joannes-vi-cantacuzenus.historiae kantakouzen4.34
λδʹ . Ὑπὸ δὲ τὸν αὐτὸν χρόνον καὶ Κάλλιστος ὁ πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως τὴν βασιλέων διαφορὰν ἐν δεινῷ τιθέμενος καὶ κοινὴν νομίζων Ρωμαίων συμφορὰν , ἀρχιερέων τε καὶ μοναχῶν τοὺς λογάδας ἔχων , εἰς Ἀδριανοῦ πρὸς βασιλέα ἧκε καὶ ἐδεῖτο καταλύειν τὸν πρὸς γαμβρὸν τὸν βασιλέα πόλεμον , ὡς πολλῶν Ρωμαίοις αἴτιον ἐσόμενον κακῶν . βασιλεὺς δὲ ὁμοίαν ἔχειν ἐξαρχῆς ἄχρι νῦν περὶ πολέμου καὶ εἰρήνης γνώμην φάμενος , καὶ τὴν μὲν αἰτίαν ἡγεῖσθαι συμπάντων ἀγαθῶν , τὸν πόλεμον δ' ἅπαν τοὐναντίον , ἐξέπεμπεν εἰς Διδυμότειχον πρὸς βασιλέα τὸν νέον , ὡς , ἢν ἐκεῖνος πείθηται , οὐδεμιᾶς ἐξ αὐτοῦ κωλύμης ἐσομένης τῇ εἰρήνῃ . καὶ γενόμενος ὁ πατριάρχης ἐν Διδυμοτείχῳ , εὗρε βασιλέα τὸν νέον ἀπηρκότα εἰς τὴν Αἶνον , ἅμα δὲ παρῆσαν καὶ ἡ Τριβαλῶν στρατιὰ καὶ τῶν Μυσῶν · οὓς οἱ παρὰ βασιλέως πεμφθέντες ἄγοντες Ρωμαῖοι ἐστρατοπέδευσαν παρὰ τὸν Ἕβρον , οὐ πόῤῥω πάνυ Διδυμοτείχου , οὐχ ἅμα , ἀλλ' ἰδίᾳ καὶ χωρίς · ἦν δὲ τὸ Μυσῶν στρατόπεδον μάλιστα ἐγγὺς Διδυμοτείχου . γνώμην δὲ εἶχον ὡς εἰς τὴν ὑστεραίαν σύμπαντες τῷ Ἐμπυθίου ἐπιστρατεύσοντες φρουρίῳ καὶ κακώσοντες ὡς μάλιστα φρουρᾷ ὑπὸ Καντακουζηνοῦ τοῦ βασιλέως κατεχόμενον . συμβέβηκε δὲ τῆς αὐτῆς ἡμέρας καὶ ἣ κατὰ συμμαχίαν στρατιὰ Περσῶν βασιλεῖ παρεσκεύαστο τῷ Καντακουζηνῷ , τὸν Ἑλλήσποντον διαβᾶσαν , παρὰ τὸν Ἕβρον ἐστρατοπεδεῦσθαι , καὶ αὐτὴν ἀγνοοῦσάν τε ὁμοίως , ὅτι πολεμίων ἐγγὺς στρατοπεδεύοιτο , καὶ ἀγνοουμένην . ἦσαν δὲ ἱππεῖς μυρίων οὐκ ἐλάσσους , ὧν ἐστρατήγει Σουλιμᾶν ὁ τῶν Ὀρχάνη πρεσβύτερος υἱός . γνώμην δὲ εἶχον καὶ αὐτοὶ ὡς ἐς τὴν ὑστεραίαν εἰς Ἀδριανοῦ πρὸς βασιλέα ἀφιξόμενοι . ἅμα δὲ ἕῳ οἵ τε Πέρσαι ἀπάραντες τοῦ στρατοπέδου , ἐβάδιζον ὡς ἐπὶ βασιλέα , καὶ οἱ Τριβαλοὶ καὶ Μυσοὶ μετὰ Ρωμαίων τῶν ἀγόντων τὰ ὅπλα ἔχοντες ἐπὶ τὸ φρούριον ἐχώρουν , ἀθρόον τε καὶ ἀλλήλους τὰ στρατόπεδα ἑώρων . Μυσοὶ μὲν οὖν ἐτράποντο αὐτίκα πρὸς φυγὴν , οὐδὲ εἰς χεῖρας ὑπομείναντες ἐλθεῖν τοῖς πολεμίοις , καὶ διεσώζοντο εἰς Διδυμότειχον , τῇ φυγῇ πολλὴν ὁμολογοῦντες χάριν , ἣ διέσωσε · Τριβαλοὶ δὲ ὑπέμειναν ἐπιόντας τοὺς βαρβάρους μετὰ Ρωμαίων τῶν συνόντων · ὀλίγα δὲ ἀντισχόντες πρὸς πλείους καὶ βελτίους , ἡττῶντο κατακράτος , ἀπειρίᾳ δὲ τῶν τόπων , ἅμα δὲ καὶ ὑπὸ τῶν πολεμίων θορυβηθέντες , οὐ τὴν πρὸς Διδυμότειχον ἐτράποντο , ἦ γὰρ ἂν οὐκ ὀλίγοι διεσώζοντο , διασκεδασθέντες δὲ ἐπὶ τὴν παρακειμένην τῷ Ἕβρῳ πεδιάδα , πλὴν ὀλίγων ἅπαντες ἀπώλοντο . ἐπὶ πεδία γὰρ τραπόμενοι βαθέα καὶ γυμνὰ καὶ οὐδεμίαν ἔχοντα καταφυγὴν καὶ ἵπποις φαυλοτάτοις χρώμενοι , οἱ μὲν ἔθνησκον , οἱ δ' ἡλίσκοντο , ὑπὸ τῶν βαρβάρων καταλαμβανόμενοι . ἐκ διαμέτρου γὰρ οἱ τῶν βαρβάρων ἵπποι τοῖς ἐκείνων θέειν τέ εἰσι ταχύτατοι καὶ πρὸς πόνους ἐξησκημένοι . Κασνιτζὸς δὲ ὁ στρατηγὸς μετά τινων εὐαριθμήτων ἠδυνήθη διαδρᾶναι , τῶν ἄλλων ἁπάντων τῶν μὲν πεσόντων , τῶν δ' ἑαλωκότων . Ρωμαίων δὲ οἱ μὲν ἐπιφανέστεροι πολλὴν ἀνδραγαθίαν καὶ ἀρετὴν κατὰ τὴν μάχην ἐπιδεδειγμένοι , πάντες ἑάλωσαν , τῶν βαρβάρων περισχόντων , στρατιωτῶν δὲ ἔπεσον μέν τινες καὶ ἑάλωσαν ὀλίγοι , οἱ πλείους δὲ διεσώθησαν εἰς Διδυμότειχον . ἡ μὲν οὖν βασιλέως τοῦ νέου συμμαχία οὕτω διεφθάρη · ὃ καὶ μάλιστα ἐλύπησε καὶ διέφθειρε τὰ πράγματα αὐτοῦ . οἱ βάρβαροι δὲ μετὰ τὴν νίκην τάς τε σκηνὰς τῶν πολεμίων καὶ τοὺς αἰχμαλώτους ἔχοντες καὶ ὅπλων καὶ ἵππων πλῆθος , ἧκον εἰς Ἀδριανοῦ πρὸς βασιλέα · καί τινας ἐκεῖ συνδιατρίψαντες ἡμέρας , ἔπειτα ἐνέβαλον εἰς τὴν Μυσίαν κατὰ σφᾶς αὐτοὶ καὶ ἐκάκωσαν οὐ μέτριά τινα , ἔχοντες δὲ τὴν λείαν ἐπανῄεσαν εἰς τὴν οἰκείαν . ἐπανιοῦσι δὲ διὰ τῆς Θρᾴκης , ἐπεὶ καὶ βασιλεὺς ὁ νέος ἐκ τῆς Αἴνου ἐπανῆκε μετὰ τῶν συμμάχων τὴν φθορὰν , πρέσβεις ἔπεμπε πρὸς Σουλιμὰν τὸν σατράπην καὶ καταλλάττειν ἐπεχείρει ἑαυτῷ , δῶρά τε παρέχων καὶ λόγοις ὑποποιούμενος προσηνέσιν , ἔπεμπε δὲ αὐτῷ καὶ γράμματα . ἐν οἷς δεῆσαν καὶ Καντακουζηνοῦ τοῦ βασιλέως ἐπιμνησθῆναι , οὐ βασιλέα προσηγόρευεν , ἀλλὰ Καντακουζηνὸν ἁπλῶς χωρίς τινος προσθήκης . ὁ μέντοι βάρβαρος τὴν μὲν πρεσβείαν ἐδόκει δέχεσθαι ἡδέως καὶ δῶρά τε ἀντέπεμπε καὶ εὐνοήσειν ἐπηγγέλλετο ἑξῆς , τὰ δὲ γράμματα πρὸς Καντακουζηνὸν τὸν βασιλέα ἔπεμπεν , ὡσπερεὶ πολλὴν ἀγνωμοσύνην τοῦ νέου βασιλέως κατεγνωκώς . οἱ μὲν οὖν βάρβαροι αὖθις εἰς Ἀσίαν ἦσαν . πατριάρχης δὲ ὁ Κάλλιστος πολλὰ περὶ εἰρήνην βασιλεῖ τῷ νέῳ διαλεχθεὶς , ἐπεὶ μηδὲν ἀνύειν τῶν δεόντων εἶχε , τῶν περὶ βασιλέα οὐκ ἐώντων , ἀλλ' ἐξορμώντων μᾶλλον βασιλέα πρὸς τὸν πόλεμον καὶ μηδὲν ἀγεννὲς ὑπομένειν παραινούντων διὰ τὴν κακοπραγίαν , ἀλλ' ἔχεσθαι τῶν προτέρων λογισμῶν , ὡς κρείττω πάντως ἐσόμενον τῶν πολεμίων καὶ τὴν ἀρχὴν ἀνασωσόμενον , ἀνέστρεφεν εἰς τὴν Ἀδριανοῦ πρὸς βασιλέα καὶ τῶν ἀνδρῶν ἀπήγγελλε τὴν μοχθηρίαν , ὅτι τῆς ἰδίας ὠφελείας ἕνεκα , ὡς ᾤοντο , προὐδίδοσαν τὰ κοινῇ λυσιτελοῦντα καὶ τὸν πόλεμον παρώξυνον . βασιλεὺς δὲ ὁ Καντακουζηνὸς ἠνιᾶτο μὲν , αὐξανόμενον ὁρῶν τὸν πόλεμον , καὶ τοὺς κωλύοντας τὴν εἰρήνην ἐν αἰτίαις ἐποιεῖτο , ὡς πολλῶν αὖθις δυστυχημάτων πεῖραν ἐπάγοντας Ρωμαίοις · μήπω δὲ πρὸς τὴν εἰρήνην ἀπηγορευκὼς , τόν τε ἀνεψιὸν αὖθις Μανουὴλ τὸν Καντακουζηνὸν καὶ Μητροφάνην τὸν ἐπίσκοπον Μελενίκου πρὸς βασιλέα τὸν νέον πρέσβεις ἔπεμπε , καὶ τὸν πόλεμον παρῄνει καταλύειν τοῦ νεωτερίζειν ἀποστάντα . τῶν συνόντων δὲ φανερῶς ἐναντιωθέντων καὶ ἀπειπαμένων τὴν εἰρήνην , ἐπεὶ οἱ πρέσβεις ἐπανῆκον ἄπρακτοι , καὶ βασιλεὺς ὁ Καντακουζηνὸς οὐκέτι ἔμελλεν , ἀλλὰ τὰς ἀποστάσας ἐκάκου πόλεις , μάλιστα δὲ Μόῤῥαν καὶ τὰς ἄλλας τὰς κατὰ τὴν Ροδόπην Ρωμαίοις ὑπηκόους . αἱ πλείους γὰρ τῷ νέῳ προσεχώρουν βασιλεῖ . ἔπειτα καὶ πρὸς τὴν Χαλκιδικὴν πέμψας στρατιὰν , ἐκέλευε κατατρέχειν , αὐτοὺς μὲν οὐ βουλόμενος κακοῦν , οὐ γὰρ ἠξίου τοὺς ὑπ' αὐτοῦ πρὸς βασιλέα τὸν νέον παραδεδομένους ἑκοντὶ κατατρίβειν , ὡς ἠγνωμονηκότας , ἀλλ' οἱ ἐν Μόῤῥᾳ τοῦτο μὲν διὰ τὸν πόλεμον ὅμορον αὐτοῖς ὄντα , τοῦτο δ' ὅτι καὶ ἡ Χαλκιδέων βοσκήμασι διαχειμάζειν μᾶλλον ἐπιτηδειοτέρα διά τε τὴν ἀλέαν καὶ τὸ τροφὴν παρέχειν ἄφθονον , βοσκήματα ἐκεῖ πολλὰ καταγαγόντες , ἠνάγκασαν βασιλέα πέμπειν ἐπ' ἐκείνους στρατιάν · οἳ καὶ καταδραμόντες πρὸς τοῖς ξένοις ἐκάκωσαν καὶ τοὺς ἐγχωρίους οὐκ ὀλίγα . διακρίνειν γὰρ οὐδὲ βουλομένοις μάλιστα ἐξῆν . Διδυμότειχον δὲ κακοῦν οὐκ εἴα διὰ βασιλέα τὸν γαμβρόν . οἱ μὲν οὖν κατὰ Μόῤῥαν πλεῖστα κακωθέντες καὶ πιεσθέντες ὑπὸ τοῦ πολέμου αὖθις προσεχώρουν βασιλεῖ τῷ Καντακουζηνῷ , βασιλεὺς δὲ ὁ νέος , ὁρῶν ὑποῤῥέουσαν αὐτῷ τὴν δύναμιν καὶ τὰ πράγματα χωρήσαντα ὀπίσω , πέμψας πρὸς βασιλέα τὸν κηδεστὴν διελέγετο περὶ εἰρήνης καὶ ἐδεῖτο τὸν πόλεμον καταθέσθαι ἔχοντας , ἃ ἔχουσιν , ἑκάτερον . ὁ δὲ τὴν μὲν εἰρήνην περιπλείστου μάλιστα ἔλεγε ποιεῖσθαι , καὶ μηδὲν εἶναι μήτε φίλον μᾶλλον , μήτε σπουδαιότερον , καὶ ταῦτα οὐχ ἁπλῶς πρὸς ὁμοφύλους ἐσομένης , ἀλλὰ πρὸς τοὺς φιλτάτους · δέον μέντοι καὶ διὰ τὴν ἐμπειρίαν τὴν ἐν τοῖς πράγμασι καὶ τὸ πατέρα εἶναι πρόνοιαν αὐτὸν ποιήσασθαι , μὴ τοῖς ἴσοις πάλιν τὸν υἱὸν περιπεσεῖν , ἀλλὰ τῆς στάσεως περιελεῖν τὰς αἰτίας καὶ τῶν νεωτερισμῶν . οὐδὲ γὰρ εἴ τις ὁρῶν τὸν παῖδα περὶ μέθας καὶ κύβους καὶ τοιαύτην ἐξώλειαν ἠσχολημένον , χρημάτων κύριον ποιῶν καὶ φαύλοις ἀνθρώποις καὶ μεθύουσι συνεῖναι ἐπιτρέπων , ἢ περὶ θήρας ἐπτοημένον ἀκρατῶς καὶ πάντα χρήματα ἑνὸς τούτου προϊέμενον , εἰ κύνας παρείχετο θηρευτικὰς καὶ ἵππους , νοῦν ἂν ἔχοντα ἐδόκει πράττειν . διὰ ταῦτα δὴ τῶν μὲν πόλεων , ἃς πρότερον αὐτὸς παρέσχετο , παραχωρεῖν καὶ αὐτοῦ Διδυμοτείχου · τῶν μέντοι συνόντων αὐτῷ Ρωμαίων τοὺς ἐπιφανεστέρους , οὓς μὴ αὐτὸς ἑκοντὶ παρέσχετο συνεῖναι , ἄντ' ἐν Διδυμοτείχῳ ἢ ἄλλοθί που τὰς οἰκίας ἔχωσι , τούτους δὲ μὴ συνεῖναι ἐφιέναι , ἀλλ' αὐτῷ δουλεύειν , ὥσπερ καὶ πρότερον , ἵνα μὴ αὐτῷ πολέμων αὖθις καὶ νεωτερισμῶν αἴτιοι ὀφθῶσι . δέον μέντοι μηδ' ἐκείνους μηδὲν ὑποπτεύειν πείσεσθαι δεινὸν διὰ τὴν ἀποστασίαν . οὐ γὰρ ὥστε ἀμύνασθαι αὐτοὺς βούλεσθαι ὑπάγειν ἑαυτῷ , ἀλλὰ μὴ πρὸς τὰ βελτίω ἐναντιουμένους ἔχειν . ἐπηγγέλλετό τε παντάπασιν ἀμνηστήσειν τῶν προϋπηργμένων . ὁ μὲν οὖν νέος βασιλεὺς ἕτοιμος πάντα ἦν ποιεῖν , ὅσα παραινοίη βασιλεὺς ὁ κηδεστὴς καὶ χωρεῖν πρὸς τὴν εἰρήνην · οἱ στασιασταὶ δὲ οὐκ εἴων , ἀλλ' ἐκώλυον πάσῃ δυνάμει καὶ μᾶλλον ἔχεσθαι παρῄνουν τοῦ πολέμου , εἰδότες , ὡς , ἂν ὑπὸ βασιλέα γένωνται τὸν Καντακουζηνὸν , οὐκέτι χώραν ἕξουσι στασιάζειν καὶ νεώτερα κινεῖν , ἐξ ὧν τὸ κοινὸν μὲν διαφθαρήσεται Ρωμαίων , αὐτοὶ δὲ ὠφεληθήσονται ὀλίγα . ἐπεὶ δὲ οὐ προὐχώρουν αἱ συμβάσεις περὶ τῆς εἰρήνης , σφοδρότερον βασιλεὺς ὁ Καντακουζηνὸς ἐπηνέχθη τοῖς περὶ τὸν νέον βασιλέα , ὥστε μηδὲ δυνηθῆναι ἀντισχεῖν . Διδυμότειχον γὰρ καταλιπὼν καὶ τὰς ἄλλας πόλεις , ἃς εἶχεν , ἐκ τῆς Αἴνου πρὸς Τένεδον ἐπεραιώθη . συνείπετο δὲ αὐτῷ καὶ βασιλὶς Ἑλένη ἡ γυνὴ , Μανουὴλ τὸν νεώτερον τῶν παίδων ἔχουσα , μεῖζον εὐτύχημα , ἄν τις εἴποι δικαίως , ἢ καθ' ὅσον ἐδόκει κακοπραγεῖν ἐν τῷ πολέμῳ . πάντα γὰρ ἑαυτὴν παρέσχετο τῷ ἀνδρὶ λυσιτελοῦσαν , οὐ παρὰ τὸν τοῦ πολέμου μόνον χρόνον , ἀλλὰ καὶ πάντα τὸν ἐπίλοιπον , καὶ κατὰ τὴν πρώτην πλάσιν βοηθὸς ἐν πᾶσι τῷ ἀνδρὶ ἐγένετο , τήν τε φυγὴν συνδιαφέρουσα ἀλύπως καὶ πάντα ὑπομένειν ὑπὲρ ἐκείνου οὖσα παρεσκευασμένη διὰ φιλανδρίαν . ἐφιλονείκησε γὰρ οὐ τὰς οὔσας μόνον , ἀλλὰ καὶ τὰς ἐπί τισι πλεονεκτήμασι πάλαι ὑμνουμένας ὑφ' ἓν ἁπάσας παρελάσαι , φρόνημα μὲν γενναῖον ἐν πᾶσι καὶ παράστημα ψυχῆς εὐγενοῦς ἐπιδεικνυμένη , συνέσει δὲ καὶ ἀγχινοίᾳ οὐ τῶν γυναικῶν τὰς πρώτας μόνον , ἀλλὰ καὶ ἀνδρῶν τοὺς διὰ ταῦτα θαυμαζομένους παριοῦσα . ἀτυφίας μέντοι καὶ μετριότητος καὶ γυναιξὶν αἰδοῦς πρεπούσης καὶ τῆς εἰς πάντα τὰ καλὰ ἐπιβολῆς καὶ εὐφυΐας καὶ τῆς ἐπιφαινομένης καὶ διὰ τῶν λόγων καὶ τῶν ἔργων κοσμιότητος , οὐδεὶς οὕτω φθονερὸς , οὐδ' ἀπείρατος καλῶν , ὅστις ἢ παντάπασιν ἂν ἕλοιτο συγκρύπτειν , ἢ μεθ' ἁπάσης μὴ μεμνῆσθαι τῆς ὑπερβολῆς . μέγιστον δὲ ἁπάντων , ὅτι λαμπρότητα τοιαύτην βίου ἐπανῃρημένη καὶ ὥσπερ νόμους θείσῃ ἑαυτῇ οὔτε χρόνος , οὔθ' ἕτερον οὐδὲν ἤμβλυνε τὴν προθυμίαν , μᾶλλον δὲ , εἰ δεῖ τι καὶ καινότερον εἰπεῖν , καὶ συναυξανομένην ἔχει τῷ βίῳ καὶ συμπροϊοῦσαν . ταῦτα μὲν οὖν ἐκ πολλῶν ὀλίγα τῶν Ἑλένῃ προσόντων ἀγαθῶν τῇ βασιλίδι · οὐ γὰρ εὐφημεῖν ἐκείνην προειλόμεθα , ἀλλ' ἵν' εἰδῶμεν , οἷον ἀγαθὸν καὶ ἐν τοῖς καθ' ἡμᾶς ἡ φύσις ἠδυνήθη χρόνοις ἐνεγκεῖν .
Lemmas: λδʹ . ὑπό δέ ὁ αὐτός χρόνος καί Κάλλιστος ὁ πατριάρχης Κωνσταντινούπολις ὁ βασιλεύς διαφορά ἐν δεινός τίθημι καί κοινός νομίζω Ῥωμαῖος συμφορά , ἀρχιερεύς τε καί μοναχός ὁ λογάς ἔχω , εἰς Ἀδριανός πρός βασιλεύς ἵημι καί δήω καταλύω ὁ πρός γαμβρός ὁ βασιλεύς πόλεμος , ὡς πολύς Ῥωμαῖος αἴτιος εἰμί κακός . βασιλεύς δέ ὅμοιος ἔχω ἐξαρχῆς ἄχρι νῦν περί πόλεμος καί εἰρήνη γνώμη φημί , καί ὁ μέν αἴτιος ἡγέομαι σύμπας ἀγαθός , ὁ πόλεμος δέ ἅπας ἐναντίος , ἐκπέμπω εἰς Διδυμότειχο πρός βασιλεύς ὁ νέος , ὡς , εἄν ἐκεῖνος πείθω , οὐδείς ἐκ αὐτός κώλυμα εἰμί ὁ εἰρήνη . καί γίγνομαι ὁ πατριάρχης ἐν διδυμοτειχεω , εὑρίσκω βασιλεύς ὁ νέος ἀπαίρω εἰς ὁ Αἶνος , ἅμα δέ πάρειμι καί ὁ Τριβαλός στρατία καί ὁ Μυσός · ὅς ὁ παρά βασιλεύς πέμπω ἄγω Ρωμαῖος στρατοπεδεύω παρά ὁ Ἕβρος , οὖον πόρρω πάνυ Διδυμότειχο , οὐ ἅμα , ἀλλά ἴδιος καί χωρίς · εἰμί δέ ὁ Μυσός στρατόπεδον μάλιστα ἐγγύς Διδυμότειχο . γνώμη δέ ἔχω ὡς εἰς ὁ ὑστεραῖος σύμπας ὁ Ἐμπυθίου ἐπιστρατεύω φρούριον καί κακόω ὡς μάλιστα φρουρά ὑπό Καντακουζηνός ὁ βασιλεύς κατέχω . συμβαίνω δέ ὁ αὐτός ἡμέρα καί ὅς κατά συμμαχία στρατία Πέρσης βασιλεύς παρασκευάζω ὁ Καντακουζηνός , ὁ Ἑλλήσποντος διαβαίνω , παρά ὁ Ἕβρος στρατοπεδεύω , καί αὐτός ἀγνοέω τε ὁμοίως , ὅτι πολέμιος ἐγγύς στρατοπεδεύω , καί ἀγνοέω . εἰμί δέ ἱππεύς μυρίος οὐ μικρός , ὅς στρατηγέω Σουλιμάν ὁ ὁ Ὀρχάνη πρέσβυς υἱός . γνώμη δέ ἔχω καί αὐτός ὡς εἰς ὁ ὑστεραῖος εἰς Ἀδριανός πρός βασιλεύς ἀφικνέομαι . ἅμα δέ ἠώς ὁ τε Πέρσης ἀπαίρω ὁ στρατόπεδον , βαδίζω ὡς ἐπί βασιλεύς , καί ὁ Τριβαλός καί Μυσός μετά Ῥωμαῖος ὁ ἄγω ὁ ὅπλον ἔχω ἐπί ὁ φρούριον χωρέω , ἀθρόος τε καί ἀλλήλων ὁ στρατόπεδον ὁράω . Μυσός μέν οὖν τρέπω αὐτίκα πρός φυγή , οὐδέ εἰς χείρ ὑπομένω ἔρχομαι ὁ πολέμιος , καί διασῴζω εἰς Διδυμότειχο , ὁ φυγή πολύς ὁμολογέω