joannes-vi-cantacuzenus.historiae kantakouzen3.87
πζʹ . Βασιλεὺς δὲ ἐπεὶ ἀπεσκεύαστο Μομιτζίλον , ἐδόκει δεῖν καὶ Κράλην μετιέναι ἀδικοῦντα καὶ παρασπονδοῦντα . ἐκεῖνος γὰρ τὸν παρὰ Ρωμαίοις πόλεμον ὁρῶν πάντα τὰ αὐτῶν διαφθεροῦντα ἄρδην , ὀλίγα τῶν πρὸς βασιλέα συνθηκῶν φροντίζων , ἄλλας τε πόλεις τῶν Ρωμαίοις ὑπηκόων εἷλε , καὶ Φερὰς ἐπὶ χρόνον συχνὸν πολιορκῶν , ἐν μεγάλῃ κατέστησεν ἐνδείᾳ καὶ ἤδη ἐν ἐλπίσιν ἦν μετὰ μικρὸν ἑλεῖν · ἅμα δὲ καὶ ἐκ τῶν ἔνδον ἔπραττόν τινες , ὡς Φεραῖοι , τῆς Ρωμαίων ἡγεμονίας ἀποστάντες , προσχωρήσουσιν ἑκόντες Τριβαλοῖς , τοῦ Κράλη αὐτοῖς ὑποσχομένου τῆς πόλεως ἀποδείξειν ἄρχοντας , ἂν τοιαῦτα τοὺς πολίτας πείθωσιν · ὧν ἦν κεφάλαιον Ἀσάνης ὁ Μανουὴλ , θεῖος πρὸς πατρὸς Εἰρήνῃ τῇ βασιλίδι . Παλαιολόγος δὲ Κωνσταντῖνος ὁ τοῦ βασιλέως Ἀνδρονίκου θεῖος , καὶ Τζαμπλάκων Δημήτριος μέγας στρατοπεδάρχης ὁ τούτου γαμβρὸς τὰ Ρωμαίων φρονοῦντες , ἀντέπραττόν τε τοῖς πράττουσι τὰ Τριβαλλῶν , καὶ πᾶσαν σπουδὴν εἰσῆγον , ὥστε μὴ τοιαύτην πόλιν τῆς Ρωμαίων ἡγεμονίας ἀπολέσθαι , καὶ πρὸς βασιλέα ἔπεμπον δεόμενοι βοηθεῖν . ἃ εἰδὼς βασιλεὺς ἔκρινε δεῖν πρεσβείαν ποιεῖσθαι πρὸς Κράλην , κἂν μὲν ἀπόσχηται Φερῶν , τηρεῖν καὶ αὐτὸν τοὺς ὅρκους καὶ τὰς σπονδάς · ἂν δ' ἐκεῖνος διαλύῃ πρότερος , χωρεῖν ἐπ' αὐτὸν ἅμα στρατιᾷ τῇ Περσικῇ . καὶ ἐπεὶ ἐδέδοκτο , πέμψας Ἰωάννην τὸν Βρυέννιον , ἐκέλευεν ἀναχωρεῖν Φερῶν , ὡς αὐτῷ τῆς πόλεως διαφερούσης , καὶ τοῦ λοιποῦ μηδὲν παρενοχλεῖν μήτ' αὐτὴν , μήτ' ἄλλην τῶν Ρωμαίοις ὑπηκόων πόλεων . αὐτὸν μὲν γὰρ ἀεὶ μεμνῆσθαι τῆς εὐνοίας καὶ τιμῆς , ἧς ἀπέλαυσε διατρίβων παρ' αὐτῷ , καὶ δίκαιον εἶναι οἴεσθαι τῆς εὐποιΐας ἀπομνημονεύειν . διόπερ αὐτοῦ καὶ πρὸς Βεῤῥοίᾳ τὰς σπονδὰς ἀπειπαμένου καὶ ὕστερον πεπολεμηκότος φανερῶς καὶ τοὺς ὅρκους καταλελυκότος προφανῶς καὶ τὰς σπονδὰς , αὐτὸν μὴ κεκινῆσθαι πρὸς ὀργὴν , μηδὲ ἀμύνεσθαι ἐθέλειν , ἀλλὰ τὰς σπονδὰς καὶ τοὺς ὅρκους ἀνανεοῦν , καὶ χάριν ἀποδιδόναι τῆς φιλίας ὅση δυνατή . ἂν δὲ μὴ πείθηται αὐτὸς , μηδὲ ἀφίστασθαι ἐθέλῃ τοῦ παρασπονδεῖν καὶ ἀδικεῖν , ἀλλὰ πολιορκῇ τὰς πόλεις , μὴ αὐτῷ ἐπάγειν