joannes-vi-cantacuzenus.historiae kantakouzen4.26
κϛʹ . Οἱ ἐν Γαλατᾷ δὲ ὁρῶντες ἐκείνους ἀποχωροῦντας , οὐκ ἐνόμισαν ὅπερ ἦν , ὡς πρὸς τὴν ἐκείνων χάριν ἀπαγορεύσειεν αὐτοῖς ὁ βασιλεὺς τὴν συμμαχίαν , ἀλλ' ᾤοντο μεγάλα τινὰ ἀλλήλους ἀπαιτεῖν , δι' ἅπερ ἀσυμβάτως ἐσχηκέναι , ἄλλως τε καὶ τοὺς εὐεργετοῦντας ἀεὶ κακοῖς ἀμείβεσθαι εἰωθότες , ὥσπερ τοὺς πάλαι Λακεδαιμονίους λέγουσιν , ἵνα μηδενὸς δοκῶσι δεῖσθαι , μηδ' ἥττους εἶναι μηδενὸς , ὑπ' ἄκρας αὐθαδείας καὶ φυσήματος , ἐν ἡμέρᾳ μέσῃ , καὶ μηδεμίαν αὐτοῖς αἰτίαν πολέμου παρεσχημένου βασιλέως , λίθον ἀφῆκαν ἐπὶ τὸ Βυζάντιον διὰ τῆς μηχανῆς . ἐπεὶ δὲ ἐπύθετο τὸ συμβὰν ὁ βασιλεὺς , πρὸς τὸν ἐκείνων ἄρχοντα πέμψας καὶ τὴν βουλὴν , τὴν αἰτίαν ἐπυνθάνετο , δι' ἣν ἄρχονται πολέμου . ἐκείνων δὲ ὑποκρινομένων ἀγνοεῖν καὶ τὴν αἰτίαν τῆς ἀτοπίας τῷ ἐπὶ τῆς μηχανῆς ἀνατιθέντων τεταγμένῳ , ἐκέλευον οἱ πρέσβεις ἐκεῖνόν τε καὶ τοὺς συναραμένους κολάζειν . ἀδύνατον γὰρ μὴ καὶ πολλοῖς ἑτέροις χρῆσθαι συνεργοῖς . οὕτω γὰρ ἦν αὐτοῖς προστεταγμένον ὑπὸ βασιλέως . οἱ δὲ ἐπηγγέλλοντο προθύμως . ἐς τὴν ὑστεραίαν δὲ ἅμα ἕῳ καὶ λίθον ἕτερον ἐπὶ Βυζάντιον ἀφῆκαν . νομίσας δ' ὅπερ ἦν ὁ βασιλεὺς , ὡς διὰ τὸ τοὺς ἐκ Βενετίας ἀνακεχωρηκέναι θρασυνθέντες αὐτοὶ περιφρονοῦσι καὶ πολέμου ἄρχουσιν , αὐτοῖς μὲν αὐτίκα πόλεμον κατήγγελλε πέμψας , καὶ ἐκέλευεν ἡμέραις ὀκτὼ διαλυσαμένους , ὅσα πρὸς Ρωμαίους ἔχουσι συμβόλαια ἐπ' ἐμπορίας ἢ χρέα ἢ ἑτέρας τινὰς προφάσεις , καθίστασθαι πρὸς πόλεμον . τοὺς δὲ ἐκ Βενετίας μετεπέμπετο . οἱ δ' ἀνέστρεφον αὐτίκα χαίροντες , καὶ ἐτίθετο πρὸς αὐτοὺς συμμαχίαν καὶ σπονδὰς , ἥττους μὲν ὧν ἔμελλε πρότερον ποιεῖν παραπολὺ , μεγάλα γάρ τινα καὶ μάλιστα λυσιτελῆ Ρωμαίοις ἐπηγγέλλοντο , περιπλείστου ποιούμενοι τὴν βασιλέως συμμαχίαν , τότε δὲ , ἐπεὶ ἑώρων ἀδυνάτως ἔχοντα ἑτέρως πράττειν , ἤδη γὰρ οἱ ἐν Γαλατᾷ ἐκπεπολέμωντο , ἀφῄρουν πολλὰ τῶν πρότερον ἐπηγγελμένων . ὅμως δ' οὖν γεγενημένων τῶν σπονδῶν , ὁ πρὸς τοὺς ἐκ Γεννούας αὖθις ἤρχετο πόλεμος τῷ βασιλεῖ . αἰτία δὲ ἦν τοῖς ἐκ Βενετίας καὶ Γεννούας τοῦ πολέμου τούτου , ὃς ἀμφοτέροις συμφορῶν μεγάλων αἴτιος ἐγένετο , ὅτι , πρὸς Τάναϊν ἐπ' ἐμπορίᾳ πλεόντων ἀμφοτέρων , συμβέβηκέ τινι τῶν ἐκ Βενετίας πρὸς Σκύθην τινὰ διενεχθῆναι , καὶ τὴν διαφορὰν μέχρι φόνου προελθεῖν , ἀμυνομένων δὲ ὑπὲρ τοῦ ὁμοφύλου τῶν Σκυθῶν , τῶν τε Λατίνων ὁμοίως ὑπὲρ τοῦ οἰκείου , δημοσία τῶν γενῶν ἑκατέρων ἐγένετο ἡ μάχη , καὶ ἔπεσον μὲν πολλοὶ Λατίνων παρὰ τὴν μάχην , διπλασίους δὲ καὶ περαιτέρω τῶν Σκυθῶν . ἔπειτα ἐπὶ τὰς ναῦς τῶν Λατίνων ἀναχωρησάντων , ἐπεὶ μηδὲν οἱ Σκύθαι βλάπτειν ἦσαν δυνατοὶ , ἀθάλαττοι ὄντες παντελῶς , ἐπεστράτευσαν Καφᾷ , ὃ Λατίνων τῶν ἐκ Γεννούας φρούριόν ἐστι τοῖς παραλίοις τῆς Σκυθίας κατῳκισμένον , καὶ ἐπολέμησαν ἐπ' ἔτεσι δυσὶ , μηδεμίαν ἐνδιδόντες ἀνακωχήν . ἐν οἷς αὐτοί τε τῶν οἰκείων πολλοὺς ἀπέβαλον κατὰ τὰς μάχας καὶ τοῖς Λατίνοις αἴτιοι πολλῶν κατέστησαν ἀναλωμάτων . τῶν μὲν γὰρ τειχῶν ἦσαν ἥττους , τῶν ἔνδον κραταιῶς ἀμυνομένων , ἐμπορικῶν δὲ χρημάτων κατὰ τὴν Σκυθίαν ἐκράτησαν πολλῶν , καὶ κατὰ τὸν πόλεμον ἀναγκάζοντες τρέφειν μισθοφορικὸν ἐπὶ φρουρᾷ τοῦ πολιχνίου , οὐκ ὀλίγα ἐζημίωσαν . ἐπεὶ δὲ αὐτοῖς ἀνήνυτος ἐφαίνετο ἡ ἐπιχείρησις , διέλυον τὸν πόλεμον , θέμενοι σπονδάς . μετὰ δὲ τοῦ πολέμου τὴν κατάλυσιν ἠξίουν οἱ ἐκ Γεννούας , μηδένα μήτε Ρωμαῖον , μήτε ἐκ Βενετίας ἔμπορον πλέειν ἐπὶ Τάναϊν , μήτ' ἐκ σφῶν , πρόφασιν