joannes-philoponus.in-aristotelis-categorias-commentarium 1
Καθάπερ ἀρχόμενοι τῶν εἰσαγωγῶν ἐλέγομεν τὰ πρὸς πᾶσαν φιλοσοφίαν σοφίαν συντείνοντα , ἔπειτα ἀφωριζόμεθα τὸν σκοπὸν τοῦ προκειμένου βιβλίου , οὕτω καὶ νὺν ἀρχόμενοι πρὸ τοῦ Ἀριστοτελικοῦ συγγράμματος εἴπωμεν τὰ πρὸς πᾶσαν συντείνοντα τὴν Ἀριστοτελικὴν φιλοσοφίαν , εἶθ’ οὕτως τὸν σκοπὸν τοῦ προκειμένου τῶν Κατηγοριῶν βιβλίου διορισώμεθα . ἔστι δὲ τὰ ὀφείλοντα προληφθῆναι κεφάλαια δέκα · πρῶτον κατὰ πόσους τρόπους ὀνομάζονται αἱ τῶν φιλοσόφων αἱρέσεις , ἵνα γνῶμεν ἐκ ποίας αἱρέσεως ἦν ὁ φιλόσοφος , δεύτερον περὶ τῆς διαιρέσεως τῶν Ἀριστοτελικῶν συγγραμμάτων , τῶν , τρίτον πόθεν ἀρκτέον τῶν ’ Ἀριστοτελικῶν συγγραμμάτων , τέταρτον τί τὸ τέλος τῆς Ἀριστοτελικῆς φιλοσοφίας , πέμπτον τίς ἡ ὁδὸς ἡ ἐπὶ τὸ τέλος ἄγουσα , ἕκτον τί τὸ εἶδος τῆς Ἀριστοτελικῆς ἀπαγγελίας , ἕβδομον διὰ τί τὴν ἀσάφειαν ἐπετήδευσεν , ὄγδοον ποῖον δεῖ εἶναι τὸν ἀκροατήν , ἔνατον ποῖον δεῖ | εἶναι τὸν ἐξηγούμενον , δέκατον πόσα δεῖ προλέγειν ἑκάστης Ἀριστοτελικῆς πραγματείας κεφάλαια . τὰ μὲν οὖν ὀφειλόμενα ζητεῖσθαι κεφάλαια ταῦτα . ζητητέον δὲ καὶ τὴν αἰτίαν , δι’ ἣν ταῦτα μόνα ζητοῦμεν καὶ οὔτε πλείονα οὔτε ἐλάττονα . τὴν δὲ αἰτίαν σαφῶς ἂν μάθοιμεν ἐκ διαιρέσεως παραλαμβάνοντες τὸν λόγον * * . Ἐπειδὴ τοίνυν αἱ τῶν φιλοσόφων αἱρέσεις λέγονται ἐπταχῶς ἢ ἀπὸ τοῦ αἱρεσιάρχου ὡς οἱ Πλατωνικοὶ καὶ οἱ Πυθαγόρειοι , ἢ ἀπὸ τῆς τοὐ αἱρεσιάρχου πατρίδος ὡς οἱ ἀπὸ τοῦ Ἀριστίππου Κυρηναϊκοὶ καὶ ἀπὸ Εὐκλείδου Μεγαρικοί , ἢ ἀπὸ « <τοῦ> τόπου , ἐν ᾧ ἐδίδασκεν , ὡς οἱ Ἀκαδημαϊκοὶ ἀπὸ Ξενοκράτους καὶ οἱ Στωϊκοὶ ἀπὸ Ζήνωνος τοῦ Κιτιέως , ἡ ἀπὸ τῆς ἐν τῶ φιλοσοφεῖν ἐπικρίσεως ὡς οἱ ἐφεκτικοὶ καλούμενοι , ἢ ἀπὸ τοῦ εἴδους τῆς ζωῆς ὡς οἱ Κυνικοί , ὧν ἡγήσατο Ἀντισθένης , ἢ ἀπὸ τοῦ τέλους τῆς φιλοσοφίας ὡς οἱ Ἡδονικοὶ Ἐπικούρειοι , ἡ ἀπὸ τοῦ συμβεβηκότος ὡς οἱ Περιπατητικοὶ ἀπὸ Ἀριστοτέλους ) . ἐφεκτικοὶ μὲν οὖν ἐλέγοντο διὰ τοιαύτην αἰτίαν · Πύρρων ὁ τῆς αἱρέσεως ἡγησάμενος ἔλεγεν ἀκαταληψίαν εἶναι ἐν τοῖς οὖσι , τοιούτῳ χρώμενος παραδείγματι · ὥσπερ , φησίν , εἰς τὸν αὐτὸν ποταμὸν δὶς ἐμβῆναι ἀμήχανον φθάνει γὰρ παραρρεύσας πρὶν δεύτερον εἰς αὐτὸν ἐμβαλεῖν ) , οὕτως οὐδὲ περὶ τῶν πραγμάτων ἔστι τι σαφῶς ἀποφήνασθαι ῥευστῆς οὔσης καὶ αὐτῶν τῆς φύσεως καὶ ἐν τούτῳ τὸ εἶναι ἐχούσης ἐν τῷ γίνεσθαι καὶ ἀπογίνεσθαι . ὅθεν ἐρωτώμενοι κατένευον μόνον ἢ ἀνένευον , οἰόμενοι φθάνειν ἀμειφθῆναι τὰ πράγματα πρὶν ἀποκρίνασθαι . ὁ δὲ μαθητὴς αὐτοῦ Ἡράκλειτος ἐπιτείνων τὸ ἄτοπον ἔλεγεν ὅτι οὐδὲ ἅπαξ εἰς τὸν αὐτὸν ποταμὸν ἐμβῆναι δυνατόν · πρὶν γὰρ ὅλον τὸ σῶμα καταδῦναι , πλεῖστον ὕδωρ φθάνει παραρρεῦσαν . οὕτω δὲ | ἔχειν καὶ τὴν τῶν πραγμάτων φύσιν . ἐν κινήσει γὰρ καὶ ῥοῇ τὸ εἶναι ἔχειν ἅπαντα . διὸ καὶ Ἐφεκτικοὶ ἐλέγοντο , παρὰ τὸ ἐπέχειν τὰς περὶ τῶν πραγμάτων ἀποκρίσεις . ὁ δὲ Πλάτων’ πολλοῖς λόγοις τὴν δόξαν ταύτην ἐλέγξας μετὰ πολλὰ καὶ τοῦτον αὐτοῖς ἐπιφέρει τὸν ἔλεγχον , ὅτι ‘ ὦ ἄνθρωποι οἱ λέγοντες ἀκαταληψίαν εἶναι , κατελάβετε ὅτι ἔστιν ἀκαταληψία ἢ οὔ ; εἰ μὲν γὰρ κατελάβετε , ἔστι κατάληψις · εἰ δ’ οὐ κατελάβετε , οὐκ ἔστιν ὑμῖν πιστεῦσαι ὡς μὴ καταλαβοῦσιν ὅτι ἔστιν ἀκαταληψία’ . οἱ δὲ Κυνικοὶ οὕτως ἐκαλοῦντο διὰ τὸ παρρησιαστικὸν καὶ ἐλεγκτικόν · καὶ γὰρ τὸν κύνα φασὶν ἔχειν τι φιλόσοφον καὶ διακριτικόν · ὑλακτεῖ μὲν γὰρ τοῖς ἀλλοτρίοις προσσαίνει δὲ τοῖς οἰκείοις . οὕτω καὶ οὗτοι προσίεντο μὲν καὶ ἠσπάζοντο τὰς ἀρετὰς καὶ τοὺς κατ’ ἀρετὴν ζῶντας , ἐπήρχοντο δὲ καὶ ὑλάκτουν τοῖς πάθεσι καὶ τοῖς κατὰ τὰ πάθη ζῶσι , κἂν βασιλεῖς εἶεν . οἱ δὲ Ἡδονικοὶ οὕτως ἐκατοῦ λοῦντο , διότι τέλος ἐτίθεντο τὴν ἡδονήν , ἡδονὴν δὲ οὐ τὴν σωματικὴν ἀλλὰ τὸ γαληνὸν καὶ ἀτάραχον τῆς ψυχῆς κατάστημα τὸ ἑπόμενον τῇ κατ’ ἀρετὴν ζωῇ . κακῶς δ’ ἔλεγον οὗτοι , τὸ σύμπτωμα τῆς ἀρετῆς ἤτοι τὴν σκιὰν τέλος τιθέμενοι . οἱ δὲ Περιπατητικοὶ διὰ τοιαύτην αἰτίαν οὕτως ἐλέγοντο · Πλάτων’ γὰρ γυμνασίας ἕνεκα περιπατῶν ἐποιεῖτο τὰς πρὸς τοὺς ἑταίρους συνουσίας , ὃν ὁ Ἀριστοτέλης διαδεξάμενος ἔσχε τὴν ἐκ τῆς ἐνεργείας ἤτοι τοὐ συμβεβηκότος ἐπωνυμίαν . Φέρε τοίνυν καὶ τὴν διαίρεσιν τῶν Ἀριστοτελικῶν συγγραμμάτων ποιησώμεθα . τῶν Ἀριστοτελικῶν συγγραμμάτων τὰ μέν ἐστι μερικά , ὡς αἱ ἐπιστολαί , τὰ δὲ καθόλου , οἷον ἡ Φυσική , ἡ Περὶ ψυχῆς καὶ τὰ λοιπά , τὰ δὲ μεταξύ , ὡς αἱ Πολιτεῖαι καὶ αἱ Περὶ ζῴων ἱστορίαι . τῶν καθόλου πάλιν τὰ μὲν ὑπομνηματικὰ τὰ δὲ συνταγματικά , καὶ τῶν ὑπομνηματικῶν τὰ μὲν μονοειδῆ τὰ δὲ ποικίλα · καὶ μονοειδῆ μὲν ὅσα περὶ ἑνὸς αὐτῷ θεωρήματος τος ἐγράφη , ποικίλα δὲ ὅσα περὶ πλειόνων ἐσημειώσατο . τῶν δὲ συνταγματικῶν τὰ μὲν αὐτοπρόσωπα , ἃ καὶ ἀκροαματικὰ καλεῖται , τὰ δὲ διαλογικὰ καὶ ἐξωτερικά . τῶν δὲ ἀκροαματικῶν τὰ μὲν θεωρητικὰ τὰ δὲ πρακτικὰ τὰ δὲ ὀργανικά , καὶ τῶν θεωρητικῶν τὰ μὲν φυσιολογικὰ τὰ δὲ μαθηματικὰ τὰ δὲ θεολογικά , τῶν δὲ πρακτικῶν τὰ μὲν ἠθικὰ τὰ δὲ οἱκονομιχὰ τὰ δὲ πολιτικά , καὶ τῶν ὀργανικῶν τὰ μὲν εἰς τὰ πρὸ τῆς μεθόδου τὰ δὲ περὶ αὐτῆς τῆς μεθόδου τὰ δὲ περὶ τῶν ἄλλως εἰς τὴν μέθοδον συντελούντων . Μερικὰ μὲν οὖν ἐστιν ὅσα πρός τινα ἰδίως γέγραπται , ὡς αἱ ἐπιστολαὶ ἢ ὅσα ἐρωτηθεὶς ὑπὸ Ἀλεξάνδρου τοῦ Μακεδόνος περί τε βασιλείας καὶ ὅπως δεῖ τὰς ἀποικίας ποιεῖσθαι γεγράφηκε . καθόλου δὲ ὡς αἱ Φυσικαὶ πραγματεῖαι ἢ ὡς τὰ Περὶ γενέσεως καὶ φθορᾶς · περὶ καθολικῶν γὰρ διαλαμβάνει ἐν τοῖς τοιούτοις πραγμάτων . μεταξὺ δὲ ὡς αἱ Περὶ γενέσεως ζῴων · ἡ μὲν γὰρ περὶ ζῴων ἔχει τὸ καθόλου , ἡ δὲ περὶ πάσης ἀπλῶς γενέσεως τὸ μερικὸν ἔχει . ὑπομνηματικὰ δὲ ἐκεῖνα καλοῦσιν ὅσα πρὸς οἰκείαν ἀπεσημειοῦτο ὑπόμνησιν · εἰώθεσαν γὰρ οἱ παλαιοὶ τὰ τῶν ἀρχαιοὄτι τερῶν ἀναγινώσκοντες συγγράμματα ἀποσημειοῦσθαι αὐτῶν τὰς περὶ ἑκάστου πράγματος δόξας καὶ τὰ ἐπιχειρήματα τὰ τούτων κατασκευαστικά . οὐ μόνον δὲ ἀλλὰ καὶ τὰ αὐτοῖς πολλάκις δοκοῦντα ἀπεσημειοῦντο μνήμης ἕνεκεν , ἵνα εἴ ποτε μέλλοιεν συγγράφειν περί τινος , ἔχοιεν ἐξ ἑτοίμου τὰς τῶν παλαιοτέρων περὶ τοῦ προκειμένου δόξας ὡς ὕλην τῶν οἰκείων συνταγμάτων . τῶν δὲ ὑπομνηματικῶν τὰ μὲν μονοειδῆ ἔλεγον , ἐν οἷς περὶ ἑνὸς μόνου πράγματος ὑπομνηματικῶν οἷον περὶ ψυχῆς ἢ οὐρανοῦ ἤ τινος ἄλλου , τὰ δὲ ποικίλα , ἐν οἷς περὶ πλειόνων ἀπεσημειοῦντο πραγ|μάτων . αυνταγματικὰ δὲ λέγουσιν ὅσα καὶ φράσιν ἔχει πρέπουσαν συντάγματι καὶ τὴν τῶν κεφαλαίων εὔτακτον διαίρεσιν . τῶν δὲ συνταγματικῶν τὰ μὲν διαλογικὰ τὰ δὲ αὐτοπρόσωπα . αὐτοπρόσωπα μὲν ἐν οἷς ἐξ οἰκείου προσώπου τὴν διδασκαλίαν ἐποιεῖτο , ἅπερ καὶ ἀκροαματικὰ καλοῦσι διὰ τὸ πρὸς γνησίους ἀκροατὰς ποιεῖσθαι τὸν λόγον , διαλογικὰ δὲ ὅσα μὴ ἐξ οἰκείου προσώποο συνέγραφεν , ἀλλ’ ὥσπερ ὁ Πλάτων’ ὑποκρινόμενος ἑτέρων πρόσωπα , ἅπερ καὶ ἐξωτερικὰ ἐκάλουν διὰ τὸ πρὸς τὴν τῶν πολλῶν γεγράφθαι ὠφέλειαν , ᾗ καὶ διαφέρει γε πλεῖστον τὰ διαλογικὰ τῶν αὐτοπροσώπων · ἐν μὲν γὰρ τοῖς αὐτοπροσώποις ἅτε πρὸς γνησίους ἀκροατὰς τὸν λόγον ποιούμενος τὰ δοκοῦντά τε αὐτῷ λέγει καὶ δι’ ἐπιχειρημάτων ἀκριβεστάτων καὶ οἷς οὐχ οἷοί τέ εἰσιν οἱ πολλοὶ παρακολουθῆσαι , ἐν δὲ τοῖς διαλογικοῖς ἅτε πρὸς κοινὴν καὶ τὴν τῶν πολλῶν ὠφέλειαν γεγραμμένοις κἀκεῖ μὲν τὰ δοκοῦντα αὐτῷ λέγει , ἀλλ’ οὐ δι’ ἀποδεικτικῶν ἐπιχειρημάτων , ἀλλὰ δι’ ἁπλουστέρων καὶ οἷς οἷοί τέ εἰσιν οἱ πολλοὶ παρακολουθεῖν . Διαιροῦνται δὲ τὰ αὐτοπρόσωπα εἴς τε τὰ θεωρητικὰ καὶ τὰ πρακτικὰ καὶ τὰ ὀργανικά , ὅτι καὶ ἡ φιλοσοφία εἰς δύο ταῦτα διῄρηται , εἴς τε τὸ θεωρητικὸν καὶ τὸ πρακτικόν , καὶ θεωρητικὰ μέν εἰσιν ἐν οἷς ἐπισκέπτεται περὶ τῆς ἀληθείας καὶ τοῦ ψεύδους , πρακτικὰ δὲ ἐν οἷς ἐπισκοπεῖ περὶ τοῦ ἀγαθοῦ καὶ τοῦ κακοῦ · ἐπεὶ δὲ πολλή τίς ἐστιν ἀμφισβήτησις τοῖς ἀνθρώποις περί τε τοῦ ἀγαθοῦ καὶ τοῦ κακοῦ καὶ τῆς ἀληθείας καὶ τοῦ ψεύδους , καὶ ἄλλοι ἄλλο οἴονται ἀγαθὸν καὶ κακὸν καὶ ἀληθὲς καὶ ψευδὲς εἶναι , ἐδέησεν αὐτῷ ὀργάνου διακριτικοῦ τούτων , ὅπερ ἐστὶν ἡ ἀπόδειξις . ἡ δὲ ἀπόδειξις οὐδὲν ἄλλο ἐστὶν ἢ συλλογισμὸς ἀποδεικτικός · ὡς γὰρ ὁ τέκτων τῇ I στάθμῃ κέχρηται ὀργάνῳ πρὸς διάκρισιν τῶν τε καμπύλων 8 r καὶ τῶν ὀρθῶν ξύλων , ὁμοίως καὶ ὁ οἰκοδόμος τῇ καθέτῳ διακρινούσῃ τούς τε ὀρθοὺς καὶ τοὺς μὴ τοιούτους τῶν τοίχων , οὕτω καὶ οἱ φιλόσοφοι τὴν ἀπόδειξιν ἔχουσι κανόνα ἄπταιστον τῆς τῶν ὄντων διακρίσεως . διαιροῦσι δὲ τὰ θεωρητικὰ εἴς τε τὰ φυσιολογικὰ καὶ μαθηματικὰ καὶ θεολοτὰ γικά . καὶ θεολογικὰ μέν ἐστι τὰ μετὰ τὴν Φυσικὴν πραγματείαν αὐτῷ τεταγμένα , ἅπερ οὕτω Μετὰ τὰ φυσικὰ προσηγόρευσε τὰ γὰρ ὑπὲρ τὴν φύσιν πάντα διδάσκειν θεολογίας ἴδιον ) , φυσικὰ δὲ ὡς αὐταὶ αἱ Φυσικαὶ καλούμεναι , τὰ Περὶ γενέσεως καὶ φθορᾶς καὶ τὰ παραπλήσια , μαθηματικὰ δὲ τὰ μέσα τούτων ὄντα καὶ κατά τι μὲν χωριστὰ τῆς ὕλης κατά τι δὲ ἀχώριστα · ἔγραψε γὰρ καὶ γραμμάς τινας . τὰ δὲ πρακτικὰ εἴς τε τὰ ἠθικὰ ἔχει γὰρ Ἡθικήν πραγματείαν ) καὶ εἰς τὰ οἰκονομικὰ καὶ πολιτικά . τῶν δὲ ὀργανικῶν τὰ μέν εἰσι περὶ τῶν ἀρχῶν τῆς μεθόδου , ὡς αἱ Κατηγορίαι καὶ τὸ Περὶ ἑρμηνείας καὶ οἱ δύο λόγοι τῶν Πρώτων ἀναλυτικῶν , τὰ δὲ περὶ αὐτῆς τῆς μεθόδου , ὡς τὰ Ὕστερα ἀναλυτικά , ἐν οἷς περὶ ἀποδείξεως διδάσκει . οἱ δὲ τόποι καὶ οἱ Σοφιστικοὶ ἔλεγχοι καὶ αἱ Ῥητορικαὶ τέχναι , καὶ ὥς τινές <φασι> τὰ Περὶ ποιητικῆς , αὐτόθεν μὲν εἰς μέθοδον οὐ συμβάλλονται , ἄλλως δὲ καὶ αὐτὰ συνεργοῦσι πρὸς τὴν ἀπόδειξιν τὰς μεθόδους ἡμᾶς , καθ’ ἃς οἱ παραλογισμοὶ γίνονται , διδάσκοντα . τρίτον ἦν ἐφεξῆς κεφάλαιον τὸ πόθεν δεῖ ἄρχεσθαι τῶν Ἀριστοτελικῶν συγγραμμάτων . Βόηθος μὲν οὖν φησιν ὁ Σιδώνιος δεῖν ἀπὸ τῆς φυσικῆς ἄρχεσθαι πραγματείας ἅτε ἡμῖν συνηθεστέρας καὶ γνωρίμου , δεῖν δὲ ἀεὶ ἀπὸ τῶν σαφεστέρων ἄρχεσθαι καὶ γνωρίμων . ὁ δὲ τούτου διδάσκαλος Ἀνδρόνικος ὁ Ῥόδιος ἀκριβέστερον ἐξετάζων | ἔλεγε χρῆναι πρότερον ἀπὸ τῆς λογικῆς ἄρχεσθαι , ἥτις περὶ τὴν ἀπόδειξιν καταγίνεται . ἐπειδὴ οὖν ἐν πάσαις αὐτοῦ ταῖς πραγματείαις ὁ φιλόσοφος κέχρηται τῇ ἀποδεικτικὴ μεθόδῳ , δέον ἡμᾶς πρότερον ταύτην κατορθῶσαι , ἵνα εὐχερέστερον παρακολουθήσωμεν τοῖς ἄλλοις αὐτοῦ συγγράμμασι . φασὶ δέ τινες ἀπὸ τῆς ἠθικῆς δεῖν ἄρχεσθαι · πρότερον γὰρ δεῖ τὰ ἤθη κατακοσμεῖν καὶ οὕτως ἐπὶ τὰς ἄλλας ἰέναι πραγματείας , ἵνα μὴ τεθολωμένον ὑπὸ τῶν παθῶν τὸ λογιστικὸν ἔχοντες τὰς περὶ τῶν πραγμάτων κρίσεις μὴ ἀκριβεῖς φέρωμεν . εἰ δέ τινες λέγοιεν μᾶλλον ἀπὸ τῆς λογικῆς , ἵνα μετὰ ἀποδείξεως εἰδείημεν τὰ ἄγοντα ἡμᾶς ἐπὶ τὰς ἀρχὰς καὶ ποία ἐστὶν ἡ ὅντως ἀρετή , φαμὲν ὅτι πρῶτον μὲν ὀρθοδοξαστικῶς εἰδέναι τοῦτο ὀφείλομεν , μὲν , εἶθ’ ὕστερον καὶ ἀποδεικτικῶς · ὥστε κἀν ταῖς ἀποδείξεσι μὴ παρακολουθπῶνεν , δεῖ πρότερον αὐτὰ τῆς ἠθικῆς τὰ ἀποτελέσματα μαθόντας ὀρθοδοξαστικῶς κατ’ αὐτὰ ζῆν , εἶθ’ ὕστερον ταῖς ἀποδεικτικαῖς ἐπιβάλλειν μεθόδοις . Τί δὲ τὸ τέλος ἐστὶ τῆς Ἀριστοτελικῆς φιλοσοφίας ; φαμὲν ὅτι τὸ γνῶναι τὴν ἀπάντων ἀρχὴν τὴν τῶν πάντων δημιουργὸν αἰτίαν τὴν ἀεὶ καὶ ὡσαύτως ἔχουσαν · ἀποδείκνυσι γὰρ μίαν πάντων ἀρχὴν καὶ ἀσώματον , ἐξ ἐκείνης δὲ τὰ πάντα παράγεσθαι . Tίνα δὲ τὰ ἄγοντα ἡμᾶς εἰς τοῦτο τὸ τέλος ; φαμὲν ὅτι ἡ διδασκαλία τῶν ἐν χρόνῳ καὶ ἐν μεταβολῇ ὑπαρχόντων . τοιαῦτα δέ ἐστι τὰ ἐν γενέσει σεῖ καὶ φθορᾷ · ἀπὸ γὰρ τούτων διὰ μέσων τῶν μαθηματικῶν ἀνάγομεν ἑαυτοὺς ἐπὶ τὰ ἀεὶ καὶ ὡσαύτως ἔχοντα τοιαῦτα δέ ἐστι τὰ οὐράνια ) καὶ οὕτως μετὰ τὰς ἀσωμάτους οὐσίας ἐπὶ τὴν πρώτην πάντων αἰτίαν · πάσης γὰρ κινήσεως ἢ κατ’ οὐσίαν οὔσης ἢ κατὰ ποσὸν ἢ κατὰ ποιὸν ἢ κατὰ τόπον τὰ μὲν ἐν γενέσει καὶ φθορᾷ κατὰ πᾶσαν κίνησιν κινοῦν τᾶι , τὰ δὲ οὐράνια κατὰ μόνην τὴν κατὰ τόπον · διὸ χρὴ εὐτάκτως ὁδεύειν ἀπὸ τῶν πολυτρόπως κινουμένων ἐπὶ τὰ κατὰ μίαν καὶ μόνην κίνησιν κινούμενα , καὶ οὕτως ἐπὶ τὴν ἀκίνητον καὶ ἀεὶ ὡσαύτως ἔχουσαν ἀρχήν , καὶ μὴ κατὰ τὸν χρησμὸν ὑπερβάθμιον πόδα πέμπειν · εἰ γὰρ ἀθρόως βουληθείημεν ἐκ τῶν σωματικῶν τῇ πρώτῃ τῶν πάντων ἀρχῇ προσβαλεῖν , νοήσαιμεν ἂν κἀκείνην σῶμα εἶναι καὶ ἐσχηματίσθαι . διό φησιν ὁ Πλωτῖνος ‘παραδοτέον τοῖς νέοις τὰ μαθήματα πρὸς συνεθισμὸν τῆς ἀσωμάτου φύσεως’ . Τὸ δὲ εἶδος τῶν Ἀριστοτελικῶν συγγραμμάτων πανταχοῦ ἀκριβὲς κατὰ τὴν φράσιν ἐκφεύγει γὰρ ἀεὶ ὁ φιλόσοφος τὰς ῥητορικὰς κομψείας καὶ μόνου γίνεται τοῦ τὴν τῶν πραγμάτων παραστῆσαι φύσιν ) , πολλαχοῦ δὲ συνεσφιγμένον καὶ ἀσαφῶς πεφρασμένον , οὐ διὰ τὴν φύσιν τοῦ γράψαντος , ἀλλ’ ἑκουσίως τοῦτο πεποίηκεν . ἀμέλει τούς τε τόπους σαφῶς διηγήσατο καὶ τὰ Μετέωρα καὶ ἕτερα . ἐπετήδευσε τοίνυν τὴν ἀσάφειαν διὰ τοὺς ἀναγινώσκοντας , ἵνα εὐφυεστέρους ἀποτελέσῃ εἰς τὸ συντεταγμένως τῶν λεγομένων ἀκούειν καὶ ἵνα τοὺς ῥᾳθύμους ἀκροατὰς ἀποστρέψῃ ἐκ προοιμίων · οἱ γὰρ γνήσιοι ἀκροαταὶ ὅσῳ ἀσαφῆ ἐστι τὰ λεγόμενα , τοσούτῳ σπουδά - ζουσι μᾶλλον καταγωνίσασθαι καὶ τοῦ βάθους ἐφικέσθαι . ὥσπερ οὖν παραπετάσματι τῇ ἀσαφείᾳ ἐχρήσατο διὰ τοὺς βεβήλους ἀμφιεννὺς τῶν πραγμάτων τὸ σεμνὸν τῇ ἀσαφείᾳ . ῾Ο δὲ ἀκροατὴς ὁφείλει ὑπάρχειν δίκαιος , εὐφυὴς τὴν διάνοιαν , σπουδαῖος περὶ τοὺς λόγους , τὸ ἦθος μέτριος , ἐν πᾶσι κεκοσμημένος . ὁ δὲ τοῦτον ἐξηγούμενος ὀφείλει μήτε κατ’ εὔνοιαν ἐπιχειρεῖν τὰ κακῶς λεγόμενα συνιστᾶν καὶ ὡς ἀπὸ τρίποδος ταῦτα δέχεσθαι μήτε τὰ καλὰ κακοτρόπως δέχεσθαι κατὰ ἀπέχθειαν , ἀλλὰ κριτὴς | ἀπαθὴς τῶν λεγομένων ὑπάρχειν , καὶ πρῶτα μὲν τὴν διάνοιαν τοῦ ἀρχαίου σαφηνίζειν καὶ ἑρμηνεύειν τὰ αὐτῷ δοκοῦντα , ἔπειτα τὴν παρ’ ἑαυτοῦ ἐπιφέρειν κρίσιν . Πασῶν δὲ τῶν Ἀριστοτέλους πραγματειῶν τὰ προλέγεσθαι ὀφείλοντα ἕξ ἐστιν , ὁ σκοπὸς τὸ χρήσιμον ἡ αἰτία τῆς ἐπιγραφῆς ἡ τάξις τῆς ἀναγνώσεως ἡ εἰς τὰ κεφάλαια διαίρεσις καὶ εἰ γνήσιον τόυ φιλοσόφου τὸ βιβλίον . καὶ ὁ μὲν σκοπὸς ἐξαπομάττει τῆς πραγματείας τὴν φύσιν καὶ ὤσπερ ἔξιν τῶ ἀναγινώσκοντι παρέχει πῶς νοεῖν ἕκαστον ’δει · παρασκευάξει γὰρ ἕκαστον τῶν λεγομένων πρὸς τὸν σκοπὸν ἀπευθύνειν του συγγραμματος ὁ γὰρ τὸν σκοπὸν ἀγνοῶν ἔοικε τυφλῷ , οὐκ εἰδότ‘ι ὅποι φέρεται , καὶ μάτην πάντα νομίσει τὰ πρὸς τὸν σκοπὸν τείνοντα ὑπὸ ἀρχαίου λέγεσθαι . τὸ δὲ χρήσιμον σπουδὴν καὶ προθυμίαν τῳ ἀκροατῇ ἐντίθησι . δεῖ γὰρ τὸν μέλλοντά τινος ἄρχεσθαι μανθάνειν πρότερον τὸ ἀπ’ ἐκείνου χρησιμον , εἰς τί αὐτῶ λυσιτελεῖ . τὴν δὲ αἰτίαν τῆς ἐπιγραφῆς , ἐπετδὴ ἐπί τινων συγγραμμάτων ἔστιν ὅτε ἀδή‘λου τῆς ἐπιγραφῆς σὴ ζητεῖν δι’ , ἤν αἰτίαν οὕτως ἐπιγέγραπται , ὡς ἐν ταῖς κατηγορίαις καὶ ἐν τῷ Περὶ ἑρμηνείας ἐν ἄλλοις . ἐν γὰρ τῶ Περὶ οὐρανοῦ ἢ ἒν τῴ Περὶ ψύχης οὐ δεῖ τὴν αἰτίαν τῆς ἐπιγραφῆς ζητεῖν · αὐτόθεν γὰρ τὸ σαφὲς ἔχει ζητοῦμεν δὲ καὶ εἰ γνήσιον τοῦ συγγραφέως τὸ βιβλίον . τρεῖς γὰρ αφορμαὶ γεγόνασι τοὐ νοθεύεσθαι τὰ συγγράμματά του Ἀριστοτέλους , ἇ μὲν ὁμωνυμία 〈 τῶν συγγραφέων ) γεγόνασι γὰρ καὶ ἔτεροι Ἀριστοτέλεις , ών τὰ συγγράμματα διὰ τὴν ὁμωνυμίαν τινες ἐνόμισαν του Ἀριστοτέλους ) , δευτέρα δὲ ἡ τῶ συγγραμμάτων ὁμωνυμία οἱ γὰρ μαθηταὶ αὐτοῦ Εὕδημος καὶ Φανίας καὶ Θεόφραστος κατὰ ζῆλον τοῦ διδασκάλου γεγράφασι Κατηγορίας | καὶ Περὶ ἑρμηνείας καὶ Ἀναλυτικά ) , ἡ δὲ τρίτη τοιαύτη ἐστί . Πτολεμαῖον τὸν Φιλ - άδελφον πάνυ ἐσπουδακέναι φασὶ παὶ τὰ Ἀριστοτέλους συγγραμματα , ώς καὶ περὶ τὰ λοιπά , καὶ χρήματα διδόναι τοῖς προσφέρουσιν αὐτῷ βἰβλους τοῦ φιλοσόφου . ὅθεν τινὲς χρηματίσασθαι βουλόμενοι ὲπιγράφοντες συγγράμματα τῷ τοῦ φιλοσόφου ὀνόματι προσῆγον . ἀμέλει φασὶν ἐν τῃ μεγάλῃ βιβλιοθήκῃ εὑρῆσθαι Ἀναλυτικῶν μὲν τεσσαράκοντα βίβλους , κατηοριῶν δὲ δύο . ἐκρίθη δὲ ὑπὸ τῶν ὲξηγητῶν κατηγορίων μὲν τοῦτο εἶναι γνήσιον τοῦ Ἀριστοτέλους Ἀναλυτικῶν ’δε τέσσαρα . ἐκρίθη ’δε ἐκ τε τῶν νοημάτων καὶ τῆς φράσεως καὶ τῷ ἀεὶ ἐν ταῖς ἄλλαις πραγματειαις μεμνῆσθαι τούτου τοὐ βιβλίου τὸν φιλόσοφον · τάξιν ’δε ξητουμεν ἀνά αναγνωσεως , ἵνα μὴ τοῖς μείζοσι πρῶτον ἐγχειρῶμεν καὶ ὦν εἰς τὴν γνῶσιν ἔτερα ὀφείλει προλαμβάνεσθαι , ἀγνοοῦντες τὰ ἥμιν πρῶτον γινώσκεσθαι ὀφείπρολεγόμενα λοντα . τὴν δὲ εἰς τὰ μόρια διαίρεσιν , διότι δεῖ τὸν · ἀκριβῶς βουλόμενον τὴν τοῦ ὅλου φύσιν μαθεῖν τὰ τούτου μέρη ἀκριβῶς ἐπεσκέφθαι , οἷον ὁ τὸν ἄνθρωπον ἀκριβῶς εἰδέναι βουλόμενος ὀφείλει τούτου κεφαλήν τε καὶ χεῖρας καὶ πόδας καὶ τὰ ἄλλα ὁμοίως εἰδέναι μέρη . οὕτως οὖν καὶ ἑκάστου συγγράμματος δεῖ τὰ μέρη πρότερον εἰδέναι , εἰς πόσα καὶ ποῖα διαιρεῖται . Εἰδέναι δὲ χρὴ ὅτι οὐ πανταχῇ ταῦτα πάντα χρὴ ζητεῖν , ἀλλ’ ἐν οἷς τὸ σαφὲς ἀποκέκρυπται . πολλάκις γὰρ τῷ σκοπῷ συναναφαίνεται καὶ τὸ χρήσιμον , οἷον ἐν τῇ Περὶ οὐρανοῦ ἢ ἐν τῇ Περὶ ψυχῆς δῆλος καὶ ὁ σκοπὸς καὶ τὸ χρήσιμον καὶ ἡ ἐπιγραφή . ἐν μέντοι γε τοῖς τόποις οὐδὲ ἓν τούτων δῆλον . ἀλλ’ οὐδὲ τοῦ σκοποῦ γνωσθέντος εὐθὺς καὶ τὸ χρήσιμον αυναναφαίνεται . σκοπὸς μὲν γὰρ αὐτῷ ἐν τοῖς τόποις τὴν διαλεκτικὴν μέθοδον I ἡμῖν παραδοῦναι · ἔστι δὲ ἡ διαλεκτική , ὡς αὐτὸς ὁρίζεται , ‘μέθοδος μέθοδος περὶ παντὸς τοῦ προτεθέντος προβλήματος συλλογιστικὴ ἐξ ἐνδόξων‘ . εἰ δὲ περὶ παντὸς τοῦ προτεθέντος προβλήματος , προτίθενται δὲ ἡμῖν οὐ μόνον τὰ ἀληθῆ ἀλλὰ καὶ τὰ ψευδῆ , ποῖον ἐνταῦθα τὸ χρήσιμον ; τὸ γνῶναι μέθοδον δι’ ἧς καὶ τὰ ψευδῆ συλλογισόμεθα ; αὐτὸς οὖν προιὼν τὸ χρήσιμον ἡμῖν ἐκκαλύπτει , λέγων τὴν πραγματείαν χρήσιμον εἶναι πρὸς τρία , πρὸς γυμνασίαν πρὸς τὰς ἐντεύξεις πρὸς τὰς κατὰ φιλοσοφίαν μεθόδους . ἐν μέντοι γε ταῖς Κατηγορίαις καὶ ἐν τῷ Περὶ ἑρμηνείας ἅμα τῷ σκοπῷ τὸ χρήσιμον συναναφαίνεται , ὡς ἑξῆς δείξομεν . καὶ ταῦτα μὲν περὶ τῆς Ἀριστοτελικῆς φιλοσοφίας πάσης εἰρήσθω . Εἴπωμεν δὲ καὶ περὶ τοῦ προκειμένου τῶν Κατηγοριῶν βιβλίου τίς τε ὁ σκοπὸς καὶ τὸ χρήσιμον καὶ ἡ αἰτία τῆς ἐπιγραφῆς καὶ ἡ τάξις τῆς ἀναγνώσεως καὶ εἰ γνήσιον τοῦ φιλοσόφου τὸ παρὸν βιβλίον καὶ ἡ εἰς τὰ κεφάλαια διαίρεσις · ταῦτα γάρ , ὡς εἴρηται , δεῖ προλέγειν ἑκάστης Ἀριστοτελικῆς πραγματείας . τινὲς οὖν περὶ τοῦ σκοποῦ τῶν Κατηγοριῶν διηνέχθησαν , καὶ οἱ μὲν εἰρήκασι περὶ φωνῶν μόνων εἶναι τὸν σκοπὸν οἱ δὲ περὶ πραγμάτων μόνων οἱ δὲ περὶ νοημάτων μόνων . καὶ ἁ μὲν λέγοντες περὶ φωνῶν μόνων εἶναι τὸν σκοπόν , οἷος ἐγένετο ὁ Ἀλέξανδρος , ἐκ τῶν Ἀριστοτελικῶν ῥησειδέων ἐπλανήθησαν τῶν λεγόντων “ ρτῶν λεγομένων τὰ μὲν κατὰ συμπλοκὴν λέγεται τὰ δὲ ἄνευ συμπλοκῆς ” , εἰ δὲ τὰ λεγόμενα , φασί , φωναί , δῆλον ὅτι περὶ φωνῶν ἐστιν αὐτῷ ὁ σκοπός . οἱ δὲ περὶ πραγμάτων μόνων οἰηθέντες εἶναι τὸν σκοπόν , οἷος ἐγένετο ὁ ὐστάθιος , φασὶν ὅτι περὶ πραγμάτων ποιεῖται τὴν διαίρεσιν ὁ φιλόσοφος λέγων “ τῶν ὄντων τὰ μὲν καθ’ ὑποκειμένου λέγεται ” , εἰ δὲ τὰ ὄντα , φασί , πράγματά ἐστι , περὶ πραγμάτων ἄρα αὐτῷ ὁ σκοπός . οἱ δὲ περὶ νοημάτων μόνων νομίσαντες διαλέγεσθαι τὸν φιλόσοφον , οἷος ἐγένετο ὁ Προφύριος , φασὶν ὅτι περὶ τῶν δέκα γενῶν ἐστιν αὐτῷ ὁ λόγος · ταῦτα δὲ ἐπὶ τοῖς πολλοῖς θεωροῦνται καί εἰσιν ὑστερογενῆ , ἅτινά ἐστιν ἐν τῇ ἡμε - τέρα διανοίᾳ · περὶ νοημάτων ἄρα ἐν τούτοις τῷ Ἀριστοτέλει ὁ λόγος · ἐπλανήθη δὲ καὶ οὗτος ἐκ τῶν πρὸς τῷ τέλει λέξεων τοῦ Ἀριστοτέλους λέγοντος “ ὑπὲρ μὲν οὖν τῶν προτεθέντων γενῶν ἱκανὰ τὰ εἰρημένα ” . γένη δὲ πανταχοῦ ὁ Ἀριστοτέλης τὰ ἐπὶ τοῖς πολλοῖς καὶ ἐννοηματικὰ λέγει . οἱ δὲ ἀκριβέστερον λέγοντες , ὧν εἷς ἐστιν ὁ Ἰάμβλιχος , φασὶν ὡς οὔτε περὶ νοημάτων μόνων ἐστὶν αὐτῷ ὁ λόγος οὕτε περὶ φωνῶν μόνων οὔτε περὶ πραγμάτων μόνων , ἀλλ’ ἔστιν ὁ σκοπὸς τῶν Κατηγοριῶν περὶ φωνῶν σημαινουσῶν πράγματα διὰ μέσων νοημάτων . ὅτι δὲ οὐ καλῶς οἱ πρότερον ὡρίσαντο , μάθοιμεν ἂν οὕτως · λεγέτωσαν γὰρ οἱ περὶ πραγμάτων μόνων αὐτὸν λέγοντες διαλαμβάνειν , ἐπειδὴ τῶν πραγμάτων τὰ μὲν ἐν ψιλῇ ἐπινοίᾳ κεῖται , ὡς ἱπποκένταυρος καὶ τραγέλαφος , τὰ δὲ ὑφεστῶτα , περὶ ποίων αὐτῷ ὁ λόγος ; δῆλον ὅτι φήσουσι περὶ τῶν ὑφεστώτων . πρότερον οὖν ἔννοιαν τούτων λαβὼν οὕτως ἡμάς διὰ τῶν φωνῶν διδάσκει περὶ τούτων ; πάντως δήπου συμφήσουσιν · ἀδύνατον γὰρ σημᾶναι τὰ πράγματα ἄλως ἢ ὑπὸ φωνῶν διὰ μέσων νοημάτων · οὐκοῦν καὶ περὶ πάντων διαλέξεται · λεγέτωσαν δὲ καὶ οἱ περὶ φωνῶν μόνων ἢ νοημάτων μόνων λέγοντες αὐτὸν διαλαμβάνειν , ἐπειδὴ αἱ φωναὶ καὶ τὰ νοήματα τὰ μέν εἰσι σημαντικά τινων τὰ δὲ μέχρι τῆς φωνῆς καὶ τῆς ἐπινοίας τὸ εἶναι ἔχει , περὶ ποίων αὐτὸν φήσετε διαλαμβάνειν ; ἐροῦσι δηλαδὴ περὶ τῶν σημαινουσῶν πράγματα . περὶ γὰρ τῶν ἀσήμων ἢ φωνῶν ἢ νοημάτων οὐδὲ εἷς λόγος τοῖς φιλοσόφοις . οὐκοῦν διαλαμβάνων περὶ φωνῶν σημαινουσῶν πράγματα καὶ αὐτῶν ἅπτεται τῶν πραγμάτων διὰ μέσων τῶν νοημάτων , καὶ περὶ νοημάτων I ποιούμενος τὸν λόγον σημαινόντων πράγματα διαλέξεται περὶ αὐτῶν διὰ φωνῶν τῶν ἑρμηνευουσῶν τὰ νοήματα · εἰ μὲν γὰρ γυμναὶ σωμάτων ἦσαν αἱ ψυχαί , γυμνοῖς ἂν προσέβαλλον τοῖς νοήμασι · νῦν δὲ τοῖς σώμασιν ἐγκαθειργμέναι οὑκ ἄλλως ἢ διὰ τῶν φωνῶν δύνανται σημαίνειν ἀλλήλαις τὰ ἴδια νοήματα . ἐπειδὴ δὲ τῶν πραγμάτων τὰ μέν ἐστιν ἁπλᾶ τὰ δὲ σύνθετα ἁπλοῦν μὲν γὰρ πρᾶγμα Σωκράτης , σύνθετον δὲ Σωκράτης περιπατῶν ) , ὡσαύτως καὶ τῶν νοημάτων καὶ τῶν φωνῶν τὰ μέν ἐστιν ἀπλᾶ τὰ δὲ σύνθετα ἁπλῆ μὲν γὰρ φωνὴ Σωκράτης ἀπλῶς καὶ νόημα τὸ περὶ Σωκράτους ἀπλοῦν , σύνθετος δὲ φωνὴ ἡ λέγουσα ‘Σωκράτης τρέχε’ καὶ νόημα σύνθετον περὶ Σωκράτους τρέχοντος ) , πότερον περὶ τῶν ἁπλῶν ἐνταῦθα διαλαμβάνει πραγμάτων καὶ φωνῶν ἢ περὶ τῶν συνθέτων ; λέγομεν ὅτι περὶ τῶν ἁπλῶν . διὸ καὶ ἀκριβῶς τὸν τῶν Κατηγοριῶν σκοπὸν ὁρίζοντές φαμεν ὅτι διαλαμβάνει ἐνταῦθα περὶ ἁπλῶν φωνῶν σημαινουσῶν ἀπλᾶ πράγματα διὰ μέσων ἁπλῶν νοημάτων . Ἴνα δὲ σάφ’ σαφέστερον γένηται τὸ λεγόμενον , προσλάβωμέν τινα συντελοῦτα ἡμῖν εἰς σαφῆ παράστασιν τῶν λεγομένων · ἐπειδὴ γὰρ τῆς φιλοσοφίας , ὡς ἕφαμεν , τὸ μέν ἐστι θεωρητικὸν τὸ δὲ πρακτικόν , καὶ τοῦ μὲν θέω · ρητικοῦ τέλος ἐστὶ τῆς ἀληθείας ἡ γνῶσις τοῦ δὲ πρακτικοῦ ἡ τοῦ ἀγαψεῦδος τεῦξις , ἀμφοτέροις δὲ παρυφίσταται τὰ ἐναντία , τῇ μὲν ἀληθείᾳ τὸ ψεῦδος τῷ δὲ ἀγαθῷ τὸ κακόν , ἡ δὲ ἡμετέρα ψυχὴ ἅτε δὴ ἀτελὴς οὖσα αἱρεῖται πολλάκις ἀντὶ μὲν ἀληθείας τὸ ψεῦδος οἰομένη αὐτὸ ἀληθὲς εἶναι , ἀντὶ δὲ ἀγαθοῦ τὸ κακὸν οἰομένη αὐτὸ ἀγαθὸν εἶναι , ἐδέησε τοῖς φιλοσόφοις ὀργάνου τινὸς διακρίνοντος τὴν μὲν ἀλήθειαν ἀπὸ τοῦ ψεύδους τὸ | δὲ ἀγαθὸν ἀπὸ τοῦ κακοῦ . τί δέ ἐστι τοῦτο ; ἡ ἀπόδειξις · ὃ γὰρ ἂν ἀποδειχθείη ἀγαθόν , τοῦτο ἐξ ἀνάγκης ἀγαθόν ἐστι , καὶ ὃ ἂν ἀποδειχθείη κακόν , τοῦτο κακόν ἐστιν . ὁμοίως καὶ τὸ ἀληθὲς καὶ τὸ ψευδές · ὃν γὰρ τρόπον ὁ τέκτων τῷ κανόνι καὶ ὁ οἰκοδόμος τῇ καθέτῳ πρὸς διάκρισιν τῶν ὀρθῶν καὶ τῶν μὴ τοιούτων χρῶνται , οὕτω καὶ ὁ φιλόσοφος τῇ ἀποδείξει κέχρηται πρὸς διάκρισιν τῆς ἀληθείας καὶ τοὐ ψεύδους καὶ τοῦ ἀγαθοῦ καὶ τοῦ κακοῦ . ἡ δὲ ἀπόδειξις συλλογισμός ἐστιν ἐπιστημονικός . ἐπὶ πλέον δὲ τοῦ ἐπιστημονικοῦ συλλογισμοῦ ὁ ἀπλῶς συλλογισμός · τῷ γὰρ ἁπλῶς συλλογισμῷ προσελθοῦσα ὕλη ἄπταιστός τε καὶ ἀραρυῖα ἀεὶ κατὰ τὰ αὐτὰ καὶ ὡσαύτως ἔχουσα τὸν ἀποδεικτικὸν ποιεῖ συλλογισμόν . ἀλλ’ ἐπειδήπερ οὐκ ἠδύνατο διδάξαι περὶ ἀποδείξεως μὴ πρότερον διδάξας τί ἐστιν ὁ ἀπλῶς συλλογισμός , ὥσπερ οὐδὲ γράφειν δύναιτ’ ἄν τις τὸν ὀρθὸν ἢ τὸν κλιτὸν τύπον μὴ πρότερον ἀπλῶς γράφειν μαθών , τὸν δὲ ἁπλῶς συλλογισμὸν πάλιν ἄνευ τῶν προτάσεων ἀδύνατον ἦν παραδοῦναι ἐκ τούτων γὰρ ὁ συλλογισμὸς σύγκειται , συλλογή τις ὢν πλειόνων λόγων , ὡς καὶ τὸ ὄνομα δηλοῖ ) , τὰς δὲ προτάσεις ἄνευ τῶν ὀνομάτων καὶ τῶν ῥημάτων ἐκ τούτων γὰρ σύγκεινται ) , τὰ δὲ ὀνόματα καὶ τὰ ῥήματα ἄνευ τῶν ἁπλῶν φωνῶν καὶ γὰρ καὶ τὸ ὄνομα καὶ τὸ ῥῆμα φωνή ἐστι σημαντική ) , εἰκότως πρότερον περὶ τῶν ἁπλῶν διαλέγεται φωνῶν · καθόλου γὰρ τῆς μὲν θεωρίας τὸ τέλος ἀρχὴ τῆς πράξεως γίνεται , ἔμπαλιν δὲ τῆς πράξεως τὸ τέλος ἀρχὴ τῆς θεωρίας · οἷον ὁ οἰκοδόμος ἐπιταγεὶς οἶκον ποιῆσαι λέγει καθ’ ἑαυτὸν ‘ ἑπετάγην οἶκον ποιῆσαι , ὅπερ ἐστὶ σκέπασμα κωλυτικὸν ὄμβρου καὶ καύματος · τοῦτο δὲ οὐκ ἄν γένοιτο μὴ γενομένης ὀροφῆς΄ . ἐντεῦθεν οὖν ἄρχεται τῆς θεωρίας , προβαίνων δέ φησιν ‘ἀλλὰ τοῦτο οὐκ ἂν γένοιτο μὴ γενομένων τοίχων , οὗτοι δὲ οὐκ ἂν γένοιντο μὴ ὑποβληθέντων θεμελίων , οἱ δὲ θεμέλιοι οὐκ ἄν βληθεῖεν μὴ ὀρυχθείσης τῆς γῆς΄ . ἐνταῦθα κατέληξεν ἡ θεωρία . ἐντεῦθεν οὖν ἄρχεται ἡ πρᾶξις · πρότερον γὰρ ὀρύττει τὴν γῆν , εἶθ’ οὕτως βάλλει θεμέλιον , εἶτα ἐγείρει τοίχους , καὶ ὕστερον ἐπιτίθησι τὴν ὀροφήν , ἥτις ἐστὶ τέλος τῆς πράξεως . οὕτως οὖν ἡ ἀρχὴ τῆς θεωρίας τέλος γίνεται τῆς πράξεως , ἡ δὲ ἀρχὴ τῆς πράξεως τέλος τῆς θεωρίας . οὕτως οὖν καὶ ὁ φιλόσοφος ποιεῖ · βουλόμενος γὰρ ποιῆσαι ἀπόδειξίν φησι πρὸς ἑαυτὸν ‘βούλομαι περὶ ἀποδείξεως εἰπεῖν · ἀλλ’ ἐπειδὴ ἡ ἀπόδειξις συλλογισμός ἐστιν ἐπιστημονικός , ἀδύνατον εἰπεῖν τι περὶ αὐτοῦ τὸν μὴ πρότερον εἰπόντα τί ἐστιν ὁ ἀπλῶς συλλογισμός , τὸν δὲ ἀπλῶς συλλογισμὸν οὐκ ἄν μάθοιμεν μὴ μαθόντες τί ἐστι πρότασις · λόγοι μὲν γάρ τινές εἰσιν αἱ προτάσεις , τῶν δὲ τοιούτων λόγων συλλογή ἐστιν ὁ συλλογισμός . ὥστε ἄνευ τοῦ γνῶναι τὰς προτάσεις ἀδύνατον μαθεῖν τὸν συλλογισμόν ἐκ γὰρ τούτων σύγκειται ) , ἀλλ’ οὐδὲ τὴν πρότασιν ἄνευ τῶν ὀνομάτων καὶ τῶν ῥημάτων , ἐξ ὧν συνέστηκε πᾶς λόγος , τὰ δὲ ὀνόματα καὶ τὰ ῥήματα ἄνευ τῶν ἁπλῶν φωνῶν ἕκαστον γὰρ τούτων φωνή ἐστι σημαντική ) . δεῖ οὖν πρότερον περὶ τῶν ἁπλῶν φωνῶν εἰπεῖν’ . ἐνταῦθα οὖν ἡ θεωρία κατέληξε , λῆξε , καὶ γίνεται τοῦτο τῆς πράξεως ἀρχή · πρότερον γὰρ διαλέγεται περὶ τῶν ἁπλῶν φωνῶν ἐν ταῖς Κατηγορίαις , εἶθ’ οὕτως περὶ ὀνομάτων καὶ ῥημάτων καὶ περὶ προτάσεων ἐν τῷ Περὶ ἑρμηνείας , εἶτα περὶ τοῦ ἀπλῶς συλλογισμοῦ ἐν τοῖς Προτέροις ἀναλυτικοῖς , εἶθ’ οὕτως περὶ ἀποδείξεως ἐν τοῖς ‘Υστέροις ἀναλυτικοῖς · ἐνταῦθα οὖν τὸ τέλος τῆς πράξεως , ὅπερ ἦν ἀρχὴ τῆς θεωρίας . εἰκότως τοίνυν ἐνταῦθα πρῶτον περὶ τῶν ἁπλῶν φωνῶν διαλαμβάνει · οἱ γὰρ ἄνθρωποι κοινῇ συνελθόντες ἔθεντο πρὸς ἀλλήλους ἑκάστῳ πράγματι οἰκεῖον ὄνομα , τούτου μόνου φροντίσαντες τοῦ | διὰ τῶν φωνῶν σημαίνειν ἀλλήλοις τὰ πράγματα , μὴ μέντοι γε εἰπεῖν τί μέν ἐστιν ὄνομα τί δὲ ῥῆμα . περὶ τούτων οὖν διαλέγεται ἐν ταῖς Κατηγορίαις . ἀλλ’ ἐπειδὴ οὐ περὶ ἀσήμων φωνῶν διαλέγεται οὐδεὶς γὰρ τούτων λόγος τοῖς φιλοσόφοις ) , δῆλον ὅτι περὶ φωνῶν σημαινουσῶν νοήματα · ἀνάγκη γὰρ ὄντος τοῦ πράγματος εἶναι καὶ τούτου τὸ ὄνομα , καὶ πρὸ τούτου τὴν ἔννοιαν , ἣν ἔχομεν τοῦ πράγματος · οἷον τοῦ Σωκράτους ἔστιν ὄνομα ἡ Σωκράτης φωνή , τὸ δὲ πρᾶγμα αὐτὸς ὁ Σωκράτης , ἡ δὲ ἔννοια , ἣν ἔχομεν ἐν τῇ ψυχῇ , ἡ περὶ τοὐ Σωκράτους γνῶσις . σκοπὸς οὖν τῷ Ἀριστοτέλει εἰπεῖν περὶ ἁπλῶν σημαινουσῶν ἁπλᾶ πράγματα διὰ μέσων ἁπλῶν νοημάτων . καὶ ταῦτα μὲν περὶ τοῦ σκοποῦ . Οτι δὲ χρήσιμόν ἐστι τὸ βιβλίον εἴς τε τὸ θεωρητικὸν τῆς φιλοσοφίας μέρος καὶ τὸ πρακτικόν , ἐκ τῶν προειρημένων δῆλον , εἴπερ καὶ τὴν ἀπόδειξιν , ὡς ἐδείξαμεν , ἄνευ τῶν ἁπλῶν φωνῶν οὐκ ἔστι γνῶναι , καὶ ὅτι περὶ τῶν κοινοτήτων διαλαμβάνει , εἰς ἃς τὰ ὄντα πάντα οιαιρειται . Ἡ δὲ αἰτία τῆς ἐπιγραφῆς ἐστι τοιαύτη · Κατηγορίαι ἐπιγέγραπται τὸ βιβλίον , οὐχ ὅτι περὶ τῶν κατηγοριῶν τῶν ἐν δικαστηρίοις διαλαμβάνει οὐ γὰρ πρόκειται αὐτῷ ῥητορεύειν ) , ἀλλ’ ὥσπερ καὶ ἐν ταῖς Εἰσαγωγαῖς ἐμάθομεν , διττὴ τῶν γενῶν ἐστι διαφορά · τὰ μὲν γάρ ἐστι γενικώτατα καὶ μόνως γένη , τὰ δὲ ὑπάλληλα , ἃ καὶ γένη καὶ εἴδη λέγεται , εἴδη μὲν τῶν πρὸ αὐτῶν γένη δὲ τῶν μετ’ αὐτά · καὶ τὰ μὲν γενικώτατα μόνως κατηγοροῦνται , τὰ δὲ ὑπάλληλα ὑπόκεινται μὲν τοῖς πρὸ αὐτῶν κατηφοροῦνται δὲ τῶν μετ’ αὐτά . διαλέγεται δὲ ἐνταῦθα περὶ τῶν δέκα γενικωτάτων γενῶν , ἃ μόνως κατηγοροῦνται , οὐδέποτε δὲ ὑπόκεινται . διὰ τοῦτο οὖν ἐπέγραψε τὸ βιβλίον Κατηγορίαι , ὡς ἄν εἰ ἔλεγε Περὶ τῶν γενῶν | τῶν μόνως κατηγορουμένων . Ἡ δὲ τάξις τῆς ἀναγνώσεως δήλη ἐκ τοῦ σκοποῦ · ἐπειδὴ γάρ , ὡς ἔφαμεν , εἰς τοῦτο κατέληξεν ἡ θεωρία , ἐντεῦθεν ἀρκτέον τῆς πράξεως , καὶ ὅτι δεῖ τὰ ἁπλούστερα προηγεῖσθαι τῶν συνθέτων · ἁπλουστέρα δὲ ἡ περὶ τῶν δέκα κατηγοριῶν διδασκαλία , εἴπερ , ὡς εἴρηται , διαλαμβάνει περὶ ἁπλῶν φωνῶν σημαινουσῶν ἁπλᾶ πράγματα διὰ μέσων ἁπλῶν νοημάτων . Ὄτι δὲ γνήσιον τοῦ φιλοσόφου τὸ βιβλίον , πάντες μαρτυροῦσι . δηλοῖ δὲ καὶ ἡ φράσις καὶ τὸ τὸν φιλόσοφον ἐν ἄλλαις πραγματείαις μεμνῆσθαι τοῦ συγγράμματος τούτου . δύο δέ . ὡς εἴρηται , βιβλίων Κατηγοριῶν εὐρεθέντων . θέντων , σχεδὸν παραπλησίων κατὰ πάντα καὶ κατ’ αὐτὸ τὸ προοίμιον ἔστι γὰρ τοῦ ἑτέρου ἡ ἀρχὴ “ Τῶν ὄντων τὰ μὲν ὁμώνυμά ἐστι , τὰ δὲ συνώνυμα ” , ἥτις σχεδὸν ἡ αὐτή ἐστι τῷ προκειμένῳ βιβλίῳ ) , ἐκρίθη τοῦτο γνήσιον εἶναι τὸ βιβλίον ὑπὸ πάντων ἐξηγητῶν . ’H δὲ εἰς τὰ κεφάλαια διαίρεσις τριχῇ · διαιρεῖται γὰρ εἰς τὰ πρὸ τῶν κατηγοριῶν εἰς τὰς κατηγορίας αὐτὰς καὶ εἰς τὰ μετὰ τὰς κατηγορίας . καὶ ἐν μὲν τῷ πρώτῳ τμήματι διδάσκει τὰ χρήσιμα πρὸς τὴν διδασκαλίαν τῶν κατηγοριῶν · ὥσπερ γὰρ εἰώθασιν οἱ γεωμέτραι τὰ χρήσιμα πρὸς τὴν τῶν θεωρημάτων διδασκαλίαν προδιδάσκειν , τί ἐστι σημεῖον , τί ἐστι γραμμή , τί ἐστι κύκλος , ἵνα μὴ ἀναγκάζωνται μεταξὺ τῆς διδασκαλίας ἢ ξένοις ὀνόμασι κεχρῆσθαι ἢ διδάσκοντές τι περὶ αὐτῶν ἐκτρέπεσθαι καὶ διακόπτειν τὴν συνέχειαν τῶν προκειμένων · οὕτως καὶ ὁ φιλόσοφος ἐνταῦθα ἐπειδὴ ἔμελλεν ἐν τῇ τῶν κατηγοριῶν διδασκαλίᾳ μνημονεύειν λέξεων τινων καὶ φωνῶν ἡμῖν ἀγνώστων , διὰ τοῦτο περὶ αὐτῶν προδιδάσκει , ἵνα μὴ δόξῃ τὸν λόγον ταράττειν . ἐν δὲ τῷ δευτέρῳ τμήματι περὶ αὐτῶν τῶν κατηγοριῶν διδάσκει . ἐν δὲ τῷ τρίτῳ πάλιν περί τινων διαλαμβάνει φωνῶν , 14 r ὧν ἐμνήσθη ἐν τῇ τῶν κατηγοριῶν διδασκαλίᾳ , οἷον τοῦ ἅμα τοῦ προτέρου τοῦ ἔχειν . καὶ διὰ ποίαν αἰτίαν οὐχ ἅμα πάντα πρὸ τῶν κατηγοριῶν ἐδίδαξε ; φαμὲν ὅτι τῶν φωνῶν τούτων αἱ μέν εἰσι πᾶσιν ἄγνωστοι , οἷον τὸ ὁμώνυμον , τὸ συνώνυμον οὐδεμίαν γὰρ τούτων ἔννοιαν ἔχει ὁ πολὺς ἄνθρωπος ) , τὰ δὲ γνώριμα μὲν ἐκ τῆς συνηθείας , ἀλλ’ ὅμως τινὸς δεόμενα διαρθρώσεως , οἷον τὸ ἅμα καὶ τὸ πρότερον . τὰ οὖν παντάπασιν ἄγνωστα πρὸ τῆς τῶν κατηγοριῶν διδασκαλίας ἀναγκαίως προέταξεν , ἐπειδὴ ἐκείνων ἀγνοουμένων ἐφιστάνειν οὐκ ἐμέλλομεν τοῖς λεγομένοις περὶ τῶν κατηγοριῶν χρῆται γὰρ αὐτοῖς εἰς τὴν τῶν κατηγοριῶν διδασκαλίαν ) , τὰ δὲ λοιπά , λέγω δή τὰ ἀδιαρθρώτως ἡμῖν ἐγνωσμένα , μετὰ τὰς κατηγορίας διδάσκει , ἵνα μὴ μακρὸν ποιήσῃ τὸ προοίμιον καὶ τὸ πάρεργον τοῦ ἔργου μακρότερον . ἐφευρέθη δὲ ἡ κατὰ τὰ μόρια διαίρεσις πρὸς σαφήνειαν τοῦ συγγράμματος · μαθόντες γὰρ πόσα ἐστὶ τὰ τοῦ βιβλίου κεφάλαια καὶ περὶ τίνων διαλέγεται , ῥᾷστα τοῖς λεγομένοις παρακολουθήσομεν , καὶ οὐ συγκεχυμένως καὶ ἀδιαρθρώτως ταῦτα δεξόμεθα . p . 