αἰτίαν , ἂν ἀμύνηται , ὡς παραβεβηκότι τὰς σπονδὰς καὶ ἀγνωμονοῦντι πρὸς τὸν εὖ πεποιηκότα , ἡνίκα μάλιστα ἐδεῖτο . τοιαῦτα μὲν ὁ βασιλεὺς ἐπρεσβεύετο πρὸς Κράλην . ἅμα δὲ ἔχων καὶ τὴν στρατιὰν , πρὸς Χριστούπολιν ἐχώρει , καὶ ἐστρατοπεδεύετο ἐν κώμῃ τοῦ Γαβριὴλ προσαγορευομένῃ , ὡς ἀφιξόμενος εἰς Φερὰς καὶ τῶν ἄλλων πόλεων πρόνοιαν ποιησόμενος , ὅσαι ὑπὸ τοῦ Τριβαλικοῦ πολέμου ἔπραττον κακῶς . τούτων δὲ πραττομένων , Ἀπόκαυκος ὁ μέγας δοὺξ ὁρῶν ἤδη τὰς μὲν ἠπειρώτιδας πόλεις πάσας Καντακουζηνὸν τὸν βασιλέα ὑφ' ἑαυτὸν πεποιημένον , καὶ τήν τε Ρωμαίων στρατιὰν ὀλίγου δεῖν ἅπασαν ἔχοντα αὐτὸν καὶ τοσαύτην ὑπὸ τῶν βαρβάρων συμμαχίαν , καὶ ὡς ἀδύνατον αὐτῷ ἀντικαθίστασθαι ἐκ τῆς ἠπείρου , πρῶτα μὲν ἐσκέψατο διὰ τῆς πρὸς τὰς δίκας ἀκριβείας καὶ δικαιοσύνης πείθειν Βυζαντίους αὐτῷ προσέχειν · ἔπειτα καὶ κεναῖς ἐλπίσιν ἐξηπάτα , ὥσπερ ἐν ὀνείροις πλουσιωτάτους ἐξ ἀπόρων ἐπαγγελλόμενος ποιήσειν , ἂν τὴν ὁλκάδα στήσῃ τὴν ἀργυρολογήσουσαν τοὺς ἐμπόρους . ὡς δὲ πάντα ἐξηλέγχετο ἀπάτη καὶ φενακισμοὶ , καὶ πάντες ἤδη πρὸς αὐτὸν ἀπέσκωπτον ἀδεῶς , δείσας μή τι νεωτερισθῇ περὶ αὐτὸν , ἐσκέψατο πᾶσαν τὴν δύναμιν εἰς τὴν θάλασσαν μετάγειν καὶ πρὸς τυραννίδα τὴν πολιτείαν μεθιστᾷν . καὶ πρῶτα μὲν ναυτικὸν συστήσασθαι καὶ ὁπλίτας , καὶ τούτοις πρός τε τὰς τριήρεις χρῆσθαι καὶ πρὸς φρουρὰν οἰκείαν , ἵνα μὴ ἐπιβουλεύηται , καὶ ἀμελεῖν μὲν παντάπασι τῆς ἠπείρου , νήσων δὲ ἔχεσθαι καὶ θαλάσσης , καὶ Βυζαντίους ἐκ θαλάττης τρέφεσθαι καθιστᾷν ἐμπορευομένους ταῖς ναυσί · πρὸς τούτοις δὲ καὶ τοὺς χρήματα ἔχοντας ἐν Βυζαντίῳ καὶ τῶν συγκλητικῶν , ὅσοι ἔτι ὑπελείποντο , ἐν δεσμωτηρίοις κατακλείειν , ἵν' ὁμοῦ τε ἀπαλλάττοιτο τοῦ δέους , ἐδεδίει γὰρ μὴ ἐθελήσωσιν εἰρήνην τίθεσθαι πρὸς Καντακουζηνὸν τὸν βασιλέα , καὶ χρημάτων εὐποροίη πρός τε τὸ ὁπλιτικὸν καὶ τὰς τριήρεις , τὰ ἐκείνων ἀφελόμενος . οὐ μὴν δὲ καὶ τῶν ἄλλων , ὅσοι μνησθέντες πρότερον εἰρήνης , ἐν ταῖς οἰκίαις ὑπ' ἐκείνου κατεκλείσθησαν , ἢ ἐν φροντιστηρίοις ἀπρόϊτοι καθείργνυντο , πάντων τὰς οὐσίας ἀφελέσθαι μετὰ τὸ εἰς δεσμωτήριον ἀγαγεῖν · πρότερον