μὲν , ὡς μὴ καὶ αὖθις ἀναγκάζοιντο ἔκ τινος αἰτίας Σκύθαις πολεμεῖν , τῇ δ' ἀληθείᾳ , προσόδων μεγάλων ἀφορμὰς σφίσιν αὐτοῖς κατασκευάζοντες . διενοοῦντο γὰρ , ὡς , εἰ κοινὸν ὁ Καφᾶς ἐμπόριον τοῖς ἁπανταχόθεν κατασταίη , μεγάλα ὠφελήσεσθαι αὐτοὺς ἁπανταχόθεν ἀργυρολογοῦντας · ἢ εἰ μὴ τούτοις , ἔφασαν , ἀγαπῷεν , τὰς κατὰ τὸν πόλεμον συνεκτινέτωσαν δαπάνας . Βενετικοῖς δὲ τό,τε Τανάϊδος παντάπασιν ἀποσχέσθαι ἐδόκει ἥκιστα λυσιτελεῖν , καὶ τὸ τὰ χρήματα συνεκτίνειν ἀνεκτὸν οὐδ' ἄκροις ἦν ὠσὶν , ἀλλ' ἔφασαν , μηδένα ἂν κωλύσειν πλέειν , ὅποι ἂν δοκῇ λυσιτελεῖν · καὶ ἅμα ἐπεχείρουν πλέειν ἐπὶ Τάναϊν , ἀκόντων Γεννουϊτῶν · οἱ δ' ἐκώλυον πρὸς βίαν καὶ ἐζημίωσαν εἰς χρήματα , ἐμπόροις ἐπιθέμενοί τισι καὶ κρατήσαντες ὁλκάδων . ἐκ δὲ τούτου εἰς τὸν πόλεμον κατέστησαν , καὶ μέγας ἀνεῤῥιπίσθη , καὶ χρήματα οὐκ ὀλίγα καὶ τριήρεις ἀπώλοντο ἀφ' ἑκατέρων . τότε δ' οὖν ἐπεὶ καὶ βασιλεὺς Βενετικοῖς συνεξώρμητο πρὸς τὸν πόλεμον , τριήρεις τε ἐπλήρου καὶ τῆς θαλάττης ἐκράτει μετὰ τῶν ἐκ Βενετίας , καὶ ἐκ τῆς ἠπείρου πέμψας στρατιὰν , ἐπολιόρκει . καὶ πρῶτα μὲν ἑκατέρωθεν ἥ τε ναυτικὴ καὶ ἱππικὴ δύναμις προσβαλόντες , τὰς ἔξω Γαλατᾶ ἐνέπρησαν οἰκίας πάσας πλὴν ὀλίγων , αἳ ὑπὸ τοῖς τείχεσιν αὐτοῖς ἦσαν , ἔπειτα ἡ μὲν ἠπειρῶτις συχνὰς καθημέραν ποιουμένη τὰς ἐφόδους , ἀκριβῶς ἐπολιόρκει καὶ οὐδὲ προβαίνειν εἴα τειχῶν ἔξω τοὺς Λατίνους . τὴν ναυτικὴν δὲ ὁ βασιλεὺς εἰς δύο διελὼν , τὴν μὲν αὐτοῦ κατέλιπε τὸ φρούριον πολιορκεῖν , τὴν ἑτέραν δὲ ἔπεμπεν ἐπὶ Πόντον , τὰ Γεννουϊτῶν κακώσουσαν · καὶ ἐκάκωσαν ἐπιπλεῖστον . χρημάτων τε γὰρ ἐκράτησαν καὶ ἐμπόρων οὐκ ὀλίγων , καὶ ὁλκάδας ἐνέπρησαν πολλάς . ἐπεὶ δὲ ἐπανῆκον ἐκ τοῦ Πόντου , παρεσκευάζοντο πρὸς τὴν τειχομαχίαν , καίτοι μάλιστα βασιλέως ἀπαγορεύοντος καὶ μὴ δεῖν οἰομένου τείχεσιν ὀχυρωτάτοις καὶ πολλοὺς τοὺς ἀμυνομένους ἔχουσιν ἐφεστηκότας προσβάλλειν , οὐδεμιᾶς ἐλπίδος οὔσης περιγίνεσθαι τοῖς ὅπλοις , ἀλλὰ μᾶλλον χρονίῳ κατεργάζεσθαι πολιορκίᾳ , καὶ τῷ τῶν Βενετικῶν ναυαρχοῦντι Νικολάῳ τῷ Πισσαίῳ παραινοῦντος . τῷ δὲ ἐδόκει μᾶλλον τειχομαχεῖν ὑπ' ἀπειρίας , καὶ τῶν Ρωμαίων ἐῴκει ὁμαλῶς καθάπτεσθαι , ὡς διὰ τὴν ἀτολμίαν σφῶν Γαλατᾶ ἀναλώτου μένοντος , ῥᾷστα δυναμένου , εἰ αὐτοῖς καὶ Ρωμαῖοι συμπροθυμηθεῖεν . δι' ἃ ὁ βασιλεὺς , καίτοι μάλιστα εἰδὼς , ὡς οὐ προσήκουσιν ἔμφρονι καὶ δεινῷ στρατηγῷ ἐπιχειρεῖ , ὅμως ἐπείθετο διὰ τὸ φύσημα τοῦ Λατίνου καὶ τὸ μὴ δοκεῖν ὑπ' ἀτολμίας προΐεσθαι τὰ δυνατά . καὶ ἄλλα τε παρεσκευάζοντο ἐπιτήδεια πρὸς τὴν τειχομαχίαν , καὶ ὁλκάδας μυριοφόρους συζεύξας δύο καὶ , ὡς μάλιστα ἐνῆν , δοκοῖς μεγάλοις ἐφαρμόσας , ἔπειτα πύργον ξύλινον ἐπέστησεν ἐπὶ τοσοῦτον ὕψους ἥκοντα , ὥστε εἶναι τῶν Γαλατᾶ μετεωρότερον τειχῶν . ὀροφάς τε εἶχε τρεῖς , ἐξ ὧν ἔμελλον ἑστῶτες οἱ ὁπλῖται μάχεσθαι . ἀπὸ δὲ τοῦ πύργου προβεβλημέναι ἦσαν δύο κεραῖαι μέγισται μεγέθει , ἃς ᾤοντο διικνεῖσθαι ἄχρι τῶν τειχῶν , ἐφ' ἃς σανίσιν οἱ δημιουργοὶ , ὥσπερ ἀναβάσεις , θέμενοι , ὁδόν τινα κατεσκεύασαν ἀπὸ τοῦ πύργου φέρουσαν ἐπὶ τὰ τείχη . ᾤοντο δὲ , ὡς , τῶν ἀπὸ τοῦ πύργου μαχομένων ἄδειαν παρεχομένων καὶ ῥᾳστώνην πρὸς τὴν δίοδον , δι' αὐτῆς τῶν εὐψύχων τινὲς συμβαλοῦσι τοῖς ἐπὶ τοῖς τείχεσι καὶ κρατήσουσι βαλλομένους καὶ ἀπὸ τοῦ πύργου . ὃ κἂν προὐχώρησε κατὰ τὴν ἐπίνοιαν αὐτοῖς , εἰ αἱ κεραῖαι ἄχρι ἀφικνοῦντο τῶν τειχῶν . ἀποδέουσαι δὲ ὀφθεῖσαι οὐκ ὀλίγον , ἄπρακτον τὸ μηχάνημα ἐποίουν . ταύτῃ δὲ ὁμοίαν , πλὴν τοῦ πύργου , καὶ Φακεωλάτος ὁ πρωτοστράτωρ κατεσκευάζετο , βασιλέως προστεταχότος , μηχανὴν ἐφ' ὁλκάδος καὶ αὐτὸς μεγάλης . ἐπ' ἄκραις δὲ ἐκεῖνος ταῖς κεραίαις ἐσχάραν ἐπέθηκε ξυλίνην · οὕτω δὲ ἦν ἡ ἐσχάρα κατεσκευασμένη , ὥστε κινεῖσθαι καλωδίοις δή τισι καὶ δοκοῖς , ἐφ' οἷς ἐπέκειτο · ἔπειτα ὕλην συμφορήσας τρέφειν δυναμένην πῦρ , ἐπέθηκε τῇ ἐσχάρᾳ . γνώμην δὲ εἶχεν , ὡς ἑνὶ τῶν Γαλατᾶ πύργων ἐπιθήσων ἐξαφθεῖσαν , ἦσαν γὰρ οὐκ ὀλίγοι ξύλοις ἄνωθεν ἐπεσκευασμένοι , ὥστε διὰ τοῦ πύργου καὶ ταῖς οἰκίαις ἐπελθεῖν τὸ πῦρ , ἀνέμου πνεύσαντος . ἀνύειν δὲ οὐδὲν οὐδ' ἡ ἐκείνου ἐπίνοια ἐδύνατο , ἀποδεουσῶν τῶν κεραιῶν . καὶ τρίτην δὲ οἱ Βενετικοὶ προσεξειργάσαντο , ὥσπερ κλίμακα ἀπὸ τῆς νεὼς ἐπὶ τὰ τείχη τῶν πολεμίων . ἐπεὶ δὲ τὰ ἐκ θαλάττης πάντα ἦσαν παρεσκευασμένα , καὶ ἐκ τῆς ἠπείρου τὰ δέοντα προσεπορίζοντο καὶ κλίμακάς τε κατεσκεύαζον καὶ σιδήρια , οἷς χρῆσθαι ἔμελλον ἐπὶ τῷ τὰ τείχη διορύσσειν , ὕλης τε φάκελοι ἐκομίζοντο ἐφ' ἁμαξῶν , αἷς ἔμελλον πρός τε τὴν διάβασιν τῆς τάφρου χρήσεσθαι , αὐταῖς ἁμάξαις εἰσωθήσαντες , καὶ πρὸς ταῖς πύλαις , εἰ δέοι , ἐνιέναι πῦρ . καὶ ἐπεὶ οὐδὲν ἐνέδει ἔτι , ἡ πεζὴ καὶ ἱππικὴ δύναμις ἐξήγετο , ὧν ἐστρατήγει δεσπότης Μανουὴλ Ἀσάνης , ὁ βασιλίδος τῆς Εἰρήνης ἀδελφὸς , ὑποστράτηγον ἔχων τὸν πρωτοστράτορα Φακρασῆν , καὶ περιεστρατοπέδευε Γαλατᾶν . καὶ ἡ ναυτικὴ ἤδη παρεσκεύαστο , ὡς εἰς τὴν ὑστεραίαν ἅμα ἕῳ τοῖς τείχεσιν ἐμβαλοῦντες . καὶ οἱ ἐν Γαλατᾷ δὲ παρεσκευάζοντο , ὡς ἀμυνούμενοι . τάς τε γὰρ ὁλκάδας καὶ τριήρεις , ὅσας εἶχον , κατέδυσαν πρότερον εἰς τὴν θάλασσαν , κατὰ μίαν ἐφεξῆς πρὸ τῶν τειχῶν ἀνάψαντες τοῖς καλωδίοις ἀπὸ τῶν ἐπάλξεων , ὅσον μὴ παντάπασι καταδύεσθαι , ἀλλ' ἀνάγεσθαι εἶεν εὐχερεῖς καιροῦ καλοῦντος , καὶ ἄλλα , ὅσα πρὸς ἀποτροπὴν ἐδόκει λυσιτελήσειν τῶν μηχανημάτων . συνήνεγκε δὲ αὐτοῖς ἐς τὰ μάλιστα τῶν ὁλκάδων ἡ κατάδυσις . αὐταί τε γὰρ ἀνάλωτοι ἦσαν τῷ πυρὶ διὰ τὸ ὕδωρ , καὶ ταῖς πολεμίαις ναυσὶν ἀπόβασιν οὐ παρεῖχον , τάς τε μηχανὰς ἐκώλυον ἐγγὺς τειχῶν ἰέναι . ὁ μὲν οὖν βασιλεὺς μετὰ τῆς ἐκ τῆς ἠπείρου στρατιᾶς διενυκτέρευσεν ἐλθών · πρωτοστράτορα δὲ τὸν Ταρχανειώτην , ὃς τῶν βασιλικῶν τριηρέων ἐστρατήγει , καὶ τὸν τῶν Βενετικῶν ἄρχοντα Νικόλαον ἅμα ἕῳ ἐμβαλεῖν ἐκέλευεν ἀπὸ θαλάττης , ὡς καὶ τῆς πεζῆς καὶ ἱππικῆς δυνάμεως ἐκ τῆς ἠπείρου ἐμβαλούντων . τριήρεις δὲ ἦσαν αἱ σύμπασαι Ρωμαίων καὶ Λατίνων κατ' ἐκείνην τὴν μάχην δύο καὶ τριάκοντα . συνέβη δὲ τῆς αὐτῆς νυκτὸς ἐκ Βενετίας τριήρη πρὸς Νικόλαον ἀφῖχθαι , ἣ ἐμήνυεν , ἑβδομήκοντα τριήρεις ἐκ Γεννούας ἀνηγμένας ἰέναι ἐπ' αὐτοὺς , ἐκέλευόν τε ἡ βουλὴ καὶ ὁ δοὺξ , πρόνοιαν αὐτοῦ καὶ τῶν τριηρέων ποιεῖσθαι , μὴ ὑπὸ τοῦ πολεμίων στόλου ἐγκαταληφθεὶς ἀπόληται . ὁ γὰρ ἐν Γεννούᾳ δῆμος οὐκ ὀλίγῳ χρόνῳ πρότερον πρὸς τοὺς παρὰ σφίσι πολεμήσαντες δυνατοὺς , τοὺς μὲν ἐξήλασαν , περιγενόμενοι τῶν ἀρίστων καὶ ἀειφυγίαν καταψηφισάμενοι , τοὺς δ' ἀτίμους εἶχον , μήτε βουλῆς ἀξιοῦντες , μήτ' ἀρχῆς μηδεμιᾶς , ἀλλὰ πάντα τρόπον ἐπίεζον καὶ ἐταπείνουν . δημοκρατεῖσθαι γὰρ ἐβούλοντο μᾶλλον , ἢ ὑπ' ἐκείνων ἄρχεσθαι . τοῦ δήμου δέ τινα προστησάμενοι Σίμωνα Μπουκανέγραν προσαγορευόμενον , ἄρχειν ἐφῆκαν τῶν πραγμάτων , καὶ τοῦ δήμου καὶ τῆς βουλῆς συνεπιψηφιζομένης . τοῦ Βενετικοῦ δὲ πολέμου τουτουῒ κεκινημένου , ἐπεὶ ἑώρων ἀντικαθίστασθαι ὄντες ἀδύνατοι αὐτοὶ , μὴ καὶ τῶν δυνατῶν συναιρομένων , οἷα δὴ πολλῶν χρημάτων καὶ μείζονος δεομένου τοῦ πολέμου τῆς παρασκευῆς , τῶν τε φευγόντων ἀρίστων κάθοδον ἐψηφίσαντο καὶ τῆς παρὰ σφίσι μετέδοσαν βουλῆς καὶ τῶν πραγμάτων ἅπτεσθαι ἐκέλευον . οἱ δυνατοὶ δὲ ὁρῶντες , ὡς , ἢν αὐτοὶ πρὸς ὀργὴν τὰς πρὸς τὸν δῆμον διωθῶνται καταλλαγὰς , οὐδὲν ἕτερον ὑπολείπεται , ἢ , ἐκείνων διαφθειρομένων ὑπὸ τῶν ἐκ Βενετίας , καὶ αὐτοὺς συγκινδυνεύειν , καὶ δεινὸν ἡγούμενοι καὶ τῶν αἰσχίστων , διὰ τὴν τοῦ δήμου πρὸς αὐτοὺς ἀγνωμοσύνην ἑκοντὶ προδιδόναι τὴν ἐλευθερίαν καὶ δουλεύειν τοῖς πολλῷ χείροσιν αἰσχρῶς καὶ ἀγεννῶς , ὠνείδισαν μὲν τῷ δήμῳ τὴν ἀγνωμοσύνην καὶ τὴν ἀκρισίαν , ὅτι τοὺς ἀρίστους οὕτω προπηλακίζουσιν εὐχερῶς , μηδὲν ἕτερον ἔχοντες ἐγκαλεῖν , ἢ ὅτι βελτίους τῶν πολλῶν εἰσιν , ὑφίσταντο δὲ τὸν πόλεμον προθύμως ὑπὲρ τοῦ κοινοῦ , καὶ χρήματα παρασχόμενοι καὶ ὅπλα καὶ τὴν ἄλλην συντέλειαν , ὅσην ἔδει · τόν τε στόλον τῶν ἑβδομήκοντα νεῶν παρεσκευάσαντο , καὶ Παγανὴν ἐπιστήσαντες στρατηγὸν ἐκ τοῦ τῶν Ὀρίων γένους τὸν ἐπιφανέστατον , καὶ συνέσεως καὶ τόλμης ἕνεκα καὶ ἐμπειρίας ὑπερέχοντα τῶν ἄλλων , ἐξέπεμψαν ἐπὶ τὸν πόλεμον . Νικόλαος δὲ ὁ τῶν Βενετικῶν τριηρέων στρατηγὸς , ἐπεὶ ἐπύθετο τὴν περὶ τοῦ τῶν πολεμίων στόλου ἀγγελίαν , καὶ πρότερον ἀτολμότατος πρὸς μάχας ὢν , τότε μᾶλλον ἐξεπέπληκτο καὶ εὐθὺς ἀπεῖδε πρὸς φυγήν · ἵνα δὲ μὴ ἡ παρεσκευασμένη τειχομαχία κωλυθῇ , βασιλεῖ μὲν οὐδὲν ὧν ἐπύθετο ἀπήγγελλε , τὰς σφετέρας δὲ τριήρεις ἔχων καὶ τὴν ἐπὶ τῆς ὁλκάδος μηχανὴν , ὅσον μὴ βάλλεσθαι παρατεταγμένος , μόνον ἐν τοῖς ὅπλοις ἦν , δόκησιν παρέχων , ὡς μαχούμενος , ἔργου δὲ παντάπασιν ἀπείχετο . Ρωμαῖοι δὲ κατὰ τὸ ἐπίταγμα βασιλέως ἅμα ἕῳ τοῖς τείχεσι προσέβαλον τῶν πολεμίων καὶ ταῖς τριήρεσι καὶ ταῖς ἀπὸ τῶν ὁλκάδων μηχαναῖς . αἱ μὲν οὖν μηχαναὶ τῶν τειχῶν μὴ ἐφικνούμεναι , ἄπρακτοι ἐλείποντο . ὅμως ἐγγὺς γενόμενοι οἱ ἐν αὐταῖς ὁπλῖται ἔβαλλον τοὺς ἀπὸ τῶν τειχῶν καὶ πλείστους ἐτραυμάτισαν · ὁμοίως καὶ οἱ ἀπὸ τῶν τριηρέων . ἐτραυματίσθησαν δὲ οὐκ ὀλίγοι καὶ ἀπὸ τῶν βασιλικῶν , καὶ ἔπεσόν τινες . ἐτρώθη δὲ καὶ ὁ στρατηγὸς Ταρχανειώτης τὸν δεξιὸν ἀγκῶνα βέλει , καὶ διήλασεν ἀμφοτέρας τὰς ἐπιφανείας , καίτοι τεθωρακισμένον · μετὰ τοσαύτης προσέπεσε τῆς ῥύμης · ἐξ οὗ μάλιστα μὲν ἦλθε τοῦ ἀποθανεῖν ἐγγὺς , προνοίᾳ δὲ θεοῦ περιεσώθη , πολλὰς καὶ ἀνυποίστους ἀλγηδόνας ἐνεγκών · μόλις γὰρ ἐν ἔτεσι δυσὶν οὐλὴν ἐδέξατο τὸ τραῦμα . βασιλεύς τε ἐκ τῆς ἠπείρου προσβάλλειν τε ἐκέλευε τῇ στρατιᾷ καὶ τῇ τάφρῳ ἐμβάλλειν τὰς ἁμάξας , ὡς ἂν τοῖς τείχεσι τὰς κλίμακας ἐρείσωσι , διαβατῆς γεγενημένης . καὶ ἐνέβαλλον οὐ πάσας . ἔτι δὲ τοῖς στρατιώταις περὶ ταῦτα ἠσχολημένοις , οἱ ἐν Γαλατᾷ τὴν ἐκ θαλάττης μάχην ἀποσκευασάμενοι , ἔθεον ἐπὶ τὸ μάλιστα πονοῦν τῶν κατὰ τὴν ἤπειρον τειχῶν , καὶ τὰς πύλας διανοίξαντες , ἐξεχέοντο καὶ πῦρ ἐνίεσαν τῇ ὕλῃ καὶ πᾶσαν κατέφλεξαν αὐταῖς ἁμάξαις . ἐτραυμάτισαν δὲ καὶ ἀπὸ τῶν τειχῶν βάλλοντες πολλοὺς ἀνθρώπους τε καὶ ἵππους · οὐκ ἐλάττους δὲ καὶ αὐτῶν ἐτραυματίσθησαν . ὁ βασιλεὺς δὲ ἤδη τὴν ἐπιχείρησιν ὁρῶν ἀδύνατον , καίτοι καὶ πρότερον εἰδὼς , ἀπήγαγε τὴν στρατιὰν , καὶ τὴν μὲν πεζὴν ἐκέλευεν ἀναχωρεῖν αὐτίκα , αὐτὸς δὲ τὴν ἵππον ἔχων ἔμεινεν ἐπὶ τοῦ στρατοπέδου καὶ ηὐλίσατο τὴν νύκτα . εἰς τὴν ὑστεραίαν δὲ ὡπλισμένην ἀγαγὼν τὴν στρατιὰν , ἔστησε πρὸ τῶν Γαλατᾶ πυλῶν ἐφικανὸν , οὐδεὶς δὲ Λατίνων ἀντεπεξῆλθεν , οὐδὲ βέλος ἀφῆκεν ἐπ' αὐτούς . ἐκεῖθεν δὲ , ἐπεὶ μηδεὶς ἀντεπεξῄει , εἰς Βυζάντιον ἀνέστρεφε . Νικόλαος δὲ ὁ τῶν