1a1 Ὁμώνυμα λέγεται . Αἱ ψυχαὶ αἱ ἡμέτεραι γυμναὶ μὲν οὖσαι τῶν σωμάτων ἠδύναντο διὰ τῶν νοημάτων σημαίνειν ἀλλήλαις τὰ πράγματα · ἐπειδὴ δὲ σώμασι συνδέδεωνται | δίκην νέφους περικαλύπτουσιν αὐτῶν τὸ νοερόν , ἐδεήθησαν τῶν ὀνομάτων , δι’ ὧν σημαίνουσιν ἀλλήλαις τὰ πράγματα . ἰστέον τοίνυν ὅτι σημαίνομεν ἀλλήλοις τὰ πράγματα ἢ διὰ τῶν ὀνομάτων ἢ διὰ τῶν ὁρισμῶν , οἷον τὸν ἄνθρωπον σημαίνομεν καὶ διὰ τῆς ἄνθρωπος φωνῆς καὶ διὰ τοῦ ὁρισμοῦ τοῦ λέγοντος ΄ζῷον λογικὸν θνητόν΄ . ἀλλ’ ὅταν μὲν διὰ τῆς ἅνθρωπος φωνῆς σημαίνωμεν τὸν ἄνθρωπον , ἀθρόαν αὐτοῦ τὴν φύσιν ἐδηλώσαμεν , ὅταν δὲ διὰ τοῦ ὁρισμοῦ , τὰ κατὰ μέρος προσόντα τῷ ἀνθρώπῳ θεωροῦμεν . τῶν οὖν πραγμάτων τὰ μὲν κοινωνεῖ ἀλλήλοις κατὰ τὸ ὄνομα διαφέρει δὲ κατὰ τὸν ὁρισμὸν καὶ καλεῖται ὁμώνυμα , τὰ δὲ κοινωνεῖ μὲν κατὰ τὸν ὁρισμὸν διαφέρει δὲ κατὰ τὸ ὄνομα καὶ καλεῖται πολυώνυμα , τὰ δὲ κατά τε τὸ ὄνομα καὶ τὸν ὁρισμὸν κοινωνεῖ καὶ καλεῖται συνώνυμα , τὰ δὲ κατὰ τὸ ὄνομα καὶ κατὰ τὸν ὁρισμὸν διαφέρει , ἃ καλεῖται ἑτερώμυμα . Eἰδέναι δὲ χρὴ ὅτι ἄλλο ἐστὶν ἕτερον καὶ ἄλλο ἑτερώνομον · ἑτε - μέν εἰσι τὰ περὶ ἓν καὶ τὸ αὐτὸ ὑποκείμενον θεωρούμενα πράγματα διαφόρου δὲ μετέχοντα ὀνόματος · οἷον ἐπὶ τῆς κλίμακος καὶ ἡ ἀνάβασις καὶ ἡ κατάβασις , καὶ ἄλλως μὲν ὁρίζεται ἡ ἀνάβασις ἄλλως δὲ ἡ κατάβασις , καὶ τὰ ὀνόματα δὲ διάφορα · ἀνάβασις γὰρ καὶ κατάβασις . ταῦτα οὖν ἰδίως ἑτερώνυμα καλοῦσιν . ἕτερα δὲ τὰ κατὰ πάντα ἄλλα , καὶ κατὰ τὸ ὑποκείμενον καὶ κατὰ τὸ ὄνομα , οἷον ἄνθρωπος καὶ ἵππος . Περὶ τῶν ὁμωνύμων δὲ μόνων καὶ συνωνύμων ποιεῖται τὴν διδασκαλίαν , διότι αὐτῶν μόνων ἐν τῇ τῶν κατηγοριῶν διδασκαλίᾳ χρῄζει , ζηλῶν κἀν τούτῳ τὴν γεωμετρικὴν διδασκαλίαν · εἰώθασι γὰρ κἀκεῖνοι περὶ μόνων προλαμβάνειν τῶν συμβαλλομένων αὐτοῖς ἐν τῷ προκειμένῳ βιβλίῳ | ἢ θεωρήματι . ἢ καὶ ἄλλως συντομίας ἀεὶ ἐρῶν διὰ τούτων καὶ περὶ τῶν λοιπῶν ἡμᾶς δυνάμει διδάσκει · τούτων γὰρ γνωσθέντων γνώριμα ἔσται xai τὰ λοιπὰ ὡς ἀντικείμενα · τῶν γὰρ ἀντικειμένων ἡ αὐτή ἐστιν ἐπι - στήμη · ὁ γὰρ εἰδὼς τί ἐστιν ὁμώνυμον εἴσεται καὶ τὸ τούτῳ ἀντικείμενον , λέγω δὴ τὸ πολυώνυμον · εἰ γὰρ ὁμώνυμόν ἐστι τὸ κοινωνοῦν μὲν τῷ ὀνόματι τῷ δὲ πράγματι διαφέρον , ὡς μῦς ὅ τε θαλάσσιος καὶ ὁ γηγενής , πολυώνυμον ἄρα ἐστὶ τὸ τούτῳ ἀντικείμενον , τὸ τῷ πράγματι μὲν ταὐτὸν διαφέρον δὲ τῷ ὀνόματι , ὡς ἄορ ξίφος σπάθη . ὁ εἰδὼς δὲ καὶ ὁ εἰδὼς τί ἐστι συνώνυμον , ὅτι τὸ καὶ τῷ ὁρισμῷ καὶ τῷ ὀνόματι κοινωνοῦν , ὡς ἄνθρωπος Σωκράτης τε καὶ Πλάτων , οὗτος καὶ τί ἐστιν ἑτερώνυμον εἴσεται , ὅτι τὸ καὶ τῷ ὀνόματι καὶ τῷ πράγματι διαφέρον , ὡς ἡ ἀνάβασις καὶ ἡ κατάβασις · καὶ γὰρ καὶ ὀνόματι καὶ πράγματι διαφέρουσιν , εἰ καὶ τὸ ὑποκείμενον ἀμφοτέροις τοῖς πράγμασι τὸ αὐτό ἐστιν · ὡς γὰρ ἄλλο τί ἐστι τὸ εἶναι σίτῳ καὶ ἄλλο τὸ εἶναι σπέρματι ἢ καρπῷ , οὕτως ἄλλο τί ἐστι τὸ εἶναι κλίμακι καὶ ἄλλο τὸ ἀναβάσει εἶναι ἢ καταβάσει · ποιᾶς γὰρ σχέσεως τῆς περὶ τὴν κλίμακα ἐνεργείας ταῦτά ἐστιν ὀνόματα δηλωτικά . Προέταξε δὲ ὁ Ἀριστοτέλης ἐν τῇ διδασκαλίᾳ τὰ ὁμώνυμα , ἐπειδήπερ ἁπλούστερά εἰσι καθ’ ἓν μόνον κοινωνοῦντα , τὸ I ὄνομα , καὶ ὅτι φύσει πρότερά ἐστι τὰ ὁμώνυμα τῶν συνωνύμων · τὸ γὰρ ὂν τῶν κατηγοριῶν ὁμωνύμως κατηγορεῖται καὶ οὐ συνωνύμως . οὐκ ἄν δὲ γένοιτο ὁμώνυμον , εἰ μὴ πάντα ταῦτα συνέλθωσι · ταὐτότης ὀνόματος , ταὐτότης τόνου , ταυτότης γένους , ταὐτότης πτώσεως , ταὐτότης πνεύματος , ταὐτότης καταλήξεως · ἐὰν γὰρ ἄλλο καὶ ἄλλο ὄνομα ἡ , δῆλον ὅτι οὐκ ἔστιν ὁμώνυμον . εἰ δὲ τὸ αὐτὸ μὲν ὄνομα ᾖ , τόνος δὲ διάφορος , οὐδὲ τοῦτο ὁμώνυμον , οἷον ἀργὸς καὶ ἀργός · τὸ μὲν γὰρ παροξύτονόν ἐστι καὶ σημαίνει κύνα , τὸ δὲ ὀξύτονον καὶ σημαίνει τὸν ἀμελῆ . καὶ εἰ μὲν ἀρσενικὸν εἴη , σημαίνει , ὡς εἶπον , τὸν κύνα τοῦ Ὀδυσσέως ἢ ὄνομα ἥρωος , εἰ δὲ οὐδέτερον , σημαίνει ὄνομα πόλεως . ὁμοίως βἰὸς καὶ βιός · βίος μὲν γὰρ βαρυτόνως ἡ ζωή , βιός δὲ ὀξυτόνως τὸ τόξον . καὶ πάλιν ἐὰν ταῦτα μὲν ᾖ , πτῶσις δὲ μὴ ᾖ ἡ αὐτή , οὐ ποιεῖ ὁμώνυμον , οἷον ὁ ἐλάτης καὶ τῆς ἐλάτης · τὸ μὲν γὰρ εὐθείας ἐστὶ καὶ σημαίνει ἡνίοχον ἢ ἄλλον τινὰ ἐλαύνοντα ἀρσενικοῦ γένους ὄν , τὸ δὲ καὶ θηλυκοῦ γένους καὶ γενικῆς πτώσεως ἡ ἐλάτη γὰρ τῆς ἐλάτης ) καὶ δένδρου ὄνομα . δέον δὲ καὶ πνεῦμα τὸ αὐτὸ ἔχειν · εἰ γὰρ διάφορον εἴη τὸ πνεῦμα , οὐκ ἔσται ὁμώνυμον , οἷον ἐπὶ τοῦ ‘οιος’ . σημαίνει γὰρ καὶ τὸ μόνος , σημαίνει καὶ τὸ ὁποῖος , καὶ τὸ μὲν δασύνεται τὸ ὁποῖος , τὸ δὲ ψιλοῦται τὸ μόνος . χρεία δὲ καὶ τῆς αὐτῆς καταλήξεως . σαφὲς δὲ οἶμαι τοῦτο · τὸ γὰρ ἐλάτης καὶ ἡ ἐλάτη καταλήξει διαφέροντα οὐκ εἰσὶν ὁμώνυμα . Ζητοῦσι δέ τινες διὰ τί μὴ εἶπεν ὁμώνυμον , ἀλλὰ ὁμώνυμα . φαμὲν ὅτι τὸ ὁμώνυμον οὐκ ἔστιν ἕν οὐ γὰρ λέγεται αὐτὸ ἑαυτῷ τι εἶναι ὁμώνυμον ) , ἀλλὰ πλείονα ἄλλο γὰρ ἄλλῳ ἐστὶν ὁμώνυμον ) , διὸ πληθυντικῶς εἴρηκεν . ἀποροῦσι δὲ πάλιν τί δή ποτε εἶπε λέγεται , καὶ μὴ λέγονται . φαμὲν ὅτι ἐπειδὴ τὰ ὁμώνυμα εἰ καὶ πολλά εἰσιν , ἀλλ’ ὅμως καθὸ ὁμώνυμα ἓν ὑπάρχουσιν ἓν γὰρ τὸ κατὰ πολλῶν κατηγορούμενον ὄνομα ) , διὰ τοῦτο ἑνικῶς εἶπε λέγεται · πληθυντικὸν γὰρ τὸ λέγονται . ἄλλως τε ἔθος Ἔλλησιν ἐπὶ τῶν οὐδετέρων ὀνομάτων τῷ ἑνικῷ ἀριθμῷ ἀντὶ πληθυντικοῦ κεχρῆσθαι ἐπὶ τῶν τρίτων προσώπων , οἷον τρέχει τὰ παιδία , ἔσφαλται τὰ βιβλία , οὐκ ἐβλάστησε τὰ δένδρα . τὴν δὲ αἰτίαν γραμματικοὶ λεγόντων . οὕτως οὖν κἀνταῦθα τῇ πληθυντικῇ εὐθείᾳ , λέγω δὴ τῇ ὁμώνυμα , ἑνικὸν ῥῆμα ἐπηνέχθη τὸ λέγεται . ἰστέον δὲ ὅτι τὰ τρία ταῦτά ἐστιν ἀλλήλων διαφέροντα , ὁμώνυμα ὁμωνυμία ὁμωνύμως . ὁμώνυμα μὲν οὗν ἐστιν αὐτὰ τὰ πράγματα , ὁμωνυμία δὲ ἡ σχέσις αὐτή , καθ’ ἣν τῷ ὀνόματι κεκοινωνήκασιν , ὁμωνύμως δὲ αὐτὴ ἡ κατηγορία , ἣ κατὰ τῶν πραγμάτων ἐστίν . ἰστέον δὲ ὅτι εὐθὺς ἐκ προοιμίων τὸν σκοπὸν τοῦ βιβλίου ἀνακηρύττει · φησὶ γὰρ ὁμώνυμα λέγεται · τῷ μὲν γὰρ εἰπεῖν ὁμώνυμα σημαίνει τὰ πράγματα , τῷ δὲ λέγεται τὰς φωνάς · θεωροῦνται δὲ ἐξ ἡμῶν τὰ πράγματα διὰ μέσων τῶν νοημάτων . p . 1a1 Ὁμώνυμα λέγεται . Τὴν τῶν ὁμωνύμων διδασκαλίαν δι’ ὁμωνύμων φωνῶν ἐποιήσατο · καὶ γὰρ αὐτὸ τὸ ὁμώνυμον ὁμώνυμόν ἐστι · πολλαχῶς γὰρ λέγεται · τῶν γὰρ ὁμωνύμων τὰ μὲν κατὰ τύχην ἐστίν , ὡς ὅταν ἐν διαφόροις τόποις τύχωσί τινες τὸ αὐτὸ ἔχοντες ὄνομα , ὡς Ἀλέξανδρος ὁ Πάρις καὶ Ἀλέξανδρος ὁ Μακεδών , τὰ δὲ κατὰ προαίρεσιν καὶ διάνοιαν . καὶ τούτων τὰ μὲν κάτα μνημην , ὡς ὅταν τις ’τον ἴδιον υἱὸν ὀνόματι τῶν προγόνων κα - λέσῃ , τὰ δὲ καὶ ἐλπίδα , ὡς ὅταν τις τὸν ἴδιον υἱὸν προσδοκῶν | ἔσεσθαι φιλόσοφον καλέσῃ Πλάτωνα καὶ πολλάκις συντρέχει τῷ κατὰ μνήμην τὸ κατ’ ἐλπίδα , ὡς ὅταν τοιοῦτον ἐπιτήδευμα μεταχερισάμενος ὁ πάππος εὑρεθῇ ) , τὰ δὲ κατὰ ἀναλογίαν , ὡς ὅταν τῇ τινος ἀναλοφίᾳ καλέσωμέν τι , οἷον πόδα κλίνης καὶ κορυφὴν ὄρους ὃν γὰρ λόγον ἔχει πρὸς τὸν ἅνθρωπον ὁ πούς , τοῦτον καὶ πρὸς τὴν κλίνην ὁ τῆς κλίνης πούς ) , τὰ δὲ ἀφ’ ἑνός , ὡς ὅταν ἀπό τινος ὡρμημένοι καλέσωμεν τῇ ἐκείνου προσηγορίᾳ πάντα τὰ ἐξ αὐτοῦ , ὥσπερ ἰατρικὸν σμιλίον καὶ ἰατρικὸν φάρμακον τὰ δὲ πρὸς ἕν , ὡς ὅταν ἀφορῶντες πρός τι ἔσεσθαι μέλλον τέλος ὀνομάσωμεν αὐτὰ πρὸς ἐκεῖνο , ὡς ὑγιεινὸν γυμνάσιον καὶ ὑγιεινὸν σιτίον . διαφέρει δὲ τοῦ ἀφ’ ἑνός , ὅτι ἐκεῖνα μὲν ἀπό τινος ἀρχῆς λέγεται , ταῦτα δὲ πρός τι τέλος ὁρᾷ . τῶν δὲ ἀφ’ ἑνὸς τὰ μὲν ὡς ἀπὸ παραδειγματικοῦ αἰτίου λέ - γονται , ὡς ὁ ἐν τῇ εἰκόνι ἄνθρωπος ἀπό τινος ἀληθινοῦ ἀνθρώπου , τὰ δὲ ὡς ἀπὸ ποιητικοῦ , ὡς τὸ ἰατρικὸν σμιλίον . ζητητέον δὲ ἐνταῦθα κατὰ ποῖον σημαινόμενον τῶν ὁμωνύμων ὁ Ἀριστοτέλης τὴν τῶν ὁμωνύμων διδα - σκαλίαν ποιεῖται . φαμὲν οὖν ὡς κατὰ τὸ πρὸς ἓν καὶ ἀφ’ ἑνός · ἀπὸ γὰρ τοῦ ἀληθινοῦ ἀνθρώπου ὁ γεγραμμένος ὠνόμασται . τινὲς δὲ ἐζήτησαν διὰ τί μὴ τῷ κατὰ ἀναλογίαν ἐχρήσατο , ὅπερ καὶ ἄμεινον εἶναι δοκεῖ . καί φαμεν ὅτι τὸ ἀνάλογον ἐν τέτρασι τὸ ἐλάχιστον θεωρεῖται λέγομεν γάρ , εἰ τύχοι , ὅτι τὰ δύο πρὸς τὰ ὀκτὼ ἀναλογίαν ἔχει ὡς τὰ δέκα πρὸς τὰ τεσσαράκοντα · τετραπλασίονα γὰρ λόγον ἔχει ἑκάτερα ) , τὰ δὲ ὁμώνυμα καὶ ἐν δυσίν · εἰκότως ἄρα οὐ περὶ τῶν κατὰ ἀναλογίαν ὁμωνύμων διαλέγεται . Τινὲς δέ φασιν ὅτι διὰ τοῦτο τῶν πολυωνύμων οὐκ ἐμνήσθη , ἐπειδὴ τὰ ὁμώνυμα κατὰ μὲν τὸ ὄνομα ταὐτὰ εὑρίσκονται , κατὰ δὲ τὸν ὁρισμὸν διαφέρουσι , τὰ δὲ πολυώνυμα τοὐναντίον · ὁ οὖν φιλόσοφος ὡς περὶ πραγμάτων διαλεγόμενος κατεφρόνησε τῶν ὀνομάτων · τὸ γὰρ ταῦτα ζητεῖν γραμματικοῖς πρέπει . καὶ ἄλλως , ὅπερ ἤδη εἶπον , περὶ μόνων τῶν χρησιμευόντων αὐτῷ εἰς τὴν τῶν κατηγοριῶν διδασκαλίαν προλαμβάνει νῦν . p . 1a1 Λέγεται . Ὑπακουστέον ‘πραάγματα’ . ἵνα οὕτως ᾖ ‘ὁμώνυμα λέγεται πράγματα , ὧν ὄνομα μόνον κοινόν’ . ἡνίκα δὲ εἴπῃ ὅτι λέγεται , δηλοῖ ὅτι καὶ παρὰ τοῖς παλαιοῖς τοὔνομα φέρεται καὶ | οὐκ αὐτοῦ ἐστιν ἡ τοιαύτη θέσις τοῦ ὀνόματος · καὶ γὰρ καὶ Πλάτων ἐμνήσθη αὐτῶν καὶ ὁ ποιητὴς λέγων περὶ τῶν Αἰάντων ἶσον θυμὸν ἔχοντες ὁμώνυμοι . ὅταν δὲ αὐτὸς ὀνοματοθετῇ , λέγει ‘καλῶ’ , ὡς ἐν τοῖς Ἁναλυτικοῖς “ ὅρον δὲ καλῶ ” καὶ ἐν τῷ Περὶ ἑρμηνείας “ καὶ ἔστω τοῦτο ἀντίφασις ” . p . 1a1 Ὦν ὄνομα μόνον κοινόν . Ἄρ’ οὖν ἐν τοῖς ῥήμασιν οὐκ ἔστιν ὁμωνυμία ; καὶ μὴν ἔστι · λέγομεν γὰρ ‘ἐρῶ’ , καὶ σημαίνει τοῦτο καὶ τὸ λέξω καὶ τὸ ἐρωτικῶς διάκειμαι . πῶς οὖν ὁμώνυμα εἶπε τὰ μόνον τὸ ὄνομα κοινὸν ἔχοντα ; ἐροῦμεν πρὸς τοῦτο ὅτι τὸ ὄνομα διχῶς λέγεται , τὸ μὲν πρὸς ἀντιδιαστολὴν τοῦ ῥήματος τὸ δὲ κοινῶς λεγόμενον ἐπὶ πάσης λέξεως , καθ’ ὃ σημαινόμεωνον πᾶσα φωνὴ σημαντικὴ ὄνομα λέγεται , ὡς ἐν τῷ Περὶ ἑρμηνείας φησίν “ αὐτὰ μὲν οὖν καθ’ ἑαυτὰ λεγόμενα τὰ ῥήματα ὀνόματά ἐστι καὶ σημαίνει τι ” . ἐνταῦθα οὖν ὄνομα λέγει οὐ τὸ ἀντιδιαστελλόμενον πρὸς τὸ ῥῆμα , ἀλλὰ τὸ κοινῶς κατηγορούμενον πάσης φωνῆς σημαντικῆς · ὥστε τὸ ἐρῶ τὸ σημαῖνον τὸ λέξω καὶ τὸ ἐρωτικῶς διάκειμαι ὁμώνυμόν ἐστι · κοινὸν γὰρ ὄνομα ἔχει τὸ ἐρῶ , ὅρον δὲ διάφορον . ἔστιν οὖν καὶ ἐν τοῖς ῥήμασιν ὁμωνυμία . p . 1a1 Μόνον κοινόν . Διχῶς λέγεται τὸ μόνον · ἢ τὸ μοναδικόν , ὡς ὅταν λέγωμεν μόνον ἥλιον καὶ μόνην σελήνην , ἢ τὸ ἀντιδιαστελλόμενον πρὸς τὸ σύζυγον , ὡς ὅταν λέγωμεν ‘ ΄ἀπελείφθην θην ἐν πολέμῳ δόρυ ἔχων μόνον’ , καίτοι οὐδὲν κωλύει καὶ ὑποδήματα ἔχειν καὶ ἱμάτιον , ἀλλὰ πρὸς ἀντιδιαστολὴν τῆς ἀσπίδος ἢ τῶν ἄλλων ὅπλων , καὶ ‘ ἐν τῷ ἀρίστῳ ἄρτον εἶχον μόνον’ . καί - τοι οὐδὲν κωλύει καὶ ἱμάτιον ἔχειν , ἀλλὰ πρὸς ἀντιδιαστολὴν τῶν ὄψων . ἐνταῦθα οὖν ὡς πρὸς τὸ σύζυγον τὸ μόνον ἀπέδωκε , λέγω δὴ τὸν ὁρισμὸν . To δὲ κοινὸν τετραχῶς λέγεται · ἢ τὸ ἀμερίστως μεθεκτόν , ὥς φαμεν διῦλον κοινόν οὗτος γὰρ τῇ μὲν οὐσία ἀμέριστος , τῇ δὲ χρήσει μεριστός ) , ἢ τὸ μεριστῶς μεθεκτόν , ὡς λέγομεν ἄριστον κοινὸν καὶ ἀγρὸν κοινόν μετέχομεν γὰρ οὐ πάντες ὅλου , ἀλλὰ ἕκαστος μέρους ) , ἢ τὸ ἐν προκαταλήψει , ὡς ὁ ἐν τῷ θεάτρῳ τόπος κοινός τοῦ γὰρ προκαταλαβόντος γίνεται ) , ἢ τὸ ἐξ ἴσου παρὰ τῶν μετεχόντων μεταλαμβανόμενον , ὡς λέγεΠερὶ ἐρμ . ] τᾶι κοινὴ ἡ τοῦ κήρυκος φωνή ἐξ ἴσου γὰρ αὐτῆς πάντες ἀκούουσι , καὶ οὐχ ὅδε μὲν τῆσδε ὅδε δὲ τῆσδε τῆς συλλαβῆς ) καὶ ἡ ἀνθρωπεία φύσις κοινὴ τῶν μετεχόντων πάντων · ἐξ ἴσου γὰρ αὐτῆς οἱ κτὰ μέρος μετέχομεν ἄνθρωποι πάντες . ἐνταῦθα οὖν τὸ κοινὸν παρέλαβε κατὰ τὸ ἐξ ἴσου μεθεκτόν . p . 1a1 Ὁ δὲ κατὰ τοὔνομα λόγος τῆς οὐσίας ἕτερος . Eἰπὼν τὰ τοῖς ὁμωνύμοις ὑπάρχοντα νῦν προστίθησι τίνα αὐτοῖς οὐχ ὑπάρχει , ἵν μὴ μόνον ἐκ τῆς κοινωνίας ἀλλὰ καὶ ἐκ τῆς διαφορᾶς ἕχωμεν διαγινώσκειν αὐτά . ζητητέον δὲ τί δή ποτε μὴ εἶπεν ‘ὦν ὧν ὄνομα μόνον κοινόν , ὁ δὲ λόγος τῆς οὐσίας ἔτερος΄ , ἀλλ΄ ἀλλ’ ὁ κατὰ τοὔνομα λόγος τῆς οὐσίας ἕτερος . φαμὲν ὅτι ἐνδέχεται τὰ ὁμώνυμα καὶ συνώνυμα εἶναι κατ’ ἄλλο καὶ ἄλλο · οἱ γὰρ Αἴαντες ᾗ μὲν ἄνθρωποί εἰσιν , συνώνυμοί εἰ σί’ μετέχουσι γὰρ καὶ τοῦ ἀνθρώπου ὀνόματος καὶ τοῦ ὁρισμοῦ · ἑκάτερος γὰρ αὐτῶν ζῷον λογικὸν θνητόν ἐστιν ) , ᾗ δὲ Αἴαντες , ὁμώνυμοι ἵνα οὖν μὴ τὸν τυχόντα ὁρισμὸν λαμβάνωμεν , ἀλλὰ τὸν κατὰ τὸ ὄνομα , καθ’ ὃ κοινωνοῦσι , καλῶς εἶπεν ὁ δὲ κατὰ τοὔνομα λόγος · οἱ γὰρ Αἴαντες κοινὸν μὲν ἔχουσιν αὐτὸ τοῦτο τὸ ὄνομα , τὸν δὲ λόγον τὸν κατ’ αὐτὸ τοῦτο οὐκέτι τὸν αὐτόν , ἀλλ’ ὁ μέν ἐστιν ἐκ Σαλαμῖνος υἱὸς Τελαμῶνος ὁ μονομαχήσας Ἔκτορι , ὁ δὲ Ὀϊλέως ἐκ Δοκρίδος πόδας ταχὺς τοξότης . p . 1a1 Ὁ δὲ κατὰ τοὔνομα λόγος . Τί δή ποτε μὴ εἶπεν ‘ ὁ δὲ κατὰ τοὕνο|μα ὁρισμός’ , ἀλλὰ λόγος ; φασὶν ἐπειδήπερ οὐκ ἐπὶ πάντων τῶν πραγμάτων εὐποροῦμεν ὁρισμῶν , ἀλλ’ ἔστιν ὅτε ὑπογραφαῖς κεχρήμεθα ἀποροῦντες δι’ ὁρισμῶν ἀποδιδόναι τὰ πράγματα · τῶν γοῦν γενικωτάτων γενῶν ὁρισμὸν ἀποδοῦναι ἀδύνατον · πᾶς γὰρ ὁρισμὸς ἐκ γένους ἐστὶ καὶ συστατικῶν διαφορῶν , τούτων δὲ ὑπεραναβεβηκὸς γένος οὐκ ἔστιν εὑρεῖν , ἵνα ἐκ τούτου καὶ τῶν διαφορῶν ἀποδῶμεν αὐτῶν τὸν ὁρισμόν , διὸ ἀνάγκη κἂν δι’ ὑπογραφῆς αὐτὰ ἀποδιδόναι . διὰ τοῦτο οὐκ εἷπεν ‘ὁ δὲ κατὰ τοὔνομα ὁρισμός’ , ἐπειδὴ παρελίμπανε τὰ δι’ ὑπογραφῆς σημαινόμενα · δυνατὸν γὰρ ταύτῃ χρήσασθαι ἐπὶ πάντων , ἐκ τῶν κατὰ συμβεβηκὸς ὑπαρχόντων τοῖς πράγμασιν αὐτὴν λαμβάνοντας . ἀλλὰ λέγω ὅτι ἐν οἷς ἔστι δι’ ὁρισμῶν ἀποδοῦναι τὰ πράγματα , περιττὸν τὸ δι’ ὑπογραφῆς ἀποδοῦναι . καὶ διὰ τί οὖν μὴ εἶπεν ‘ὁ δὲ κατὰ τοὔνομα ὁρισμὸς ἤτοι ὑπογραφή’ ; λέγομεν οὖν ὅτι συντομίας ὢν ἐραστής τὸ κοινῶς τούτων κατηγορούμενον εἶπεν , ὅπερ ἐστὶν ὁ λόγος · λόγος γὰρ λέγεται καὶ ὁ ὁρισμὸς καὶ ἡ ὑπογραφὴ τῆς οὐσίας . Ἀρ’ οὖν οὐκ ἔστι καὶ ἐν τοῖς συμβεβηκόσιν ὁμωνυμία ; καὶ μὴν ὁρῶμεν τὸ τοιοῦτον · τὸ γὰρ ὀξὺ κατηγορεῖται καὶ κατὰ χυμοῦ καὶ φωνῆς καὶ νοσήματος καὶ ὄγκου · λέγομεν γὰρ ὀξὺν χυμὸν κοὶ ὀξεῖαν φωνὴν καὶ ὀξὺ νόσημα καὶ ὄγκον ὀξύν . ὁμοίως καὶ τὸ βαρὺ κατηγορεῖται καὶ κατὰ φωνῆς καὶ κατὰ ὄγκου καὶ κατὰ ἤθους ψυχῆς , ὡς ὅταν λέγωμεν ‘βαρὺς ἅνθρωπος’ . πῶς οὖν εἶπε τῆς οὐσίας ; φαμὲν ὅτι διπλοῦν οἶδε τὸ σημαινόμενον τῆς οὐσίας ὁ Ἀριστοτέλης , καθ’ ἓν μὲν τὴν αντιδιαστελλομένην πρὸς τὰ συμβεβηκότα καὶ αὐθυπόστατον ἐκείνων ἐν ἑτέρῳ τὸ εἶναι ἐχόντων , λέγω δὴ ἐν τῇ οὐσίᾳ ) , καθ’ ἕτερον δέ , καθ’ ὃ πᾶσαν ἁπλῶς ὕπαρξιν οὐσίαν καλεῖ , καθ’ ὃ νῦν σημαινόμενον | ἐχρήσατο τῷ τῆς οὐσίας ὀνόματι περιλαμβάνων καὶ τὰ συμβεβηκότα . τί δή ποτε ὅλως προσέθηκε τῆς οὐσίας , καὶ μὴ εἶπεν ‘ό δὲ κατὰ τοὔνομα λόγος ἔτερος’ ; λέγομεν οὖν ἵνα μή τις ἀποδιδοὺς τῆς φωνῆς τὸν ὁρισμὸν λέγῃ τὰ ὁμώνυμα εἶναι συνώνυμα · δυνατὸν γὰρ τῆς Αἴας φωνῆς ἀποδοῦναι τὸν ὁρισμὸν ἤτοι τὴν ὑπογραφὴν λέγοντας ὅτι ἐστὶν Αἴας φωνὴ δισύλλαβος βαρύτονος ψιλὴ εἰς καθαρὸν γα λήγουσα , καὶ κατὰ τοῦτο συνώνυμοι ἔσονται οἱ Αἴαντες . διὰ τοῦτο ἀκριβῶς προσέθηκεν ὁ δὲ κατὰ τοὔνομα λόγος τῆς οὐσίας , τοῦτ’ ἔστι τῆς ὑπὸ τοῦ ὀνόματος σημαινομένης . Φᾶσί δέ τινες μήποτε καὶ τὰ ὁμώνυμά εἰσι συνώνυμα · κοινωνοῦσι γὰρ ἀλλήλοις καὶ κατὰ τοὔνομα καὶ κατὰ τὸν ὁρισμὸν τὸν τοῦ ὁμωνύμου · τῶν γὰρ Αἰάντων κατηγορεῖται μὲν καὶ αὐτὸ τὸ ὁμώνυμον , οὐ μόνον δὲ ἀλλὰ καὶ ὁ τοῦ ὁμωνύμου ὁρισμός · ἑκάτερος γὰρ αὐτῶν λέγεται ἔχειν τῷ ἑτέρῳ ὄνομα μόνον κοινόν , τὸν δὲ κατὰ τοὔνομα λόγον τῆς οὐσίας ἕτερον . οὕτως οὖν ἐδείχθη καὶ τὰ ὁμώνυμα ὄντα συνώνυμα . τί οὖν ἐροῦμεν ; πρῶτον μὲν οὐδὲν ἄτοπον , εἰ τὰ αὐτὰ καὶ ὁμώνυμα καὶ συνώνυμά εἰσι κατ’ ἄλλο καὶ ἄλλο , μᾶλλον δὲ καὶ ἀναγκαῖον · οἱ γὰρ Αἴαντες ᾗ μὲν ἅνθρωποι , συνώνυμοί εἰσιν , ᾗ δ’ Αἴαντες , ὁμώνυμοι . οὕτω τοίνυν κἀνταῦθα ᾗ μὲν Αἴαντες , ὁμώνυμοι μόνης γὰρ τῆς Αἴας φωνῆς κοινωνοῦντες τῷ κατ’ αὐτὴν ὁρισμῷ διαφέρουσιν ) , ᾗ δὲ ὁμώνυμοι , συνώνυμοι κοινωνοῦντες οὐ μόνον τῆς τοῦ ὁμωνύμου προσηγορίας , ἀλλὰ καὶ τοῦ κατ’ αὐτὴν όρισμοῦ . ἄλλως τε οὔτε δυνατὸν ταῦτα συνώνυμα λέγειν · τῶν γὰρ συνωνύμων κοινῶς τε κατηγορεῖται τὸ ὄνομα καὶ ὁ ὁρισμὸς καὶ ἰδίᾳ ἑκάστου καὶ ἀσχέτως · οἷον τὸ ζῷον κατηγορεῖται καὶ κοινῶς πάντων τῶν ὑπ’ αὐτὸ καὶ ἰδίᾳ ἑκάστου λέγεται γὰρ Σωκράτης εἶναι ζῷον καὶ ἵππος εἶναι ξῷον ) , ἀλλὰ | καὶ ὁ ὁρισμός · οὐσία γὰρ ἔμψυχος αἰσθητική , ὅπερ ἐστὶν ὁρισμὸς ζῴου , καὶ κοινῶς πάντων τῶν κατὰ μέρος ζῴων κατηγορεῖται καὶ ἰδίᾳ ἑκάστου · καὶ γὰρ ὁ Σωκράτης οὐσία ἔμψυχος αἰσθητικὴ καὶ ὁ ἵππος ὁμοίως . ἐπὶ δὲ τῶν ὁμωνύμων οὐχ οὕτως · οὐ γὰρ δυνατὸν ἑκάστου ἰδίᾳ καὶ ἀσχέτως οὔτε τὸ ὄνομα οὔτε τὸν ὁρισμὸν κατηγορῆσαι · οὐ γὰρ λέγεται ὁ Αἴας καθ’ ἑαυτὸν ὁμώνυμος , ἀλλ’ οὐδὲ ὄνομα μόνον ἔχει κοινὸν τὸν δὲ κατὰ τοὔνομα λόγον τῆς οὐσίας ἕτερον , ἀλλὰ ἄλλῳ λέγεται ὁμώνυμος , καὶ τοὐλάχιστον δύο πραγμάτων κατηγορηθήσεται ἡ τοῦ ὁμωνύμου προσηγορία , ἐπειδὴ καὶ τῶν ἐν σχέσει ἐστίν . οὐ συνώνυμα ἄρα τὰ ὁμώνυμα . Δύναται δὲ τὸ ὁμώνυμον διαιρεῖσθαι οὐ μόνον κατὰ τὴν ἔμπροσθεν ἀποδεδομένην διαίρεσιν , ἀλλὰ καὶ ποικιλώτερον κατὰ τὸν ὑποκείμενον τρόπον . . τὰ ὁμώνυμα ἢ ἀπὸ τύχης εἰσὶν ἢ ἀπὸ διανοίας · καὶ ἀπὸ μὲν τύχης , ὡς εἰ τύχοι ἐν Ἀθήναις κἀνταῦθά τινας τῷ αὐτῷ ὀνόματι κεχρῆσθαι , ἀπὸ δὲ διανοίας , ὡς ὅταν πρός τινα σκοπὸν ἀφορῶσα ἡ διάνοια ἐπιτίθησι τὰ ὀνόματα . μάτα . καὶ τῶν ἀπὸ διανοίας ἢ τῷ μὲν ἀφ’ οὗ παρώνυμα ἀλλήλοις δὲ ὁμώνυμα , ὡς ἀπὸ ἰατρικῆς τὰ ἰατρικὰ ὄργανα παρωνύμως γὰρ ἀπ’ αὐτῆς ὀνομάζεται , ἀλλήλοις δὲ ὁμωνύμως ) , ἢ καὶ τῷ ἀφ’ οὗ καὶ ἀλλήλοις ὁμώνυμα , ὡς ὅταν τις τῷ τοῦ πατρὸς ὀνόματι τοὺς παῖδας ἢ τοὺς ἐκγόνους καλέσῃ . τῶν δὲ τῷ ἀφ’ οὗ παρωνύμων ἀλλήλοις δὲ ὁμωνύμων ἰὰ μὲν ἀπὸ ποιητικοῦ τινος αἰτίου ὀνομάζονται , ἃ ἀφ’ ἑνὸς λέγεται , ὡς ἀπὸ ἰατρικῆς ἰατρικὰ ὄργανα ἀπ’ ἐκείνης γὰρ παρωνύμως λέγονται ) , τὰ δὲ ἀπὸ τοῦ τελικοῦ καὶ λέγεται πρὸς ἕν , ὡς ὑγιεινὸν σιτίον καὶ δίαιτα καὶ γυμνάσιον · πρὸς ἓν τέλος γὰρ ὁρῶσι τὴν ὑγείαν . τὰ δὲ τῷ ἀφ’ οὗ καὶ ἀλλήλοις ὁμώνυμα ἢ ἀλλήλοις εἰσὶν ἰσόχρονα καὶ τῷ ἀφ’ οὗ ἢ ἀλλήλοις μὲν ἰσόχρονα τῷ δὲ ἀφ’ οὗ οὐκέτι . | καὶ τῶν ἀφ’ οὗ τὰ μὲν καθ’ ὁμοιότητα λέγεται τὰ δὲ κατὰ ἀναλογίαν , ὡς λέγομεν κορυφὰς ὄρους καὶ πόδας κλίνης · ὃν γὰρ λόγον ἔχουσιν οἱ πόδες πρὸς τὸ ὅλον ζῷον , οὕτω καὶ τὰ κάτω μέρη τῆς κλίνης . τῶν δὲ κατ’ ὁμοιότητα τὰ μὲν κατ’ ἐνέργειαν , ὡς ὅταν διὰ τὸ ἐοικέναι τὰς ἐνεργείας τῷ πατρὶ καλέσωμέν τινα τῷ ἐκείνου ὀνόματι , τὰ δὲ κατὰ μορφήν , ὡς ὅταν τὴν εἰκόνα τοὐ Σωκράτους καλέσωμεν τῷ τοὐ Σωκράτους ὀνόματι . τῶν δὲ ἀλλήλοις μὲν ἰσοχρόνων τῷ δὲ ἀφ’ οὗ οὐκέτι τὰ μὲν κατ’ ἐλπίδα , ὡς ὅταν τινὲς Πλάτωνας τοὺς υἱοὺς καλέσωσιν ἐλπίζοντες αὐτοὺς γενέσθαι κατὰ Πλάτωνα , τὰ δὲ κατὰ μνήμην , ὡς ὅταν τινὲς καλέσωσι τὸν παῖδα τῷ τοῦ πάππου ὀνόματι , ἵνα φυλάττηται ἡ ἐκείνου μνήμη | ἐνταῦθα οὖν Ἀριστοτέλης ποῖον σημαινόμενον τοῦ ὁμωνύμου παραλαμβάνει ; τὸ κατὰ τὴν μορφὴν ὅμοιον . τινὲς δέ φασιν ὅτι τὸ ὡς ἀφ’ ἑνός · ὡς γὰρ ἀπ’ αἰτίου τοῦ ἀνθρώπου ἐστὶν ἡ εἰκών . ἑκάτερον δέ ἐστιν ἀληθές . p . 1a2 Οἷον ζῷον ὅ τε ἄνθρωπος καὶ τὸ γεγραμμένον . Τούτων γὰρ ἡ μὲν ὀνομασία κοινή ζῷον γὰρ ἐρεῖς ἑκάτερον ) , ὁ δὲ ὁρισμὸς οὐκέτι ὁ αὐτός · τὸ μὲν γὰρ ὁριζόμενος ἐρεῖς ‘οὐσία ἔμψυχος αἰσθητική’ , τὸ δὲ ‘μίμημα οὐσίας ἐμψύχου αἰσθητικῆς’ . p . 1a4 ᾿Εὰν γὰρ ἀποδιδῶ τις τί ἐστιν αὐτῶν ἑκατέρῳ τὸ ζῲῳ εἶναι , ἴδιον ἑκατέρου λόγον ἀποδώσει . Τριῶν τούτων ὄντων , ὕλης καὶ εἴδους καὶ τοῦ συναμφοτέρου , τοὺς ὁρισμοὺς τῶν πραγμάτων ποτὲ μὲν ἀπὸ τῆς ὕλης ποιούμεθα ποτὲ δὲ ἀπὸ τοῦ εἴδους ποτὲ δὲ ἀπὸ τοῦ συναμφοτέρου , ὥσπερ ὁ Ἀριστοτέλης τὸν θυμὸν ὁρίζεται ποτὲ μὲν ἐκ τῆς ὕλης ποτὲ δὲ ἐκ τοῦ εἵδους ποτὲ δὲ ἐκ τοῦ συναμφοτέρου , καὶ ἐκ μὲν τῆς ὕλης θυμὸν εἶναι λέγων ζέσιν τοῦ περικαρδίου αἵματος τοῦτο γὰρ ὕλη θυμοῦ ) , ἐκ δὲ τοῦ εἵδους λέγων ὄρεξις ἀντιλυπήσεως΄ , ἐκ δὲ τοῦ συναμφοτέρου ‘ζέσις τοῦ περικαρδίου αἴματος δι’ ὄρεξιν ἀντιλυπήσεως΄ . ὁ δὲ κυρίως ὁ ἐκ τοῦ εἴδους · ἡ μὲν γὰρ ὕλη κοινωνίας ἐστὶν αἰτία τοῖς πράγμασι , τὸ δὲ εἶδος διαφοράς . βουλόμεθα μέθᾳ δὲ τοῖς ὁρισμοῖς διακρίνειν ἀλλήλων τὰ πράγματα . διὸ κἀνταῦθα ὁ Ἀριστοτέλης βουλόμενος τὸν ἐκ τοῦ εἴδους αὐτῶν ὁρισμὸν ἀποδοῦναι οὐκ εἶπε ‘τί ἐστιν αὐτῶν ἑκατέρῳ τὸ ζῷον εἶναι’ τοῦτο γὰρ τὸ συναμφότερον σημαίνει , τήν τε ὕλην καὶ τὸ εἶδος ) , ἀλλὰ τί ἐστιν αὐτῶν ἑκατέρῳ τὸ ζῴῳ εἶναι , τοῦτ’ ἔστι τί ἐστιν ἑκατέρῳ αὐτῶν καθ’ ὃ ζῷά εἰσιν , ἵνα ’τον ἐκ του ειοους ὁρισμὸν δηλώσῃ . κατὰ τοῦτο γὰρ ζῷά εἰσιν . ἀποδιδοὺς δέ τις κατὰ τί ἑκάτερον τούτων ζῷον λέγεται , ἴδιον ἑκατέρου λόγον ἁ ἀποδώσει , ὤ σεῖ , ὡς ἀνωτέρω(??)ἡμῖν εἴρηται . p . 1 a 6 Συνώνυμα δὲ λέγεται ὧν τό τε ὄνομα κοινὸν καὶ ὁ | κατὰ τοὔνομα λόγος τῆς οὐσίας ὁ αὐτός , οἷον ζῷον ὅ τε ἄνθρωπος καὶ ὁ βοῦς . Μετὰ τὸ πληρῶσαι τὸν περὶ τῶν ὁμωνύμων λόγον ἑξῆς περὶ τῶν συνωνύμων διαλαμβάνει . ἐκ δὲ τῶν ὁμωνύμων δήλη καὶ ἡ περὶ τῶν συνωνύμων διδασκαλία · τὰ αὐτὰ γὰρ δεῖ εἰπεῖν , ὅσα καὶ ἐπὶ τῶν ὁμωνύμων εἴρηται , ὅτι οὐ μόνον ἐν ὀνόμασιν ἀλλὰ καὶ ἐν ῥήμασίν ἐστιν ἡ συνωνθμία καὶ ὅτι ἐστὶ καὶ ἐν τοῖς συμβεβηκόσιν ἡ συνωνυμία · τὸ γὰρ ἀλλοιοῦν ῥῆμα συνώνυμόν ἐστι · λέγεται γὰρ ἀλλοιοῦν καὶ ὁ λευκαίνων καὶ ὁ μελαίνων . καὶ τὸν αὐτὸν δὲ ὁρισμὸν ἐπιδέχονται · ὁριζόμενοι γὰρ τὸ ἀλλοιοῦν φαμεν φαμεν ὅτι τὸ ἔχον ἐν ἑαυτῷ ἀρχὴν μεταβλητικὴν ἄλλου , ᾗ ἄλλο . τοῦτο δὲ ἁρμόσει λέγειν καὶ ἐπὶ τοὐ λευκαίνοντος καὶ ἐπὶ τοῦ μελαίνοντος · ἕκαστον γὰρ τῶν ἀλλοιούντων ἀρχὴν ἔχει ἐν ἑαυτῷ μεταβλητικὴν τῶν ἀλλοιουμένων , ἄλλο ὃν παρὰ τὰ ἀλλοιούμενα · εἰ γὰρ μὴ ἦν ἄλλο , οὐκ ἄν οὐδὲ ἠλλοίου · διὸ προσετέθη τὸ ςᾗ ἄλλο’ . τῷ αὐτῷ δὲ παραδείγματι κέχρηται ἐπίτηδες τῷ τοῦ ζῴου , ἵνα δείξῃ ὅτι τὸ αὐτὸ δύναται καὶ ὁμώ - νυμον εἶναι καὶ συνώνυμον κατ’ ἄλλο καὶ ἄλλο · ἐπὶ μὲν γὰρ ἀνθρώπου τοῦ ἀληθινοῦ καὶ τοῦ γεγραμμένου ὁμώνυμον τὸ ζῷον , ἐπὶ δὲ ἀνθρώπου καὶ βοὸς συνώνυμον . p . 1 a 12 Παρώνυμα δὲ λέγεται ὅσα ἀπό . τινος διαφέροντα τῇ πτώσει τὴν κατὰ τοὔνομα προσηγορίαν ἔχει . Μετὰ τὴν τῶν ὁμωνύμων καὶ συνωνύμων διδασκαλίαν διαλέγεται περὶ τῶν παρωνύμων εἰκότως . ἔπει δὴ ταῦτα σκολιωτέραν τὴν συμπλοκὴν ἔχει · τῶν γὰρ ὁμωνύμων κατὰ τὸ ὄνομα μόνον κοινωνούντων διαφερόντων δὲ κατὰ τὸν ὁρισμόν , καὶ τῶν συνωνύμων καὶ κατὰ τὸ ὄνομα καὶ κατὰ τὸν ὁρισμὸν κοινωνούντων , ταῦτα οὔτε κατὰ τὸ ὄνομα καθάπαξ κοινωνεῖ οὔτε καθάπαξ διαφέρει , ὁμοίως καὶ κατὰ τὸν ὁρισμὸν κατά τι μὲν κοινωνεῖ κατά τι δὲ διαφέρει . οὐκ ἀνάγονται δὲ ταῦτα ὑπὸ τὴν συμπλοκὴν τῶν εἰρημένων τεσσάρων συζυγιῶν , τὴν τῶν ὁμωνύμων λέγω καὶ πολυωνύμων καὶ συνωνύμων καὶ ἑτερωνύμων · ἐκείνων γὰρ χαρακτηριξομένων ἤτοι κατὰ τὴν κοινωνίαν τοῦ ὀνόματος καὶ τοῦ ὁρισμοῦ ἢ κατὰ τὴν διαφορὰν ἀμφοτέρων ἢ κατὰ τὴν καθ’ ἕτερον μὲν κοινωνίαν καθ’ ἕτερον δὲ διαφοράν , ταῦτα οὔτε καθάπαξ κοινωνεῖ κατ’ ἀμφότερα οὔτε καθάπαξ διαφέρει , ἀλλ’ οὐδὲ καθ’ ἕτερον ἀκριβῶς κοινωνεῖ , καθ’ ἕτερον δὲ διαφέρει , ἀλλὰ πῇ μὲν κοινωνεῖ πῇ δὲ διαφέρει κατ’ ἀμφότερα . τινὲς δὲ ἀξιοῦσιν αὐτὰ τάττεσθαι μεταξὺ τῶν τε ὁμωνύμων καὶ τῶν συνωνύμων , διότι τῶν ὁμωνύμων κατὰ τὸ ὄνομα μόνον κοινωνούντων κατὰ δὲ τὸν ὁρισμὸν διαφερόντων , τῶν δὲ συνωνύμων κοινωνούντων κατ’ ἀμφότερα , ταῦτα οὕτε κατὰ τὸ ὄνομα ἀπλῶς κοινωνεῖ οὔτε κατὰ τὸν ὁρισμόν . βέλτιον δὲ μεταξὺ τῶν συνωνύμων καὶ τῶν ἑτερωνύμων αὐτὰ τάττειν · τῶν μὲν γὰρ κοινωνούντων κατ’ ἀμφότερα τῶν δὲ κατ’ ἀμφότερα διαφερόντων , ταῦτα μεταξύ πώς εἰσι , τῆ μὲν κοινωνοῦντα πῇ δὲ διαφέροντα κατ’ ἀμφότερα . Ἀνάγκη δὲ ἐπὶ τῶν παρωνύμων τέσσαρα ταῦτα παρεῖναι , κοινωνίαν πράγματος καὶ διαφορὰν ὁρᾶν πράγματος , κοινωνίαν ὀνόματος καὶ διαφορὰν περὶ τὴν τελευταίαν συλλαβήν · εἰ γὰρ ἕν τι τούτων ἐλλείψει , οὐκέτι ἔσται παρώνυμον · ἔστω γὰρ περὶ τὸ ὅ|νομα κοινωνία καὶ διαφορά , ἔστω δὲ καὶ ἡ περὶ τὸ πρᾶγμα κοινωνία , διαφορὰ δὲ μὴ ἔστω , λέγω ὅτι οὐκ ἔστι παρώνομον , ὡς ἐπὶ τοῦ πλάτανος καὶ πλατάνιστος καὶ παρθένος καὶ παρθενική · τὸ αὐτὸ γὰρ πρᾶγμα ὑπ’ ἀμφοτέρων σημαίνεται , καὶ ἔστι ποιητικὸν μὲν τὸ παρθενικὴ καὶ τὸ πλατάνιστος , πεζολόγων δὲ τὸ πλάτανος καὶ παρθένος . πάλιν ἔστω τὰ ἄλλα πάντα ἀκολούθως , κοινωνία δὲ μὴ ἔστω περὶ τὸ πρᾶγμα , καὶ ὁμοίως οὐκ ἔσται παρώνυμα , ὡς ἐπὶ τῆς Ἑλένης καὶ Ἑλένου . πάλιν ἔστω τὰ ἄλλα πάντα ἀκολούθως , διαφορὰ δὲ μὴ ἔστω κατὰ τὴν τελευταίαν συλλαβήν , ὡς ἐπὶ τῆς μουσικῆς <ἐπιστήμης> καὶ μουσικῆς ὁμώνυμα γὰρ ταῦτα καὶ οὐ παρώνυμα . πάλιν τὰ μὲν ἄλλα ἔστω , μὴ ἔστω δὲ κοινωνία τις περὶ τὸ ὄνομα , καὶ οὐκ ἔσται παρώνυμα , ὡς ἐπὶ τῆς ἀρετῆς καὶ τοῦ σπουδαίου · οὐδὲ γὰρ ἀπὸ τῆς ἀρετῆς λέγεται ἐνάρετος , διότι οὐδὲ ἐν ὀνείρου ἴχνει τούτου οἱ παλαιοὶ μέμνηνται , ἀλλὰ τοὐναντίον καὶ κακόσημον ἴσασιν οἱ ποιηταὶ . τὸ ὄνομα · αἰναρέτη , τί σεῦ ἄλλος ὀνήσεται ὀψίγονός περ ; φησὶν “ Ομηρος ἀντὶ τοῦ ‘ὦ ἐπὶ κακῷ τὴν ἀρετὴν ἕχων’ . ἀλλ’ οὐδὲ ἀπὸ τῆς σπουδῆς ὁ σπουδαῖος , ἥτις ὁμοίως ἐπί τε κακίας καὶ ἀρετῆς λέγεται , ὁ δὲ σπουδαῖος μόνος ὁ ἐνάρετος · ὥστε κατὰ μὲν τὴν φωνὴν ἐκ τοῦ σπουδή παρῆκται τὸ σπουδαῖος , κατὰ δὲ τὸ σημαινόμενον οὐκέτι , ἀλλ’ ἐκ τῆς ἀρετῆς . * * διὰ δὲ τοῦ εἰπεῖν τὴν κατὰ τοὔνομα τουνομα προσηγοριαν ἔχει τὴν κοινωνίαν ἐδήλωσε τοῦ ὀνόματος . ἢ οὕτως · εἰρηκὼς ἀπό τινος τὴν κατὰ τὸ πρᾶγμα κοινωνίαν καὶ ἑτερότητα ἐδήλωσεν . εἰ γὰρ ἀπό τινος , δῆλον ὅτι ἔχει τινὰ κοινωνίαν πρὸς ἐκεῖνο , εἰ δὲ ὅλως ἀπό τινος , δῆλον ὅτι καὶ διαφέρει . ἔρει . εἰ γὰρ μὴ διέφερεν , οὔτε ἀπό τινος ἐλέγετο , ἀλλ’ αὐτὸ τὸ πρᾶγμα . εἰπὼν δὲ διαφέροντα τῇ πτώσει ἐδήλωσε τὸν μετα|σχηματισμὸν τῆς τελευταίας συλλαβῆς . διδάσκει δὲ περὶ τῶν παρωνύμων ὁ Ἀριστοτέλης ὡς χρησιμευόντων καὶ αὐτῶν εἰς τὴν περὶ τῶν κατηγοριῶν διδασκαλίαν . p . 1 a 16 τῶν λεγομένων τὰ μὲν κατὰ συμπλοκὴν λέγεται , τὰ δὲ ἄνευ συμπλοκῆς · τὰ μὲν οὖν κατὰ συμπλοκὴν οἷον ἄνθρωπος τρέχει , ἄνθρωπος νικᾷ , τὰ δὲ ἄνευ συμπλοκῆς οἷον ἄνθρωπος , βοῦς , τρέχει , νικᾷ . ᾿Εντεῦθεν εἰσβάλλει εἰς τὴν τῶν κατηγοριῶν διδασκαλίαν . ἀλλ’ ἐπειδὴ τὸ τῆς κατηγορίας ὄνομα λέγεται καὶ ἐπὶ πραγμάτων καὶ νοημάτων καὶ φωνῶν λέγεται γὰρ καὶ αὐτὸ τὸ πρᾶγμα κατηγορία καὶ τὸ νόημα τὸ περὶ τοῦ πράγματος καὶ αὐτὴ ἡ φωνή ) , πρότερον παραδίδωσι τὴν τῶν φωνῶν διαίρεσιν . εἰ δὲ ἐνταῦθα μὲν περὶ φωνῶν διαλέγεται καὶ φωνῶν οὐκ ἀσήμων , μικρὸν δὲ ὕστερον περὶ πραγμάτων , ὅταν λέγῃ “ τῶν ὄντων τὰ μὲν καθ’ ὑποκειμένου λέμεται ” , δῆλον ὅτι καὶ περὶ τῶν μεταξὺ νοημάτων ποιεῖται τὸν λόγον . ὥστε καὶ ἐξ αὐτῶν τῶν ῥητῶν πρόδηλος ὁ τοῦ βιβλίου . σκοπός . διαιρεῖ δὲ τὰς φωνὰς εἴς τε τὰς ἁπλᾶς καὶ τὰς συνθέτους , καὶ ἁπλᾶς μέν φησι ἰάς ἁπλοῦν σημαινούσας πρᾶγμα , ἢ οὐσίαν ἢ ἐνέργειαν ἢ πάθος , συνθέτους δὲ τὰς σύνθετόν τι σημαινούσας καὶ συμπλεκούσας οὐσίαν ἐνεργείᾳ ἢ πάθει , ὡς Σωκράτης τρέχει τοῦτο γὰρ σύνθετον ) καὶ Σωκράτης ἢ βοῦς ταῦτα γὰρ ἀπλᾶ ) . οὐ πᾶσα δὲ ἁπλῆ φωνὴ ἁπλοῦν πρᾶγμα σημαίνει , οὐδὲ σύνθετος διπλοῦν . σύνθετος μὲν οὖν φωνὴ ὡς τὸ Ἄρειος πάγος καὶ Κόρακος πέτρα , ἀλλὰ τὸ ὑπ’ αὐτῶν σημαινόμενον ἁπλοῦν , φωνὴ δὲ ἁπλὴ ὡς τὸ τρέχω τρέχεις καὶ πάντα τὰ τοῦ πρώτου καὶ δευτέρου προσώπου ῥήματα , καὶ τοῦ τρίτου ὅσα ἐπὶ ὡρισμένου προσώπου φέρονται , ὡς τὸ βροντᾷ καὶ ἀστράπτει καὶ ὕει ὁ Ζεὺς | γὰρ δηλονότι ) . ταῦτα γὰρ πάντα τῇ φωνῇ ἁπλᾶ , τῷ δὲ σημαινομένῳ σύνθετα · οὐσίαν γάρ τινα σημαίνει συμπεπλεγμένην ἐνεργείᾳ . φασὶ δὲ ἐπὶ τῶν τρίτων προσώπων μὴ πάνυ ἐμφαίνεσθαι τὴν οὐσίαν διὰ τὴν ἀοριστίαν τοῦ ῥήματος , διὸ μόνα τὰ ὡρισμένον πρόσωπον σημαίνοντα παρέλαβον . ἀλλ’ εἰ καὶ μὴ ὡρισμένην οὐσίαν τὰ τρίτα πρόσωπα τῶν ῥημάτων σημαίνει , ἀλλ’ οὖν πάντως οὐσίαν τινὰ δηλοῖ τὴν ἐνεργοῦσαν ἢ πάσχουσαν · ὥστε πάντως τὰ τρίτα πρόσωπα τῶν ὁριστικῶν ῥημάτων φωνῇ μὲν ἁπλᾶ ἐστι σημαινομένῳ δὲ σύνθετα · ὁ γὰρ λέγων ‘τρέχει ἢ ‘νικᾷ’ δῆλον ὅτι τινὸς κατηγορεῖ τὸ νικᾶν ἢ τὸ τρέχειν . πάντως οὖν καὶ ἐν τοῖς τρίτοις ἡ οὐσία συνεμφαίνεται , εἰ καὶ ἀορίστως . ὅμως γοῦν ὁ Ἀριστοτέλης διὰ τὸ μὴ ὡρισμένως ἐμφαίνεσθαι τὴν οὐσίαν ὡς ἁπλᾶ τὰ τοιαῦτα παρείληφε . κυρίως δὲ ἁπλᾶ ἄν εἴη ῥήματα τὰ ἐνέργειαν μόνην ἢ πάθος δηλοῦντα , ἄνευ τοῦ ἐνεργοῦντος ἢ πάσχοντος , οἷον τύπτειν τύπτεσθαι . οὐ δεῖ οὖν τῇ συνθέσει ἢ τῇ ἁπλότητι τῶν φωνῶν τὰ ἁπλᾶ ἢ σύνθετα κρίνειν πράγματα , ἀλλ’ ἐξ αὐτῶν τῶν σημαινομένων . ἀλλὰ καὶ αὐτὰς τὰς φωνὰς κἂν σύνθετοι εἶεν , ἐὰν ἀπλοῦν πρᾶγμα σημαίνωσιν , ἁπλάς λεκτέον , ὁμοίως καὶ τὰς ἁπλᾶς συνθέτους , ἐὰν σύνθετον σημαίνωσιν · εἰ μὲν γὰρ περὶ φωνῶν μόνων διελεγόμεθα καὶ τοῦ ποσοῦ τῶν συλλαβῶν , εἰκότως κατὰ τὸ ποσὸν τὴν σύνθεσιν ὡριζόμεθα , ὡς καὶ οἱ γραμματικοί , εἰ δὲ ὡς περὶ σημαινουλέγῃ ] σῶν διαλεγόμεθα , κατὰ τὰ σημαινόμενα δεῖ κρίνειν καὶ τὰς φωνάς · τὸ γὰρ ἱππεύς οὐχ ἀπλοῦν τι δηλοῖ · σημαίνει γὰρ τόν τε ἵππον καὶ τὸν ἐπικαθήμενον ἄνθρωπον καὶ τὴν ἱππικὴν τέχνην . οὐχ ἁπλὴν οὖν λεκτέον τὴν φωνὴν ἀλλὰ σύνθετον , ὡς καὶ τὸ Νεάπολις , ἐπειδὴ ἕν τι σημαίνει , οὐ σύνθετον ἀλλ’ ἁπλῆν . | To δὲ λέγεται ἁρμόζει καὶ ἐπὶ τῶν πραγμάτων καὶ ἐπὶ τῶν νοημάτων καὶ ἐπὶ τῶν φωνῶν · λέγονται γὰρ καὶ τὰ πράγματα λέγεσθαι , ἀλλ’ ὡς σημαινόμενα , καὶ τὰ νοήματα ὁμοίως λέγεσθαι , ἀλλ’ ὡς ἐξαγγελλόμενα , λέγοντι δὲ καὶ αἱ φωναὶ λέγεσθαι , ἀλλ’ ὡς προφερόμεναι . Διὰ ποίαν δὲ αἰτίαν τὰ κατὰ συμπλοκὴν προτάττει τῶν ἄνευ συμπλοκῆς ; λέγομεν ὅτι ἀγαπητὸν τῇ ἀνθρωπίνῃ φύσει ἐκ τῶν ἀτελεστέρων καὶ συνθέτων ἐπὶ τὰ ἁπλούστερα καὶ τελειότερα προιέναι · τὰ γὰρ σύνθετα μᾶλλον συνήθη ἡμῖν καὶ γνωριμώτερα . οὕτω γοῦν καὶ ὁ παῖς εἶραι μὲν λόγον καὶ εἰπεῖν ‘Σωκράτης περιπατεῖ’ οἶδε · τοῦτον δὲ ἀναλῦσαι εἰς τὸ ῥῆμα καὶ τὸ ὄνομα καὶ ταῦτα εἰς συλλαβὰς κἀκείνας εἰς τὰ στοιχεῖα οὐκέτι . έτι . οὕτως οὖν καὶ ἡμεῖς ἄνθρωπον περιπατοῦντα ἰδόντες πρότερον ἕγωνμεν τὸ ὅλον τοῦτο , ἄνθρωπον περιπατοῦντα , καὶ οὕτως ἀναλύομεν αὐτὸν εἰς οὐσίαν καὶ ἐνέργειαν . καὶ πῶς οὖν ἐλέγομεν ἀνωτέρω δεῖν ἄρχεσθαι ἐκ τῶν ἁπλουστέρων , ὡς τῶν συνθέτων οὐ γνωσθησομένων μὴ προενωνσμένων τῶν ἁπλῶν , καὶ διὰ τοῦτο δεῖν προηγεῖσθαι τὴν τῶν ἁπλῶν φωνῶν διδασκαλίαν τῆς τῶν συλλογισμῶν ; λέγομεν οὖν ὅτι ἐφ’ ὧν ὁμοίως ἀγνοῦνται καὶ τὰ ἁπλᾶ καὶ τὰ σύνθετα , δέον ἐκ τῶν ἁπλουστέρων ἄρχεσθαι · ἐκεῖ μὲν γὰρ ὁμοίως καὶ ὁ συλλογισμὸς ἠγνοεῖτο καὶ αἱ ἁπλαῖ φωναί , ἐνταῦθα δὲ γνωριμώτερα τὰ συνθετώτερα , διὸ ἐκ τῶν γνωριμωτέρων ἅρχεσθαι δεῖ τῆς διδασκαλίας · ὥστε ἐκεῖ μὲν ἐλέγομεν ἐκ τῶν ἁπλουστέρων ἄρχεσθαι διὰ τὸν τρόπον τῆς διδασκαλίας , ἐνταῦθα δὲ ἐκ τῶν συνθετωτέρων διὰ τὸν τρόπον τῆς γνώσεως . ἔστι δὲ καὶ ἄλλη αἰτία τοῦ προτετάχθαι ἐνταῦθα τῶν ἁπλῶν τὰ σύνθετα · ἐπειδὴ γὰρ τὰ ἄνευ συμπλοκῆς μέλλει διαιρεῖν , διὰ τοῦτο ὕστερον ταῦτα εἶπεν , ἵνα | εὐθέως αὐτῶν ποιήσηται σῆται τὴν διδασκαλίαν . μέλλει δὲ ταῦτα διαιρεῖν , ὅταν εἵπῃ “ τῶν ἅνευ συμπλοκῆς λεγομένων ” . ἐξεπίτηδες δὲ ἐπὶ τούτων δύο ὀνόματα τάττει καὶ δύο ῥήματα ἐφεξῆς , ἵνα μή τις ὕστερον παρακολουθήσῃ πλάνη . p . 1 a 20 τῶν ὄντων τὰ μὲν καθ’ ὑποκειμένου τινὸς λέγεται , ἐν δποκειμένῳ δὲ οὐδενί ἐστιν . Μέλλων τὴν εἰς δέκα διαίρεσιν τῶν πραγμάτων ἡμῖν παραδοῦναι πρότερον ἐκτίθεται τὴν εἰς τέσσαρα τούτων διαίρεσιν · παραδοὺς γὰρ πρότερον τὴν εἰς δύο τῶν φωνῶν διαίρεσιν πρόεισιν ἐπὶ τὴν τετραδικὴν ταύτην τομὴν εἰκότως · ὁ γὰρ δύο ἀριθμὸς ἐφ’ ἑαυτοῦ πολυπλασιαζόμενος ποιεῖ τὸν τέσσαρα . μετὰ δὲ ταύτην τὴν διαίρεσιν παραδώσει τὴν εἰς δέκα · ὁ γὰρ ἀπὸ μονάδος ἀρχόμενος ἀριθμὸς συντιθέμενος μέχρι τοῦ τέσσαρα ποιεῖ τὸν δέκα · ἁ β΄ γ΄ δ΄ , καὶ γίνονται δέκα . ἄλλως τε ἐνταῦθα μὲν συμπεπλεγμένην τὴν τῶν πραγμάτων ποιεῖται διαίρεσιν συμπλέκει γὰρ τὸ καθόλου τῇ οὐσίᾳ καὶ τῷ συμβεβηκότι , ὁμοίως δὲ καὶ τὸ μερικὸν τοῖς αὐτοῖς ) , ἐκεῖ δὲ κατὰ ἄρθρα καὶ ἁπλουστάτην ποιεῖται τὴν τομὴν μηδὲν μηδενὶ συμπλέκων , ἀλλ’ ἕκαστον ὅπως ἔχει φύσεως διδάσκων , ἰδίᾳ μὲν περὶ τῆς οὐσίας , ἰδίᾳ δὲ καὶ οὐ κοινῶς περὶ τῶν συμβεβηκότων ἑκάστου . κατὰ διαφόρους οὖν ἐπιβολὰς τῆς τῶν ὄντων γινομένης διαιρέσεως εἰκότως καὶ τὰ τῆς διαιρέσεως τμήματα διάφορα γέγονεν . ἔστιν οὖν ἡ προκειμένη τῶν ὄντων διαίρεσις τοιαύτη · τῶν ὄντων , φησί , τὰ μέν ἐστιν οὐσίαι τὰ δὲ συμβεβηκότα , πάλιν τῶν ὄντων τὰ μέν ἐστι καθόλου τὰ δὲ μερικά . τεσσάρων οὗν τούτων ὄντων τμημάτων καὶ σύνδυο λαμβανομένων ἐκ τῆς τούτων τῶν συμπλοκῆς γίνονται συζυγίαι ἕξ , δύο μὲν ἀνυπόστατοι , αἱ τὰ ἐναντία ζευγνύουσαι , αἱ δὲ λοιπαὶ τέσσαρες συνιστάμεναι · τῶν γὰρ ὄντων τὰ μέν εἰσι καθόλου οὐσίαι τὰ δὲ καθόλου σθμβεβηκότα , καὶ τὰ μὲν μερικαὶ οὐσίαι τὰ δὲ μερικὰ συμβεβηκότα , ὡς τὸ ὑποκείμενον ἔχει διάγραμμα · A rectangle quartered diagonally . Text is written on each side of the rectangle as well as along each of the diagonals . TOP : οὐσία ἀσύστατον συμβεβηκός LEFT : οὐκ ἐν ὑποκειμένῳ καὶ καθ’ ὑποκειμενου CLOCKWISE FROM TOP LEFT : οὔτε ἐν ὑποκειμένῳ καὶ ἐν ὑποκειμένῳ οὔτε καθ᾽ὑποκειμένου καὶ καθ᾽ὑποκειμένου RIGHT : ἐν ὕποκειμένῳ καὶ οὐ καθ’ ὑποκειμένου BOTTOM : καθόλου ἀσύτατον μερικόν ἀλλ’ εἰ μὲν ταύταις ταῖς φωναῖς ἐχρήσατο ὁ ’ Ἀριστοτέλης , σαφὲς ἂν ἦν τὸ λεγόμενον , ὁ δὲ τὴν ἀσάφειαν ἐπιτηδεύων διὰ τὴν εἰρημένην αἰτίαν ἑτέροις ἐχρήσατο ὀνόμασιν , οἰκειοτέροις μὲν τῇ τῶν σημαινομένων φύσει , ἀσυνήθεσι δὲ τοῖς πολλοῖς καὶ ταύτῃ ἀσαφεστέροις . τὸ μὲν οὖν σθμβεβηκὸς καλεῖ ἐν ὑποκειμένῳ , τὴν δὲ οὐσίαν οὐκ ἐν ὑποκειμένῳ , τὸ δὲ καθόλου καθ’ ὑποκειμένου , τὸ δὲ μερικὸν οὐ καθ’ ὐποκειμένου . καὶ διὰ τί μὲν τὸ συμβεβηκὸς καλεῖ ἐν ὑποκειμένῳ , δῆλον ( αὐτὸ γὰρ καθ’ αὑτὸ ὑποστῆναι οὐ δύναται , δέεται δὲ ἄλλου πρὸς ὕπαρξιν , τοῦτ’ ἔστιν οὐσίας ) , τὴν δὲ οὐσίαν οὐκ ἐν ὑποκειμένῳ ( οὐ γὰρ δέεται ἑτέρου πρὸς ὕπαρξιν ) , τὸ δὲ καθόλου καθ’ ὑποκειμένου , διότι δέεται τῶν μερικῶν οὐ πρὸς ὕπαρξιν ἀλλὰ πρὸς κατηγορίαν μὴ γὰρ ὄντων τῶν μερικῶν οὐκ ἔχει τὸ καθόλου κατά τινος κατηγορηθῆναι ) , τὸ δὲ μερικὸν οὐ καθ’ ὑποκειμένου , διότι τὰ κατὰ μέρος κατ’ οὐδενὸς ἄλλου κατηγορεῖται . Διὰ τί τὴν οὐσίαν ἐκάλεσεν οὐκ ἐν ὑποκειμένῳ καὶ μὴ υποκείμενον , εἴ γε ὑπόκειται τοῖς συμβεβηκόσι πρὸς ὕπαρξιν ; ἐροῦμεν οὖν πρὸς τοῦτο ὅτι πρῶτον μὲν οὐ πᾶσα οὐσία ἐστὶν ὑποκείμενον · οὐ γὰρ δήπου ἡ θεία οὐσία ἐστὶν ὑποκείμενον • οὐδὲν γὰρ αὐτῇ συμβέβηκεν · οὐκοῦν οὐκ ἂν κληθείη ὑποκείμενον . εἰ οὖν κοινῶς ὠνόμασε τὴν οὐσίαν ὑποκείμενον , οὐ συμπεριέλαβε τὴν θείαν οὐσίαν . δεύτερον δὲ ὃ καὶ μάλιστα κυριωτάτη ἐστὶν αἰτία , διότι τῶν διαιρέσεων εἰς τὰ ἀντικείμενα γινομένων αἱ μέν εἰσι φυκταὶ αἱ δὲ ἄφυκτοι , καὶ φυκταὶ μὲν αἱ εἰς τὰ ἐναντία γινόμεναι ἄφυκτοι δὲ αἱ κατὰ ἀντίφασιν · ἐπειδὴ γὰρ τῶν ἐναντίων τὰ μὲν ἐστιν 25 v ἔμμεσα τὰ δὲ ἄμεσα , ἀνάγκη τὴν εἰς τὰ ἐναντία γινομένην διαίρεσιν ἐπὶ τῶν ἐμμέσων μὴ ἄφυκτον εἶναι . ἔμμεσα δέ ἐστιν ἐναντία οἷον λευκὸν καὶ μέλαν , ὑγεία καὶ νόσος · ἔστι γὰρ μεταξὺ λευκοῦ καὶ μέλανος τὸ φαιὸν τὸ ἐρυθρὸν καὶ πάντα τὰ ἄλλα χρώματα , μεταξὺ δὲ ὑγείας καὶ νόσου τὸ παρὰ τοῖς ἰατροῖς λεγόμενον οὐδέτερον · τὰς γὰρ ἐκ νόσου ἀναλήψεις οὔτε ὑγείας εἶναί φασιν οὐ γὰρ τὰ τῶν ὑγιαινόντων ἐνεργοῦσιν ) οὔτε νόσους ( τῆς γὰρ νοσοποιοῦ αἰτίας ἀπηλλαγμένοι εἰσὶν οἱ ἀναλαμβάνοντες ) · οὐκοῦν μέσον τί ἐστι νόσου καὶ ὑγείας ἡ ἀνάληψις . ἄμεσα δὲ τὸ περιττὸν καὶ τὸ ἄρτιον , εἴπερ ὅλως ὡς ἐναντία ταῦτα ἀντίκειται ( ἐδείξαμεν γὰρ ἡμεῖς ἐν ἄλλοις ὅτι οὐκ ἔστιν ἐναντία ) , πάλιν τὸ λογικὸν καὶ τὸ ἄλογον ἀμέσως ἀντίκεινται , οὐδ’ αὐτὰ ἐναντία ὄντα . ὥστε τὰ κυρίως ἐναντία πάντα ἐστὶν ἔμμεσα . εἴ τις οὖν εἰς τὰ ἐναντία διέλοι τὰ ὄντα λέγων τῶν ὄντων τὰ μὲν εἶναι λευκὰ τὰ δὲ μέλανα , ἀνάγκη διαφεύγειν αὐτὸν πάντα τὰ ἐν μέσῳ χρώματα , οὐ μόνον δὲ ἀλλὰ καὶ τὰς οὐσίας τὰς ἀνεπιδέκτους χρωμάτων , οἷον ἀέρα ψυχὴν ἄγγελον . ἀλλ’ οὐδὲ αἱ εἰς τὰ λοιπὰ τῶν ἀωτικειμένων κειμένων εἴδη διαιρέσεις τὸ ἄφυκτον ἔχουσι , πλὴν τῶν κατὰ ἀντίφασιν μόνων γινομένων , οἷον εἴ τις λέγοι τῶν ὄντων τὰ μὲν εἶναι δεξιὰ τὰ δὲ ἀριστερά , ἡ τὰ μὲν δεσπότας τὰ δὲ δούλους , τὰ μὲν πατέρας τὰ δὲ υἱούς · ἔστι γὰρ ἂρ ἃ καὶ τούτων οὐδέν ἐστιν . ἀλλὰ μὴν οὐδὲ εἰ κατὰ στέρησιν καὶ ἕξιν ἡ διαίρεσις γίνοιτο , οἷον εἴ τις λέγοι τῶν ὄντων τὰ μὲν τυφλὰ εἶναι τὰ δὲ βλέποντα , ἢ τὰ μὲν σοφὰ τὰ δὲ ἄσοφα · ἕξις γὰρ καὶ στέρησις ἐπὶ τῶν δεκτικῶν μόνων λέγεται , τὸ δὲ τὴν ἕξιν μὴ πεφυκὸς δέχεσθαι οὐδὲ ἐστερῆσθαι λέγεται ταύτης . ὥστε οὐ | πάντα τὰ ὄντα διαιρεῖ ἡ ἕξις καὶ ἡ στέρησις , χωρὶς εἰ μὴ ἰσοδυναμοίη ἐπί τινων τῇ ἀντιφάσει , ὡς ἔχει τὸ σῶμα καὶ ἀσώματον · οὐδὲν γάρ ἐστι τούτων μεταξύ · ταὐτὸν γὰρ δύναται τῇ ἀποφάσει τῇ οὐ σῶμα τὸ ἀσώματον . μόνως οὖν ἡ κατὰ ἀντίφασιν διαίρεσις οἷον εἴ τις λέγοι τῶν ὄντων τὰ μὲν εἶναι λευκὰ τὰ δὲ οὐ λευκά ) πάντα τὰ ὄντα περιλαμβάνει · καὶ γὰρ τὸ φαιὸν οὐ λευκόν , καὶ τὸ ξανθὸν καὶ τὸ ἐρυθρὸν ὁμοίως , ἀλλὰ καὶ ψυχὴ οὐ λευκὴ καὶ ἄγγελος οὐ λευκός · οὐδὲ γὰρ ὅλως χρῶμα πέφυκεν ὑποδέχεσθαι . καὶ ὁ Πλάτων δὲ τὴν διαιρετικὴν ἐξυμνεῖ μέθοδον τὴν κατὰ ἀντίφασιν γινομένην · οὐδὲν γάρ , φησί , τῶν ὄντων καυχήσεται αὐτὴν ἐκφυγεῖν . διὰ τοῦτο τοίνυν καὶ ὁ Ἀριστοτέλης εἰρηκὼς τὸ συμβεβηκὸς ἐν ὑποκειμένῳ διὰ τῆς τούτου ἀποφάσεως ἐσήμανε τὴν οὐσίαν , εἰρηκὼς αὐτὴν οὐκ ἐν ὑποκειμένῳ , μένω , ἵνα πᾶσαν οὐσίαν περιλάβῃ . Πρὸς τούτοις ἐροῦμεν ὅτι τὸ ὑποκείμενον διττόν , τὸ μὲν πρὸς ὕπαρ - ξιν ὑποκείμενον τὸ δὲ πρὸς κατηγορίαν · πρὸς ὕπαρξιν μὲν ἡ οὐσία ( αὕτη γὰρ ὑπόκειται πρὸς ὕπαρξιν τοῖς συμβεβηκόσι ) , πρὸς κατηγορίαν δὲ τὰ μερικά · ταῦτα γὰρ ὑπόκειται πρὸς κατηγορίαν τοῖς καθόλου , οὐ πρὸς ὔπαρξιν · οὐ γὰρ δέονται τὰ καθόλου τῶν μερικῶν , ἵνα ὑποστῶσιν , ἀλλ’ ἵνα ἔχωσι καθ’ ὧν κατηγορηθήσονται . τοὐναντίον δὲ τὰ μερικὰ δέονται τῶν καθόλου , οὐ πρὸς κατηγορίαν , ἀλλὰ πρὸς ὕπαρξιν · οὐκ ἂν γὰρ εἴη Σωχράτης καὶ Πλάτων μὴ ὄντος τοῦ ἁπλῶς ἀνθρώπου . τῶν δὲ πρὸς κατηγορίαν ὑποκαιομένων τὸ μέν ἐστιν οὐσία τὸ δὲ συμβεβηκός · ὑπόκειται γὰρ καὶ ἡ μερικὴ οὐσία τῇ καθόλου πρὸς κατηγορίαν , ὡς εἴρηται , ὡς Σωκράτης τῷ ἀπλῶς ἀνθρώπῳ καὶ τῷ ἁπλῶς ζῴῳ , καὶ τὸ μερικὸν συμβεβηκὸς τῷ καθόλου , ὡς τὸ ἐν τῷδε τῷ λίθῳ λευκὸν τῷ ἁπλῶς λευκῷ καὶ τῷ χρώματι · λέγομεν γὰρ καὶ | τόνδε τὸν λίθον λευκὸν εἶναι καὶ τὸ ἁπλῶς λευκὸν χρῶμα εἶναι . ἐπειδὴ οὖν ὡσαύτως ἑκάτερον λέγεται ὑποκείμενον , εἰ εἶπε ‘τῶν ὄντων τὰ μὲν ἐν ὑποκειμένῳ τὰ δὲ ὑποκείμενα’ , περιέλαβεν ἄν καὶ τὰ μερικὰ συμβεβηκότα , ἅτινα καὶ αὐτὰ ὑποκείμενά ἐστιν , εἰ καὶ μὴ πρὸς ὕπαρξιν , ἀλλὰ πρὸς κατηγορίαν · βούλεται δὲ διὰ τοῦ εἰπεῖν οὐκ ἐν ὑποκειμένῳ τὴν πρὸς ὕπαρξιν ὑποκειμένην οὐσίαν εἰπεῖν καὶ ἀντιδιαστεῖλαι αὐτὴν τοῖς συμβεβηκόσι . τῶν δὲ δύο διαιρέσεων τούτων ἡ μέν ἐστιν ἀπὸ τοῦ τρόπου τῆς ὑπάρξεως ἡ δὲ ἀπὸ τοῦ τρόπου τῆς κατηγορίας , καὶ ἀπὸ τοὐ τρόπου τῆς ὑπάρξεως ἡ λέγουσα τῶν ὄντων τὰ μὲν εἶναι ἐν ὑποκειμένῳ τὰ δὲ οὐκ ἐν ὑποκειμένῳ , ἀπὸ τοῦ τρόπου δὲ τῆς κατηγορίας ἡ λέγουσα τῶν ὄντων τὰ μὲν καθ’ ὑποκειμένου τὰ δὲ οὐ καθ’ ὑποκειμένου λέγεται’ · τὰ μὲν γὰρ εἶναί φησι κατηγορούμενα τὰ δὲ ὑποκείμενα πρὸς κατηγορίαν . καὶ σκόπει τὴν ἀκρίβειαν τοῦ Ἀριστοτέλους , πῶς ἐπὶ μὲν τῆς σημαινούσης τὸν τρόπον τῆς ὑπάρξεως εἶπε τὸ ἐστίν , ἐπὶ δὲ τῆς σημαινούσημαιωούσης τὸν τρόπον τῆς κατηγορίας εἶπε τὸ λέγεται · * * * ἀντὶ τοῦ κατηγορεῖται , ἐν ὑποκειμένῳ δὲ οὐδενί ἐστιν ἀντὶ τοῦ ‘οὐκ ἐν ἑτέρῳ ὑπάρχει τῶν δὲ τεσσάρων συζυγιῶν προτάττει τὴν καθόλου οὐσίαν ὡς τιμιωτέραν καὶ ὅτι κατὰ τὰ καθόλου ἐπιστήμονες γινόμεθα · ἐν γὰρ τοῖς κατὰ μέρος οὐδὲν διαφέρομεν τῶν ἀλόγων ζῴων , ἔνια δὲ αὐτῶν καὶ ὀξυτέρας ἡμῶν ἔχουσι τὰς αἰσθήσεις , αἷς τῶν κατὰ μέρος ἀντιλαμβανόμεθα . ἔπειτα δευτέραν τίθησι τὴν ἀντικειμένην ταύτῃ , ἔστι δὲ τὸ μερικὸν συμβεβηκός · ἀντίκειται γὰρ τῇ μὲν οὐσίᾳ τὸ συμβεβηκὸς τῷ δὲ καθόλου τὸ μερικόν . εἶτα προετίμησε τὸ καθόλου συμβεβηκὸς τῆς μερικῆς οὐσίας , διότι περὶ τῶν καθόλου φιλοσόφοις λόγος . | p . 