γὰρ ἐκείνους ὀλίγων τινῶν ἀπεστέρησεν ἐκ τῆς οὐσίας · εἶτα καὶ τοῖς ἄλλοις ἅπασι φόρους τάξαι ἐτησίους , ἐξ ὧν χρηματιζόμενος διαθρέψει τὸ ναυτικόν . δεσμωτήριον δὲ ἐν τοῖς βασιλείοις Κωνσταντίνου τοῦ μεγάλου κοινὸν ποιεῖν διενοεῖτο . οἴκου γὰρ ὄντος ἐκεῖ μεγάλου Ἰουστινιανείου προσαγορευομένου , τὴν στέγην ὑπὸ τοῦ χρόνου διεφθαρμένου , πᾶσαν εἴσοδον ἀναφράξας , οἰκίσκους ἔνδον ἐκείνου πλείστους διελεῖν ἐφ' ἑκατέρῳ μέρει , καὶ τούτοις κατακλεῖσαι τοὺς δεσμώτας ἄνωθεν καλωδίοις καθιεὶς , ὥστε νυκτὸς μὲν τοῖς οἰκίσκοις χρῆσθαι , ἡμέρας δὲ πρὸς μετρίαν ἄνεσιν τῷ ὑπολελειμμένῳ μεταξὺ χωρίῳ · τὴν δὲ φρουρὰν ἄνωθεν ἐγκαθιδρυμένην ἐπὶ τῶν τειχῶν διὰ πάσης νυκτός τε καὶ ἡμέρας τὴν φυλακὴν τῶν δεσμωτῶν ποιεῖσθαι , κἄν τινος δέοιντο , κάτωθεν πρὸς τοὺς φρουροὺς ποιεῖσθαι τοὺς λόγους φανερῶς , ὥστε ἅπαντας εἰδέναι , ἵνα μὴ λάθοιεν ἐπιβουλήν τινα συσκευασάμενοι , κρύφα τῶν φυλάκων τισὶ διαλεχθέντες . μετὰ τοῦτο δὲ ἔφασαν οἱ συνειδότες καὶ ἐπὶ βασιλίδα χωρεῖν διανοεῖσθαι καὶ ἀπορειρᾷν , εἰ βούλοιτο τὴν ἐκείνου θυγατέρα βασιλεῖ τῷ υἱῷ πρὸς γάμον συνάπτειν , εἴγε βούλοιτο αὐτὸν ὡς ὑπὲρ τέκνων ἀγωνιζόμενον , πάντα πλοῦτον τὸν αὐτοῦ πρὸς τὸν ἐπὶ Καντακουζηνὸν ἀναλίσκειν πόλεμον . καὶ πρότερον μὲν γὰρ οὐδὲν ἐλλελοιπέναι προθυμίας καὶ πᾶσαν σπουδὴν πρὸς τὴν ἐκείνου κατάλυσιν ἐπιδεδεῖχθαι , καὶ πάντα ἀναλωκέναι τὰ κοινὰ καὶ ἃ ἀφείλετο ἐκ τῶν ἐκείνῳ προσεχόντων · νυνὶ δὲ εἰς τοὐναντίον ἅπαν τῶν πραγμάτων περιελθόντων καὶ πᾶσαν ἐκείνου τὴν ἤπειρον ἀφελομένου , αὐτὸν κρατήσειν τῆς θαλάσσης , ἀναλίσκοντα ἐκ τῶν ἰδίων , καὶ Βυζαντίου καὶ τῶν νήσων ἀσφαλῶς καθέξειν τὴν ἀρχήν · κἂν μὲν ἐκείνη πείθοιτο τὴν θυγατέρα προσαρμόζειν βασιλεῖ τῷ υἱῷ , καὶ αὐτὸν εἶναι πατέρα βασιλέων καὶ πᾶσαν ἔχειν ἀρχὴν καὶ πράττειν , ἅττα ἂν δοκῇ · ἂν δ' ἀπαναίνηται τὴν δυσγένειαν , ἐπ' αὐτὴν χωρεῖν . δήλην γὰρ ἤδη εἶναι κακὰ βουλευομένην περὶ αὐτοῦ . συνεσκεύακε δὲ καὶ κατ' αὐτῆς ἐπιβουλὴν τοιαύτην . γράμματα πρὸς Πάπαν ἔγραφεν ὡς ἐξ αὐτῆς . ἐδήλου δὲ τὰ γράμματα , ὡς αὐτὴ μὲν ἐντραφείη ἔθεσι καὶ νόμοις τοῖς Ρωμαίων , καὶ δόγματα