Βενετικῶν ἄρχων τὴν αἰτίαν ἀποκρύψας , δι' ἣν τῆς τε μάχης ἀπέσχετο παντάπασι καὶ βούλοιτο ἀναχωρεῖν , μόνον δὲ τοῦτο εἰπὼν , ὡς παρὰ τῆς βουλῆς καὶ τοῦ δουκὸς ἀποπλέειν κελευσθείη , πρὸς Βενετίαν ἀπεχώρει συνταξάμενος , τὸν πρὸς τοὺς ἐκ Γεννούας πόλεμον μόνῳ βασιλεῖ καταλιπὼν , ὃς τριήρεσί τε ἐκ θαλάττης ἐπολιόρκει ταῖς ἰδίαις καὶ ἐκ τῆς ἠπείρου συχνὰς ἐποιεῖτο τὰς ἐφόδους , πέμπων στρατιὰν , καὶ πάντα ἔπραττεν , ἐξ ὧν ἐκείνους πάσχειν ἦν κακῶς , καὶ ἔβλαπτεν οὐ μέτριά τινα . Νικόλαος δὲ πρὸς Βενετίαν ἀποπλέων , τῷ τῶν πολεμίων στόλῳ περιέτυχε , προαισθόμενος δὲ ἔφευγεν , ᾗ τάχους εἶχεν , ἐπεδίωκόν τε οἱ πολέμιοι , φθάσας δὲ αὐτοὺς πρὸς τῇ κατὰ τὴν Εὔβοιαν πολίχνῃ , ἣ αὐτοῖς ἐστιν ὑπήκοος , τάς τε τριήρεις διέσωσεν οὐδεμίαν ἀπολέσας , καὶ περιεποίησε τὴν πολίχνην , ῥᾷστα ἂν ἑαλωκυῖαν , εἰ μὴ φθάσαντες αὐτοὶ εἰσῆλθον .
Lemmas: κϛʹ . ὁ ἐν Γαλατά δέ ὁράω ἐκεῖνος ἀποχωρέω , οὐ νομίζω ὅσπερ εἰμί , ὡς πρός ὁ ἐκεῖνος χάρις ἀπαγορεύω αὐτός ὁ βασιλεύς ὁ συμμαχία , ἀλλά οἴομαι μέγας τις ἀλλήλων ἀπαιτέω , διά ὅσπερ ἀσύμβατος ἔχω , ἄλλως τε καί ὁ εὐεργετέω ἀεί κακός ἀμείβω εἴωθα , ὥσπερ ὁ πάλαι Λακεδαιμόνιος λέγω , ἵνα μηδείς δοκέω δήω , μηδέ κακός εἰμί μηδείς , ὑπό ἄκρος αὐθάδεια καί φύσημα , ἐν ἡμέρα μέσος , καί μηδείς αὐτός αἴτιος πόλεμος παρέχω βασιλεύς , λίθος ἀφίημι ἐπί ὁ Βυζάντιον διά ὁ μηχανή . ἐπεί δέ πυνθάνομαι ὁ συμβαίνω ὁ βασιλεύς , πρός ὁ ἐκεῖνος ἄρχω πέμπω καί ὁ βουλή , ὁ αἴτιος πυνθάνομαι , διά ὅς ἄρχω πόλεμος . ἐκεῖνος δέ ὑποκρίνομαι ἀγνοέω καί ὁ αἴτιος ὁ ἀτοπία ὁ ἐπί ὁ μηχανή ἀνατίθημι τάσσω , κελεύω ὁ πρέσβυς ἐκεῖνος τε καί ὁ συναίρω κολάζω . ἀδύνατος γάρ μή καί πολύς ἕτερος χράω συνεργός . οὗτος γάρ εἰμί αὐτός προστάσσω ὑπό βασιλεύς . ὁ δέ ἐπαγγέλλω προθύμως . εἰς ὁ ὑστεραῖος δέ ἅμα ἠώς καί λίθος ἕτερος ἐπί Βυζάντιον ἀφίημι . νομίζω δέ ὅσπερ εἰμί ὁ βασιλεύς , ὡς διά ὁ ὁ ἐκ Βενετία ἀναχωρέω θρασύνω αὐτός περιφρονέω καί πόλεμος ἄρχω , αὐτός μέν αὐτίκα πόλεμος καταγγέλλω πέμπω , καί κελεύω ἡμέρα ὀκτώ διαλύω , ὅσος πρός Ῥωμαῖος ἔχω συμβόλαιος ἐπί ἐμπορία ἢ χρεία ἢ ἕτερος τις πρόφασις , καθίστημι πρός πόλεμος . ὁ δέ ἐκ Βενετία μεταπέμπω . ὁ δέ ἀναστρέφω αὐτίκα χαίρω , καί τίθημι πρός αὐτός συμμαχία καί σπονδή , κακός μέν ὅς μέλλω πρότερος ποιέω παραπολύ , μέγας γάρ τις καί μάλιστα λυσιτελής Ῥωμαῖος ἐπαγγέλλω , περιπλειστος ποιέω ὁ βασιλεύς συμμαχία , τότε δέ , ἐπεί ὁράω ἀδύνατος ἔχω ἑτέρως πράσσω , ἤδη γάρ ὁ ἐν Γαλατά ἐκπολεμόω , ἀφαιρέω πολύς ὁ πρότερος ἐπαγγέλλω . ὅμως δέ οὖν γίγνομαι ὁ σπονδή , ὁ πρός ὁ ἐκ γεννους αὖθις ἄρχω πόλεμος ὁ βασιλεύς . αἰτία δέ εἰμί ὁ ἐκ Βενετία καί γεννους ὁ πόλεμος οὗτος , ὅς ἀμφότερος συμφορά μέγας αἴτιος γίγνομαι , ὅτι , πρός Τάναϊς ἐπί ἐμπορία πλέω ἀμφότερος , συμβαίνω τις ὁ ἐκ Βενετία πρός Σκύθης τις διαφέρω , καί ὁ διαφορά μέχρι φόνος προέρχομαι , ἀμύνω δέ ὑπέρ ὁ ὁμόφυλος ὁ Σκύθης , ὁ τε Λατῖνος ὁμοίως ὑπέρ ὁ οἰκεῖος , δημόσιος ὁ γένος ἑκάτερος γίγνομαι ὁ μάχη , καί πίπτω μέν πολύς Λατῖνος παρά ὁ μάχη , διπλάσιος δέ καί περαιτέρω ὁ Σκύθης . ἔπειτα ἐπί ὁ ναῦς ὁ Λατῖνος ἀναχωρέω , ἐπεί μηδείς ὁ Σκύθης βλάπτω εἰμί δυνατός , ἀθάλασσος εἰμί παντελῶς , ἐπιστρατεύω Καφά , ὅς Λατῖνος ὁ ἐκ γεννους φρούριον εἰμί ὁ παράλιος ὁ Σκυθία κατοικίζω , καί πολεμέω ἐπί ἔτος δύο , μηδείς ἐνδίδωμι ἀνοκωχή . ἐν ὅς αὐτός τε ὁ οἰκέω πολύς ἀποβάλλω κατά ὁ μάχη καί ὁ Λατῖνος αἴτιος πολύς καθίστημι ἀνάλωμα . ὁ μέν γάρ τεῖχος εἰμί κακός , ὁ ἔνδον κραταιός ἀμύνω , ἐμπορικός δέ χρῆμα κατά ὁ Σκυθία κρατέω πολύς , καί κατά ὁ πόλεμος ἀναγκάζω τρέφω μισθοφορικός ἐπί φρουρά ὁ πολίχνιον , οὐ ὀλίγος ζημιόω . ἐπεί δέ αὐτός ἀνήνυτος φαίνω ὁ ἐπιχείρησις , διαλύω ὁ πόλεμος , τίθημι σπονδή . μετά δέ ὁ πόλεμος ὁ κατάλυσις ἀξιόω ὁ ἐκ γεννους , μηδείς μήτε Ῥωμαῖος , μήτε ἐκ Βενετία ἔμπορος πλέω ἐπί Τάναϊς , μήτε ἐκ σφεῖς , πρόφασις μέν , ὡς μή καί αὖθις ἀναγκάζω ἐκ τις αἴτιος Σκύθης πολεμέω , ὁ δέ ἀλήθεια , πρόσοδος μέγας ἀφορμή σφεῖς αὐτός κατασκευάζω . διανοέομαι γάρ , ὡς , εἰμί κοινός ὁ καφᾶς ἐμπόριον ὁ ἁπανταχόθεν καθίστημι , μέγας ὠφελέω αὐτός ἁπανταχόθεν ἀργυρολογέω · ἢ εἰμί μή οὗτος , φημί , ἀγαπάω , ὁ κατά ὁ πόλεμος συνεκτινέτωσαν δαπάνη . Βενετικός δέ ἔρχομαι Τάναϊς παντάπασι ἀπέχω δοκέω ἥκιστος λυσιτελέω , καί ὁ ὁ χρῆμα συνεκτίνω ἀνεκτός οὐδέ ἄκρος εἰμί οὖς , ἀλλά φημί , μηδείς εἄν κωλύω πλέω , ὅποι εἄν δοκέω λυσιτελέω · καί ἅμα ἐπιχειρέω πλέω ἐπί Τάναϊς , ἄκων γεννουιος · ὁ δέ κωλύω πρός βία καί ζημιόω εἰς χρῆμα , ἔμπορος ἐπιτίθημι τις καί κρατέω ὁλκάς . ἐκ δέ οὗτος εἰς ὁ πόλεμος καθίστημι , καί μέγας ἀναλέγω , καί χρῆμα οὐ ὀλίγος καί τριήρης ἀπόλλυμι ἀπό ἑκάτερος . τότε δέ οὖν ἐπεί καί βασιλεύς Βενετικός συνεξορμάω πρός ὁ πόλεμος , τριήρης τε πληρόω καί ὁ θάλασσα κρατέω μετά ὁ ἐκ Βενετία , καί ἐκ ὁ ἤπειρος πέμπω στρατία , πολιορκέω . καί πρῶτος μέν ἑκατέρωθεν ὅς τε ναυτικός καί ἱππικός δύναμις προσβάλλω , ὁ ἔξω Γαλατά ἐμπίμπρημι οἰκίον πᾶς πλήν ὀλίγος , ὅς ὑπό ὁ τεῖχος αὐτός εἰμί , ἔπειτα ὁ μέν ἠπειρῶτις συχνός καθημέρα ποιέω ὁ ἔφοδος , ἀκριβῶς πολιορκέω καί οὐδέ προβαίνω ἐάω τεῖχος ἔξω ὁ Λατῖνος . ὁ ναυτικός δέ ὁ βασιλεύς εἰς δύο διαιρέω , ὁ μέν αὐτός καταλείπω ὁ φρούριον πολιορκέω , ὁ ἕτερος δέ πέμπω ἐπί Πόντος , ὁ γεννουιος κακόω · καί κακόω ἐπιπλεῖστον . χρῆμα τε γάρ κρατέω καί ἔμπορος οὐ ὀλίγος , καί ὁλκάς ἐμπίμπρημι πολύς . ἐπεί δέ ἐπανήκω ἐκ ὁ Πόντος , παρασκευάζω πρός ὁ τειχομαχία , καίτοι μάλιστα βασιλεύς ἀπαγορεύω καί μή δήω οἴομαι τεῖχος ὀχυρός καί πολύς ὁ ἀμύνω ἔχω ἐφίστημι προσβάλλω , οὐδείς ἐλπίς εἰμί περιγίγνομαι ὁ ὅπλον , ἀλλά μᾶλλον χρόνιος κατεργάζομαι πολιορκία , καί ὁ ὁ Βενετικός ναυαρχέω Νικόλαος ὁ Πισσαῖος παραινέω . ὁ δέ δοκέω μᾶλλον τειχομαχέω ὑπό ἀπειρία , καί ὁ Ῥωμαῖος ἔοικα ὁμαλός καθάπτω , ὡς διά ὁ ἀτολμία σφεῖς Γαλατά ἀνάλωτος Μένων , ῥᾳδίως δύναμαι , εἰμί αὐτός καί Ρωμαῖος συμπροθυμέομαι . διά ὁ ὁ βασιλεύς , καίτοι μάλιστα εἰδοί , ὡς οὖον προσήκω ἔμφρων καί δεινός στρατηγός ἐπιχειρέω , ὅμως πείθω διά ὁ φύσημα ὁ Λατῖνος καί ὁ μή δοκέω ὑπό ἀτολμία προΐημι ὁ δυνατός . καί ἄλλος τε παρασκευάζω ἐπιτήδειος πρός ὁ τειχομαχία , καί ὁλκάς μυριοφόρος συζεύγνυμι δύο καί , ὡς μάλιστα ἐν-εἰμί , δοκέω μέγας ἐφαρμόζω , ἔπειτα πύργος ξύλινος ἐφίστημι ἐπί τοσοῦτος ὕψος ἥκω , ὥστε εἰμί ὁ Γαλατά μετέωρος τεῖχος . ὀροφή τε ἔχω τρεῖς , ἐκ ὅς μέλλω ἵστημι ὁ ὁπλίτης μάχομαι . ἀπό δέ ὁ πύργος προβάλλω εἰμί δύο κεραία μέγας μέγεθος , ὅς οἴομαι διικνέομαι ἄχρι ὁ τεῖχος , ἐπί ὅς σανίς ὁ δημιουργός , ὥσπερ ἀνάβασις , τίθημι , ὁδός τις κατασκευάζω ἀπό ὁ πύργος φέρω ἐπί ὁ τεῖχος . οἴομαι δέ , ὡς , ὁ ἀπό ὁ πύργος μάχομαι ἄδεια παρέχω καί ῥᾳστώνη πρός ὁ δίοδος , διά αὐτός ὁ εὔψυχος τις συμβάλλω ὁ ἐπί ὁ τεῖχος καί κρατέω βάλλω καί ἀπό ὁ πύργος . ὅς κἀν προχωρέω κατά ὁ ἐπίνοια αὐτός , εἰμί ὁ κεραία ἄχρι ἀφικνέομαι ὁ τεῖχος . ἀποδέω δέ ὁράω οὐ ὀλίγος , ἄπρακτος ὁ μηχάνημα ποιέω . οὗτος δέ ὅμοιος , πλήν ὁ πύργος , καί Φακεωλάτος ὁ πρωτοστράτωρ κατασκευάζω , βασιλεύς προστάσσω , μηχανή ἐπί ὁλκάς καί αὐτός μέγας . ἐπί ἄκρος δέ ἐκεῖνος ὁ κεραία ἐσχάρα ἐπιτίθημι ξύλινος · οὗτος δέ εἰμί ὁ ἐσχάρα κατασκευάζω , ὥστε κινέω καλώδιον δή τις καί δοκέω , ἐπί ὅς ἐπίκειμαι · ἔπειτα ὕλη συμφορέω τρέφω δύναμαι πῦρ , ἐπιτίθημι ὁ ἐσχάρα . γνώμη δέ ἔχω , ὡς εἷς ὁ Γαλατά πύργος ἐπιτίθημι ἐξάπτω , εἰμί γάρ οὐ ὀλίγος ξύλον ἄνωθεν ἐπισκευάζω , ὥστε διά ὁ πύργος καί ὁ οἰκίον ἐπέρχομαι ὁ πῦρ , ἄνεμος πνέω . ἀνύω δέ οὐδείς οὐδέ ὁ ἐκεῖνος ἐπίνοια δύναμαι , ἀποδέω ὁ κεραία . καί τρίτος δέ ὁ Βενετικός προσεξεργάζομαι , ὥσπερ κλῖμαξ ἀπό ὁ ναός ἐπί ὁ τεῖχος ὁ πολέμιος . ἐπεί δέ ὁ ἐκ θάλασσα πᾶς εἰμί παρασκευάζω , καί ἐκ ὁ ἤπειρος ὁ δήω προσπορίζω καί κλῖμαξ τε κατασκευάζω καί σιδήριον , ὅς χράω μέλλω ἐπί ὁ ὁ τεῖχος διορύσσω , ὕλη τε φάκελος κομίζω ἐπί ἅμαξα , ὅς μέλλω πρός τε ὁ διάβασις ὁ τάφρος χράω , αὐτός ἅμαξα εἰσοράω , καί πρός ὁ πύλη , εἰμί δήω , ἐνίημι πῦρ . καί ἐπεί οὐδείς ἐνδέω ἔτι , ὁ πεζός καί ἱππικός δύναμις ἐξάγω , ὅς στρατηγέω δεσπότης Μανουήλ Ἀσάνης , ὁ βασιλίς ὁ Εἰρήνη ἀδελφός , ὑποστράτηγος ἔχω ὁ πρωτοστράτορας Φακρασής , καί περιστρατοπεδεύω Γαλάτης . καί ὁ ναυτικός ἤδη παρασκευάζω , ὡς εἰς ὁ ὑστεραῖος ἅμα ἠώς ὁ τεῖχος ἐμβάλλω . καί ὁ ἐν Γαλατά δέ παρασκευάζω , ὡς ἀμύνω . ὁ τε γάρ ὁλκάς καί τριήρης , ὅσος ἔχω , καταδύω πρότερος εἰς ὁ θάλασσα , κατά εἷς ἐφεξῆς πρό ὁ τεῖχος ἀνάπτω ὁ καλώδιον ἀπό ὁ ἔπαλξις , ὅσος μή παντάπασι καταδύω , ἀλλά ἀνάγω ἄγω εὐχερής καιρός καλέω , καί ἄλλος , ὅσος πρός ἀποτροπή δοκέω λυσιτελέω ὁ μηχάνημα . συμφέρω δέ αὐτός εἰς ὁ μάλιστα ὁ ὁλκάς ὁ κατάδυσις . αὐτός τε γάρ ἀνάλωτος εἰμί ὁ πῦρ διά ὁ ὕδωρ , καί ὁ πολέμιος ναῦς ἀπόβασις οὖον παρέχω , ὁ τε μηχανή κωλύω ἐγγύς τεῖχος εἶμι . ὁ μέν οὖν βασιλεύς μετά ὁ ἐκ ὁ ἤπειρος στρατιά διανυκτερεύω ἔρχομαι · πρωτοστράτορας δέ ὁ Ταρχανειώτης , ὅς ὁ βασιλικός τριήρης στρατηγέω , καί ὁ ὁ Βενετικός ἄρχω Νικόλαος ἅμα ἠώς ἐμβάλλω κελεύω ἀπό θάλασσα , ὡς καί ὁ πεζός καί ἱππικός δύναμις ἐκ ὁ ἤπειρος ἐμβάλλω . τριήρης δέ εἰμί ὁ σύμπας Ῥωμαῖος καί Λατῖνος κατά ἐκεῖνος ὁ μάχη δύο καί τριάκοντα . συμβαίνω δέ ὁ αὐτός νύξ ἐκ Βενετία τριήρης πρός Νικόλαος ἀφικνέομαι , ὅς μηνύω , ἑβδομήκοντα τριήρης ἐκ γεννους ἀνάγω εἶμι ἐπί αὐτός , κελεύω τε ὁ βουλή καί ὁ δούξ , πρόνοια αὐτός καί ὁ τριήρης ποιέω , μή ὑπό ὁ πολέμιος στόλος ἐγκαταλαμβάνω ἀπόλλυμι . ὁ γάρ ἐν Γεννούᾳ δῆμος οὐ ὀλίγος χρόνος πρότερος πρός ὁ παρά ὅς πολεμέω δυνατός , ὁ μέν ἐξελαύνω , περιγίγνομαι ὁ Ἀρίστων καί ἀειφυγία καταψηφίζομαι , ὁ δέ ἄτιμος ἔχω , μήτε βουλή ἄξιος , μήτε ἀρχή μηδείς , ἀλλά πᾶς τρόπος πιέζω καί ταπεινόω . δημοκρατέομαι γάρ βούλομαι μᾶλλον , ἢ ὑπό ἐκεῖνος ἄρχω . ὁ δῆμος δέ τις προίστημι Σίμων Μπουκανέγραν προσαγορεύω , ἄρχω ἐφίημι ὁ πρᾶγμα , καί ὁ δῆμος καί ὁ βουλή συνεπιψηφίζω . ὁ Βενετικός δέ πόλεμος οὗτος κινέω , ἐπεί ὁράω ἀντικαθίστημι εἰμί ἀδύνατος αὐτός , μή καί ὁ δυνατός συναίρω , οἷος δή πολύς χρῆμα καί μείζων δήω ὁ πόλεμος ὁ παρασκευή , ὁ τε φεύγω Ἀρίστων κάθοδος ψηφίζω καί ὁ παρά ὅς μεταδίδωμι βουλή καί ὁ πρᾶγμα ἅπτω κελεύω . ὁ δυνατός δέ ὁράω , ὡς , εἄν αὐτός πρός ὀργή ὁ πρός ὁ δῆμος διωθέω καταλλαγή , οὐδείς ἕτερος ὑπολείπω , ἢ , ἐκεῖνος διαφθείρω ὑπό ὁ ἐκ Βενετία , καί αὐτός συγκινδυνεύω , καί δεινός ἡγέομαι καί ὁ αἰσχρός , διά ὁ ὁ δῆμος πρός αὐτός