1a 24 ’Ev ὑποκειμένῳ δὲ λέγω , ὃ ἔν τινι μὴ ὡς μέρος ὐπάρχον ἀδύνατον χωρὶς εἶναι τοῦ ἐν ᾧ ἐστιν . ἐπειδὴ ᾔσθετο ἑαυτοῦ ὁ φιλόσοφος φωναῖς τισι χρησαμένου άγνώστοις ἡμῖν ἐκ τῆς συνηθείας , τῷ τε καθ’ ὑποκειμένου καὶ οὐ καθ’ ὑπο - κειμένου καὶ ἐν ὑποκειμένῳ καὶ οὐκ ἐν ὑποκειμένῳ , βούλεται λοιπὸν δι - δάξαι ἡμᾶς περὶ αὐτῶν . ἐξηγεῖται δὲ οὐ πάσας , ἀλλὰ τὰς δύο μόνας , τήν τε ἐν ὑποκειμένῳ καὶ τὴν καθ’ ὑποκειμένου · τούτων γὰρ γνωσθεισῶν δήλη ἔσται καὶ ἡ τῶν λοιπῶν σημασία · ὁ γὰρ εἰδὼς τί ἐστι τὸ ἐν ὑποκειμένῳ εἴσεται καὶ τί ἐστι τὸ οὐκ ἐν ὑποκειμένῳ , καὶ ὁ ἐγνωκὼς τὸ καθ’ ὑποκειμένου οἶδε καὶ τὸ οὐ καθ’ ὑποκειμένου . καὶ πρότερον διδάσκει περὶ τοῦ ἐν ὑποκειμένῳ , καὶ διδάσκει δι’ ὁρισμοῦ · οἱ γὰρ ὁρισμοί , ὡς πολλάκις εἴπομεν , παριστῶσιν ἡμῖν τὴν τῶν πραγμάτων φύσιν . τοῦ δὲ ὁρισμοῦ ἐκ γένους ὄντος καὶ τῶν συστατικῶν διαφορῶν παραλαμβάνει ἐνταῦθα ὁ Ἀριστοτέλης τὸ μὲν ἔν τινι ἀναλογοῦν γένει , τὰ δὲ λοιπὰ ὡς διαφοράς · λέγεται γὰρ τὸ ἔν τινι ἑνδεκαχῶς · ἢ ὡς μέρος ἐν ὅλῳ , ὡς λέγεται ἡ χεὶρ ἐν ὅλῳ τῷ σώματι εἶναι , ἢ ὡς ὅλον ἐν τοῖς μέρεσιν , ὥσπερ λέγεται ἡ ὁλότης τοῦ σώματος ἐν κεφαλῇ εἶναι καὶ χερσὶ καὶ τοῖς ἄλλοις ( οὐ λέυεται δὲ ἐν μέρει τὸ ὅλον , ἀλλ’ ἐν μέρεσι , διότι ἡ ὁλότης οὐκ ἐν ἑνὶ μέρει ἀλλ’ ἐν πᾶσι θεωρεῖται · ἑνὸς γοῦν τῶν μερῶν ἀφαιρεθέντος κολοβὸν τὸ ὅλον γίνεται καὶ οὐκ ἂν κληθείη ὅλον ) , ἢ ὡς εἶδος ἐν γένει , ὡς λέγομεν τὸν ἄνθρωπον ἐν τῷ ζῴῳ εἶναι , | ἢ ὡς γένος ἐν εἴδει . ὡς ἐν τῷ ἁνθρώπῳ πω τὸ ζῷον οὐκ ἀναγκαῖον δὲ ἐνταῦθα λέγειν τὸ γένος ἐν τοῖς εἴδεσιν , ὡς ἐλέγομεν τὸ ὅλον ἐν τοῖς μέρεσιν · ἡ μὲν γὰρ ὁλότης οὐκ ἐξῄρηται τῶν μερῶν ἀλλ’ ἐν αὐτοῖς ἔχει τὸ εἶναι , τὸ μέντοι γένος ἐξῃρημένην ἔχει τὴν οὐσίαν καὶ ὅλον ἐν ἑκάστῳ γίνεται εἴδει ) , ἢ ὡς ἐν χρόνῳ , ὡς λέγομεν ἐν τῷδε τῶ χρόνῳ γεγονέναι τὰ Ἰλιακά , ἢ ὡς ἐν τόπῳ , ὡς λέγομεν ἐν Λυκείῳ ἢ ἐν ἀγορᾷ , ἢ ὡς ἐν ἀγγείῳ , ὡς ὁ οἶνος ἐν κεράμῳ ἢ οἱ πυροὶ ἐν μεδίμνῳ ἰσοστροφοῦσι δέ πὼς ὅ τε τόπος καὶ τὸ ἀγγεῖον · τόν τε γὰρ τόπον ἐρεῖς ἀμεταφόρητον ἀγγεῖον καὶ τὸ ἀγγεῖον τόπον περιφορη - τόν ) , ἢ ὡς εἶδος ἐν ὕλῃ , ὡς τὸ τοῦ ἀνδριάντος εἶδος ἐν τῷ χαλκῷ , ἢ ὡς τὰ τῶν ἀρχομένων ἐν τῷ ἄρχοντι , ὡς λέγομεν τὰ πράγματα τῶν πολιτῶν ἐν τῷ ἄρχοντι κεῖσθαι , ἢ ὡς ἐν τέλει , ὡς λέγομεν τὸν ἰατρὸν ἐν τῇ ἰατρικῇ ἔχειν τὰς ἐλπίδας ἡ τὸν στρατιώτην ἐν τῇ στρατείᾳ , ἡ ὡς ἐν ὑποκειμένῳ , ὡς τὸ συμβεβηκὸς ἐν οὐσίᾳ . τοῦτο οὖν τὸ ἔν τινι παραλαμβάνει ὁ Ἀριστοτέλης ὡς γένος κατὰ πλειόνων λεγόμενον . προστίθησι δὲ ὡς διαφορὰς τὰ ἑξῆς , ἵνα διακρίνῃ αὐτὸ τῶν ἄλλων , καθ’ ὧν τὸ ἔν τινι κατηγορεῖται . καὶ διὰ μὲν τοὐ εἰπεῖν μὴ ὡς μέρος ὑπάρχον διακρίνει αὐτὸ τοῦ τε ὡς μέρους ἐν ὅλῳ ὑπάρχοντος καὶ τοῦ ὡς εἴδους ἐν γένει ( καὶ γὰρ τοῦτο δοκεῖ πὼς ὡς μέρος εἶναι τοῦ ὅλου ζῴου καὶ τὸ ζῷον ὅλον τι εἶναι . καὶ τοῦτο καὶ ὁ Πορφύριος ἐν ταῖς εἰσαγωγαῖς φησιν , ὅτι τριῶν ὄντων τούτων , <τῶν> γενικωτάτων γενῶν καὶ τῶν εἰδικωτάτων εἰδῶν καὶ τῶν ὑπαλλήλων , τὸ μὲν γενικώτατον μόνως ἐστὶν ὅλον , τὸ δὲ εἰδικώτατον μόνως μέρος , τὸ δὲ ὑπάλληλον καὶ ὅλον καὶ μέρος , ἀλλὰ μέρος μὲν ἄλλου , ὅλον δὲ οὐκ ἄλλου ἀλλ’ ἐν ἄλλοις ) , διὰ δὲ τοῦ εἰπεῖν ἀδύνατον χωρὶς εἶναι τοῦ ἐν | ᾧ ἐστι τῶν λοιπῶν ἐχώρισε . Κακίζουσι δέ τινες τὸν ὁρισμὸν τοῦτον , οἱ μὲν ἐκ τοῦ πλεονάζειν οἱ δὲ ἐκ τοῦ ἐλλείπειν · αὕτη γὰρ κακία ὁρισμοῦ τὸ μὴ ἀντιστρέφειν πρὸς τὸ ὁριστὸν ἀλλ’ ἢ πλείονα περιλαμβάνειν ἡ ἐλάττον . καὶ οἱ μὲν πλεονάζειν λέγοντές φασι μὴ μόνα τὰ συμβεβηκότα περιλαμβάνειν τὸν ὁρισμὸν ἀλλὰ καὶ τὰ σώ μάτα · φασὶ γὰρ ὅτι ὁ Σωκράτης ἐν τόπῳ ὢν καὶ ἐν χρόνῳ ἔν τινί ἐστι , καὶ οὐχ ὡς μέρος ἐν ὅλῳ οὐ γὰρ μέρος ἐστὶ τοῦ τόπου ἢ τοῦ χρόνου ) , καὶ ἀδύνατον χωρισθῆναι αὐτὸν τοῦ τόπου ἢ τοῦ χρόνου . φαμὲν οὖν ὅτι οὐκ ἔστιν ὁμοία ἡ παραβολή · τὸ μὲν γὰρ συμβεβηκὸς χωρισθῆναι τοῦ ἐν ᾧ ἐστιν ἀδύνατον , ἀλλ’ ἅμα τῷ χωρισθῆναι καὶ ἔφθαρται , τὰ μέντοι σώματα εἰ καὶ παντὸς τόπου χωρισθείη , οὐδὲν ἧττον ἔστι · τὸ γὰρ σῶμα ἡ σῶμά ἐστιν οὐ δέεται τόπου ἡ χρόνου πρὸς τὴν οἰκείαν ὐπόστασιν , ἔχει μέντοι ταῦτα παρακολουθήματα , ὥσπερ ὁ ἐν φωτὶ βαδίζων ἔχει τὴν σκιὰν παρακολούθημα μηδὲν εἰς τὴν οὐσίαν αὐτῷ συντελοῦσαν . τῷ μέντοι γε συμβεβηκότι εἰς αὐτὴν τὴν ὑπόστασιν συντελεῖ τὰ σώματα · ἄνευ γὰρ αὐτῶν οὐκ ἄν συσταίη . ἄλλως τε οὐδὲ ἀνάγκη πᾶν σῶμα ἐν τόπῳ εἶναι · τὴν γὰρ ἀπλανῆ σφαῖραν ἀποδείκνυσιν ὁ Ἀριστοτέλης μὴ οὖσαν ἐν τόπῳ · εἰ γὰρ τόπος ἐστὶ τὸ πέρας τοῦ περιέχοντος , καθ’ ὃ περιέχει τὸ περιεχόμενον , οἷον ὁ κέραμος τόπος ἐστὶ τοῦ οἴνου τοῦ ἐν αὐτῷ , οὐ καθ’ ὅλον ἑαυτὸν ἀλλὰ κατὰ τὴν ἐντὸς ἐπιφάνειαν , ὅπερ αὐτοῦ ἐστι πέρας ἀμέλει εἰ ἔξωθεν ἐγκολαφθείη , οὐδὲν ἧττον συνέχει τὸν οἶνον , ἅτε δὴ κατὰ μόνην τὴν ἐντὸς ἐπιφάνειαν ὢν τόπος ) · εἰ οὖν τοῦτό ἐστιν , ὡς εἴρηται , τόπος , δείκνυσι δὲ ὁ Ἀριστοτέλης ὅτι ἔξωθεν τῆς ἀπλανοῦς σφαίρας οὐδέν ἐστιν , ἵνα καὶ τῷ τούτου πέρατι περιέχοιτο , οὐ τόπος οὐ χρόνος οὐ σῶμα οὐ κενὸν οὔτε ἄλλο οὐδέν , οὐκ ἄρα ἐν τόπῳ ἐστὶν ἡ ἀπλανής . ὥστε οὐκ ἀνάγκη πᾶν σῶμα ἐν τόπῳ εἶναι , ἀλλ’ , ὡς εἴρηται , παρακολούθημα μᾶλλόν ἐστιν ὁ τόπος καὶ ὁ χρόνος τῶν σωμάτων . Ἀποροῦσι δὲ καὶ τοῦτο , πῶς οὐχὶ ὁ ὁρισμὸς περιλαμβάνει καὶ τὸ ὡς ὅλον ἐν τοῖς μέρεσι · καὶ γὰρ ἔν τινί ἐστιν ἐν τοῖς μέρεσι γάρ ) , καὶ οὐχ ὡς μέρος ὑπάρχει καὶ ἀδύνατον αὐτὸ χωρὶς εἶναι τοῦ ἐν ᾧ ἐστι . λέγοτούτων μὲν οὖν ὅτι εἰ καὶ κατ’ ἄλλο κοινωνεῖ , ἀλλ’ οὐκέτι κατὰ τὸ ἔν τινι · οὐ γὰρ λέγεται τὸ ὅλον ἔν τινι εἶναι οὐ γὰρ ἐν μέρει τὸ ὅλον ) , ἀλλὰ μᾶλλον ἔν τισιν · ἐν γὰρ ἂρ τοῖς μέρεσιν . οὕτω καὶ ὁ Πορφύριος ἔλεγε “ τὸ δὲ ὅλον οὐκ ἄλλου , ἀλλ’ ἐν ἄλλοις’’ · ἐν γὰρ τοῖς μέρεσι τὸ ὅλον . εἰ δὲ καὶ ἐν τοῖς σημαινομένοις τοῦ ἔν τινι παρελαμβάνομεν καὶ τὸ ὡς ὅλον ἐν μέρεσιν , ἀλλ’ οὐ καθὸ ἐν ἑνί ἐστιν , ἀλλὰ κατὰ μόνην τὴν σημασίαν · τοῦ μὴ καθ’ ἑαυτὸ ὑφεστηκέναι ἐλέγομεν καὶ αὐτὸ τῶν ἔν τινι εἶναι . ἔτι πρὸς τοῖς εἰρημένοις κἀκεῖνο ἀποροῦσιν , ὅτι περιλαμβάνει ὁ ὁρισμὸς καὶ τὸ ὡς εἶδος ἐν ὕλῃ · καὶ γὰρ τὸ εἶδος , φασίν , ἔν τινί ἐστι τῇ ὕλῃ καὶ οὐ μέρος αὐτῆς ὑπάρχει καὶ ἀδύνατον χωρὶς εἶναι αὐτὸ τῆς ὕλης . φαμὲν οὖν ὅτι τὸ εἶδος εἰ καὶ μὴ τῆς ὕλης μέρος ἐστίν , ἀλλὰ τοῦ συναμφοτέρου . οὕτως ἄρα καὶ τὴν χεῖρά φαμεν οὐ τοῦ λοιποῦ σώματος μέρος εἶναι , ἀλλὰ τοῦ παντός . ἔπειτα δὲ ὅτι τὸ μὲν εἶδος συμπληρωτικόν ἐστι τῆς οὐσίας ἑκάστου , καὶ τούτου φθαρέντος φθείρεται τὸ ὑποκείμενον · τὸ δὲ συμβεβηκὸς οὔτε συμπληροῖ τὴν οὐσίαν τοῦ ὑποκειμένου , καὶ φθαρέντος οὐδὲν ἐβλάβη τὸ ὑποκείμενον . ἄλλως τε λέγομεν ὅτι ὁ σκοπὸς ἐνταῦθα τῷ Ἀριστοτέλει διαλαβεῖν περὶ τῶν ὄντων , οὐχ ᾗ ὄντα ἐστίν , ἀλλ’ ᾗ σημαίνονται ὑπὸ τῶν πολλῶν ἀνθρώ - πων , καὶ οὐ κατὰ τὰ δοκοῦντα αὐτῷ διαλεχθῆναι περὶ αὐτῶν . καὶ | ὅτι τοῦτό ἐστιν ἀληθές , σαφῶς αὐτὸς δείκνυσιν ἐν τῷ περὶ τῆς οὐσίας λόγῳ πρώτην μὲν λέγων οὐσίαν εἶναι τὴν κατὰ τὰ ἄτομα θεωρουμένην , δευτέ - ραν δὲ τὴν κατὰ τὰ εἴδη καὶ τὰ γένη , τῶν πραγμάτων ἀνάπαλιν ἐχόντων · ἡ μὲν γὰρ κατὰ τὰ εἴδη καὶ τὰ γένη θεωρουμένη πρώτη ἐστίν , ἅτε δὴ καὶ αἰτία οὖσα τῶν ἀτόμων καὶ ἀσώματος καὶ ἀεὶ κατὰ τὰ αὐτὰ καὶ ὡσαύτως ἔχουσα , ἡ δὲ κατὰ τὰ ἄτομα δευτέρα ἐστὶν ὡς αἰτιατή . ἀλλ’ ἐπειδὴ ταύτης ἔχει γνῶσιν ὁ πολὺς ἄνθρωπος , διὰ τοῦτο κατὰ τὴν τούτων δόξαν τὴν διδασκαλίαν ποιούμενος πρώιην αὐτὴν εἶπεν . ἐπειδὴ οὖν τοῦ εἴδους καὶ τῆς ὕλης ἔννοιαν οὐκ ἔχει ὁ πολὺς ἄνθρωπος , μόνον δὲ οἶδε τὸ ἐκ τούτων σύνθετον καὶ τοῦτο ὡς ἕν , διὰ τοῦτο ὁ Ἀριστοτέλης καὶ εἰ κατηριθμεῖτο τὰ τοῦ ἔν τινι σημαινόμενα , οὐκ ἄν ἐμνήσθη τοῦ ὡς εἴδους ἐν ὕλῃ , ἅτε δὴ μὴ περὶ τῶν ὄντων ᾗ ὄντα ἐστὶ διαλεγόμενος , ἀλλὰ κατὰ τὰ τῷ πολλῷ ἀνθρώπῳ δοκοῦντα περὶ αὐτῶν . ὥσπερ οὖν ὁ γεωμέτρης ὁριζόμενος τὸ σημεῖον λέγει ὅτι σημεῖόν ἐστιν οὗ μέρος οὐδὲν καὶ ὁ ὁρι - σμὸς οὗτος περιλαμβάνει οὐ μόνον τὸ σημεῖον ἀλλὰ καὶ τὴν μονάδα καὶ τὸ νῦν ἕκαστον γὰρ τούτων ἀμερές ἐστι ) καὶ οὐκ ἄν τις ἐγκαλέσειε τῷ γεωμέτρῃ ὡς διὰ τοῦ ὁρισμοῦ τοῦ σημείου περιλαμβάνοντι καὶ ταῦτα ἐρεῖ γὰρ πάντως ὅτι εἰ καὶ ἡ μονὰς καὶ τὸ νῦν ἀμερῆ εἰσιν , ἀλλὰ τῶν ἐμοὶ ὑποβεβλημένων πραγμάτων οὐδέν ἐστιν ἄλλο ἀμερὲς ἢ τὸ σημεῖον ) , οὕτως καὶ ὁ Ἀριστοτέλης κτὰ τὸν σκοπὸν τῆς προκειμένης αὐτῷ διδασκαλίας οὐκ οἶδεν ἔν τινι τὸ ὡς εἶδος ἐν ὕλῃ · οὐ γὰρ ἔχει τούτου ἔννοιαν ὁ πολὺς ἄνθρωπος . βούλεται δέ , ὡς εἴπομεν , οὐ περὶ τῶν ὄντων ᾗ ὄντα ἐστὶ διαλεχθῆναι , ἀλλὰ ᾗ σημαίνονται ὑπὸ τῶν τοιῶνδε φωνῶν κατὰ τὰ τοῖς πολλοῖς δοκοῦντα . καὶ ταῦτα μὲν πρὸς τοὺς λέγοντας πλεονᾶ ζεῖν τὸν ὁρισμὸν . Οἱ δὲ ἐλλείπειν εἰρηκότες φασὶ μὴ πάντα τὰ συμβεβηκότα περιειληφέναι ’τον ὁρισμόν , ἀλλὰ μόνα τὰ ἀχώριστα · εἶπε γάρ , φασίν , ὅτι ἀδύνατον χωρὶς εἶναι τοῦ ἐν ᾧ ἐστι · τὰ δὲ χωριστά φασιν οὐκ ἀδύνατον χωρισθῆναι , ἀλλὰ καὶ ἀναγκαῖον . τί οὖν φαμεν ; ὅτι εἰ μὲν εἶπεν ‘ἀδύνατον καλῶς ἄν ἐλέγετε · νῦν δὲ λέγει ἅδ’ ἀδύωατον χωρὶς εἶναι ἀντὶ τοῦ ὑπάρξαι καὶ συστῆναι · καὶ γὰρ καὶ τὰ χωριστὰ ἀδύνατον ὑποστῆναι δίχα τῆς ὑποκειμένης αὐτοῖς οὐσίας . ἔτι ἀποροῦσί τινες λέγοντες ‘ πῶς εἶπεν ὅτι οὐ δύωαται τὸ συμβεβηκὸς χωρὶς εἶναι τοῦ ἐν ᾧ ἐστιν ; ἰδοὺ γὰρ ἡ ὀσμὴ συμβεβηκός ἐστι καὶ χωρισθεῖσα τοῦ ὑποκειμένου ἔστιν ἔτι · μήλου γὰρ πολλάκις πόρρω ἡμῶν ὄντος διαβαίνει πρὸς ἡμᾶς ἡ τούτου εὐωδία . ὥστε δύωαται καὶ ἡ εὐωδία τοῦ μήλου , συμβεβηκὸς αὐτοῦ οὖσα , χωρὶς εἶναι τῆς οὐσίας του μήλου · καὶ ἐπὶ πάντων δὲ τῶν τοιούτων όμοίως’ . διχῶς οὖν τοῦτο ἐπιλυόμεθα · πρῶτον μὲν ὅτι οὐκ εἶπεν ὁ Ἀριστοτέλης ἐν ᾧ ἦν’ , ἀλλ’ ἐν ᾧ ἐστιν · ἀδύνατον οὖν χωρὶς εἶναι τὴν εὐωδίαν τοῦ μήλου τοῦ ἐν ᾧ ἐστιν · ἢ γὰρ ἐν τῷ μήλῳ ἐστὶν ἢ ἐν ἀέρι . ἔπειτα δὲ ὅτι οὐ μόνη ἡ τοῦ μήλου εὐωδία χωρεῖ πρὸς ἡμᾶς , ἀλλὰ μετά τινος λεπτομεροῦς του μήλου οὐσίας · καὶ τοῦτο δῆλον ἐξ ὧν πολλάκις παριόντες δυσώδη τόπον ῥάκει τοὺς μυκτῆρας περιφράξαντες τὸν μὲν ἀέρα ἀναπνέομεν ἀδύ - νατον γὰρ τοῦτον μὴ ἀναπνεῖν ) , τῆς δὲ δυσωδίας οὐκ ἀντιλαμβανόμεθα , ἅτε παχυμερεστέρας οὔσης τῆς ἀπορρυείσης οὐσίας ἐκείνης ἢ κατὰ τὸν ἁέρα καὶ μὴ δυναμένης διεισδῦναι τοὺς πόρους τοῦ ῥάκους · ὁ δὲ ἀὴρ διεισσύει διὰ τὴν λεπτομέρειαν . εἰ δὲ χρόνῳ πολλάκις καὶ τοῦ ῥάκους ἑπικειμένου τῆς δυσωδίας ἀντιλαμβανόμεθα , οὐδὲν θαυμαστόν · ἴσως γὰρ | καὶ πάρα τὴν θέσιν τοῦ ῥάκους τοῦτο γίνεται παρακεκλιμένου καὶ διείσδυσιν δεδωκότος τῇ παχυμερεστέρᾳ οὐσίᾳ , ὁπότε καὶ ἐπὶ πολὺ τῇ κινήσει ἁναρρικαὶ πιζομένη μᾶλλον λεπτύνεται καὶ διεισδύνει · ἀμέλει ἐπὶ πολὺ ἀναρριπισθεῖσα καὶ λεπτομερὴς γινομένη διεισδύνει . τεκμήριον δὲ μέγιστον τοῦ μετά τινος οὐσίας ἀπορρεῖν , ὅτι ἐν χρόνῳ πλείονι ῥυτιδοῦται τὸ μῆλον , ἅτε τῆς οὐσίας αὐτοῦ διαφορουμένης , ἐν ᾗ ἡ εὐωδία ὑπῆρχε . δηλοῦσι δὲ τοῦτο καὶ οἱ ἐκ τοῦ θυμιάματος ἀναδιδόμενοι ἀτμοὶ αὐτόθεν τῇ αἰσθήσει ὑποπίπτοντες διὰ τὴν παχύτητα τῆς ὑποκειμένης οὐσίας , ὅθεν καὶ ταῖς χερσὶ πολλάκις τὸν ἀέρα κινοῦντες ὠθοῦμεν πρὸς τοὺς μυκτῆρας , ὁπηνίκα παχυμερέστερος ὢν ὁ ἀπὸ τοῦ θυμιάματος ἀναδιδόμενος ἀτμὸς μὴ διικνεῖται ῥᾳδίως πρὸς τὸ αἰσθητήριον , ὅπερ οὐκ ἄν ἐδεόμεθα ποιεῖν , εἰ ἀσωμάτως αἱ ποιότητες ἐκ τῶν θυμιαμάτων εἰς τὸν ἀέρα ἐχώρουν · | τοῦτο γοῦν ὗν ἐπὶ τῶν ψόφων οὐ ποιοῦμεν . εἰ δέ τις εἴποι ‘πῶς οὖν ἐν τῷ δένδρῳ ὄντα τὰ μῆλα καὶ τῆς ὀσμῆς ἡμῖν μεταδιδόασι καὶ μείωσιν οὐχ ὑπομένει;’ , λέγομεν ὅτι ἐνταῦθα πλεῖόν ἐστι τὸ ἐπιρρέον καὶ τρέφον τοῦ διαφορουμένου . p . 1b6 Ἁπλῶς δὲ τὰ ἄτομα καὶ ἓν ἀριθμῷ κατ’ οὐδενὸς ὑποκειμένου λέγεται , ἐν ὑποκειμένῳ δ’ ἔνια οὐδὲν κωλύει εἶναι . ἡ γὰρ τὶς γραμματικὴ τῶν ἐν ὑποκειμένῳ μέν ἐστι , καθ’ ὑποκειμένου δὲ οὐδενὸς λέγεται . ᾿Επειδὴ προσεχῶς τῶν μερικῶν οὐσιῶν ἐμνημόνευσεν ὡς μὴ καθ’ ὑποκειμένου λεγομένων , λέγων τὰ δὲ οὔτε ἐν ὑποκειμένῳ ἐστὶν οὔτε καθ’ ὑποκειμένου τινὸς λέγεται , οἷον ὁ τὶς ἄνθρωπος ἢ ὁ τίς ἵππος , οὐ μόναι δὲ αἱ μερικαὶ οὐσίαι λέγονται οὐ καθ’ ὑποκειμένου ἀλλὰ καὶ τὰ μερικὰ συμβεβηκότα , διὰ τοῦτο ἐνταῦθα καθολικὸν ποιεῖται τὸν λόγον καί φησιν ἁπλῶς δὲ ( ἀντὶ τοῦ ‘καθολικῷ ’καθολικῷ δέ τινι ἄτομα , ἃ καὶ ἕν ἐστι τῷ ἀριθμῷ , εἴτε οὐσίαι εἶεν εἴτε συμβεβηκότα , κατ’ οὐδενὸς ὑποκειμένου λέγεται . τὸ δὲ ἁπλῶς λέγεται τριχῶς · ἢ τὸ καθόλου , ὡς λέγομεν ‘ἀπλῶς πᾶς ἄνθρωπος’ ἀντὶ τοῦ καθόλου , ἢ τὸ μοναχῶς ὡς τὸ ἁπλοῦς ὁ μῦθος τῆς ἀληθείας ἔφυ ἀντὶ τοῦ οὐ ποικίλος , ἢ τὸ κυρίως , ὡς ὅταν λέγωμεν ἰὴ ἁπλῶς ἀρετή’ ἀντὶ τοῦ ἰὴ κυρίως ἀρετή’ . καὶ τὸ ἓν δὲ λέγεται τριχῶς , καὶ ὅλως ἡ ταὐτότης καὶ ἡ ἑτερότης · λέγομεν γὰρ ἢ τῷ γένει ἓν ὡς ἄνθρωπον καὶ Τὰ δὲ καθ’ ὑποκειμένου τε λέγεται καὶ ἐν ὑποκειμένῳ ἐστί . Σαφηνίσας τὸ μερικὸν ὅπερ ἔλεγεν ἐν ὑποκειμένῳ καὶ οὐ καθ’ ὑποκειμένου , νῦν τρέπεται ἐπὶ τὸ πὰραοοιυναι ἡμῖν τὸ παράδειγμα τοῦ καθόλου συμβεβηκότος , ὅπερ καλεῖ καθ’ ὑποκειμένου καὶ ἐν ὑποκειμένῳ . ἵππον , ἢ τῷ εἴδει ἓν ὡς Σωκράτην καὶ Πλάτωνα , ἢ τῷ ἀριθμῷ ὡς 11 Πλάτωνα · ἓν γάρ τι τῷ ἀριθμῷ ὁ Πλάτων’ . ἀλλὰ καὶ τὰ ἕτερα ὁμοίως ἢ τῷ γένει φαμὲν ὡς ἵππον καὶ συκῆν , ἢ τῷ εἴδει ὡς ἵππον καὶ ἄνθρωπον , ἢ τῷ ἀριθμῷ ὡς Πλάτωνα καὶ Σωκράτην . ἐνταῦθα οὖν τὸ τῷ ἀριθμῷ ἓν παρέλαβεν . ἰστέον δὲ ὅτι τὰ μὲν τῷ ἀριθμῷ ἕτερα ἐνδέχεται εἶναι τῷ γένει καὶ τῷ εἴδει ἕν , ὡς Σωκράτην καὶ Πλάτωνα , τὰ δὲ τῷ εἴδει ἕτερα πάντως μὲν καὶ τῷ ἀριθμῷ ἕτερα , οὐ πάντως δὲ τῷ γένει , ἀλλ’ ἔστιν ὅτε ταὐτά , ὡς ἵππος καὶ ἄνθρωπος , τὰ δὲ τῷ γένει ἕτερα πάντως καὶ τῷ εἴδει καὶ τῷ ἀριθμῷ , ὡς ἵππος καὶ συκῆ ἢ ὡς ἄνθρωπος καὶ λευκόν . ’Ev ὑποκειμένῳ δ’ ἔνια , φησίν , οὐδὲν κωλύει εἶναι · ἐπειδὴ <γὰρ> καθολικὸν τὸν λόγον ἐποιήσατο εἰπὼν μηδὲν τῶν ἀτόμων , ἃ καὶ ἕν ἐστι τῷ ἀριθμῷ , εἶναι καθ’ ὑποκειμένου , οὐ μόναι δὲ αἱ μερικαὶ οὐσίαι ἀλλὰ καὶ τὰ μερικὰ συμβεβηκότα ἄτομά εἰσιν , ὡς ἡ τὶς γραμματική , ὡς αὐτός φησιν , ἐπήγαγε τὸ ἐν ὑποκειμένῳ δέ τινα οὐδὲν κωλύει εἶναι , τὰ μερικὰ συμβεβηκότα δηλῶν οὕτως . p . 1b10 Ὅταν ἕτερον καθ’ ἑτέρου κατηγορῆται ὡς καθ’ ὅσα κατὰ τοῦ κατηγορουμένου λέγεται , πάντα καὶ κατὰ τοῦ ὑποκειμένου ῥηθήσεται . Διαλεχθεὶς περὶ τοῦ ἐν ὑποκειμένῳ νῦν τρέπεται ἐπὶ τὴν τοῦ καθ’ ὑποκειμένου διδασκαλίαν καὶ τρόπον τινὰ τοῦτό φησιν , | ὅτι ἄλλο ἐστὶ τὸ κατηγορεῖσθαι κατά τινος καὶ ἄλλο τὸ ὡς καθ’ ὑποκειμένου κατηγορεῖσθαι , τούτῳ δὲ πάντως παρακολουθεῖ τῷ ὡς καθ’ ὑποκειμένου κατηγορουμένῳ τὸ πάντα ὅσα κατὰ τοῦ κατηγορουμένου λέγεται ταῦτα καὶ κατὰ τοῦ ὑποκειμένου τούτῳ λέγεσθαι · οἷον κατηγορεῖται Σωκράτους ὡς καθ’ ὑποκειμένου ὁ ἀπλῶς ἄνθρωπος , τοὐ δὲ ἀπλῶς ἀνθρώπου κατηγοπεῖται τὸ ζῷον , τοῦτο οὖν καὶ κατὰ τοῦ Σωκράτους κατηγορηθήσεται · διαβιβάζει γὰρ διὰ μέσου ἑαυτοῦ ὁ ἁπλῶς ἄνθρωπος ἐπὶ Σωκράτην τὴν τοῦ ζῴου κατηγορίαν . τί δὲ αὐτῷ βούλεται τὸ ὡς καθ’ ὑποκειμένου ; τὸ οὐσιωδῶς καὶ πραγματικῶς . εἰ γάρ τι κατὰ τοὺ κατηγορουμένου κατὰ συμβεβηκὸς κατηγορεῖται , οὐκ ἀνάγκη τοῦτο καὶ κατὰ τοῦ ὑποκειμένου λέγεσθαι · οἷον τοῦ Ἀγαμέμνονος πραγματικῶς κατηγορεῖται καὶ ὡς καθ’ ὑποκειμένου ὁ ἄνθρωπος , τοῦ δὲ ἀνθρώπου οὐσιωδῶς μὲν κατηγορεῖται τὸ ζῷον , κατὰ συμβεβηκὸς δὲ τὸ τρισύλλαβον · διὰ τοῦτο τὸ μὲν ζῷον κατηγορεῖται κατὰ τοῦ Ἀγαμέμνονος , οὐκέτι δὲ τὸ τρισύλλαβον · πάλιν τοῦ μὲν ζῴου ὡς καθ’ ὑποκειμένου μὲν καὶ ὡς πράγματος κατηγορεῖται τὸ ἔμψυχον τὸ αἰσθητικόν , κατὰ συμβεβηκὸς δὲ καὶ σχετικῶς τὸ γένος ἡ τὸ δισύλλαβον ὁ . ὁμοίως ἔχει καὶ ἐπὶ συμβεβηκότων · τῶν γὰρ τριῶν , εἰ τύχοι , ὡς πράγματος κατηγορεῖται ὁ ἀριθμός , τοῦ δὲ ἀριθμοῦ ὡς μὲν πράγματος τὸ ποσόν , κατὰ συμβεβηκὸς δὲ τὸ τρισύλλαβον · διὰ τοῦτο τῶν τριῶν ὁ μὲν ἀριθμὸς κατηγορεῖται , τὸ δὲ τρισύλλαβον οὐκέτι . ἵνα οὖν σημάνῃ τὰ οὐσιωδῶς καὶ ὡς πραγμάτων κατηγορούμενα , εἶπε τὸ ὡς καθ’ ὑποκειμένου · τοῦ γὰρ ζᾴ ου τὸ δισύλλαβον οὐχ ὡς καθ’ ὑποκειμένου κατηγορεῖται , ἀλλ’ ὡς φωνῆς καὶ τοῦ ποσοῦ τῶν συλλαβῶν , καὶ τὸ γένος ὡς σχέσεως . ὅσα οὖν , φησί , καθ’ ἑτέρου λέγεται | ὡς καθ’ ὑποκειμένου 33r ἀντὶ τοῦ ὡς πράγματος ὑφεστῶτος ) , ὅσα κατὰ τοῦ κατηγορουμένου λέγεται προσυπακουστέον δὲ καὶ ἐνταῦθα τὸ ὡς καθ’ ὑποκειμένου ) , πάντα καὶ κατὰ τοῦ ὑποκειμένου ῥῆ θῆ ῥηθήσεται . p . l b 1 6 τῶν ἑτερογενῶν καὶ μὴ ὑπ’ ἄλληλα τεταγμένων ἕτεραι τῷ εἴδει καὶ αἱ διαφοραί . | Λημμάτιά τινα προλαμβάνει χρήσιμα αὐτῷ ἐσόμενα πρὸς τὴν προκειμένην διδασκαλίαν · ἐπειδὴ γὰρ αἱ κατηγορίαι καὶ γενικώτατά εἰσι γένη καὶ ἐφ’ ἑκάστης σειρά τις ἐκδίδοται τῶν ὑπαλλήλων γενῶν , κανόνα διακριτικὸν ἡμῖν ἐνταῦθα παραδίδωσιν ὁ φιλόσοφος τῶν τε πάντῃ ἑτέρων γενῶν καὶ τῶν ὑπαλλήλων καί φησιν ὅτι τῶν ἑτέρων γενῶν πάντως ἕτεραι καὶ αἱ διαφοραὶ αἵ τε συστατικαὶ καὶ αἱ διαιρετικαί , οἷον ζῴου καὶ ἐπιστήμης · ζώου μὲν γὰρ διαφοραὶ συστατικαὶ τὸ ἔμψυχον καὶ τὸ αἰσθητικόν , διαρετικαὶ δὲ τὸ λογικὸν καὶ τὸ ἄλογον , τὸ θνητὸν καὶ τὸ ἀθάνατον , τῆς δὲ ἐπιστήμης συστατικαὶ μὲν διαφοραί , εἰ τύχοι , τὸ ἄπταιστον τῶν λόγων καὶ βέβαιον τῷ ἀεὶ κατὰ τὰ αὐτὰ καὶ ὡσαύτως ἔχειν τὰ τῇ ἐπιστήμῃ ὑποκείμενα πράγματα , διαιρετικαὶ δὲ τὸ θεωρητικὸν καὶ πρακτικόν . ἕτεραι οὖν ὑπάρχουσιν αἱ διαφοραὶ ἑτέρων ὄντων τῶν γενῶν . | ἐπειδὴ δὲ τὰ ἕτερα γένη πολλαχῶς λέγεται λέγεται γὰρ ἕτερα ἢ τὰ πάντῃ διεστηκότα ἀλλήλων , ὡς ἡ οὐσία καὶ τὸ ποσόν , ἢ τὰ μὴ πάντῃ κεχωρισμένα ἀντιδιῃρη - μένα μέντοι ἀλλήλοις ἀπὸ τῆς αὐτῆς διαιρέσεως , οἷον τὸ πτηνὸν καὶ τὸ ἔνυδρον · ἔχει γὰρ ταῦτα κοινὸν γένος τὸ ζῷον · λέγεται δὲ καὶ τὰ ὑπάλληλα ἕτερα , ὡς ἡ οὐσία καὶ τὸ σῶμα ) , διὰ τοῦτο εἶπε καὶ μὴ ὑπ’ ἄλληλα τεταγμένων · τούτων μὲν γὰρ ἐνδέχεται τὰς αὐτὰς εἶναι διαφοράς , οἷον τοῦ τε ἀπλῶς ζῴου καὶ τοῦ λογικοῦ ζῴου · ἀμφοτέρων γὰρ αἱ αὐταὶ δια - φοραὶ αἵ τε συστατικαὶ καὶ αἱ διαιρετικαί · συστατικαὶ γὰρ ἀμφοτέρων τὸ ἔμψυχον καὶ τὸ αἰσθητικόν · ἀλλὰ καὶ αἱ διαιρετικαὶ αἱ αὐταί , τὸ θνητὸν καὶ τὸ ἀθάνατον . τῶν δὲ μὴ ὑπ’ ἄλληλα τεταγμένων ἀλλ’ ἑτέρων οὔτε αἱ συστατικαὶ οὔτε αἰ διαιρετικαὶ αἱ αὐταί , ὡς ἐπὶ τοῦ ζῴου εἴπομεν καὶ τῆς ἐπιστήμης . τῶν δέ γε ὑπαλλήλων , ὡς εἴρηται , αἱ μὲν συστατικαὶ πάντως αἱ αὐταί , αἱ δὲ διαιρετικαὶ οὐ πάντως αἱ αὐταί , ἀλλ’ ἐνδέχεται εἶναι καὶ ἑτέρας , ὡς ἐπὶ τοῦ ζῴου καὶ τοῦ ἀλόγου ζῴου · συστατικαὶ μὲν γὰρ αἱ αὐταί , ὡς εἴρηται , διαιρετικαὶ δὲ οὐχὶ αἱ αὐταί τοῦ τοῦ μὲν γὰρ ἁπλῶς ζῴου τὸ λογικὸν καὶ τὸ ἄλογον , τὸ θνητὸν καὶ τὸ ἀθάνατον , | τοῦ δὲ ἀλόγου τὸ πτηνὸν τὸ ἔνυδρον τὸ χερσαῖον . ὁ αὐτὸς δὲ λόγος ἁρμόσει καὶ ἐπὶ τῶν ἀντιδιῃρημένων ἀλλήλοις γενῶν · καὶ τούτων γὰρ συστατικαὶ μὲν αἱ αὐταί , διαιρετικαὶ δὲ ἕτεραι · ἀλόγου μὲν γὰρ αἱ εἰρημέναι , λογικοῦ δὲ θνητὸν ἀθάνατον οὐράνιον χθόνιον . Καλῶς δὲ τῷ εἴδει προσέθηκε , τοῦτ’ τοῦτ’ ἔστι τῷ πράγματι · ἐνδέχεται γὰρ τῶν ἑτέρων γενῶν κατὰ ἀναλογίαν τὰς αὐτὰς εἶναι διαφοράς · λέγομεν γὰρ τῶν σκευῶν τὰ μὲν εἶναι ὑπόποδα τὰ δὲ ἄποδα · ἄποδα μὲν θυία καὶ δοῖδυξ καὶ τὰ τοιαῦτα , ὑπόποδα δὲ θρόνος καὶ κλίνη · ἀλλὰ καὶ τῶν ζῴων τὰ μὲν λέγομεν ὑπόποδα εἶναι τὰ δὲ ἄποδα . ἀλλ’ αὗται αἱ διαγενῶν φοραὶ οὐκ εἰσὶν εἰδοποιοί · οὐ γὰρ τῷ εἶναι δίπους ὁ ἄνθρωπος χαρακτηρίζεται . ἀλλ’ οὐδὲ εἰ τῇ φωνῇ αἱ αὐταὶ εἶναι δοκοῦσι διαφοραί , ἤδη καὶ κατ’ εἶδος αἱ αὐταί εἰσιν · οὐδὲ γὰρ τί ) ὖ αὐτοῦ εἴδους οἵ τε τῆς κλίνης πόδες καὶ οἱ τοῦ ζῴου , ἐπεὶ μηδὲ ἡ ἐνέργεια ἡ αὐτή . ἐξ ἀναλογίας δὲ εἴπερ ἄρα ἡ ὁμοιότης · τὰ γὰρ κάτω μέρη οἷον ἐρείσματα καὶ τοῦ ζῴου καὶ τῆς κλίνης πόδες καλοῦνται · ὡς γὰρ πρὸς ζῷον οἱ πόδες , οὕτω καὶ πρὸς κλίνην οἱ ἑρμῖνες · ἀλλ’ οὐκέτι καὶ τὰς λοιπὰς χρείας τῶν ποδῶν ἀποδιδόασι , τὸ βαδίζειν φέρε καὶ συμμετάγειν τῇ ἰδίᾳ κινήσει τὸ σῶμα καὶ τὰ παραπλήσια · ὥστε οὐκ εἴδει οἱ αὐτοί , ἀλλὰ φωνῇ καὶ ἀναλογίᾳ . p . 1b18 Ibis χώου μὲν γὰρ διαφοραὶ οἷον τὸ πεζὸν καὶ τὸ καὶ τὸ δίπουν καὶ τὸ ἔνυδρον . Αἱ τῶν γενῶν διαφοραὶ πολλαχῶς δύνανται διαιρεῖσθαι , οἷον τοῦ ζῴου διαφοραὶ οὐσιώδεις μὲν τὸ λογικὸν καὶ τὸ ἄλογον , ἀπὸ τοῦ χρόνου δὲ τῆς ζωῆς ὡς θνητὸν καὶ ἀθάνατον , καὶ ἀπὸ τοῦ τόπου ἐν ὧ διατρίβουσιν ὡς τὸ πτηνὸν καὶ τὸ πεζὸν καὶ τὸ ἔνυδρον , καὶ ἀπὸ τῶν μορίων τοῦ σώματος ὡς τὰ ὑπόποδα καὶ τὰ ἄποδα , καὶ ἕτεραι δέ εἰσι διαφοραὶ ἐξ ἄλλων ὑπαρχόντων αὐτοῖς . ὁ δὲ Ἀριστοτέλης παραδείγματι χργσλάμενος τῷ ἀπὸ τοῦ τόπου ἐπίτηδες ἐν μέσῳ καὶ ἀπὸ ἑτέρας διαιρέσεως παρενέβαλε τῆς ἀπὸ τῶν μορίων παράδειγμα , διδάξαι βουλόμενος ὡς ἁδιάφορον καὶ ἑτέρας παραλαμβάνειν διαφορὰς ἐπὶ τῶν προκειμένων εἰς ἑξέτασιν γενῶν · οὔτε γὰρ κατὰ πρώτην διαίρεσιν οὕτε κατὰ δευτέραν οὔτε κατ’ οὐδεμίαν ἁπλῶς κοινωνοῦσιν ἀλλήλοις τὰ ἕτερα γένη . p . 1b20 τῶν δέ γε ὑπ’ ἄλληλα γενῶν οὐδὲν κωλύει τὰς αὐτὰς διαφορὰς εἶναι . Καλῶς εἶπεν ὐδὲν οὐ γὰρ ἐξ ἀνάγκης αἱ αὐταί εἰσι δια - φοραὶ τῶν ὑπαλλήλων γενῶν , ὡς εἰρήκαμεν , πολλάκις μέντοι συμβαίνει τὰς αὐτὰς εἶναι . αἱ μὲν γὰρ συστατικαὶ ἀεὶ αἱ αὐταὶ ὑπάρχουσιν , εἰ καὶ μὴ μόναι πλείονες γὰρ αἱ τῶν ὑποκάτω ) , ἔστι δ’ ὅτε καὶ αἱ διαιρετικαί , ὡς εἴρηται ἀνωτέρω . p . 1b25 τῶν κατὰ μηδεμίαν συμπλοκὴν λεγομένων ἕκαστον ἤτοι οὐσίαν σημαίνει η ποσὸν η ποῖον . Παραδοὺς τῶν φωνῶν τὴν εἰς δύο διαίρεσιν , τήν τε εἰς τὰς ἁπλᾶς καὶ τὰς συμπεπλεγμένας , ἠβουλήθη κατὰ τὸν αὐτὸν τρόπον καὶ τὴν τῶν πραγμάτων διαίρεσιν ποιήσασθαι | καθ’ ἑκάτερον τμῆμα . παραδοὺς οὖν ἡμῖν πρότερον τὴν εἰς τέσσαρα τῶν ὄντων διαίρεσιν ὡς συμπεπλεγμένων νῦν τὴν εἰς δέκα διαίρεσιν παραδίδωσιν ὡς ἁπλῶν . καὶ πρότερον διὰ παπαδειγμάτων τῶν οἱονεὶ σκιαγραφεῖ ἡμῖν αὐτά , ἵνα εἰς ἔννοιάν τινα αὐτῶν ἡμᾶς ἀγάγῃ , ὕστερον δὲ διηρθρωμένως ἡμᾶς περὶ ἑκάστου διδάξει . διὰ τί δὲ εἶπε τῶν κατὰ μηδεμίαν σὺ συμπλοκήν ; τί γάρ ; εἰσὶ πλείους συμπλοκαί ; λέγομεν ναί · ἢ γὰρ ἡ μὲν φωνὴ ἁπλῆ ἐστι τὸ δὲ σημαινόμενον σύνθετον , ’τον , ὡς τὸ τρέχω , ἢ τὸ μὲν σημαινόμενον λοῦν ἡ δὲ φωνὴ σύνθετος , ὡς τὸ Ἄρειος πάγος καὶ Κόρακος πέτρα καὶ ὡς οἱ ὁρισμοὶ καὶ τὰ ὁριστά , ἢ καὶ τὸ σημαινόμενον καὶ ἡ φωνὴ σύνθετα , ὡς ὅταν εἴπω ‘Σωκράτης περιπατεῖ’ , ἢ ἀμφότερα ἁπλᾶ , ὡς αἱ κατηγορίαι . ἐνταῦθα οὖν τῶν κατὰ μηδεμίαν συμπλοκὴν λεγομένων τὴν διαίρεσιν ποιεῖται τῶν μήτε κτὰ φωνὴν μήτε κατὰ τὸ σημαινόμενον συμπεπλασμένων . καλῶς δὲ εἶπε λεγομένων διὰ τοὺς συνδέσμους καὶ τὰ ἄρθρα καὶ τὰς προθέσεις , ἅτινα καθ’ αὑτὰ οὐ λέγεται οὐδὲ σημαίνει τι , ἀλλ’ ἁπλῶς φωναί εἰσι συνεκφωνούμεναι μετὰ ἄλλων καὶ οὕτως συσσημαίνουσαι ἐκείναις πράγματα . καὶ ἐντεῦθεν δὲ πάλιν πρόδηλος ὁ σκοπὸς τοῦ βιβλίου · τῶν γὰρ κατὰ μηδεμίαν , φησί , συμπλοκὴν λεγομένων ἕκαστον ἤτοι οὐσίαν σημαίνει · ὥστε περὶ φωνῶν σημαινουσῶν πράγματα διαλαμβάνει · δῆλον οὖν ὅτι καὶ περὶ τῶν μεταξὺ νοημάτων . ὅτι δὲ καὶ περὶ ἁπλῶν τούτων , προφανές · τῶν κτὰ μηδεμίαν γάρ φησι συμ πλοκήν λεγομένων . p . 2a3 ἔχειν δὲ · οἷον ὑποδέδεται ὥπλισται . Ζητοῦσί τινες τί δή ποτε μὴ ὥσπερ τῷ ποιεῖν τὸ πάσχειν ἀντίκειται καὶ κατηγορίαν μίαν μὲν ἔταξε τὴν τοῦ πάσχειν , ἑτέραν δὲ τὴν τοῦ ποιεῖν , οὕτω καὶ ἐνταῦθα τοῦτο ποιεῖ · τῷ γὰρ ἔχειν τὸ ἔχεσθαι ἀντίκειται , καὶ οὐκ εἶπε κατηγορίαν τὴν τοῦ ἔχεσθαι , ἀλλὰ μόνην τὴν τοῦ ἔχειν . φαμὲν οὖν ὅτι ὑπὸ τὸ κεῖσθαι τοῦτο ἀναχθῆναι δύναται , λέγω δὴ τὸ ἔχεσθαι · ἔχεσθαι γὰρ λέγομεν τὸ κείμενόν που , ὡς ἐν κήπῳ , εἰ τύχοι , δένδρα ἢ ὡς ἐν σώματι ὅπλον ἢ ἱμάτιον · * οὐκοῦν ταῦτα ἔχεσθαι κληθείη ὑπ’ αὐτοῦ , καὶ ὁ κῆπος ἔχειν δένδρα , οὐκοῦν καὶ ταῦτα ἔχεσθαι ὑπ’ αὐτοῦ . ταῦτα δὲ καὶ κεῖσθαι , ὡς εἴρηται , φήσομεν . ὅθεν καὶ οὕτω πολλάκις φαμὲν ὅτι περίκειται ἱμάτιον ἢ περίκειται ὁ δεῖνα τὰ ὅπλα . ὥσπερ οὖν ἐπὶ τοῦ ποιεῖν καὶ πάσχειν ἀμφότεραι αἱ κατηγορίαι τῷ μὲν ὑποκειμένῳ αἱ αὐταί εἰσι , τῇ δὲ σχέσει διαφέρουσιν ὅταν μὲν γὰρ ἀπὸ τοῦ | ποιοῦντος οὑντὸς ἀρξώμεθα , ποιεῖν λέγομεν , ὅταν δὲ ἀπὸ τοῦ πάσχοντος , πάσχειν ) , οὕτως καὶ ἐνταῦθα τὸ ἔχειν καὶ τὸ κεῖσθαι ἤτοι ἔχεσθαι τῷ μὲν ὑτοκειμένῳ ταὐτά εἰσι , τῇ δὲ σχέσει διαφέρουσιν · ὅταν μὲν γὰρ ἀπὸ τοῦ ἔχοντος ἀρξώμεθα , ἔχειν λέγομεν , ὅταν δὲ ἀπ’ ἐκείνου ὃ ἔχειν τις λέγεται , κεῖσθαι ἤτοι ἔχεσθαι . p . 2a4 Ἕκαστον δὲ τῶν εἰρημένων αὐτὸ μὲν καθ’ αὑτὸ οὐδεμιᾷ καταφάσει λέγεται ἢ ἀποφάσει , τῇ δὲ πρὸς ἄλληλα τούτων συμπλοκῇ κατάφασις ἢ ἀπόφασις γίνεται . Ἑντεῦθεν διακρίνει τὸν σκοπὸν τοῦ προκειμένου βιβλίου τοὐ ἐφεξῆς , λέγω δὴ τοῦ Περὶ ἑρμηνείας , ὅτι ἐν τούτῳ μὲν διδάσκει περὶ ἁπλῶν φωνῶν , ἐν ἐκείνῳ δὲ περὶ καταφάσεως καὶ ἀποφάσεως · διακρίνει δὲ συλλογισμῷ χρώμενος ἐν δευτέρῳ σχήματι , μέσον ὅρον λαμβάνων τὴν ἀλήθειαν καὶ τὸ ψεῦδος · φησὶ γὰρ ‘πᾶσα κατάφασις ἢ ἀπόφασις ἀλήθειαν ἢ ψεῦδος σημαίνει , ἀλλὰ μὴν οὐδεμία ἁπλῆ φωνὴ ἀλήθειαν ἢ ψεῦδος σημαίνει · οὐδεμία ἄρα ἁπλῆ φωνὴ κατάφασιν ἢ ἀπόφασιν σημαίνει’ · οὐδὲ γὰρ ἐὰν εἴπω μυριάκις ‘ἂνθρωπος ἄνθρωπος’ , οὔτε ἀληθεύω οὔτε ψεύδο - μαι . ὁμοίως δὲ κἄν μυριάκις εἴπω ‘περιπατεῖ περιπατεῖ , οὔτε ἀληθεύω οὔτε ψεύδομαι . εἰ δέ τις εἴποι ὅτι ἐὰν εἴπῃ τις ‘περιρατῶ’ , ἢ ἀληθεύει ἢ ψεύδεται εἰ γὰρ τύχοι περιπατῶν , ἀληθεύει , εἰ δὲ μή , ψεύδεται ) , λέγομέν ὅτι ὁ εἰρηκὼς περιπατῶ δυνάμει περιέλαβε τὸ ἐγώ , ὡς ἄν εἰ ἔλεγε ‘περιπατῶ ἐγώ’ ὥστε πᾶ ὁ λέγων ‘ περιπατῶ ) δυνάμει περιλαμβάνει πρὸς ὑπόστασιν καὶ τοὐ ἀληθοῦς καὶ τοῦ ψευδοῦς τὸ ἐγώ καὶ οὐχὶ κατη - γορίαν μόνην αὐτὴν καθ’ αὑτὴν λέγει οὐδὲ ἀπλῆν φωνήν · εἴπο μὲν γὰρ 38v ἤδη ὅτι οὐ τῇ φωνῇ μόνῃ κριτέον τάς τε ἁπλᾶς καὶ τὰς συνθέτους , ἀλλ’ ὅτι καὶ συμπεπλεγμέναι φωναὶ εἰ ἁπλοῦν τι σημαίνοιεν , ἁπλαῖ εἰσι , καὶ ἁπλαῖ τινες εἰ συμπεπλεγμένον καὶ μὴ ἀπλοῦν ἔχοιεν τὸ νοητόν , σύνθετοι · ὥστε τὸ τρέχω οὐχ ἁπλοῦν , ἐπεὶ μηδὲ τὸ σημαινόμενον ἁπλοῦν . εἶπε δὲ ὁ Ἀριστοτέλης , αὐτὴν ταύτην τὴν ἀπορίαν προαναστέλλων , ὅτι τῶν κατὰ μηδεμίαν συμπλοκὴν λεγομένων , τοῦτ’ ἔστι τῶν μηδὲ κατὰ τὸ σημαινόμενον συμπεπλεγμένων . αἱ μὲν οὖν ἁπλαῖ φωναί , ὡς εἴρηται , οὐδεμίαν ἀλήθειαν ἢ ψεῦδος σημαίνουσιν αὐταὶ καθ’ αὑτὰς λεγόμεναι , πᾶσα μέντοι κατάφασις ἢ ἀπόφασις πάντως ἤτοι ἀλήθειαν ἢ ψεῦδος δημαίνει , οἷον ἐὰν εἴπω ‘Σωκράτης περιπατεῖ’ , εἰ μὲν τύχοι περιπατῶν , ἠλή - θευσα , εἰ δὲ καθήμενος , ἐψευσάμην , καὶ πάλιν ἐὰν εἴπω ‘Σωχπάτης οὐ περιπατεῖ’ , εἰ μὲν τύχοι μὴ περιπατῶν , ἠλήθευσα , εἰ δὲ περιπατῶν , ἐψευσάμην . αἱ οὖν κατηγορίαι , ὡς εἴρηται , ἁπλαῖ φωναὶ οὖσι οὐδεμίαν ἀλήθειαν ἢ ψεῦδος σημαίνουσι , συμπλεκόμεναι δὲ πρὸς ἀλλήλας ποιοῦσι κατάφασιν ἢ ἀπόφασιν , ἐν αἷς ἡ ἀλήθεια καὶ τὸ ψεῦδος , οἷον ‘ἄνθρωπος τρέχει’ ἔκ τε οὐσίας καὶ τοῦ ποιεῖν 〈 γέγονε κατάφασις 〉 , προσλαβοῦσα δὲ ἡ κατάφασις μέσον τὸ ἀρνητικὸν μόριον γίνεται ἀπόφασις , οἷον ‘ἄνθρωπος οὐ περιπατεῖ.’ p . 2a5 ’Ev οὐδεμιᾷ καταφάσει λέγεται ἢ Tὰ πολλὰ τῶν βιβλίων καὶ δοκοῦντα καλῶς ἔχειν οὐκ ἔχει τὸ ἢ ἀποφάσει , ἀλλὰ μόνον τὸ ἐν οὐδεμιᾷ καταφάσει λέγεται εἰ γὰρ κατάφασιν οὐ σημαίνει οὐδεμία τῶν κατηγοριῶν , πολλῷ μᾶλλον οὐδὲ ἀπόφασιν , ἐπειδὴ δέεται καὶ τοῦ ἀρνητικοῦ μορίου καὶ μᾶλλον ὑποπτεύσει τις <τὸ> ποιεῖν <ἤ> τινα τῶν ἄλλων κατηγοριῶν κατάφασιν ἀπόφασιν . Ζητοῦσι δέ τινες ὑπὸ ποίαν κατηγορίαν δεῖ ἀνάγειν τό τε σημεῖον καὶ τὸ νῦν καὶ τὴν μονάδα . ὑπὸ μὲν τὴν οὐσίαν οὐκ ἐνδέχεται · ἡ γὰρ οὐσία αὐθυπόστατόν τί ἐστι , τούτων δὲ οὐδὲν ἰδίαν ἔχει ὑπόστασιν · τό τε γὰρ σημεῖον ἐν γραμμῇ ἔχει τὸ εἶναι πέρας ὂν γραμμῆς καὶ ἀρχή , καὶ τὸ νῦν ἐν χρόνῳ • ἀρχὴ γάρ ἐστι καὶ πέρας χρόνου καὶ οὐ χρόνος νῦν δὲ λέγω τὸ ἀκαριαῖον , οὐ τὸ πλατυκῶς λεγόμενον ) , καὶ ἡ μονὰς ἀρχὴ ἀριθμοῦ , ἀριθμὸς δὲ οὐδαμῶς , διὸ οὐδὲ ἰδίᾳ ἐστὶν ἀριθμός , ἀλλ’ ἐν ἀριθμῷ ἔχει τὸ εἶναι · ἀρχὴ γάρ ἐστιν , ἡ δὲ ἀρχὴ ἐν ἐκείνοις ἔχει τὸ εἶναι ὧν ἐστιν ἀρχή . ἀλλὰ μὴν οὐδὲ ποσὰ ταῦτα λέγειν δυνατόν · τοῦ γὰρ ποσοῦ ἴδιον τὸ ἴσον καὶ τὸ ἄνισον , τὸ δὲ σημεῖον ἢ τὸ νῦν τίνι ἄν εἴη ἴσον ; οὔτε γὰρ σημεῖον σημείῳ λέγεται ἴσον οὔτε τὸ νῦν ὁμοίως , ἀλλ’ οὐδὲ ἡ μονὰς μονάδι ᾗ μονάς ἐστιν · ἴσα γὰρ λέγομεν τὰ τὸ ποσὸν ἔχοντα τὸ αὐτὸ καὶ μέρη ὁμοίως τὰ αὐτά , ταῦτα δὲ οὔτε ποσά ἐστι καὶ ἀμερῆ · ἀλλ’ οὐδὲ ἄνισον ἐπὶ τούτων λεχθῆναι δύναται , εἰ καὶ συγχωρήσει τις ἐπὶ τού - τῶν τὸ ἴσον λέγεσθαι · χρόνῳ γὰρ χρόνος ἢ ἴσος ἢ ἄνισος καὶ ἀριθμὸς ἀριθμῷ καὶ γραμμὴ γραμμῇ , ἅτε ποσὰ ὄντα κατὰ γὰρ τὴν ταὐτότητα τῶν μερῶν ἢ ἴσα φαμὲν ἡ ἄνισα ) , ταῦτα δὲ ἀμερῆ τε ὄντα καὶ μηδὲν τῶν εἰρημένων ὑπάρχοντα τὴν πρὸς ἕτερα παραβολὴν ἐκπέφευγεν . ἄλλως τε τοῦ ποσοῦ τὸ μέν ἐστι συνεχὲς τὸ δὲ διωρισμένον , ταῦτα δὲ οὔτε συνεχῆ ἐστιν οὔτε διωρισμένα ἀμερῆ ὄντα · συνεχὲς γὰρ λέγομεν τὸ ἔχον τὰ μέρη ἡνωμένα , διωρισμένον δὲ τὸ ἔχον τὰ μέρη κεχωρισμένα . ἰστέον δὲ ὅτι τινὲς ὑπὸ τὰ πρός τι βούλονται ἀνάγειν αὐτά λέγοντες ὅτι ταῦτα ἀρχαί εἰσι τῶν μετὰ ταῦτα , τὸ μὲν σημεῖον τῆς γραμμῆς , ἡ δὲ μονὰς τοῦ ἀριθμοῦ , τὸ δὲ νῦν τοῦ χρόνου · εἰ οὖν αἱ ἀρχαὶ τινῶν ἀρχαί , τοιαῦτα δὲ τὰ πρός τι πατὴρ γὰρ υἱοῦ πατὴρ καὶ τὸ ἥμισυ διπλασίου ἥμισυ ) , καὶ ταῦτα ἄρα ὑπὸ τὰ πρός τι ἀνάγονται . ἀλλὰ λέγομεν ὅτι τὰ πρός τι , ὡς αὐτὸς ὑποκατιὼν λέγει , σχέσεις τινές εἰσι μόνον καὶ οἰκείαν ὑπόστασιν οὐκ ἔχουσιν , ἐν δὲ ταῖς ἄλλαις κατηγορίαις τὸ εἶναι ἔχουσιν · ἡ γὰρ ἐν οὐσίᾳ ἢ ἐν ποσῷ ἢ ἐν ποιῷ ἢ ἔν τινι ἄλλῃ τῶν κατηγοριῶν , διὸ καὶ παραφυάσιν αὐτὰ ἀπεικάζει , αἵτινες ἐν ἑτέροις φυτοῖς τὸ εἶναι ἔχουσιν · ἔστι γοῦν θεωρῆσαι ἐν πάσαις ταῖς κατηγορίαις τὰ πρός τι · ὅταν μὲν γὰρ εἴπω ‘ὁ πατὴρ υἱοῦ πατήρ’ , εἶπον ἐν οὐσίᾳ πρός τι , ὅταν δὲ εἴπω ‘τὸδιπλάσιον διπλάσιον ἡμίσεος διπλασίον’ , εἶπον ἐν ποσῷ πρός τι , ὅταν δὲ εἴπω ‘Τὸλευκότεπον λευκοῦ λευκότερον’ , εἶπον ἐν ποιῷ , καὶ ἐν ταῖς ἄλλαις ὁμοίως . δεῖ οὖν αὐτὰ ταῦτα καθ’ ἑαυτὰ εἰπεῖν τί εἰσι καὶ ὑπὸ ποίαν τελοῦσι κατηγορίαν , καὶ τότε τὴν σχέσιν αὐτῶν τὴν πρὸς ἄλληλα λέγειν . τί οὖν ἐροῦμεν ; ὅτι κατὰ ἀλήθειαν ὑπ’ οὐδεμίαν τῶν κατηγοριῶν ἀνάγονται ταῦτα , ὅσον ἐκ τοῦ σκοποῦ τῆς προκειμένης πραγματείας · πρόκειται γὰρ αὐτῷ , ὡς πολλάκις εἴρηται , περὶ τῶν ὄντων οὐχ ᾗ ὄντα ἐστὶ διαλαβεῖν , ἀλλ’ ᾗ σημαίνονται ὑπὸ τοιῶνδε φωνῶν ὑπὸ τῶν πολλῶν ἀνθρώπων · βούλεται γὰρ ἐν τούτοις περὶ τῶν τοῖς πολλοῖς γνωρίμων διδάξαι · ἐπεὶ οὖν τούτων οὐδεμίαν ἔχει γνῶσιν ὁ πολὺς ἄνθρωπος , εἰ καὶ ἐνῆν αὐτὰ ἀνάγειν ὑπὸ μίαν τῶν κατηγοριῶν , λέγω δὴ ὑπὸ τὸ ποσόν , λέγοντα τοῦ ποσοῦ τὸ μὲν εἶναι | ἀμερὲς τὸ δὲ μεριστὸν καὶ τοῦ μεριστοῦ τὸ μὲν συνεχὲς τὸ δὲ διωρισμένον , καὶ ταῦτα ὑπὸ τὸ τμῆμα τάττειν τοῦ ποσοῦ τὸ ἀμέριστον , οὐκ ἀνήγαγε διὰ τὸ μὴ συνεμπίπτειν τὴν περὶ τούτων διδασκαλίαν τᾷ σκοπῷ τοῦ προκειμένου βιβλίου . καὶ ὅτι οὐ περὶ τῶν ὄντων ᾗ ὄντα ἐστὶ διαλαβεῖν βούλεται , δῆλον , ὅτι ἐν τῇ Φυσικῇ ἀκροάσει τριττὴν τὴν οὐσίαν εἰρηκώς , τὴν μὲν κατὰ τὴν ὕλην τὴν δὲ κατὰ τὸ εἶδος τὴν δὲ κατὰ τὸ συναμφότερον , ἐνταῦθα οὐδαμοῦ οὔτε τὴν ὕλην καθ’ ἑαυτὴν οὔτε τὸ εἶδος ἀξιοῖ καλεῖν οὐσίαν , ἅτε δὴ τῶν πολλῶν μηδεμίαν τούτων ἔννοιαν ἔχοντων ὡς ἁπλῶν , ἀλλὰ μόνον τὸ ἐκ τούτων σύνθετον ἐγνωκότων . Ζητοῦσι δὲ κἀκεῖνο ὅτι τὰς στερήσεις ὑπὸ ποίαν τῶν κατηγοριῶν ἀνακτέον , ἔτι δὲ καὶ τὰς ἀποφάσεις . λέγομεν ὅτι μάλιστα μὲν ὑπ’ οὐδε - μίαν τῶν κατηγοριῶν , ἐπειδὴ οὐδὲ ὡρισμένον τι δηλοῦσιν , αἱ δὲ κατηγορίαι ὡρισμένων εἰσὶ πραγμάτων δηλωτικαί . εἰ δὲ ὅλως δεῖ αὐτὰς ὑπὸ κατηγορίαν ἀνάγειν , ὑπὸ τὴν αὐτὴν ἀναχθήσονται αἱ στερήσεις ὑφ’ ἣν καὶ αἱ ἕξεις , καὶ αἱ ἀποφάσεις ὑφ’ ἣν καὶ αἱ καταφάσεις · τῶν γὰρ ἐναντίων τὸ αὐτό ἐστι γένος , ὡς λευκοῦ καὶ μέλανος καὶ θερμοῦ καὶ ψυχροῦ καὶ τῶν τοιούτων . πάλιν ζητοῦσι τὰς κινήσεις καὶ τὰς μεταβολὰς ὑπὸ ποίαν ἀνάγειν δεῖ κατηγοπίαν . καί φημι ὑπ’ οὐδεμίαν · ὑφεστώτων γὰρ καὶ τὸ ἑαυτῶν εἶδος τελείως ἀπειληφότων αἱ κατηγορίαι , πᾶσα δὲ μεταβολὴ ἀτελές τί ἐστιν · ὁδὸς γάρ ἐστιν ἐπὶ τὸ εἶδος καὶ τὸ ὂν ἡ μεταβολή , οὐκ αὐτὸ ὄν . ἄλλως τε οὐδὲ οἷόν τέ ἐστιν ὑπὸ μίαν κατηγορίαν πᾶσαν μεταβολὴν ἀνάγειν · ἐν πλείοσι γὰρ θεωροῦνται , ὡς αὐτὸς διδάξει · καὶ γὰρ ἐν οὐσίᾳ ὡς γένεσις καὶ φθορὰ καὶ ἐν ποσῷ ὡς αὔξησις καὶ φθίσις καὶ ἐν ποιῷ ὡς λεύκανσις καὶ μέλανσις καὶ ἐν τῷ ποῦ | ὡς ἀνάβασις καὶ κατάβασις δίνησις · ὥστε ὁδοί εἰσιν αἱ μεταβολαὶ ἐπὶ τὰς κατηγορίας ἄγουσαι , ἄλλη ἐπὶ ἄλλην , καὶ οὐκ αὐταὶ συμπληροῦσι κατηγορίαν · τὸ μὲν γὰρ κινεῖν καὶ ὅλως τὸ μετα - βάλλειν ὑπὸ τὸ ποιεῖν ἀναχθήσεται , τὸ δὲ κινεῖσθαι καὶ ὅλως μεταβάλλεσθαι βάλλεσθαι ὑπὸ τὸ πάσχειν · αὐταὶ δὲ αἰ κινήσεις καὶ αἱ μεταβολαὶ ὁδοὶ οὖσαι καὶ γενέσεις τινὲς ἐπὶ τὰς κατηγορίας τὰς εἰρημένας εἰς αὐτὰς οὐ - δένα ἀναχθήσονται τρόπον . Περὶ οὐσίας . p . 