πρεσβεύοι , ἃ καὶ ἡ Ρωμαίων ἐκκλησία · βασιλεῖ δὲ ὑπὸ τῶν οἰκείων ἐκδοθεῖσα , ἀνάγκῃ τὰ ἐκείνου ὑποκρίνεσθαι . τὴν μέντοι πρώτην εὐλάβειαν καὶ πίστιν καὶ ὁμόνοιαν τῇ Ρωμαίων ἐκκλησίᾳ περισώζειν καὶ αὐτὸν ἡγεῖσθαι πατέρα καὶ διδάσκαλον καὶ πρὸς τὴν πίστιν ὁδηγόν . καὶ βούλεσθαι μὲν καὶ μετὰ τὴν ἀνδρὸς αὐτίκα τελευτὴν δῆλα πάντα καθιστᾷν αὐτῷ , καὶ πειρᾶσθαι , καὶ πᾶσαν τὴν ἀρχὴν τὰ ἴσα ἢ πείθειν ἢ καταναγκάζειν περὶ τῶν τῆς πίστεως δογμάτων αὐτῇ φρονεῖν . κωλυθῆναι δὲ ὑπὸ τῶν περισχόντων πολέμων , τῶν μάλιστα παρὰ Ρωμαίοις δυνατωτάτων πρὸς αὐτὴν ὑπὲρ τῆς ἀρχῆς πολεμησάντων καὶ ἔτι μέχρι νῦν ἐπικειμένων . ὅθεν αὐτοῦ δεῖσθαι , πρῶτα μὲν αὐτῇ τὸ θεῖον ἱλεοῦσθαι διὰ τὴν δοκοῦσαν τῶν διεστραμμένων δογμάτων αἵρεσιν · ἔπειτα δὲ καὶ βοηθεῖν ἐπὶ τοὺς πολεμοῦντας , ὅπως ἂν δύναιτο , ὡς , εἰ ἐκεῖνοι καταστραφεῖεν , αὐτῆς αὐτίκα τὰ τῆς Ρωμαίων ἀποστολικῆς ἐκκλησίας πρεσβευσούσης φανερῶς καὶ τοῖς ἄλλοις ὑφηγησομένης . τοιαῦτα μὲν τὰ πρὸς Πάπαν τῆς βασιλίδος δῆθεν γράμματα ἐδήλου . ἦν δὲ Κλήμης τῆς Ρωμαίων ἐκκλησίας τότε προεστώς . καὶ ζωγράφῳ τινὶ Πραιποσίτῳ καλουμένῳ ἐγχειρίσας , ἐξέπεμπε πρὸς Πάπαν μηδενὶ ἐξειπεῖν κελεύσας τὸ ἀπόῤῥητον βασιλίδος . οὐδὲν δὲ ἐκεῖνος ᾔδει πλέον , εἰ μὴ ὅτι πέμποιτο πρὸς Πάπαν . Κλήμης δὲ ὁ Πάπας , ἐπεὶ δέξαιτο τὰ βασιλίδος γράμματα , ὑπερησθεὶς , ὅτι καὶ ἡ βασιλὶς αἱροῖτο τὰ ἐκείνων , καὶ ὡς , εἰ τῶν πολέμων ἀπαλλαγοίη , φανερῶς αὐτοῖς προσθήσεται , ἀντέγραφε καὶ αὐτὸς , πρῶτα μὲν ἐπαινῶν τῆς προαιρέσεως , ὅτι καίτοι τυραννουμένη τῶν ὀρθῶν δογμάτων οὐκ ἀπέστη , ἀλλὰ τῇ Ρωμαίων ἐκκλησίᾳ συμφρονοίη . ἔπειτα καὶ ἐδίδασκεν , ὡς χρὴ τῶν ἴσων ἔχεσθαι ἀεὶ , καὶ τοὺς ἄλλους ἐνάγειν ἠπατημένους καὶ τῆς ἀληθείας ἐκπεσόντας . τελευταῖον δὲ ἐπηύχετο , καὶ χρηστὰς ὑπετίθει τὰς ἐλπίδας , ὡς βοηθήσων ὅ,τι ἂν δύναιτο . ταῦτα τὰ γράμματα ἐνεγκόντος Πραιποσίτου , ἐφύλαττεν αὐτὸς ἐν ἀποῤῥήτῳ , διενοεῖτό τε ὡς , εἰ μὲν πείθοιτο ἡ βασιλὶς αὐτῷ , ἐφ' οἷς ἂν ἀξιοίη , μηδὲν κινεῖν , εἰ δὲ μὴ , ταῦτα ἐπ' ἐκκλησίας ἀναγνόντα , Βυζαντίους ἐπ' αὐτὴν παρορμᾷν καὶ διαφθείρειν αὐτὴν καὶ παῖδας · ᾔδει γὰρ πρὸς τοῦτο πάνυ δυσανασχετοῦντας καὶ ῥᾷστα κατὰ παντὸς οὑτινοσοῦν χωρήσοντας , ἂν πύθωνται τὰ Λατίνων ᾑρημένην · καὶ οὕτω πᾶσαν αὐτὸν Βυζαντίου καὶ τῶν νήσων ἔχειν τὴν ἀρχήν . εἰ δὲ μὴ προχωροίη , μηδὲ πείθοιντο οἱ Βυζάντιοι βασιλίδα καὶ τὰ τέκνα διαφθείρειν , πάντων ἤδη ἀπογνόντα , ἢ τῷ ἐν Μαγκάνοις πύργῳ κατακλείειν ἑαυτὸν , ὀχυρωτάτῳ ὄντι καὶ δυναμένῳ πρὸς πάντας Βυζαντίους ἀντέχειν πολιορκοῦντας , ἢ τριήρει πρὸς Ἐπιβάτας ἀναχωρεῖν , κἀκεῖ τὸν ἐπίλοιπον βίον διανύειν , ἀρχόμενον ὑπ' οὐδενός .
Lemmas: πζʹ . Βασιλεύς δέ ἐπεί ἀποσκευάζω Μομιτζίλον , δοκέω δήω καί Κράλης μέτειμι ἀδικέω καί παρασπονδέω . ἐκεῖνος γάρ ὁ παρά Ῥωμαῖος πόλεμος ὁράω πᾶς ὁ αὐτός διαφθείρω ἄρδην , ὀλίγος ὁ πρός βασιλεύς συνθήκη φροντίζω , ἄλλος τε πόλις ὁ Ῥωμαῖος ὑπήκοος αἱρέω , καί Φεραί ἐπί χρόνος συχνός πολιορκέω , ἐν μέγας καθίστημι ἔνδεια καί ἤδη ἐν ἐλπίς εἰμί μετά μικρός αἱρέω · ἅμα δέ καί ἐκ ὁ ἔνδον πράσσω τις , ὡς φεραῖος , ὁ Ῥωμαῖος ἡγεμονία ἀφίστημι , προσχωρέω ἑκών Τριβαλός , ὁ Κράλη αὐτός ὑπέχω ὁ πόλις ἀποδείκνυμι ἄρχω , εἄν τοιοῦτος ὁ πολίτης πείθω · ὅς εἰμί κεφάλαιος Ἀσάνης ὁ Μανουήλ , θεῖος πρός πατήρ Εἰρήνη ὁ βασιλίδι . Παλαιολόγος δέ Κωνσταντῖνος ὁ ὁ βασιλεύς Ἀνδρόνικος θεῖος , καί Τζαμπλάκων Δημήτριος μέγας στρατοπεδάρχης ὁ οὗτος γαμβρός ὁ Ῥωμαῖος φρονέω , ἀντιπράσσω τε ὁ πράσσω ὁ Τριβαλλός , καί πᾶς σπουδή εἰσάγω , ὥστε μή τοιοῦτος πόλις ὁ Ῥωμαῖος ἡγεμονία ἀπόλλυμι , καί πρός βασιλεύς πέμπω δήω βοηθέω . ὁ εἰδοί βασιλεύς κρίνω δήω πρεσβεία ποιέω πρός Κράλης , κἀν μέν ἀπέχω Φεραί , τηρέω καί αὐτός ὁ Ὅρκος καί ὁ σπονδή · εἄν δέ ἐκεῖνος διαλύω πρότερος , χωρέω ἐπί αὐτός ἅμα στρατιά ὁ Περσική . καί ἐπεί δοκέω , πέμπω Ἰωάννης ὁ Βρυέννιος , κελεύω ἀναχωρέω Φεραί , ὡς αὐτός ὁ πόλις διαφέρω , καί ὁ λοιπός μηδείς παρενοχλέω μήτε αὐτός , μήτε ἄλλος ὁ Ῥωμαῖος ὑπήκοος πόλις . αὐτός μέν γάρ ἀεί μιμνήσκω ὁ εὔνοια καί τιμή , ὅς ἀπολαύω διατρίβω παρά αὐτός , καί Δίκαιος εἰμί οἴομαι ὁ εὐποιία ἀπομνημονεύω . διόπερ αὐτός καί πρός Βέροια ὁ σπονδή ἀπολέγω καί ὕστερος πολεμέω φανερῶς καί ὁ Ὅρκος καταλύω