῖ . ὁ γὰρ μέγας δομέστικος καὶ πρότερον μὲν εἶχε πρὸς Ἀμοὺρ φιλίως καὶ γράμμασιν αὐτῷ ὡμίλει καὶ τὴν εὔνοιαν ἐπεδείκνυτο , συνεγένετό τε καὶ ἐπὶ μικρὸν ὀλίγῳ πρότερον , ὅτε κατὰ Φώκαιαν πρὸς βασιλέα ἧκε · τότε δὲ τῆς χρείας καλούσης , πρεσβείαν πέμψας πρὸς αὐτὸν , οὐ δίκαιον ἔφασκεν εἶναι οὐδὲ καθ' ἡδονὴν αὐτῷ γράμμασι καὶ ἀγγελίαις ὥσπερ πρότερον καὶ αὖθις ὁμιλεῖν . πρότερον γὰρ αἰτίαν εἶναι τῆς τοιαύτης συντυχίας τὸ πολὺ ἀλλήλων διεστάναι · νυνὶ δὲ ἐγγὺς διατριβόντων , δίκαιον εἶναι , εἴγε καὶ αὐτῷ κατὰ γνώμην εἴη , ἐν ὡρισμένῳ τινὶ τόπῳ συγγενέσθαι καὶ τῆς ἀλλήλων ὁμιλίας ἀπολαῦσαι καὶ τὴν οὖσαν ἐπιβεβαιώσασθαι φιλίαν . ὁ μέγας μὲν οὖν δομέστικος τοιαῦτα ἐπρεσβεύετο · Ἀμοὺρ δὲ , ὡς ἤκουσεν , εὐτυχίας οὐδεμιᾶς ἐνόμισε δευτέραν τὴν περὶ τῶν τοιούτων ἀγγελίαν , ἀλλὰ τὰ μέγιστα οἰόμενος εὐεργετεῖσθαι , τῶν ἄλλων πάντων ἀμελήσας , κατὰ τὰς Κλαζομενὰς γενόμενος συνεγένετο αὐτῷ , καὶ ἀποβάντα τῶν νεῶν εἱστίασέ τε φιλοτίμως καὶ πολλὴν ἐπεδείξατο φιλοφροσύνην . ἐπὶ τέσσαρσι δὲ ἡμέραις ὁ μέγας δομέστικος αὐτῷ συνδιατρίψας , βασιλεῖ τε ἔπεισε προσέχειν ὡς δεσπότῃ καὶ τῶν ὑπ' ἐκείνῳ τελούντων ἐπιφανῶν Ρωμαίων νομίζειν ἕνα , καὶ ἑαυτῷ συνέδησεν ἀῤῥήκτοις φιλίας δεσμοῖς . τάς τε ναῦς παρῄνει πέμπειν ὡς τάχιστα βασιλεῖ δεομένῳ συμμαχίας , αἳ καὶ ἐπέμφθησαν μετ' οὐ πολύ . καὶ Φιλαδελφεινοῖς ἐκέλευσε φίλον εἶναι καὶ σύμμαχον ἀντὶ πολεμίου , καὶ μηδένα φόρον λαμβάνειν ὃν παρείχοντο αὐτῷ ὅτε ἦσαν ἐν σπονδαῖς , καὶ οὐδὲν ἦν ὃ , κελεύσαντος τοῦ μεγάλου δομεστίκου , μὴ καθ' ἡδονὴν αὐτῷ πράττειν ἦν πρὸς τῷ καὶ χάριν εἰδέναι καὶ τὰ μέγιστα οἴεσθαι εὐεργετεῖσθαι . ἐκεῖθεν δὲ ὁ μέγας δομέστικος συνταξάμενος Ἀμοὺρ , ἧκεν ὡς βασιλέα . καὶ ἐπεὶ καὶ αἱ παρὰ τοῦ Σαρχάνη παρῆσαν νῆες , παρεσκευάσαντό τε πρὸς τὴν ναυμαχίαν καὶ ἠνιῶντο ὅτι οὐ παρῆσαν οἷς ναυμαχοῦνται . Λατῖνοι δὲ , εἴτε τὴν παρασκευὴν βασιλέως δείσαντες , εἴτε καὶ διὰ τὸ τοὺς ἐνάγοντας Ρωμαίους καταφώρους γενομένους ὑποπτῆξαι , ἡ γὰρ τοῦ μεγάλου δομεστίκου μήτηρ ἅμα βασιλίδι αἰσθόμεναι τὴν ἐπιβουλὴν , ὡς μάλιστα ἐνῆν ἠσφαλίσαντο τά τε βασίλεια καὶ τὴν ἄλλην ἀρχὴν , ἀποσχόμενοι ὧν διενοοῦντο , διελύθησαν . βασιλεὺς δὲ ἐπεὶ ἐπύθετο διαλυθέντας , τοὺς μὲν παρὰ τοῦ Ἀμοὺρ παρόντας κατὰ συμμαχίαν , ἀπέστειλεν εὐεργετήσας · αὐτὸς δὲ συντονώτερον εἴχετο τῆς πολιορκίας · ἤδη γὰρ καὶ ὁ καιρὸς ἤπειγε περὶ φθινόπωρον ὤν . τριβομένου δὲ τοῦ χρόνου κατὰ τὴν πολιορκίαν συμβέβηκε τὸν μέγαν δομέστικον παρὰ τὴν τῆς Φωκαίας πύλην ἰδεῖν ἑστῶτα Ντζουὰν ντὲ Σπίνιά τινα ὠνομασμένον , ὃς ἦν αὐτῷ γνώριμος πρότερον καὶ συνήθης , ἔκ τε τῶν παρὰ Λατίνοις ἐπιφανῶν ὄντα καὶ παιδείας τῆς παρὰ Ρωμαίοις ἱκανῶς μετεσχηκότα . καὶ πέμψας αὐτὸν μετεκαλεῖτο , κελεύων ἥκειν πρὸς αὐτὸν μηδὲν ὑποπτεύοντα δεινόν . ὁ δ' ἧκεν εὐθὺς πεισθείς . προσαγορεύσας δὲ ὁ μέγας δομέστικος αὐτὸν καὶ ἀγνωμοσύνην ἐγκαλέσας , ὅτι φίλον ἀρχαῖον ὄντα καὶ συνήθη καὶ τοσοῦτον ἤδη χρόνον διατρίβοντα πρὸς ταῖς πύλαις ταῖς αὐτῶν , οὐδὲ ἅπαξ πρὸς αὐτὸν ἠθέλησεν ἐλθεῖν οὐδὲ ἀσπάσασθαι οἷα φίλον , καὶ ἕτερ' ἄττα ὅσα ἦν ἁρμόζοντα προσθεὶς τῷ χρόνῳ , ἤδη γὰρ ὀψὲ τῆς ἡμέρας ἦν , τὸ νῦν μὲν ἔχον οἴκαδε ἀπέπεμπεν , εἰς τὴν ὑστεραίαν δὲ ἐκέλευσεν , εἴγε καὶ αὐτῷ καθ' ἡδονὴν εἴη , πρὸς αὐτὸν πάλιν ἐλθεῖν , ὡς ἂν κατὰ σχολὴν καὶ περὶ τοῦ παρόντος πολέμου διαλεχθῶσιν ἅττα ἂν ἑκάστῳ δοκοίη δίκαια ἔχειν πρὸς αὐτόν . Ντζουὰν μὲν οὖν ἀποδεξάμενος τοὺς λόγους οἴκαδε ἀπῆλθεν · εἰς τὴν ὑστεραίαν δὲ ἅμα πρωῒ εἰς τὴν μεγάλου δομεστίκου ἥκει σκηνὴν καὶ προσηγόρευεν αὐτόν . ἀντιπροσειπὼν δὲ καὶ αὐτὸς αὐτὸν καὶ μόνον παραλαβὼν , λόγου ἦρχε πρὸς αὐτὸν τοιοῦδε · « οὔτε τὸ ἐπὶ προφάσει πάσῃ πολεμεῖν τῶν ἐπαινετῶν ἄν τις τιθείη σωφρονῶν , οὔτε τὸ εἰρήνην ἄγειν · ἀλλ' ἑκάτερα βελτίω ἢ χείρω παρὰ τὰς αἰτίας νομίζοιτ' ἂν δικαίως . ἐὰν δέ τις πολέμου ἄρχων , μείζοσιν ἢ καθ' ἑαυτὸν πράγμασιν ἐπιχειροίη , πρὸς τῷ ἀδικεῖν καὶ ἄνοιαν προσοφλήσειεν ἂν παρ' εὖ φρονοῦσι κριταῖς . σκεψώμεθα δὴ καὶ περὶ τοῦ νυνὶ παρόντος πολέμου , ὃν ἤρασθε πρὸς μηδὲν ἀδικοῦντα βασιλέα , εἰ μετὰ βελτίονος τοῦ σχήματος προσγενήσεται ὑμῖν . πρῶτον μὲν γὰρ μηδὲν ὑπὸ βασιλέως ἀδικούμενοι , πρῶτοι ἐπήλθετε τῇ Λέσβῳ οὔσῃ ὑπηκόῳ βασιλεῖ ἀδικοῦντες καὶ πλεονεκτοῦντες , οὗπερ οὐδὲ αὐτοὺς οἶμαι ἐξάρνους δυνήσεσθαι γενέσθαι · ἔπειτα δὲ οὐδὲ ἀνοίας καὶ ἀβουλίας κατελίπετε ὑπερβολήν . τὸν γὰρ ἄρχοντα πολέμου οὐ χρὴ τοῦτο μόνον σκοπεῖν ὅπως ἀδικήσῃ , ἀλλὰ πρῶτον μὲν εἴγε μάλιστα αὐτῷ τοῦτο δυνατὸν , ἔπειτα δὲ εἰ καὶ ἀρκοῦσαν δύναμιν ἔχει πρὸς τὸ τὰ ἀδικηθέντα διασώζειν . ὑμῖν δὲ πρός τε τὸ τὰ ἀλλότρια ἁρπάζειν ἡ δύναμις ἐνδεὴς καὶ πρὸς τὸ τὰ ἡρπασμένα διασώζειν ἐλαχίστη . Λέσβῳ μὲν γὰρ ἐπιόντες , Δηλίους ἐπείσατε καὶ Σικελιώτας συμμαχεῖν . βασιλέως δὲ ἐπιστρατεύσαντος ὑμῖν , οἱ σύμμαχοι ᾤχοντο ὑμᾶς ἀπολιπόντες , οὐδὲ ὅπλα ἀνταίρειν δυνηθέντες . ὑμῶν δὲ μόνων ὑπολελειμμένων , οἱ μὲν ἀπώλοντο κατὰ τὴν Καλλονὴν ἐν πέντε τριήρεσι διαφθαρέντες , οἱ δὲ κατὰ τὴν Μιτυλήνην καὶ Φώκαιαν ἀποκεκλεισμένοι πολιορκεῖσθε , οὐδεμίαν ἔχοντες ἐλπίδα βεβαίαν σωτηρίας . μὴ θαυμάσῃς δὲ , εἰ μηδεμίαν εἶπον ἐλπίδα βεβαίαν σωτηρίας ὑμᾶς ἔχειν , καίτοι καρτερώτατα ἀμυνομένους ἀπὸ τῶν τειχῶν καὶ μηδεμίαν ἢ ὀλίγην βλάβην ὑπομένοντας ἀπό τε τῶν ἐκπιπτόντων τῆς μηχανῆς λίθων καὶ τῶν κλιμάκων καὶ τῶν ἄλλων μηχανῶν τῶν κατὰ τὰς συχνὰς τειχομαχίας προσαγομένων . ἀποδείξω γὰρ σαφέστατα ὑμᾶς οὐ πολὺ ἀπέχοντας τοῦ ἐν ἐσχάτοις κινδύνοις εἶναι . τριῶν γὰρ ὄντων , ἃ ἂν μάλιστα διασώζειν δύναιτο τοὺς πολιορκουμένους , τοῦ τέ ποθεν ἔξωθεν ἐπελθοῦσαν δύναμιν τοὺς πολιορκοῦντας ἀνιστᾷν , καὶ τοῦ ἀφθονίαν σίτου καὶ τῶν ἄλλων ἐπιτηδείων ἔχοντας μετὰ ῥᾳστώνης τὴν πολιορκίαν διαφέρειν , καὶ τρίτου , τοῦ τὸν πολιορκοῦντα ἀδύνατον εἶναι προσκαθέζεσθαι ἢ δι' ἀπορίαν ἀναλωμάτων ἢ διὰ μικροψυχίαν ἤ τινα αἰτίαν ἄλλην , ἐγὼ ὑμῖν προσὸν ἀποδείξω τούτων οὐδὲ ἕν . τὴν μὲν οὖν ἴσως ἂν ἐπελθοῦσαν ἔξωθεν βοήθειαν ὑμῖν οὐδαμόθεν ἄλλοθεν ἄν τις οἰηθείη ἢ ἐκ Γεννούας , οἷα δὴ ὁμοφύλων ὄντων ὑμῖν καὶ συγγενῶν · τοῦτο δὲ τοσοῦτον ἀπέχει τοῦ εἶναι ἀληθὲς ἢ ὑμᾶς οἴεσθαι ἐλπίζειν , ὥστε τοὐναντίον μᾶλλον ἐφ' ὑμᾶς ἐλεύσονται ἐκεῖνοι ἐκπολιορκήσοντες ὡς πολεμίους τῷ κοινῷ , ἂν κελεύῃ βασιλεύς . ἴστε γὰρ δὴ σαφέστατα ὑμεῖς ὡς ἐν ταῖς συνθήκαις καὶ τοῖς ὅρκοις , οὓς πρὸς τὴν βασιλείαν Ρωμαίων ἡ βουλὴ καὶ ὁ δῆμος ἔθετο Γεννούας ἐπὶ τῇ εἰρήνῃ , πρὸς τοῖς ἄλλοις περιείληπται καὶ τοῦτο , τὸ μὴ μόνον τὸ κοινὸν αὐτῶν μηδεμίαν βλάβην ἢ ζημίαν ἐπάγειν τῇ Ρωμαίων βασιλείᾳ πρόφασιν πολέμου οὐ παρεχομένῃ , ἀλλὰ καὶ ἐάν τις ἰδιώτης Ρωμαῖον ἀδικήσῃ , ἀπὸ τῶν προσόντων αὐτῷ κτημάτων ἢ πραγμάτων τὴν ζημίαν ἀπολαμβάνειν τὸν Ρωμαῖον . ἂν δὲ καὶ τῇ βασιλείᾳ Ρωμαίων τὴν ζημίαν προξενῇ ἢ νῆσον διαρπάζων ἢ πόλιν τινὰ παράλιον ἤ τι ἕτερον , τὸν ἴσον τρόπον ἀπὸ τῶν ἐκείνων κτημάτων καὶ πραγμάτων , εἰ πολλοὶ εἶεν ἢ εἷς , τὴν ζημίαν ἀποτίννυσθαι βασιλεῖ , αὐτὸν δὲ ψηφίζεσθαι πολέμιον τῷ δήμῳ καὶ τῇ βουλῇ , καὶ στρατεύειν ἐπ' ἐκεῖνον ὡς ἄπιστον καὶ προδότην τοῦ κοινοῦ . οὗ δὴ ἕνεκα καὶ βασιλέα πρεσβείαν πρὸς Γέννουαν ἀπεσταλκέναι , ὥστε μὴ μόνον τὰ κτήματα ὑμῶν τῶν χρημάτων ἕνεκα ὧν ἀνάλωσε πολεμῶν ὑμῖν παραλαβεῖν , ἀλλὰ καὶ τριήρεις κελεῦσαι πέμψαι καθ' ὑμῶν κατὰ τὰ συγκείμενα καὶ τοὺς ὅρκους . ὥστε ἐκ Γεννούας οὐ μόνον ἐπικουρίαν οὐδεμίαν , ἀλλὰ καὶ πόλεμον καὶ ἐπίπλουν προσδοκᾷν χρή . ὅτι δὲ καὶ τῶν ἐπιτηδείων νῦν τε ἐνδεεῖς ἐστε καὶ μετ' ὀλίγον ἐπιλείψει παντελῶς ὑμᾶς , ἐξ αὐτῶν ἄν τις τῶν πραγμάτων ἀληθέστατα τεκμήραιτο . οἱ γὰρ ἐξελαθέντες τοῦ ἄστεος ὑφ' ὑμῶν Ρωμαῖοι , ὧν αὐτοὶ τὰ ἐπιτήδεια λαβόντες χρῆσθε , τὸ μέτρον τῆς τροφῆς πρὸς τὸ τῶν πολιορκουμένων πλῆθος λογιζόμενοι , ἐντὸς ὀλίγου χρόνου παντάπασί φασιν ὑμᾶς τὰ σιτία ἐπιλείψειν . λείπεται δὴ μίαν ὑπολείπεσθαι ἐλπίδα σωτηρίας , τὸ βασιλέα ῥᾳθυμήσαντα ἢ διὰ τὸ τῶν ἀναλισκομένων πλῆθος χρημάτων ἢ διὰ τὴν κατὰ τὴν στρατείαν κακοπάθειαν λύσειν τὴν πολιορκίαν ἢ διὰ τὸ χειμῶνα ἐπιγίνεσθαι ἤδη προσδοκᾷν . ἐγὼ δὲ καὶ περὶ τούτου προδότης γενήσομαι ἡμῶν αὐτῶν καὶ μηνύσω προῖκα ἅπαν τἀληθές . καίτοι γε πολλοῦ ἂν ἐπρίασθε αὐτοὶ , εὖ οἶδα , εἰ ἃ διανοούμεθα περὶ ὑμῶν , ἀληθῶς ἐξεγένετο μαθεῖν · ἐγὼ δὲ ὑμῖν καὶ τοῦτο χαριοῦμαι . βασιλεὺς μὲν γὰρ καὶ ἡμεῖς καὶ τὸ πολὺ τῆς στρατιᾶς οἴκαδε ἀπελευσόμεθα , ἵνα μὴ εἰκῇ καὶ μάτην κατατριβώμεθα ἐνταῦθα , ἄλλως τε καὶ τῶν ἐκεῖσε πραγμάτων ἐπιμελείας δεομένων , ἣν οὐκ ἐξὸν ποιεῖσθαι μὴ ἐκεῖ ἐπιδημοῦντας . ἐνταυθοῖ δὲ πρὸς τὴν πολιορκίαν δέκα καταλείψομεν τριήρεις καὶ μονήρεις εἴκοσι καὶ ἑτέρας τέτταρας καὶ εἴκοσι τὰς τοῦ Σαρχάνη ναῦς , μισθὸν παρασχόντες διαρκέσοντα ἄχρι ἦρος . οἳ ὑμᾶς τε καὶ Μιτυληναίους ἀσφαλῶς πολιορκήσουσιν ἐφορμοῦντες ἐκ θαλάσσης , ἐκ δὲ ἠπείρου ὑμῖν μὲν ἀρκέσουσιν ἡ τοῦ Σαρχάνη παρακειμένη στρατιά · Μιτυληναίοις δὲ οἱ Ρωμαίων μισθοφόροι τὴν εἰς τὴν Λέσβον ἔξοδον ἀπείρξουσιν , ὥστε καὶ ἀμφοτέρους ἑκατέρωθεν ἀπείργεσθαι ἔκ τε γῆς καὶ θαλάττης τοῦ μηδὲν εἰσάγειν τῶν ἐπιτηδείων . ἅμα δὲ ἦρι ἀρχομένῳ στόλῳ μεγάλῳ αὖθις ἐφ' ὑμᾶς πλευσούμεθα , γνώμην ἔχοντες μέχρι παντὸς διακαρτερεῖν , ἄχρις ἂν ἢ λιμῷ ἢ ὅπλοις παραστησάμενοι , ἐξανδραποδισώμεθα ὑμᾶς . πρὸς τούτοις δὲ καὶ ἑτέραν βασιλέως ἐπίνοιαν οὐκ ἀποκρύψω . βούλεται γὰρ τοῖς συμπολιορκουμένοις ὑμῖν πᾶσι δι' ὅρκων αἵρεσιν προθεῖναι , ἢ μένοντας ἐντὸς τειχῶν πολεμίους αὐτῷ τε εἶναι καὶ τῷ κοινῷ Γεννούας , ἢ ἔξω γενομένους καὶ καταλιπόντας ὑμᾶς , μὴ μόνον παρὰ βασιλέως τυχεῖν συγγνώμης καὶ ἀμνηστίας ὧν ἐξημαρτήκασιν , ἀλλὰ καὶ παρὰ τῷ κοινῷ Γεννούας ἀζημίους εἶναι , βασιλέως τὴν ἄδειαν παρασχομένου . ὅπερ ὅτι πολλοὺς τῶν ὑμῖν συμπολιορκουμένων πείσει ἀποστῆναι , οὐδ' αὐτὸς ἀγνοεῖς . ὅτε τοίνυν ἐξ ἀρχῆς τε οὐ δίκαια ποιοῦντες τὸν πόλεμον κεκινήκατε τουτονὶ , νῦν τε τῶν πραγμάτων ἐναντίως ἢ αὐτοὶ προσεδοκᾶτε χωρησάντων , οὐ μόνον ἀβουλίας καὶ ἀσυνεσίας ὄφλετε κατηγορίαν , ἀλλὰ καὶ ἐν ἐσχάτοις κατέστητε κινδύνοις , ποῦ λυσιτελὲς ἢ σωφρονούντων ὅλως ἀνθρώπων , μὴ μεταβουλεύεσθαι περὶ τῶν κακῶς βεβουλευμένων καὶ σωτηρίαν τινὰ αὐτοῖς ἐκ τῶν ἐνόντων ἐκπορίζειν , ἀλλὰ διὰ φιλονεικίαν καὶ ἀλαζονείαν νοῦν οὐκ ἔχουσαν αὐτούς τε ἀπόλλυσθαι κακῶς καὶ τοῖς οἰκείοις οὐ πενίαν μόνον καὶ ἀποστέρησιν τῶν ὄντων , ἀλλὰ καὶ ἀδοξίαν προστρίβεσθαι διὰ βίου ; ἐγὼ δὲ καὶ τούτων ἁπάντων χωρὶς οὐδαμῶς λυσιτελοῦντα τὸν πρὸς βασιλέα πόλεμον ὑμῖν ἀποφανῶ . εἰ γὰρ καὶ μήτε ὅπλοις , μήτε λιμῷ , μήθ' ἑτέρᾳ μηχανῇ τινι παραστήσασθαι δυνησόμεθα ὑμᾶς , οὐδ' οὕτω τὸ πολιορκεῖσθαι λυσιτελήσειεν ἂν ὑμῖν . πρῶτον μὲν γὰρ οὐκ ἐπὶ τῷ διηνεκῶς πολιορκεῖσθαι καὶ ἐνδείᾳ καὶ τοῖς ἄλλοις τοῖς ἐκ τοῦ πολέμου κακοῖς πιέζεσθαι Λέσβου κρατῆσαι ὑμῖν ἐπῆλθε τοσαῦτα χρήματα ἀναλωκόσιν , ἀλλ' ἐπὶ τῷ πολλαπλασίω τῶν ἀναλωμένων κτησαμένους , καὶ τῆς νήσου ἔχειν τὴν ἀρχήν . τοῦτο δ' ἐναντίως ἢ αὐτοὶ συμβέβηκε προσδοκᾶτε . τά τε γὰρ χρήματα ἀνάλωνται εἰς τὰς τριήρεις καὶ ἡ νῆσος ὑπὸ βασιλέα αὖθις τελεῖ πλὴν Μιτυλήνης , ἣν δεῖ καὶ Φώκαιαν φρουρεῖν μισθοφόρους τρέφοντας χιλίων οὐκ ἐλάσσους . πόθεν οὖν ποριεῖσθε τὴν τροφὴν αὐτοῖς ; οὔτε γὰρ χρήματα εἴχετε ἐν ταῖς ναυσὶν ἃ διαρκέσει πρὸς τὴν πολιορκίαν , οὔτε ἐκ Γεννούας ἐλπὶς ἐλθεῖν . τὰ γὰρ ἐκεῖσε κτήματα ὑμῶν , ἃ παρεῖχε τὰς προσόδους , ὑπὸ βασιλέα ἔσται · αἵ τε ἐκ Φωκαίας προσγινόμεναι