2a11 οὐσί δέ ἐστιν ἡ κυριώτατά τε καὶ πρώτως καὶ μάλιστα λεγομένη , ἣ μήτε καθ’ ὑποκειμένου τινὸς λέγεται μήτε ἐν ὑποκειμένῳ τινί ἐστιν , οἷον ὁ τὶς ἄνθρωπος ἢ ὁ τὶς ἵππος . Εἰρηκὼς τὰ συντελοῦντα πρὸς τὴν διδασκαλίαν τῶν κατηγοριῶν διδάξας τε ἡμᾶς προσεχῶς ὁλοσχερέστερον καὶ ὡς ἐπὶ παραδειγμάτων περὶ αὐτῶν τῶν κατηγοριῶν , νῦν τρέπεται ἐπὶ τὴν ἀκριβῆ αὐτῶν ἐξήγησιν καὶ διδάσκει πρότερον περὶ τῆς οὐσίας · πρώτην γὰρ ἔχει τάξιν ἡ οὐσία ἐν ταῖς κατηγορίαις καὶ διὰ τοῦτο εἰκότως τῶν ἄλλων αὐτὴν προετίμησεν · αὕτη γὰρ συνεισφέρεται μὲν ταῖς ἄλλαις εἰ γάρ τι τῶν συμβεβηκότων εἴη ὁποιονοῦν , πάντως καὶ οὐσία ἔσται ᾗ συμβέβηκεν ) , οὐ συνεισφέρει δὲ τὰς λοιπάς οὐδὲ γὰρ οὐσίας οὔσης πάντως καὶ τῶν ἄλλων ἐστὶν ἕκαστον ) , καὶ συναναιρεῖ μὲν ἑαυτῇ τὰς ἄλλας οὐ συναναιρεῖται δέ · τὰ δὲ συναναιπουντα μὲν μὴ συναναιρούμενα δὲ καὶ συνεισφερόμενα μὲν μὴ συνεισφέροντα δὲ πρῶτα εἶναι τῇ φύσει ὡμολόγηται · ὥστε πρώτη ἡ οὐσία φύσει τῶν λοιπῶν . καὶ ἄλλως δὲ τῶν πραγμάτων τὰ μὲν καθ’ αὑτὸ λέγεται τὰ δὲ ἐν αὐτῷ τὰ δὲ περὶ ἐκεῖνο , καὶ καθ’ αὑτὸ μὲν αὐτὴ ἡ οὐσία . ἐν αὐτῷ δὲ τό τε ποσὸν | καὶ τὸ ποιόν ἐν γὰρ τῇ οὐσίᾳ θεωροῦνται ) , περὶ ἐκεῖνο δὲ τὰ λοιπὰ ἑπτά . καὶ ἄλλως αὐτὴ μὲν αὐθυπόστατός ἐστι καὶ οὐ δεομένη τῶν ἄλλων εἰς ὕπαρξιν , αἱ δὲ ἄλλαι ἐν ταύτῃ τὸ εἶναι ἔχουσιν . οὐσίας γὰρ οὕσης ἀνάγκη τὰς ἄλλας εἶναι κατηγορίας , μὴ οὔσης δὲ ἀσύνατόν ἐστι τὰς ἄλλας ὑποστῆναι . ; Ταύτης δὲ τῆς οὐσίας ἡ μέν ἐστιν ἁπλῆ ἡ δὲ σύνθετος , τῆς δὲ ἁπλῆς ἡ μὲν χείρων τῆς συνθέτου ἡ δὲ κρείττων · ἔστι δὲ σύνθετος μὲν οὐσία ἄνθρωπος καὶ τὰ τοιαῦτα , ἁπλῆ δὲ καὶ κρείττων τῆς συνθέτου ἡ ἀγγελικὴ καὶ ἡ ψυχικὴ καὶ αἰ τοιαῦται , ἁπλῆ δὲ καὶ χείρων τῆς συνθέτου ἡ ὕλη ἡ πρώτη καὶ τὸ εἶδος . διαλέγεται δὲ ἐνταῦθα ὁ Ἀριστοτέλης οὕτε περὶ τῆς ἁπλῆς καὶ κρείττονος τῆς συνθέτου οὐ γὰρ οὐ γὰρ πρόκειται αὐτῷ θεολογεῖν ) οὔτε περὶ τῆς ἁπλῆς καὶ χείρονος τῆς συνθέτου 20 οὐ γὰρ φυσιολογεῖν αὐτῷ πρόκειται ) , ἀλλὰ περὶ τῆς συνθέτου μόνης . καὶ ταύτης φησὶ τὴν μὲν εἶναι πρώτην τὴν δὲ δευτέραν , πρώτην μὲν τὴν μερικὴν καλῶν δευτέραν δὲ τὴν καθόλου τὴν κατὰ τὰ εἴδη καὶ τὰ γένη · ὡς γὰρ πολλάκις εἴρηται , οὐ περὶ τῶν ὄντων ᾗ ὄντα ἐστὶ διαλαμβάνει , ἀλλὰ κατὰ ποίου σημαινομένου ἑκάστην τῶν κατηγοριῶν οἱ πολλοὶ λέγοντες φέρουσιν , ἐπεὶ εἴ γε ἠκολούθει τῇ φύσει τῶν πραγμάτων , πρώτην ἄν εἶπε τὴν τῶν γενῶν καὶ τῶν εἰδῶν , δευτέραν δὲ τὴν τῶν ἀτόμων , ὡς ἐκείνην μὲν αἰτίαν , ταύτην δ’ αἰτιατήν · κρεῖττον δὲ τὸ αἴτιον τοὐ αἰτιατοῦ καὶ τὸ καθολικὸν τοῦ μερικοῦ . καὶ ἄλλως τὰ τῇ φύσει πρότερα ἡμῖν 41v ὕστερα καὶ τὰ ἡμῖν πρότερα τῆ φύσει δεύτερα · ἐπεὶ οὖν ὁ λόγος αὐτῷ πρὸς εἰσαγομένους , εἰκότως τὴν μερικὴν οὐσίαν πρώτην εἶπεν ἐναργεστέρα γὰρ αὕτη κατὰ τὴν αἴσθησιν ) , δευτέραν δὲ εἶπε τὴν κατὰ τὰ γένη καὶ τὰ εἴδη · ἀπὸ γὰρ τῶν μερικῶν ἐπὶ τὰ καθόλου ἀναγόμεθα ὀψὲ τοῦ λόγου ἐν ἡμῖν ἐλλάμψαντος . διὸ ὡς μὴ ἀρεσκόμενος τῷ δόγματι οὐκ εἶπεν ἰὴ κυριώτατά τε καὶ πρώτως καὶ μάλιστα οὖσα’ ἀλλὰ λεγομένη . καὶ ἵνα σαφέστερον ἡμῖν γένηται τὸ λεγόμενον , μικρὸν ὑπερβιβάσαντες τὸ ῥητὸν οὕτως εἴπωμεν ‘οὐσία δὲ ἡ λεγομένη κυριώτατά τε καὶ πρώτως καὶ μάλιστα αὕτη ἐστί’ , τοῦτ’ ἔστιν ἡ λεγομένη παρὰ τοῖς πολλοῖς . ὅπου δὲ ὡς ἀπὸ οἰκείας δόξης προφέρει τὸν λόγον , οὐκέτι λέγει τὸ λέγεται , ἀλλ’ ἔστιν · ἣ μήτε γάρ φησι καθ’ ὑποκειμένου τινὸς λέγεται ( ἀντὶ τοῦ κατηγορεῖται ) μήτε ἐν ὑποκειμένῳ τινί ἐστι , καὶ οὐκ εἶπε ‘ μήτε ἐν ὑποκειμένῳ τινὶ λέγεται’ · τῷ γὰρ δόγματι αὐτὸς ἀρέσκεται . Ὄτι δὲ οἶδεν ὁ Ἀριστοτέλης καὶ νοητὴν οὐσίαν καὶ κρείττονα τῶν συνθέτων , δείκνυσι σαφῶς καὶ ἐν τῇ Μετὰ τὰ φυσικὰ καὶ ἐν τῇ Περὶ οὐρανοῦ καὶ ἐν τῷ ὀγδόῳ τῆς Φυσικῆς ἀκροάσεως , ἔνθα φησὶ δεῖν πρὸ τῶν ἑτεροκινήτων τὰ αὐτοκίνητα ὑπάρχειν καὶ τῶν ἀεικινήτων τὰ ἀκίνητα · εἰ μὴ γὰρ ἦν τις ἀκίνητος τῶν ἀεικινήτων αἰτία , οὐκ ἂν ἔμεινεν ἐκεῖνα ἀεικινήτως , ἵνα οὕτως εἴπω , κινούμενα . δείκνυσι δὲ ταύτην ἀσώματον οὖσαν καὶ ἀμερῆ καὶ ἀδιάστατον τοιούτῳ τινὶ θεωρήματι οὐδὲν γὰρ ἴσως ἀπεικὸς ὡς ἐν παρεκβάσει μνησθῆναι τοῦ θεωρήματος ) · λέγει γὰρ ἀπειροδύναμον εἶναι ταύτην τὴν αἰτίαν · εἰ δὲ τοῦτο , πάντως καὶ ἀσώματον · πᾶν γὰρ σῶμα , ὡς αὐτὸς πρὸς τῷ τέλει τοὐ ὀγδόου λόγου τῆς Φυσικῆς ἀκροάσεως ἔδειξε , πεπερασμένην ἔχει τὴν δύναμιν · εἰ γὰρ ἄπει|ρον · δεδόσθω , φησίν , ἄπειρον εἶναι · ἐπειδὴ οὖν πᾶν σῶμα διαιρετόν ἐστι , διέλωμεν , φησί , τόδε τι τὸ σῶμα εἰς τρία , εἰ τύχοι · ἕκαστον οὖν τῶν τμημάτων πότερον ἄπειρον ἔχει τὴν δύναμιν ἢ πεπερασμένην ; εἰ μὲν οὖν ἄπειρον , τῷ ὅλῳ τὸ μέρος ἰσοδύναμον ἔσται , ὅπερ ἄτοπον καὶ ἀδύνατον . εἰ δὲ πεπερασμένην , καὶ τὸ ἐκ τῶν πεπερασμένων συγκείμενον δῆλον ὅτι καὶ αὐτὸ πάντως πεπερασμένον ἐστίν · ὥστε καὶ ἡ τοῦ ὅλου σώματος δύναμις περερασμένη ἔσται καὶ οὐκ ἄπειρος · οὐδὲν ἄρα σῶμα πεπερασμένον ἄπειρον ἔχει δύναμιν · οὐδὲν δὲ σῶμα μεγέθει ἐστὶν ἄπειρον ἔδειξε γὰρ αὐτὸς ἐν τῇ Φυσικῇ καὶ τοῦτο ) · οὐδὲν ἄρα σῶμα ἄπειρον ἔχει δύναμιν · εἰ δὲ τοῦτο , ὅπερ ἄρα ἄπειρον ἔχει δύναμιν , οὐκ ἔστι σῶμα · οὐκοῦν ἀσώματος ἡ πρώτη οὐσία , ἐπειδὴ καὶ ἀπειροδύναμος . οὐ μόνον δὲ τὴν νοητὴν οὐσίαν κρείττονα οἶδε τῶν συνθέτων , ἀλλὰ καὶ τὴν διανοητήν , καὶ δείκνυσι τοῦτο ἐν τῇ Ἀποδεικτικῇ · λέγει γὰρ ὅτι ὡς ἔχει ἡ αἴσθησις πρὸς τὰ αἰσθητά , οὕτως ἔχει καὶ ἡ ἀπόδειξις πρὸς τὰ ἀποδεικτά · οὐκοῦν καὶ ἐναλλάξ , ὡς αἴσθησις πρὸς ἀπόδειξιν ἔχει , οὕτως ἕξει καὶ τὰ αἰσθητὰ πρὸς τὰ ἀποδεικτά · εἰ οὖν χείρων ἡ αἴσθησις τῆς ἀποδείξεως , διότι ἡ μὲν αἴσθησις περὶ τὰ μερικὰ ἡ δὲ 〈 ἀπόδειξις 〉 περὶ τὰ καθόλου καταγίνεται , καὶ τὰ αἰσθητὰ ἄρα τῶν ἐπιστητῶν χείρω · ὥστε οἶδεν οὐ μόνον τὴν νοητὴν κρείττονα τῶν συνθέτων , ἀλλὰ καὶ τὴν διανοητήν . ἐνταῦθα δέ , ὡς εἴπομεν , τὰς δευτέρας καλεῖ πρώτας διὰ τὰς πολλάκις εἰρημένας αἰτίας . p . 2a12 Ἢ μήτε καθ’ ὑποκειμένου τινὸς λέγεται μήτε ἐν ὑπο κειμενῳ τινι ἐστι . Ζητοῦσι δὲ τί δή ποτε τὴν τιμιωτέραν τῶν κατηγοριῶν , τὴν οὐσίαν , δι’ ἀποφάσεως ὡρίσατο , εἴπερ τῶν καταφάσεων ἀτιμοτέρας εἶναί φαμεν τὰς ἀποφάσεις . λέγομεν οὖν ὅτι τοὐναντίον μὲν οὖν οἱ | δι’ ἀποφάσεως ὁρισμοὶ μᾶλλον σεμνύνουσι τὸ ὑποκείμενον · οὕτω γοῦν καὶ τὸ θεῖον σημᾶναι βουλόμενοι οὐ καταφάσκομέν τι περὶ αὐτοῦ , ὥς φησιν ὁ θεῖος Πλάτων’ , ἀλλ’ εἰς ἀποφάσεις ἐρχόμεθα · ἐρωτῶντος γὰρ Σωκράτους τὸν Τίμαιον τί ἐστι ὁ θεός , λέγει ἐκεῖνος ὅτι τί μὲν οὐκ ἔστιν οἶδα , τί δὲ ἔστιν οὐκ οἶδα · ὅτι μὲν γὰρ οὕτε σῶμα οὔτε χρῶμα οὔτε ἄγγελος οὔτε τι τῶν τοιούτων ἐστί , κρείττων δὲ ἢ κατὰ ταῦτα οἶδα , τί δὲ ἔστιν οὐκ οἶδα . ὥστε κοσμοῦσι μᾶλλον οἱ ὁρισμοὶ οἱ τοιοῦτοι ἔστιν ὅτε τὸ ὑποκείμενον μένον χωρίζοντες αὐτὸ πάντων τῶν καταδεεστέρων . καὶ ἐπὶ τῆς ὕλης δὲ τὸν ὁρισμὸν δι’ ἀποφάσεως εἰώθασιν ἀποδιδόναι , ἥτις μήτε ἄνθρωπός ἐστι λέγοντες μήτε λίθος μήτε πῦρ μήτε ὅλως σῶμα , χεῖρον δέ τι ἢ κατὰ ταῦτα · διό φασι τὴν ὕλην τῷ θείῳ ἀνομοίως ὡμοιῶσθαι , ὡμοιῶσθαι μὲν ὅτι δι’ ἀποφάσεως τῶν ἄλλων σημαίνεται ἑκάτερον , ἀνομοίως δὲ ὅτι τοῦ μὲν κρείττονος ὄντος ἢ κτὰ πάντα τὰ ὄντα ἀποφάσκομεν πάντα , τῆς δὲ ὕλης χείρονος οὔσης ἢ κατὰ πάντα τὰ ὄντα ἀποφάσκομεν πάντα . Ζητητέον δὲ εἰ ἐφαρμόζει ὁ ὁρισμὸς οὗτος καὶ ἐπὶ τῶν νοητῶν οὐσιῶν , οἷον ἀγγέλου καὶ τῶν τοιούτων , ὡς δύνασθαι ταῦτα λέγειν μήτε ἐν ὑποκειμένῳ εἶναι μήτε καθ’ ὑποκειμένου τινὸς λέγεσθαι · δοκεῖ γάρ πὼς καὶ ἐπ’ αὐτῶν ἐφαρμόζειν ὁ λόγος . ἀλλὰ λέγομεν ὅτι οὐκ ἐφαρμόζει · αἱ γὰρ εἰλημμέναι ἀποφάσεις ἐν τῷ ὁρισμῷ οὐ μόνον ἄρσιν σημαίνουσιν , ἀλλὰ καὶ θέσιν · πρὸς ἀντιδιαστολὴν γὰρ ἑτέρων λέγονται · τὸ μὲν γὰρ μὴ ἐν ὑποκειμένῳ , ὅ ἐστιν ἡ οὐσία , πρὸς ἀντιδιαστολὴν τοῦ ἐν ὑποκειμένῳ , τοῦτ’ ἔστι τῶν συμβεβηκότων , εἴρηται , τὸ δὲ οὐ καθ’ ὑποκειμένου πρὸς ἀντιδιαστολὴν τοῦ καθ’ ὑποκειμένου · ὥσπερ δὲ τὸ φῶς διττόν ἐστι , τὸ μὲν πρὸς ἀντιδιαστολὴν τοῦ σκότους , λέγω δὴ τὸ ἐν τῷ ἀέρι , τὸ δὲ ἄσχετον καὶ μηδὲν ἔχον ἀντικείμενον ὡς τὸ ἡλιακόν , οὕτω καὶ τὰς ἐνταῦθα ἀποφάσεις ποτὲ μὲν φήσομεν καθ’ ἑαυτὰς καὶ μὴ πρὸς ἀντι - διαστολὴν λέγεσθαι ποτὲ δὲ πρὸς ἀντιδιαστολὴν τῶν ἀντικειμένων . εἰ μὲν οὖν ἐνταῦθα μὴ πρὸς ἀντιδιαστολὴν τῶν ἀντικειμένων παρελαμβάνοντο αἱ ἀποφάσεις , εἶχέ πὼς λόγον τὸ καὶ ἐπὶ τῶν νοητῶν οὐσιῶν ἐφαρμόζειν τὸν ὁρισμόν , διότι οὔτε ἐν ὑποκειμένῳ τινὶ ὑπάρχουσιν οὔτε καθ’ ὑποκειμένου τινὸς κατηγοροῦνται · νῦν δὲ πρὸς ἀντιδιαστολὴν παραληφθεισῶν τῶν ἀποφάσεων τὰς μὲν μερικὰς οὐσίας σεμνύνομεν εἰκότως διὰ τοῦ ὁρισμοῦ , διὰ μὲν τοῦ μὴ ἐν ὑποκειμένῳ χωρίζοντες αὐτὰς τῶν συμβεβηκότῶν διὰ δὲ τοῦ μὴ καθ’ ὑποκειμένου τῶν καθ’ ὑποκειμένου , κἀνταῦθα δὲ τὸ σεμνὸν αὐταῖς προσάπτομεν λέγοντες αὐτὰς μὲν ἑτέροις χρείαν παρέχειν μηδενὸς δὲ δέεσθαι τὰ γὰρ καθόλου τῶν μερικῶν δέονται πρὸς κατηγορίαν , ταῦτα δὲ ἐκείνων οὐκέτι ) , τῖς δὲ νοηταῖς οὐσίαις οὐδεμίαν προσοίσομεν ἀξίαν διὰ τούτων · οὐδὲν γὰρ μέγα , εἰ ταύτας εἴποιμεν μὴ εἶναι ἐν ὑποκειμένῳ · οὐδὲ γὰρ ἀντιδιῄρηται αὐταῖς συμβεβηκός τι · οὐδὲ γὰρ ὅλως δεκτικαί εἰσι συμβεβηκότων . καὶ τί λέγω περὶ τῶν νοητῶν οὐσιῶν , ὅπου γε οὐδὲ ἐπὶ ψυχῆς μόνης ἁρμόσει ὁ λόγος , ὅταν θεωρῶμεν αὐτὴν ἀπολελυμένην τῆς σχέσεως τῆς πρὸς τὸ σῶμα καὶ ἐξομοιωθεῖσαν θεῷ καὶ τὸ κοσμικὸν ἐπισκοποῦσαν ἀγαθόν ; ὁπηνίκα δὲ ἐν γενέσει θεωρεῖται καὶ τοῖς σώμασι συμπεπλεγμένη , τότε καὶ ἐπ’ αὐτῆς ἁρμόσει ὁ ὁρισμὸς ἅτε ὑποκειμένης συμβεβηκόσιν · ὑπόκειται γὰρ τῇ φιλοσοφίᾳ ἢ γραμματικῇ ἢ ἄλλῃ τινὶ ἐπιστήμῃ , ἅτινα περὶ αὐτὴν συμβέβηκε · τῶν δὲ δύο τῶν εἰλημμένων ἐν τῷ ὁρισμῷ τὸ μέν ἐστι τῇ φύσει πρῶτον τὸ δὲ τῇ διδασκαλίᾳ · οὐσίας γὰρ | οὔσης καὶ συμβεβηκότος καὶ καθολικοῦ καὶ μερικοῦ , φύσει μὲν πρότερον ἡ οὐσία , διότι αὐτὴ μὲν αὐθυπόστατος πόστατος ἐκεῖνα δὲ ἐν ταύτῃ ἔχει τὸ εἶναι . κατὰ δὲ τὸν σκοπὸν τῆς προ - κειμένης διδασκαλίας πρότερον τὸ μερικόν · καὶ γὰρ τὸ καθόλου τῇ φύσει πρότερον . τῶν οὖν εἰλημμένων ἐν τῷ ὁρισμῷ τὸ μέν ἐστι πρῶτον ἐκ τῆς τῶν πραγμάτων φύσεως , τὸ δὲ · ἐκ τοῦ σκοποῦ τῆς διδασκαλίας . καὶ σκόπει ὅτι οὐ μάτην προέλαβε τὴν περὶ τοῦ καθ’ ὑποκειμένου καὶ ἐν ὑποκειμένῳ διδασκαλίαν , ἐπεὶ ἔμελλεν ἡμῖν ἀσαφὴς εἶναι ὁ ὁρισμὸς τῶν ἐν αὐτῷ παραλαμβανομένων φωνῶν ἀγνώστων οὐσῶν . p . 2a14 Δεύτεραι δὲ οὐσίαι λέγονται . Ἄξιον δὲ ζητῆσαι ἐνταῦθα ποίῳ τρόπῳ κέχρηται διαιρέσεως ἐν τῇ οὐσίᾳ . τῶν γὰρ διαιρουμένων τὰ μὲν ὡς γένος εἰς εἴδη διαιροῦνται ὡς τὸ ζῷον εἰς λογικὸν καὶ ἄλογον , τὰ δὲ ὡς ὅλον εἰς μέρη ὡς τὸ σῶμα εἰς χεῖρας καὶ πόδας καὶ κεφαλὴν καὶ τὰ λοιπά , τὰ δὲ ὡς ὁμώνυμος φωνὴ εἰς διάφορα σημαινόμενα ὡς ὁ μῦς εἴς τε τὸν θαλάσσιον καὶ τὸν γηγενῆ . ἴδωμεν οὖν εἰ κατὰ μίαν τῶν διαιρέσεων τούτων διαιρεῖ τὴν οὐσίαν εἴς τε τὴν πρώτην καὶ τὴν δευτέραν . φαμὲν οὖν ὅτι πρῶτον μὲν οὐκ ἔστιν ἡ διαίρεσις αὕτη τῶν ὡς γένος εἰς εἴδη διαιρουμένων · παρα - κολουθεῖ γὰρ τῇ τοιαύτῃ διαιρέσει τὸ ἀναιρεθέντος ἑνὸς εἴδους μὴ συναναιριῖσθαι τὰ λοιπά · ἀναιρεθέντος γὰρ ἀνθρώπου οὐ συναναιρεῖται τὰ λοιπὰ ζῷα , ἅπερ εἰσὶν εἴδη τοῦ ζῴου · ἐνταῦθα μέντοι ἀναιρεθεί|σης σὴς τῆς δευτέρας οὐσίας συναναιρεῖται καὶ ἡ πρώτη · γένους γὰρ καὶ εἴδους μὴ ὄντος οὐδὲ ἄτομα ἔσται . ἄλλως τε οὐδὲν εἶδος ἕτερον εἶδος περιέχειν δύναται τῶν κατὰ τὴν αὐτὴν διαίρεσιν ἀντιδιαιρεθέντων ἀλλήλοις · οὐδὲ γὰρ περιέχει ὁ ἄνθρωπος τὸν ἵππον , εἰ εἰς ταῦτα διαιρεθείη τὸ ζῷον , ἀλλ’ οὐδὲ τὸ λογικὸν ζῷον πάλιν περιέχει τὸ ἄλογον ἢ ἔμπαλιν , εἰ ἡ τοῦ ζῴου διαίρεσις εἰς αὐτὰ πάλιν γίνεται . ἀλλ’ οὐδὲ ὅλως οὕτως διαιρεῖν δυνατὸν ὡς θάτερον ἐν θατέρῳ περιέχεσθαι , οἷον ὅτι τοῦ ζῴου τὸ μὲν ἄλογον τὸ δὲ ἵππος · περιέχεται γὰρ ἐν τῷ ἀλόγῳ καὶ ὁ ἵππος · οὔτε γὰρ ἀωτιδιαιπεῖται τῷ περιέχοντι τὸ περιεχόμενον . λέγομεν δὲ τοῦ ζῴου τὸ μὲν ἄλογον εἶναι τὸ δὲ λογικόν , ἐπειδὴ ἴσην ἀπόστασιν τοῦ γένους ἀφεστηκότα ταῦτα οὐδέτερον ἐν ἑτέρῳ περιέχεται . ἐνταῦθα μέντοι γε ἡ δευτέρα οὐσία τὴν πρώτην περιέχει · περιεκτικὸν γὰρ τὸ εἶδος τῶν ἀτόμων καὶ ἔτι μᾶλλον τὸ γένος . οὐκ ἄρα ὡς γένος εἰς εἴδη διεῖλε τὴν οὐσίαν εἰς πρώτην καὶ δευτέραν . ἀλλὰ μὴν οὔτε ὡς ὅλον εἰς μέρη οὔτε ὁμοιομερῆ οὔτε ἀνομοιομερῆ · οὐδὲ γὰρ οἷόν τε ἐν ταύτῃ τῇ διαιρέσει ἀντιδιαιρεῖν τῷ ὅλῳ τὸ μέρος , ἀλλὰ τὰ μέρη τοῖς μέρεσιν · οὐδὲ γὰρ λέγομεν ‘τῆς χειρὸς τὸ μέν ἐστι χεὶρ τὸ δὲ δάκτυλος’ · περιέχεται γὰρ ἐν τῇ χειρὶ καὶ ὁ δάκτυλος . ἐνταῦθα δὲ τῷ ὅλῳ τὸ μέρος ἀντιδιαιρεῖται · καὶ γὰρ περιέχεται ἐν τῇ πρώτῃ καὶ ἡ δευτέρα . ἄλλως τε ἐπὶ τῶν ὡς ἀνομοιομερῶν διαιρουμένων οὐ μεταδίδωσι τὸ ὅλον τῷ οἰκείῳ μέρει τοῦ ὀνόματος , ὥσπερ ἔχει ἐπὶ τοὐ προσώπου · οὐ γὰρ τὸ μέρος , εἰ τύχοι τὸ στόμα , λέγεται πρόσωπον . ἐνταῦθα δὲ ἑκάτερον τῶν μερῶν τῷ τὸ ὖ ὅλου ὀνόματι οὐσία κέκληται . πάλιν τὰ ὡς ὁμοιομερῆ διαιρούμενα τὴν τοῦ ὅλου ἔχουσιν ὀνομασίαν καὶ τὸν ὁρισμόν , ὡς ἐπὶ τῆς | σαρκός · ὁμοίως γὰρ τὸ τῆς σαρκὸς μέρος σὰρξ κέκληται καὶ τὸν ὁρισμὸν δὲ τὸν τῆς σαρκὸς ἑπιδέχεται . ἐνταῦθα δὲ εἰ καὶ κοινωνεῖ ἡ πρώτη τῇ δευτέρᾳ κατὰ τοὔνομα , ἀλλ’ οὐχὶ καὶ κατὰ τὸν ὁρισμόν · οὐ γὰρ ἕνα ὁρισμὸν ἀποδώσεις ζῴου ἢ ἁνθρώπου καὶ Σωκράτους · ὅλως γὰρ τῶν καθ’ ἕκαστον οὐδὲ ὁρισμὸς ἔστιν , ἀνθρώπου δὲ καὶ ζῴου ἔστιν ὁρισμός . οὐκοῦν οὐδὲ ὡς ὅλον εἰς μέρη διῄρηται ἡ οὐσία οὔτε εἰς ἀνομοιομερῆ οὔτε εἰς ὁμοιομερῆ . ἀλλ’ οὐδὲ ὡς ὁμώνυμος φωνὴ εἰς διάφορα σημαινόμενα · ἡ γὰρ τοιαύτη διαίρεσις τοὐ ὀνόματος μεταδιδοῦσα μόνον τοῦ αὐτοῦ τοῖς τμήμασι τῆς τοῦ πράγματος κοινωνίας οὐ μεταδίδωσιν , ὡς ἄνθρωπος ὁ ἀληθινός τε καὶ ὁ γε - γραμμένος . ἐνταῦθα μέντοι γε ἔστι τις κοινωνία τῆς τε πρώτης καὶ τῆς δευτέρας οὐσίας καὶ κατὰ τὸν ὁρισμόν · κοινὸν γὰρ ἐπ’ ἀμφοῖν τὸ μὴ ἐν ὑποκειμένῳ εἶναι . τί οὖν φαμεν ; ὅτι οὐκ ἔστι διαίρεσις ὅλως ἡ ἐνταῦθα ἡμῖν παραδιδομένη , τάξις δὲ μόνη τῶν ἀπηριθμημένων , ὡς εἴ τις λέγει τῶν ἀρχῶν τοῦ λόγου τὰ μὲν εἶναι στοιχεῖα τὰ δὲ συλλαβὰς τὰ δὲ ὁνοματα καὶ ῥήματα , ἤ τινων ἀνθρώπων ἐφεξῆς καθημένων τὸν μὲν εἶναι πρῶτον λέγει τὸν δὲ δεύτερον · τάξεως γάρ ἐστιν , οὐ διαιρέσεως τὸ τοι · ουτον . p . 2a14 ’Ev οἷς εἴδεσιν αἱ πρῶται οὐσίαι λεγόμεναι ὑπάρχουσι · Διὰ τί μὴ εἶπε ‘δεὐτεπαι δὲ οὐσίαι λέγονται τὰ γένη καὶ τᾷ ειοη τὰ καθόλου’ , ἀλλὰ εἶπεν ἐν οἷς εἴδεσιν αἱ πρῶται οὐσία λέγομεναι ὑπάρχουσιν . , ἐροῦμεν ὅτι πάνυ ἀκριβῶς · εἰ γ,ὰρ εἶπε τὰ γένη καὶ τὰ εἴδη , ἐπειδήπερ καὶ ἐν ταῖς ἄλλαις κατηγορίαις εἰσὶ γενὴ καἴ ( οἶον τῷ ποιῷ γένος τὸ χρῶμα εἶδος δὲ τὸ λευκὸν καὶ τὸ εἴχομεν ) , εἴχομέν ὑπολαμβάνειν τὰς δευτέρας οὐσίας εἶναι καὶ ἐν τοῖς συμβεβηκόσι , διἀ τοῦτο οὐ τὰ τυχόντα εἴδη | εἶπεν , ἀλλ’ ἐν οἷς εἴδεσιν εὑρίσκονται αἱ πρῶται οὑ σίαι . σημειωτέον δὲ κἀνταῦθα ὅτι ἃ μὲν οὐκ ἐξ οἰκείας δόξης προφέρεται , εἶπε λέγοντι δεύτεραι γάρ φησιν οὐσίαι λέγονται , οὐκ εἶπεν ὑπάρχουσιν " ) , ἃ δὲ δοκεῖ αὐτῷ , οὐκ εἶπεν λέγονται , ἀλλ’ ὑπάρχουσιν · ἐν οἷς γὰρ εἴδεσί φησιν αἱ πρῶται οὐσίαι λεγόμεναι ὑπάρχουσι καὶ οὐ μόνον ἐπὶ τῶν δευτέρων εἶπε τὸ λέγονται , ἄλλα καὶ ἔπι τῶν πρὠτῶν · γάρ φησιν οὐσίαι λεγόμεναι ) , δόκει ’δε αὐτῷ ἐν τοῖς εἴδεσι καὶ γένεσιν ὑπάρχειν τὰς πρώτας οὐσίας ὡς ἐν καθολικωτέποις , πλὴν δυνατὸν λαβεῖν καὶ τὰ γένη καὶ τὰ εἴδη ὡς ἐν ἀτόμοις ὑπάρχοωτα · ὅταν μὲν γὰρ ὡς κοινότητας αὐτὰ λάβωμεν , τότε εἰσι καθολικώτερα ἄτε δὴ αὐτοῖς τὰ ἄτομα περιέχοντα , ὅταν μέντοι τὸ ἐν Πλάτωνι ἢ Σωκράτει λάβωμεν γένος ἢ εἶδος , τότε ὡς στοιχεῖ αὐτὰ λαμβάνοντες τῶν ἀτόμῶν ἐν τοῖς ἀτόμοις φήσομεν αὐτὰ περιέχεσθαι ὡς μέρη ἐν ὅλοις · p . 2.19 Φανερὸν δὲ ἐκ τῶν εἰρημένων ὅτι τῶν καθ’ ὑποκειμένον λεγομένων ἀωαγκαῖον καἰ τὸ ὄνομα καὶ τὸν λόγον κατηγο - ῥεῖσθαι τοῦ ὑποκειμένου · | Βούλεται μὲν οὖν ἐντεῦθεν ἐξυμνῆσαι τὴν πρώτην οὐσίαν καὶ δεῖξαι ὅτι καλῶς πρώτως εἶναι οὐσία εἴρηται καὶ κυριώτατα καὶ μάλιστα , διότι αὕτη μὲν οὐδενὸς τῶν μετ’ αὐτὴν δεῖται , πάντα δὲ τὰ μετὰ τήν πρώτην οὐσίαν δεῖται ἐκείνης , τὰ μὲν εἰς ὕπαρξιν τὰ δὲ εἰς κατηγορίαν · ὁ μὲν οὖν σκοπὸς οὗτος · προλαμβάνει δὲ ταῦτα εἰς κατασκευὴν τοῦ προτεθέντος καί φησιν ὅτι ἐκ τῶν εἰρημένων δῆλόν ἐστιν ὅτι τῶν καθ’ ὑποκειμένου κατηγορουμένων ἀναγκαῖον καὶ τοὔνομα καὶ τὸν · λόγον κατηγορεῖσθαι τοῦ ὑποκειμένου . ποίων εἰρημένων ; ἢ δῆλον ὅτι τῶν ἀνωτέρω αὐτῷ λεγομένων περὶ τῶν καθ’ ὑποκειμένου , ἐν οἶς ἔλεγεν ὅτι “ ὅταν ἕτερον καθ’ ἑτέρου κατηγορῆται ὡς καθ’ ὑποκειμένου , ὅσα κατὰ τοῦ κατηγορουμένου λέγεται , πάντα καὶ κατὰ τοῦ ὑποκειμένου ῥηθήσεται’’ . ἐξυμνῆσαι δὲ βουλόμενος , ὡς εἶπον , τὴν πρώτην οὐσίαν ταῦτα προλαμβάνει ὅτι τὰ καθ’ ὑποκειμένου κατηγορούμενα καὶ τοῦ ὀνόματος καὶ τοῦ ὁρισμοῦ μεταδιδόασι τοῖς ὑποκειμένοις , | τὰ δὲ ἐν ὑποκειμένοις ὄνια ἐν αὐτοῖς μὲν τὸ εἶναι ἔχει ἢ τοῦ ὀνόματος δὲ μόνου μεταδιδόασι τοῖς ὑποκειμένοις ἢ οὔτε τοῦ ὀνόματος οὔτε τοῦ ὁρισμοῦ . κατηγοροῦνται δὲ πάντα κατὰ τῆς πρώτης οὐσίας τὰ παρ’ αὐτήν · οὐκοῦν αἱ πρῶται οὐσίαι πᾶσι τοῖς παρ’ αὐτὰς χρείαν παρέχουσι , τοῖς μὲν πρὸς ὕπαρξιν τοῖς δὲ πρὸς κατηγορίαν · πάντα γὰρ τὰ παρὰ τὴν πρώτην οὐσίαν ἤτοι καθ’ ὑποκειμένης αὐτῆς λέγονται , ἃ καὶ τοῦ ὀνόματος αὐτῇ μεταδίδωσι καὶ τοὐ ὁρισμοῦ , ὥσπερ εἰσὶ τὰ γένη καὶ τὰ εἴδη · ταῦτα γὰρ συνωνύμως αὐτῆς κατηγορεῖται · καὶ γὰρ καὶ τοῦ ὀνοματος τοῦ αὐτοῦ μετέχει ἡ πρώτη οὐσία ὁ γὰρ Σωκράτης καὶ ἄνθρωπος καὶ ζῷον λέγεται ) καὶ τοῦ ὁρισμοῦ τούτων μετέχει · ἔστι γὰρ καὶ οὐσία ἔμψυχος αἰσθητικὴ καὶ ζῷον λογικὸν θνητόν . τὰ δὲ λοιπὰ τὰ παρὰ τὴν οὐσίαν , λέγω δὲ τὰ συμβεβηκότα , ἅπερ τῇ πρώτῃ οὐσίᾳ ἐν ὑποκειμένῳ ἐστί , τοῦ μὲν ὁρισμοῦ οὐδέποτε αὐτῇ μεταδίδωσιν , ἐνίοτε δὲ τοῦ ὀνόματος μόνου · ἡ γὰρ λευκότης ἐν τῷ σώματί ἐστι καὶ τοῦ μὲν ὁρισμοῦ οὐδέποτε τῷ σώματι μεταδίδωσιν οὐ γὰρ ὅν εἴποιμεν τὸ σῶμα χρῶμα εἶναι διακπιτικὸν ὄψεως , ἀλλ’ εἰ ἄρα , τριχῇ διαστατὸν δεκτικὸν χρώματος διακριτικοῦ ὄψεως ) , τοῦ μέντοι ὀνόματος μεταδίδωσι · λέγομεν γὰρ λευκὸν σῶμα . ἡ δὲ ἀρετὴ οὔτε τοῦ ὀνόματος οὔτε τοῦ ὁρισμοῦ μεταδίδωσι τῷ ὑποκειμένῳ · μένω · οὐ γὰρ λέγεται ἀρειαῖος ὁ ἀρετῆς μετέχων , ἀλλὰ σπουδαῖος . τῶν τοῦ ὀνόματος μεταδιδόντων τὰ μὲν ὁμωνύμως μεταδίδωσιν , ἅπερ ἐστὶ καὶ σπάνια , τὰ δὲ παρωνύμως · ὁμωνύμως μὲν ὡς ἡ γραμματικὴ γυνὴ ἀπὸ τῆς γραμματικῆς καὶ | ἡ μουσικὴ ἀπὸ τῆς μουσικῆς , παρωνύμως δέ , ἅπερ καὶ ὡς ἐπὶ τὸ πολύ εἰσιν , ὡς ἀπὸ τῆς ἀνδρείας ὁ ἀνδρεῖος καὶ ἀπὸ τῆς γραμματικῆς ὁ γραμματικὸς καὶ ἀπὸ τῆς λευκότητος ὁ λευκὸς καὶ ὅσα τοιαύτα . p . 2a34 Ἤτοι καθ’ ὑποκειμένων λέγεται τῶν πρώτων οὐσιῶν . Καλῶς εἶπε τὸ λέγεται · οὐ γὰρ δέεται τὰ καθόλου τῶν μερικῶν , ἵνα ὑποστῇ , ἀλλ’ ἵνα κατ’ ἐκείνων κατηγορηθῇ . p . 2a35 Ἢ ἐν ὑποκειμέναις αὐταῖς ἐστι . Καλῶς εἶπε τὸ ἐστί · τὰ γὰρ συμβεβηκότα ἐν ταῖς μερικαῖς οὐσίαις τὸ εἶναι ἔχει . p . 2a35 Φανερὸν δὲ ἐκ τῶν καθ’ ἕκαστα προχειριζομένων . Δι’ ἐπαγωγῆς βούλεται πιστώσασθαι , ἐπειδὴ καθολικῷ οὐκ ἠδύνατο λόγῳ , ὅτι τὰ ἄλλα πάντα τὰ παρὰ τὴν πρώτην οὐσίαν ἤτοι καθ’ ὑποκειμένου μένου αὐτῆς λέγεται ἢ ἐν ὑποκειμένῳ αὐτῇ ἐστι . δείκνυσι δὲ οὐκ ἐπὶ τῶν εἰδῶν ποιοὐμενος τὸν λόγον ταῦτα γὰρ πᾶσιν ἐναργῆ ὅτι κατὰ τῶν ἀτόμων κατηγοροῦντι · ἀμέλει ἔστιν ὅτε τοῦ κυρίου ἀποροῦντες ὀνόματος ἐκ τοῦ εἴδους καλοῦμεν αὐτὰ τὰ ἄτομα λέγοντες ‘τὸν ἄνθρωπον ἐκεῖνον κάλεσον’ ) , ἀλλ’ ἐπὶ τῶν γενῶν ποιεῖται τὴν ἀπόδειξιν διὰ μέσων τῶν εἰδῶν · εἰ γὰρ ἐδείχθη ὅτι τὰ ὡς καθ’ ὑποκειμένου κατηγορούμενα ὅσα κατὰ τοῦ κατηγορουμένου λέγεται ὡς καθ’ ὑποκειμένου , ταῦτα καὶ κατὰ τοῦ ὑποκειμένου τούτῳ λέγεται , κατηγορεῖται δὲ κατὰ τοῦ ἀτόμου τὸ εἶδος ὡς καθ’ ὑποκειμένου , τούτου δὲ πάλιν τὸ γένος , ὁμολογουμένως τὸ γένος καὶ κατὰ τοῦ ἀτόμου κατηγορηθήσεται , οἷον εἰ Σωκράτους ὁ ἄνθρωπος , ἀνθρώπου δὲ τὸ ζῶον , οὐκοῦν καὶ Σωκράτους τὸ ζῷον . ὁμοίως καὶ ἐπὶ τῶν συμβεβηκότων ποιεῖ · οὐ γὰρ δείκνυσιν ὅτι τὸ λευκὸν ὑπάρχει τοῖς σώμασιν ἢ τὸ μέλαν τοῦτο γὰρ ἐναργές ) , ἀλλ’ ὅτι τὸ χρῶμα ὑπάρχει ἐν σώματι · εἰ γὰρ ὡμολόγηται ὅτι πᾶν χρῶμα ἐν σώματι | ἔχει τὸ εἶναι , οὐκοῦν ὁμολογηθήσεται ὅτι καὶ ἐν τοῖς κατὰ μέρος σώμασιν ὑπάρχει · τὸ γὰρ ἁπλῶς σῶμα τῶν κατὰ μέρος κατηγορεῖται σωμάτων · εἰ τοίνυν τὸ χρῶμα ἐν σώματι , τὸ δὲ σῶμα τῶν κατὰ μέρος σωμάτων , καὶ τὸ χρῶμα ἄρα τῶν κατὰ μέρος κατηγορηθήσεται , διότι ἐπὶ πάντων τῶν καθ’ ὑποκειμένου 47r λεγομένων ὅσα κατὰ τοῦ κατηγορουμένου λέγεται , ταῦτα καὶ κατὰ τοῦ ὑποκειμένου τούτῳ ῥηθήσεται . p . 2b5 Μῆ οὐσῶν οὖν τῶν πρώτων οὐσιῶν ἀδύνατον τῶν ἄλλων τι εἶναι · πάντα γὰρ τὰ ἄλλα ἤτοι καθ’ ὑποκειμένων τούτων λέγεται ἢ ἐν ὑποκειμέναις αὐταῖς ἐστιν . Ὁρᾷς ὡς ὡς εἰκότως προέλαβε τὰ εἰρημένα ἐγκώμιον βουλόμενος εἰπεῖν τῆς πρώτης οὑ|σίας · τῶν γὰρ παρ’ αὐτήν , φησί , πάντων ἤτοι καθόλου οὐσιῶν οὐσῶν ἤτοι συμβεβηκότων πᾶσι χρείαν παρεχομένη , ὡς πολλάκις εἴρηται , ἀναιρεθεῖσα συνανεῖλεν ἑαυτῇ τὰ παρ’ ἑαυτὴν πάντα · ἀναιρεθείσης γὰρ τῆς πρώτης οὐσίας τὰ συμβεβηκότα ἔν τινι ὑποστῆναι οὐκ ἔχοντα συνανῄρηται , ὡσαύτως δὲ καὶ τὰ καθόλου μὴ ἔχοντα κατά τινων κατη - γορηθῆναι . καθόλου δὲ λέγομεν κατηγορεῖσθαι οὐ τὰ πρὸ τῶν πολλῶν , ἁλλ’ οὐδὲ τὰ ἐν τοῖς πολλοῖς · καὶ ταῦτα μὲν γὰρ συναναιρεῖται ὁμολοηουμ΄ρνως ταῖς πρώταις οὐσίαις · οὑ γὰρ ἔστι τὸ ζμ͂ον καθ’ ἑαυτὸ ἐν ὑπάρξει , ὃ μήτε ἄνθρωπός ἐστι μήτε Πλάτων’ μήτε τις τῶν κατὰ μέρος ἀνθρώπων · ἐν γὰρ τοῖς πολλοῖς καὶ καθ’ ἕκαστον τὰ κοινὰ θεωρεῖται . οὐ μέντοι ταῦτα κατηγορεῖσθαι εἰώθασι τῶν ἀτόμων αὐτὸ γάρ τοι ἑαυτοῦ οὐδὲν κατηγορεῖται ) , μόνα δὲ εἰώθασι κατηγορεῖσθαι τῶν ἀτόμων τὰ ἐπὶ τοῖς πολλοῖς καὶ ἐννοηματικά · τὴν γὰρ ἔννοιαν ἣν ἔχομεν περὶ τῶν πραγμάτων ταύτην εἰώθαμεν καὶ κατηγορεῖν αὐτῶν . ἅπερ καὶ αὐτὰ τῶν μερικῶν ἀναιρεθέντων συναναιρεῖται · τῶν γὰρ πραγμάτων μὴ ὄντων οὐδ’ ἂν αἱ περὶ αὐτῶν ὑπάρξαιεν ἔννοιαι · μὴ οὐσῶν οὖν τῶν μερικῶν οὐσιῶν οὐδὲ τὰ καθόλου ἔσται οὐδὲ τὰ συμβεβηκότα · εἰκότως οὖν αἱ μερικαὶ οὐσίαι πρῶται λέγονται . καλῶς δὲ πάλιν κἀνταῦθα ἐν μὲν τοῖς καθόλου τὸ λέγεται ἔταξεν , ἐν δὲ τοῖς συμβεβηκόσι τὸ ἐστί . p . 2b7 τῶν δὲ δευτέρων οὐσιῶν μᾶλλον οὐσία τὸ εἶδος τοῦ γένους . Σύγκρισιν ποιεῖται τῶν δευτέρων οὐσιῶν πρὸς ἀλλήλας , τοῦ τε εἴδους καὶ τοῦ γένους , καί φησι μᾶλλον εἶναι οὐσίαν τὸ εἶδος τοῦ γένους , καὶ δείκνυσι τοῦτο διὰ δύο ἐπιχειρημάτων , ἑνὸς μὲν ἀπὸ τῆς σχέσεως τῆς πρὸς τὴν | πρώτην οὐσίαν , τοῦτ’ ἔστι τῆς ἐγγύτητος τῆς πρὸς αὐτήν , ἑτέρου δὲ ἀπὸ τῆς ἀναλογίας . καὶ ἀπὸ μὲν τῆς σχέσεως τῆς πρὸς τὴν πρώτην οὐσίαν , ὅτι ἐγγύτερον τὸ εἶδος τῆς πρώτης οὐσίας , τοῦτ’ ἔστι τῶν ἀτόμων , ἤπερ τὸ γένος · ἐκ δὲ τῆς ἀναλογίας , ὅτι ὡς ἔχει ἡ πρώτη οὐσία πρὸς τὸ εἶδος , οὕτω τὸ εἶδος πρὸς τὸ γένος · εἰ γὰρ πρώτην αὐτὴν ἐκαλέσαμεν , διότι πᾶσι τοῖς μετ’ αὐτὴν χρείαν παρέχει , τοῖς μὲν πρὸς ὕπαρξιν τοῖς δὲ πρὸς κατηγορίαν , εἰκότως καὶ τὸ εἶδος μᾶλλον οὐσία τοῦ γένους κληθήσεται ὑποκείμενον αὐτῷ πρὸς κατηγορίαν · μὴ ὄντος γὰρ εἴδους οὐκ ἔχει τὸ γένος κατά τινος κατηγορηθῆναι · διὰ μέσου γὰρ αὐτοῦ καὶ τῶν ἀτόμων κατηγορεῖται . p . 2b8 ἐὰν γὰρ ἀποδιδῷ τις τὴν πρώτην οὐσίαν τί ἐστι , γνωριμώτερον καὶ οἰκειότερον ἀποδώσει τὸ εἶδος ἀποδιδοὺς ἤ τὸ γένος . Tοῦτο τὸ ἐκ τῆς σχέσεως ἐπιχείρημα · ἐὰν γὰρ ἀποδιδῶμεν , φησί , τί ἐστι Σωκράτης , ὑγιῶς μὲν λέγομεν καὶ ἄνθρωπον ἀποδιδόντες καὶ ζῶον , οἰκειότερον δὲ ἄνθρωπον ἤπερ ζῶον ἀποκριθέντες · τὸ γὰρ ζῷον εἰπόντες οὐκ ἐσημάναμεν εἴτε λογικὸν εἴτε ἄλογον καὶ εἴτε θνητὸν εἴτε ἀθάνατον , ἄνθρωπον δὲ ἀποκριθέντες προσεχέστερον τὴν φύσιν αὐτοῦ ἀποδώσομεν . p . 2b12 Τὸ μὲν γὰρ ἴδιον μᾶλλον τοῦ τινὸς ἀνθρώπου τὸ δὲ κοινότερον . Tοῦ γὰρ Σωκράτους ἴδιόν ἐστι μᾶλλον τὸ ἄνθρωπον εἶναι , τὸ δὲ ζῷον κοινότερόν ἐστι · καὶ γὰρ κατὰ ἄλλων πλειόνων εἰδῶν . p . 2b15 Ἔτι αἱ πρῶται οὐσίαι διὰ τὸ τοῖς ἄλλοις πᾶσιν ὑπο-| κεῖσθαι καὶ τὰ ἄλλα πάντα κατὰ τούτων κατηγορεῖσθαι ἢ ἐν αὐταῖς εἶναι διὰ τοῦτο μάλιστα οὐσίαι πρῶται λέγονται . ὡς δέ γε αἱ πρῶται οὐσίαι πρὸς τὰ ἄλλα πάντα ἔχουσιν , οὕτω καὶ τὸ εἶδος πρὸς τὸ γένος ἔχει . Τοῦτο τὸ δεύτερον ἐπιχείρημα τὸ ἐκ τῆς ἀναλογίας · ὡς γὰρ ἔχουσι , φησίν , αἱ πρῶται οὐσίαι πρὸς τὰ παρ’ αὐτάς , τοῖς μὲν πρὸς ὕπαρξιν ὑποκείμεναι τοῖς δὲ πρὸς κατηγορίαν , οὕτως ἔχουσι τὰ εἴδη πρὸς τὰ γένη ὑποκείμενα αὐτοῖς πρὸς κατηγορίαν · τὰ δὲ γένη οὐκέτι τοῖς εἴδεσιν ὑπόκεινται · ὥστε εἰκότως μᾶλλον οὐσίαι τὰ εἴδη . ἀκριβῶς δὲ προσέθηκε καὶ πάντα τὰ ἄλλα κατὰ τούτων κατηγορεῖσθαι ἢ ἐν ταύταις εἶναι · αἱ γὰρ πρῶται οὐσίαι ὑπόκεινται πᾶσιν , ἀλλ’ οὐχ ὁμοίως · τοῖς μὲν γὰρ πρὸς ὕπαρξιν , τοῦτ’ ἔστι τοῖς συμβεβηκόσι , τοῖς δὲ πρὸς κατηγορίαν , τοῦτ’ ἔστι τῖς καθόλου οὐσίαις . ἀπορήσειε δ’ ἄν τις διὰ τί τὸ εἶδος οὐκ εἶπε δευτέραν οὐσίαν , τρίτην δὲ τὸ γένος . λέγομεν ὅτι διὰ μίαν καὶ τὴν αὐτὴν αἰτίαν καλέσας ταύτας δευτέρας οὐσίας , λέγω δὴ διὰ τὸ δέεσθαι τῆς πρώτης πρὸς κατηγορίαν , οὐκ ἠβουλήθη τούτων ἐπιδιαίρεσιν ποιήσασθαι , ἀλλ’ ἠρκέσθη σύγκρισιν μόνον αὐτῶν ποιῆσαι καὶ τὴν μὲν εἰπεῖν μᾶλλον τὴν δὲ ἧττον οὐσίαν . p . 2b22 Αὐτῶν δὲ τῶν εἰδῶν ὅσα μή ἐστι γένη οὐδὲν μᾶλλον ἕτερον ἑτέρου οὐσία ἐστί · Ποιησάμενος τὴν κατὰ βάθος τῶν οὐσιῶν διαίρεσιν , τοῦτ’ ἔστι τὴν ἀπὸ τῶν ἀτόμων ἐπὶ τὸ εἶδος καὶ ἀπὸ τούτου ἐπὶ τὸ γένος , καὶ εἰπὼν τὴν μὲν εἶναι πρώτην τὴν δὲ δευτέραν , τῆς δὲ δευτέρας τὴν μὲν μᾶλλον οὐσίαν τὴν δὲ ἧττον , νῦν ποιεῖται τὴν κατὰ πλάτος αὐτῶν διαίρεσιν καὶ παραβολήν , λέγω δὴ εἴδους πρὸς εἶδος καὶ ἀτόμου πρὸς ἄτομον . καὶ καλῶς εἶπεν ὅσα ἐστι γένη , ἵνα παραβάλῃς τὰ ὑπάλληλα εἴδη καὶ τὰ εἰδικώτατα οἷον ζῷον καὶ ἄνθρωπον . ἀλλὰ ἐκεῖνά φησι δεῖν παραβάλλειν τὰ τὴν αὐτὴν ἀπόστασιν τῶν γενῶν ἀφεστηκότα ἢ τῶν ἀτόμων , οἷον ἄνθρωπον καὶ ἵππον ἢ βοῦν · ταῦτα γάρ , φησίν , οὐδὲν μᾶλλον ἕτερον ἑτέρου οὐσία ἐστί · τοὐ τε γὰρ γένους ὁμοίως ἀφεστήκασι · μετὰ γὰρ τὸ ζῷον εὐθὺς τὸ ἄλογον καὶ τὸ λογικὸν ζῶον τέτακται , μεθ’ ἃ ἵππος , εἰ τύχοι , καὶ ἄνθρωπος καὶ βοῦς . · ὥσπερ γὰρ τοῦ ἵππου κατηγορεῖται τὸ ζῷον , οὕτω καὶ ἀνθρώπου καὶ βοός . ὁμοίως δὲ καὶ ἀμπέλου καὶ ἐλαίας τὸ φυτὸν γένος ὂν αὐτῶν τὸ προσεχές , ὡς καὶ τοῦ ἵππου καὶ τῶν ἄλλων τὸ ζῶον . διὰ τοῦτο ταῦτα πάντα οὐδὲν μᾶλλον ἕτερον ἑτέρου οὐσία · τό τε γὰρ προσεχὲς γένος ὁμοίως αὐτῶν ἀφέστηκε , καὶ μετ’ αὐτὰ εὐθὺς τὰ ἄτομα τέτακται . ἀλλ’ οὐδὲ τὰ ἄτομα , φησίν , οὐδὲν μᾶλλον ἕτερον ἑτέρου οὐσί ἐστίν · ὁμοίως γὰρ πάντα τοῖς τε εἴδεσι καὶ τοῖς γένεσιν αὐτῶν ὑπόκειται πρὸς κατηγορίαν καὶ τοῖς συμβεβηκόσι πρὸς ὕπαρξιν · ὃν γὰρ λόγον ἔχει ὁ ἄνθρωπος πρὸς τὸν τινὰ ἄνθρωπον , τὸν αὐτὸν λόγον ἔχει καὶ ὁ ἵππος πρὸς τὸν τινὰ ἵππον · ὥσπερ γὰρ τοῦ Σωκράτους κατηγορῶν τὸν ἄνθρωπον οὐδὲν ἄν κατηγορήσαις οἰκειότερον , οὕτως οὐδὲ Ξάνθου τὸν ἵππον ἢ Ἀργοῦ τὸν κύνα . καὶ ἐντεῦθεν δὲ δῆλός ἐστιν ὁ Ἀριστοτέλης πρὸς | τὴν τῶν πολλῶν γνῶσιν τὴν διδασκαλίαν ποιούμενος · οὐδὲν γὰρ μᾶλλον ἄτομον ἀτόμου φησὶν εἶναι πρώτην οὐσίαν , ἀλλὰ τόνδε τὸν μύρμηκα , εἰ τύχοι , καὶ τόνδε τὸν ἀστέρα ὁμοίως εἶναι οὐσίας · ὁ γὰρ πολὺς ἄνθρωπος ὁμοίως ἕκαστον τούτων ὑπάρχον οἶδε . διὰ τοῦτο καὶ αὐτὸς ὁμοίως ταῦτα οὐσίας ἐκάλεσεν ἀκολουθῶν ταῖς τῶν πολλῶν ἐννοίαις . p . 2b29 εἰκότως δὲ μετὰ τὰς πρώτας οὐσίας μόνα τῶν ἄλλων τὰ εἴδη καὶ τὰ γένη δεύτεραι οὐσίαι λέγονται . Νῦν τὴν αἰτίαν λέγει δι’ ἣν τὰ μὲν γένη καὶ τὰ εἴδη δεύτεραι οὐσίαι λέγονται , οὐκέτι δὲ τρίτας οὐσίας λέγει τὰ συμβεβηκότα . τοῦτο δὲ πάλιν κατασκευάζει διχῶς , ἔκ τε τῆς σχέσεως τῆς πρὸς τὰς πρώτας οὐσίας καὶ ἐκ τῆς ἀναλογίας . καὶ ἀπὸ μὲν τῆς σχέσεως , ὅτι τὰς πρώτας οὐσίας ἀποδιδόντες οἰκείως ἀποδώσομεν διὰ μόνου τοῦ γένους ἢ τοῦ εἴδους ἀποδιδόντες · διδόντες . τὸν γὰρ Σωκράτην ἄνθρωπον εἰρηκότες ἢ ζῷον οἰκείως ἀποδώσομεν καὶ γνωριμώτερον , ἐὰν δὲ ὅτι λευκὸς ἢ τρέχει ἤ τι τοιοῦτον εἴπωμεν , ἀλλοτρίως καὶ ἀγνώστως ἀποδώσομεν . εἰκότως οὖν τὰ μὲν εἴδη καὶ τὰ γένη δευτέρας οὐσίας λέγομεν ἅτε μόνα σὴ σημαίνοντα τὰς πρώτας οὐ · σίας , τὰ δὲ συμβεβηκότα ἑ ὅλως οὕ φαμεν οὐσίας ἅτε μὴ δηλοῦντα τὴν πρώτην οὐσίαν . p . 2b37 Ἔτι αἱ πρῶται οὐσίαι διὰ τὸ τοῖς ἄλλοις ἅπασιν ὑποκεῖσθαι κεῖσθαι κυριώτατα οὐσίαι λέγονται . Tοῦτο τὸ δεύτερον ἐπιχείρημα τὸ ἐκ τῆς ἀναλογίας . φησὶ δὲ ὅτι ὃν τρόπον αἱ πρῶται οὐσίαι ὑπόκεινται πᾶσι τοῖς παρ’ αὐτάς , οὕτως καὶ αἱ δεύτεραι τοῖς συμβεβηκόσιν · ὥσπερ γὰρ λέγομεν Σωκράτην φιλόσοφον , οὕτω δὲ καὶ ἄνθρωπον φιλόσοφον λέγομεν καὶ ζῷον φιλόσοφον . ὥστε καὶ αἱ δεύτεραι οὐσίαι ὑπόκεινται τοῖς συμβεβηκόσι , καὶ τὰ συμβεβηκότα κατ’ αὐτῶν κατηγορεῖται , ἀλλὰ προηγουμένως μὲν τῶν ἀτόμων κατηγορεῖται , ὥς φησι καὶ ὁ Πορφύριος , κατὰ δεύτερον δὲ λόγον καὶ τῶν εἰδῶν καὶ τῶν γενῶν . τὰ δὲ συμβεβηκότα οὐδέποτε | ταῖς οὐσίας ὑπόκεινται · ἰστέον γὰρ ὅτι τῶν κατηγορουμένων τὰ μὲν κατὰ φύσιν κατηγορεῖται τὰ δὲ παρὰ φύσιν σιν τὰ δὲ κατὰ συμβεβηκός . κατὰ φύσιν μὲν οὖν κατηγοροῦνται τὰ συμβεβηκότα τῶν οὐσιῶν , οἷον Σωκράτης φιλόσοφός ἐστιν ἢ φαλακρὸς ἢ σιμὸς ἤ τι τοιοῦτον · φυσικῶς γὰρ ὑποκεῖσθαι εἴωθε τοῖς συμβεβηκόσιν ἡ οὐσία , τὰ δὲ συμβεβηκότα κατ’ αὐτῆς κατηγορεῖσθαι . ἀλλὰ καὶ τὰ καθόλου τῶν μερικῶν κατὰ φύσιν κατηγορεῖται , ὡς Σωκράτους τὸ ζῷον · καὶ γὰρ τοῖς καθόλου τὰ μερικὰ ὑποκεῖσθαι πεφύκασι . παρὰ φύσιν δέ ἐστι κατηγορία ἡ τὸ ἀνάπαλιν ποιοῦσα καὶ κατηγοροῦσα κατὰ συμβεβηκότος οὐσίαν , οἷον ἡ λέγουσα ὅτι τὸ φιλόσοφον τοῦτο Σωκράτης ἐστὶ καὶ εἴ τι τοιοῦτον οὐ γὰρ ἔχουσι φύσιν τὰ συμβεβηκότα ταῖς οὐσίαις ὑποκεῖσθαι ) , καὶ ἔτι ἡ τὸ μερικὸν κατὰ τοῦ καθόλου κατηγοροῦσα , οἷον ἡ λέγουσα ὅτι ὁ ἄνθρωπος οὗτος Σωκράτης ἐστὶν ἢ τὸ χρῶμα λευκόν ἐστι . κατὰ συμβεβηκὸς δέ ἐστι κατηγορία ἡ συμβεβηκὸς κατὰ συμβεβηκότος ἄλλο κατ’ ἄλλου κατηγοροῦσα , ἑτερογενές φημι ἑτερογενοῦς , οἷον ἡ τὸ ἐν Σωκράτει φιλόσοφον τοῦ ἐν αὐτῷ τούτῳ σιμοῦ κατηγοροῦσα ἢ τοῦ φαλακροῦ ἢ ἀνάπαλιν καὶ λέγουσα , εἰ τύχοι , ὅτι τὸ σιμὸν τοῦτο φαλακρόν ἐστιν ἢ τὸ φαλακρὸν τοῦτο φιλό - σοφόν ἐστι καὶ εἴ τι τοιοῦτον . κατὰ συμβεβηκὸς δὲ λέγεται , ὅτι περὶ τὸ αὐτὸ ὑποκείμενον συμβεβηκότων πλειόνων ἑτερογενῶν εὑρεθέντων ἢ μὴ πεφυκότων ἀλλήλων κατηγορεῖσθαι διὰ τὴν πρὸς τὸ ὑποκείμενον σχέσιν ἕτιερον ἑτέρου κατηγορήθη καὶ οὐ διὰ τὴν πρὸς ἄλληλα συγγένειαν · οὐ γὰρ πέφυκεν ὑποκεῖσθαι τὸ σιμὸν τῷ φαλακρῷ · ὑφ’ ἕτερον γὰρ ἑκάτερον τούτων τελεῖ γένος , τὸ μὲν ὑπὸ τὸ ποσὸν τὸ δὲ ὑπὸ τὸ ποιόν . παοὰ φύσιν δὲ οὔ φαμεν τὴν τοιαύτην κατηγορίαν , διότι | ὅλως πέφυκε συμβεβηκὸς συμβεβηκότος κατηγορεῖσθαι τὸ καθολικώτερον τοῦ μερικωτέρου . εἰκότως οὖν ἄρα οὐκ ἐκλήθησαν τρίται οὐσίαι τὰ συμβεβηκότα ἅτε μὴ ὑποκείμενά τινι πρὸς ὕπαρξιν , ἀλλὰ καὶ ὅταν οὐσία κατὰ συμβεβηκότος κατηγορῆται , παρὰ φύσιν 〈 φαμὲν 〉 εἶναι τὴν τοιαύτην κατηγορίαν . p . 