ἀγνωμοσύνη ἑκοντί προδίδωμι ὁ ἐλευθερία καί δουλεύω ὁ πολύς χείρων αἰσχρῶς καί ἀγεννής , ὀνειδίζω μέν ὁ δῆμος ὁ ἀγνωμοσύνη καί ὁ ἀκρισία , ὅτι ὁ ἀγαθός οὗτος προπηλακίζω εὐχερής , μηδείς ἕτερος ἔχω ἐγκαλέω , ἢ ὅτι ἀγαθός ὁ πολύς εἰμί , ὑφίστημι δέ ὁ πόλεμος προθύμως ὑπέρ ὁ κοινός , καί χρῆμα παρέχω καί ὅπλον καί ὁ ἄλλος συντέλεια , ὅσος ἐσθίω · ὁ τε στόλος ὁ ἑβδομήκοντα νέος παρασκευάζω , καί Παγανός ἐφίστημι στρατηγός ἐκ ὁ ὁ Ὁρίων γένος ὁ ἐπιφανής , καί σύνεσις καί τόλμα ἕνεκα καί ἐμπειρία ὑπερέχω ὁ ἄλλος , ἐκπέμπω ἐπί ὁ πόλεμος . Νικόλαος δέ ὁ ὁ Βενετικός τριήρης στρατηγός , ἐπεί πυνθάνομαι ὁ περί ὁ ὁ πολέμιος στόλος ἀγγελία , καί πρότερος ἄτολμος πρός μάχη εἰμί , τότε μᾶλλον ἐκπλήσσω καί εὐθύς ἀφοράω πρός φυγή · ἵνα δέ μή ὁ παρασκευάζω τειχομαχία κωλύω , βασιλεύς μέν οὐδείς ὅς πυνθάνομαι ἀπαγγέλλω , ὁ σφέτερος δέ τριήρης ἔχω καί ὁ ἐπί ὁ ὁλκάς μηχανή , ὅσος μή βάλλω παρατάσσω , μόνος ἐν ὁ ὅπλον εἰμί , δόκησις παρέχω , ὡς μάχομαι , ἔργον δέ παντάπασι ἀπέχω . Ρωμαῖος δέ κατά ὁ ἐπίταγμα βασιλεύς ἅμα ἠώς ὁ τεῖχος προσβάλλω ὁ πολέμιος καί ὁ τριήρης καί ὁ ἀπό ὁ ὁλκάς μηχανή . ὁ μέν οὖν μηχανή ὁ τεῖχος μή ἐφικνέομαι , ἄπρακτος λείπω . ὅμως ἐγγύς γίγνομαι ὁ ἐν αὐτός ὁπλίτης βάλλω ὁ ἀπό ὁ τεῖχος καί πλεῖστος τραυματίζω · ὁμοίως καί ὁ ἀπό ὁ τριήρης . τραυματίζω δέ οὐ ὀλίγος καί ἀπό ὁ βασιλικός , καί πίπτω τις . τιτρώσκω δέ καί ὁ στρατηγός Ταρχανειώτης ὁ δεξιός ἀγκών βέλος , καί διελαύνω ἀμφότερος ὁ ἐπιφάνεια , καίτοι θωρακίζω · μετά τοσοῦτος προσπίπτω ὁ ῥύμη · ἐκ ὅς μάλιστα μέν ἔρχομαι ὁ ἀποθνῄσκω ἐγγύς , πρόνοια δέ θεός περισῴζω , πολύς καί ἀνύποιστος ἀλγηδών φέρω · μόλις γάρ ἐν ἔτος δύο οὐλή δέχομαι ὁ τραῦμα . βασιλεύς τε ἐκ ὁ ἤπειρος προσβάλλω τε κελεύω ὁ στρατιά καί ὁ τάφρος ἐμβάλλω ὁ ἅμαξα , ὡς εἄν ὁ τεῖχος ὁ κλῖμαξ ἐρείδω , διαβατός γίγνομαι . καί ἐμβάλλω οὖον πᾶς . ἔτι δέ ὁ στρατιώτης περί οὗτος ἀσχολέω , ὁ ἐν Γαλατά ὁ ἐκ θάλασσα μάχη ἀποσκευάζω , θέω ἐπί ὁ μάλιστα πονέω ὁ κατά ὁ ἤπειρος τεῖχος , καί ὁ πύλη διανοίγω , ἐκχέω καί πῦρ ἐνίημι ὁ ὕλη καί πᾶς καταφλέγω αὐτός ἅμαξα . τραυματίζω δέ καί ἀπό ὁ τεῖχος βάλλω πολύς ἄνθρωπος τε καί ἵππος · οὐ μικρός δέ καί αὐτός τραυματίζω . ὁ βασιλεύς δέ ἤδη ὁ ἐπιχείρησις ὁράω ἀδύνατος , καίτοι καί πρότερος εἰδοί , ἀπάγω ὁ στρατία , καί ὁ μέν πεζός κελεύω ἀναχωρέω αὐτίκα , αὐτός δέ ὁ ἵππος ἔχω μένω ἐπί ὁ στρατόπεδον καί αὐλίζομαι ὁ νύξ . εἰς ὁ ὑστεραῖος δέ ὁπλίζω ἄγω ὁ στρατία , ἵστημι πρό ὁ Γαλατά πύλη ἐφικάνω , οὐδείς δέ Λατῖνος ανταπεξέρχομαι , οὐδέ βέλος ἀφίημι ἐπί αὐτός . ἐκεῖθεν δέ , ἐπεί μηδείς ἀντεπεξέρχομαι , εἰς Βυζάντιον ἀναστρέφω . Νικόλαος δέ ὁ ὁ Βενετικός ἄρχω ὁ αἴτιος ἀποκρύπτω , διά ὅς ὁ τε μάχη ἀπέχω παντάπασι καί βούλομαι ἀναχωρέω , μόνος δέ οὗτος εἶπον , ὡς παρά ὁ βουλή καί ὁ δούξ ἀποπλέω κελεύω , πρός Βενετία ἀποχωρέω συντάσσω , ὁ πρός ὁ ἐκ γεννους πόλεμος μόνος βασιλεύς καταλείπω , ὅς τριήρης τε ἐκ θάλασσα πολιορκέω ὁ ἴδιος καί ἐκ ὁ ἤπειρος συχνός ποιέω ὁ ἔφοδος , πέμπω στρατία , καί πᾶς πράσσω , ἐκ ὅς ἐκεῖνος πάσχω εἰμί κακῶς , καί βλάπτω οὖον μέτριος τις . Νικόλαος δέ πρός Βενετία ἀποπλέω , ὁ ὁ πολέμιος στόλος περιτυγχάνω , προαισθάνομαι δέ φεύγω , ὅς τάχος ἔχω , ἐπιδιώκω τε ὁ πολέμιος , φθάνω δέ αὐτός πρός ὁ κατά ὁ Εὔβοια Πολίχνα , ὅς αὐτός εἰμί ὑπήκοος , ὁ τε τριήρης διασῴζω οὐδείς ἀπόλλυμι , καί περιποιέω ὁ Πολίχνα , ῥᾳδίως εἄν ἁλίσκομαι , εἰμί μή φθάνω αὐτός εἰσέρχομαι .