χάρις , ὅς διασῴζω · Τριβαλός δέ ὑπομένω ἔπειμι ὁ βάρβαρος μετά Ῥωμαῖος ὁ σύνειμι · ὀλίγος δέ ἀντέχω πρός πλείων καί ἀγαθός , ἡσσάομαι κατακράτος , ἀπειρία δέ ὁ τόπος , ἅμα δέ καί ὑπό ὁ πολέμιος θορυβέω , οὖον ὁ πρός Διδυμότειχο τρέπω , εἰμί γάρ εἄν οὐ ὀλίγος διασῴζω , διασκεδάννυμι δέ ἐπί ὁ παράκειμαι ὁ Ἕβρος πεδιάς , πλήν ὀλίγος ἅπας ἀπόλλυμι . ἐπί πεδίον γάρ τρέπω βαθύς καί γυμνός καί οὐδείς ἔχω καταφυγή καί ἵππος φαῦλος χράω , ὁ μέν θνῄσκω , ὁ δέ ἁλίσκομαι , ὑπό ὁ βάρβαρος καταλαμβάνω . ἐκ διάμετρος γάρ ὁ ὁ βάρβαρος ἵππος ὁ ἐκεῖνος θέω τε εἰμί ταχύς καί πρός πόνος ἐξασκέω . Κασνιτζὸς δέ ὁ στρατηγός μετά τίνω εὐαρίθμητος δύναμαι διαδιδράσκω , ὁ ἄλλος ἅπας ὁ μέν πίπτω , ὁ δέ ἁλίσκομαι . Ῥωμαῖος δέ ὁ μέν ἐπιφανής πολύς ἀνδραγαθία καί ἀρετή κατά ὁ μάχη ἐπιδείκνυμι , πᾶς ἁλίσκομαι , ὁ βάρβαρος περιέχω , στρατιώτης δέ πίπτω μέν τις καί ἁλίσκομαι ὀλίγος , ὁ πλείων δέ διασῴζω εἰς Διδυμότειχο . ὁ μέν οὖν βασιλεύς ὁ νέος συμμαχία οὗτος διαφθείρω · ὅς καί μάλιστα λυπέω καί διαφθείρω ὁ πρᾶγμα αὐτός . ὁ βάρβαρος δέ μετά ὁ Νίκη ὁ τε σκηνή ὁ πολέμιος καί ὁ αἰχμάλωτος ἔχω καί ὅπλον καί ἵππος πλῆθος , ἥκω εἰς Ἀδριανός πρός βασιλεύς · καί τις ἐκεῖ συνδιατρίβω ἡμέρα , ἔπειτα ἐμβάλλω εἰς ὁ Μυσία κατά σφεῖς αὐτός καί κακόω οὖον μέτριος τις , ἔχω δέ ὁ λεῖος ἐπάνειμι εἰς ὁ οἰκεῖος . ἐπανέρχομαι δέ διά ὁ Θρᾴκη , ἐπεί καί βασιλεύς ὁ νέος ἐκ ὁ Αἶνος ἐπανίημι μετά ὁ σύμμαχος ὁ φθορά , πρέσβυς πέμπω πρός Σουλιμάν ὁ σατράπης καί καταλλάσσω ἐπιχειρέω ἑαυτοῦ , δῶρον τε παρέχω καί λόγος ὑποποιέω προσηνής , πέμπω δέ αὐτός καί γράμμα . ἐν ὅς δήω καί Καντακουζηνός ὁ βασιλεύς ἐπιμιμνήσκομαι , οὖον βασιλεύς προσαγορεύω , ἀλλά Καντακουζηνός ἁπλόος χωρίς τις προσθήκη . ὁ μέντοι βάρβαρος ὁ μέν πρεσβεία δοκέω δέχομαι ἡδύς καί δῶρον τε ἀντιπέμπω καί εὐνοέω ἐπαγγέλλω ἑξῆς , ὁ δέ γράμμα πρός Καντακουζηνός ὁ βασιλεύς πέμπω , ὡσπερεί πολύς ἀγνωμοσύνη ὁ νέος βασιλεύς καταγιγνώσκω . ὁ μέν οὖν βάρβαρος αὖθις εἰς Ἀσία εἰμί . πατριάρχης δέ ὁ Κάλλιστος πολύς περί εἰρήνη βασιλεύς ὁ νέος διαλέγω , ἐπεί μηδείς ἀνύω ὁ δήω ἔχω , ὁ περί βασιλεύς οὐ ἐάω , ἀλλά ἐξορμάω μᾶλλον βασιλεύς πρός ὁ πόλεμος καί μηδείς ἀγεννής ὑπομένω παραινέω διά ὁ κακοπραγία , ἀλλά ἔχω ὁ πρότερος λογισμός , ὡς ἀγαθός πάντως εἰμί ὁ πολέμιος καί ὁ ἀρχή ἀνασῴζω , ἀναστρέφω εἰς ὁ Ἀδριανός πρός βασιλεύς καί ὁ ἀνήρ ἀπαγγέλλω ὁ μοχθηρία , ὅτι ὁ ἴδιος ὠφέλεια ἕνεκα , ὡς οἴομαι , προδίδωμι ὁ κοινός λυσιτελέω καί ὁ πόλεμος παροξύνω . βασιλεύς δέ ὁ Καντακουζηνός ἀνιάω μέν , αὐξάνω ὁράω ὁ πόλεμος , καί ὁ κωλύω ὁ εἰρήνη ἐν αἴτιος ποιέω , ὡς πολύς αὖθις δυστύχημα πείρω ἐπάγω Ῥωμαῖος · μήπω δέ πρός ὁ εἰρήνη ἀπαγορεύω , ὁ τε ἀνεψιός αὖθις Μανουήλ ὁ Καντακουζηνός καί Μητροφάνης ὁ ἐπίσκοπος Μελενίκου πρός βασιλεύς ὁ νέος πρέσβυς πέμπω , καί ὁ πόλεμος παραινέω καταλύω ὁ νεωτερίζω ἀφίστημι . ὁ σύνειμι δέ φανερῶς ἐναντιόομαι καί ἀπολέγω ὁ εἰρήνη , ἐπεί ὁ πρέσβυς ἐπανήκω ἄπρακτος , καί βασιλεύς ὁ Καντακουζηνός οὐκέτι μέλλω , ἀλλά ὁ ἀφίστημι κακόω πόλις , μάλιστα δέ Μόραν καί ὁ ἄλλος ὁ κατά ὁ Ῥοδόπη Ῥωμαῖος ὑπήκοος . ὁ πλείων γάρ ὁ νέος προσχωρέω βασιλεύς . ἔπειτα καί πρός ὁ Χαλκιδική πέμπω στρατία , κελεύω κατατρέχω , αὐτός μέν οὖον βούλομαι κακόω , οὖον γάρ ἀξιόω ὁ ὑπό αὐτός πρός βασιλεύς ὁ νέος παραδίδωμι ἑκοντί κατατρίβω , ὡς ἀγνωμονέω , ἀλλά ὁ ἐν μόρρα οὗτος μέν διά ὁ πόλεμος ὅμορος αὐτός εἰμί , οὗτος δέ ὅτι καί ὁ Χαλκιδεύς βόσκημα διαχειμάζω μᾶλλον ἐπιτήδειος διά τε ὁ ἀλέω καί ὁ τροφή παρέχω ἄφθονος , βόσκημα ἐκεῖ πολύς κατάγω , ἀναγκάζω βασιλεύς πέμπω ἐπί ἐκεῖνος στρατιά · ἕ καί κατατρέχω πρός ὁ ξένος κακόω καί ὁ ἐγχώριος οὐ ὀλίγος . διακρίνω γάρ οὐδέ βούλομαι μάλιστα ἔξεστι . Διδυμότειχο δέ κακόω οὐ ἐάω διά βασιλεύς ὁ γαμβρός . ὁ μέν οὖν κατά Μόραν πλεῖστος κακόω καί πιέζω ὑπό ὁ πόλεμος αὖθις προσχωρέω βασιλεύς ὁ Καντακουζηνός , βασιλεύς δέ ὁ νέος , ὁράω ὑπολέγω αὐτός ὁ δύναμις καί ὁ πρᾶγμα χωρέω ὀπίσω , πέμπω πρός βασιλεύς ὁ κηδεστής διαλέγω περί εἰρήνη καί δήω ὁ πόλεμος κατατίθημι ἔχω , ὁ ἔχω , ἑκάτερος . ὁ δέ ὁ μέν εἰρήνη περιπλειστος μάλιστα λέγω ποιέω , καί μηδείς εἰμί μήτε φίλος μᾶλλον , μήτε σπουδαῖος , καί οὗτος οὐ ἁπλόος πρός ὁμόφυλος εἰμί , ἀλλά πρός ὁ φίλος · δήω μέντοι καί διά ὁ ἐμπειρία ὁ ἐν ὁ πρᾶγμα καί ὁ πατήρ εἰμί πρόνοια αὐτός ποιέω , μή ὁ ἴσος πάλιν ὁ υἱός περιπίπτω , ἀλλά ὁ στάσις περιαιρέω ὁ αἴτιος καί ὁ νεωτερισμός . οὐδέ γάρ εἰμί τις ὁράω ὁ παῖς περί μέθη καί κύβος καί τοιοῦτος ἐξώλεια ἀσχολέω , χρῆμα κύριος ποιέω καί φαῦλος ἄνθρωπος καί μεθύω συνίημι ἐπιτρέπω , ἢ περί θήρ πτοέω ἀκρατής καί πᾶς χρῆμα εἷς οὗτος προΐημι , εἰμί κύω παρέχω θηρευτικός καί ἵππος , νόος εἄν ἔχω δοκέω πράσσω . διά οὗτος δή ὁ μέν πόλις , ὅς πρότερος αὐτός παρέχω , παραχωρέω καί αὐτός Διδυμότειχο · ὁ μέντοι σύνειμι αὐτός Ῥωμαῖος ὁ ἐπιφανής , ὅς μή αὐτός ἑκοντί παρέχω