3a7 Κοινὸν δὲ κατὰ πάσης οὐσίας τὸ μὴ ἐν ὑποκειμένω εἶναι . Διελὼν τὴν οὐσίαν εἰς τὴν πρώτην καὶ τὴν δευτέραν καὶ παραβαλὼν πρὸς ἀλλήλας , νῦν εὐτάκτως ποιῶν τῆς οὐσίας τὸν ὁρισμὸν ἀποδοῦναι βούλεται · ἀλλ’ ἐπειδὴ ἡ οὐσία γένος ἐστὶ γενικώτατον , ὁρισμὸν αὐτῆς οὐ δύναται ἀποδοῦναι διὰ τὸ τοὺς ὁρισμοὺς ἐκ γενῶν καὶ διαφορῶν λαμβά - νεσθαι , τῆς δὲ ἁπλῆς οὐσίας οὐκ ἔστι γένος εὑρεῖν διὰ τό , ὡς εἴρηται , γένος εἶναι αὐτὴν γενικώτατον . διὰ τοῦτο τοίνυν τὸ ἴδιον αὐτῆς ἁποδίδωσιν · ἔοικε γὰρ τοῦτο ὁρισμῷ · ὥσπερ γὰρ ὁ ὁρισμὸς μόνῳ καὶ παντὶ ὑπάρχετ , οὗ ἐστιν ὁρισμός , καὶ πρὸς τὸ ὁριστὸν ἀντιστρέφει , οὕτως καὶ τὸ ἴδιον μόνῳ καὶ παντὶ ὑπάρχει , οὗ ἐστιν ἴδιον , καὶ ἁντιστπέ|φουσι πρὸς ἄλληλα . διὰ ταύτην οὖν τὴν αἰτίαν ἴδιον τῆς οὐσίας ἀποδοῦναι βούλεται . οὐ παραδίδωσι δὲ εὐθὺς τὰ ἀρέσκοντα αὐτῷ ἴδια , ἀλλ’ ἃ ἄν τις ὑποπτεύσειεν ἴδια εἶναι , ἵνα μὴ ὕστερον ἐξῇ τινι λέγειν ὅτι καὶ ταῦτα ἴδιά ἐστι τῆς οὐσίας . βουληθεὶς δὲ τὸ ἴδιον ἀποδοῦναι τὸ κοινὸν ἀποδέδωκε · φησὶ γὰρ κοινὸν κατἀ πάσης οὐσίας τὸ μὴ ἐν ὑποκειμένῳ εἶναι . τί οὖν ἐροῦμεν , . ὅτι δεῖ πάντως τῷ ἰδίῳ δύο τινὰ ὑπάρχειν , τὸ μόνῳ ὑπάρχειν ἐκείνῳ καὶ παντί , οὗ ἐστιν ἴδιον · διὰ οὖν τοῦ εἰπεῖν κοινόν ἐστιν ἐσήμανεν ὅτι πάσῃ τῇ οὐσία τοῦτο ὑπάρχει · δεῖ γὰρ τὸ ἴὃιον καὶ μόνῳ ἐκείνῳ τῷ πράγματι ὑπάρχειν , οὗ ἐστιν ἴδιον , καὶ παντί , ὡς τὸ γελαστικὸν καὶ μόνῳ ἀνθρώπῳ ὑπάρχει καὶ παντί . κοινὸν οὖν φησι κατὰ πάσης οὐσίας τὸ μὴ ἡ ἐν ὑποκειμένῳ εἶναι . καὶ ὅτι μὲν ἡ πρώτη οὐσία οὐκ ἔστιν ἐν ὑποκειμένῳ , οὐδὲ κατασκευάσαι ἀξιοῖ · φανερὸν γὰρ ἐκ τῆς ἐναργείας τοῦτο · ὁ γὰρ Σωκράτης οὐκ ἐν ἄλλω ἔχει τὸ εἶναι . κατασκευάζει δὲ ὅτι οὐδὲ αἱ δεύτεραι οὐσίαι εἰσὶν ἐν ὑποκειμένῳ , καὶ κατασκευάζει συλλογισμῷ χρώμενος ἐν δευτέρῳ σχήματι τοιούτῳ · αἱ δεύτεραι οὐσίαι τοῦ ὀνόματος καὶ τοῦ ὁρισμοῦ μεταδιδόασι τῷ ὑποκειμένῳ , τὰ δὲ ἐν ὑποκειμένῳ ὄντα ἢ οὔτε τοῦ ὀνόματος οὔτε τοῦ ὁρισμοῦ μεταδιδόασι τῷ ὑποκειμένῳ ἢ τοῦ ὀνόματος μόνου · αἱ ἄρα δεύτεραι οὐσίαι οὔκ εἰσιν ἐν ὑποκειμένῳ . p . 3a21 Οὐκ ἴδιον δὲ οὐσίας τοῦτο , ἀλλὰ καὶ ἡ διαφορὰ τῶν μὴ ἐν ὑποκειμένῳ ἐστί . | Τὸ ἀποδεδομένον τῆς οὐσίας ἴδιον ἐκβάλλει ὡς μὴ μόνῃ ταύτῃ ὐπάρχον ἀλλὰ καὶ ταῖς διαφοραῖς . δοκεῖ δὲ ἐκ τούτων καὶ διακρίνειν τὰς διαφορὰς τῶν οὐσιῶν καὶ συνάπτειν αὐτὰς ταῖς οὐσίαις · διὰ μὲν γὰρ τοῦ εἰπεῖν ὅτι οὐκ ἴδιον τοῦτο τῆς οὐσίας ἀλλὰ καὶ τῶν διαφορῶν δοκεῖ διακρίνειν αὐτὰς τῶν οὐσιῶν , πάλιν δὲ διὰ τοῦ εἰπεῖν ὅτι καὶ αἱ διαφοραὶ καθ’ ὑποκειμένου μὲν λέγονται ἐν ὑποκειμένῳ δὲ οὔκ εἰσι συνάπτει αὐτὰς ταῖς οὐσίαις · τὰ γὰρ οὐκ ἐν ὑποκειμένῳ , φησί , καὶ τοῦ ὀνόματος μεταδιδόασι καὶ τοὐ ὁρισμοῦ τούτοις ὧν καθ’ ὑποκειμένου λἐγεται · τοιαῦται δέ , φησι , καὶ αἱ διαφοραί · τὸ γὰρ πεζὸν καὶ τὸ δίπουν καὶ τὸ λογικὸν οὐ μόνον τοῦ ὀνόματος μεταδιδόασι τῷ ἀνθρώπῳ ( πεζὸν γὰρ ζῷον ὁ ἄνθρωπος λέγεται καὶ λογικὸν καὶ δίπουν ) , ἀλλὰ καὶ τοῦ τοῦ ὁρισμοῦ , ὅπως ἄν τις ἀποδῷ τούτων ἑκάστου τὸν λόγον . τοῦτο δὲ ἰήιον τῶν οὐσιωδῶς κατὰ τῆς πρώτης οὐσίας κατηγορουμένων . ὥστε οὐσίας εἶναι τὰς διαφορὰς πάλιν ἐκ τούτων τῶν λόγων βούλεται . τινὲς οὖν πρὸς τοῦτό φασιν ὅτι τριττά εἰσι τῶν διαφορῶν τὰ εἴδη , καὶ αἱ μὲν αὐτῶν εἰσι μᾶλλον οὐσίαι ἤπερ συμβεβηκότα , αἱ δὲ μᾶλλον συμβεβηκότα ἤπερ οὐσίαι , αἱ δὲ μέσως πὼς ἔχουσιν ὡς ἄδηλον εἶναι πότερον συμβεβηκότα μᾶλλον αὐτὰς εἴπωμεν ἢ οὐσίας · οἷον μᾶλλον μὲν οὐσίαι εἰσὶν ἤπερ συμβεβηκότα τὸ λο - γικὸν τὸ ἄλογον καὶ τὰ τοιαῦτα μᾶλλον μὲν οὐσίαι ὅτι συμπληρωτικαί εἰσι τῶν | ὑποκειμένων εἰδῶν , συμβεβηκότα δὲ ὅτι ἐν τῷ ὁποῖόν τί ἐστι κατηγοροῦνται , ὥσπερ καὶ τὰ συμβεβηκότα ) , μᾶλλον δὲ συμβεβηκότα ἢ οὐσίαι τὸ ἐν κύκνῳ λευκὸν καὶ τὸ ἐν Σκύθῃ καὶ ἔτι τὸ ἐν τῷ κόρακι μέλαν καὶ τὸ ἐν τῷ Αἰθίοπι ταύτῃ γὰρ διαφέρει ὁ Σκύθης τοῦ Αἰθίοπος , τῷ λευκῷ καὶ τῷ μέλανι ) · συμβεβηκὸς μέν , ὅτι γίνεται καὶ ἀπογίνεται χωρὶς τῆς τοῦ ὑποκειμένου φθορᾶς · τῶν γὰρ πτερῶν ἀφαιρεθέντων τοῦ κόρακος οὐδὲν ἧττον κόραξ ἔσται , κἄν τὸν Σκύθην μελανθέντα ἐπινοήσῃς , οὐδὲν ἦττον ἐστι καὶ ἄνθρωπος καὶ Σκύθης . πάλιν δὲ οὐσίαι δοκοῦσί πὼς εἶναι τά τοιαύτα , διότι παντὶ τῷ εἴδει τῶν κοράκων καὶ τῶν Αἰθιόπων ὑπάρχει τὸ μέλαν , ὁμοίως καὶ τὸ λευκὸν κύκνοις τε καὶ Σκύθαις . αἱ δὲ ἐν τοῖς στοιχείοις ποιότητες μέσως πὼς ἔχουσιν , οἷον τὸ ἐν τῷ πυρὶ θερμόν καὶ τὸ ξηρὸν καὶ τὸ ἐν τῷ ὕδατι ψυχρὸν καὶ ὑγρόν . Ἴνα δὲ σαφέστερα ἡμῖν γένηται τὰ περὶ τούτων , λέγω δὴ τῶν ἐν τοῖς στοιχείοις διαφορῶν , λεγόμενα , μικρὸν ἀνωτέρω τὸν λόγον ἀγάγωμεν . τὴν πρώτην ὕλην φασὶν οἱ φιλόσοφοι ἀσώματον εἶναι τῷ οἰκείῳ λόγῳ ᾦ ἀσχημάτιστόν τε καὶ ἀμεγέθη καὶ πάσης ποιότητος κεχωρισμένην · ὅτι γὰρ ἀνείδεός ἐστι , δείκνυται σαφῶς τῷ πάντων τῶν φυσικῶν εἰδῶν αὐτὴν εἶναι δεκτικήν · ὥσπερ γὰρ τὰ ξύλα ὕλης λόγον ἐπέχοντα τοῖς σκεύεσιν ἐστέρηνται παντὸς εἴδους τοῦ κατὰ τὰ σκεύη θεωρουμένου ( οὔτε γὰρ θρόνου εἶδος ἔχει οὔτε ἀβακίου οὔτε οὐδενὸς ἄλλου τοιούτου ) , οὕτω καὶ ἡ ὕλη ὑποβάθρα τις οὖσα καὶ δεκτικὴ πάντων τῶν εἰδῶν τῶν ἐν τοῖς σώμασι θεωρουμένων , οὐδὲ ἓν ἕξει οἰκεῖον εἶδος . αὕτη οὖν ἐξογκωθεῖσα κατὰ τὰς τρεῖς διαστάσεις ποιεῖ τὸ δεύτερον ὑποκείμενον κατὰ τουτ’ ἐστι τὸ ἄποιον σῶμα · ἐπειδὴ γὰρ αἱ ποιότητες καθ’ ἑαυτὰς ὑποστῆναι οὐχ οἷαί τε ἦσαν πᾶσα | γὰρ ποιότης ἐν σώματι ἔχει τὸ εἶναι ) , ἐδεήθησαν τοῦ σώματος τῷ οἰκείῳ λόγῳ ἀποίου ὄντος , ἵνα ἐν τούτῳ ὐποστῶσι . τούτῳ οὖν κτά τι μὲν μέρος προσγενομένη ἡ θερμὴ καὶ ξηρὰ ποιότης ἐποίησε τὸ πῦρ , κατά τι δὲ ἡ ψυχρὰ καὶ ὑγρὰ ἐποίησε τὸ ὕδωρ , κατ’ τι δὲ πάλιν ἡ ξηρὰ καὶ ψυχρὰ ἐποίησε τὴν γῆν , κατά τι δὲ ἡ θερμὴ καὶ ὑγρὰ ἐποίησε τὸν ἀέρα . οὐχ ὅτι ἦν ἐνεργείᾳ ποτὲ ἡ ὕλη ἀσώματος ἢ τὸ σῶμα ἄποιον , ἀλλὰ τὴν εὔτακτον τῶν ὄντων γένεσιν θεωροῦντες ταὐτά φαμεν , τῇ ἐπινοίᾳ διαιροῦντες τὰ τῇ φύσει ἀχώριστα . αἱ οὖν ποιότητες αἱ ἐπιγενόμεναι τῷ σώματι , λέγω δὴ τῷ δευτέρῳ ὑποκειμένῳ , ᾗ μὲν ἀποίῳ ὄντι αὐτῷ ἐπεγένοντο , συμβεβηκότα εἰσίν , ᾗ δὲ συμπληρωτικαί εἰσι πυρὸς καὶ ὕδατος καὶ τῶν λοιπῶν στοιχείων , οὐσίαι · τῷ γὰρ πυρὶ ὡς μὲν σώματι ἐπισυμβέβηκεν ἡ θερμὴ καὶ ξηρὰ ποιότης , ὡς δὲ πυρὶ οὐκέτι ταῦτα λέγοντι ἐπισυμβαίνειν , ἀλλὰ μᾶλλον συμπληροῦν τὴν τούτου οὐσίαν . ὥστε αὗται μέσως πὼς ἔχουσιν , οὐδὲν μᾶλλον οὐσίαι ἢ συμβεβηκότα · τῷ μὲν γὰρ ἁπλῶς σώματι , λέγω δὴ τῷ τριχῇ διαστατῷ , συμβεβήκασι , τοῖς δὲ στοιχείοις οὐσιωδῶς ὑπάρχουσι συμπληρωτικαὶ τῆς οὐσίας αὐτῶν οὖσαι . ἐπειδὴ οὖν , φασίν , οὐχ ἓν εἶδός ἐστι τῶν διαφορῶν , ὡς δέδεικται , ὡς πρὸς ὅλον τὸ πλάτος τῶν διαφορῶν ἀποβλέψας ὁ Ἀριστοτέλης οὔτε ὡς περὶ οὐσιῶν ἀπλῶς ἀποφαίνεται τῶν διαφορῶν οὔτε ὡς περὶ συμβεβηκότων . Τί οὖν ἡμεῖς πρὸς ταῦτά φαμεν ; ὅτι οὗτοι εὐφυῶς μὲν ἐπέβαλον , οὐ πάντῃ δὲ ἀληθῶς · εἰ γὰρ μεταξὺ οὐσίας καὶ συμβεβηκότων τὰς διαφορὰς ἐβούλετο εἶναι ὁ Ἀριστοτέλης , ἔδει αὐτὸν ποιῆσαι καὶ ἑνδεκάτην κατηγορίαν , ἥτις μεταξὺ ἦν οὐσίας καὶ συμβεβηκότος , καὶ ὑπὸ ταύτην τὰς σιαφοπάς ἀναγαγεῖν . εἰ δὲ οὐκ ἔστιν ἄλλη παρὰ τὰς δέκα καὶ | τούτων μία μέν ἐστιν ἡ οὐσία αἱ δὲ ἄλλαι πᾶσαι συμβεβηκότα καὶ οὐδὲν μεταξύ , ἀνάγκη πάντα τὰ ὄντα ἢ οὐσίας εἶναι ἢ συμβεβηκότα , μεταξὺ δὲ μηδέν . ὅτι δὲ οὐσίαι εἰσὶν ὁμολογουμένως αἱ διαφοραί , δῆλον μὲν ἐκ τοῦ συμπλη - ρωτικὰς αὐτὰς εἶναι τῶν εἰδῶν καὶ οὐσιωδῶς κατ’ αὐτῶν κατηγορεῖσθαι · εἰ γὰρ συμπληροῦσι τὰς οὐσίας , καὶ οὐσίαι εἰσὶ δηλονότι · οὐ γὰρ συμπλη - ροῖ τὴν οὐσίαν τὰ συμβεβηκότα . ὅτι δὲ καὶ αὐτῷ τῷ Ἀριστοτέλει δοκεῖ οὐσίας εἶναι αὐτάς , δῆλον μὲν καὶ ἐξ ὧν μέρη αὐτὰς οὐσιῶν βούλεται εἶναι λέγων “ μή ταραττέτω δὲ ἡμᾶς τὰ μέρη τῶν οὐσιῶν’’ καὶ πάλιν ‘ ὑπάρχει δὲ ταῖς οὐσίαις καὶ ταῖς διαφοραῖς τὸ πάντα συνωνύμως ἀπ’ αὑτῶν τῶν λέγεσθαι’’ . δῆλον δὲ καὶ ἐκ τῶν εἰρημένων τῷ Πορφυρίῳ · ἐκεῖνος γὰρ κατὰ τὰ δοκοῦντα τοῖς Περιπατητικοῖς διαλαμβάνων περὶ αὐτῶν φησι “ διαφοπά φορά ἐστιν ᾗ περιττεύει τὸ εἶδος τοῦ γένους’’ . περιττεύει δὲ πάντα τῷ οἰκείῳ μέρει · οὐκοῦν καὶ τὸ μέρος οὐσία , ἐπειδὴ καὶ τὸ εἶδος . ὥστε καὶ ὁ Ἀριστοτέλης καὶ ἐκ τῶν οἰκείων λόγων καὶ ἐκ τῶν τῷ Πορφυρίῳ κατὰ τὰ Ἀριστοτέλει δοκοῦντα εἰρημένων οὐσίας βούλεται εἶναι τὰς διαφοράς . Πῶς οὖν φησιν οὐκ ἴδιον δὲ τοῦτο οὐσίας , ἀλλὰ καὶ τῶν διαφορῶν , ὡς τῶν διαφορῶν δηλονότι ἑτέρων οὐσῶν παρὰ τὴν οὐσίαν ; φαμὲν οὖν ὅτι ὥσπερ ἐπὶ τῆς μονάδος εἰρήκαμεν καὶ τοῦ σημείου καὶ τοῦ νῦν , ὅτι ταῦτα οὐκ ἀνήγαγεν ὑπ’ οὐδεμίαν τῶν κατηγοριῶν ὁ Ἀριστοτέλης διὰ τὸ μὴ συνεγνῶσθαι τῷ πολλῷ ἀνθρώπῳ καὶ γὰρ κἀκεῖνα ἀναγαγεῖν ἐνῆν ὑπὸ τὸ ποσὸν λέγοντα τοῦ ποσοῦ τὸ μὲν εἶναι ἀμέριστον τὸ δὲ μεριστὸν καὶ τοῦ μεριστοῦ τὸ μὲν συνεχὲς τὸ δὲ διωρι - σμένον , ὅμως οὐκ ἀνήγαγε διὰ τό , ὡς πολλάκις εἴρηται , μὴ περὶ τῶν ὄντων ᾗ ὄντα ἐστὶν ἑν|ταῦθα διαλαμβάνειν , ἀλλ’ ᾗ δοκεῖ τῷ πολλῷ ἀνθρώπῳ 54r περὶ αὐτῶν ) , οὕτω καὶ νῦν οὐσίας μὲν οἶδε τὰς διαφοράς , οὐκ ἀνήγαγε δὲ αὐτὰς ὑπὸ τὴν κατηγορίαν τῆς οὐσίας διὰ τὸ μὴ ἐγνῶσθαι τῷ πολλῷ ἀν - θρώπῳ . εἰ δέ τις εἴποι ‘ καὶ μὴν πρόδηλοι τυγχάνουσιν αἱ διαφοραὶ τοῖς πολλοῖς · λέγουσι γὰρ λογικὸν καὶ θνητὸν εἶναι τὸν ἄνθρωπον’ , λέγομεν ὅτι οὐχ ὡς περὶ ἁπλῶν ἔχουσιν ἔννοιαν τῶν διαφορῶν , οἷον αὐτῆς καθ’ ἑαυτήν τὴν τῆς λογικότητος ἢ τῆς ἀλογίας , ἀλλ’ ὡς συνθέτων · λογικὸν γὰρ ζῷον τὸ ὅλον ὡς ὅν τι ἴσασι καὶ ἄλογον ὁμοίως . ἐλέγομεν δὲ καὶ ἀνωτέρω ὅτι τῆς οὐσίας τῆς μὲν οὔσης ἁπλῆς τῆς δὲ συνθέτου καὶ τῆς ἁπλῆς τῆς μὲν κρείττονος τῆς συνθέτου τῆς δὲ χείρονος , περὶ μόνης διαλαμβάνει τῆς συνθέτου τῆς κατὰ τὰ γένη καὶ τὰ εἴδη καὶ τὰ ἄτομα θεωρουμένης . ἀμέλει τοίνυν παραβάλλων τὰς οὐσίας πρὸς ἀλλήλας μόνα παρέβαλλε τὰ γένη καὶ τὰ εἴδη , ἔτι δὲ καὶ τὰ ἄτομα , ἐπειδήπερ καὶ περὶ τούτων μόνων πρόκειται αὐτῷ διδάξαι . τῶν δὲ διαφορῶν οὐδὲ μνήμην ἐποιήσατο , ἐπειδήπερ ἁπλαῖ αὗται . διὰ ταύτην οὖν τὴν αἰτίαν εἶπεν ὁ Ἀριστοτέλης ὅτι οὐκ ἴδιον τῆς οὐσίας ὑπάρχει τοῦτο , οὐχ ἀπλῶς δὲ πάσης , ἀλλὰ τῆς συνθέτου · θέτου · ὑπάρχει γὰρ οὐ μόνον τῇ συνθέτῳ τὸ μὴ ἐν ὑποκειμένῳ εἶναι , ἀλλὰ καὶ τῇ ἁπλῇ , τοῦτ’ ἔστι ταῖς διαφοραῖς . Tετραδικῆς δὲ τῆς τῶν ὄντων διαιρέσεως παραδεδομένης ἀνωτέρω , ζητητέον ὑπὸ ποῖον τμῆμα τῆς διαιρέσεως ἀνακτέον τὰς διαφοράς . λέγομεν οὖν ὅτι εἰ μὲν τὰς πρὸ τῶν πολλῶν διαφορὰς παραλάβοιμεν , ταύτας ὑπὸ τὸ πρῶτον τακτέον τμῆμα , τό τε καθ’ ὑποκειμένου καὶ μὴ ἐν ὑποκειμένω αὗται γὰρ καθολικαὶ οὐσίαι εἰσίν ) , εἰ δὲ τὰς ἐν τοῖς πολλοῖς , πρῶτον μέν φαμεν ὅτι οὐδὲ διαφοραὶ αὗται λέγονται , ὥσπερ οὐδὲ τὸ ἐν αὐτοῖς | ζῷον γένος · εἰ γὰρ γένος ἐστὶ τὸ κατὰ πλειόνων καὶ διαφερόντων τῷ εἴδει ἐν τῷ τί ἐστι κατηγορούulενον , τὸ δὲ ἐν Σωκράτει ζῷον οὐ λέγεται κατὰ πλειόνων , οὐκ ἄν εἴη γένος . καὶ τὸ εἶδος δὲ ὁμοίως τὸ ἐν τῶ ἀτόμω οὐκ ἄν λεχθείη εἶδος , τοῦ εἴδους κατὰ πλειόνων καὶ διαφερόντων τῷ ἀριθμῷ ἐν τῷ τί ἐστι κατηγορουμένου . οὕτω καὶ τὸ λογικὸν τὸ ἐν τῷ Σωκράτει οὐκ ἄν τις κυριολεκτῶν εἴποι διαφοράν · καὶ γὰρ ἡ διαφορὰ κατὰ πλειόνων καὶ διαφερόντων τῷ εἴδει ἐν τῷ ὁποῖόν τί ἐστι κατηγορεῖται · τὸ δὲ ἐν τῷ ἀτόμῳ λογικὸν αὐτοῦ μόνου κατηγορεῖται · οὐκ ἂν οὖν εἴη διαφορά . ἀλλὰ ταῦτα μέρη φαμὲν εἶναι τῶν ἀτόμων · ὡς γὰρ τὸ γένος καὶ ἡ διαφορὰ μέρη εἰσὶ τῶν εἰδῶν , οὕτω καὶ τὸ ἐν ἀτόμῳ ζῷον καὶ λογικὸν μέρη εἰσὶ τοῦ ἀτόμου . διὸ οὔτε ὑπὸ ὁρισμὸν πίπτουσιν ὡς ἄτομα · φησὶ γὰρ ὁ Ἀριστοτέλης ἐν τῇ Ἀποδεικτικῇ τῶν ἀτόμων μὴ εἶναι ὁρισμὸν μηδ’ ἀπόδειξιν · εἰ γὰρ ὁρισμὸς ἐκ γενῶν ἐστι καὶ διαφορῶν , ἐν ἀτόμοις δὲ οὐκ ἔστι γένος οὐδὲ διαφορά , δῆλον ὅτι οὐδὲ ὁρισμὸς αὐτῶν ἐστιν . εἰ δὲ ὁρισμὸς οὐκ ἔστιν , οὐδ’ ἀπόδειξις · ἐκ γὰρ τῶν ὁρισμῶν αἱ ἀποδείξεις . εἰ δέ τις καὶ διαφορὰς αὐτὰς ἀξιώσειε καλεῖσθαι , οὐχ ἁπλῶς διαφορὰς ἐροῦμεν , ἀλλ’ ὡς ἐν ἀτόμῳ διαφοράς , καθ’ ἃς διαφέρει ὅδε ὁ ἄνθρωπος τοῦδε τοῦ ἵππου καὶ τοῦδε τοὐ ἀγγέλου . διὸ ἀνάξομεν αὐτὰς ὑπὸ τὸ τεταρτον τμῆμα , τὸ μήτε καθ’ ὑποκειμένου μήτε ἐν ὑποκειμένῳ , διότι καὶ οὐσίαι εἰσὶ συμπληρωτικαὶ τοῦ ἀτόμου καὶ μερικαί · κατ’ οὐδενὸς γὰρ ὐπο κειμένου κατηγοροῦνται · p.3a29 Μῆ ταραττέτω δὲ ἡμᾶς τὰ μέρη τῶν οὐσιῶν ὡς ἐν ὑποκειμένοις ὄντα τοῖς ὅλοις , μήποτε ἀναγκασθῶμεν οὐκ οὐσίας αὐτὰ φάσκειν εἶναι . | Ὄπερ ἔμελλε τῷ Ἀριστοτέλει x003E ; ἀπορίαν ἐπενεγκεῖν , τοῦτο φθάσας ἠπόρησέ τε καὶ ἐπελύσατο · ἠπόρησε γὰρ ἄν τις ‘ἑπειδὴ τὰ μέρη τῶν οὐσιῶν ἔν τινι ἐν ταῖς οὐσίαις γάρ ) , καὶ τὰ συμβεβηκότα δὲ ἔν τινι ἐν γὰρ τῷ ἀνθρώπῳ * * ) , τὰ μέρη ἄρα τῶν οὐσιῶν συμβεβηκότα ἐστίν , ὅπερ ἄτοπον’ . λύων οὖν τοῦτο λέγει ὅτι ἀπεδόθη πῶς εἰρήκαμεν τὸ συμβεβηκὸς ἔν τινι · οὐ γὰρ ὡς μέρος τοῦ ὑποκειμένου ὑπάρχον , ἀλλ’ ὡς οὐκ ἄνευ τού - του συστῆναι δυνάμενον . αἱ δὲ διαφοραὶ χρείαν τῷ ὅλῳ παρέχουσι καὶ συμπληρωτικαί εἰσι τοῦ ὑποκειμένου . ὥστε εἰ καὶ κοινωνοῦσι κατὰ τὸ ἔν τινι , ἀλλ’ οὖν ἔστι τις ἐν αὐτοῖς διαφορὰ τῷ τὰς μὲν συμπληροῦν τὸ ὑπο - κείμενον καὶ ἀχωρίστους αὐτοῦ εἶναι τὰς δὲ μήτε συμπληροῦν μήτε ἀεὶ συνυπάρχειν . τινὲς δὲ τῶν ἐξηγητῶν τοῦτο τὸ ῥητὸν ἀξιοῦσι προτάττεσθαι τοῦ περὶ τῶν διαφορῶν τοῦ λέγοντος οὐκ ἴδιον δὲ τοῦτο τῆς οὐσίας , ἀλλὰ καὶ ἡ διαφορὰ τῶν μὴ ἐν ὑποκειμέ νῷ ἐστίν · ἔδει γάρ , φασί , δείξαντα διὰ τούτων ὅτι οὐδὲν μέρος τῆς οὐσίας ἐν ὑποκειμένῳ ἐστίν , ἔστι δὲ 〈 μέρος 〉 τῆς οὐσίας καὶ ἡ διαφορά , οὕτως ἐπαγαγεῖν ὅτι οὐκ ἴδιον τῆς οὐσίας τὸ μὴ ἐν ὑποκειμένῳ εἶναι , ἐπειδὴ καὶ τῆς διαφορᾶς . μήποτε δὲ καὶ ἡ τάξις αὕτη καλῶς ἔχει · δείξαντος γὰρ μήτε τὰ εἴδη μήτε τὰ γένη μήτε τὰς διαφοράς , ἅτινα μέρη ἐστὶ τῶν οὐσιῶν , ἐν ὑποκειμένῳ εἶναι , ἔδει ἐπαγαγεῖν καθολικόν τινα λόγον , ὅτι οὐδὲ ὅλως ἄλλο τι μέρος τῆς οὐ - σία ἐν ὑποκειμένῳ ἐστί . δοκεῖ δὲ αὐτῷ ὁ λόγος περὶ μερῶν , χειρὸς λέγω καὶ κεφαλῆς καὶ ποδός , καὶ περὶ τῶν νοητῶν δὲ διαλαμβάνειν , λογικοῦ καὶ θνητοῦ · τῶν γὰρ μερῶν τὰ μέν ἐστιν αἰσθητὰ τὰ δὲ νοητά . περὶ μέντοι τῶν νοητῶν νῦν διαλμIβάνει · οὕτω γὰρ καιρὸν ἔχει τοῦ θεωρήματος τούτου ἡ τάξις · ἐπειδὴ γὰρ ἔφησεν οὐκ ἴδιον οὐσίας εἶναι τὸ μὴ ἐν ὑποκειμένῳ κειμένῳ εἶναι , ἐπειδὴ καὶ αἱ διαφοραὶ τῶν μὴ ἐν ὑποκειμένῳ εἰσίν , ἵνα μὴ νομίσῃ τις τοῦτο αὐτὸν εἰρηκέναι ὡς τῶν διαφορῶν μὴ οὐσῶν οὐσιῶν , αἵτινές εἰσι κυρίως οὐσίαι , διὰ τοῦτο εἶπε μὴ ταραττέτω δὲ ἡμᾶς τὰ μέρη τῶν οὐσιῶν ὡς ἐν ὑποκειμένοις ὄντα τοῖς ὅλοις , ἐπεὶ ἀκαί - ρως δόξει τοῦτο τὸ θεώρημα ἐμβεβλῆσθαι , εἰ μὴ ἀποδεξόμεθα αὐτὸν λέγειν περὶ τῶν νοητῶν μερῶν , τοῦ λογικοῦ τοῦ θνητοῦ , ἅπερ ἰδίως μέρη εἰσὶ τοῦ ἀνθρώπου · ἐκ γὰρ αὐτῶν ὁ ἄνθρωπος . p . 3a31 οὐ γὰρ οὕτω τὰ ἐν ὑποκειμένῳ ἐλέγετο τὰ ὡς μέρη ὑπάρχοντα ἔν τινι . Tοῦτ’ ἔστιν εἰ καὶ ἐλέγομεν ἔν τινι εἶναι τὰ συμβεβηκότα , ἀλλ’ οὐχ ὡς μέρος ἐν ὅλῳ · εἰ μὲν γὰρ πᾶν τὸ ἔν τινι ἀνάγκη ἦν ἐν ὑποκειμένῳ εἶναι , καὶ τὰ μέρη τῶν οὐσιῶν ἔν τινι ὄντα ἐν γὰρ τῷ ὅλῳ εἰσίν ) ἐν ὑποκειμένῳ ἄν ἦσαν · νῦν δὲ τοῦ ἔν τινι καθολικωτέρου ὄντος τὸ μὲν τῶν ἔν τινι ὡς ἐν ὑποκειμένῳ ἐστὶ τὸ δὲ ὡς μέρος ἐν ὅλῳ τὸ δὲ κατ’ ἄλλον του ἐν τινι τρόπον · p . 3a33 ‘γπάρχει δὲ ταῖς οὐσίας καὶ ταῖς διαφοραῖς τὸ πάντα συνωνύμως ἀπ’ αὐτῶν λέγεσθαι . ᾿Επὶ δεύτερον παρακολούθημα μεταβαίνει τῆς οὐσίας καταγνοὺς τοῦ προτέρου . καὶ νῦν δὲ τὸ κυρίως ἴδιον ζητεῖ τῆς οὐσίας . εὐθὺς δὲ κατέ - γνω καὶ τούτου . δῆλον δέ ἐστι τοῦτο τῷ συνάψαι τὰς διαφοράς , ἵνα ᾖ δῆλον ὅτι οὐ μόνῃ τῇ οὐσίᾳ ὑπάρχει . καὶ τὸ μὲν πρότερον ἐκβέβλητο ὡς πάσῃ μὲν οὐσίᾳ ὑπάρχον οὐ μόνῃ δέ , τοῦτο δὲ ὡς μήτε μόνῃ μήτε πάσῃ · οὔτε γὰρ τῇ πρώτῃ ὑπάρχει οὐ γὰρ ἔχει κατά τινων κατηγοπηθῆναι ) οὔτε μόνῃ , ἐπειδὴ καὶ ταῖς διαφοραῖς . p . 3a34 Πᾶσαι γὰρ αἱ ἀπὸ τούτων κατηγορίαι ἤτοι κατὰ τῶν | ἀτόμων κατηγοροῦνται ἢ κατὰ τῶν εἰδῶν . Πρῶτον διδάσκει τίνα εἰσὶ τὰ δεχόμενα τὴν ἀπὸ τῶν οὐσιῶν καὶ τῶν διαφορῶν κατηγορίαν , εἶθ’ οὕτως τὴν συνώνυμον ἐπ’ αὐτῶν ἐφαρμόζει κατηγορίαν · τὰ μὲν γὰρ ἄτομα , φησί , κατ’ οὐδενὸς ὑποκειμένου λέγεται , τὰ δὲ εἴδη κατὰ τῶν ἀτόμων , τὰ δὲ γένη κατὰ ἀμφοτέρων , ὡσαύτως καὶ αἱ διαφοραὶ κατὰ τῶν εἰδῶν καὶ κατὰ τῶν ἀτόμων . ταῦτα δὲ καὶ συνωνύμως καθ’ ὧν κατηγορεῖται λέγεται · ὁ γὰρ Σωκράτης καὶ ἄνθρωπός ἐστι καὶ ζῷον λογικὸν θνητόν ἐστι καὶ οὐσία ἔμψυχος αἰσθητική . ἀλλὰ καὶ τῶν διαφορῶν καὶ τοὔνομα καὶ τὸν λόγον ἐπιδέχεται · λέγεται γὰρ καὶ λογικὸν εἶναι , ὅπερ ἐστὶν ὄνομα τῇ διαφορᾷ , τὸ λογικὸν καὶ τὸν óρισμὸν αὐτῆς ὑποδέχεται · λογικὸν γάρ ἐστι τὸ τῷ λόγῳ χρώμενον · τοῦτον δὲ τὸν λόγον καὶ ὁ Σωκράτης ἐπιδέχεται . καὶ τοῦ εἴδους δὲ ὁμοίως συνωνύμως καὶ τὸ γένος καὶ ἡ διαφορὰ κατηγορεῖται . πρόδηλον δὲ καὶ τοῦτο , ὅτι ὅσα συνωνύμως κατὰ τοῦ κατηγορουμένου λέγεται , ταῦτα καὶ κατὰ τοῦ ὑποκειμένου ῥηθήσεται . | εἰκότως οὖν τὸ μὲν γένος καὶ ἡ διαφορὰ κατὰ τῶν εἰδῶν συνωνύμως κατηγορούμενα καὶ κατὰ τῶν ἀτόμων κατηγοροῦντι , καθ’ ὧν καὶ τὰ εἴδη , τὰ δὲ εἴδη κατὰ μόνων τῶν ἀτόμων , τὰ δὲ ἄτομα κατ’ οὐδενός , ἐπειδὴ οὐδὲ ἔστι τι αὐτοῖς ὑποκείμενον . σκόπει δὲ ἐνταῦθα πῶς γέγονεν αὐτῷ χρήσιμος ἡ περὶ τῶν συνωνύμων διδασκαλία , ὃ καὶ αὐτὸς δηλῶν φησι συνώνυμα δέ γε ἦν ὧν τό τε ὄνομα κοινὸν καὶ ὁ λόγος ὁ αὐτός . Κἀντεῦθεν δὲ σκόπει πῶς διαρρήδην τὰς διαφορὰς οὐσίας φησὶν εἶναι · εἰ γὰρ τὰ ἐν ὑποκειμένῳ ὄντα ἢ τοῦ ὀνόματος μόνου μεταδιδόασιν ἢ οὔτε τοῦ ὀνόματος μεταδιδόασιν οὕτε τοὐ ὁρισμοῦ , αἱ δὲ διαφοραὶ συνωνύμως κατὰ τῶν εἰδῶν καὶ τῶν ἀτόμων κατηγοροῦνται , οὐσίαι ἄρα αἱ διαφοραὶ καὶ οὐ συμβεβηκότα · τοῦτο γὰρ ὑπάρχει τοῖς οὐσιωδῶς κατηγορουμένοις τὸ καὶ τοῦ ὀνόματος μεταδιδόναι τοῖς ὑποκειμένοις καὶ τοῦ ὁρισμοῦ . τίνος οὖν ἕνεκεν ἀνωτέρω δοκῶν αὐτὰς διακρίνειν τῶν οὐσιῶν ἐν τοῖς ἑξῆς συντάττει ; διὰ τὴν πολλάκις εἰρημένην αἰτίαν , ὅτι σκοπός ἐστιν αὐτῷ ἐνταῦθα οὐ περὶ πάσης οὐσίας διδάξαι , ἀλλὰ περὶ μόνης τῆς συνθέτου , ἧς καὶ τὴν γνῶσιν ἔχει ὁ πολὺς ἄνθρωπος · οἱ γὰρ πολλοὶ οὐ μόνον Σωκράτην ἴσασι τὸν Σωκράτην , ἀλλὰ καὶ ἄνθρωπον αὐτὸν ἴσασι καὶ ζῷον . καὶ ἐπὶ πάνἀπ’ τῶν δὲ τῶν κατὰ μέρος κοινῶς φέρουσι τὸ τοῦ ἀνθρώπου ὄνομα , ὁμοίως δὲ καὶ ἐπὶ ἀνθρώπων καὶ ἵππων καὶ τῶν λοιπῶν ζῴων τὸ τοῦ ζῴου · τῆς δὲ λογικότητος αὐτῆς καθ’ ἑαυτὴν ἔννοιαν οὐκ ἔχουσιν , ἀλλὰ κἄν λέ - γωσι λογικόν , τὸ σύνθετον λέγουσι · λογικὸν γὰρ ζῷον τὸ ὅλον τοῦτο γινώσκουσι . καὶ ἐπὶ τοῦ ἀλόγου ὡσαύτως καὶ τῶν λοιπῶν διαφορῶν . διὰ τοῦτο οὖν ἐνταῦθα οὐ λέγει μὲν ἄντικρυς τὰς διαφορὰς οὐσίας εἶναι , ἀλλὰ βούλεται μὲν | αὐτὰς οὐσίας εἶναι καὶ τὸ βούλημα ἐκκαλύπτει πανταχοῦ , οὐ τοιαύτας δὲ οὐσίας , οἷαί εἰσιν αἰ σύνθετοι , περὶ ὧν αὐτῷ ἐνταῦθα ὁ λόγος . οὕτως οὖν καὶ ἐν τῇ Φυσικῇ τριττὴν τὴν οὐσίαν εἰρηκώς , τήν τε κατὰ τὴν ὕλην καὶ τὸ εἶδος τὸ ἐν ὕλῃ λέγω , οὐ τὸ πρὸ τῶν πολλῶν ἢ τὸ ἐν τοῖς πολλοῖς ) καὶ ἔτι τὴν ἐκ τοῦ συναμφοτέρου , τῆς τε ὕλης καὶ τοῦ εἴδους , συγκειμένην , ἐνταῦθα μόνον τὸ σύνθετον οὐσίαν εἶπεν , οὔτε δὲ τὴν ὕλην οὔτε τὸ εἶδος , ἐπειδὴ μηδὲ περὶ τῶν ἁπλῶν αὐτῷ ὁ λόγος · p . 3b10 10 Πᾶσα δὲ οὐσία δοκεῖ τόδε τι σημαίνειν · Ἀπωσάμενος τὰ πρότερα δύο παρακολουθήματα , τό τε μὴ ἐν ὑποκει - μένω εἶναι καὶ τὸ συνωνύμως πάντα ἀπ’ αὐτῶν λέγεσθαι , ἐπὶ τρίτον μεταβέβηκεν ἴδιον , τὸ τόδε τι σημαίνειν · σημαίνει μὲν οὖν αὐτῷ τ,ὸ τόδε τὸ ὑποκείμενον δείξεως γάρ ἐστι τοῦτο ) , τὸ δὲ τὶ τὸ μερικόν δι’ άμφοτέπων οὖν σημαίνει τὸ μερικὸν ὑποκείμενον , | οἷον τὸν τινα ἄνθρωπον ἤ τόδε τὸ ξύλον . ἐπὶ τούτων γὰρ ἀεὶ ὁ Ἀριστοτέλης φέρει τὸ τόδε , λέγω δὴ τῶν ἀτόμων τῶν φαινομένων καὶ αἰσθητῶν · ταῦτα γάρ ἐστι τὰ καὶ τὴν δεῖξιν μόνα καταδεχόμενα καὶ μόνως ὑποκείμενα πᾶσι . καταγινώσκει ’δε καὶ τούτου τοῦ ἰδίου ὡς οὐ πάσῃ τῇ οὐσίᾳ παρακολουθοῦντος , εἰ καὶ μόνῃ · τὰ γὰρ εἴδη , φησί , καὶ τὰ γένη , οἷον ἄνθρωπος καὶ ζῷον , δοκεῖ μὲν τόδε τι σημαίνειν διὰ τὸν ἑνικὸν χαρακτῆρα τῆς φωνῆς , ἐμφαίνει δὲ μᾶλλον πλῆθος καὶ κοινότητα πλειόνων τινῶν περιεκτικὴν καὶ ποιότητά τινα . | οὐ ποιότητα δέ φησιν , οἵα ἐστὶν ἡ κτὰ τὸ συμβεβηκός · ἐκείνη γὰρ οὔτε προσγινομένη τῷ ὑποκειμένῳ οὔτε ἀπογινομένη συμβάλλεταί τι ἢ λυμαίνεται , τὰ δὲ γένη καὶ τὰ εἴδη συμπληρωτικά ἐστιν ἐκείνων ὧν λέ - γονται εἶναι καὶ καθ’ ὧν ἄν κατηγορῶνται καί , ὥς φησιν αὐτός , περὶ οὐσίαν τὸ ποιὸν ἀφορίζει , τοῦτ’ ἔστι τὴν τοιάνδε ἢ τοιάνδε οὐσίαν ἀφο - ρίζει καὶ διαστέλλει καὶ συγκεχυμένην αὐτὴν διακρίνει , τὴν οὐσιώδη ἑκά - στης οὐσίας ποιότητα εἰλικρινῆ φυλάττοντα · τῆς γὰρ οὐσίας περιεχούσης τὸ σῶμα καὶ ἀσώματον καὶ συγκεχυμένων ὄντων τούτων καὶ ἀδιακρίτων , ἡ τῶν εἰδῶν τούτων διαίρεσις τὴν ἑκάστου ποιότητα ἀφώρισε . πάλιν τοῦ σώματος πλείονα πράγματα περιέχοντος τὸ γὰρ ἔμψυχον καὶ ἄψυχον ) διακρίνει τὰ συγκεχυμένα καὶ ἀφορίζει ἑκάστῳ τὸ ἴδιον . ὁμοίως τοῦ ἐμψύχου πλείονα περιέχοντος τὰ τούτου εἴδη ἑκάστῳ τὸ ἴδιον ἀφορίζουσιν . ὡσαύτως καὶ ἐπὶ τῶν λοιπῶν · τὸ γὰρ ζῷον καὶ τὸ φυτόν , γένη ὄντα τῶν ὑπ’ αὐτὰ ὑπὸ δὲ τὸ ἔμψυχον σῶμα τεταγμένα , δι’ ἑαυτῶν τοῖς οἰκείοις εἴδεσι τὴν οὐσιώδη ποιότητα ἀφορίζουσι . Καὶ πῶς οὖν , φασίν , ἐλέγετο τὰ γένη καὶ τὰ εἴδη ἐν τῷ τί ἐστι κατηγορεῖσθαι , νῦν δέ φησιν ὁ Ἀριστοτέλης τὸ ποιὸν | αὐτὰ περὶ τὴν οὐσίαν ἀφορίζειν ; λέγομεν ὅτι ᾗ μετέχουσι τῶν διαφορῶν τὰ μὲν εἴδη ἐνεργείᾳ τὰ δὲ γένη εἴτε δυνάμει κατὰ τοὺς Περιπατητικοὺς εἴτε ἐνεργείᾳ κατὰ τοὺς Πλατωνικούς , ταύτῃ λέγονται τὸ ποιὸν περὶ τὴν οὐσίαν ἀφορίζειν · αἱ γὰρ διαφοραὶ ἐν τῷ ὁποῖόν τί ἐστι κατηγοροῦνται . ζητητέον δὲ πῶς φησι τὴν οὐσίαν σημαίνειν , καίτοι γε αὕτη σημαίνεται μᾶλλον καὶ οὐ σημαίνει . λέγομεν οὖν πρὸς τοῦτο ὅτι , ὡς πολλάκις εἴρηται , πρόκειται τῷ Ἀριστοτέλει περὶ φωνῶν καὶ πραγμάτων καὶ νοημάτων διαλαβεῖν · ἡ τοίνυν οὐσία ὡς μὲν φωνὴ σημαίνει καὶ οὐ σημαίνεται αἱ γὰρ φωναὶ τῶν πραγμάτων εἰσὶ σημαντικαί ) , ὡς δὲ πρᾶγμα σημαίνεται καὶ οὐ σημαίνει · τὰ γὰρ πράγματα ὑπὸ μὲν φωνῶν σημαίνεται , αὐτὰ δὲ ἄλλων σημαντικὰ οὐκ ἔστιν · ὥσπερ γὰρ τὰ ὀνόματα αὐτὰ μὲν καθ’ ἑαυτὰ σημαντικά εἰσι τῶν πραγμάτων , συμπλεκόμενα δέ τινι μέρει τοῦ λόγου σημαίνεταί πὼς μᾶλλον ὑπ’ αὐτοῦ , οὕτω καὶ ἐνταῦθα · οἷον ὅταν εἴπω ‘Σωκράτης’ , διὰ τοῦ ὀνόματος τὴν οὐσίαν τοῦ Σωκράτους ἐσήμανα , ὅταν δὲ εἴπω ‘Σωχράτης ὁ φόσοφος’ ἡ ‘Σωκράτης ὁ περιπατῶν’ , τότε τὸ ὄνομα σημαίνεται μᾶλλον ἢ σημαίνει διὰ τοῦ φιλόσοφος ἢ διὰ τοῦ περιπατῶν , καὶ οὐκ αὐτὸ σημαίνει , ἀλλ’ ἄλλο τι . οὕτω δὴ οὖν κἀνταῦθα αὐτὸ μὲν καθ’ ἑαυτὸ τὸ τῆς οὐσίας πρᾶγμα λαμβανόμενον οὐ σημαίνει τι , ὅταν δὲ τῇ φωνῇ συμπλακῇ , τότε ὑπ’ ἐκεῖ · νῆς σημαίνεται . p . 3b21 ἐπὶ πλεῖον δὲ τῷ γένει ἢ τῷ εἴδει τὸν ἀφορισμὸν ποιεῖται · ὁ γὰρ ζῷον εἰπὼν ἐπὶ πλεῖον περιλαμβάνει ἢ ὁ τὸν ἄνθρωπον . Τοῦτ’ ἔστιν εἰ καὶ ἡ δευτέρα πᾶσα οὐσία τὴν οὐσιώδη τῶν πραγ - μάτων ἀφορίζει ποιότητα , ἀλλ’ οὖν τὸ γένος τοῦ εἴδους τὴν καθολικωτέ - ραν μᾶλλον καὶ κοινοτέραν ποιότητα διακρίνει , τὸ δὲ εἶδος τὴν μερικωτέραν . | p . 3b24 Υπάρχει δὲ ταῖς οὐσίαις καὶ τὸ μηδὲν ἐναντίον αὑταῖς ταῖς εἶναι . Επὶ τέταρτον παρακολούθημα μεταβέβηκε καὶ τοῦ τρίτου ὡς μόνῃ μὲν ὑπάρχοντος οὐ πάσῃ δέ . ἔστι δὲ τοῦτο τὸ μηδὲν ἐναντίον εἶναι τῇ οὐσίᾳ · τῷ γὰρ Σωκράτει , φησί , οὐδέν ἐστιν ἐναντίον ἢ ἄλλῳ τινὶ τῶν ἀτόμων . ἀλλὰ μὴν οὔτε τῇ δευτέρᾳ · τῷ γὰρ ἀνθρώπῳ ἢ τῷ ζῴῳ τί ἐστιν ἐναντίον ; εἰ δέ τις εἴποι ‘τί οὖν ; οὐκ ἀντίκειται τὸ πύρ’ τῷ ὕδατι καὶ ἡ γῆ τῷ ἀέρι;’ , λέγομεν ὅτι ταῦτα ἀντίκειται ἀλλήλοις οὐχ ᾗ οὐσίαι εἰσίν , ἀλλ’ ᾗ πεποίωνται · ἡ γὰρ ἐν πυρὶ θερμὴ καὶ ξηρὰ ποιότης τῇ τοῦ ὕδατος ψυχρᾷ καὶ ὑγρᾷ ἀντίκειται ποιότητι . τάχα δὲ ἐὰν τις ἀκριβῶς ἐξε - τάσειεν , οὐδὲ κατὰ τὰς ποιότητας φήσομεν ἀντικεῖσθαι τῷ πυρὶ τὸ ὕδωρ · τὰ γὰρ ἐναντία περὶ τὸ αὐτὸ ὑφίστανται ὑποκείμενον καὶ οὕτω τὸν πρὸς ἄλληλα ἀναδέχονται | πόλεμον , ἑκατέρου αὐτῶν τὸ ὑποκείμενον καταλαβεῖν σπεύδοντος καὶ θάτερον ἐξωθοῦντος . εἰ τοίνυν τὸ πῦρ οὐχ ὑπόκειται παρὰ μέρος θερμότητι καὶ ψυχρότητι , οὐδὲ κυρίως φήσομεν τῇ ὡς ἐν πυρὶ θερμότητι ἀντικεῖσθαί τι , εἴ γε τὰ ἀντικείμενα , ὡς ἔφαμεν , περὶ τὸ αὐτὸ πολεμεῖ ὑποκείμενον . καταγινώσκει δὲ καὶ τούτου ὡς μὴ μόνῃ τῇ οὐσίᾳ ὑπάρχοντος , εἰ καὶ πάσῃ · τῷ γὰρ ποσῷ , φησίν , οὐδέν ἐστιν ἐναντίον , οἷον τοῖς δέκα ἢ τῷ διπήχει · τούτοις γὰρ τί ἄν εἴη ἐναντίον ; οὐ γὰρ τὸ τε . τράπηχυ τῷ διπήχει ἐναντίον · τὰ γὰρ ἐναντία φθείρουσιν ἄλληλα , ἐνταῦθα δὲ αὔξησίς ἐστι τοῦ διπήχεος τὸ τετράπηχυ . εἰ μή τις τὸ πολὐ τῷ ὀλίγῳ , φησί , φαίη ἐναντίον εἶναι ἢ τὸ μέγα τῷ μικρῷ , καίτοι οὐδὲ ταῦτα ἐναντία ἐστὶ ποσά , καὶ δείξει μικρὸν ὕστερον ὅτι οὐδὲ ποσά ἐστιν ἀλλὰ πρός τι · ἀλλ’ οὖν εἰ καὶ κατὰ συγχώρησιν , φησί , δοίη τις αὐτὰ ποσὰ εἶναι , οὐδὲν ἡμῖν διοίσει · ἀρκεῖ γὰρ ἡμῖν πρὸς τὸ δεῖξαι ὅτι οὐ μόνῃ τῇ οὐσίᾳ ὑπάρχει τὸ μηδὲν ἐναντίον , εἴ γε καὶ τοῖς ἀφωρισμένοις ποσοῖς τοῦτο ὑπάρχει . ἀφωρισμένα δὲ ποσὰ λέγουσιν ὅσα ὡρισμένην τινὰ ἔχουσι ποσότητα καὶ μὴ τῇ πρὸς ἕτερον σχέσει λέγονται . p . 3b33 Δοκεῖ δὲ ἡ οὐσία μὴ ἐπιδέχεσθαι τὸ μᾶλλον καὶ τὸ ἧττον . ᾿Επὶ πέμπτον παρακολούθημα μετῆλθε , λέγω δὴ τὸ τὴν οὐσίαν μὴ ἐπιδέχεσθαι τὸ μᾶλλον καὶ τὸ ἧττον . τοῦτο δὲ τῷ πρὸ αὐτοῦ ἐστιν ἀκόλουθον καὶ ἐξ ἐκείνου ἔσχε τὴν γένεσιν | τοῦ λέγοντος τῇ οὐσίᾳ μηδὲν εἶναι ἐναντίον · ἐν τούτοις γὰρ πέφυκε γίνεσθαι τὸ μᾶλλον καὶ τὸ ἧττον ἐν οἷς καὶ ἡ ἐναντιότης . καὶ τοῦτο οὐχ ἀπλῶς · οὐ γὰρ ὅσα ἐστὶν ἐναντία , δέχεται τὸ μᾶλλον καὶ τὸ ἧττον , ἀλλ’ ὅσα τῶν ἐναντίων πέφυκε μίγνυσθαι ἀλλήλοις · τὸ γὰρ ἄρτιον καὶ τὸ περιττὸν ἐναντία ὄντα οὐκ ἑπιδέχεται τὸ μᾶλλον καὶ τὸ ἧττον , ἐπειδὴ οὐδὲ μίγνυσθαι πέφυκεν · οὔτε γάρ ἐστιν ἄρτιον ἀρτίου μᾶλλον ἄρτιον οὐδὲ περιττὸν περιττοῦ μᾶλλον περιτ - τόν . λευκὸν δὲ εἶναι λέγεται λευκοῦ μᾶλλον λευκόν , ἐπειδὴ τῷ μέλανι πέφυκε μίγνυσθαι · ἐκεῖνο γὰρ λέγεται μᾶλλον λευκὸν τὸ πλείονα τὴν ἀπόστασιν ἔχον τοῦ μέλανος , ἧττον δὲ λευκὸν λέγεται τὸ πλείονα τὴν μῖξιν τὴν πρὸς τὸ μέλαν ὑποδεξάμενον . καὶ αὐτὸ δὲ ἑαυτοῦ τι μᾶλλον λευκότερον λέγεται · νῦν γὰρ ὄν τι λευκὸν ἑαυτοῦ λευκότερον γίνεται διακριθέντος τοῦ ἐμμιχθέντος ἐν αὐτῷ μέλανος . καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων ὁμοίως . εἰ τοίνυν οὐδὲ πάντα τὰ ἐναντία τὸ μᾶλλον καὶ τὸ ἧττον ἐπιδέχεται , ἀλλὰ μόνως τὰ μίγνυσθαι πεφυκότα , πολλῷ μᾶλλον τὰ μηδὲ ὅλως ἔχοντά τι ἐναντίον οὐκ ἐπιδέξεται τὸ μᾶλλον καὶ τὸ ἧττον . | p . 3b34 Λέγω δὲ οὐχ ὅτι οὐσία οὐσίας οὐκ ἔστι μᾶλλον οὐσία . Ἐπειδὴ γάρ γὰρ ἀνωτέρω εἶπεν μᾶλλον εἶναι οὐσίαν τὴν πρώτην τῆς δευτέρας οὐσία γάρ ἐστιν , φησίν , ἡ κυριώτατα καὶ πρώτως καὶ μάλιστα λεγομένη ) καὶ αὐτῆς δὲ τῆς | δευτέρας τὴν κατὰ τὸ εἶδος μᾶλλον οὐσίαν εἶναι τὸ ὗ’ γένους λέγων τῶν δὲ δευτέρων οὐσιῶν μᾶλλον οὐσίαν εἶναι τὸ εἶδος τοῦ γένους , εἰκότως ἀπορεῖ πῶς ἀνωτέρω λέγων οὐσίαν οὐσίας μᾶλλον εἶναι οὐσίαν νῦν φησι δοκεῖ δὲ ἡ οὐσία μὴ ἐπιδέχεσθαι τὸ μᾶλλον καὶ τὸ ἧττον . ὅπερ ἐπιλυόμενός φησιν ὅτι οὐ κατὰ ταὐτὸν εἴρηται ἐκεῖ μὲν εἶναι μᾶλλον καὶ ἧττον ἐνταῦθα δὲ οὔ · ἐκεῖ μὲν γὰρ τὴν κατὰ βάθος τῶν οὐσιῶν παραβολὴν καὶ τάξιν σκοπῶν ἔλεγε τὴν πρώεἰς τὴν τῆς δευτέρας μᾶλλον εἶναι οὐσίαν ὡς μᾶλλον τῷ πολλῶ συνεγνωσμένην νιν ἀνθρώπῳ , καὶ τῆς δευτέρας μᾶλλον τὸ εἶδος διὰ τὸ ἐγγυτέρω εἶναι μᾶλλον τῆς πρώτης τὸ εἶδος ἤπερ τὸ γένος · ἐνταῦθα δὲ τὴν κατὰ πλάτος ποιούμενος παραβολήν φησιν ὅτι οὐδὲ τὸ ἄτομον μᾶλλον καὶ ἧττόν ἐστιν οὐσία , οὔτε αὐτὸ ἑαυτοῦ οὔτε ἕτερον ἑτέρου · τὸν γὰρ Σωκράτην οὔτε αὑτόν τὸν ἑαυτοῦ μᾶλλον καὶ ἧττον ἄνθρωπον εἴποι τις ὅν οὔτε Σωκράτην Πλάτωνος μᾶλλον ἄνθρωπον . ἀλλ’ οὐδὲ τὸ εἶδος οὔτε αὐτὸ ἑαυτοῦ οὔτε ἄλλο ἄλλου μᾶλλον οὐσί ἐστίν , οἷον ἵππος ἀνθρώπου οὐδὲν μᾶλλον οὐσία . καὶ ἐπὶ τῶν γενῶν ὡσαύτως . Τοῦτο δὲ τὸ ἴδιον ἤτοι παρακολούθημα πάσῃ μὲν ὑπάρχει τῇ οὐσίᾳ , οὐ μέντοι γε μόνῃ · καὶ γὰρ τὸ ποσὸν οὐκ ἐπιδέχεται τὸ μᾶλλον καὶ τὸ ἧττον , ἐπεὶ μηδὲ ἔχει τι ἐναντίον , ἀλλ’ οὐδὲ τὸ ἄρτιον οὐδὲ τὸ περιττόν , ἐπειδὴ μηδὲ πέφυκε ταῦτα μίγνυσθαι . διὰ τί δὲ μὴ ὥσπερ ἐπὶ τῶν ἄλλων ἰδίων ἔλεγε πρὸς τῷ τέλει ‘οὐκ ἴδιον δὲ τοῦτο τῆς οὐσίας , ἐπειδὴ εἰ καὶ πάσῃ φέρε ὑπάρχει , οὐ μέντοι γε μόνῃ , ἤγουν μόνῃ μὲν οὐ πάσῃ δέ’ , οὕτω καὶ ἐνταῦθα πεποίηκε καὶ εἶπεν ὅτι οὐκ ἴδιον τοῦτο τῆς οὐσίας . εἰ καὶ πάσῃ ὑπάρχει , καὶ γὰρ τὸ ποσὸν οὐκ ἐπιδέχεται τὸ μᾶλλον καὶ τὸ ἧττον ; λέγομεν ὡς ἐναργὲς ὂν ἐκ τῶν εἰρημένων τοῦτο κατέλιπεν · | ἐπειδὴ γὰρ συνημμένα ἐστίν , ὡς εἶπον , τὰ παρακολουθήματα καὶ ἠκολούθει πάντως τὸ μὴ εἶναί τι μᾶλλον καὶ ἧττον τῷ μὴ ἔχειν ἐναντίον , ἔδειξε δὲ μικρῷ πρόσθεν μήτε τῇ οὐσίᾳ μήτε τῶ ποσῷ ὑπάρχειν τι ἐναντίον , ἡμῖν κατέλειψε τὸ συναγαγεῖν καὶ προσυπακοῦσαι ὅτι οὐ μόνῃ τῇ οὐσίᾳ ὑπάρχει τὸ μὴ ἐπιδέχεσθαι τὸ μᾶλλον καὶ τὸ ἧττον , ἀλλὰ καὶ τῷ ποσῷ . p . 4a10 Μάλιστα δὲ ἴδιον τῆς οὐσίας δοκεῖ εἶναι τὸ ταὐτὸν καὶ ἓν ἀριθμῷ ὂν τῶν ἐναντίων εἶναι δεκτικόν . Τοῦτο ἕκτον παρακολούθημα ἴδιον ὑπάρχον τῆς οὐσίας ἀποδέδωκεν , ὅπερ καὶ τῶν ἄλλων μᾶλλον ἐκκρίνει , λέγω δὴ τὸ μίαν τῷ ἀριθμῷ καὶ τὴν αὐτὴν μένουσαν τῶν ἐναντίων εἶναι δεκτικήν · Σωκράτης γὰρ εἷς καὶ ὁ αὐτὸς μένων ποιὲ μὲν θερμαίνεται ποτὲ δὲ ψύχεται , καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων ποιοτήτων ὁμοίως καὶ τῶν λοιπῶν συμβεβηκότων . τοῦτο δὲ μόνῃ μὲν ὑπάρχει τῇ οὐσίᾳ , οὐ μέντοι γε πάσῃ · οὐδὲν γὰρ ἄλλο τῶν παρ’ αὐτὴν πέφυκεν ἓν καὶ τὸ αὐτὸ μένον τῷ ἀριθμῷ τῶν ἐναντίων εἶναι δεκτικόν , λέγω δὴ τὰ συμβεβηκότα · πάντα γὰρ τὰ παρ’ αὐτὴν συμβεβηκότα ἐστίν . οὐδὲ γὰρ πέφυκεν ὅλως συμβεβηκὸς συμβεβηκότι | ὑποκεῖσθαι πρὸς ὔπαρξιν · οὐχ ὑπόκειται γὰρ τὸ λευκὸν τῷ μέλανι ἢ τῷ θερμῷ οὐδὲ τῶν τοιούτων οὐδενί . καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων συμβεβηκότων ὁ αὐτὸς λόγος . οὐκοῦν οὐδὲ τῶν ἐναντίων ἐστὶ δεκτικόν . μόνῃ μὲν οὖν τοῦτο ὑπάρχει , οὐ μέντοι γε πάσῃ · τῇ γὰρ δευτέρᾳ οὐδαμῶς τοῦτο ὑπάρχει · οὐδὲ γὰρ κυρίως ἄν λεχθείη οὔτε τὸ γένος οὔτε τὸ εἶδος ἓν καὶ ταὐτὸν τῷ ἀριθμῷ · τὸ γὰρ ἓν τῷ ἀριθμῷ περὶ τὰ ἄτομα κυρίως θεωρεῖται . ἄλλως τε εἰ καὶ ἓν εἴη , οὐκ ἔστι τῶν ἐναντίων δεκτικόν · οὐ γὰρ σῶμά ἐστιν , ἵνα ἐπιδέξηται θερμότητα ἡ ψῦξιν ἤ τι τῶν τοιούτων . ὁμοίως δὲ οὐδὲ τὸ γένος . ἀλλ’ εἰ ἄρα , ταῦτα λέγονται τῶν ἐναντίων εἶναι ποιητικὰ ἢ εἰς τὰ ἐναντία διαιρεῖσθαι , τὸ θνητὸν λέγω καὶ τὸ ἀθάνατον , τὸ λογικὸν καὶ τὸ ἄλογον . εἰ δέ τις ἀκριβέστερον ἐπιβλέψειεν , οὐδὲ ἐναντία ταὐτά ἐστι · τὰ γὰρ ἐναντία φθαρτικά ἐστιν ἀλλήλων , ταῦτα δὲ ὑποστατικὰ ἀλλήλων μᾶλλόν ἐστιν ἢ φθαρτικά · τὸ γὰρ ἀπλῶς λογικὸν καὶ ἀθάνατον ὑφίστησι τὰ ἄλογα καὶ τὰ θνητά . Εἱ τοίνυν μὴ πάσῃ ὑπάρχει τῇ οὐσίᾳ , τί δή ποτε μάλιστα αὐτῆς φησιν αὐτὸ εἶναι ἴδιον ; λέγομεν οὖν ὅτι ἕξ τινων ὡς ἰδίων τῆς οὐσίας ἀποδεδομένων τὸ μὲν πρῶτον καὶ τὸ τέταρτον καὶ τὸ πέμπτον πάσῃ μὲν ὑπῆρχον τῇ οὐσίᾳ , οὐ μέντοι γε μόνῃ , λέγω δὴ τὸ μὴ ἐν ὑποκειμένῳ εἶναι , ὅπερ καὶ τῇ διαφορᾷ ὑπῆρχε , καὶ τὸ τέταρτον τὸ μηδὲν ἐναντίον αὐτῇ εἶναι , ὅπερ καὶ τοῖς ποσοῖς ὑπῆρχεν , ἔτι τε καὶ τὸ πέμπτον , λέγω δὴ τὸ μὴ ἐπιδέχεσθαι τὸ μᾶλλον καὶ τὸ ἧττον , ὅπερ καὶ αὐτὸ τοῖς πο - σοῖς ὑπῆρχε . τὸ μέντοι γε δεύτερον , ὅπερ ἦν τὸ συνωνύμως ἀπ’ αὐτῶν λέγεσθαι πάντα , οὔτε μόνῃ οὔτε πάσῃ · οὕτε γὰρ τῇ πρώτῃ , ἐπειδὴ καὶ ταῖς διαφοραῖς · τὸ δὲ τρίτον τὸ τόδε τι σημαίνειν καὶ πρὸς τούτῳ τὸ ἔκτον , λέγω δὴ τὸ ἓν καὶ ταὐτὸν τῷ ἀριθμῷ μένον τῶν ἐναντίων εἶναι δεκτικόν , μόνῃ τῆ οὐσίᾳ ὑπῆρχεν , εἰ καὶ μὴ πάσῃ . τῶν μὲν οὖν τεττάρων οὐδὲ ἓν ἐκκρίνει εἰκότως , διότι οὐ μόνῃ ὑπῆρχον · οὐδεὶς γὰρ ἄν φαίη ἴδιόν τινος εἶναι , εἰ καὶ παντὶ πρόσεστι τῷ ὑποκειμένῳ , τὸ καὶ ἄλλῳ ὑπάρχον , ἀλλὰ μᾶλλον τὸ μόνῳ , εἰ καὶ μὴ παντί . διὰ τί δὲ τῶν δύο , τοὐ τε τρίτου καὶ τοῦ ἕκτου , προκρίνει τὸ ἕκτον ; διότι ἐκεῖνο μὲν κατὰ μόνην τὴν φωνὴν ἐδόκει τῇ δευτέρᾳ οὐσίᾳ ἐφαρμόζειν , λέγω δὴ τὸ τόδε τι σημαίνειν , τοῦτ’ ἔστιν ἑνικὸν ἀριθμόν , <τὸ> ἐνταῦθα δὲ κατ’ αὐτὸ πρᾶγμα δοκεῖ ἐφαρμόζειν . διόπερ ἵνα δείξωμεν καὶ πάσῃ τῇ οὐσίᾳ ἑφαρθερμῶ ] μόζον τὸ ἀποδοθὲν ἴδιον , μικρὸν ἐναλλάξαντες τὸ εἰρημένον οὕτως εἴπωμεν μάλιστα δὲ ἴδιον τῆς κατηγορίας τῆς οὐσίας δοκεῖ εἶναι τὸ τὰ ὑπ’ αὐτὴν ἄτομα παρὰ μέρος τῶν ἐναντίων εἶναι δεκτικά’ · οὕτω γὰρ καὶ πάσης τῆς οὐσίας κατηγορηθήσεται τοῦτο τὸ ἴδιον καὶ οὐδεμιᾷ τῶν ἄλλων ἁρμόσει · οὔτε γὰρ τὰ τοῦ ποσοῦ ἄτομα , τὰ δέκα εἰ τύχοι , οὔτε τὰ τοῦ ποιοῦ , οἷον τὸ ἐν τῷδε τῷ λίθῳ λευκόν , παρὰ μέρος τῶν ἐναντίων ἐστὶ δεκτικά . | p . 4a10 Μάλιστα δὲ ἴδιον τῆς οὐσίας δοκεῖ εἶναι τὸ καὶ ἓν ἀριθμῷ ὂν τῶν ἐναντίων εἶναι δεκτικόν . Ἕν μὲν ἀριθμῷ , ἵνα τὸ αὐτὸ φυλάττηται ὑποκείμενον , ταὐτὸν δέ , ἵνα μὴ μεταβάλλῃ καθ’ ὑπόστασιν · τὸ γὰρ χρῶμα ἀπὸ λευκοῦ μέλαν γίνεται μεταβάλλον καθ’ ὑπόστασιν ( ἐν γὰρ τῷ λευκὸν εἶναι ἔχει τὴν οἰκείαν ὑπόστασιν , ὥστε μεταβάλλον εἰς μέλαν μετέβαλλε καθ’ ὑπόστασιν ) , ὁ δὲ Σωκράτης μένων εἷς καὶ ὁ αὐτὸς ποτὲ μὲν θερμὸς γίνεται ποτὲ δὲ ψυχρός , καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων ὁμοίως . δεκτικὸν δὲ τῶν ἐναντίων , ἵνα ἐνδείξηται τὴν δύναμιν τοῦ παρὰ μέρος δέχεσθαι τὰ ἐναντία · οὐ γὰρ εἶπε ΄ δέχεσθαι τὰ ἐναντία’ ( ἦν γὰρ ἄν ἐν τῷ αὐτῷ τὰ μαχόμενα ) , ἀλλὰ δεκγοριῶν τικόν , ἵν τὴν δύναμιν , ὡς εἶπον , ἐνδείξηται . ἐπὶ δὲ τῶν ἄλλων κατη - οὐδὲν τῶν τοιούτων φαίνεται . ἀλλ’ ἴσως ἐρεῖ τις τις οὖν ; καὶ ὅδε ὁ κόραξ δεκτικός ἐστι λευκότητος ἢ ὁ κύκνος μελανίας ; πῶς οὖν εἶπε τῶν ἐναντίων εἶναι δεκτικόν;’ ἀλλὰ λέγομεν ὅτι εἰ μὲν εἶπε πάντων τῶν ἐναντίων δεκτικὴν εἶναι πᾶσαν οὐσίαν , εἶχεν ἄν λόγον ἡ ἀπορία καὶ ἐπὶ κόρακος καὶ ἐπὶ ἄλλων μυρίων · οὐδὲ γὰρ τὸ ψιμμύθιον μέλαν γένοιτο ἄν μένον ψιμμυθιον , οὐδὲ τὸ πῦρ μένον πῦρ ψύξεως ἢ ὑγρότητός ἐστι δεκτικόν , οὐ τὸ ὕδωρ 〈 ξηρότητος 〉 , οὐχ ἡ γῆ κουφότητος . νῦν δὲ οὐκ εἷπε πάντων ἀλλ’ ἁπλῶς τῶν ἐναντίων , ὥστε καὶ ὁ κόραξ εἰ καὶ μὴ δέχεται λευκότητα ἢ ὁ κύκνος μελανίαν , ἀλλ’ οὖν θερμότητα καὶ ψυχρότητα δέχονται καὶ ἄλλας ἐναντίας ποιότητας . καὶ τὸ πῦρ οὗν εἰ καὶ μὴ δέχεται ψῦξιν ἢ ὑγρότητα ἤ τι τῶν ἑαυτῷ ἐναντίων , ἀλλ’ οὖν δέχεται τὴν ἐπὶ τὸ κάτω φορὰν βίᾳ , πεφυκὸς ἐπὶ τὸ ἄνω φέρεσθαι . τί δὲ ἄν εἴποιμεν περὶ ἡλίου καὶ σελήνης καὶ ἀπλῶς τῶν οὐρανίων ; ἕκαστον γὰρ τούτων ἓν ὂν καὶ ταὐτὸν τῷ ἀριθμῷ ὅμως τῶν ἐναντίων οὐκ ἔστι δεκτικόν , εἰ μή τις ἐνταῦθα τὰς ἀντικειμένας λάβοι κινήσεις , διότι φέρονται μὲν σὺν τῷ παντὶ τὴν ἀπ’ ἀνατολῶν , αὐτὰ δὲ καθ’ αὑτὰ τὴν ἐναντίαν . ἔστι δὲ καὶ ἐπὶ τῶν ἑπτὰ πλανωμένων λαβεῖν καὶ τὴν ἀπὸ τῶν νοτίων ἐπὶ τὰ βόρεια καὶ πάλιν ἀπὸ τούτων ἐπὶ τὰ νότια λαβεῖν μετάβασιν καὶ ἐπὶ τὴν κατὰ τὸ ἀπόγειον αὐτῶν καὶ περίγειον ἐναντίωσιν συνόδους τε καὶ ἀποστάσεις αὐτῶν , ἐπὶ δὲ τῆς σελήνης καὶ τοὺς φωτισμοὺς αὐτῆς καὶ τὰς ἐκλείψας , ὡς μόνην τὴν ἀπλανῆ δοκεῖν τῶν ἐναντίων ἀνεπίδεκτον εἶναι . ἄλλως τε φθάσαντες εἴπομεν ὅτι μόνῃ τῇ ὐστᾳ τοῦτο ὑπάρχει , οὐ πάσῃ ’δε · οὐδὲ γὰρ τοῖς ειοεσι τε καὶ γένεσιν , ἀλλὰ τοῖς ὑπὸ ταῦτα ἀτόμοις . τὰ δὲ μοναδικὰ οὐδὲ ὅλως γένους εἰσὶν ἢ εἴδους τινὸς ἄτομα , οἷον ὁ ἥλιος καὶ ἡ σελήνη , καὶ ὁ οὐρανὸς δὲ ὅλος μοναδικόν τί ἐστιν . οὐκ ἐλέγχεται οὖν ὁ Ἀριστοτέλους λόγος , κἄν τὰ οὐράνια μὴ εἴη τῶν ἐναντίων δεκτικά · ὁ γὰρ λόγος περὶ τῶν ὑπὸ τὰ γένη καὶ τὰ ειοη ἀτόμων , οὐ περὶ πάσης οὐσίας , καὶ ὅτι μόνῃ τῇ οὐσίᾳ υπαρχει τοῦτο , εἰ καὶ μὴ πάσῃ , κἂν μηδὲ τοῖς ἀτόμοις ἅπασιν ὑπάρχῃ . | p . 4a22 Εἰ μή τις ἐνίσταιτο τὸν λόγον καὶ τὴν δόξαν φάσκων τῶν τοιούτων εἶναι · ὁ γὰρ αὐτὸς λόγος ἀληθής τε καὶ ψευδὴς δοκεῖ εἶναι , οἷον εἰ ἀληθὴς εἴη ὁ λόγος , τὸ καθῆσθαί τινα , ἀναστάντος αὐτοῦ ὁ αὐτὸς οὗτος λόγος ψευδὴς ἔσται . Ἀπορίαν τινὰ ἑαυτῷ ἐπάγει , ἣν εἰκὸς ἦν τινα ἀπορῆσαι , καὶ ταύτην ὡς οἷόν τε ἦν ἐπιλύεται · ἠπόρησε γὰρ ἄν τις πῶς μόνης τῆς οὐσίας φησὶ εἶναι ἴδιον τὸ ταὐτὸν καὶ ἓν ἀριθμῷ οὖσαν τῶν ἐναντίων εἶναι δεκτικήν · ἰδοὺ γὰρ καὶ ὁ προφορικὸς λόγος καὶ ἡ δόξα ἓν καὶ τὸ αὐτὸ μένοντα ἀληθείας καὶ ψεύδους παρὰ μέρος εἰσὶ δεκτικά · ὁ γὰρ λόγος ὁ λέγων ΄Σωκράτης κάθηται,’ εἰ μὲν τύχοι καθήμενος ὁ Σωκράτης , ἀληθεύει , ἀναστάντος δὲ πάλιν αὐτοῦ ὁ αὐτὸς οὗτος ψεύδεται . ὁμοίως δὲ καὶ ἡ δόξα ἡ περὶ καθημένου Σωκράτους , εἰ μὲν τύχοι καθήμενος , ὀρθῶς δοξάζει , ἀναστάντος δὲ αὐτοῦ ἡ αὐτὴ ψευδῶς δοξάζει . ὥστε ὁ αὐτὸς λόγος καὶ ἡ αὐτὴ δόξα ἓν καὶ ταὐτὸν μένοντα δεκτικά εἰσιν ἀληθείας καὶ ψεύδους . ἐπιλύεται οὖν τὴν ἀπορίαν διχῶς , κατά τε τὴν λεγομένην ἀωτιπαράστασιν καὶ τὴν ἔνστασιν . ἀντιπαράστασις δέ ἐστι τὸ καταδέξασθαι μὲν τὴν ἀπορίαν δεῖξαι δὲ ὅτι καὶ οὕτως ἔχουσα οὐδὲν λυμαίνεται τὸ λε - γόμενον , ἔνστασις δέ ἐστι τὸ μηδὲ ὅλως τὴν ἀπορίαν δέξασθαι , ἀλλὰ ἀνατρέψαι αὐτὴν ὡς οὐχ οὕτως ἔχουσαν ὡς ἠπορήθη . καὶ πρῶτον μὲν ἐπιλύεται διὰ τῆς | ἀντιπαραστάσεως λέγων οὕτως . εἰ δέ τις καὶ τοῦτο παραδέχοιτο , ἀλλὰ τῷ γε τρόπῳ διαφέρει · τὰ μὲν γὰρ ἐπὶ τῶν οὐσιῶν αὐτὰ μεταβάλλοντα δεκτικὰ τῶν ἐναντίων ἐστί . ψυχρὸν γὰρ ἐκ θερμοῦ γενόμενον μετέβαλλεν ( ἠλλοίωται γάρ ) καὶ μέλαν ἐκ λευκοῦ καὶ σπουδαῖον ἐκ φαύλου . ὡσαύτως δὲ καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων ἕκαστον αὐτὸ μεταβολὴν δεχόμενον τῶν ἐναντίων δεκτικόν ἐστιν . ὁ δὲ λόγος καὶ ἡ δόξα αὐτὰ μὲν ἀκίνητα πάντῃ πάντως διαμένει , τοῦ δὲ πράγματος κινουμένου τὸ ἐναντίον περὶ αὐτὰ γίνεται . εἰ δὲ καὶ συγχωρήσομεν , φησί , τὸν λόγον τῶν ἐναντίων εἶναι δεκτικόν , ἀλλ’ οὐ κατὰ τὸν αὐτὸν τρόπον τῇ οὐσίᾳ δέξεται τὰ ἐναντία · ἡ μὲν γὰρ οὐσία αὐτὴ κινουμένη ἐκ θερμῆς ψυχρὰ γίνεται καὶ ἐκ λευκῆς μέλαινα , καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων ἐναντίων ὡσαύτως . ὁ δὲ λόγος ἀκίνητος μένων τῷ τὸ πρᾶγμα κινηθῆναι τὴν ἀλήθειαν ἢ τὸ ψεῦδος ἐδέξατο · Σωκράτους γὰρ καθεσθέντος ὁ λόγος ὁ λέγων αὐτὸν καθῆσθαι ἀληθὴς γίνεται , ἀναστάντος δὲ ψευδής · ὥστε Σωκράτης ἐστὶν ὁ κινούμενος , ὁ δὲ λόγος ἀκίνητος μένει . καὶ εἰκότως · ἡ γὰρ ἀλήθεια καὶ τὸ ψεῦδος οὔτε ἐν τοῖς λόγοις ἐστὶ μόνοις οὔτε ἐν τοῖς πράγμασι μόνοις ἀλλ’ ἐν τῇ ἐφαρμογῇ τῶν λόγων πρὸς τὰ πράγματα · ὥσπερ γὰρ ἡ ὑπόδεσις οὔτε ἐν τῷ ποδὶ μόνῳ θεωρεῖται οὔτε ἐν τῷ ὑποδήματι , ἀλλ’ ἐν τῇ ἐφαρμουῇ τοῦ ὑποδήματος πρὸς τὸν πό|δα , οὕτω καὶ ἡ ἀλήθεια ἐν τῇ ἐφαρμογῇ τῶν λόγων πρὸς τὰ πράγματα . τὰ δὲ αὐτὰ καὶ ἐπὶ τῆς δόξης ἐροῦμεν · καὶ γὰρ κἀκείνη ἀκίνητος μένουσα τοῦ πράγματος κινηθέντος 66v ἢ ἀληθὴς ἢ ψευδὴς λέγεται . ὥστε τῷ τρόπῳ ἴδιον τῆς οὐσίας ἐστὶ τοῦτο · ἄλλῳ γὰρ τρόπῳ ἡ οὐσία τῶν ἐναντίων ἐστὶ δεκτικὴ καὶ ἄλλῳ ὁ λόγος καὶ ἡ δόξα . p . 4b4 Εἰ καί τις ταῦτα παραδέχοιτο , τὸν λόγον καὶ τὴν δόξαν δεκτικὰ τῶν ἐναντίων εἶναι . Καὶ οὕτω μὲν διὰ τῆς ἀντιπαραστήσεως . διὰ δὲ τῆς ἐνστάσεως οὕτως ἐπιλύεται τὴν ἀπορίαν · p . 4b5 οὐκ ἔστι δὲ ἀληθὲς τοῦτο . Τοῦτ’ ἔστιν οὐκ ἀληθές ἐστι τὸ λέγειν τὸν λόγον ἢ τὴν δόξαν δέχεσθαι χεσθαι τὰ ἐναντία · ἀπλῶς γὰρ οὐδὲν ὑπ’ οὐδενὸς οὔτε ὁ λόγος κινεῖται οὕτε ἡ δόξα . ὥστε οὐκ ἄν εἴη δεκτικὰ τῶν ἐναντίων · ἡ μὲν γὰρ οὐσία ἐν τῷ δέχεσθαι τὰ ἐναντία τὴν κατὰ τὸ ποιὸν κινεῖται κίνησιν , ταῦτα δὲ οὐδέτερον ὑφ’ ἑτέρου κινεῖται · οὔτε γὰρ ὁ λόγος αἴτιος τοῦ μεταβάλλειν τὸ πρᾶγμα καὶ εἰς τὰ ἐναντία κινηθῆναι οὔτε τὸ πρᾶγμα κινηθὲν παρακεκίνηκέ τι τοῦ λόγου · ὁ αὐτὸς γὰρ ἔμεινε λόγος ἀκίνητος · οὐδὲ γὰρ πέ - πονθέ τι · τὰ γὰρ δεχόμενα τὰ ἐναντία πάσχει ( πάθος γάρ ἐστιν ἡ εἰς ἐναντία μεταβολή ) , τὰ δὲ πάσχοντα κινεῖται · τὸ πάθος γὰρ κίνησίς ἐστιν . εἰ τοίνυν ὁ προφορικὸς λόγος οὐχ ὑπομένει , ἀλλ’ ἅμα τῷ ῥηθῆναι καὶ ἔφθαρται , δῆλον ὅτι οὐδὲ | κινεῖται ( τὸ γὰρ μὴ ὂν πῶς κινηθήσεται ; ) , εἰ μὴ κινεῖται , οὐδὲ πάσχει , εἰ μὴ πάσχει , οὐδὲ τὰ ἐναντία ἐπιδέχεται , ἀλλ’ εἰ ἄρα , τὸν αὐτὸν τῷ εἴδει λόγον φήσομεν ἐπιδέχεσθαι τὰ ἐναντία καὶ οὐ τὸν αὐτὸν τῷ ἀριθμῷ . ὡσαύτως δὲ καὶ ἐπὶ τῆς δόξης ἐροῦμεν . p . 4b17 Ὥστε ἴδιον ἄν εἴη τῆς οὐσίας τὸ ταὐτὸν καὶ ἓν ἀριθμῷ ὂν κατὰ τὴν ἑαυτῆς μεταβολὴν τῶν ἐναντίων εἶναι δεκτικὸν . Συμπεραίνει διὰ τούτων τὸν λόγον , δείξας ὅτι οὐχ εἷς καὶ ὁ αὐτὸς μένων ὁ λόγος τῶν ἐναντίων ἐστὶ δεκτικός , ὅτι μόνῃ τῇ οὐσίᾳ τοῦτο ὑπάρχει . καὶ καλῶς προσέθηκε κατὰ τὴν ἑαυτῆς μεταβολήν · ἐκεῖνα γὰρ οὐ κατὰ τὴν ἑαυτῶν μεταβολὴν ἐπιδέχονται τὰ ἐναντία , ὁ λόγος φημὶ καὶ ἡ δόξα , ἀλλὰ τῷ τὸ πρᾶγμα μεταβάλλεσθαι , ἡ δέ γε οὐσία αὐτὴ κατὰ τὸ ποιὸν μεταβάλλουσα δεκτικὴ τῶν ἐναντίων γεγένηται . Περὶ ποσοῦ . p.4b20 τοῦ δὲ ποσοῦ τὸ μέν ἐστι διωρισμένον τὸ δὲ συνεχές . Τίνος μὲν ἕνεκα ἡ οὐσία πασῶν τῶν κατηγοριῶν προτέτακται , ἤδη φθάσαντες ἀποδεδώκαμεν , δευτέραν δὲ ἔχει τάξιν ἐν ταῖς κατηγορίαις τὸ ποσὸν δι’ αἰτίας πλείους , καὶ πρῶτον μέν , ὅτι ἐν τῷ περὶ τῆς οὐσίας λόγῳ ἐμνήσθη τοῦ ποσοῦ , ἔνθα ἔλεγεν οὐκ ἴδιον τῆς | οὐσίας εἶναι τὸ μηδὲν ἐναντίον εἶναι αὐτῇ , ἐπειδὴ καὶ τοῦ ποσοῦ ( ἵνα οὖν μὴ ἐπὶ πολὺ ἐάσῃ ἡμᾶς ἀγνοοῦντας τὴν τοῦ ποσοῦ φύσιν , ἐπίτηδες εὐθὺς μετὰ τὴν οὐσίαν τὸν περὶ τούτου λόγον ποιεῖται ) , δεύτερον δέ , ὅτι καὶ ἐν τῇ φύσει τῶν πραγμάτων δευτέραν ἔχει τάξιν τὸ ποσόν · ἡ γὰρ πρώτη ὕλη , ὡς πολλάκις εἴρηται , ἀσώματος οὖσα καὶ ἀνείδεος καὶ ἀσχημάτιστος πρότερον ἐξογκωθεῖσα τὰς τρεῖς διαστάσεις δέχεται καὶ γίνεται τριχῇ διαστατόν , ὅ φησιν ὁ Ἀριστοτέλης δεύτερον ὑποκείμενον , εἶθ’ οὕτως δέχεται τὰς ποιότητας καὶ ποιεῖ τὰ στοιχεῖα , ὥστε τρίτην τὸ ποιὸν ἐν τοῖς οὖσιν ἔχει τάξιν , τετάρτην δὲ τὰ πρός τι · τὰ γὰρ πρός τι σχέσις τίς ἐστιν ἑτέρων κατηγοριῶν , ὁ δὲ τόπος καὶ ὁ χρόνος καὶ τὰ λοιπὰ ἀπὸ τούτων σεσύληται . τρίτη δὲ αἰτία , ὅτι ἐπειδὴ διῃρεῖτο ἡ οὐσία εἰς τὴν πρώτην καὶ δευτέραν , τὸ δὲ πρῶτον καὶ δεύτερόν ἐστι τοῦ ἀριθμοῦ , ὁ δὲ ἀριθμὸς τοῦ ποσοῦ , εἰκότως μετὰ τὴν οὐσίαν τέτακται τὸ ποσόν . καὶ ἄλλως αὐτὸ τὸ ζητεῖν ποτέραν δεῖ τῶν κατηγοριῶν προτέραν τετάχθαι ἢ δευτέραν τοῦ ποσοῦ ἐστι . πάλιν ὁ τοῦ σώματος ὅρος τῷ ἀριθμῷ προσκέχρηται ( τῷ γὰρ τριχῇ διαστατῷ ) , τὸ δὲ σῶμα οὐσία ἐστίν , ὁ δὲ ἀριθμὸς τοῦ ποσοῦ . ὥστε διὰ πάντα εἰκότως δεύτερον τὸν περὶ τοῦ ποσοῦ λόγον ποιεῖται ὁ Ἀριστοτέλης . Διαιρεῖ δὲ τὸ ποσὸν εἰς τὸ συνεχὲς καὶ τὸ διωρισμένον . συνεχὲς δέ ἐστι ποσὸν τὸ ἔχον τὰ μόρια ἡνωμένα καὶ συμπεφυκότα πρὸς ἄλληλα , διωρισμένον δὲ τὸ ἐναντίως | ἔχον , λέγω δὴ τὸ ἔχον τὰ μόρια διῃρημένα ἀλλήλων . τοὐ δὲ συνεχοῦς πέντε φησὶν εἴδη , γραμμὴν ἐπιφάνειαν σῶμα τόπον χρόνον , τοῦ δὲ διωρισμένου δύο , ἀριθμὸν καὶ λόγον . δεῖ δὲ διὰ τοὺς ἀμυήτους γεωμετρίας εἰπεῖν περὶ τούτων βραχέα . ἰστέον τοίνυν ὅτι σῶμα καλοῦσιν οἱ γεωμέτραι τὸ ἔχον τὰς τρεῖς διαστάσεις , μῆκος πλάτος βάθος . τὸ δὲ σῶμα ἢ πεπερασμένον ἐστὶν ἢ ἄπειρον . ἀλλ’ ὅτι μὲν οὐκ ἄπειρον , δέδεικται ἐν τῇ Φυσικῇ ἀκροάσει τῷ φιλοσόφῳ . οὐκοῦν ἀνάγκη πᾶν σῶμα πεπερασμένον εἶναι , εἴπερ ἐδείχθη μηδὲν ἄπειρον εἶναι δύνασθαι . τὸ δὲ πεπερασμένον ὑπὸ περάτων περατοῦται · ἕτερον ἄρα ἐστὶ τὸ πέρας παρὰ τὸ περατούμενον , ἐπεὶ ἀνάγκη ἢ ἀμφότερα πέρατα καλεῖν ἢ ἀμφότερα περατούμενα · εἰ γὰρ τὸ μέν ἐστι πέρας τὸ δὲ περατούμενον , ταὐτὸν δὲ τὸ πέρας τῷ περατουμένῳ καὶ οὐχ ἕτερον , ἀνάγκη τὸ εἰρημένον ἀκολουθεῖν · ὡς γὰρ ὁ Σωκράτης καὶ ἡ τούτου εἰκὼν ἕτερα ὄντα οὐ ταὐτά ἐστιν ( εἰ γὰρ ταὐτὰ εἶεν , ἢ ἀμφότερα ἔσονται εἰκόνες Σωκράτους ἢ ἀμφότερα Σωκράτης ) , οὕτως καὶ ἐπὶ τοῦ πέρατος ἔχει καὶ τοὐ περατουμένου · ἐπειδὴ ἕτερα ταῦτα εἶναι ὡμολόγηται ( ἕτερον γάρ ἐστι τὸ περατοῦν καὶ ἕτερον τὸ περατούμενον ) , ἀνάγκη μὴ εἶναι ταὐτά . εἰ τοίνυν τὸ σῶμα ἔχει τρεῖς διαστάσεις , τὸ τούτου ἄρα πέρας οὐχ ἕξει τρεῖς · ἢ οὖν δύο ἢ μίαν . ἀλλὰ μίαν μὲν ἀδύνατον · οὐ γὰρ περατώσει καθόλου αὐτὸ τὸ σῶμα . δεῖ δὲ τὸ πέρας ὅλον ἀποτερματίζειν ἔξωθεν τὸ περατούμενον · δεῖ ἄρα τὸ τοῦ σώματος πέρας ἔξωθεν ὅλον αὐτὸ περιέχειν . τοῦ βάθους οὐχ ἁπτόμενον . εἰ δὲ τοῦτο , μῆκος ἕξει μόνον καὶ πλάτος τὸ τοῦ σώμα - τος πέρας · ὥστε μιᾷ ἐλλείψει τοὐ σώματος , ἵνα μὴ εἴη ταὐτὸν τῷ σώματι · ὅπερ ἐστὶν ἡ ἐπιφάνεια περαιοῦσα τὸ σῶμα καὶ περιγράφουσα κατά τε I μῆκος καὶ πλάτος . ἐπειδὴ δὲ οὐδὲ αὕτη ἄπειρος , ἀνάγκη καὶ τὸ ταύτης πέρας κατὰ τὸν εἰρημένον ἐπὶ τοῦ σώματος λόγον μιᾷ διαστάσει αὐτῆς λείπεσθαι . ταύτης οὖν κατά τε μῆκος καὶ πλάτος θεωρουμένης ἐκεῖνο μίαν τὴν κατὰ τὸ μῆκος μόνον ἕξει διάστασιν . τοῦτο δέ ἐστιν ἡ γραμμὴ μῆκος οὖσα ἀπλατές , ὡς καὶ ὁ ταύτης ἔχει ὁρισμός . ἐπειδὴ δέ που καὶ ἡ γραμμὴ πεπερασμένη ἐστίν , ἀνάγκη τῷ αὐτῷ λόγῳ καὶ τὸ ταύτης πέρας μιᾷ διαστάσει αὐτῆς λείπεσθαι . ταύτης οὖν κατὰ μῆκος μόνον θεωρουμένης τὸ πέρας ταύτης ἀδιάστατον ἔσται παντελῶς , ὅπερ ἐστὶ τὸ σημεῖον . διόπερ καὶ ὁριζόμενος αὐτὸ ὁ γεωμέτρης φησὶ ΄σημεῖόν ἐστιν οὗ μέρος οὐδέν . Ὄτι δὲ οὐκ ἀνάπλασμα τῆς ἡμετέρας τυγχάνει διανοίας τὸ εἶναί τι μῆκος ἀπλατές , ἀλλ’ ἔστι τοῦτο καὶ ἐν τῇ φύσει τῶν πραγμάτων , δεικνύουσι σαφῶς καὶ οἱ διορισμοὶ τῶν πεφωτισμένων τόπων ἀπὸ τῶν ἐσκιασμένων · τοῦ γὰρ ἡλίου εἰς τοῖχον , εἰ τύχοι , προσβάλλοντος καὶ μέρος τούτου φέρε φωτίζοντος , ἀνάγκη τὸ διορίζον μεταξὺ τοῦ πεφωτισμένου καὶ τοῦ ἐσκιασμένου τόπου μῆκος εἶναι ἀπλατὲς μόνον · εἰ γὰρ ἔχει πλάτος , ἢ φωτισμένον ἐστὶ τοῦτο πάντως ἢ ἐσκιασμένον · οὐ γάρ ἐστι τούτων μεταξύ τι . ἀλλ’ εἰ μὲν εἴη πεφωτισμένον , τῷ πεφωτισμένῳ συνταγήσεται , εἰ δὲ ἐσκιασμένον , τῷ ἐσκιασμένῳ . ἀλλὰ μὴν ἐναργῶς ὁρᾶται μεταξὺ γραμμή , ἥτις κατὰ μῆκος ἐπιτεταμένη μόνον διορίζει τὸ ἐσκιασμένον ἀπὸ τοῦ πεφωτισμένου · εἰ γὰρ διώρισται ταῦτα ἀλλήλων , ἀνάγκη εἶναί τι παρ’ αὐτά , τὸ διορίζον αὐτά , ὅπερ οὔτε πεφωτισμένον ὑπάρχον οὔτ’ ἐσκιασμένον οὐδὲ πλάτος ἕξει · πλάτος γὰρ ἔχον ἢ πεφωτίσθαι ἢ ἐσκιάσθαι ἀνάγκη . οὐ - δέτερον δέ ἐστι τούτων , διορισμὸς ὂν ἑκατέρου . ὥστε ἀνάγκη πᾶσα τὸν διορισμὸν τοῦ | πεφωτισμένου τε καὶ ἐσκιασμένου τόπου μῆκος εἶναι μόνον ἀπλατές , ἥτις ἐστὶ γραμμή . καὶ ἡ κοινὴ δὲ συνήθεια φυσικῶς ἔννοιαν ἴσχει τῆς γραμμῆς , ὁπηνίκα τὰς ὁδοὺς μετρῶμεν ( μόνον γὰρ τὸ μῆκος λαμβάνομεν ἄνευ πλάτους ) , πάλιν δὲ αὖ τῆς ἐπιφανείας ἔννοιαν , ὅταν τὰ χωρία μετρῶμεν · τὸ μῆκος γὰρ αὐτῶν καὶ τὸ πλάτος μόνον προσλογιζόμεθα . ὅταν δὲ τὰ φρέατα μετρῶμεν καὶ τοὺς τοίχους καὶ τὰ ξύλα , τοῦ σώματος λαμβάνομεν ἔννοιαν μετὰ τοῦ μήκους καὶ τοῦ πλάτους καὶ τὸ βάθος παραλαμβάνοντες . πάλιν οὖν εἰ ἡ γραμμὴ οὐκ ἔστιν ἄπειρος ἀλλὰ πεπέρασιαι , ἀνάγκη πᾶσα καὶ τὸ ταύτης πέρας μιᾷ διαστάσει αὐτῆς λεί - πεσθαι · ἐπεὶ οὖν ἐφ’ ἓν διαστατὸν ἡ γραμμή , τὸ ταύτης πέρας ἀδιάστατόν ἐστιν , ὅπερ ἐστὶ τὸ σημεῖον . διὸ καὶ οὕτως αὐτὸ ὁρίζονται ‘οὗ μέρος οὐδέν’ . καὶ οὕτω μὲν κατὰ ἀνάλυσιν ἐδείξαμεν ἐφεξῆς ταῦτα ἀλλήλοις κείμενα . καὶ κατὰ σύνθεσιν δὲ τὸ αὐτὸ τοῦτο δείξομεν πάλιν · τὸ γὰρ σημεῖον ῤυϊσκόμενον ποιεῖ τὴν γραμμήν · ἀρχὴ γάρ ἐστι τῆς γραμμῆς , ὥσπερ τὸ νῦν τοῦ χρόνου καὶ τὸ κίνημα τῆς κινήσεως . διὸ καλῶς φησιν ὁ Ἀριστοτέλης ἀναλογεῖν ταῦτα ἀλλήλοις , τό τε σημεῖον καὶ τὸ νῦν καὶ τὸ κίνημα · ὃν γάρ λόγον ἔχει τὸ σημεῖον πρὸς τὴν γραμμὴν ἀρχὴ ὂν γραμγῆς ἀδιάστατος , τὸν αὐτὸν λόγον ἔχει καὶ τὸ νῦν πρὸς τὸν χρόνον καὶ τὸ κίνημα πρὸς τὴν κίνησιν ἀρχὶ ὄντα τῶν μετ’ αὐτὰ ἀδιάστατοι . ἡ δὲ γραμμὴ εἰς πλάτος κινηθεῖσα ποιεῖ τὴν ἐπιφάνειαν , αὕτη δὲ εἰς βάθος κινουμένη ποιεῖ τὸ σῶμα . καὶ ταῦτα μὲν περὶ τοῦ γνωρίζειν ἡμᾶς τί ποτέ ἐστι γραμμὴ καὶ ἐπιφάνεια καὶ σῶμα . Ὅτι δὲ ταῦτα συνεχῆ , δῆλον · συμπέφυκε γὰρ τὰ μόρια αὐτῶν καὶ ἥνωται πρὸς ἄλληλα . ὁ δὲ τόπος καὶ ὁ χρόνος οὐκ οἴκοθεν ἔχει τὸ συνεχές , διὸ καὶ ὁ Ἀριστοτέλης ἀπαριθμη|σάμενος τὰ πρότερα τρία , τὴν γραμμὴν τὴν ἐπιφάνειαν τὸ σῶμα , ὡς ἀπὸ ἑτέρας ἀρχῆς ἐπήγαγεν ἔτι δὲ παρὰ ταῦτα χρόνος καὶ τόπος , ὡς ἐκείνων μὲν οἴκοθεν ἐχόντων τὴν συνέχειαν , τούτων δὲ οὐκ οἴκοθεν ἀλλ’ ἐξ ἑτέρων αἰτιῶν · ὁ γὰρ χρόνος οὐδὲν ἕτερόν ἐστιν ἢ μέτρον κινήσεως · ἡμέραν γάρ φαμεν εἶναι τὴν ἀπὸ ἀνατολῶν ἐπὶ ἀνατολὰς πάλιν τοῦ ἡλίου ἀποκατάστασιν , καὶ μῆνα πάλιν ὅταν ἡ σελήνη εἰς τὸ αὐτὸ σημεῖον ἐπανέλθῃ ὅθεν καὶ ἤρξατο , μᾶλλον δὲ ἀποστᾶσα τοῦ ἡλίου πάλιν εἰς ταὐτὸν αὐτῷ κατὰ μῆκος συνέλθῃ σημεῖον , καὶ ἐνιαυτὸν ὁμοίως τὴν ἐπὶ τοῦ ζωδιακοῦ κύκλου τοῦ ἡλίου περίοδον . ὥστε ὁ χρόνος μέτρον ἐστὶ κινήσεως . ἡ δὲ κίνησις ἐν μεγέθει γίνεται · δείκνυσι γὰρ ὁ Ἀριστοτέλης μηδεμίαν κίνησιν διὰ κενοῦ δύνασθαι γίνεσθαι · εἰ γάρ τις , φησί , βούλοιτο διὰ κενοῦ τὴν κίνησιν γίωεσθαι , οὐκ ἔχει λόγον δοῦναι , τί δή ποτε τὰ σφαιροειδῆ τῶν σωμάτων θᾶττον καταφέρονται τῶν πεταλοειδῶν , κἂν ἰσόογκα ᾖ , καὶ ἄλλας πρὸς τούτῳ λέγων ἀποδείξεις . ὥστε τριῶν ὄντων τούτων ἐφεξῆς , μεγέθους κινή - σεως χρόνου , ὡς ἄν ἔχῃ τὸ μέγεθος , οὕτως ἔχει καὶ ἡ κίνησις , καὶ ὡς ἄν ἔχῃ ἡ κίνησις , οὕτως ἔχει καὶ ὁ χρόνος · ἐὰν μὲν γὰρ συνεχὲς ᾖ τὸ μέγεθος , συνεχὴς ἔσται καὶ ἡ ἐπὶ τούτου γινομένη κίνησις , συνεχοῦς δὲ οὔσης τῆς κινήσεως συνεχὴς καὶ ὁ χρόνος . ὁμοίως καὶ εἰ διῃρημένον εἴη τὸ μέγεθος , διῃρημένη ἔσται καὶ ἡ κίνησις καὶ ὁ χρόνος · οἷον εἰ ἐπὶ ξύλου ἡ κίνησις γίνεται , εἰ μὲν διῄρηται τὰ τούτου μέρη , διῃρημένως γενή - σεται καὶ ἡ κίνησις , εἰ δὲ ταῦτα συνεχῆ ἐστιν , συνεχής ἔσται καὶ ἡ κίνησις . εἰ οὖν συνεχὴς ἡ οὐρανία σφαῖρα , συνεχὴς καὶ ἡ ἐπὶ ταύτης γινομένη κίνησις . συνεχὴς δὲ καὶ ὁ χρόνος · οὐδὲν γὰρ ἄλλο χρόνος ἐστὶν ἀλλ’ ἢ μέτρον κινήσεως τῆς ἐν ταύτῃ | γινομένης . ὥστε ὁ χρόνος οὐκ οἴκοθεν ἔχει τὸ συνεχὲς ἀλλὰ διὰ τὴν κίνησιν , ἡ δὲ κίνησις διὰ τὸ σῶμα , ἐφ’ οὗ καὶ ἡ κίνησις . ὥστε καὶ ὁ χρόνος διὰ τὸ σῶμα τὸ συνεχὲς ἔχει . Αλλ΄ οὐδὲ ὁ τόπος οἴκοθεν ἔχει τὸ συνεχές · τόπος γάρ ἐστιν , ὡς ἤδη εἴπομεν , τὸ πέρας τοῦ περιέχοντος καθ’ ὃ περιέχει τὸ περιεχόμενον , οἷον ὁ κέραμος τόπος ἐστὶ τοῦ οἴνου , οὐ καθ’ ὅλον αὐτὸν ἀλλὰ κατὰ μόνην τὴν κοίλην αὐτοῦ ἐπιφάνειαν · ὡς ἄν οὖν ἔχῃ τὸ περιεχόμενον , οὕτως ἕξει καὶ ὁ τόπος · παντὸς οὖν σώματος συνεχοῦς ὄντος καὶ ἐξ ἀνάγκης ὄντος ἐν τόπῳ , συνεχὴς ἔσται καὶ ὁ τόπος . ὥστε καὶ ὁ τόπος διὰ τὸ ἐν αὐτῷ σῶμα ἔχει τὸ συνεχές · ᾗ μὲν γὰρ πέρας ἐστὶ τοῦ περιέχοντος , ἐπιφάνεια λέγεται οὐχὶ τόπος καὶ συνεχής ἐστιν , ᾗ δὲ περιέχει , τόπος καὶ ἐξ αὐτοῦ τοῦ περιεχομένου καθ’ ὃ τόπος ἐστὶ τὸ συνεχὲς ἔχει . ὅτι δὲ πᾶς τόπος συνεχής ἐστι , καὶ ἐντεῦθεν δῆλον · εἰ γὰρ διέλοις τὸν κέραμον καὶ μηδὲν ὑποθείης ἔξωθεν τοῦ οἴνου , μήτε ἀέρα μήτε ἄλλο τι σῶμα , εὑρεθήσεται τὸ μέρος ἐκεῖνο τοῦ οἴνου τὸ κατὰ τὴν διαίρεσιν ἐπιφαινόμενον μὴ ὂν ἐν τόπῳ , ὅπερ ἄτοπον · πᾶν γὰρ σῶμα ἐν τόπῳ ἀνάγκη 20 εἶναι . ταῦτα μὲν οὖν τὰ πέντε τοῦ συνεχοῦς εἴδη . Διὰ τί δὲ τὴν κίνησιν οὐ συναριθμεῖ τοῖς εἴδεσι τοῦ συνεχοῦς ; φαμὲν ὅτι ἡ κίνησις ἀόριστόν τι πρᾶγμά ἐστιν · ὁδὸς γάρ ἐστιν ἀπὸ τοῦ δυνάμει ἐπὶ τὸ ἐνεργείᾳ . διὰ τοῦτο οὖν οὐκ ἐμνημόνευσεν αὐτῆς . καὶ ἔτι ὡς πρὸς εἰσαγομένους ποιούμενος τὸν λόγον · πλείονος γὰρ διδασκαλίας ὁ περὶ αὐτῆς δεῖται λόγος . ἢ μᾶλλον λεκτέον ὅτι οὐδὲ κυρίως ἐστὶ ποσὸν ἡ κίνησις · ἔστι γὰρ ἐνέργειά τις τοῦ κινουμένου · πῶς γὰρ ἄν εἴποιμι ποσὸν τὴν ἀλλοίωσιν ἢ τὴν αὔξησιν ἢ τὴν μείωσιν ; ὡς οὖν οὐδὲ γένεσις ποσόν , οὐδὲ τῶν κινήσεων οὐδεμία · οὐδὲ γὰρ αὐτὴ ἡ κατὰ τόIπον κίνησις ποσὸν ἀλλ’ ἐνέργειά τις , διὰ δὲ τὸ ὑποκείμενον περὶ ὃ γίνεται τὸ συνεχὲς ἔχει καὶ οὐ καθ’ αὑτήν . ὥστε , ὅπερ καὶ πρόσθεν ἔλεγον , καθόλου τὰς μεταβολάς ὁδοὺς ἐπὶ τὰς κατηγορίας λεκτέον , οὐ κατηγορίας , ἢ ἄλλην ὑπ’ ἄλλην ἀνακτέον , ὡς ἐν ἐκείνοις εἴρηται . ὁ δὲ χρόνος ἀριθμὸς ὢν καὶ μέτρον κινήσεως κυρίως ἐστὶ ποσόν · ὁ γὰρ ἀριθμὸς καὶ τὸ μέτρον τοῦ ποσοῦ · ποσὸν οὖν ὁ χρόνος , εἰ καὶ τὸ συνεχὲς 〈 ἑτέρωθεν 〉 ἔχει . Ζητεῖται δὲ πῶς τὸ σῶμα εἰς τὰ εἴδη τοῦ ποσοῦ συγκατηρίθμησα , καίτοι τὸ σῶμα οὐσί ἐστί . φημὶ οὖν ὅτι , ὡς καὶ ἐν τοῖς ἔμπροσθεν εἴπομεν , καὶ ποιὸν καὶ ποσὸν ἔστιν οὐσιῶδες , ὥσπερ ἐν πυρὶ μὲν τὸ θερ - μὸν ποιὸν οὐσιῶδες ἐν σώματι δὲ τὸ τριχῇ διαστατὸν ποσὸν οὐσιῶδες . ὥσπερ οὖν εἴ τις τὸ ἐν πυρὶ θερμὸν ὡς ποιότητα ἁπλῶς σκοποίη καὶ μὴ ὡς πῦρ , ὑπὸ τὴν ποιότητα τοῦτο ἀνάξει , οὕτω δὴ καὶ τὸ σῶμα , καθὸ ἁπλῶς μῆκος καὶ πλάτος καὶ βάθος ἔχει , θεωροῦντες ὡς ποσοῦ τι θενρήσομεν εἶδος καὶ οὐκ οὐσίαν . Tοῦ δὲ διωρισμένου εἴδη , ὡς εἴρηται , ὁ λόγος καὶ ὁ ἀριθμός · ὁ γὰρ λόγος καὶ ποσόν ἐστι καὶ διωρισμένον ποσόν , ποσὸν μὲν ὅτι κάτα μετρεῖται , φησί , συλλαβῇ βραχείᾳ καὶ μακρᾷ , διωρισμένον δὲ ὅτι ἑκάστη τῶν σύλλα · βῶν ἰδίαν ἔχει περιγραφὴν καὶ δυνάμεθα τὴν μίαν συλλαβὴν εἰπόντες τὴν ἑτέραν σιωπῆσαι . καὶ ὁ ἀριθμὸς δὲ τῶν διωρισμένων ἐστί · καὶ τούτου γὰρ ἑκάστη μονὰς ἰδίαν ἔχει περιγραφήν . Oὕτω μὲν οὖν τῇ διαιρέσει χρησάμενος καὶ τῇ ὑποδιαιρέσει , πάλιν ἐπιδιαιρεῖ τὸ ποσὸν κατ’ ἄλλον τινὰ τρόπον λέγων ὅτι τοῦ ποσοῦ τὰ μὲν ἐκ θέσιν ἐχόντων πρὸς ἄλληλα τῶν ἐν αὑτοῖς μορίων συνεστηκε , τὰ δὲ οὐκ ἐξ ἐχόντων θέσιν . ἐκ θέσιν δὲ ἐχόντων πρὸς ἄλληλα τῶν ἐν αὐτοῖς μορίων ἐκεῖνα λέγεται ἃ κεῖταί που καὶ δεικτά ἐστι καὶ συνεστηκό|τα ὅλα ἅμα τὰ μόρα ἔχει , οἷον λίθος · καὶ γὰρ κεῖται ( ἐν τοίχῳ γάρ , εἰ τύχοι ) καὶ δεικτός ἐστιν ὑποπίπτει γὰρ τῇ αἰσθήσει ) καὶ πάντα ἅμα τὰ μόρια αὐτοῦ συνέστηκε . τὰ μὲν οὖν ἐκ θέσιν ἐχόντων ἐστὶ τό τε σῶμα καὶ ἡ ἐπιφάνεια καὶ ἡ γραμμὴ καὶ ὁ τόπος . ταῦτα γὰρ πάντα καὶ δεικτά ἐστι καὶ κεῖταί που καὶ συνεστηκότα πάντα ἔχει τὰ μόρία . ὁ μέντοι γε χρόνος καὶ ὁ λόγος οὔτε δεικτά ἐστιν ( οὐδὲ γὰρ τῇ αἰσθήσει ὑποπίπτει ) οὔτε δὲ ἅμα συνεστηκότα τὰ μόρια ἔχει · οὐδὲ γὰρ ὁ χρόνος ὅλος ἅμα ὑφίσταται , ἀλλ’ ἢ κατὰ μόνον τὸ νῦν ἐν γὰρ τῷ γίνεσθαι καὶ φθείρεσθαι εὐθὺ τὸ εἶναι ἔχει ) , ἀλλ’ οὔτε ὁ λόγος ὅλος ἅμα ὑφίστα · τᾶι · ἡ γὰρ ῥηθεῖσα συλλαβὴ οὐχ ὑπομένει τὴν ῥηθησομένην , ἀλλὰ φθάνει ἡ πρώτη φθαρεῖσα πρὶν τὴν ἑτέραν λεχθῆναι . ὃ οὖν οὐχ ὑπομένει , πῶς ἄν ἔχοι θέσιν τινά ; ἀλλὰ μᾶλλον τάξιν τινὰ εἴποις ἄν ἔχειν ταῦτα φυσικήν · πρότερον γὰρ τὸ νῦν τοῦ μέλλοντος , οὐκέτι δὲ τὸ μέλλον τοῦ νῦν πρότερον . καὶ τοῦτό ἐστι τάξις φυσική , ὅταν μὴ ἀνακάμπτῃ , πρὸς ἡμᾶς δὲ τάξις ἐστίν , ὅταν ἀδιαφόρως ἀνακάμπτῃ , οἷον ὅταν ἀπὸ τῶν δεξιῶν ἀρ - ξάμενοι πρῶτον εἴπωμεν τὸν δεξιόν , πάλιν δὲ εἰ βουληθείημεν ἀπὸ τῶν ἀριστερῶν ἄρξασθαι , τὸν ἀριστερὸν πρῶτον εἴπωμεν . καὶ ὁ λόγος δὲ ἔχει τὴν φυσικὴν τάξιν · ὁ γὰρ λέγων ’Σωκράτης’ λόγος ἔχει τὴν μὲν πρώτην συλλαβὴν τὴν δὲ δευτέραν . καὶ ἐπὶ τοῦ ἀριθμοῦ δέ ἐστιν ἡ τάξις τῷ τὸ ἓν πρότερον ἀπαριθμεῖσθαι τῶν δύο . ἐπειδὴ δὲ ὁ ἀριθμὸς διττός , ὁ μὲν ἐν τῇ ψυχῇ ὁ ἀριθμῶν ὁ δὲ ἐν τοῖς ἀριθμητοῖς ( ὥσπερ καὶ ὁ ξέστης διττός , ὅ τε μετρῶν καὶ ὁ μετρούμενος ) , ὁ μὲν ἐν τῇ ψυχῇ ἀριθμὸς δῆ - λον ὅτι οὐκ ἄν εἴη ἐκ θέσιν ἐχόντων μορίων ( οὐ γὰρ ἔχει τινὰ θέσιν τὰ μόρια αὐτοῦ · ἔστι γὰρ νοητός ) , ὁ δὲ ἐν τοῖς ἀριθμητοῖς , οἷον ἐν τοῖς δέκα ἵπποις , ἐξ ἐχόντων θέσιν | ἐστί · τὰ γὰρ μόρια αὐτοῦ κεῖταί που καὶ θέσιν τινὰ ἔχει πρὸς ἄλληλα . διὰ τοῦτο οὕτως εἶπε θέσιν δἑ οὐ πάνυ λάβοις ἄν , καὶ οὐκ εἶπεν ῾οὐδαμῶς᾿ , εἰδὼς ὅτι ὁ μέν τις ἀριθμῶν ἐξ ἐχόντων θέσιν ἐστίν , ὁ δὲ οὐκ ἐξ ἐχόντων θέσιν . ἀλλὰ γὰρ ἄξιον καὶ ἐπ’ αὐτῆς τῆς λέξεως ἐξετάσαι τὰ εἰρημένα . p . 4b25 τῶν μὲν γὰρ τοῦ ἀριθμοῦ μορίων οὐδείς ἐστι κοινὸς ὅρος , πρὸς ὃν συνάπτει τὰ μόρια αὐτοῦ . Ότι μὲν ποσόν ἐστιν ὁ ἀριθμός , οὐδὲ κατασκευάσαι ἀξιοῖ · ὁ γὰρ μὴ βουλόμενος τὸν ἀριθμὸν ποσὸν εἶναι , οὐδὲ ἄλλο τι ἀξιώσειεν . ὅτι δὲ διω - ρισμένον ποσόν , τοῦτο κατασκευάζει · οὐ γὰρ ἔχει , φησί , κοινὸν ὅρον , πρὸς ὃν συνάπτει τὰ μόρια αὐτοῦ · τὸν γὰρ δέκα ἀριθμὸν εἰ διέλοιμεν εἰς δύο πεντάδας , ἑκατέραν εὑρήσομεν διωρισμένην καὶ οἰκείαν ἔχουσαν περι - γραφήν · οὐδὲ γὰρ ἔστι τις μονὰς ἑκατέροις συνημμένη τοῖς μέρεσι καὶ δι’ ἑαυτῆς τὴν συνέχειαν αὐτοῖς χαριζομένη . καὶ ἐπὶ τοῦ ἑπτὰ ἀριθμοῦ ὁμοίως · ἡ γάρ τετάρτη μονὰς οὐδεμίαν τῶν τριάδων οὔτε πρὸς ἑαυτὴν οὔτε πρὸς ἀλλήλας συνάπτει , ἀλλ’ ἐν ἰδίᾳ καὶ αὐτὴ θεωρεῖται περιγραφῇ . ὥστε διωρισμένον ποσὸν ὁ ἀριθμός . ἀλλὰ καὶ ὁ λόγος , φησί , | διωρισμένον ποσὸν διὰ τὴν αὐτὴν αἰτίαν · οὔτε γὰρ τὰ τοῦ λόγου μόρια , λέγω δὴ τὰς συλλαβάς , ἔστιν ἰδεῖν διά τινος κοινοῦ ὅρου συναπτόμενα , ἀλλ’ ἕκαστον αὐτῶν περιγέγραπται . λέγω δέ , φησί , τὸν μετὰ φωνῆς λόγον γινόμενον · ἐπειδὴ γὰρ ὁ λόγος ὁ μέν τίς ἐστι προφορικὸς ὁ δὲ ἐνδιάθετος ὁ ἐν τῇ ψυχῇ θεωρούμενος , διὰ τοῦτο ἐπισημαίνεται ὅτι περὶ τοῦ προφορικοῦ λόγου φησίν · ὁ γὰρ ἐνδιάθετος οὐδὲ ποσὸν ὅλως ἐστίν , ἀλλ’ εἴπερ ἄρα , ποιότης ἐστὶ τῆς ψυχῆς , εἴπερ διάθεσίς ἐστι τῆς ψυχῆς ἢ ἕξις , διάθεσις δὲ καὶ ἕξις ποιότητες , ὡς εἰσόμεθα . p . 5a1 Ἡ δὲ γραμμὴ συνεχής ἐστιν · ἔστι γὰρ λαβεῖν κοινὸν ὅρον , πρὸς ὃν τὰ μόρια αὐτῆς συνάπτει , στιγμήν , καὶ τῆς ἐπιφανείας γραμμὴν . Eἰκότως ἡ γραμμὴ συνεχής · ἕκαστον γὰρ τῶν μορίων αὐτῆς συναπτει πρὸς ἄλληλα κοινὸν ἔχοντα ὅρον τὸ σημεῖον · τὸ δὲ σημεῖον ἀμερὲς καὶ ἀδιάστατον · εἰκότως ἄρα καὶ τὰ μέρη αὐτῆς συνεχῶς τε καὶ ἀδιαστάτως ἡνωμένα ἐστί · κατὰ γὰρ σημεῖον ἡ γραμμὴ διαιρεῖται , καθ’ ὃ καὶ συνάπτει τὰ μόρια αὐτῆς . δεῖ δὲ λαβεῖν τὸ σημεῖον ἤτοι τὴν διαίρεσιν δυνάμει καὶ μὴ ἐνεργείᾳ · ἐὰν γὰρ ἐνεργείᾳ λάβῃς , οὐκ ἔσται συνεχὴς ὅλη ἡ γραμμή . καὶ τῆς ἐπιφανείας δὲ τὰ μέρη κοινῷ ὅρῳ συνάπτεται τῇ γραμμῇ . ὥστε καὶ ἡ ἐπιφάνεια συνεχής · γραμμῇ γὰρ διαιρεῖται . εἰ δὲ ἡ γραμμὴ μῆκός ἐστιν ἀπλατές , κατὰ μῆκος διαιρουμένης τῆς ἐπιφαωείας ἀδιαστάτως ἕξουσι τὰ μέρη κατὰ πλάτος , ἐπεὶ μηδὲ ἔχει ἡ γραμμὴ τὴν κατὰ πλάτος διάστασιν . δυνάμει δὲ κἀνταῦθα τὴν γραμμὴν ληπτέον , καὶ οὐκ ἐνεργείᾳ . p . 5a3 Τὰ γὰρ τοῦ ἐπιπέδου μόρια πρός τινα κοινὸν ὅρον συνάπτει . | Οἱ μὲν παλαιότεροι πᾶσαν ἀπλῶς ἐπιφάνειαν ἐπίπεδον καλοῦσιν ἓν ἀνθ’ ἑνὸς λέγοντες ( ἀδιάφορον γὰρ αὐτοῖς ἐπιφάνειαν ἢ ἐπίπεδον λέγειν ) , οἱ δὲ νεώτεροι οὐ πᾶσαι ἐπιφάνειαν ἐπίπεδον καλοῦσιν , ἀλλὰ τὴν ἀποτε - ταμένην μόνως · γένος γὰρ ἴσασι τὴν ἐπιφάνειαν καὶ ταύτην διαιροῦσιν εἴς τε τὴν ἐπίπεδον καὶ κυλινδρικὴν καὶ σφαιρικὴν καὶ εἴ τις ἄλλη εἴη . p . 5a4 Ὡσαύτνς δὲ καὶ ἐπὶ τοῦ σώματος ἔχοις ἄν λαβεῖν κοινὸν ὅρον , γραμμὴν ἢ ἐπιφάνειαν , πρὸς ὃν τὰ τοῦ σώματος μόρια συνάπτει . Συνάπτει γὰρ τὰ μέρη τοῦ σώματος πρὸς κοινὸν ὅρον , τὴν ἐπιφάνειαν , διὰ ταύτην δὲ καὶ πρὸς τὴν γραμμήν · τῆς γὰρ ἐπιφανείας κατὰ βάθος διαιρούσης τὰ σώματα , αὐτῆς δὲ παντελῶς ἀδιαστάτου οὔσης κτὰ βάθος , ἀδιαστάτως ἐξ ἀνάγκης καὶ τὰ μέρη τοῦ σώματος συνάπτουσι πρὸς ἄλληλα κατὰ τὴν ἐπιφάνειαν . κἀνταῦθα δὲ δυνάμει πάλιν τὴν διαίρεσιν ἤτοι τὴν ἐπιφάνειαν λαμβάνομεν . διὰ δὲ τὴν ἐπιφάνειαν καὶ πρὸς γραμμὴν συνάπτουσι τὰ τοῦ σώ μάτος μέρη · ἐπειδὴ γάρ , ὡς εἴπομεν , ῥυεῖσα ἡ γραμμὴ ποιεῖ τὴν ἐπιφάνειαν , τὸν διαιροῦντα τὸ σῶμα κατὰ ἐπιφάνειαν δεῖ ἄρξασθαι ἀπὸ γραμμῆς καὶ ταύτην οἱονεὶ ἐπισύροντα ποιεῖν ἐπιφάνειαν καὶ δι’ αὐτῆς τέμνειν τὸ ὑποκείμενον . ὥστε ἐπειδὴ καθ’ ὅλην ἑαυτὴν ἡ ἐπιφάνεια τέμνει τὸ σῶμα , ἀνάγκη καὶ κατὰ τὸ πέρας αὐτῆς , λέγω δὴ τὴν γραμμήν , συνάπτειν τὰ τοῦ σώματος ἄκρα . p . 5a6 ἐστι δὲ καὶ ὁ χρόνος καὶ ὁ τόπος τῶν τοιούτων · ὁ γὰρ νὺν χρόνος συνάπτει πρὸς τὸν παρεληλυθότα καὶ τὸν μέλ - λοντα . πάλιν ὁ τόπος τῶν συνεχῶν ἐστι · τόπον γάρ τινα τὰ τοῦ σώματος μόρια κατέχει , ἃ πρός τινα κοινὸν ὅρον | συνάπτει . Ei γὰρ ἀπεδείχθη τὸ σῶμα συνειλημμένα καὶ συνεχῆ ἔχον τὰ μόρια , πᾶ ) δὲ σῶμα καθ’ ὅλον αὑτὸ ἐν τόπῳ ἐστίν , ὁ τόπος ἄρα ὁ περιέχων τὸ σῶμα συνεχὴς ἔσται , ἐπεὶ μηδὲν τῶν τοὐ σώματος μορίων ἐκφεύγει τὸ ἐν τόπῳ εἶναι . οὐκοῦν διὰ τὴν συνέχειαν τοῦ σώματος καὶ ὁ τόπος ἔχει τὸ σύνεχες · p . 5a 15 Ἔτι δὲ τὰ μὲν ἐκ θέσιν ἐχόντων πρὸς ἄλληλα τῶν ἐν αὐτοῖς μορίων συνέστηκε , τὰ δὲ οὐκ ἐξ ἐχόντων θέσιν . Ἐπιβλέπειν χρὴ ὅτι τὸν μὲν χρόνον ἐν τῇ προτέρᾳ διαιρέσει συντάττει τοῖς συνεχέσι ποσοῖς , γραμμῇ ἐπιφανείᾳ σώματι τόπῳ , ἐνταῦθα δὲ τοῖς μὴ ἐκ θέσιν ἐχόντων , ἐπεὶ κτὰ τὰ τρία ταῦτα χαρακτηρίζεται τὰ ἐκ θέσιν ἐχόντων , τὸ κεῖσθαί που καὶ τὸ δεικτὰ εἶναι καὶ τὸ συνεστηκότα ἔχειν τὰ μόρια , τοῦτ’ ἔστιν ἅμα ὅλα ὑφεστηκότα , ὧν οὐδὲ ἓν ὑπάρχει τῶ χρόνῳ . τὸν δὲ ἀριθμὸν ἐν τῇ πρώτῃ διαιρέσει τοῖς διωρισμένοις συγκαταριθμήσας , δοκεῖ πὼς ἐνταῦθα τοῖς ἐκ θέσιν ἐχόντων . εἰρήκαμεν δὲ ἀνω - τέρω περὶ οὗ ἀριθμοῦ αὐτῷ ὁ λόγος . p . 5a38 Κυρίως δὲ ποσὰ ταῦτα μόνα λέγεται τὰ εἰρημένα , τὰ δὲ ἄλλα πάντα κατὰ συμβεβηκός · εἰς ταῦτα γὰρ ἀποβλέποντες καὶ τὰ ἄλλα ποσὰ λέγομεν , οἷον πολὺ τὸ λευκὸν λέγεται τῷ γε τὴν ἐπιφάνειαν πολλὴν εἶναι . | Ἔργον ἐπιστήμονος μὴ μόνον τὰ ὑποβεβλημένα τῇ ἐπιστήμῃ αὐτοῦ πράγματα σκοπεῖν , ἀλλὰ καὶ τὰ δοκοῦντα μὲν εἶναι , κατὰ ἀλήθειαν δὲ μὴ ὄντα , ἐπεξέρχεσθαι καὶ διελέγχειν . τοῦτο καὶ ὁ Ἀριστοτέλης ποιεῖ · ἀπα - ριθμησάμενος γὰρ τὰ ἑπτὰ τοῦ ποσοῦ εἴδη , πέντε τοῦ συνεχοῦς καὶ δύο τοῦ διωρισμένου , οὐκ ἔστη μέχρι τούτου , ἀλλὰ ζητεῖ εἰ καί τι ἄλλο δύναται ἀνάγεσθαι ὑπὸ τὸ ποσόν . ἐπεὶ οὖν δοκεῖ τὸ λευκὸν καὶ πολὺ καὶ ὀλίγον , τὸ δὲ πολὺ καὶ ὀλίγον τοῦ ποσοῦ ἐστιν , ἀλλὰ καὶ τὴν πρᾶξιν λέ - γομεν καὶ μακρὰν καὶ βραχεῖαν , φησὶν ὅτι οὐ κυρίως ἐστὶ ταῦτα ποσὰ ἀλλὰ κατὰ συμβεβηκός · τῷ γὰρ ἐν ποσοῖς εἶναι λέγονται ποσὰ καὶ αὐτά · ἐπειδὴ γὰρ τὸ λευκὸν ἐν ἐπιφανείᾳ ἐστίν , ἐκείνης πολλῆς οὔσης ἢ ὀλίγης ἐκ μεταλήψεως ταύτης λέγομεν τὸ λευκὸν πολὺ ἢ ὀλίγον εἶναι . καὶ ἡ πράξις ὁμοίως κατὰ συμβεβηκὸς ἔχει τὸ μακρὰ εἶναι ἢ βραχεῖα · ἐπειδὴ γὰρ ὁ πόλεμος ὁ Ἰλιακός , εἰ τύχοι , ἔν τινι χρόνῳ γέγονεν , οἷον ἐν δέκα ἔτεσι , λέγομεν δὲ τὸν χρόνον μακρόν , διὰ τοῦτο καὶ τὴν πρᾶξιν τὴν ἐν μακρῷ χρόνω γενομένην κατὰ συμβεβηκὸς μακρὰν λέγομεν εἶναι . ὥστε κυρίως μὲν ποσά ἐστι τὰ εἰρημένα , τὰ δὲ ἄλλα κατὰ συμβεβηκὸς δι’ ἐκεῖνα ποσὰ λέγεται . καὶ ἡ κίνησις πολλὴ λέγεται εἶναι τῷ τὸν χρόνον πολὺν εἶναι ἐν ᾧ γέγονεν · ὁ γὰρ χρόνος μέτρον ἐστὶ κινήσεως · μῆνα γὰρ λέγομεν τὴν τῆς σελήνης ἀποκατάστασιν , ἐνιαυτὸν δὲ τὴν τοῦ ἡλίου . p . 5b5 τῷ χρόνῳ ὁριεῖ ἑ ἐνιαυσιαίαν . ᾿Εὰν γάρ τις ἐρωτηθῇ πόση τίς ἐστιν ἡ πρᾶξις , τὸν χρόνον ἀποκρίωεται , οἷον δεκαετής . p . 5b7 Ὅση γὰρ ἄν ἡ ἐπιφάνεια ᾖ , τοσοῦτον καὶ τὸ λευκὸν φήσειεν εἶναι . ᾿Εὰν γὰρ ἐρωτηθῶμεν πόσον ἐστὶ τὸ λευκόν , λέγομεν ὅτι δίπηχυ τυχὸν ἢ τρίπηχυ , ὅση ἐστὶ καὶ ἡ ἐπιφάνεια ἡ ἔχουσα τὸ λευκόν . ὥστε οὐκ αὐτὸ τὸ λευκὸν λέγομεν πολὺ εἶναι ἢ ὀλίγον , ἀλλὰ τὴν ἐπιφάνειαν · δύναται γὰρ τὸ ἐν πηχυαίᾳ ἐπιφανείᾳ λευκὸν μᾶλλον λευκὸν εἶναι τοῦ ἐν διπήχει . τότε δὲ οὐ λέγομεν λευκὸν λευκοῦ πλεῖον , ἀλλὰ λευκὸν λευκοῦ μᾶλλον λευκόν . p . 5b 11 ἔτι τῷ ποσῷ οὐδέν ἐστιν ἐναντίον . Παραδοὺς ἡμῖν τὴν διαίρεσιν τοῦ ποσοῦ καὶ εἰπὼν ποῖά τέ ἐστι τὰ κυρίως ποσὰ καὶ ποῖα τὰ κατὰ συμβεβηκός , βούλεται νῦν , ὥσπερ ἐπὶ τῆς οὐσίας ἐποίησεν , ἴδιον ἀποδοῦναι τοῦ ποσοῦ · ὁρισμὸν γὰρ ἀποδοῦναι αὐτοῦ τοῦ οὐκ ἐνῆν διὰ τὴν ἐν τοῖς ἔμποσθεν εἰρημένην ἡμῖν αἰτίαν , ὅτι τῶν γενικωτάτων γενῶν οὐκ ἔστιν ὁρισμὸν ἀποδοῦναι · τὸ γὰρ ὂν οὐχ ὡς γένος κατηγορεῖται τῶν δέκα κατηγοριῶν , ὡς ἐν Εἰσαγωγαῖς ἀπεδείχθη · εἰ μὲν γὰρ περὶ τοῦδέ τινος τοῦ ποσοῦ ἦν αὐτῷ ὁ λόγος , οἷον τοῦ διπήχεος , δυνατὸν ἦν δι’ ὁρισμοῦ παραστῆσαι αὐτοῦ τὴν φύσιν , γένος λαμβάνοντα τὸ ἁπλῶς ποσόν . νῦν δὲ περὶ τοῦ ἀπλῶς ποσοῦ ἐστιν αὐτῷ ὁ λόγος , οὗ γένος γενικώτερον εὑρεῖν οὐκ ἦν , δι’ οὗ τὸν ὁρισμὸν αὐτοῦ ἀποδώσειεν . ὥσπερ δὲ ἐπὶ τῆς οὐσίας εἶπε πρότερον τὰ δοκοῦντ’ αὐτῆς ιοια εἶναι , καὶ ἐλέγξας ἔπειτα τὸ ὄντως ιοιον αὐτῆς ἥμιν παρέδωκεν , οὐτῶ καὶ ενταῦθα ποιεῖ καὶ ἐξελέγξας πρότερον ὅσα δοκεῖ ἴδια εἶναι τοῦ ποσοῦ ὕστε - ρον τὸ ὄντως ιοιον αὐτοῦ παραδίδωσι . καὶ πρότερον μὲν φησιν ιοιον εἶναι δοκεῖν τοῦ ποσοῦ τὸ μηδὲν ἔχειν ἐναντίον · τῷ γὰρ ἀφωρισμένῳ ποσῷ τί ἄν εἴη ἐναντί|ον , οἷον τῷ διπήχει ἢ τῷ τριπήχει ; p . 5b 14 Εἰ μὴ τὸ πολὺ τῷ ὀλίγῳ φαίη τις εἶναι ἐναντίον ἢ τὸ μέγα τῳ μικρῷ · Ἐνταῦθα οἰκείως τὸν περὶ τούτων ἐξετάζει λόγον , εἰ τὸ μέγα καὶ μικρὸν ἐναντία ἐστὶν ἢ ὅλως ποσά · ἐν γὰρ τῷ περὶ τῆς οὐσίας λόγῳ μνημονεύσας αὐτῶν μόνον παρῆλθε , συγχωρήσας αὐτὰ ἐναντία εἶναι . δείκνυσι δὲ νῦν ὅτι ταῦτα οὐκ εἰσὶ ποσὰ ἀλλὰ τῶν πρός τι . καὶ δείκνυσι πάλιν διχῶς , διά τε τῆς ἐνστάσεως ὅτι οὔκ εἰσι ποσά , καὶ τῆς ἀντιπαραστάσεως ὅτι εἰ καὶ ποσὰ συγχωρηθείη εἶναι , οὐκ ἔστιν ἐναντία . καὶ πρῶτον μὲν διὰ τῆς ἐνστάσεως λέγων οὕτως · τούτων δὲ οὐδέν ἐστι ποσὸν ἀλλὰ μᾶλλον τῶν πρός τι · οὐδὲν γὰρ αὐτὸ καθ’ αὑτὸ μέγα λέγεται ἡ μικρόν , ἀλλὰ πρὸς ἕτερον ἀναφέρεται · τῶν γὰρ πρός τι ἴδιον τὸ ἑνὸς τεθέντος τὸ ἕτερον συνεισάγεσθαι καὶ ἀναιρεθέντος συναναιρεῖσθαι · πατρὸς γὰρ τεθέντος συνεισάγεται πάντως καὶ ὁ υἱός , καὶ ἀναιρεθέντος συναναιρεῖται . οὕτω δὲ καὶ τὸ πολὺ οὐ λέγεταί τι αὐτὸ καθ’ ἑαυτὸ πολὺ ἀλλὰ πρὸς τὸ ὀλίγον ἀναφερόμενον , καὶ τὸ ὀλίγον ὡσαύτως πρὸς τὸ πολύ . καὶ ἐπὶ τοῦ μικροῦ δὲ καὶ τοῦ μεγάλου ὁμοίως · | ἑκάτερον γὰρ πρὸς τὸ ἕτερον τὴν ἀναφορὰν ἔχει καὶ οὐδὲν τούτων αὐτὸ καθ’ ἑαυτὸ ὡρισμένην τινὰ ἔχει φύσιν . καὶ δῆλον ἐντεῦθεν · ὄρος γάρ , φησί , μικρὸν λέγεται , κέγχρος δὲ μεγάλη , καίτοι εἰ ἕκαστον τούτων καθ’ ἑαυτὸ ἐλέγετο καὶ μὴ πρὸς ἕτερον ἀναφερόμενον τῇ πρὸς ἐκεῖνο παραβολῇ , οὐκ ἄν ὄρος μὲν μικρὸν ἐλέγομεν τὴν δὲ κέγχρον μεγάλην · καταγέλαστον γὰρ τοῦτο . νῦν δὲ τὸ μὲν ὄρος μικρὸν λέγομεν δηλονότι ἄλλου ὄρους μικρότερον , τὴν δὲ κέγχρον μεγάλην ἄλλης δηλονότι μείζονα . οὕτω καὶ ἐν Ἀθήναις μὲν ὀλίγους φαμὲν εἶναι ἀνθρώπους , ἢ αὐτὴν πρὸς ἑαυτὴν παραβάλλοντες ἢ πρὸς ἑτέραν πόλιν , ἐν τῇ κώμῃ δὲ πολλούς , ὀλιγωτέρους ὄντας τῶν ἐν Ἀθήναις , πρὸς ἄλλην κώμην τὴν σύγκρισιν δηλονότι ποιούμενοι . ὥστε ἢ δεῖ λέγειν τὴν τοῦ ποσοῦ καὶ τοῦ πρός τι κατηγορίαν μίαν καὶ τὴν αὐτὴν εἶναι ἢ εἰ διωρισμέναι εἰσὶν αἱ κατηγορίαι , οὐχ ὑπὸ τὸ ποσὸν ταῦτα ἀνακτέον , ἀλλὰ μᾶλλον ὑπὸ τὰ πρός τι . p . 