πρότερον πρόσοδοι ὑμῖν ἀφῄρηνται διὰ τὸν πόλεμον . ἐμπορία τε γὰρ ἐκλέλοιπε πᾶσα , θαλασσοκρατούντων ἡμῶν , καὶ γεωργίας ἀπείργομεν , οὐδὲ τὸ πυλῶν προβαίνειν ἀκίνδυνον ὂν ὑμῖν . ὥστε πάντοθεν συμβαίνει περιΐστασθαι τὸν κίνδυνον , ἄν τε κρατῆσθε τοῖς ὅπλοις , ἄν τε μή · ὡς οὖν περὶ σωτηρίας ὑμῖν βουλευσομένοις οὐκ ἐν παρέργῳ χρὴ ποιεῖσθαι τὴν βουλὴν , ἀλλὰ μετὰ τῶν φίλων σκεψαμένους τὰ δέοντα ἑλέσθαι . »
Lemmas: λίαν . Βασιλεύς δέ ἐπεί πυνθάνομαι τοιοῦτος , ὁ τε εἰμί παρασκευάζω δύναμις ὡς εἄν δήω ναυμαχέω , καί ἕτερος ἀπό ὁ κατά ὁ Ἰωνία βάρβαρος προσπορίζω ὅσος δυνατός . καί Σαρχάνης μέν τέσσαρες καί εἴκοσι παρέχω ναῦς καί στρατία πολύς πεζός τε καί ἱππικός , ὅς ἔρχομαι στρατοπεδεύω παρά ὁ Φώκαια · Ἀμοὺρ δέ ὁ ὁ Αϊτινός , ὁ μέγας δομέστικος πείθω , τριάκοντα ναῦς συμμαχέω βασιλεύς . ὁ γάρ μέγας δομέστικος καί πρότερος μέν ἔχω πρός Ἀμοὺρ φίλιος καί γράμμα αὐτός ὁμιλέω καί ὁ εὔνοια ἐπιδείκνυμι , συγγίγνομαι τε καί ἐπί μικρός ὀλίγος πρότερος , ὅτε κατά Φώκαια πρός βασιλεύς ἵημι · τότε δέ ὁ χρεία καλέω , πρεσβεία πέμπω πρός αὐτός , οὖον Δίκαιος φάσκω εἰμί οὐδέ κατά ἡδονά αὐτός γράμμα καί ἀγγελία ὥσπερ πρότερος καί αὖθις ὁμιλέω . πρότερος γάρ αἴτιος εἰμί ὁ τοιοῦτος συντυχία ὁ πολύς ἀλλήλων διίστημι · νυνί δέ ἐγγύς διατρίβω , Δίκαιος εἰμί , εἰ καί αὐτός κατά γνώμη εἰμί , ἐν ὁρίζω τις τόπος συγγίγνομαι καί ὁ ἀλλήλων ὁμιλία ἀπολαύω καί ὁ εἰμί ἐπιβεβαιόω φίλιος . ὁ μέγας μέν οὖν δομέστικος τοιοῦτος πρεσβεύω · Ἀμοὺρ δέ , ὡς ἀκούω , εὐτυχία οὐδείς νομίζω δύο ὁ περί ὁ τοιοῦτος ἀγγελία , ἀλλά ὁ μέγας οἴομαι εὐεργετέω , ὁ ἄλλος πᾶς ἀμελέω , κατά ὁ Κλαζομεναί γίγνομαι συγγίγνομαι αὐτός , καί ἀποβαίνω ὁ νέος εστιάζω τε φιλότιμος καί πολύς ἐπιδείκνυμι φιλοφροσύνη . ἐπί τέσσαρες δέ ἡμέρα ὁ μέγας δομέστικος αὐτός συνδιατρίβω , βασιλεύς τε πείθω προσέχω ὡς δεσπότης καί ὁ ὑπό ἐκεῖνος τελέω ἐπιφανής Ῥωμαῖος νομίζω εἷς , καί ἑαυτοῦ συνδέω ἄρρηκτος φίλιος δεσμός . ὁ τε ναῦς παραινέω πέμπω ὡς ταχύς βασιλεύς δήω συμμαχία , ὅς καί πέμπω μετά οὖον πολύς . καί φιλαδελφεινοος κελεύω φίλος εἰμί καί σύμμαχος ἀντί πολέμιος , καί μηδείς φόρος λαμβάνω ὅς παρέχω αὐτός ὅτε εἰμί ἐν σπονδή , καί οὐδείς εἰμί ὅς , κελεύω ὁ μέγας δομέστικος , μή κατά ἡδονά αὐτός πράσσω εἰμί πρός ὁ καί χάρις οἶδα καί ὁ μέγας οἴομαι εὐεργετέω . ἐκεῖθεν δέ ὁ μέγας δομέστικος συντάσσω Ἀμοὺρ , ἵημι ὡς βασιλεύς . καί ἐπεί καί ὁ παρά ὁ Σαρχάνη πάρειμι ναῦς , παρασκευάζω τε πρός ὁ ναυμαχία καί ἀνιάω ὅτι οὖον πάρειμι ὅς ναυμαχέω . Λατῖνος δέ , εἴτε ὁ παρασκευή βασιλεύς δείδω , εἴτε καί διά ὁ ὁ ἐνάγω Ῥωμαῖος κατάφωρος γίγνομαι ὑποπτήσσω , ὁ γάρ ὁ μέγας δομέστικος μήτηρ ἅμα βασιλίδι αἰσθάνομαι ὁ ἐπιβουλή , ὡς μάλιστα ἐν-εἰμί ἀσφαλίζω ὁ τε βασίλεια καί ὁ ἄλλος ἀρχή , ἀπέχω ὅς διανοέομαι , διαλύω . βασιλεύς