συνίημι , ἀντί ἐν διδυμοτειχεω ἢ ἄλλοθι ποῦ ὁ οἰκίον ἔχω , οὗτος δέ μή συνίημι ἐφίημι , ἀλλά αὐτός δουλεύω , ὥσπερ καί πρότερος , ἵνα μή αὐτός Πολέμων αὖθις καί νεωτερισμός αἴτιος ὁράω . δήω μέντοι μηδέ ἐκεῖνος μηδείς ὑποπτεύω πείθω δεινός διά ὁ ἀποστασία . οὖον γάρ ὥστε ἀμύνω αὐτός βούλομαι ὑπάγω ἑαυτοῦ , ἀλλά μή πρός ὁ ἀγαθός ἐναντιόομαι ἔχω . ἐπαγγέλλω τε παντάπασι ἀμνηστέω ὁ προυπάρχω . ὁ μέν οὖν νέος βασιλεύς ἑτοῖμος πᾶς εἰμί ποιέω , ὅσος παραινέω βασιλεύς ὁ κηδεστής καί χωρέω πρός ὁ εἰρήνη · ὁ στασιαστής δέ οὐ ἐάω , ἀλλά κωλύω πᾶς δύναμις καί μᾶλλον ἔχω παραινέω ὁ πόλεμος , οἶδα , ὡς , εἄν ὑπό βασιλεύς γίγνομαι ὁ Καντακουζηνός , οὐκέτι χώρα ἔχω στασιάζω καί νέος κινέω , ἐκ ὅς ὁ κοινός μέν διαφθείρω Ῥωμαῖος , αὐτός δέ ὠφελέω ὀλίγος . ἐπεί δέ οὖον προχωρέω ὁ σύμβασις περί ὁ εἰρήνη , σφοδρός βασιλεύς ὁ Καντακουζηνός ἐπιφέρω ὁ περί ὁ νέος βασιλεύς , ὥστε μηδέ δύναμαι ἀντέχω . Διδυμότειχο γάρ καταλείπω καί ὁ ἄλλος πόλις , ὅς ἔχω , ἐκ ὁ Αἶνος πρός Τένεδος περαιόω . συνέπομαι δέ αὐτός καί βασιλίς Ἑλένη ὁ γυνή , Μανουήλ ὁ νέος ὁ παῖς ἔχω , μείζων εὐτύχημα , ἄν τις εἶπον δικαίως , ἢ κατά ὅσος δοκέω κακοπραγέω ἐν ὁ πόλεμος . πᾶς γάρ ἑαυτοῦ παρέχω ὁ ἀνήρ λυσιτελέω , οὖον παρά ὁ ὁ πόλεμος μόνος χρόνος , ἀλλά καί πᾶς ὁ ἐπίλοιπος , καί κατά ὁ πρῶτος πλάσις βοηθός ἐν πᾶς ὁ ἀνήρ γίγνομαι , ὁ τε φυγή συνδιαφέρω ἄλυπος καί πᾶς ὑπομένω ὑπέρ ἐκεῖνος εἰμί παρασκευάζω διά φιλανδρία . φιλονεικέω γάρ οὖον ὁ εἰμί μόνος , ἀλλά καί ὁ ἐπί τις πλεονέκτημα πάλαι ὑμνέω ὑπό εἷς ἅπας παρελαύνω , φρόνημα μέν γενναῖος ἐν πᾶς καί παράστημα Ψυχή εὐγενής ἐπιδείκνυμι , σύνεσις δέ καί ἀγχίνοια οὖον ὁ γυνή ὁ πρῶτος μόνος , ἀλλά καί ἀνήρ ὁ διά οὗτος θαυμάζω πάρειμι . ἀτυφία μέντοι καί μετριότης καί γυνή αἰδώς πρέπω καί ὁ εἰς πᾶς ὁ καλός ἐπιβολεύς καί εὐφυΐα καί ὁ ἐπιφαίνω καί διά ὁ λόγος καί ὁ ἔργον κοσμιότης , οὐδείς οὗτος φθονερός , οὐδέ ἀπείρατος καλός , ὅστις ἢ παντάπασι εἄν αἱρέω συγκρύπτω , ἢ μετά ἅπας μή μιμνήσκω ὁ ὑπερβολή . μέγας δέ ἅπας , ὅτι λαμπρότης τοιοῦτος βίος ἐπαναλέγω καί ὥσπερ νόμος θέω ἑαυτοῦ οὔτε χρόνος , οὔτε ἕτερος οὐδείς ἀμβλύνω ὁ προθυμία , μᾶλλον δέ , εἰμί δεῖ τίς καί καινός εἶπον , καί συναυξάνω ἔχω ὁ βίος καί συμπροειμι . οὗτος μέν οὖν ἐκ πολύς ὀλίγος ὁ Ἑλένη πρόσειμι ἀγαθός ὁ βασιλίδι · οὖον γάρ εὐφημέω ἐκεῖνος προαιρέω , ἀλλά ἵνα οἶδα , οἷος ἀγαθός καί ἐν ὁ κατά ἐγώ ὁ φύσις δύναμαι χρόνος φέρω .