5 b26 Ἔτι τὸ μὲν δίπηχυ καὶ τρίπηχυ καὶ ἕκαστον τῶν τοιούτων ποσὸν σημαίνει , τὸ δὲ μέγα ἢ μικρὸν οὐ σημαίνει ποσὸν ἀλλὰ μᾶλλον πρός τι . Τὸ γὰρ κυρίως , φησί , ποσὸν καὶ περὶ ὅσον ἐστὶ σημαίνει , οἷον ἥδε ἡ γραμμὴ καὶ ποσόν ἐστι τῇ αὑτῆς φύσει καὶ περὶ ὅσον ἐστὶ σημαίνει · τρίπηχυς γὰρ φέρε εἰπεῖν ἢ δίπηχύς ἐστιν . ὥστε καὶ τὸ περὶ ὅσον ποσὸν καταγίνεται σημαίνουσι τὰ κυρίως ποσά . τὸ δὲ μέγα καὶ τὸ μικρὸν καὶ τὸ πολὺ καὶ τὸ ὀλίγον οὐκ ἔχει ὡρισμένον ποσόν · ἀόριστον γάρ ἐστιν ἕκαστον τούτων . ὥστε ταῦτα ποσὰ οὐκ ἔστι . τί οὖν , εἴποι τις ἂν ἴσως , οὐκ ἔστι ποσὸν ἀόριστον ; ὅταν γὰρ εἴπω συνεχὲς ἢ ἀριθμὸν ἢ γραμμὴν ἢ τῶν τοιούτων τι , ποσὸν μέν τι λέγω , οὐ μὴν ἔτι καὶ τὸ περὶ ὅσον ἐστὶν ἀφορίζω , ὥσπερ ὅταν λέγω | τρία ἢ πέντε ἢ τρίπηχυ . λέγω οὖν ὡς ’οὐδὲ ἐν τούτοις ἡ αὐτὴ ἀοριστία θεωρεῖται , ἥτις καὶ ἐν τῷ μικρῷ καὶ μεγάλῳ καὶ πολλῷ καὶ ὀλίγῳ;’ ἀεὶ μὲν γὰρ τὰ γένη ἀοριστότερά ἐστι τῶν ἰδίων εἰδῶν · ζῷον γοῦν εἰπὼν οὐχ οὕτως ὁρίζω τὸ ὑποκείμενον ὡς ὅταν εἴπω ἄνθρωπον ἢ ἵππον . πλὴν ἐπεὶ μὴ φωνή ἐστιν ἀπλῶς ὁμώνυμος τὸ ζῷον , ἀλλ’ οὐσία τίς ἐστι κοινῶς πλείοσιν ὑπάρχουσα , ἔστιν ἀφορίσαι τὸ ὑπὸ τῆς τοῦ ζῴου φωνῆς σημαινόμενον καὶ εἰπεῖν ὅτι ἐστὶν οὐσία ἔμψυχος αἰσθητικὴ καὶ ἔστιν ὡρισμένη τις φύσις ἡ ὑπὸ τοῦ ζῴου σημαινομένη . οὕτως οὖν καὶ ἐπὶ τῶν προκειμένων · τὸ γὰρ τοῦ συνεχοῦς ὄνομα , γενικώτερον ὄν , ἔστι μὲν ἀοριστότερον τοῦ ἀφωρισμένου ποσοῦ οἷον τοῦ τριπήχεος ( τοῦτο γὰρ ἤδη ἄτομόν ἐστιν , ὥσπερ κἀκεῖ Σωκράτης ἄτομόν ἐστιν ) , ὁμοίως καὶ τὸ τοῦ ἀριθμοῦ γενικώτερον τοῦ τρία καὶ πέντε ἀτόμου ὄντος , ἀλλ’ ὅμως κἀν τούτοις ἔστι τι ὡρισμένως δηλούμενον · συνεχὲς γάρ ἐστιν οὗ τὰ μόρια πρός τινα κοινὸν ὅρον συνάπτει , διωρισμένον δὲ τὸ μὴ οὕτως ἔχον , καὶ γραμμὴν μὲν λέγων τὸ ἐφ’ ἓν λέγω διαστατὸν μέγεθος , ἐπιφάνειαν δὲ τὸ ἐπὶ δύο καὶ σῶμα τὸ τριχῇ διαστατόν . καὶ τούτων ἕκαστον ὥρισται ἀεὶ ὡσαύτως ἔχον καὶ οὐχὶ πρὸς διάφορον σχέσιν διάφορον ἀναδέχεται φύσιν , ὥσπερ τὸ μέγα καὶ μικρὸν καὶ τὸ πολὺ καὶ ὀλίγον · εἰ γὰρ μέγα τις λέγει φέρε τὸ ὑπερέχον ἑτέρου καὶ διὰ τοῦτο φέρε μέγα τις τὸ ὄρος λέγει τὸν Ὄλυμπον ὡς τοῦ Υμηττοῦ ὑπερέχοντα , ἀλλὰ τὸν αὐτὸν τοῦτον πρὸς τὴν γῆν παραβάλλων μικρὸν ἐρεῖ ὡς ἐλλείποντα αὐτῆς . οὐκ ἄρα τὸ λεγόμενον εἶναι μέγα ἀφωρισμένον τί ἐστι ποσόν , ὥσπερ τῶν εἰρημένων ποσῶν ἕκαστον οὐ μόνον ποσόν ἐστιν ἀλλὰ καὶ περὶ ὅσον ἐστὶν ἀφορίζει , οἷον ἢ ὅτι ἐφ’ ἓν διαστατὸν ὡς ἡ γραμμή , ἢ ὅτι ἐπὶ δύο ὡς ἡ ἐπιφάνεια , ἢ ὅτι ἐν τῇ τῶν μερῶν ἑνώσει θεωρεῖται ὡς τὸ συνε|χές , ἢ ἐν τῇ τούτων διαιρέσει καὶ διακρίσει ὡς τὸ διωρισμένον . ἄλλως τε τὸ μέγα καὶ τὸ μικρὸν ἐν τοῖς μερικοῖς ποσοῖς ἤδη καταγίνεται , οἷον ἐν τῇδε τῇ γραμμῇ ἐν τῷδε τῷ σώματι ἐν τῇδε τῇ ἐπιφανείᾳ , ὁμοίως καὶ τὸ πολὺ καὶ τὸ ὀλίγον ἐν τῷδε τῷ ἀριθμῷ . ὥστε τούτων ἕκαστον ἐν τοῖς ἀτόμοις ποσοῖς καταγίνεται · οὐδὲ γὰρ ἔστιν ἁπλῶς γένος τι μεγάλου ἢ μικροῦ . εἰ οὖν δεῖ ἄτομα ἀτόμοις συγκρίνειν καὶ μὴ ἄτομα γένεσι , τὸ δὲ μέγα καὶ τὸ μικρὸν ἐν ἀτόμοις ποσοῖς καταγίνεται , τὰ δὲ ἄτομα ποσὰ οὐ μόνον ὅτι ποσὰ σημαίνει ἀλλὰ καὶ περὶ ὅσον ἕκαστον αὐτῶν καταγίνεται , οἷον ὁ τρία ὁ πέντε , οὐκ ἄρα ποσὸν τὸ μέγα καὶ τὸ μικρόν . ὅθεν καὶ ὁ Ἀριστοτέλης τοιούτοις ἐχρήσατο τοῖς ὑποδείγμασιν εἰπὼν ὅτι τὸ μὲν δίπηχυ καὶ τρίπηχυ καὶ ἕκαστον τῶν τοιούτῶν , τοῦτ’ ἔστι τῶν ἐν ὑπάρξει ἀτόμων ποσῶν · εἴπερ γὰρ ὅλως ποσόν ἐστι τὸ μέγα καὶ τὸ μικρόν , πάντως γε ἄτομόν ἐστιν , ἐπεὶ μή ἐστιν , ὅπερ εἶπον , ἀπλῶς τι μέγα , ἀλλ’ <ὃ> λέγομεν εἶναι μέγα , ἐν ὑπάρξει ἐστὶ ἄτομον μέγεθος . οὐκοῦν εἰ πᾶν μὲν ἄτομον ποσὸν καὶ περὶ ὅσον ἐστὶν ἀφορίζει , τὸ δὲ μέγα καὶ τὸ μικρὸν καὶ τὸ πολὺ καὶ τὸ ὀλίγον ἄτομα ὄντα ἀόριστά τινά ἐστιν , οὐκ ἄρα ποσά ἐστι τὸ μέγα καὶ τὸ μικρόν . καὶ οὕτω μὲν διὰ τῆς ἐνστάσεως οὐδὲ συγχωρεῖ αὐτὰ ποσὰ εἶναι , διὰ δὲ τῆς ἀντιπαραστάσεως συγχωρήσας αὐτὰ εἶναι ποσὰ δείκνυσιν αὐτὰ μὴ ὄντα ἐναντία . ἄρχεται δὲ τῆς ἀντιπαραστάσεως ἐντεῦθεν · p . 5b30 Ἔτι ἐάν τε τιθῇ τις αὐτὰ ποσὰ εἶναι ἐάν τε μὴ τιθῇ , οὐκ ἔστιν αὐτοῖς ἐναντίον οὐδέν · ὃ γὰρ μή ἐστιν αὐτὸ καθ’ αὑτὸ λαβεῖν ἀλλὰ πρὸς ἕτερον ἀναφέρεται , πῶς ἄν εἴη τούτῳ τι ἐναντίον ; Ὅ δὲ λέγει , τοιοῦτόν ἐστι · τὰ ἐναντία πρῶτόν ἐστι καθ’ αὑτὰ ἀπολε - λυμένην ἔχοντα τὴν ὑπόστασιν , εἶθ’ οὕτως τὸν πρὸς ἄλληλα ἀναδέχεται πόλεμον · οἷον τὸ λευκὸν καὶ τὸ μέλαν πρότερον ἄλλα τινὰ ὄντα | ( ποιότὸ τητες γάρ εἰσιν ) οὕτω τὴν πρὸς ἄλληλα μάχην ἀνεδέξαντο · ταύτῃ γὰρ τὰ πρός τι τῶν ἐναντίων διαφέρει , ὅτι τὰ μὲν ἐναντία πρῶτον καθ’ αὑτά ἐστιν ἐξὸν γὰρ τὸ λευκὸν εἰπόντα μὴ παραλαβεῖν τὸ μέλαν μηδ’ εἶν ὅλως τοῦ λευκοῦ ὄντος καὶ ἔμπαλιν τὸ μέλαν εἶναι τοῦ λευκοῦ μὴ ὄντος ) , ἔπειτα πρὸς ἄλληλα μάχεται , τὰ δὲ πρός τι ἀλλήλοις συντίκτεται καὶ συναπόλλυται · τὸν γὰρ πατέρα εἰπὼν καὶ τὸν υἱὸν συνεισήγαγον , καὶ τούτου πάλιν ἀφαιρεθέντος συνοίχεται καὶ ὁ υἱός . ἐπεὶ οὖν τὸ μέγα καὶ τὸ μικρὸν καὶ τὸ πολὺ καὶ τὸ ὀλίγον αὐτὸ καθ’ αὑτὸ οὐκ ἔστιν οὐδ’ ἄν ὑποσταίη τι τούτων αὐτὸ καθ’ αὑτὸ χωρὶς τῆς πρὸς ἕτερον σχέσεως , δῆλον ὡς οὔκ εἰσιν ἐναντία ἀλλὰ τῶν πρός τι · τὰ γὰρ ἐναντία ἐλέγομεν αὐτὰ καθ’ ἑαυτὰ πρότερον ἰδίαν ὑπόστασιν ἔχειν , εἶθ’ οὕτως ἀλλήλοις μάχεσθαι . p.5b33 Ἔτι εἰ ἔσται τὸ μέγα καὶ τὸ μικρὸν ἐναντία , συμβήσεται τὸ αὐτὸ ἅμα τὰ ἐναντία ἐπιδέχεσθαι καὶ αὐτὰ αὑτοῖς εἶναι ἐναντία . | Ἐκ τούτων διὰ τῆς εἰς ἀδύνατον ἀπαγωγῆς δείκνυσιν αὐτὰ μὴ ὄντα ἐναντία · φησὶ γὰρ ‘εἰ τὸ μέγα καὶ τὸ μικρὸν ἐναντία , συμβήσεται ἐν τῷ αὐτῷ κατὰ τὸν αὐτὸν χρόνον εἶναι τὰ ἐναντία’ · τὸ γὰρ αὐτὸ ἔσται καὶ μέγα καὶ μικρὸν καὶ πολὺ καὶ ὀλίγον , οἷον ἡ κέγχρος πρὸς μὲν κύαμον παραβαλλομένη λέγεται μικρά , πρὸς δὲ σίνηπι μεγάλη , καὶ τοὺς ἐν Ἀθήναις πρὸς μὲν τοὺς ἐν τῇ κώμῃ πολλοὺς ἐρεῖς πρὸς δὲ τοὺς ἐν πάσῃ τῇ Ἑλλάδι ὀλίγους . ὥστε τῶν ἐναντίων ἔσται ταῦτα δεκτικὰ κατὰ τὸν αὐτὸν χρόνον , ὅπερ ἀδύνατον . ἡ δὲ οὐσία δεκτικὴ μὲν τῶν ἐναντίων ἐλέγετο εἶναι , οὐ μέντοι κατὰ τὸν αὐτὸν χρόνον τὰ ἐναντία ἐπιδέχεσθαι · οὐδέποτε γὰρ ἔσται τὸ αὐτὸ κατὰ τὸν αὐτὸν χρόνον θερμὸν καὶ ψυχρόν , λευκὸν καὶ μέλαν . οὐ μόνον δέ , φησί , τὰ ἐναντία ἐπιδέξεται , ἀλλὰ καὶ αὐτὰ ἑαυτοῖς ἔσται ἐναντία · τὸ γὰρ αὐτὸ καὶ μικρὸν καὶ μέγα λέγεται καὶ πολὺ καὶ ὀλίγον , ὅπερ ἄτοπον · οὐδὲν γὰρ τῶν ὄντων αὐτὸ ἑαυτῷ μάχεται . p.6a8 οὐκ ἔστιν ἄρα τὸ μέγα τῷ μικρῷ ἐναντίον , οὐδὲ τὸ πολὺ τᾷ ὀλίγω . Πρότερον ὑπέθετο αὐτὰ ἐναντία καὶ ἔδειξεν ὅτι ποσὰ οὔκ εἰσιν , ἔπειτα ὑπέθετο ποσὰ καὶ ἔδειξεν ὡς οὔκ εἰσιν ἐναντία · κατὰ γὰρ τὸ ἀληθὲς οὔτε ποσά ἐστιν οὔτε ἐναντία , ἀλλὰ τῶν πρός τι . ὅτι μὲν οὖν οὐκ ἔστι ποσὰ διὰ τῆς ἐνστάσεως ἔδειξεν , ὅτι δὲ οὐδὲ ἐναντία διὰ τῆς ἀντιπαραστάσεως . εἰσὶν οὖν , ὅπερ εἶπον , τῶν πρός τι ἐν ποσοῖς ἔχοντα τὸ εἶναι . λέγεται δὲ τὸ μὲν μέγα καὶ μικρὸν κυρίως ἐπὶ τοῦ συνεχοῦς μέγα γὰρ σῶμα καὶ μικρὸν λέγομεν , ὁμοίως καὶ μακρὸν καὶ βραχύ , καὶ ἐπιφάνειαν ὡσαύτως , καὶ τὰ λοιπὰ τοῦ συνεχοῦς εἴδη μεγάλα ἢ μι|κρὰ ἢ μακρὰ ἢ βραχέα κυρίως λέγομεν ) , τὸ δὲ πολὺ καὶ ὀλίγον ἐπὶ τοῦ διω - ρισμένου καὶ θέσιν μὴ ἔχοντος · πολὺς γὰρ ὁ χρόνος καὶ ὀλίγος λέγεται , ὁμοίως καὶ ὁ ἀριθμός . ὅθεν καὶ αὐτὸς ἐπὶ τῶν ὑποδειγμάτων γυμνάσας τὸν λόγον τὸ μὲν μέγα καὶ τὸ μικρὸν ἐπὶ τοῦ ὄρους καὶ τῆς κέγχρου παρ - έλαβεν , ἅπερ ἦν τοῦ συνεχοῦς ( σῶμα γὰρ ἑκάτερον ) , τὸ δὲ πολὺ καὶ τὸ ὀλίγον ἐπὶ τοῦ ἀριθμοῦ , λέγω δὴ τῶν ἐν Ἀθήναις ἀνθρώπων καὶ τῶν ἐν τῇ κώμῃ , ἅπερ ἦν τοῦ διωρισμένου · ὁ γὰρ ἀριθμὸς διωρισμένον ποσάν . πολλάκις δὲ καταχρηστικῶς τὸ μὲν μικρὸν καὶ τὸ μέγα ἐπὶ τοῦ διωρισμένου φέρομεν , τὸ δὲ πολὺ ἐπὶ τοῦ συνεχοῦς · λέγομεν γὰρ μικρὸν εἶναι τὸν λόγον Δημοσθένους ἢ μέγαν τῷ περὶ ἕνα καὶ συνεχῆ σκοπὸν βλέπειν ὥστε τὸ μικρὸν καὶ τὸ μέγα καὶ ἐπὶ τούτου διὰ τὸ συνεχές τε καὶ ἡνωμένον τοῦ σκοποῦ φέρειν εἰώθαμεν · ἀμέλει οὐκ ἂν εἴποιμεν τοὺς ἐννέα λόγους τῶν δημοσίων μακρὸν λόγον ( οὐ γάρ ἐστιν εἷς καὶ συνεχὴς ὁ τούτων σκοπός ) , οὐδ’ ἔτι τοὺς ἕνδεκα κατὰ Φιλίππου , ἀλλὰ πολλοὺς αὐτοὺς λέγομεν . καὶ τὸ ὕδωρ δὲ πολὺ λέγομεν συνεχὲς ὂν ἴσως διὰ τὸ εὐδιαίρετον . λέγομεν δὲ καὶ τὴν ὁδὸν πολλάκις πολλὴν συνεχῆ οὖσαν διὰ τὸ εἰς πολλὰ διῃρῆσθαι στάδια καὶ τοῖς ποσὶν ἐν τῇ βαδίσει τρόπον τινὰ διῃρῆσθαι . Ἀπορῆσαι δὲ κἀνταῦθα εἰκότως ἄξιον , πῶς μικρῷ μὲν πρόσθεν τὸ πολὺ καὶ ὀλίγον ποσὰ εἶναι ἔλεγεν , ἐν οἷς ἔλεγεν ὅτι κυρίως μὲν ποσὰ ταῦτα μόνα λέγεται , ἅπερ ἔφθη προδιδάξας , τά τε πέντε τοὐ συνεχοῦς εἴδη , γραμμὴν ἐπιφάνειαν σῶμα χρόνον καὶ τόπον , καὶ τὰ δύο τοῦ διωρι - σμένου , λόγον τε καὶ ἀριθμόν , τὰ δὲ ἄλλα , φησί , πάντακατὰ συμβεβηκός · εἰς ταῦτα γὰρ βλέποντες , φησί , καὶ τὰ ἄλλα ποσὰ λέγομεν , οἷον πο|λὺ τὸ λευκὸν λέγεται τῷ γε τὴν ἐπιφάνειαν πολλὴν εἶναι · πῶς οὖν ταῦτα πρότερον εἰπών , δι’ ὧν σαφῶς τὸ πολὺ καὶ τὸ ὀλίγον ποσὰ εἶπεν , ἐν τούτοις φησὶ μὴ εἶναι τὸ πολὺ καὶ τὸ ὀλίγον τοῦ ποσοῦ ἀλλὰ τῶν πρός τι ; καὶ εἰ ἐνταῦθα ἀληθῶς δέδεικται τὸ μὴ εἶναι αὐτὰ τοῦ ποσοῦ , κακῶς ἀνωτέρω ποσὰ εἶναι αὐτὰ εἴρηκε . τί οὖν πρὸς τοῦτό φαμεν ; ὃ πολλάκις ἡμῖν εἴρηται , ὅτι τὰ πρός τι οὐκ ἔχει φύσιν ἀφωρισμένην , ἀλλ’ ἐν ταῖς ἄλλαις κατηγορίαις συνίσταται . καὶ ἔστι τὸ πολὺ καὶ ὀλίγον καὶ μέγα καὶ μικρὸν καὶ διπλάσιον καὶ ἥμισυ καὶ τὰ παραπλήσια πρός τι ἐν ποσῷ συνιστάμενα , οὐκ ἐν ποιῷ , ὥσπερ καὶ τὸ λευκότερον καὶ γλυκύτερον καὶ βαρύτερον πρός τί ἐστιν ἐν ποιῷ τὴν ὕπαρ - ξιν ἔχοντα . ὅταν οὖν λέγωμεν πολὺ τὸ λευκόν , ἐπεὶ τὸ πολὺ καὶ ὀλίγον πρός τι ὄντα περὶ τὸ ποσὸν καὶ οὐ περὶ τὸ ποιὸν καταγίνεται , οὐ κυρίως δηλονότι λέγομεν οὐδὲ καθ’ αὑτά , ἀλλὰ διότι ἡ ἐπιφάνεια πολλή , ἥτις ἦν του ποσοῦ . οὐ τοῦτο οὖν ἔλεγεν ἀνωτέρω ὅτι τὸ πολὺ αὐτὸ καθ’ αὑτὸ ποσόν ἐστιν , ἀλλ’ ὅτι ἐν ποσῷ πρός τι . καὶ οὐ δεῖ γε τοῦτο ἐπὶ τοῦ ποσοῦ φέρειν , εἰ μὴ κατὰ συμβεβηκός , τῷ ἐν ποσῷ εἶναι ἐπιδεχομένῳ τὸ πολὺ καὶ ὀλίγον . p . 6a12 Μάλιστα δὲ ἡ ἐναντιότης τοῦ ποσοῦ περὶ τὸν τόπον δοκεῖ ὑπάρχειν · τὸ γὰρ ἄνω τῷ κάτω ἐναντίον τιθέασιν . ᾿Επειδήπερ ἀπέδειξε τὸ μέγα καὶ τὸ μικρὸν μήτε ποσὰ ὄντα μήτε ἐναντία , φησὶν ὅτι εἰ ὅλως βούλεταί τις | ἐπὶ τοῦ ποσοῦ ἐναντιότητα θεωρῆσαι , λαμβανέτω τὸ ἄνω καὶ τὸ κάτω · ταῦτα γὰρ καὶ πλεῖστον διεστήκασιν ἀλλήλων καὶ διὰ τοῦτο καὶ τὸν ὁρισμὸν τῶν ἐναντίων ἐπιδέχεται . οὕτως γὰρ ὁρίζονται τὰ ἐναντία ῾τὰ πλεῖστον ἐν τῷ αὐτῷ γένει ἀλλήλων διεστῶτα’ . τούτῳ δὲ αὐτὸς οὐκ ἀρέσκεται · κατὰ ἀλήθειαν γὰρ οὐκ ἔστιν ἐν τῇ φύσει τῶν ὄντων τὸ ἄνω καὶ τὸ κάτω , ἀλλὰ τὸ πέριξ καὶ τὸ μέσον , ἃ οὐκ ἔστιν ἐναντία ἀλλὰ τῶν πρός τι · τὸ γὰρ πέριξ μέσου ἐστὶ πέριξ . τὸ δὲ ἄνω καὶ τὸ κάτω τὴν κατὰ διάμετρον διάστασιν ἀφεστάναι ὀφείλουσιν ἀλλήλων · ἡ δὲ γῆ κέντρου λόγον ἐπέχει πρὸς τὸ πᾶν , ἐν ᾗ τὰ βαρέα πάντα φέρεται · πῶς οὖν τὸν τῆς γῆς τόπον , τοῦτ’ ἔστι τὸ τοῦ παντὸς κέντρον , ἐναντίον ἐροῦμεν τῷ τοῦ πυρὸς τόπῳ , τοῦτ’ ἔστι τῇ κοίλῃ τῆς σελήνης περιφερείᾳ ; οὐ γὰρ τὴν τοῦ παντὸς διάμετρον ταῦτα διεστήκασιν ἀλλήλων . ὥστε οὐ πλεῖστον διεστήκασι · πλεῖστον γὰρ διεστήκασι τὰ πᾶσαν τὴν διάμετρον διεστηκότα . οὐκοῦν οὐδὲ ἐναντία ταῦτά ἐστιν , οὐδ’ ἄνω τε καὶ κάτω , ἀλλ’ , ὡς εἶπον , τῶν πρός τι ( τὸ γὰρ πέριξ μέσου ἐστὶ πέριξ ) , εἰ μή τις κάτω ὑπόθοιτο πᾶσαν ἅμα τὴν γῆν , διότι τοῖς καθ’ ὁτιοῦν αὐτῆς μέρος οἰκοῦσιν ὑπὸ ποσὶ καὶ κάτω ἐστὶν ἡ γῆ , ὁ δὲ οὐρανὸς ἄνω . εἰ δὲ κατὰ τὴν ἐπιφάνειαν αὐτῆς βούλεταί τις τὸ κάτω λέγειν , ἄνω δὲ τὴν σφαῖραν , εὑρεθήσεται τὸ αὐτὸ καὶ ἄνω καὶ κάτω ὄν · ἡ γὰρ ἄνω τῆς γῆς ἐπιφάνεια ὡς μὲν πρὸς τὸν οὐρανὸν κάτω ἐστίν , ὡς δὲ πρὸς τὴν ὑποκάτωθεν ἑαυτῆς ἐπιφάνειαν ἄνω . ἀλλὰ καὶ τῶν ἡμισφαιρίων ἑκάτερον ἄνω τε καὶ κάτω ἔσται , κατὰ τὴν διάφορον κίνησιν ἀμείβοντα καὶ τὴν σχέσιν . ἀλλ’ οὐδέν ἐστιν ἅμα ἐν ἑαυτῷ κατὰ τὸ αὐτὸ τὰ ἐναντία ἔχον . ὥστε οὐ δυνατὸν ἐν τῇ φύσει τῶν ὄντων εἶναι κυρίως τὸ ἄνω καὶ κάτω , εἰ μή τί γε κατὰ τὸν εἰρημένον τρόπον πᾶσαν | ἅμα τὴν γῆν κάτω λέγειν τις βούλοιτο . θέσει δέ ἐστι τὸ ἄνω καὶ τὸ κάτω , ὡς ἡ ὑπὲρ κεφαλὴν ἡμῶν ὀροφή · ὡς γὰρ πρὸς ἡμᾶς ἄνω ἐστίν , ὡς δὲ πρὸς τοὺς ὑπὲρ αὐτὴν κάτω . p . 6a13 τὴν πρὸς τὸ μέσον χώραν κάτω τιθέντες διὰ τὸ πλεῖ · στῆν τῷ μέσῳ διάστασιν πρὸς τὰ πέρατα τοῦ κόσμου εἶναι . Οἱ βουλόμενοι , φησί , τὸ ἄνω καὶ τὸ κάτω ἐν τῇ φύσει τῶν ὄντων εἶναι διὰ τὸ τὴν γῆν ὡς πρὸς ἕκαστον πέρας τοῦ κόσμου τὴν κατὰ διάμετρον διάστασιν ἀφεστηκέναι , διὰ τοῦτο τὴν γῆν κάτω βούλονται . p . 6a15 Ἐοίκασι δὲ καὶ τὸν τῶν ἄλλων ἐναντίων ὁρισμὸν ἀπὸ τούτων ἐπιφέρειν · τὰ γὰρ πλεῖστον ἀλλήλων διεστηκότα τῶν ἐν τῷ αὐτῷ γένει ἐναντία ὁρίζονται . ᾿Επειδὴ κάτω , φησί , τὴν γῆν ὑπενόησαν εἶναι , αὕτη δὲ ὡς πρὸς ἕκαστον τοῦ κόσμου πέρας τὴν πλείστην διάστασιν διέστηκε , λέγω δὴ τὴν καιὰ διάμετρον , ἐναντίον δὲ τῷ ἄνω τὸ κάτω , ὑφ’ ἓν δὲ γένος ἀνάγονται ταῦτα τὸ ποσόν , ἐκ τούτων καὶ πᾶσι τοῖς ἐναντίοις τὸν ὁρισμὸν ἐπιφέρου - σιν ἐναντία λέγοντες εἶναι τὰ πλεῖστον ἀλλήλων διεστηκότα τῶν ὑπὸ τὸ αὐτὸ γένος . p . 6a19 οὐ δοκεῖ δὲ τὸ ποσὸν ἐπιδέχεσθαι τὸ μᾶλλον καὶ τὸ ἦττον . Εἰπὼν ὅτι ἴδιον τοῦ ποσοῦ τὸ μηδὲν ἔχειν ἐναντίον καὶ δείξας ὅτι παντὶ τοῦτο ὑπάρχει , οὐ προσέθηκεν ΄οὐκ ἴδιον δὲ τοῦτο τοῦ ποσοῦ , ὅτι καὶ τῇ οὐσίᾳ ὑπάρχει’ , ὥσπερ καὶ ἐπὶ τῆς οὐσίας ἐποίησε · δῆλον γὰρ τοῦτο ἦν ἐκ τῶν περὶ τῆς οὐσίας εἰρημένων · εἰ γὰρ ἐκεῖ ἔλεγεν ὅτι οὐκ ἴδιον δὲ τῆς οὐσίας τὸ μηδὲν ἔχειν ἐναντίον , ὅτι καὶ τῷ ποσῷ ὑπάρχει’ , δῆλον ὅτι κἀνταῦθα οὐκ διιὸν ἔσται τοῦ ποσοῦ , ὅτι καὶ τῇ οὐσίᾳ ὑπάρχει · ὥστε τῶ ποσῷ οὐδέν ἐστιν ἐναντίον , ἀλλ’ εἰ ἄρα , δεῖ λέγειν ὅτι τὸ ποσὸν τῶν ἐναντίων ἐστὶ δεκτικόν , ὥσπερ ἐλέγομεν καὶ τῇ οὐσία μηδὲν μὲν εἶναι ἐναντίον , αὐτὴν δὲ τῶν ἐναντίων εἶναι δεκτικήν . τί οὖν , φασίν , οὐκ ἔστι τὸ παχὺ καὶ τὸ λεπτὸν τοῦ ποσοῦ καὶ τὸ πλατὺ καὶ τὸ στενόν , | ἅπερ ἐναντία ἐστίν ; ἀλλὰ λέγομεν ὅτι ταῦτα οὔκ εἰσι ποσὰ ἀλλ’ ἐν ποσοῖς ἔχει τὸ εἶναι , ὥσπερ καὶ τὸ μέγα καὶ τὸ μικρόν · παχὺ γὰρ λέγομεν τὸ πολλὴν ἔχον τὴν κατὰ βάθος διάστασιν , καὶ πλατὺ τὸ τὴν κατὰ πλάτος , στενὸν δὲ καὶ λεπτὸν τὸ ὀλίγην ἔχον τὴν κατά τε βάθος καὶ πλάτος διάστασιν . καὶ ὅσα δὲ περὶ τῶν ἄλλων εἰρήκαμεν , μεγάλου λέγω καὶ μικροῦ καὶ πολλοῦ καὶ ὀλίγου , ταῦτα καὶ ἐπὶ τούτων ἐροῦμεν · καὶ γὰρ ταῦτα τῶν πρός τί ἐστιν . p . 6a19 Οὐ δοκεῖ δὲ τὸ ποσὸν ἐπιδέχεσθαι τὸ μᾶλλον καὶ τὸ ἧττον . Ἐπ΄ ἄλλο μεταβέβηκεν ἴδιον τοῦ ποσοῦ , τὸ μὴ ἐπιδέχεσθαι τὸ μᾶλλον καὶ τὸ ἧττον . καὶ τοῦτο εἰκότως · εἴρηται γὰρ ὅτι ὅπου ἐστὶν ἡ ἐναωτιότης , ἐκεῖ καὶ τὸ μᾶλλον καὶ τὸ ἧττον ἐκ τῆς τῶν ἐναντίων μίξεως γίνεται . ἰστέον δὲ ὅτι καὶ τοῦτο πάλιν ἀποδοκιμάζει ὡς καὶ τῇ οὐσίᾳ ὑπάρ - χον , καὶ ἐφ’ ἕτερον ἴδιον μεταβαίνει καί φησιν · p . 6a26 ἴδιον δὲ μάλιστα τοῦ ποσοῦ τὸ ἴσον τε καὶ ἄνι’ λέγεσθαι . | Τοῦτο κυρίως ἴδιόν ἐστι τοῦ ποσοῦ , ἐπειδὴ καὶ μόνῳ ὑπάρχει καὶ παντί . γραμμὴ γὰρ γραμμῇ ἴση τε καὶ ἄνισος λέγεται καὶ τόπος τόπῳ καὶ ἐπιφάνεια ἐπιφανείᾳ καὶ σῶμα σώματι καὶ χρόνος χρόνῳ καὶ λόγος λόγῳ καὶ ἀριθμὸς ἀριθμῷ . ἐὰν δὲ ἐπ’ ἄλλου τινὸς λέγωμεν τὸ ἴσον καὶ ἄνισον , οὐ καθ’ αὑτὸ ἀλλὰ κατὰ συμβεβηκός · οἷον λέγομεν ὅτι ἴσον ἐστὶ τοῦτο τὸ λευκὸν σῶμα τούτῳ τῷ λευκῷ σώματι , καὶ ἄνισον δὲ ὡσαύτως , οὐ καθὸ δὲ λευκὰ ἀλλὰ καθὸ σώματα , ἅπερ ἐστὶ τοῦ ποσοῦ . ἀλλὰ μᾶλλον τὸ ὅμοιον καὶ τὸ ἀνόμοιον ἐπὶ τῶν τοιούτων ῥηθείη κυρίως · λευκὸν γὰρ λευκῷ ὅμοιον καὶ ἀνόμοιον λέγεται , καὶ ἐπὶ τῶν τοιούτων ὡσαύτως . Περὶ τῶν πρός τι . p . 6a36 Πρός τι δὲ τὰ τοιαῦτα λέγεται , ὅσα αὐτὰ ἅπερ ἐστὶν ἑτέρων εἶναι λέγεται . | Πρὸ τῆς τῶν πρός τι διδασκαλίας πέντε ταῦτα χρὴ ζητεῖν · πρῶτον τὴν τάξιν αὐτῶν τὴν πρὸς τὰς κατηγορίας , δεύτερον τὴν αἰτίαν τῆς ἐπιγραφῆς , τρίτον τὴν ὑπόστασιν αὐτῶν τίς ἐστι , τέταρτον τὴν εἰς τὰ εἴδη διαίρεσιν , πέμπτον τὸν τρόπον τῆς διδασκαλίας . πρῶτον οὖν τὴν τάξιν · διὰ ποίαν αἰτίαν μετὰ τὸν τοῦ ποσοῦ λόγον ἔταξε τὸν περὶ τῶν πρός τι καὶ μὴ τὸν περὶ τοῦ ποιοῦ , καίτοι γε τὸ ποιὸν εἶδός τι καθ’ αὑτὸ ἔχει καὶ ὑπόστασιν , ταῦτα δὲ ἰδίαν οὐκ ἔχει ὑπόστασιν ἀλλ’ ἐν ταῖς ἄλλαις κατηγορίαις ἔχει τὸ εἶναι , τιμιώτερα δὲ τὰ καθ’ αὑτὰ ὑφεστηκότα τῶν ἐν σχέσει μόνῃ τὸ εἶναι ἐχόντων · δεῖ γὰρ αὐτό τι πρῶτον καθ’ αὑτὸ εἶναι , εἶθ’ οὕτως τὴν πρὸς ἕτερον ἀναλαβεῖν σχέσιν . λέγομεν οὖν ὅτι ὥσπερ ἐπὶ τοῦ ποσοῦ ἐποίησε καὶ δευτέραν ἔταξε τὴν περὶ τούτου διδασκαλίαν , διὰ τὸ μνημονεῦσαι αὐτοῦ ἐν τῷ περὶ τῆς οὐσίας λόγῳ , ἵνα μὴ ἐπὶ πολὺ ἐάσῃ τὸν ἀκροατὴν ἀγνοοῦντα τί ποτέ ἐστι τὸ ποσόν , οὕτω καὶ ἐνταῦθα ποιεῖ . ἐπειδὴ γὰρ ἐν τῷ περὶ τοῦ ποσοῦ λόγῳ ἐμνήσθη τῶν πρός τι , ἔνθα ἔλεγε τὸ μέγα καὶ τὸ μικρὸν καὶ τὸ πολὺ καὶ τὸ ὀλίγον τῶν πρός τι εἶναι , ἵνα μὴ ἐπὶ πολὺ ἐάσῃ ἡμᾶς ἀγνοοῦντας τίς ἡ φύσις τῶν πρός τι , εὐθέως τὸν περὶ τούτων ποιεῖται λόγον . διὰ τί δὲ ἐπιγέγραπται Περὶ τῶν πρός τι καὶ μὴ περὶ τοῦ πρός τι , ὥστε εἶναι τὴν ἐπιγραφὴν ἑνικήν ; λέγομεν ἐπειδὴ τὰ πρός τι σχέσις τίς ἐστιν , ἡ δὲ σχέσις τοὐλάχιστον ἐν δύο πράγμασι θεωρεῖται , διὰ τοῦτο πληθυντικῶς ἐπέγραψε · τὸ γὰρ δεξιὸν ἀριστεροῦ ἐστι δεξιὸν καὶ οὐκ ἄν τι εἴη αὐτὸ καθ’ αὑτὸ δεξιόν , καὶ ὁ πατὴρ υἱοῦ πατὴρ καὶ οὐκ ἄν τις καθ’ αὑτὸν εἴη πατὴρ μὴ πρὸς υἱὸν λεγόμενος . ἐπὶ δὲ τῆς οὐσίας | δυνατόν , μᾶλλον δὲ ἀναγκαῖον ἓν πρᾶγμα καθ’ αὑτὸ εἷναι οὐσίαν , οἷον ἄνθρωπον . ὁμοίως δὲ καὶ ἐπὶ τοῦ ποσοῦ . δυνατὸν γὰρ τὸ δίπηχυ μόνον ποσὸν λέγεσθαι . δυνατὸν δὲ καὶ αὐτὰ μὲν τὰ πράγματα ῾τὰ περὶ τῶν πρός τῖ’ λέγεσθαι πληθυντικῶς , αὐτὴν δὲ τὴν κατηγορίαν ἑνικῶς ῾περὶ τοῦ πρός τῖ’ , ὥσπερ καὶ ἐπὶ τοῦ ποσοῦ καὶ ἄλλων κατηγοριῶν ἑνικῶς προσφερόμεθα τὴν κατηγορίαν , δηλοῦντες διὰ τῆς ἐπιγραφῆς οὐ τὰ πράγματα τὰ ἐν αὐτῇ , ἀλλὰ τὴν κοινῶς κατ’ αὐτῶν λεγομένην φύσιν , ἐπεὶ καὶ ἡ σχέσις εἰ καὶ ἐν πλείοσίν ἐστιν , ἀλλ’ οὖν μία τίς ἐστι τῷ ὑποκειμένῳ , ὡς καὶ τὸ σπέρμα καὶ ὁ καρπὸς καὶ ἡ ἀνάβασις καὶ ἡ κατάβασις · μία γὰρ ἡ σχέσις τοῦ δούλου πρὸς τὸν δεσπότην , ἥτις ἀρχομένων μὲν ἡμῶν ἀπὸ τοῦ δούλου δουλεία λέγεται ἀπὸ δὲ τοῦ δεσπότου δεσποτεία . ὁμοίως καὶ ἐπὶ μαθητοῦ καὶ διδασκάλου καὶ τῶν λοιπῶν . ἀλλ’ ἵνα , ὡς εἴπομεν , ἐνδείξηται ὅτι ἡ τῶν πρός τι κατηγορία οὐδέποτε ἐν ἑνὶ πράγματι ὑφίσταται , διὰ τοῦτο πληθυντικῶς Περὶ τῶν πρός τι τὴν ἐπιγραφὴν πεποίηται . Περὶ δὲ τῆς ὑποστάσεως ταῦτά φαμεν · τινές φασι μηδὲν εἶναι τῶν πρός τι φύσει , ἀλλὰ ἀνάπλασμα εἶναι ταῦτα τῆς ἡμετέρας διανοίας , λέγοντες ὅτι οὕτως οὐκ ἔστι φύσει τὰ πρός τι ἀλλὰ θέσει , ὅτι δυνατὸν καὶ τὸν δεξιὸν ἀριστερὸν γενέσθαι καὶ τὸν ἀριστερὸν δεξιόν , καὶ ὁ πατὴρ καὶ υἱός ἐστι καὶ ὁ δοῦλος θέσει δοῦλος · οὐδεὶς γάρ ἐστι φύσει δοῦλος · ὁ αὐτὸς γὰρ καὶ δεσπότης κατὰ ταὐτὸν ἑτέρου γένοιτ’ ἄν . οὗτοι δὲ οὐκ ὀρθῶς λέγουσιν · οὕτω γὰρ ἔγνωσται ταῦτα τῇ φύσει , ὡς καὶ τὰ μόρια τοῦ σώματος ἐν σχέσει τινὶ τῇ πρὸς ἄλληλα θεωρεῖται · τὸ μὲν γάρ τι ὑπὸ τῆς φύσεως δεξιὸν τέτακται οἷον τὸ ἧπαρ , τὸ δέ τι ἀριστερὸν οἷον ὁ σπλήν , καὶ οὐκ ἄν ποτε γένοιτο οὔτε τὸ ἧπαρ ἀριστερὸν οὔτε ὁ σπλὴν | δεξιός , ἀλλ’ εἰ ἀμειφθείη τούτων ἡ τάξις , διέφθαρται τὸ ζῷον . καὶ ὁ θεὸς ἄρχει μόνως ἡμεῖς δὲ πάντες ὑπ’ αὐτοῦ ἀρχόμεθα , καὶ ἡ ψυχὴ μόνως κινεῖ τὸ σῶμα καὶ ἡ φύσις , τὸ δὲ σῶμα μόνως κινεῖται ὑπ’ αὐτῶν καὶ οὐκ ἀντικινεῖ αὐτά . τινὲς δὲ ἐκ διαμέτρου τούτοις ἔχοντες πάντα τὰ πράγματα πρός τι ἔλεγον , ὧν εἷς ἦν Πρωταγόρας ὁ σοφιστής · ἔλεγε γὰρ οὗτος ὅτι οὐδὲν τῶν πραγμάτων ὡρισμένην ἔχει φύσιν , διὸ καὶ ἔλεγεν ὅτι οὐκ ἔστι τινὰ ψευδῆ λέγειν · ἕκαστος γὰρ κατὰ τὸ φαινόμενον αὐτῷ καὶ δοκοῦν περὶ τῶν πραγμάτων ἀποφαίνεται οὐκ ἐχόντων ὡρισμένην φύσιν ἀλλ’ ἐν τῇ πρὸς ἡμᾶς σχέσει τὸ εἶναι ἐχόντων · τοιγαροῦν οἱ μὲν ἰκτε - ριῶντες τὸ μέλι φασὶ πικρὸν εἶναι καὶ ἀληθεύουσί γε ( ὃ γὰρ δοκεῖ καὶ φαίνεται αὐτοῖς , τοῦτο καὶ λέγουσιν ) , οἱ δὲ ὑγιαίνοντες γλυκὺ καὶ αὐτοὶ ὁμοίως ἀληθεύοντες . καὶ ὁ τράχηλος δὲ τῆς μελαίνης περιστερᾶς ἐν ἡλίῳ ἑστώσης τοῖς μὲν φαίνεται ἁλουργὸς τοῖς δὲ χρυσοειδής , καὶ ἄλλοις ἄλλως πὼς πρὸς τὴν διάφορον αὐτῆς τε καὶ τῶν ὁρώντων θέσιν . ὁμοίως δὲ καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων ἀπάντων · τὸ γὰρ ἄλλῳ δοκοῦν ἀληθὲς ἄλλος ψευδὲς εἶναι οἴεται , καὶ τὸ τῶδε καλὸν εἶναι δοκοῦν ἄλλῳ φαῦλον νενόμισται , τὸ ἀντι - κείμενον δὲ ἀληθές . νόμῳ οὖν πικρόν φαμεν νόμῳ γλυκύ , θάτερον δὲ οὐδέν . ὥστε οὐδὲν τῶν πραγμάτων ὡρισμένην τινὰ ἔχει ὑπόστασιν , ἀλλὰ τῶν πρός τί ἐστι . τοῦτον δὲ ἐλέγχει μὲν καὶ ὁ Ἀριστοτέλης ἐν τῷ τρίτῳ λόγῳ τῆς Μετὰ τὰ φυσικὰ πραγματείας λέγων ὅτι εἰ πᾶν ὃ οἴεταί τις ὅτι ἐστί , τοῦτο καὶ ἀληθές ἐστιν , ἐπειδὴ οἱ μαινόμενοι ὑπολαμβάνουσι τὸ πῦρ τρέφειν καίειν δὲ μή , ἐχρῆν αὐτοῖς προσαγόμενον τὸ πῦρ τρέφειν καὶ μὴ καίειν , ἢ ἐπειδὴ τὸν ἄρτον ὑπολαμβάνουσι καίειν , ἐχρῆν τὸν ἄρτον καίειν αὐτοὺς καὶ μὴ τρέφειν . | ἐλέγχει δὲ καὶ ὁ Πλάτων’ ἐν τῷ Θεαιτήτῳ τῷ διαλόγῳ αὐτὸ τοῦτο προθέμενος ἐλέγξαι , ἐν ᾧ μετὰ πολλὰς ἀποδείξεις καὶ τοῦτον ἐπιφέρει χαριέντως τὸν λόγον · ΄ἐπειδὴ ἡμεῖς,’ φησίν , ὦ Πρωταγόρα , φαμέν σε μὴ ἀληθεύειν , ἆρα ἀληθεύομεν λέγοντες περὶ σοῦ ὅτι ψεύδῃ ἢ ψευδόμεθα ; εἰ μὲν οὖν ἀληθεύομεν , ψεύδεται Πρωταγόρας λέγων ὅτι πάντες ἀληθῆ λέγουσιν ( ἡμεῖς γὰρ ἀληθεύομεν λέγοντές σε ταῦτα ψευδῆ λέγειν ) , εἰ δὲ ψευδόμεθα , ἔστιν ἄρα ψευδῆ λέγειν καὶ οὐ πᾶς ὁ λέγων τι ἀληθεύει’ . ἄλλοι δὲ παρὰ τούτους ὀρθῶς εἶπον ὅτι τῶν πραγμάτων τὰ μέν ἐστι πρός τι τὰ δὲ αὐτὰ καθ’ αὑτά · πρός τι μὲν οἷον δεξιὸν ἀριστερόν , αὐτὰ δὲ καθ’ ἑαυτὰ οἷον σῶμα ἄνθρωπος · ὁ γὰρ ἄνθρωπος καθὸ ἄνθρωπος οὐκ ἔστι τῶν πρός τι . τὰ δὲ πρός τι ταῦτα οἰκείαν μὲν ὑπόστασιν οὐκ ἔχει , ἐν ταῖς ἄλλαις δὲ κατηγορίαις ἔχει τὸ εἶναι · ὅταν γὰρ εἴπω πατέρα , εἶπον ἐν οὐσίᾳ πρός τι , ὅταν δὲ πολὺ ἢ ὀλίγον , εἶπον ἐν ποσῷ πρός τι , ὅταν δὲ λευκότερον ἢ μελανώτερον , ἐν ποιῷ , καὶ ἐπὶ τῶν λοιπῶν ὡσαύτως . καλῶς δέ τινες ἀπεικάζουσιν αὐτὰ παραφυάσιν , αἵτινες οὐκ ἰδίαν ἔχουσιν ὑπό · στάσιν , ἀλλ’ ἐν φυτοῖς ἔχουσι τὸ εἶναι . ἀπεικάζουσι δὲ αὐτὰ καὶ τοῖς ἀντερείδουσιν ἄλληλα ξύλοις · τούτων γὰρ τοῦ ἑτέρου ἀναιρεθέντος οὐκ ἔσται τὸ λοιπόν . ῾H δὲ διαίρεσις αὐτῶν ἐστιν αὕτη · τῶν πρός τι τὰ μὲν καθ’ όμωνυμίαν λέγεται ὡς τὸ ὅμοιον ὁμοίῳ ὅμοιον , τὰ δὲ καθ’ ἑτερωνυμίαν . καὶ τῶν καθ’ ἑτερωνυμίαν τὰ μὲν ἀπὸ ἦς πρὸς ἄλληλα ὑπεροχῆς ἢ ἐλλεί - ψεως ὡς τὸ πολὺ καὶ τὸ ὀλίγον καὶ τὸ μέγα καὶ τὸ μικρὸν καὶ τὸ με καὶ τὸ ἔλαττον , τὰ δὲ κατὰ τὸ ἄρχον καὶ ἀρχόμενον ὡς ὁ δεσπότης δούλου δεσπότης , τὰ δὲ κατὰ τὸ κρῖνον καὶ κρινόμενον ὡς τὸ αἰσθητὸν αἰσθήσει αἰθητὸν καὶ τὸ | ἐπιστητὸν ἐπιστήμῃ ἐπιστητόν , ἢ κατὰ τὸ μετέχον καὶ μετεχόμενον ὡς ὁ ἐπιστήμων τῷ μετέχειν ἐπιστήμης λέγεται ἐπιστήμων , ἢ κατὰ τὸ αἴτιον καὶ αἰτιατὸν ὡς ὁ πατὴρ υἱοῦ πατήρ , ἢ κατὰ τὸ ποιοῦν καὶ πάσχον ὡς ὁ τύπτων τυπτόμενον τύπτει , ἢ κατὰ τὴν ἐν τόπῳ διαφορὰν ὡς ὁ δεξιὸς ἀριστεροῦ δεξιός . τρόπῳ δὲ διδασκαλίας κέχρηται τοιῷδε · οὐκ εὐθὺς παραδίδωσι τὸν ὑγιῆ τῶν πρός τι ὁρισμόν , ἀλλὰ πρότερον ἐκτίθεται ὃν οἱ παλαιοὶ ἔθεντο τῶν πρός τι ὁρισμόν , εἶτα δείκνυσιν ἄτοπα πάμπολλα τῷ ὁρισμῷ τούτῳ ἑπόμενα , καὶ οὕτως ἕτερον αὐτὸς ἴδιον ὁρισμὸν αὐτῶν ἀποδίδωσιν , ὃς μόνοις τοῖς πρός τι καὶ πᾶσιν ὑπάρχει · ἵνα γὰρ μὴ δόξῃ τῶν παλαιῶν κατατρέχειν , πρότερον τὸν αὐτῶν ὁρισμὸν ἐκτίθεται , καὶ δείξας τὰ παρακολουθοῦντα αὐτῷ ἄτοπα ἀνεπαχθῶς λοιπὸν τὸν οἰκεῖον ὅρον κρατύνει . Δεῖ δὲ εἰδέναι ὅτι τὰ πρός τι πάντως μὲν ἀπὸ εὐθείας ἄρχεται πτώσεως , ἀποδίδοται δὲ πρὸς μίαν τῶν πλαγίων . καὶ ἔστι μὲν ὅτε πρὸς ἣν ἀποδίδοται , πρὸς αὐτὴν καὶ ἀντιστρέφει , οἷον ὁ πατὴρ υἱοῦ πατὴρ καὶ ὁ υἱὸς πατρὸς υἱός , ἔστι δὲ ὅτε οὐ πρὸς ἣν ἀποδίδοται , πρὸς αὐτὴν καὶ ἀντιστρέφει ἀλλὰ πρὸς ἑτέραν , ὡς ἐπὶ τῆς αἰσθήσεως καὶ τοῦ αἰσθητοῦ · ἡ γὰρ αἴσθησις αἰσθητοῦ αἴσθησις · ἐνταῦθα πρὸς γενικὴν ἡ ἀπόδοσις · ἀλλ’ οὐκ ἀντιστρέφει πρὸς γενικήν , ἀλλὰ πρὸς δοτικήν · τὸ γὰρ αἰσθητὸν τῇ αἰσθήσει αἰσθητόν . καὶ πρὸς αἰτιατικὴν δὲ γίνεται πολλάκις ἡ ἀπό - δοσις , ὡς ὅταν λέγωμεν ῾ὁ τύπτων τυπτόμενον τύπτει’ , καὶ πρὸς γενικὴν αὕτη τὴν ἀντιστροφὴν ποιεῖται · ὁ γὰρ τυπτόμενος ὑπὸ τύπτοντος τύπτεται . | p . 6a36 Πρός τι δὲ τὰ τοιαῦτα λέγεται . Τῷ λέγεται ἐχρήσατο ὡς μὴ ἀρεσκόμενος τῷ λόγῳ · ἄτοπα γὰρ πολλὰ δείξει τῷ ὁρισμῷ ἀκολουθοῦντα καὶ αὐτὸς ἄλλον θήσει ὁρισμόν . p . 6a36 Ὅσα αὐτὰ ἅπερ ἐστὶν ἑτέρων εἶναι λέγεται . Οἷον δεξιὸς ἄνθρωπος οὐ καθὸ ἄνθρωπος ἑτέρου λέγεται δεξιός , ἀλλὰ καθὸ δεξιός . p . 6a37 Ἢ ὁπωσοῦν ἄλλως πρὸς ἕτερον . ᾿Επειδὴ πρὸς γενικὴν τὴν ἀπόδοσιν ἐποιήσατο εἰπὼν τὸ ἑτέρων εἶναι λέγεται , ἵνα μὴ ὑπολάβῃς ὅτι πρὸς μόνην γενικὴν ἀποδίδοται τὰ πρός τι , φησὶν ὅτι ἢ ὁπωσοῦν ἄλλως , τοῦτ’ ἔστιν εἴτε πρὸς δοτικὴν εἴτε πρὸς αἰτιατικὴν ἡ ἀπόδοσις γένηται . p . 6b2 ἐστι δὲ καὶ τὰ τοιαῦτα τῶν πρός τι οἷον ἕξις διάθεσις αἴσθησις ἐπιστήμη θέσις . ᾿Επειδὴ τὰ πρότερα τοῦ ποσοῦ ἐστι ταῦτα δὲ τοῦ ποιοῦ , εἰκότως ἔδοξεν αὐτὰ χωρίζειν , εἰρηκὼς ἔστι δὲ καὶ τὰ τοιαύτα , ἡ ὅτι τὰ μὲν ἀνωτέρω πρὸς γενικὴν ἀποδέδωκε πτῶσιν , καὶ τὴν ἀντιστροφὴν πάλιν εἶχον πρὸς γενικήν , ταῦτα δὲ πρὸς δοτικὴν ἀντιστρέφει , ἐπίτηδες ὡς ἀπὸ ἑτέρας ἀρχῆς ταῦτα ἐκτίθεται . τὰ δὲ παραδείγματα ἐκτιθέμενος τέχνας ἡμῖν παραδίδωσι τῆς ἀνακάμψεως τῶν πρός τι · ταῦτα γάρ , ὡς ἔφθην εἰπών , πρὸς γενικὴν ἀποδιδόμενα πρὸς δοτικὴν τὴν ἀντιστροφὴν ποιεῖται · ἡ γὰρ ἕξις ἑκτοῦ ἕξις · ἐνταῦθα πρὸς γενικὴν ἡ ἀπόδοσις , ἡ δὲ ἀντι - στροφὴ πρὸς δοτικήν · τὸ γὰρ ἑκτὸν ἕξει ἑκτόν . ὁμοίως δὲ καὶ ἡ διάθεσις διαθετοῦ διάθεσις καὶ τὸ διάθετόν διαθέσει διάθετόν , καὶ ἡ ἐπιστήμη ἐπιστητοῦ ἐπιστήμη τὸ δὲ ἐπιστητὸν ἐπιστήμῃ ἐπιστητόν . | p . 6b11 Ἔτι δὲ καὶ ἡ ἀνάκλισις καὶ ἡ στάσις καὶ ἡ καθέδρα θέσεις τινές . Βουλόμενος καὶ τὴν ἀνάκλισιν καὶ τὴν στάσιν καὶ τὴν καθέδραν τῶν πρός τι εἰπεῖν , κατασκευάζει τοῦτο ἐκ τοῦ γένους , λέγω δὴ τῆς θέσεως , ἥτις ἐστὶ γένος τῶν εἰρημένων , αὕτη δὲ τῶν πρός τι . ἡ γὰρ θέσις κεἰ μένου θέσις ἐστίν . εἰ δὲ τὸ γένος τῶν πρός τι , δῆλον ὅτι καὶ τὰ τούτου εἴδη , ἅπερ ἐστὶ τὰ εἰρημένα · ἢ γὰρ ὅλον τὸ σῶμα ὀρθόν ἐστι καὶ καλεῖται στάσις , ἢ ὅλον πλάγιον κεῖται καὶ καλεῖται ἀνάκλισις , ἢ μέρος μέν τι αὐτοῦ ἱστᾶταί μέρος δὲ κεῖται καὶ καλεῖται καθέδρα . ζητητέον δὲ εἰ ταῦτα ὑπὸ τὰ πρός τι ἀνάγεται , τί ἀνάξομεν ὑπὸ τὸ κεῖσθαι . λέγομεν οὑν ὅτι ἄλλο ἐστὶ στάσις καὶ ἄλλο ἑστάναι , ἄλλο ἀνάκλισις καὶ ἀλλο ἀνακεκλίσθαι , ἄλλο καθέδρα καὶ ἄλλο καθῆσθαι · ἡ μὲν γὰρ στάσις καὶ ἡ ἀνάκλισις καὶ ἡ καθέδρα αὐτὴν τὴν σχέσιν δηλοῖ , τὸ δὲ ἵστασθαι καὶ ἀνακεκλίσθαι καὶ καθῆσθαι οὐ μόνον τὴν σχέσιν ἀλλὰ καὶ αὐτὴν τὴν οὐσίαν δῆλοι , τὴν τε ἀνακεκλιμένην καὶ τὴν ἐν ᾗ ἀνακέκλιται . καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων ὁμοίως . ἐκεῖνα οὖν ὡς σχέσιν σημαίνοντα ὑπὸ τὰ πρός τι ἀνάγονται , ταῦτα δὲ μετὰ τῆς σχέσεως καὶ τὰ πράγματα περὶ ἅ ἐστιν ἡ σχέσις δηλοῦντα ὕπο τὸ κεῖσθαι ἀνάγονται · ὥσπερ γὰρ ἄλλο μέν ἐστι τὸ ἐν χρόνῳ ἄλλο δὲ ὁ χρόνος , καὶ ἄλλο μὲν τὸ ἐν τόπῳ ἄλλο δὲ ὁ τόπος ( ö μὲν γὰρ χρόνος καὶ ὁ τόπος ποσά ἐστι συνεχῆ , τὸ δὲ ἐν τόπω ὑπὸ τὸ ποῦ ἀνάγεται καὶ τὸ ἐν χρόνῳ ὑπὸ τὸ ποτέ ) , οὕτω καὶ ἐπὶ τούτων ἔχει , καθὼς εἴρηται , ὃ καὶ αὐτὸς δηλῶν ἐπήγαγε · τὸ δὲ ἀνακεῖσθαι ἢ ἑστάναι ἤ καθέζεσθαι αὐτὰ μὲν οὔκ εἰσι θέσεις , παρωνύμως δὲ ἀπὸ τῶν εἰρημένων θέσεων εἴληπται . | οὐκ εἴ τι δὲ παρωνύμως λέγεται , ταὐτὸν ἐστιν ἐκείνῳ τῷ ἀφ’ οὗ λέγεται · ἀπὸ μὲν γὰρ τῆς στάσεως τὸ ἑστάναι λέγεται ἀπὸ δὲ τῆς ἀνακλίσεως τὸ ἀνακεκλίσθαι ἀπὸ δὲ τῆς καθέδρας τὸ καθέζεσθαι . ὥσπερ δὲ ταῦτα ἀπὸ τῶν εἰδῶν τῆς θέσεως μετηνέχθησαν , οὕτως καὶ ἀπὸ τοῦ γένους τούτων , τοῦτ’ ἔστι τῆς θέσεως , μετεωεχθήσεται τὸ κεῖσθαι , ἥτις ἐστὶ μία τῶν κατηγοριῶν γένος οὔσα σύστοιχον του ἑστάναι καὶ ἀνακεκλίσθαι καὶ καθέζεσθαι . ὥστε ἓν εἶδος τῶν πρός τι , τοῦτ’ ἔστιν ἡ θέσις , μίαν ἔτεκε κατηγορίαν τὸ κεῖσθαι . καὶ οὐδὲν θαυμαστόν , ὅπου γε καὶ ὁ χρόνος τίκτει τὸ ποτὲ καὶ ὁ τόπος τὸ ποῦ , τοῦ ποσοῦ ὄντα εἴδη , οὐχ ὅτι αὐτὸς ὁ χρόνος ποτέ ἐστιν οὐδὲ ὁ τόπος ποῦ , ἀλλὰ τὰ ἐν χρόνῳ καὶ ἐν τόπῳ γινόμενα πράγματα . p . 6b15 Υπάρχει δῖέ καὶ ἐναντιότης τοῖς πρός τι , οἷον ἀρετὴ κακίᾳ ἐνάντιον , ἑκάτερον τῶν πρός τι ὄν , καὶ ἐπιστήμη ἀγνοίᾳ . Διαλεχθεὶς περὶ τοῦ πρός τι κατὰ τὰ τοῖς παλαιοῖς περὶ αὐτοῦ δόξαντα , νυνὶ τὸ ἴδιον αὐτοῦ βούλεται ἀποδοῦναι , καὶ πρότερον ἐκτίθεται τὰ δοκοῦντα μὲν ἴδια εἶναι τῶν πρός τι μὴ ὄντα δὲ κατὰ ἀλήθειαν , ὥσπερ καὶ ἐπὶ τῆς οὐσίας ἐποίησε καὶ τοῦ ποσοῦ , ἵνα μὴ ὁ ἐπιπολῆς προσβάλλων τούτοις οἰηθῇ αὐτὰ ὄντως ἴδια εἶναι . καὶ πρῶτον μὲν ἴδιον αὐτῶν φησι τὸ ἐπιδέχεσθαι τὰ ἐναντία · τῇ γὰρ ἀρετῇ , φησίν , ἐναντίον ἡ κακία καὶ τῇ ἐπιστήμῃ ἡ ἄγνοια καὶ τῇ δικαιοσύνῃ ἡ ἀδικία · ἕκαστον γὰρ τούτων πρὸς ἕτερον λέγεται · ἡ γὰρ ἀρετὴ σπουδαίου ἀρετὴ λέγεται καὶ ἡ ἐπιστήμη ἐπιστητοῦ ἢ ἐπιστήμονος ἐπιστήμη καὶ ἡ κακία κακοῦ κακία , καὶ ἀντιστρέφουσί γε . | οὐ πάντα δὲ τὰ πρός τι ἐπιδέχεται ἐναντιότητα . καὶ τοῦτο εἰκότως · ἐπειδὴ γὰρ παραφυάσιν ἔοικε τὰ πρός τι , ὥσπερ ἐλέ - γομεν , καὶ πράγματα οὐκ ἔχει ἀφωρισμένα πρὸς οἰκείαν ὑπόστασιν , ἀλλ’ ἐν ταῖς ἄλλαις κατηγορίαις εὑρίσκονται , μιμεῖται ἐκείνας αἷς προσπλέκεται , καὶ ὅσαι μὲν τῶν κατηγοριῶν ἐπιδέχονται τὰ ἐναντία , καὶ τὰ ἐν αὐταῖς συνιστάμενα πρός τι ἔχουσιν ἐναντιότητα , ὅσαι δὲ οὐδὲν ἔχουσιν ἐναντίον , οὐδὲ τὰ ἐν αὐταῖς πρός τι ἐπιδέχονται ἐναντιότητα · οἷον ἐπειδὴ τῇ οὐσία καὶ τῷ ποσῷ οὐδέν ἐστιν ἐναντίον , οὐδὲ τοῖς πρός τι τοῖς περὶ αὐτὰ ὑφισταμένοις ἔσται τι ἐναντίον , οἷον τῷ τριπλασίῳ · τὸ γὰρ τριπλάσιον καὶ πρός τί ἐστι ( τινὸς γὰρ τριπλάσιον ) καὶ ὅμως οὐκ ἔχει τινὰ ἐναντιότητα , ἐπειδὴ συμπλέκεται , ὡς εἶπον , κατηγορίᾳ μηδὲν ἐχούσῃ ἐναντίον , λέγω δὴ τῷ ποσῷ . ὁμοίως καὶ ἐπὶ οὐσίας , οἷον δεσπότῃ υἱῷ δεξιῷ ἀριστερῷ · τούτοις γὰρ οὐδέν ἐστιν ἐναντίον διὰ τὸ οἷς συμπλέκεται , λέγω δὴ ἀνθρώποις , ὑπὸ κατηγορίαν ἀνῆχθαι μηδὲν ἔχουσαν ἐναντίον . ἐπειδὴ δὲ τῇ ποιότητί ἐστί τι ἐναντίον , διὰ τοῦτο καὶ τοῖς περὶ αὐτὴν πρός τί ἐστιν ἐναντίον , οἷον ἀρετὴ καὶ κακία ἐναντία καὶ ἐπιστήμη καὶ ἄγνοια · ταῦτα γὰρ ποιά ἐστιν . ἰστέον δὲ ὅτι ταῦτα ἄλλοις μέν ἐστιν ἐναντία ἄλλοις δὲ ὡς πρός τι · οἷον <ἡ> ἀρετὴ σπουδαίου ἀρετὴ καὶ ὁ σπουδαῖος ἀρετῇ ὁμοίως καὶ ἡ κακία κακοῦ κακία καὶ ὁ κακὸς τῇ κακία κακός . τούτοις μὲν οὖν πρός τι , ἐναντία δὲ ἀρετῇ μὲν κακία σπουδαίῳ δὲ κακός . εἰκότως τοίνυν καὶ ἐναντιότης θεωρεῖται ἐν τοῖς πρός τι καὶ οὐ πᾶσι τοῦτο παρακολουθεῖ . Ζητητέον δὲ πῶς τὴν ἀρετὴν καὶ τὴν κακίαν τῶν πρός τι λέγει καὶ τὴν ἐπιστήμην καὶ τὴν ἄγνοιαν . λέγομεν ὅτι οὐ δογματίζων τοῦτό φησιν , ἀλλὰ λεληθότως , βουλόμενος κακίσαι τὸν ἀπο|δαθέντα ὁρισμόν · εἰ γὰρ τῷ λέγεσθαι ἑτέρων χαρακτηρίζονται τὰ πρός τι , καὶ ταῦτα τῶν πρός τι ἔσται · πρὸς ἕτερα γὰρ καὶ αὐτὰ λέγεται · ἡ γὰρ ἀρετὴ σπουδαίου ἀρετὴ καὶ ἡ κακία κακοῦ κακία καὶ ἡ ἐπιστήμη ἐπιστήμονος ἐπιστήμη καὶ ἡ ἄγνοι ἀγνοοῦντος ἄγνοια . τούτῳ δὲ τῷ λόγῳ συμβαίνει καὶ πάσας τὰς ἀπὸ τοῦ συμβεβηκότος κατηγορίας τῶν πρός τι εἶναι , λέγω δὴ τὰς ἐννέα . πᾶσαι γὰρ τῆς οὐσίας εἶναι λέγονται · αὐτῇ γὰρ ἐπισυμβεβήκασιν . ἡ γὰρ λευκότης λευκοῦ λέγεται λευκότης καὶ τὸ δίπηχυ ξύλου , εἰ τύχοι , δίπηχυ , καὶ τὸ ποτὲ δὲ καὶ τὸ ποῦ καὶ ποιεῖν καὶ πάσχειν καὶ τὰ λοιπὰ τινὸς λέγονται · οὐ γάρ ἐστί τι αὐτὸ καθ’ αὑτὸ τὸ ποτέ , ἀλλ’ οὐσίας ἐστί τι τὸ ποιέ , καὶ ἐπὶ τῶν λοιπῶν ὡσαύτως . καὶ αὐτὴ δὲ ἡ οὐσία ὅταν ὡς μέρος λαμβάνηται , πρὸς ἕτερον λέγεται · τὸ γὰρ μέρος ὅλου λέγεται μέρος καὶ τὸ ὅλον τοῖς μέρεσιν ὅλον λέγεται . τοῦτο δὲ ἄτοπον , λέγω δὴ τὸ πάσας τὰς κατηγορίας πρός τι λέγεσθαι · ὅτι γὰρ ἐναργῶς διακρίνονται τῶν πρός τι αἰ ἄλλαι κατηγορίαι , ἐντεῦθεν δῆλον · εἰ γὰρ τῶν πρός τι ἦσαν , ἔδει ἐν τῷ ὁρισμῷ αὐτῶν παραλαμβάνεσθαι ἐκεῖνα πρὸς ἃ λέγονται · τὰ γὰρ πρός τι ὁριζόμενοι ἐξ ἀνάγκης μνημονεύομεν καὶ τῶν πρὸς ἃ λέγεται , οἷον εἰ πατέρα ὁριεῖ , ἀνάγκη μνησθῆναι καὶ υἱοῦ · πατέρα γὰρ φήσεις εἶναι υἱοῦ . τὰς δὲ ἄλλας κατηγορίας ὁριζόμενον οὐκ ἀνάγκη μνησθῆναι πρὸς ὃ λέγονται · τὸ γὰρ δίπηχυ , εἰ τύχοι , ὁριζόμενος οὐκ ἀνάγκην ἕξεις μνημονεῦσαί τινος τῶν ἄλλων , ὧν λέγεται δίπηχυ , οἷον ξύλου , καὶ ἐπὶ τοῦ ποιοῦ καὶ τῶν ἄλλων ὁμοίως . εἰ τοίνυν αἱ κατηγορίαι πρὸς ἕτερον μὲν λέγονται ( τὰ γὰρ συμβεβηκότα τῆς οὐσίας εἶναι λέγεται καὶ τὰ μέρη δὲ τοῦ ὅλου ) καὶ τῶν πρός τι οὔκ εἰσι , δῆλον ὅτι κακῶς ἀποδέδοται ὁ τῶν πρός τι ὁρισμός . περιλαμβάνει γὰρ | καὶ τὰς ἄλας κατηγορίας · οὐ γὰρ τὸ ἑτέρου λεγόμενον ἐν τούτῳ ἔχει τὸ εἶναι ἐν τῷ ἑτέρου λέγεσθαι , τὰ δὲ πρός τι ἐν τούτῳ ἔχουσι τὸ εἶναι ἐν τῷ πρός τι εἶναι · εἴ τι μὲν γάρ ἐστιν ἑτέρου , τοῦτο καὶ λέγεται ἑτέρου , οὐκ εἴ τι δὲ λέγεται ἑτέρου , ἤδη καὶ ἐν τούτῳ ἔχει τὸ εἶναι τῷ ἑτέρου λέγεσθαι . ἰστέον δὲ ὅτι ὅσοι λέγουσι τὸν Πλάτωνα οὕτως ὁρίζεσθαι τὰ πρός τι καὶ ἐν τῷ λέγεσθαι ἑτέρων οἴεσθαι αὐτὸν εἶναι τὴν τῶν πρός τι ὑπόστασιν , συκοφαντοῦσι τὸν φιλόσοφον . καὶ γὰρ ἀπὸ τῶν εἰρημένων ἐν τῷ Γοργίᾳ ἔστι γνῶναι ὅτι οὐχὶ τῷ λέγεσθαι ἀλλὰ τῷ εἶναι ἑτέρων αὐτὰ χαρακτηρίζει · φησὶ γὰρ ‘εἰ ἔστι τὸ ποιοῦν , ἀνάγκη τι εἶναι καὶ τὸ πάσχον’ · εἶναι γὰρ εἶπε , καὶ οὐ λέγεσθαι . p . 3b20 Δοκεῖ δὲ τὸ μᾶλλον καὶ τὸ ἧττον ἐπιδέχεσθαι τὰ πρός τι . ὅμοιον γὰρ καὶ ἀνόμοιον μᾶλλον καὶ ἧττον λέγεται καὶ ἴσον καὶ ἄνισον μᾶλλον καὶ ἧττον λέγεται . Ἐφ΄ ἕτερον ἴδιον παρακολούθημα τῶν πρός τι μεταβαίνει καταγνοὺς τοῦ προτέρου , τὸ ἐπιδέχεσθαι τὰ πρός τι τὸ μᾶλλον καὶ τὸ ἧττον · λέγομεν γὰρ τόδε τῷδε μᾶλλον εἶναι ὅμοιον καὶ ἧττον , οἷον τὸ ἐν τοίχῳ λευ - κὸν μᾶλλον εἶναι ὅμοιον λέγομεν τῷ ἐν ἱματίῳ ἢ τῷ ἐν χιόνι . καὶ τοῦτο δὲ τὸ παρακολούθημα ὅμοιον τῷ πρὸ αὐτοῦ ὑπάρχει · οὐδὲ γὰρ τοῦτο πᾶσι τοῖς πρός τι παρακολουθεῖ · ὁ γὰρ πατὴρ οὐ λέγεται ἄλλου πατρὸς μᾶλλον εἶναι πατήρ , οὐδὲ ὁ υἱὸς ὁμοίως . καὶ τοῦτο εἰκότως · εἴρηται γὰρ ὅτι ὅπου ἡ ἐναντιότης θεωρεῖται , ἐκεῖ καὶ τὸ μᾶλλον καὶ τὸ ἧττόν ἐστιν , ὅπου δὲ ἐναντιότης οὐκ ἔστιν , οὐδὲ τὸ μᾶλλον καὶ τὸ ἧττον . ἦττον . ἐπεὶ οὖν τοῖς πρός τι ἐναντιότης ὑπάρχει , ἔστιν ἐν αὐτοῖς καὶ τὸ μᾶλλον καὶ τὸ ἧττον , ἐπειδὴ δὲ οὐ πᾶσιν ὑπάρχει ἡ ἐναντιότης , διὰ τοῦτο οὐδὲ τὸ μᾶλλον καὶ τὸ ἧττον πᾶσιν ὑπάρχει . ἴσως δὲ ζητήσειεν ἄν τις ὅτι εἰ ἐν οἷς τὰ ἐναντία ὑπάρχει , ἐν τούτοις καὶ τὸ μᾶλλον καὶ τὸ ἧττον τῇ μίξει τῶν ἐναντίων γίνεται , καὶ διὰ τοῦτο ἐν τῷ ποσῷ ἐπειδὴ μή ἐστι τὰ ἐναντία , διὰ τοῦτο οὐδὲ τὸ μᾶλλον καὶ τὸ ἧττον , πάλιν δὲ εἰ τὸ ἴσον καὶ ἄνισον εἶναι τοῦ ποσοῦ ἐστιν ἴδιον , πῶς φησιν ἐνταῦθα ὅτι ἄνισον μᾶλλον καὶ ἧττον λέγεται · ἐλέγομεν γὰρ ὅτι τὸ πρός τι εἰ μὲν ἐν κατηγορίᾳ γένται ἐχούσῃ ἐναντίον , καὶ αὐτὸ τὰ ἐναντία ἐπιδέχεται , εἰ δὲ ἐν κατηγο - ρίᾳ μὴ ἐπιδεχομένῃ τὰ ἐναντία , οὐδ’ αὐτὸ τὰ ἐναντία δέχεται . εἰ οὖν τὸ ἴσον καὶ ἄνισον πρός τί ἐστιν ἐν ποσῷ συνιστάμενον , τῷ δὲ ποσῷ οὐδέν ἐστιν ἐναντίον , οὐδὲ τὸ ἴσον καὶ ἄνισον ἐναντία εἰσίν . ὅπου δὲ οὐκ ἔστιν ἐναντίον , οὐδὲ τὸ μᾶλλον καὶ τὸ ἧττον . οὐκ ἄρα τὸ ἄνισον μᾶλλον καὶ ἧττον λέγεται · εἰ γὰρ τὸ μᾶλλον καὶ ἧττον τῇ ἐπιμιξίᾳ γίνεται τῶν ἐναντίων , οὐ κιρνᾶται δὲ τῷ ἀνίσῳ τὸ ἴσον , οὐδ’ ἄν εἴη μᾶλλόν τι καὶ ἧττον ἄνισον · τὸ γὰρ ἧττον ἄνισον τῷ μᾶλλον μετέχειν τοῦ ἴσου ἧττον ἄνισον λέγεται . καὶ ἄλλως εἰ ἔστι τι μᾶλλον καὶ ἧττον ἄνισον , ἔστι καὶ ἧττον ἴσον καὶ μᾶλλον · τὸ γὰρ ἧττον ἄνισον μᾶλλόν ἐστιν ἴσον τοῦ ἀνίσου μᾶλλον , ὥσπερ τὸ ἧττον λευκὸν μᾶλλόν ἐστι μέλαν τοῦ μᾶλλον λευκοῦ . εἰ οὖν μὴ ἐνδέχεται τοῦ ἴσου μᾶλλον εἶναι ἴσον καὶ ἧττον ( τὸ γὰρ τοῦ ἴσου ἐξελθὸν ἐπὶ τὸ πλέον ἢ ἐπὶ τὸ ἔλαττον οὐκέτι ἴσον ) , οὐδ’ ἄρα ἄνισον μᾶλλον καὶ ἧττόν ἐστιν · ἔστι γὰρ τὸ ἄνισον στέρησις μᾶλλον καὶ ἀοριστία , οὐκ ἐναντίον τῷ ἴσῳ . μήποτε οὗν ἢ κατεχρήσατο ἐνταῦθα εἰρηκὼς τὸ ἄνισον μᾶλλον καὶ ἧττον εἶναι οὐκ ἀκριβολογησάμενος ἢ καὶ κατὰ προσθήκην πρός τινων ὕστερον τοῦτο προσετέθη . | p . 