δέ ἐπεί πυνθάνομαι διαλύω , ὁ μέν παρά ὁ Ἀμοὺρ πάρειμι κατά συμμαχία , ἀποστέλλω εὐεργετέω · αὐτός δέ σύντονος ἔχω ὁ πολιορκία · ἤδη γάρ καί ὁ καιρός ἐπείγω περί φθινόπωρον εἰμί . τρίβω δέ ὁ χρόνος κατά ὁ πολιορκία συμβαίνω ὁ μέγας δομέστικος παρά ὁ ὁ Φώκαια πύλη ὁράω ἵστημι Ντζουὰν ντε Σπίνιος τις ὀνομάζω , ὅς εἰμί αὐτός γνώριμος πρότερος καί συνήθης , ἐκ τε ὁ παρά Λατῖνος ἐπιφανής εἰμί καί παιδεία ὁ παρά Ῥωμαῖος ἱκανῶς μετέχω . καί πέμπω αὐτός μετακαλέω , κελεύω ἥκω πρός αὐτός μηδείς ὑποπτεύω δεινός . ὁ δέ ἵημι εὐθύς πείθω . προσαγορεύω δέ ὁ μέγας δομέστικος αὐτός καί ἀγνωμοσύνη ἐγκαλέω , ὅτι φίλος ἀρχαῖος εἰμί καί συνήθης καί τοσοῦτος ἤδη χρόνος διατρίβω πρός ὁ πύλη ὁ αὐτός , οὐδέ ἅπαξ πρός αὐτός ἐθέλω ἔρχομαι οὐδέ ἀσπάζομαι οἷος φίλος , καί ἕτερος τις ὅσος εἰμί ἁρμόζω προστίθημι ὁ χρόνος , ἤδη γάρ ὀψέ ὁ ἡμέρα εἰμί , ὁ νῦν μέν ἔχω οἴκαδε ἀποπέμπω , εἰς ὁ ὑστεραῖος δέ κελεύω , εἰ καί αὐτός κατά ἡδονά εἰμί , πρός αὐτός πάλιν ἔρχομαι , ὡς εἄν κατά σχολή καί περί ὁ πάρειμι πόλεμος διαλέγω ὅστις εἄν ἕκαστος δοκέω Δίκαιος ἔχω πρός αὐτός . Ντζουὰν μέν οὖν ἀποδείκνυμι ὁ λόγος οἴκαδε ἀπέρχομαι · εἰς ὁ ὑστεραῖος δέ ἅμα πρωΐ εἰς ὁ μέγας δομέστικος ἥκω σκηνή καί προσαγορεύω αὐτός . αντιπροσειπον δέ καί αὐτός αὐτός καί μόνος παραλαμβάνω , λόγος ἄρχω πρός αὐτός τοιόσδε · « οὔτε ὁ ἐπί πρόφασις πᾶς πολεμέω ὁ ἐπαινετός ἄν τις τίθημι σωφρονέω , οὔτε ὁ εἰρήνη ἄγω · ἀλλά ἑκάτερος ἀγαθός ἢ χείρων παρά ὁ αἴτιος νομίζω εἄν δικαίως . ἐάν δέ τις πόλεμος ἄρχω , μείζων ἢ κατά ἑαυτοῦ πρᾶγμα ἐπιχειρέω , πρός ὁ ἀδικέω καί ἄνοια προσοφλήσειεν εἄν παρά εὕω φρονέω κριτής . σκέπτομαι δή καί περί ὁ νυνί πάρειμι πόλεμος , ὅς ἔραμαι πρός μηδείς ἀδικέω βασιλεύς , εἰμί μετά ἀγαθός ὁ σχῆμα προσγίγνομαι σύ . πρῶτος μέν γάρ μηδείς ὑπό βασιλεύς ἀδικέω , πρῶτος ἐπέρχομαι ὁ Λέσβος εἰμί ὑπήκοος βασιλεύς ἀδικέω καί πλεονεκτέω , ὅσπερ οὐδέ αὐτός οἴομαι ἔξαρνος δύναμαι γίγνομαι · ἔπειτα δέ οὐδέ ἄνοια καί ἀβουλία καταλείπω ὑπερβολή . ὁ γάρ ἄρχω πόλεμος οὖον χρή οὗτος μόνος σκοπέω ὅπως ἀδικέω , ἀλλά πρῶτος μέν εἰ μάλιστα αὐτός οὗτος δυνατός , ἔπειτα δέ εἰμί καί ἀρκέω δύναμις ἔχω πρός ὁ ὁ ἀδικέω διασῴζω . σύ δέ πρός τε ὁ ὁ ἀλλότριος ἁρπάζω ὁ δύναμις ἐνδεής καί πρός ὁ ὁ ἁρπάζω διασῴζω μικρός . Λέσβος μέν γάρ ἔπειμι , Δήλιος πείθω καί Σικελιώτης συμμαχέω . βασιλεύς δέ ἐπιστρατεύω σύ , ὁ σύμμαχος οἴχομαι σύ ἀπολείπω , οὐδέ ὅπλον ἀνταίρω δύναμαι . σύ δέ μόνος ὑπολείπω , ὁ μέν ἀπόλλυμι κατά ὁ καλλονή ἐν πέντε τριήρης διαφθείρω , ὁ δέ κατά ὁ Μιτυλήνη καί Φώκαια ἀποκλείω πολιορκέω , οὐδείς ἔχω ἐλπίς βέβαιος σωτηρία . μή θαυμάζω δέ , εἰμί μηδείς εἶπον ἐλπίς βέβαιος σωτηρία σύ ἔχω , καίτοι καρτερός ἀμύνω ἀπό ὁ τεῖχος καί μηδείς ἢ ὀλίγος βλάβη ὑπομένω ἀπό τε ὁ ἐκπίπτω ὁ μηχανή λίθος καί ὁ κλῖμαξ καί ὁ ἄλλος μηχανή ὁ κατά ὁ συχνός τειχομαχία προσάγω . ἀποδείκνυμι γάρ σαφής σύ οὖον πολύς ἀπέχω ὁ ἐν ἔσχατος κίνδυνος εἰμί . τρεῖς γάρ εἰμί , ὁ εἄν μάλιστα διασῴζω δύναμαι ὁ πολιορκέω , ὁ τε πόθεν ἔξωθεν ἐπέρχομαι δύναμις ὁ πολιορκέω ἀνίστημι , καί ὁ ἀφθονία σῖτος καί ὁ ἄλλος ἐπιτήδειος ἔχω μετά ῥᾳστώνη ὁ πολιορκία διαφέρω , καί τρίτος , ὁ ὁ πολιορκέω ἀδύνατος εἰμί προσκαθέζομαι ἢ διά ἀπορία ἀνάλωμα ἢ διά μικροψυχία ἤ τις αἴτιος ἄλλος , ἐγώ σύ πρόσειμι1 ἀποδείκνυμι οὗτος οὐδέ εἷς . ὁ μέν οὖν ἴσως εἄν ἐπέρχομαι ἔξωθεν βοήθεια σύ οὐδαμόθεν ἄλλοθεν ἄν τις οἴομαι ἢ ἐκ γεννους , οἷος δή ὁμόφυλος εἰμί σύ καί συγγενής · οὗτος δέ τοσοῦτος ἀπέχω ὁ εἰμί ἀληθής ἢ σύ οἴομαι ἐλπίζω , ὥστε ἐναντίος μᾶλλον ἐπί σύ ἔρχομαι ἐκεῖνος ἐκπολιορκέω ὡς πολέμιος ὁ κοινός , εἄν κελεύω βασιλεύς . οἶδα γάρ δή σαφής σύ ὡς ἐν ὁ συνθήκη καί ὁ Ὅρκος , ὅς πρός ὁ βασίλειος Ῥωμαῖος ὁ βουλή καί ὁ δῆμος τίθημι γεννους ἐπί ὁ εἰρήνη , πρός ὁ ἄλλος περιλαμβάνω καί οὗτος , ὁ μή μόνος ὁ κοινός αὐτός μηδείς βλάβη ἢ ζημία ἐπάγω ὁ Ῥωμαῖος βασίλεια πρόφασις πόλεμος οὖον παρέχω , ἀλλά καί ἐάν τις ἰδιώτης Ῥωμαῖος ἀδικέω , ἀπό ὁ πρόσειμι αὐτός κτῆμα ἢ πρᾶγμα ὁ ζημία ἀπολαμβάνω ὁ Ῥωμαῖος . εἄν δέ καί ὁ βασίλεια Ῥωμαῖος ὁ ζημία προξενέω ἢ νῆσος διαρπάζω ἢ πόλις τις παράλιος ἤ τίς ἕτερος , ὁ ἴσος τρόπος ἀπό ὁ ἐκεῖνος κτῆμα καί πρᾶγμα , εἰμί πολύς ἄγω ἢ εἷς , ὁ ζημία ἀποτίνυμι βασιλεύς , αὐτός δέ ψηφίζω πολέμιος ὁ δῆμος καί ὁ βουλή , καί στρατεύω ἐπί ἐκεῖνος ὡς ἄπιστος καί προδότης ὁ κοινός . ὅς δή ἕνεκα καί βασιλεύς πρεσβεία πρός Γένουα ἀποστέλλω , ὥστε μή μόνος ὁ κτῆμα σύ ὁ χρῆμα ἕνεκα ὅς ἀναλίσκω πολεμέω σύ παραλαμβάνω , ἀλλά καί τριήρης κελεύω πέμπω κατά σύ κατά ὁ σύγκειμαι καί ὁ Ὅρκος . ὥστε ἐκ γεννους οὖον μόνος ἐπικουρία οὐδείς , ἀλλά καί πόλεμος καί ἐπιπλέω προσδοκάω χρή . ὅτι δέ καί ὁ ἐπιτήδειος νῦν τε ἐνδεής εἰμί καί μετά ὀλίγος ἐπίλειψις παντελῶς σύ , ἐκ αὐτός ἄν τις ὁ πρᾶγμα ἀληθής τεκμαίρομαι . ὁ γάρ ἐξελαύνω ὁ Ἄστυ ὑπό σύ Ρωμαῖος , ὅς αὐτός ὁ ἐπιτήδειος λαμβάνω χράω , ὁ μέτρον ὁ τροφή πρός ὁ ὁ πολιορκέω πλῆθος λογίζομαι , ἐντός ὀλίγος χρόνος παντάπασι φημί σύ ὁ σιτίον ἐπιλείπω . λείπω δή εἷς ὑπολείπω ἐλπίς σωτηρία , ὁ βασιλεύς ῥᾳθυμέω ἢ διά ὁ ὁ ἀναλίσκω πλῆθος χρῆμα ἢ διά ὁ κατά ὁ στρατεία κακοπάθεια λύω ὁ πολιορκία ἢ διά ὁ χειμών ἐπιγίγνομαι ἤδη προσδοκάω . ἐγώ δέ καί περί οὗτος προδότης γίγνομαι ἐγώ αὐτός καί μηνύω προίξ ἅπας ἀληθής . καίτοι γε πολύς εἄν ὠνέομαι αὐτός , εὕω οἶδα , εἰμί ὁ διανοέομαι περί σύ , ἀληθής ἐκγίγνομαι μανθάνω · ἐγώ δέ σύ καί οὗτος χαρίζομαι . βασιλεύς μέν γάρ καί ἐγώ καί ὁ πολύς ὁ στρατιά οἴκαδε ἀπέρχομαι , ἵνα μή εἰκῇ καί μάτην κατατρίβω ἐνταῦθα , ἄλλως τε καί ὁ ἐκεῖσε πρᾶγμα ἐπιμέλεια δήω , ὅς οὐ ἔξεστι ποιέω μή ἐκεῖ ἐπιδημέω . ἐνταυθοῖ δέ πρός ὁ πολιορκία δέκα καταλείπω τριήρης καί μονήρης εἴκοσι καί ἕτερος τέσσαρες καί εἴκοσι ὁ ὁ Σαρχάνη ναῦς , μισθός παρέχω διαρκέω ἄχρι ἔαρ . ἕ σύ τε καί Μιτυληναῖος ἀσφαλῶς πολιορκέω ἐφορμέω ἐκ θάλασσα , ἐκ δέ ἤπειρος σύ μέν ἀρκέω ὁ ὁ Σαρχάνη παράκειμαι στρατιά · Μιτυληναῖος δέ ὁ Ῥωμαῖος μισθοφόρος ὁ εἰς ὁ Λέσβος ἔξοδος ἀπείργω , ὥστε καί ἀμφότερος ἑκατέρωθεν ἀπείργω ἐκ τε γῆ καί θάλασσα ὁ μηδείς εἰσάγω ὁ ἐπιτήδειος . ἅμα δέ ἦρι ἄρχω στόλος μέγας αὖθις ἐπί σύ πλέω , γνώμη ἔχω μέχρι πᾶς διακαρτερέω , ἄχρι εἄν ἢ λιμός ἢ ὅπλον παρίστημι , ἐξανδραποδίζω σύ . πρός οὗτος δέ καί ἕτερος βασιλεύς ἐπίνοια οὐ ἀποκρύπτω . βούλομαι γάρ ὁ συμπολιορκέω σύ πᾶς διά Ὅρκος αἵρεσις προτίθημι , ἢ μένω ἐντός τεῖχος πολέμιος αὐτός τε εἰμί καί ὁ κοινός γεννους , ἢ ἔξω γίγνομαι καί καταλιμπάνω σύ , μή μόνος παρά βασιλεύς τυγχάνω συγγνώμη καί ἀμνηστία ὅς ἐξαμαρτάνω , ἀλλά καί παρά ὁ κοινός γεννους ἀζήμιος εἰμί , βασιλεύς ὁ ἄδεια παρέχω . ὅσπερ ὅτι πολύς ὁ σύ συμπολιορκέω πείθω ἀφίστημι , οὐδέ αὐτός ἀγνοέω . ὅτε τοίνυν ἐκ ἀρχή τε οὖον Δίκαιος ποιέω ὁ πόλεμος κινέω οὗτος , νῦν τε ὁ πρᾶγμα ἐναντίος ἢ αὐτός προσδοκάω χωρέω , οὖον μόνος ἀβουλία καί ἀσυνεσία ὀφλισκάνω κατηγορία , ἀλλά καί ἐν ἔσχατος καθίστημι κίνδυνος , ποῦ λυσιτελής ἢ σωφρονέω ὅλως ἄνθρωπος , μή μεταβουλεύω περί ὁ κακῶς βουλεύω καί σωτηρία τις αὐτός ἐκ ὁ ἔνειμι ἐκπορίζω , ἀλλά διά φιλονεικία καί ἀλαζονεία νόος οὐ ἔχω αὐτός τε ἀπόλλυμι κακῶς καί ὁ οἰκέω οὖον πενία μόνος καί ἀποστέρησις ὁ εἰμί , ἀλλά καί ἀδοξία προστρίβω διά βίος ; ἐγώ δέ καί οὗτος ἅπας Χωρὶς οὐδαμῶς λυσιτελέω ὁ πρός βασιλεύς πόλεμος σύ ἀποφαίνω . εἰμί γάρ καί μήτε ὅπλον , μήτε λιμός , μήτε ἕτερος μηχανή τις παρίστημι δύναμαι σύ , οὐδέ οὗτος ὁ πολιορκέω λυσιτελέω εἄν σύ . πρῶτος μέν γάρ οὐ ἐπί ὁ διηνεκής πολιορκέω καί ἔνδεια καί ὁ ἄλλος ὁ ἐκ ὁ πόλεμος κακός πιέζω Λέσβος κρατέω σύ ἐπέρχομαι τοσοῦτος χρῆμα ἀναλίσκω , ἀλλά ἐπί ὁ πολλαπλάσιος ὁ ἀναλίσκω κτάομαι , καί ὁ νῆσος ἔχω ὁ ἀρχή . οὗτος δέ ἐναντίος ἢ αὐτός συμβαίνω προσδοκάω . ὁ τε γάρ χρῆμα ἀνάλλομαι εἰς ὁ τριήρης καί ὁ νῆσος ὑπό βασιλεύς αὖθις τελέω πλήν Μιτυλήνη , ὅς δεῖ καί Φώκαια φρουρέω μισθοφόρος τρέφω χίλιοι οὐ μικρός . πόθεν οὖν πορίζω ὁ τροφή αὐτός ; οὔτε γάρ χρῆμα ἔχω ἐν ὁ ναῦς ὁ διαρκέω πρός ὁ πολιορκία , οὔτε ἐκ γεννους Ἐλπὶς ἔρχομαι . ὁ γάρ ἐκεῖσε κτῆμα σύ , ὁ παρέχω ὁ πρόσοδος , ὑπό βασιλεύς εἰμί · ὁ τε ἐκ Φώκαια προσγίγνομαι πρότερος πρόσοδος σύ ἀφαιρέω διά ὁ πόλεμος . ἐμπορία τε γάρ ἐκλείπω πᾶς , θαλασσοκρατέω ἐγώ , καί γεωργία ἀπείργω , οὐδέ ὁ πύλη προβαίνω ἀκίνδυνος εἰμί σύ . ὥστε πάντοθεν συμβαίνω περιίστημι ὁ κίνδυνος , ἄν τε κρατέω ὁ ὅπλον , ἄν τε μή · ὡς οὖν περί σωτηρία σύ βουλεύω οὐ ἐν πάρεργον χρή ποιέω ὁ βουλή , ἀλλά μετά ὁ Φίλων σκέπτομαι ὁ δήω αἱρέω . »