προφανῶς καί ὁ σπονδή , αὐτός μή κινέω πρός ὀργή , μηδέ ἀμύνω ἐθέλω , ἀλλά ὁ σπονδή καί ὁ Ὅρκος ἀνανεόομαι , καί χάρις ἀποδίδωμι ὁ φίλιος ὅσος δυνατός . εἄν δέ μή πείθω αὐτός , μηδέ ἀφίστημι ἐθέλω ὁ παρασπονδέω καί ἀδικέω , ἀλλά πολιορκέω ὁ πόλις , μή αὐτός ἐπάγω αἴτιος , εἄν ἀμύνω , ὡς παραβαίνω ὁ σπονδή καί ἀγνωμονέω πρός ὁ εὕω ποιέω , ἡνίκα μάλιστα δήω . τοιοῦτος μέν ὁ βασιλεύς πρεσβεύω πρός Κράλης . ἅμα δέ ἔχω καί ὁ στρατία , πρός Χριστόπολις χωρέω , καί στρατοπεδεύω ἐν κώμη ὁ Γαβριήλ προσαγορεύω , ὡς ἀφικνέομαι εἰς Φεραί καί ὁ ἄλλος πόλις πρόνοια ποιέω , ὅσος ὑπό ὁ τριβαλιπου πόλεμος πράσσω κακῶς . οὗτος δέ πράσσω , Απόκαυκος ὁ μέγας δούξ ὁράω ἤδη ὁ μέν ἠπειρῶτις πόλις πᾶς Καντακουζηνός ὁ βασιλεύς ὑπό ἑαυτοῦ ποιέω , καί ὁ τε Ῥωμαῖος στρατία ὀλίγος δήω ἅπας ἔχω αὐτός καί τοσοῦτος ὑπό ὁ βάρβαρος συμμαχία , καί ὡς ἀδύνατος αὐτός ἀντικαθίστημι ἐκ ὁ ἤπειρος , πρῶτος μέν σκέπτομαι διά ὁ πρός ὁ δίκη ἀκρίβεια καί δικαιοσύνη πείθω Βυζάντιος αὐτός προσέχω · ἔπειτα καί κενός ἐλπίς ἐξαπατάω , ὥσπερ ἐν ὄνειρος πλούσιος ἐκ ἄπορος ἐπαγγέλλω ποιέω , εἄν ὁ ὁλκάς ἵστημι ὁ ἀργυρολογέω ὁ ἔμπορος . ὡς δέ πᾶς ἐξελέγχω ἀπάτη καί φενακισμός , καί πᾶς ἤδη πρός αὐτός ἀποσκώπτω ἀδεῶς , δείδω μή τίς νεωτερίζω περί αὐτός , σκέπτομαι πᾶς ὁ δύναμις εἰς ὁ θάλασσα μετάγω καί πρός τυραννίς ὁ πολιτεία μεθιστάω . καί πρῶτος μέν ναυτικόν συνίστημι καί ὁπλίτης , καί οὗτος πρός τε ὁ τριήρης χράω καί πρός φρουρά οἰκεῖος , ἵνα μή ἐπιβουλεύω , καί ἀμελέω μέν παντάπασι ὁ ἤπειρος , νῆσος δέ ἔχω καί θάλασσα , καί Βυζάντιος ἐκ θάλασσα τρέφω καθιστάω ἐμπορεύομαι ὁ ναῦς · πρός οὗτος δέ καί ὁ χρῆμα ἔχω ἐν Βυζάντιον καί ὁ συγκλητικός , ὅσος ἔτι ὑπολείπω , ἐν δεσμωτήριον κατακλείω , ἵνα ὁμοῦ τε ἀπαλλάσσω ὁ δέος , δείδω γάρ μή ἐθέλω εἰρήνη τίθημι πρός Καντακουζηνός ὁ βασιλεύς , καί χρῆμα εὐπορέω πρός τε ὁ ὁπλιτικός καί ὁ τριήρης , ὁ ἐκεῖνος ἀφαιρέω . οὖον μήv δέ καί ὁ ἄλλος , ὅσος μιμνήσκω πρότερος εἰρήνη , ἐν ὁ οἰκίον ὑπό ἐκεῖνος κατακλείω , ἢ ἐν φροντιστήριον ἀπρόϊτος κατείργνυμι , πᾶς ὁ οὐσία ἀφαιρέω μετά ὁ εἰς δεσμωτήριον ἄγω · πρότερος γάρ ἐκεῖνος ὀλίγος τις ἀποστερέω ἐκ ὁ οὐσία · εἶτα καί ὁ ἄλλος ἅπας φόρος τάσσω ἐτήσιος , ἐκ ὅς χρηματίζω διατρέφω ὁ ναυτικός . δεσμωτήριον δέ ἐν ὁ βασίλειος Κωνσταντῖνος ὁ μέγας κοινός ποιέω διανοέομαι . οἶκος γάρ εἰμί ἐκεῖ μέγας ιουστινιάνειος προσαγορεύω , ὁ στέγη ὑπό ὁ χρόνος διαφθείρω , πᾶς εἴσοδος ἀναφράσσω , οἰκίσκος ἔνδον ἐκεῖνος πλεῖστος διαιρέω ἐπί ἑκάτερος μέρος , καί οὗτος κατακλείω ὁ δεσμώτης ἄνωθεν καλώδιον καθίημι , ὥστε νύξ μέν ὁ οἰκίσκος χράω , ἡμέρα δέ πρός μέτριος ἄνεσις ὁ ὑπολείπω μεταξύ χωρίον · ὁ δέ φρουρά ἄνωθεν ἐγκαθιδρύω ἐπί ὁ τεῖχος διά πᾶς νύξ τε καί ἡμέρα ὁ φυλακή ὁ δεσμώτης ποιέω , ἄν τις δήω , κάτωθεν πρός ὁ φρουρός ποιέω ὁ λόγος φανερῶς , ὥστε ἅπας οἶδα , ἵνα μή λανθάνω ἐπιβουλή τις συσκευάζω , κρύφα ὁ φύλαξ τις διαλέγω . μετά οὗτος δέ φημί ὁ σύνοιδα καί ἐπί βασιλίς χωρέω διανοέομαι καί ἀπορειρᾷν , εἰμί βούλομαι ὁ ἐκεῖνος θυγάτηρ βασιλεύς ὁ υἱός πρός γάμος συνάπτω , εἰ βούλομαι αὐτός ὡς ὑπέρ τέκνον ἀγωνίζομαι , πᾶς πλοῦτος ὁ αὐτός πρός ὁ ἐπί Καντακουζηνός ἀναλίσκω πόλεμος . καί πρότερος μέν γάρ οὐδείς ἐλλείπω προθυμία καί πᾶς σπουδή πρός ὁ ἐκεῖνος κατάλυσις ἐπιδείκνυμι , καί πᾶς ἀναλίσκω ὁ κοινός καί ὁ ἀφαιρέω ἐκ ὁ ἐκεῖνος προσέχω · νυνί δέ εἰς ἐναντίος ἅπας ὁ πρᾶγμα περιέρχομαι καί πᾶς ἐκεῖνος ὁ ἤπειρος ἀφαιρέω , αὐτός κρατέω ὁ θάλασσα , ἀναλίσκω ἐκ ὁ ἴδιος , καί Βυζάντιον καί ὁ νῆσος ἀσφαλῶς κατέχω ὁ ἀρχή · κἀν μέν ἐκεῖνος πείθω ὁ θυγάτηρ προσαρμόζω βασιλεύς ὁ υἱός , καί αὐτός εἰμί πατήρ βασιλεύς καί πᾶς ἔχω ἀρχή καί πράσσω , ὅστις εἄν δοκέω · εἄν δέ ἀπαναίνομαι ὁ δυσγένεια , ἐπί αὐτός χωρέω . δῆλος γάρ ἤδη εἰμί κακός βουλεύω περί αὐτός . συσκευάζω δέ καί κατά αὐτός ἐπιβουλή τοιοῦτος . γράμμα πρός Πάπας γράφω ὡς ἐκ αὐτός . δηλόω δέ ὁ γράμμα , ὡς αὐτός μέν ἐντρέφω ἔθος καί νόμος ὁ Ῥωμαῖος , καί δόγμα πρεσβεύω , ὁ καί ὁ Ῥωμαῖος ἐκκλησία · βασιλεύς δέ ὑπό ὁ οἰκέω ἐκδίδωμι , ἀνάγκη ὁ ἐκεῖνος ὑποκρίνομαι . ὁ μέντοι πρῶτος εὐλάβεια καί πίστις καί ὁμόνοια ὁ Ῥωμαῖος ἐκκλησία περισῴζω καί αὐτός ἡγέομαι πατήρ καί διδάσκαλος καί πρός ὁ πίστις ὁδηγός . καί βούλομαι μέν καί μετά ὁ ἀνήρ αὐτίκα τελευτή δῆλος πᾶς καθιστάω αὐτός , καί πειράω , καί πᾶς ὁ ἀρχή ὁ ἴσος ἢ πείθω ἢ καταναγκάζω περί ὁ ὁ πίστις δόγμα αὐτός φρονέω . κωλύω δέ ὑπό ὁ περιέχω Πολέμων , ὁ μάλιστα παρά Ῥωμαῖος δυνατός πρός αὐτός ὑπέρ ὁ ἀρχή πολεμέω καί ἔτι μέχρι νῦν ἐπίκειμαι . ὅθεν αὐτός δήω , πρῶτος μέν αὐτός ὁ θέω ἱλάομαι διά ὁ δοκέω ὁ διαστράπτω δόγμα αἵρεσις · ἔπειτα δέ καί βοηθέω ἐπί ὁ πολεμέω , ὅπως εἄν δύναμαι , ὡς , εἰμί ἐκεῖνος καταστρέφω , αὐτός αὐτίκα ὁ ὁ Ῥωμαῖος ἀποστολικός ἐκκλησία πρεσβεύω φανερῶς καί ὁ ἄλλος ὑφηγέομαι . τοιοῦτος μέν ὁ πρός Πάπας ὁ βασιλίς δῆθεν γράμμα δηλόω . εἰμί δέ Κλήμης ὁ Ῥωμαῖος ἐκκλησία τότε προΐστημι . καί ζωγράφος τις Πραιπόσιτος καλέω ἐγχειρίζω , ἐκπέμπω πρός Πάπας μηδείς ἐξεῖπον κελεύω ὁ ἀπόρρητος βασιλίς . οὐδείς δέ ἐκεῖνος οἶδα πλέω , εἰμί μή ὅτι πέμπω πρός Πάπας . Κλήμης δέ ὁ Πάπας , ἐπεί δέχομαι ὁ βασιλίς γράμμα , ὑπερήδομαι , ὅτι καί ὁ βασιλίς αἱρέω ὁ ἐκεῖνος , καί ὡς , εἰμί ὁ Πολέμων ἀπαλλάσσω , φανερῶς αὐτός προστίθημι , ἀντιγράφω καί αὐτός , πρῶτος μέν ἐπαινέω ὁ προαίρεσις , ὅτι καίτοι τυραννέω ὁ ὀρθός δόγμα οὐ ἀφίστημι , ἀλλά ὁ Ῥωμαῖος ἐκκλησία συμφρονέω . ἔπειτα καί διδάσκω , ὡς χρή ὁ ἴσος ἔχω ἀεί , καί ὁ ἄλλος ἐνάγω ἀπατάω καί ὁ ἀλήθεια ἐκπίτνω . τελευταῖος δέ ἐπεύχομαι , καί χρηστός ὑποτίθημι ὁ ἐλπίς , ὡς βοηθέω ὅστις εἄν δύναμαι . οὗτος ὁ γράμμα φέρω Πραιπόσιτος , φυλάσσω αὐτός ἐν ἀπόρρητος , διανοέω τε ὡς , εἰμί μέν πείθω ὁ βασιλίς αὐτός , ἐπί ὅς εἄν ἀξιόω , μηδείς κινέω , εἰμί δέ μή , οὗτος ἐπί ἐκκλησία ἀναγιγνώσκω , Βυζάντιος ἐπί αὐτός παρορμάω καί διαφθείρω αὐτός καί παῖς · οἶδα γάρ πρός οὗτος πάνυ δυσανασχετέω καί ῥᾳδίως κατά πᾶς ὅστις χωρέω , εἄν πυνθάνομαι ὁ Λατῖνος αἱρέω · καί οὗτος πᾶς αὐτός Βυζάντιον καί ὁ νῆσος ἔχω ὁ ἀρχή . εἰμί δέ μή προχωρέω , μηδέ πείθω ὁ Βύζαντες βασιλίς καί ὁ τέκνον διαφθείρω , πᾶς ἤδη ἀπογιγνώσκω , ἢ ὁ ἐν Μάγκανος πύργος κατακλείω ἑαυτοῦ , ὀχυρός εἰμί καί δύναμαι πρός πᾶς Βυζάντιος ἀντέχω πολιορκέω , ἢ τριήρης πρός Ἐπιβάτης ἀναχωρέω , ἐκεῖ ὁ ἐπίλοιπος βίος διανύω , ἄρχω ὑπό οὐδείς .