6b28 28 Πάντα δὲ τὰ πρός τι πρὸς ἀντιστρέφοντα λέγεται , οἷον ὁ δοῦλος δεσπότου δοῦλος λέγεται καὶ ὁ δεσπότης δούλου δεσπότης . Ἐφ’ ἕτερον παρακολούθημα μεταβέβηκε τῶν πρός τι , ὅπερ καὶ κυρίως αὐτῶν ἐστιν ἴδιον , τὸ πρὸς ἀντιστρέφοντα λέγεσθαι . ἵνα δὲ μάθωμεν τί ἐστι πρὸς ἀντιστρέφοντα λέγεσθαι , μάθωμεν πρότερον τί ἐστιν ἀντιστροφἡ , πρὸ δὲ τούτου τί ἐστι στροφή . στροφὴ τοίνυν ἐστὶν ἡ ἀπὸ τοῦ αὐτοῦ ἐπὶ τὸ αὐτὸ ἀποκατάστασις · διὰ τοῦτο γὰρ καὶ στρέφεσθαι λέγομεν τὸ πᾶ , ἐπειδὴ κύκλῳ κινούμενον ἀπὸ τοῦ αὐτοῦ σημείου ἐπὶ τὸ αὐτὸ πάλιν ἀποκαθίσταται . καὶ ἡμεῖς δὲ στρέφεσθαι λεγόμεθα , ὅταν ἐξ οὗ ἠρξάμεθα τόπου εἰς ἐκεῖνον καταλήξωμεν . ἀντιστροφὴ δέ ἐστιν οἱονεὶ ἰσοστροφή · τὸ γὰρ ἀντὶ παρὰ τοῖς παλαιοῖς τὸ ἴσον σημαίνει , ὥσπερ τὸ ἀντίθεον ἀντὶ τοῦ ἰσόθεον καὶ ἀντιάνειρα ἡ ἰσουμένη ἀνδράσι , καὶ ἀντίχειρα δὲ τὸν μέγαν φαμὲν δάκτυλον διὰ τὸ ἴσην ἔχειν δύναμιν τοῖς ἄλλοις . ἰσοστροφὴ δέ ἐστιν ὅταν μηδὲν μᾶλλον τὸ ἕτερον τοῦ ἑτέρου κατηγορῆται ἢ ἐκεῖνο τοῦ λοιποῦ οἷον ὁ πατὴρ οὐδὲν μᾶλλον πρὸς υἱὸν λέγεται ἢ ὁ υἱὸς πρὸς τὸν πατέρα τὰ οὖν πρός τι πρὸς ἀντιστρέφοντα λέγεται οἷον ὁ δοῦλος δεσπότου δοῦλος καὶ ὁ δεσπότης δούλου δεσπότης . p . 6b33 Πλὴν τῇ πτώσει ἐνίοτε διοίσει κατὰ τὴν λέξιν . Ἐπειδὴ γὰρ πρὸς γενικὴν ἀποδέδωκε , διὰ τοῦτο ἐπήγαγεν ὅτι οὐ | μόνον πρὸς γενικὴν ἀλλὰ καὶ πρὸς ἄλλην ἀποδίδοται πτῶσιν τὰ πρός τι , ὅθεν οὐδὲ πρὸς τὴν αὐτὴν πάντως ἀντιστρέφει . εἴρηται δὲ ἡμῖν ἤδη περὶ τούτων ἔμπροσθεν . p . 6b36 Οὐ μὴν ἀλλ’ ἐνίοτε οὐ δόξει ἀντιστρέφειν , ἐὰν μὴ οἰκείως πρὸς ὃ λέγεται ἀποδοθῇ , ἀλλὰ διαμάρτῃ ὁ ἀποδιδούς . Τὰ πρός τι ἰσότητα τηρεῖν ὀφείλει πρὸς ἄλληλα , ἵνα καὶ ἀντιστρέφῃ , ὥσπερ ἀντιστρέφει ὁ ἄνθρωπος καὶ τὸ γελαστικόν . ἐὰν δὲ ὦσιν ἄνισα , τῷ μὲν ἐλάσσονι τὸ πλεῖον ἀκολουθεῖ ὡς τῷ ἀνθρώπῳ τὸ ζῷον , τῷ δὲ πλείονι τὸ ἔλασσον οὐκέτι · οὐ γὰρ τῷ ζῴῳ ὁ ἄνθρωπος ἀκολουθεῖ . οὗτος οὖν ὁ κανών ἐστι τῶν πρός τι , ἡ ἰσότης , ὡς πατὴρ υἱοῦ καὶ διπλάσιον ἡμίσεος , ἅπερ καὶ ἀντιστρέφει . ἐὰν δὲ ἄνισα ὦσιν , οὐκέτι ἀντιστρέφει , ὃ καὶ αὐτός φησι · τὸ πτερὸν ἐὰν ἀποδοθῇ ὄρνιθος , οὐκ ἀντιστρέφει ὄρνις πτεροῦ · οὐ γὰρ πᾶν πτερὸν ὄρνιθός ἐστι πτερόν · εἰσὶ γάρ τινα πτηνὰ ἃ οὔκ εἰσιν ὄρνιθες · τῶν γὰρ πτηνῶν τὰ μέν εἰσι σχιζόπτερα ὡς τὰ παρ’ ἡμῖν , ἃ καὶ μόνα ὄρνιθες καλοῦνται , ὡς καὶ αὐτὸς ἔφησεν ἐν τῇ Περὶ ζῴων ἱστορίᾳ τὰ σχιζόπτερα ὄρνις καλεῖσθαι , τὰ δέ ἐστιν ὑμενό - πτερα , ὡς αἱ νυκτερίδες , τὰ δὲ κολεόπτερα ὡς οἱ κάνθαροι , ἅπερ οὔκ εἰσιν ὄρνιθες . ἐπεὶ οὖν τὸ πτερὸν καὶ ἡ ὄρνις οὐκ ἐξισάζει , ἀλλ’ ἐπὶ πλέον τὸ πτερὸν τῆς ὄρνιθος , δεῖ ταῦτα ἐξισῶσαι , ἵνα καὶ ἀντιστρέφῃ . ἐξισοῦται δὲ τὰ ἄνισα ἢ τοῦ ἐλάττονος αὐξηθέντος ἢ τοῦ μείζονος μειωθέντος . ἐὰν οὗν ἐπὶ τούτων αὐξήσωμεν τὸ ἔλαττον , τοῦτ’ ἔστι τὴν ὄρνιν , καὶ ποιήσωμεν οὕτως τὸ πτερὸν πτερωτοῦ πτερόν , πτερωτὸν τὴν ὄρνιν προσαγορεύοντες , οὕτως ἀντιστρέφει · τὸ γὰρ πτερωτὸν πτερῷ πτερωτόν . πάλιν ἐὰν ἀποδοθῇ τὸ πηδάλιον πλοίου πηδάλιον , ἐνταῦθα οὐκ ἀντιστρέφει · οὐ γὰρ δυνατὸν λέγειν τὸ πλοῖον πηδαλίῳ πλοῖον · πολλὰ γὰρ πλοῖα πηδάλια οὐκ ἔχει ὡς τὰ ἀκάτια . ἐπειδὴ οὖν ἄνισά ἐστι καὶ ταῦτα ( ἐπὶ πλεῖον γὰρ τὸ πλοῖον ἢ τὸ πηδάλιον ) , ἐὰν τὸ μεῖζον ἐλαττώσωμεν , λέγω δὴ τὸ πλοῖον , λέγοντες ἀντὶ πλοίου πηδαλιωτόν , τότε ἐξ ἴσης γενόμενα ἀντιστρέφει · τό τε γὰρ πηδάλιον πηδαλιντοῦ πηδάλιον καὶ τὸ πηδαλιωτὸν πηδαλίῳ πηδαλιωτόν ἐστιν . ἔτι δὲ καἰ ἡ κεφαλὴ , τινὸς λέγεται κεφαλή ζῴου γα ἐἀν δὲ ἀποδοθῇ πρὸς τὸ ζωὸν , οὐκ ἀντιστρέφει , ἐπειδὴ μὴ οἰκεία πάλιν γίωεται ὴ ἀπόδοσις · ὴ μὲν γὰρ κεφαλὴ ζῴου λέγεται κεφαλή οὐκέτι δὲ τὸ ζῷον τῇ κεφαλῇ ζῷον · ἔστι γάρ τινα τῶν ζῴων ἃ κεφαλὴν οὐκ ἔχει οἴιον καρκῖνος , σκώληκες , γῆς ἔντερα . δεῖ οὖν πάλιν μειῶσαι τὸ μείζον’ λέγω δὴ τὸ ζῷον , καἲ ποιῆσαι κεφαλωτόν , καὶ οὕτως σωθήσεται ἡ ἀντιστροφή · ἡ γὰρ κεφαλὴ κεφαλωτοῦ κεφαλή , καὶ τὸ κεφαλωτὸν τῇ κεφαλῇ κεφαλωτόν . ἔπι μὲν οὗν τῆς ὄρνιθος τὸ ἔλαττον ηὐξήσαμεν , λέγω δὴ τὴν ὄρνιν , ἐν δὲ τοῖς ἄλλοις τὸ μεῖζον ἐμειώσαμεν , τὸ πλοῖον λέγω καὶ τὸ ζῷον . p . 7a5 ἐνίοτε δὲ καὶ ὀνοματοποιεῖν ἴσως ἀναγκαῖον , ἐὰν I μὴ κείμενον ᾖ ὄνομ’ πρὸς ὃ οἰκείως ἄν ἀποδοθείη . Ἵνα γὰρ μή τις εἴπῃ ῾τί οὖν ; εἰ καινοτομεῖ τὰ ὀνόματα καὶ ἕκαστον ὡς τις μετασκευάζει , οὔκουν οὕτως συμβήσεται πᾶσαν τὴν συνήθειαν τῶν ὀνομάτων ἀφανισθῆναι , ἑκάστου καινοτομοῦντος ὡς βούλεται τὰ ὀνόματα , καὶ λοιπὸν δόξει ἕκαστος ἄσημα φθέγγεσθαι , ἀντὶ μὲν ἀνθρώπου , εί τύχοι , κεφαλωτὸν λέγων ἀντὶ δὲ πλοίου πηδαλιωτόν , ἢ ὁπωσοῦν ἄλλως τις καινοτομήσει ; · · λέγει οὖν πρὸς τοῦτο ὅτι οὐδὲν χαλεπὸν οἷς μὴ θεῶαι ὀωόματα ἡ συνηθεία , ἐκείνοις ἡμᾶς αὐτοὺς ἐπινοεῖν . ἡ γὰρ συνήθεια ἐκείνοις τίθησιν ὀνόματα ὄις γινώσκει , αἱ δὲ τέχναι ἅτε δὴ καινοτερων πραγμάτων οὖσαι εὑρέτιδες ὀφείλουσι τοῖς πράγμασι τοῖς ὑπ’ αυτων εὺρισκομένοις τιθέναι ὀνόματα πρὸς τὴν τούτων σημασίαν . οἷον ὁ γεωμετρης εὕρ’ ευρὼν τίον τριγώνων τὸ μέν ἐστίν ἔχον τὰς δύο πλευρὰς ἴσας τὸ δὲ τὰς τρεῖς ἴσας τὸ δὲ τὰς τρεῖς ἀνίσους , ἐκάλεσε τὸ μὲν ἰσόπλευρον τὸ ’δε ἰσοσκελὲς τὸ ’δε σκαληνόν , καὶ ὁ μουσικὸς ὁμοίως τοῖς διαφόροις κρού|μασιν ἐπέθηκε ὀνόματα καὶ τὸ μὲν ἐκάλεσε χρωματικὸν τὸ δὲ διαονικὸν ἤ ὁπωσοῦν ἑτέρως . κἀνταῦθα τοίνυν ἐπειδὴ ἠμέλησεν ἡ συνήθεια τοῖς τοιούτοις θεῖναι ὀνόματα , ἡμᾶς ἀνάγκη τιθέναι . πλοῖον μὲν γὰρ ἐκάλεσεν , οὐκέτι δὲ διέστειλε τὰ πηδαλιωτὰ ἀπὸ τῶν μὴ πηδαλιωτῶν , καὶ ζῷον μὲν ὠνόμασεν , οὐκέτι δὲ διεχώρισε τῇ προσηγορίᾳ τὰ ἔχοντα κεφαλὴν ἀπὸ τῶν μὴ ἐχόντων . διὰ τοῦτο , ὡς εἴρηται , ἡμᾶς ὀνοματοποιεῖν ἐν τοῖς τοιούτοις οὐδὲν ἄτοπον . ὅπως δὲ δεῖ τίθεσθαι τὰ ὀνόματα καὶ πόθεν , αὐτὸς ἐφεξῆς ἐδήλωσεν εἰπών · p . 7a18 18 οὕτως δὲ ῥᾷστα ἄν ἴσως τις λάβοι οἷς μὴ κεῖται ὀνόματα , εἰ ἀπὸ τῶν πρώτων καὶ τοῖς πρὸς ἃ ἀντιστρέφουσι τιθείη τὰ ὀνόματα . Κανόνα ἡμῖν νῦν παραδίδωσι , δι’ οὗ δυνησόμεθα ὀνοματοποιεῖν οἰκείως , ἐὰν ἐν τῇ κοινῇ συνηθείᾳ ὄνομα μὴ εὑρίσκηται · δεῖ γάρ , φησίν , ἀπὸ τῶν πρώτων καὶ οἰκείως κατηγορουμένων παρώνυμον τιθέναι ὄνομα ἐκείνοις ὧν κατηγοροῦνται , καὶ οὕτως εὑρήσομεν αὐτὰ ἀντιστρέφοντα , οἷον ἀπὸ τοῦ πηδαλίου καλεῖν τὸ πλοῖον οὗ τὸ πηδάλιον κατηγορεῖται πηδαλιωτόν , καὶ ἀπὸ τῆς κεφαλῆς καλεῖν τὸ ζῷον τὸ κεφαλὴν ἔχον κεφαλωτόν . καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων ὁμοίως . καὶ ταῦτα δὲ πάλιν φησὶ λεληθότως βουλόμενος τὸν ὁρισμὸν κακίσαι · εἰ γὰρ πρός τι ταῦτά ἐστιν ἅπερ ἑτέρων εἶναι λέγεται , καὶ ἡ κεφαλὴ καὶ τὸ πηδάλιον καὶ τὸ πτερὸν ἔσται τῶν πρός τι , ὅπερ ἄτοπον · ταῦτα γὰρ ὡς μὲν μέρη οὐσιῶν λέγεται εἶναι πρός τι τὸ γὰρ μέρος ὅλου ἐστὶ μέρος καὶ τὸ ὅλον τοῖς μέρεσιν ὅλον ) , ὡς μέντοι γε πτερὸν ἢ πηδάλιον ἢ κεφαλὴ οὔκ εἰσι πρός τι , ἀλλ’ οὐσίαι · ἕκαστον γὰρ τούτων αὐτὸ καθ’ αὑτὸ θεωρεῖται · ἀμέλει ἐὰν ἀποτμηθῇ ἡ κεφαλὴ ἢ ἡ χεὶρ τοῦ παντός , οὐδὲν ἧττον λέγεται κεφαλὴ καὶ χείρ , μέρη μέντοι οὐκέτι λέγεται · τὸ γὰρ μέρος ἐν τῷ ὅλῳ θεωρεῖται . τὰ δὲ πρός τι ἐὰν ἀφαιρεθῇ ἐκείνων πρὸς ἃ λέγεται , καὶ τὴν οἰκείαν ὀνομασίαν εὐθὺς συναφῃρέθη · οἷον ὁ πατὴρ λέγεται υἱοῦ πατήρ , ἀλλ’ ἐὰν ἀφαιρεθῇ ὁ καὶ τὸ πατὴρ εἶναι ὁ πατὴρ συναφῃρέθη . τὰ δὲ ἑτέρων λεγόμενα κἄν ἀφαιρεθῇ ἐκείνων ὧν λέγεται εἶναι , φυλάττει οὐδὲν ἧττον τὴν ὀνομασίαν · οἷον ἡ κεφαλὴ ζῴου λέγεται κεφαλή , καὶ ἐὰν ἀφαιρεθῇ τοῦ ζῴου , οὐδὲν ἧττον λέγεται κεφαλή , καὶ τὸ πηδάλιον πλοίου καὶ τὸ πτερὸν ὄρνιθος καὶ ἀφαιρεθέντα τούτων ὧν εἶναι λέγεται οὐδὲν ἧττον πάλιν τῆς οἰκείας ὀνομασιας τετύχηκε . p . 7a25 Λέγω δὲ ὅτι οὐδὲ τῶν ὁμολογουμένως πρὸς ἀντιστρέφοντα λεγομένων , καὶ ὀνομάτων αὐτοῖς κειμένων , οὐδὲν ἀντιστρέφει , ἐὰν πρός τι τῶν συμβεβηκότων ἀποδιδῶται , καὶ μὴ πρὸς αὐτὰ ἃ λέγεται . ’Eντεδθεν ἐκ τοῦ μᾶλλον ἡ ἐπιχείρησις · τί γὰρ θαυμαστόν , φησίν , εἰ ἐπὶ τῶν εἰρημένων οὐ σώζεται ἡ ἀντιστροφὴ διὰ τὸ μὴ κυρίως ἀποδεδόσθαι , ὁπότε οὐδὲ τὰ ὁμολογουμένως ὄντα πρός τι καὶ πρὸς ἀντιστρέφοντα λεγόμενα , οἷς καὶ ὀνόματα κεῖται , οὐκ ἀντιστρέφει , ἐὰν μὴ κυρίως ἡ ἀπόδοσις γένηται ; οἷον τὸν δεσπότην ἐὰν μὴ πρὸς δοῦλον ἀλλὰ πρὸς ἄν . θρωπόν τις ἀποδῷ λέγων ὁ δεσπότης ἀνθρώπου δεσπότης’ , οὐ δυνήσεται ἀντιστρέψας εἰπεῖν ὁ ἄνθρωπος δεσπότου ἄνθρωπος’ · τοῦτο γὰρ καταγέλαστον · τὸν μὲν | γὰρ δεσπότην ἀνθρώπου εἰπεῖν δεσπότην οὐ χαλεπόν , τὸν δὲ ἄνθρωπον δεσπότου ἄνθρωπον ἀτοπώτατον . ὥστε καὶ ἐπὶ τούτων ἐπειδὴ μὴ οἰκεία γέγονεν ἡ ἀπόδοσις , οὐδὲ ἡ ἀντιστροφὴ σώζεται · οὐ γὰρ πρὸς ἴσον ἐποιησάμεθα τὴν ἀπόδοσιν · ἐπὶ πλέον γὰρ ὁ ἄνθρωπος . δεῖ οὖν τὰ ἀντιστρέφοντα ἐξισάζειν ἀλλήλοις , ὥσπερ εἴρηται , ἵνα καὶ ἀντιστρέφῃ · διὰ τοῦτο γὰρ καὶ τὰ ἴδια ἀντιστρέφει πρὸς ἐκεῖνα ὧν ἐστιν ἴὸια , ἐπειδὴ καὶ ἐξισάζει ἀλλήλοις . ταῦτα δὲ πάντα φησὶ συναγωνιζόμενος τῷ ὁρισμῷ τῷ λέγοντι τὰ πρός τι εἶναι τῷ ἑτέρων λέγεσθαι καὶ δεικνύειν πειρᾶται κατὰ τὸν ὁρισμὸν τοῦτον τὰ πρός τι ἀντιστρέφοντα , κρατῦναι βουλόμενος αὐτὸν ὡς οἷόν τε , ἵνα μὴ δόξῃ ἐρήμην αὐτοῦ κατα - ψηφίζεσθαι , εἶθ’ ὕστερον εὐλόγως αὐτὸν διελέγξαι δεικνὺς ὅτι καὶ μετὰ τοσαύτην συνηγορίαν ὅμως πολλὰ ἄτοπα αὐτῷ παρακολουθεῖ . p . 7a31 Ἔτι ἐὰν μὲν οἰκείως ἀποδεδομένον ᾖ πρὸς ὃ λέγεται , πάντων περιαιρουμένων τῶν ἄλλων ὅσα συμβεβηκότα ἐστί , καταλειπομένου δὲ μόνου τούτου πρὸς ὃ ἀπεδόθη οἰκείως , πρὸς αὐτὸ ῥηθήσεται . Κανόνα ἡμῖν παραδίδωσι τῶν οἰκείως κατά τινος ἀποδεδομένων . λέγει γὰρ ὅτι ἐάν τι ᾖ πλείοσιν ὀνόμασι λεγόμενον , εἶτα ὑπάρχῃ ἄλλο τι καθ’ ἑνὸς τούτων τῶν ὀνομάτων κατηγορούμενον , καὶ βούλῃ γνῶναι εἰ οἰκείως τὸ κατηγορούμενον ἐκείνῳ τῷ ὀνόματι κατηγορήθη , περιελὼν πάντα τὰ ἄλλα ὀνόματα τὰ συμβεβηκότα τῷ ὑποκειμένῳ , καταλιπὼν δὲ μόνον ἐκεῖνο πρὸς ὃ ἀπεδόθη τὸ κατηγορούμενον , ἐὰν εὕρῃς αὐτὸ ἀντιστρέφον πρὸς ἐκεῖνο ὅπερ αὐτοῦ κατηγορεῖται , ἴσθι ὅτι οἰκείως ἀπεδόθη τὸ πρό - τερον · οὐ γὰρ ἄν ἀντέστρεφεν , εἰ μὴ οἰκείως ἀπεδόθη · οἷον ὁ δοῦλος ἐὰν ἀποδοθῇ δεσπότου δοῦλος , ἐπειδὴ τῷ δεσπότῃ συμβέβηκε τὸ ἀνθρώπῳ εἶναι καὶ δίποδι καὶ ἐπιστήμης δεκτικῷ , ἐὰν ταῦτα πάντα ἀφέλῃς αὐτοῦ καὶ ὑποθῇ ὡς μηδὲ ὅλως ὑπάρχοντα , καταλείψῃς δὲ μόνον τὸ δεσπότην εἶναι , οὐδὲν ἧττον εὑρήσεις κυρίως γινομένην τὴν ἀντιστροφήν • ὁ γὰρ δεσπότης δούλου λέγεται δεσπότης . ἐὰν δὲ μὴ πρὸς δεσπότην ἀποδοθῇ ὁ δοῦλος ἀλλὰ πρὸς ἄνθρωπον , περιαιρουμένων τοῦ ἀνθρώπου τῶν λοιπῶν πάντων , λέγω δὴ τοῦ δεσπότου τοῦ δίποδος καὶ τῶν λοιπῶν , οὐ σωθήσεται ἡ ἀντιστροφή · οὐ γὰρ δυνατὸν ἀντιστρέψαντα εἰπεῖν ὁ ἄνθρωπος δούλου ἄνθρωπος’ . ὥστε οὐκ οἰκείως ὁ δοῦλος πρὸς τὸν ἄνθρωπον ἀπεδόη . περιαιρουμένων φησὶν τῶν ἄλλων ἀπάντων ὅσα συμβεβηκότα ἐστὶ τῷ δεσπότῃ , οἷον | τὸ δίποδι εἶναι <καὶ> τὸ δεκτικῷ καὶ τὸ ἀνθρώπῳ , καὶ οὐδὲν θαυμαστὸν ὅτι ταῦτα συμβεβηκότα εἶπεν · οὐχ ἁπλῶς γὰρ συμβεβηκότα εἶπεν , ἀλλ’ ἃ συμβεβηκότα πρὸς τὴν τοῦ δούλου σχέσιν εἶεν ἄν καὶ δευτέρως αὐτοῦ κατηγορούμενα , πρώτως δὲ καὶ καθ’ αὑτὸ ὁ δεσπότης · τῇ γὰρ σχέσει τῶν πρός τι , ὡς ἔφθην εἰπών , αὐτῇ καθ’ αὑτὴν οὐχ ὑφεστηκυίᾳ ποτὲ μὲν συμβαίνει ἐν οὐσίᾳ εἶναι ποτὲ δὲ ἐν ποσῷ ἢ ἐν ποιῷ ἢ ἐν ἄλλῃ τινὶ τῶν κατηγοριῶν . ὥστε οὐκ ἀτόπως τις τῷ διπλασίῳ πρός τι ὄντι , ὅταν μὲν ᾖ , εἰ τύχοι , ἐν ξύλῳ , λέγει αὐτῷ συμβεβηκέναι τὸ ξύλον , ὅταν δὲ ἐν λίθῳ , τὸν λίθον , καὶ ὅταν ἐν ἐπιφαωείᾳ ἢ ἐν χρόνῳ , τὸν χρόνον ἢ τὴν ἐπιφάνειαν , τῆς σχέσεως καθ’ αὑτὴν τῇ ἐπινοίᾳ θεωρουμένης . p . 7b15 Δοκεῖ δὲ τὰ πρός τι ἅμα τῇ φύσει εἶναι . καὶ ἐπὶ μὲν τῶν πλείστων ἀληθές ἐστιν , ἐπ’ ἐνίων δὲ οὐκ ἀληθές · ἅμα γὰρ διπλάσιόν τέ ἐστι καὶ ἥμισυ , καὶ ἡμίσεος ὄντος διπλάσιόν ἐστι . Ἕτερον τῶν πρός τι παρακολούθημα ἴδιον ἀποδέδωκε μετὰ τὸ πρὸς ἀντιστρέφοντα λέγεσθαι , τὸ ἅμα τῇ φύσει εἷναι . ἅμα δὲ τῇ φύσει ταῦτά ἐστιν ὧν τοῦ ἑνὸς τεθέντος ἀνάγκη συνεισάγεσθαι καὶ τὸ ἕτερον καὶ ἀναι ρεθέντος συναναιρεῖσθαι , καὶ μηδέποτε τοῦ | ἑτέρου ὄντος τὸ ἕτερον μὴ εἶναι . ἅμα γὰρ τῷ εἰπεῖν δοῦλον ἀνάγκη τὸν δεσπότην συνεπινοεῖν , καὶ διπλασίου ὄντος ἀνάγκη καὶ ἥμισυ εἶναι . καὶ ἐπ’ μὲν τῶν πλείστων φησὶν ἀληθές ἐστιν . ἐπὶ τῶν πλείστων εἶπεν , ἐπειδὴ ἐπί τινων ἄλλων μέλλει ἀπορεῖν δοκούντων μὴ ἅμα τῇ φύσει ὑπάρχειν . p . 7b22 οὐκ ἐπὶ πάντων δὲ τῶν πρός τι ἀληθὲς δοκεῖ τὸ ἅμα τῇ φύσει εἶναι · τὸ γὰρ ἐπιστητὸν τῆς ἐπιστήμης πρότερον ἂν δόξειεν εἶ ’ναι . Ἔνστασιν πρὸς τὸ εἰρημένον κομίζει ὅτι οὐ πᾶσι τοῖς πρός τι δοκεῖ ὑπάρχειν τὸ ἅμα τῇ φύσει εἶναι · ἡ γὰρ ἐπιστήμη καὶ τὸ ἐπιστητὸν τῶν πρός τι ὄντα οὐχ ἅμα ὑπάρχει · τῶν μὲν γὰρ ἐπιστητῶν ἀναιρεθέντων ἀναιρεῖται καὶ ἡ ἐπιστήμη · ἐπιστητοῦ γὰρ μὴ ὄντος τίνος ἂν εἴη ἐπι - στήμη ; ἐπιστήμης δὲ μὴ οὔσης οὐδὲν κωλύει εἶναι ἐπιστητά · ὥστε οὐχ ἅμ τῇ φύσει ταῦτα ὑπάρχουσι τῶν πρός τι ὄντα . τὸ δὲ πρότερον διττόν , τὸ μὲν χρόνῳ τὸ δὲ φύσει . καὶ πρότερον μὲν χρόνῳ ἐστὶν οὗ πρὸς τὸ νῦν πλείων ἡ ἀπόστασις , ὡς ἐπὶ τοῦ παρεληλυθότος · διὰ τοῦτο γὰρ λέγομεν τὰ Μηδικὰ πρότερα τῶν Πελοποννησιακῶν , ὅτι αὐτῶν πλείων ἐστὶν ἀπὸ τοῦ νῦν ἡ ἀπόστασις . ἐπὶ δὲ τοῦ μέλλοντος ἀνάπαλιν οὗ ἐλάττων ἀπὸ τοῦ νῦν ἡ ἀπόστασις , τοῦτο πρότερον · πρότερον γὰρ τὸ αὔριον τοῦ μεταύριον . τοιοῦτον μὲν οὖν τὸ τῷ χρόνῳ πρότερον . τῇ δὲ φύσει πρότερον τὸ συναναιροῦν μὲν μὴ συναναιρούμενον δὲ καὶ τὸ συνεισφερόμενον μὲν μὴ συνεισφέρον δέ , ὡς ἐπὶ ζῴου καὶ ἀνθρώπου ἔχει . τὸ οὖν ἐπιστητὸν τῆς ἐπιστήμης πρότερον ἂν δόξειεν εἷναι φύσει · ἐπιστητοῦ γὰρ μὴ ὄντος ἐπιστήμη οὐκ ἔστιν , ἐπιστήμης δὲ μὴ οὔσης τὸ ἐπιστητὸν δύναται εἶναι . ἀμέλει φασὶ Θαλῆν τὸν Μιλήσιον πρῶτον ἐπιστῆσαι τῇ αἰτίᾳ τῆς σεληνιακῆς ἐκλείψεως κατανοήσαντα ὅτι ἐκ τοῦ ἡλίου ἡ σελήνη δέχεται τὸ φῶς , διότι ἀεὶ τὸ πεφωτισμένον αὐτῆς μέρος πρὸς τὸν ἥλιον νεύει , ὅθεν αὐξομένη μὲν τῇ ἀποστάσει τοῦ ἡλίου τὸ μὲν πεφωτισμένον μέρος ἔχει πρὸς δυσμάς , δυτικωτέρου ὄντος τότε τοῦ ἡλίου , τὸ δὲ κερα - τοειδὲς αὐτῆς καὶ ἀφώτιστον νεύει πρὸς ἀνατολάς . ἐπὰν δὲ γένηται ἀντι - πρόσωπος ὅλη τῷ ἡλίῳ , κατὰ διάμετρον αὐτοῦ ἀποστᾶσα , τότε πᾶσα φωτίζεται ὅλη ὅλῳ τῷ ἡλίῳ προσβάλλουσα ( ὅλην δὲ λέγω κατὰ τὸ πρὸς ἡμᾶς αὐτῆς νενευκὸς μέρος ) , ἡνίκα δὲ ἄρξηται μειοῦσθαι τῇ συνόδῳ τῇ πρὸς τὸν ἥλιον , τότε πάλιν τὸ μὲν πεφωτισμένον αὐτῆς μέρος νεύει πρὸς ἀνατολάς , τοῦ ἡλίου τότε ἀνατολικωτέρου ὄντος , τὸ δὲ ἀφώτιστον καὶ κερατοειδὲς πρὸς δυσμάς . ἐντεῦθεν τοίνυν ἐπέστησε τῇ σεληνιακῇ ἐκλείψει , ὅτι ἐπειδὰν ἐμπέσῃ εἰς τὸ καλούμενον σκίασμα τῆς γῆς , τοῦ ἡλίου κατὰ κάθετον αὐτῇ ὄντος ἐν τῷ ὑπὸ γῆν ἡμισφαιρίῳ , πάσχειν συμβαίνει αὐτὴ παντελῆ ἔκλειψιν , τῶν ἀκτίνων τῶν ἡλιακῶν μηδαμῶς αὐτῇ προσβαλλουσῶν . ἀμέλει εἰ μὴ ἐν πανσελήνῳ μόνῃ τοῦτο οὐ συμβαίνει . εἰ τοίνυν πρῶτος ὁ Θαλῆς ἐπέστησε τῇ σεληνιακῇ ἐκλείψει , δῆλον ὅτι πρὸ αὐτοῦ τὸ μὲν ἐπιστητὸν ἦν , λέγω δὴ ἡ σεληνιακὴ ἔκλειψις , ἐπιστήμη δὲ ταύτης οὐκ ἦν . δῆλον οὖν ὅτι προυπάρχει καὶ χρόνῳ καὶ φύσει τὸ ἐπιστητὸν τῆς ἐπιστήμης καὶ οὐχ ἅμα εἰσὶ ταῦτα τῶν πρός τι ὄντα . ὡσαύτως αἰσθητοῦ μὲν μὴ ὄντος οὐδὲ αἴσθησίς ἐστι ( τίνος γὰρ ἔσται αἴσθησις ; ) , αἰσθήσεως μέντοι μὴ οὔσης οὐδὲν κωλύει τὰ αἰσθητὰ εἶναι , οἷον πῦρ γῆν καὶ τὰ τοιαῦτα . p . 7b24 Ὡς γὰρ ἐπὶ τὸ πολὺ προὐπαρχόντων τῶν πραγμάτων τὰς ἐπιστήμας λαμβάνομεν . Τὸ ὡς ἐπὶ τὸ πολὺ αὐτὸς ἐξηγήσατο εἰπὼν ἐπ’ ὀλίγων γὰρ ἢ ἐπ’ οὐδενὸς ἴδοι τις ἂν ἅμα τῷ ἐπιστητῷ τὴν ἐπιστήμην γινομένην ταῦτα δὲ εἶπε | διὰ τὰ ἀπό τινος τέχνης προαγόμενα · ταῦτα γάρ οὐ προυπάρχει , ἀλλ’ ἅμα τῶ ἐκ τῆς τέχνης προαχθῆναι τὸ εἷναι ἔχει · τὰ μεν γὰρ φυσικὰ προυπάρχει τῆς ἐπιστήμης , τὰ δὲ τεχνητὰ ἄμα τῇ ἐπιστήμῃ τὸ εἶναι ἔχει · οἷον ἐπενόησε τις στιβάδα πρὸς καθεύειν · ἐνταῦθα ἅμα τῷ ἐπιστητῷ καὶ ἡ ἐπιστήμη τὸ εἶναι ἔχει . ἴδοις δ΄ ἄν τοῦτο μάλιστα ἐπὶ τῶν κατὰ μηχανικὴν εὑρημάτων , οἶον πὼς ἄν τις βάρη κινήσειεν ἢ μετεωρίσειεν ὕδωρ ἤ τι τοιοῦτόν · δῆλον γὰρ ὅτι ταῦτα καὶ τὰ τοιαῦτα ἅμα τῇ περὶ αὐτῶν ἐπιστήμῃ εὕρηται οὐκ ὄντα πρὸ της περι αὐτῶν ἐπιστήμης . τάχα δὲ καὶ ἀντιεπονθότως τοῖς φυσικοῖς εχουσι τὰ τεχνητά . ἐπὶ μὲν γὰρ τῶν φυσικῶν , ὡς εἴρηται , αὐτὰ τᾷ ἐπιστητὰ προυπἀρχει τῆς περὶ αὐτῶν ἐπιστήμης , ἐπὶ δὲ τῶν ἐκ τῆς τεχνῆς συνεστώτων δεῖ ρότερον τὴν περὶ αὐτῶν ὑπάρξαι ἐπιστήμην , εἶτα τὸ ἐπιστητὸν γενέσθαι · πρῶτον γὰρ δηλονότι ἡ περὶ τῆς θύρας ἐπίνοια γέγονε καὶ οπως αν αὐτὴ συσταίη , εἶτα λοιπὸν γέγονε τῆς ἐπινοίας τὸ ἀποτέλεσμα · εἰ ’μῇ τις ἐκεῖνο ἐχεῖνο ἡ ἐπιστήμη ἡ περὶ του πλοίου πρὶν τὸ πλοῖον γενέσθαι εἰ καὶ προυπῆρξεν ἐν τῇ ψυχῇ τοῦ πρῶτον ἐπινενοηκότος ἀλλ’ οὑν οὔπω τὸ εἶναι κυρίως ἐπιστήμη εἶχεν , ἀδήλου τέως ὄντος εἰ τῇ επινοιᾳ και το πρᾶγμα συνακολουθήσει ἢ μή · τότε γὰρ μέχρι μόνον φαντασίας προῆλθε τὸ τοιοῦτον , εἰς ἔργον δὲ ἐκβῆναι οὐ δύναται , ὡσπερ ὁ μῦθός ὁ | πέρι Δαιδάλου ἔχιε , ὅτι πτερῶσαι ἐπινενόηκεν ἑαυτὸν καὶ τὸν υἱὸν Ἴκαρον · ὥστε ὅταν ἅμα τῇ περί τινος ἐπιστητοῦ ἐπιστήμῃ καὶ αὐτὸ εἰς , ἕργον ἐκβῇ τὸ ἐπιστητόν , τότε τῷ ὄντι καὶ ἡ ἐπιστήμη κυρίως ἐστιν ἐπιστήμη , τιὸ ἀμφίβολον οὐκ ἔχουσα . ὥστε ἐπὶ τῶν ετχνητῶν ἄμα συνυφίστασθαι ἄλλη λοις τὸ ἐπιστητόν τε καὶ τὴν ἐπιστήμην συμβαίνει · p . 7b27 Ἔτι τὸ μὲν ἐπιστητὸν ἀναιρεθὲν συναναιρεῖ τὴν ἐπιστημην . Ἐκθέμενος τὸ τῷ χρόνῳ πρότερον ἐπὶ τοῦ ἐπιστητοῦ ὡς γὰρ ἐπὶ τὸ πολύ , φησί , προὐπαρχόντων τῶν πραγμάτων τὰς ἐπιστήμας λαμβάνομεν ) νῦν πάλιν ἐπὶ τοῦ ἐπιστητοῦ τὸ τῇ φύσει ἐκτίθεται πρότερον διὰ τοῦ συναναιρεῖν μὲν τὴν ἐπιστήμην μὴ συναναιρεῖσθαι δὲ ὑπ’ αὐτῆς . p . 7b31 Οἷον καὶ ὁ τοῦ κύκλου τετραγωνισμὸς εἴ γε ἔστιν ἐπιστητόν , ἐπιστήμη μὲν αὐτοῦ οὐκ ἔστι πω , τὸ δὲ ἐπιστητὸν ἔστιν . Oἱ γεωμέτραι τετράγωνον εἶναι χωρίον λέγουσιν οὐ τὸ ἀπλῶς τέσσαρας πλευρὰς καὶ τέσσαρας γωνίας ἔχον , ἀλλὰ τὸ ἴσας ἔχον τὰς τέσσαρας πλευρὰς καὶ ὀρθὰς τὰς γωνίας . οὕτω δὲ καὶ τὴν ὀρθὴν γωνίαν γίνεσθαί φασιν · ὅταν εὐθεῖα ἐπ’ εὐθεῖαν σταθεῖσα τὰς ἐντὸς καὶ ἐπὶ τὰ αὐτὰ μέρη γωνίας ἴσας ἀλλήλαις ποιῇ , ὀρθὴ ἑκατέρα τῶν γωνιῶν ἐστι , καὶ ἡ ἐφεστηκυῖα εὐθεῖα κάθετος λέγεται ἐφ’ ἣν ἐφέστηκεν . ὀρθὴ μὲν οὖν γωνία αὕτη . ὀξεῖα δὲ γωνία ἐστὶν ἡ ἐλάττων τῆς ὀρθῆς , ἀμβλεῖα δὲ ἡ μείζων τῆς ὀρθῆς · τῆς γὰρ ἐφεστηκυίας εὐθείας ἐγκεκλιμένης ἡ μὲν τῶν γωνιῶν μείζων γίνεται ἡ δὲ ἐλάττων · τὴν μὲν οὖν ἐλάττονα , ὡς εἴρηται , ὀξεῖαν καλοῦσιν , ἐπειδὴ κατὰ ταύτην γίνονται καὶ οἱ ὀξεῖς τῶν ὄγκων πρὸς τὸ κόπτειν ὄντες ἐπιτήδειοι , οἷον τὸ μαχαίριον , τὴν δὲ μείζονα ἀμβλεῖαν · κατὰ γὰρ ταύτην οἱ ἀμβλεῖς τῶν ὄγκων γίνονται , οἷον τὸ ὕπερον πρὸς τὸ ὠθεῖν ἐπιτήδειον . τῶν δὲ σχημάτων τὰ μέν φασιν εἶναι εὐθύγραμμα τὰ δὲ περιφερόγραμμα , καὶ τῶν εὐθυγράμμων τὰ μὲν τρίγωνα ἢ τετράγωνα ἢ ἑξάγωνα ἢ ὅσας ἄν ἄλλας ἐπινοεῖν δυνατὸν γωνίας , περιφερόγραμμα δέ φασι τοὺς κύκλους . οἱ γεωμέτραι οὖν ζητοῦσι τῷ δοθέντι εὐθυγράμμῳ , πενταγώνῳ εἰ τύχοι ὄντι , πῶς δυνατὸν ἴσον τετράγωνον συστήσασθαι · καὶ γοῦν μεθόδῳ τοῦτο ἐδίδαξαν . ὥσπερ οὖν ἐπὶ τῶν εὐθυγράμμων ἐζήτησαν , ζητοῦσι καὶ ἐπὶ τοῦ κύκλου πῶς δυνατὸν τῷ δοθέντι κύκλῳ ἴσον τετράγωνον εὑρεῖν . τοῦτο δὲ πολλοὶ καὶ θεῖοι ἄνδρες ζητήσαντες οὐχ εὗρον . μόνος δὲ Ἀρχιμήδης τὸ σύνεγγυς παντὶ εὗρε , τὸ μέντοι ἀκριβὲς οὐχ εὗρε . φησὶ τοίνυν ὁ Ἀριστοτέλης εἴπερ ἔστιν ἐπιστητὸν ὁ τοῦ κύκλου τετραγωνισμός , τῆς ἐπιστήμης αὐτοῦ μήπω μέχρι τοῦ νῦν οὔσης , δῆλον ὅτι πρότερον τὸ ἐπιστητὸν τῆς ἐπιστήμης ἐστί.’ τοῦτο δὲ τὸ ὑπόδειγμα οὐ μᾶλλον τοῦ φύσει πρότερα εἶναι τὰ ἐπιστητὰ τῆς ἐπιστήμης κατασκευαστικόν ἐστιν , ἀλλ’ ἢ τοὐ χρόνῳ · ἐπιστητοῦ γὰρ ὄντος τοῦ τετραγωνισμοῦ τοῦ κύκλου οὔπω ἡ περὶ αὐτοῦ ἐπιστήμη εὕρηται . τὸ δὲ ἐπιφερόμενον τοῦ ὅτι καὶ φύσει πρότερον τὸ ἐπιστητὸν τῆς ἐπιστήμης δεικτικόν ἐστιν · p . 7b33 Ἔτι ζῴου μὲν ἀναιρεθέντος οὐκ ἔσται ἐπιστήμη , τῶν δὲ ἐπιστητῶν πολλὰ ἐνδέχεται εἶναι . | Πρότερον ἐπὶ ἑνὸς ὑποδείγματος τῶν πρός τι , λέγω δὴ τοῦ ἐπιστητοῦ , σκάζον δείξας τὸ παρακολούθημα , νῦν καθολικῶς ἐπὶ πάντων δείκνυσι · ζῴου γὰρ ἀναιρεθέντος , φησίν , ἀναιροῦνται καὶ αἱ ἐπιστῆμαι ἐν ψυχῇ γάρ εἰσιν αἱ ἐπιστῆμαι ) , τὰ μέντοι ἐπιστητὰ οὐδὲν ἧττόν ἐστι καθ’ αὑτά . ὥστε πρῶτον τῇ φύσει τὸ ἐπιστητὸν τῆς ἐπιστήμης . p . 7b35 ‘Oμοίως δὲ τούτοις καὶ τὰ ἐπὶ τῆς αἰσθήσεως 〈 ἔχει · τὸ γὰρ αἰσθητὸν πρότερον τῆς αἰσθήσεως 〉 δοκεῖ εἶναι . Γυμνάσας τὸν λόγον ἐπὶ τῆς ἐπιστήμης καὶ τοῦ ἐπιστητοῦ , νῦν ἐπὶ τῆς αἰσθήσεως καὶ τοῦ αἰσθητοῦ γυμνάζει καὶ δείκνυσι τοῖς αὐτοῖς λόγοις ὅτι πρότερον τὸ αἰσθητὸν τῆς αἰσθήσεως · τὸ μὲν γὰρ αἰσθητὸν συναναιρεῖ τὴν αἴσθησιν , ἡ δὲ αἴσθησις τὸ αἰσθητὸν οὐ συναναιρεῖ · εἰ γὰρ ἡ αἴσθησις ἐν ζῴῳ , τὸ δὲ ζῷον ἔμψυχον σῶμα , πᾶν δὲ σῶμα αἰσθητόν , ἀνάγκη αἰσθητοῦ ἀναιρουμένου συναναιρεῖσθαι καὶ τὸ σῶμα , σώματος δὲ ἀναιρε - θέντος μηδὲ ἔμψυχον εἶναι , ἐμψύχου δὲ μὴ ὄντος μηδὲ ζῷον εἶναι , ζῴου δὲ ἀναιρεθέντος μηδὲ αἴσθησιν εἶναι · ἐν γὰρ τοῖς ζῴοις ἡ αἴσθησις εἶναι ἔχει . αἰσθητοῦ μὲν οὖν ἀναιρεθέντος οὐδὲ αἴσθησις ἔσται , ὡς ἐδείξα|μεν , διότι πᾶσα αἴσθησις ἐν σώματι ἔχει τὸ εἶναι καὶ περὶ μόνον αὐτὸ θεωρεῖται · τὰ γὰρ ἀσώματα ἐκπέφευγε πᾶσαν αἴσθησιν μήτε αὐτὰ αἰσθήσει ὑποπίπτοντα μήτε δεκτικὰ ὄντα αἰσθήσεως . οὐ μήν γε καὶ ἀντιστρέφει · οὐ γὰρ ἀναιρεθείσης αἰσθήσεως ἀνῄρηται καὶ τὸ αἰσθητόν · τί δή ποτε ; ἐπειδὴ πᾶν ζῷον ἔμψυχον , πὰν δὲ ἔμψυχον σῶμα , οὐ πᾶν δὲ σῶμα ἤδη καὶ ἔμψυχον ζῷον , πᾶν δὲ σῶμα αἰσθητόν , ὥστε καὶ ζῴου ἀναιρεθέντος οὐδὲν κωλύει πλείονα ἄλλα εἶναι , οἷον πῦρ γῆν ὕδωρ ἀέρα γλυκὺ πικρὸν καὶ τὰ τοιαύτα . ἐκ τούτων ἄρα κατεσκεύασται ὅτι φύσει πρότερα τὰ αἰσθητὰ τῶν αἰσθήσεων , ὅτι συναναιροῦσι μὲν ἑαυτοῖς τὰς αἰσθήσεις οὐ συναναιροῦνται δὲ ἐκεῖνα , καὶ συνάγονται μὲν ταῖς αἰσθήσεσιν οὐ σύνεις . ἄγουσι δὲ αὐτάς . p . 8a6 Ἔτι ἡ μὲν αἴσθησις ἅμα τῷ αἰσθητικῷ γίνεται · ἅ μὰ γὰρ ζῷον γίνεται καὶ αἴσθησις . τὸ δέ γε αἰσθητόν ἐστι καὶ πρὸ τοῦ αἴσθησιν εἶναι · πῦρ γὰρ καὶ ὕδωρ καὶ τὰ τοιαῦτα , ἐξ ὧν τὸ ζῷον συνίσταται , ἔστι καὶ πρὸ τοῦ ζῷον ὅλως εἶναι ἢ αἴσθησιν . ᾿Εντεῦθεν πάλιν ἐκ τοῦ μᾶλλον ἡ ἐπιχείρησις καὶ ἐκ τοῦ προσεχέστερον πρὸς τὸ αἰσθητὸν ἀποδιδομένου , λέγω δἡ τοῦ αἰσθητικοῦ · τὸ γὰρ αἰσθητικὸν αἰσθητοῦ αἰσθητικόν , αἰσθητικὸν δέ ἐστι τὸ μετέχον αἰσθήσεως . τί οὖν λέγω , φησίν , ὅτι τῆς αἰσθήσεως προυπάρχει τὰ αἰσθητά , ὁπότε τὸ αἰσθητικόν , λέγω δὴ τὸ ζῷον , ᾧ συγγίνεσθαι πέφυκεν ἡ αἴσθησις , ἐκ τῶν αἰσθητῶν ἔχει τὸ εἶναι , πυρὸς λέγω καὶ ὕδατος καὶ τῶν λοιπῶν στοιχείων ; τὸ δὲ ἔκ τινος γινόμενον , καὶ μάλιστα ὡς ἐξ ὕλης , ὕστερόν ἐστιν ἐκείνου ἐξ οὗ γέγονε καὶ τῇ φύσει καὶ τῷ χρόνῳ · ὥστε πρότερον τὸ αἰσθητὸν τῆς αἰσθήσεως , φησίν , εἶναι δόξειε . καὶ μέχρι μὲν τοσούτου προέρχεται αὐτῷ ἡ ἀπορία . οὐκ ἐπήγαγε δὲ τῶν εἰρημένων ἐνστάσεων τὴν λύσιν . λεκτέον οὖν πρὸς ταῦτα ὅτι τὸ πρός τι διχῶς νοεῖται , ἢ ὡς πράγματα αὐτὰ καθ’ αὑτὰ ἀπολελυμένα ἢ ὡς σχέσει τινὶ συνδεδεμένα πρὸς ἄλληλα , οἷον ὁ πατὴρ καὶ ὁ υἱός · ἐν τούτοις γὰρ ἐὰν | μὲν νοήσωμεν τὸν πατέρα ὡς Σωφρονίσκον τὸν δὲ υἱὸν ὡς Σωκράτην , πρότερος ἔσται ὁ Σωφρονίσκος τοῦ Σωκράτους ( πρότερος γὰρ Σωφρονίσκος ὡς πράγματα νοούντων τούτους ) , ἐὰν δὲ ὡς πατέρα καὶ υἱόν , ἅμα ἔσται τῇ σχέσει δεσμούμενα . οὕτως οὖν καὶ τὴν ἐπιστήμην καὶ τὸ ἐπιστητὸν ἐὰν μὲν ὡς πράγματα νοήσῃς , προυπάρχει τὸ ἐπιστητὸν τῆς ἐπιστήμης , ἐὰν δὲ ὡς σχέσιν , ἅμ ταῦτα ὑφέστηκεν · οὐδὲ γὰρ ἂν εἴη ἐπιστητόν τι ἐπιστήμης περὶ αὐτὸ μὴ οὔσης · οἷον τὰ ἄστρα ἐπιστητὰ ὄντα ὡς μὲν πράγματα νοούμενα πρότερα ἔστι τῆς περὶ αὐτὰ ἐπιστήμης , ἐὰν δὲ ὡς πρός τι αὐτὰ νοήσωμεν , φημὶ δὴ ὡς ἐπιστητά , ἅμα ἔσται ταῦτα τῇ περὶ αὐτῶν ἐπιστήμῃ · οὐδὲ γὰρ ἂν εἶεν ἐπιστητὰ ἐπιστήμης αὐτῶν μὴ οὔσης , ἐξ ἧς καὶ παρωνύμως λέγονται · τίνι γὰρ ἄν εἶεν ἐπιστητά ; τὸ γὰρ ἐπιστητὸν ἐπιστήμῃ ἐστὶν ἐπιστητόν · τῆς οὖν ἐπιστήμης μὴ οὔσης , πῶς ἐκεῖνα ἐκ τῆς μὴ οὔσης τὴν παρωνυμίαν ἕξουσιν ; ἀλλ’ ὡς μὲν πράγματα εἰσίν , ὡς δὲ ἐπιστητὰ οὐκέτι . τὰ αὐτὰ καὶ περὶ τῆς αἰσθήσεως καὶ τοῦ αἰσθητοῦ ἐροῦμεν . Καὶ ἄλλως δὲ τῶν πραγμάτων τῶν μὲν ὄντων δυνάμει τῶν δὲ ἐνερ - γείᾳ δυνάμει μὲν τῶν πεφυκότων τι εἶναι μήπω δὲ ὄντων , ἐνεργείᾳ δὲ τῶν τὴν φυσικὴν δύναμιν ἐνεργῆ δειξάντων , οἷον ἐνεργείᾳ μὲν ὡς ὁ γραμματικὸς ὁ τέλειος , ᾧ μηδὲν εἰς τέχνην τὴν γραμματικὴν ἐπιλείπει , δυνάμει δὲ ὡς τὸ παιδίον , ὅπερ ἔχει δύναμιν τοῦ γενέσθαι γραμματικόν ) , ἐπὶ τῶν πρός τι πάντων ὡς ἄν ἔχῃ τὸ ἕτερον , οὕτως ἕξει καὶ τὸ λοιπόν · ἐὰν μὲν γὰρ τὸ ἕτερον ἐνεργείᾳ ᾖ , καὶ τὸ λοιπὸν ἐνεργείᾳ ἔσται , ἐὰν δὲ δυ - νάμει , καὶ τὸ λοιπὸν δυνάμει . ὅταν οὖν τὸ ἐπιστητὸν ἢ τὸ αἰσθητὸν ἐνεργείᾳ ἡ , καὶ ἡ ἐπιστήμη καὶ ἡ αἴσθησις ἐνεργείᾳ ἔσται , ἐὰν δὲ τὰ πρότερα δυνάμει , δυνάμει καὶ τὰ δεύτερα . εἴ οὖν τις | τὴν ἔκλειψιν τὴν σεληνιακὴν πρὸ τοῦ Θαλοῦ ὡς ἐπιστητὸν προεπινοήσειε , δυνάμει ἔσται ἐπιστητὸν καὶ οὐκ ἐνεργείᾳ , καὶ ἡ ἐπιστήμη δὲ ταύτης πάντως καὶ αὐτὴ δυνάμει προεπινοηθήσεται · εἰ γὰρ μὴ ἦν πρὸ τοῦ Θαλοῦ ἡ ἐπιστήμη τῆς σεληνιακῆς ἐκλείψεως δυνάμει , οὐδ’ ἂν ἐκβεβήκει εἰς ἐνέργειαν ἐπὶ αὐτοῦ · ὃ γὰρ πρότερον οὐκ εἶχε δύναμιν τοῦ γενέσθαι , τοῦτο ἀδύνατον εἰς ὕστερον γενέσθαι · ὥσπερ γὰρ ὁ ἵππος οὐκ ἔχων δύναμιν τοῦ γενέσθαι γραμματικὸς οὐδέποτε ἐνεργείᾳ γενήσεται γραμματικός , οὕτως εἰ μὴ πρὸ τοῦ Θαλοῦ δυνάμει ὑπῆρχεν ἡ ἐπιστήμη τῆς σεληνιακῆς ἐκλείψεως , οὐδ’ ἄν ὑπ’ αὐτοῦ εἰς ἐνέργειαν προήχθη . ἐνεργείᾳ δὲ ἐπ’ αὐτοῦ γενομένης τῆς ἐπιστήμης καὶ τὸ ἐπιστητόν , ἡ σεληνιακὴ ἔκλειψις , ἐνεργείᾳ γεγένηται . τὰ αὐτὰ πάλιν καὶ ἐπὶ τῆς αἰσθήσεως καὶ τοῦ αἰσθητοῦ ἐροῦμεν . καὶ νῦν δὲ τὸν τοῦ κύκλου τετραγωνισμὸν εἰ μὲν οἷόν τέ ἐστιν εὑρεθῆναι , νῦν δῆλον ὅτι δυ - νάμει ἐπιστητός ἐστι καὶ ἡ ἐπιστήμη αὐτοῦ δυνάμει ἔσται . εἰ δὲ μὴ ἐνδέχεται αὐτὸν εὑρεθῆναι πώποτε ὑπὸ ἀνθρώπων , οὐδὲ δυνάμει ἔστι ἐπιστητόν , ἀλλ’ ὡς πρᾶγμα μὲν ἔστιν , ἐπιστητὸν δὲ οὐδὲ δυνάμει ἐστίν , ὥσπερ οὐδὲ δυνάμει ἐστὶν ἐπιστητὸς ἀνθρώποις ὁ τῆς ψάμμου ἀριθμός . διὰ τούτου δὲ τοῦ λόγου κἀκεῖνο τὸ ἄπορον ἐπιλυόμεθα τὸ ἐπιφερόμενον ἡμῖν παρὰ τῶν νομικῶν · φασὶ γὰρ ἐκεῖνοι εἶναι δοῦλον ἀδέσποτον · οἷον ἀποθνήσκων τις , φασίν , εἶπε κατὰ διαθήκας ὅτι ὁ δεῖνα ἐὰν τόδε ποιήσῃ , λαμβανέτω τόνδε τὸν ἐμὸν δοῦλον οἰκέτην · ἰδοὺ οὖν , φασίν , ἐνταῦθα ἐν ὅσῳ οὐκ ἐξανύει τὸ προσταχθὲν ὁ κληρονομήσας , ἔστιν ὁ δοῦλος ἀδέ - σποτος . φαμὲν οὖν ὅτι κἀνταῦθα τὸ δυνάμει καὶ τὸ ἐνεργείᾳ ἐπιλύεται τὴν ἀπορίαν · οὔτε γὰρ ἐκεῖνος δεσπότης ἐστὶν ἐνεργείᾳ οὔτε οὗτος δοῦλος , ἀλλ’ ἑκάτερος δυνάμει . ἐπειδὰν δὲ τὸ προσταχθὲν ὁ κληρονόμος ποιήσῃ καὶ γένηται ἐνεργείᾳ δεσπότης , τότε καὶ ὁ καταλειφθεὶς οἰκέτης ἐνεργείᾳ δοῦλος γενήσεται . ὥστε ὑγιὴς ὁ λόγος ἐπὶ πάντων ὁ λέγων τὰ πρός τι ἅμα τῇ φύσει εἶναι . p . 8a13 ἔχει δὲ ἀπορίαν πότερον οὐδεμία οὐσία τῶν πρός τι λέγεται . Πληρώσας τὸν τῶν παλαιῶν περὶ τῶν πρός τι ὁρισμὸν καὶ συναγωνισάμενος αὐτῷ ὡς ἐνῆν μάλιστα , εἶτα καὶ τὰ παρακολουθήματα τῶν πρός τι εἰρηκὼς καὶ μέλλων τὸν ἴδιον ὁρισμὸν ἀποδοῦναι , πρότερον τὸ παρακολουθοῦν ἄτοπον τῷ ἀποδεδομένῳ ὁρισμῷ ἐντεῦθεν ἄρχεται διελέγχειν . ἔστι δὲ τὸ ἄτοπον τὸ τὰ μέρη τῶν δευτέρων οὐσιῶν κατὰ τὸν ἀποδοθέντα ὁρισμὸν πρός τι εὑρίσκεσθαι , τοῦτ’ ἔστι τὴν οὐσίαν συμβεβηκός · τῶν γὰρ δέκα κατηγοριῶν , ὡς πολλάκις εἴρηται , μία μέν ἐστιν οὐσία , αἱ δὲ ἐννέα τοῦ συμβεβηκότος , ὧν μία ἡ τῶν πρός τι . εἰ οὖν τὰ μέρη τῶν οὐσιῶν πρός τι , δῆλον ὅτι καὶ συμβεβηκότα ἂν εἴη · εἰ δὲ τὰ μέρη συμβεβηκότα , καὶ τὸ ὅλον ἐξ ἀνάγκης ( ἐκ γὰρ τῶν μερῶν τὸ ὅλον συνέστηκεν ) · οὐκοῦν καὶ ἡ οὐσία συμβεβηκὸς ἔσται , οὗ τί ἀτοπώτερον ; διαίρεσις δὲ τῆς οὐσίας ἡμῖν ἐνταῦθα παραδίδοται τοιαύτη · ἡ οὐσία ἢ καθόλου ἐστὶν ἢ μερικὴ ἢ ὅλον ἢ μέρος . τεσσάρων οὖν ὄντων τμημάτων ἓξ πάλιν γίνοντία συζυγίαι , καὶ αἱ μὲν δύο , ὡς πολλάκις εἴρηται , ἀσύστατοι αἱ τὰ ἐναντία συνάγουσαι ( οὐ γὰρ δύναται τὸ αὐτὸ κατὰ τὸ αὐτὸ καὶ καθόλου εἶναι καὶ μερικόν , καὶ ὅλον καὶ μέρος ) , συνίστανται δὲ αἱ λοιπαὶ τέσσαρες , αἵ τε ὑπάλληλοί φημι καὶ αἱ διαγώνιοι · ἢ γὰρ τὸ καθόλου τῷ ὅλῳ συμπλεκόμενον ποιεῖ τὸν ἁπλῶς ἄνθρωπον , ὃς καὶ καθόλου ἐστὶ ( κατηγορεῖται γὰρ κατὰ τῶν ἀτόμων καὶ περιέχει αὐτά ) καὶ ὅλον τί ἐστι · τῶν οἰκειῶν γὰρ μερῶν ὁλότης τίς ἐστιν , οἷον ζῴου καὶ λογικοῦ · πάλιν τὸ καθολοῦ συμπλεκόμενον τῷ μέρει ποιεῖ τὸ καθόλου μέρος , οἶον ἀπλῶς κεφαλὴν καὶ ἁπλῶς χεῖρα . καθόλου μέν , ὅτι κατὰ πάσης μερικῆς κεφαλῆς ἤ χειρὸς κατηγορεῖται , μέρος δέ , διότι ἕν τι τῶν τοῦ ζῴου μερῶν ἐστι · τὸ δὲ μερικὸν συμπλεκόμενον τῷ ὅλῳ ποιεῖ τὸν τινὰ ἄνθρωπον ,, οἷον Σωκράτην , ὅστις μερικόν ἐστι , διότι κατ’ οὐδενὸς κατηγορεῖται , ὅλον δὲ ὡς τῶν οἰκείων μερῶν περιεκτικόν . πάλιν τὸ μερικὸν συμπλεκόμενον τῷ μέρει ποιεῖ τὴν τινὰ κεφαλὴν ἢ τὴν τινὰ χεῖρα , οἷον Σωκράτους · αὕτη γὰρ μερικὴ μέν’ ὅτι Σωκράτους μόνου , μέρος δέ , ὅτι ἐν τῇ ὁλότητι αὐτοῦ θεωρεῖται · ἐν τούτῳ γὰρ διαφέρει τὸ μέρος τοῦ μερικοῦ , ὅτι τὸ μὲν μερικὸν πλείοσιν ὑπάρχει , τὸ δὲ μέρος ἑνὶ μόνῳ . Τούτων αἱ μὲν τρεῖς , φησίν , οὐκ ἄν ὑπονοηθεῖεν τῶν πρός τι , ἡ δὲ μία ἡ τοῦ καθόλου μέρους , ὅ ἐστι κεφαλὴ χείρ , ὅσον ἐπὶ τῷ τῶν πρός τι ὁρισμῷ δόξειεν εἶναι τῶν πρός τι · καὶ ὅτι μέν’ φησιν , η πρώτη συζυγία οὐκ ἔστι τῶν πρός τι , πρόδηλον · ὁ γὰρ | Σωκράτης οὓ λέγεται ἄλλου τινὸς εἶναι Σωκράτης . ἀλλ’ οὐδὲ τὸ τούτου μέρος , λέγω ὄη τὸ μερικὸν μέρος , οἷον ἡ τὶς χείρ , οὐδὲ αὐτὴ δόξειεν εἶναι τῶν πρὸς τι · οὐδεὶς γὰρ ἐρεῖ ὅτι ἡ τὶς χεὶρ τινός ἐστι τὶς χείρ · καταγέλαστον γάp . ἀλλ’ οὐδὲ ἡ δευτέρα ἡ τὸ καθόλου καὶ ὅλον συμπλέκουσα λέγω δὴ ό ἀπλῶς ἄνθρωπος · οὐδεὶς γὰρ ἐρεῖ ὅτι ὁ ἄνθρωπος τινός ἐστιν ἅνθρωπος οὐδὲ ὁ βοῦς τινὸς βοῦς , ἀλλὰ κτῆμα μὲν εἶναι λέγεταί τινος ὁ βοῦς καὶ ό ἄνθρωπος , ὁ ἄνθρωπος δὲ τινὸς εἶναι ἄνθρωπος ἡ ὁ βοῦς τινὸς εἶναι βοῦς οὐκέτι . μόνως οὖν , φησίν , ἡ τὸ καθόλου καὶ μέρος συμπλέκουσα ἀυτὴ δόξει κατὰ τὸν ἀποδεδομένον ὁρισμὸν τῶν πρός τι εἶναι , ἡ ἀπλῶς λέγω κεφαλὴ καὶ ἡ ἀπλῶς χείρ · ἡ γὰρ κεφαλὴ τινὸς λέγεται κεφαλὴ καὶ ἡ χεὶρ τινὸς χείp . ἐμοὶ δὲ καὶ τὸ μερικὸν καὶ μέρος δοκεῖ τῶν πρός τι εἶναι ὅσον ἐκ τοῦ προαποδοθέντος ὁρισμοῦ · εἰ γὰρ τῶν πρὸς τι ἐκείνα εἶναι ἐλέγετο ὅσα αὐτὰ ἅπερ ἐστὶν ἑτέρων εἶναι λέγεται , οὐ μόνον δὲ τὸ καθολοῦ μέρος οἷον ἡ ἁπλῶς χεὶρ τοῦ ἁπλῶς ἀνθρώπου λέγεται εἶναι , ἄλλα καὶ τίς ] τί F : om . C οἷον ] ἤγουν C καὶ ] ἣ C 8 post μ‘ερῶν add . ἵδιον a ἡ τὶς χεὶρ τοῦ τινὸς ἀνθρώπου λέγεται εἶναι ( λέγομεν γὰρ ὅτι ἥδε ἡ χεὶρ Σωκράτους ἐστί ) , καὶ τούτου μεστὴ καὶ ἡ κοινὴ συνήθεια καὶ ἡ τῶν ἀρχαίων χρῆσις ( φαμὲν γὰρ τῇ χειρί μου ἔγραψα’ , ἰτὴν χεῖρα τοῦδ’ ἔπληξα ἢ τὴν κεφαλήν’ , κείνου γὰρ τοιοίδε πόδες τοιαίδε τε χεῖρες’ , πάντες δ’ ἐσσείοντο πόδες πολυπιδάκου Ἴδης΄ , ‘κεφαλὴ Δῖός οὐκ ἐπινεύει’ ) · ὥστε εἰ καὶ τὸ μερικὸν μέρος τινός ἐστι μέρος , καὶ τοῦτο ἄρα τῶν πρός τι ἔσται . τὸ δὲ κατὰ τὴν λέξιν δόξαν ἄτοπον ἕπεσθαι εὐχερὲς λῦσαι . οὐδὲ γὰρ ἀνάγκη λέγειν ὅτι ἡ τὶς χεὶρ τινὸς τίς ἐστι χείρ , ἐπειδὴ μηδὲ τὴν καθόλου χεῖρα τινὸς καθόλου χεῖρα λέγομεν , ἀλλὰ ἀνθρώπου χεῖρα . οὕτω δὴ οὖν I καὶ τὴν τινὰ χεῖρα τινὸς χεῖρα λέγομεν , οἷον Σωκράτους , ἄνευ τοῦ προσδιορισμοῦ . τὰ οὖν δύο μόρια τοῦ προεκκειμένου διαγράμματος , τό τε καθόλου μέρος καὶ τὸ μερικὸν μέρος , τῶν πρός τι ἔσται καὶ συμβήσεται , ὡς εἶπον , τὴν οὐσίαν συμβεβηκὸς εἶναι . τοῦτο οὖν , φησί , τὸ ἄτοπον , λέγω δὴ τὸ τὰ μέρη τῶν οὐσιῶν εἶναι τῶν πρός τι , ἀδύνατον ἢ δυαερὲς λῦσαι κτὰ τὸν προαποδεδομένον τῶν πρός τι ὁρισμόν . οὕτω μὲν οὖν διὰ τῆς εἰς ἄτοπον ἀπαγωγῆς διαβάλλει τὸν ἀποδεδο - μένον ὁρισμόν . ἡ δὲ εἰς ἄτοπον ἀπαγωγή ἐστιν , ὡς ὅταν ἀποδεῖξαί τι βουλόμενοι λάβωμεν τὸ ἀντικείμενον τούτῳ καὶ τούτῳ ἄτοπόν τι ἀκολουθοῦν δείξωμεν , εἶτα ἐκ τούτου συνάγωμεν ὅτι διὰ τοῦτο ἠκολούθησε τὸ ἄτοπον ἡμῖν , ὅτι ψευδὴς ἡ δεδομένη πρότασις · οὐδεμιᾷ γὰρ ἀληθεῖ προτάσει ἄτοπόν τι ἀκολουθεῖ · εἰ δὲ ψευδὴς αὕτη ἡ πρότασις , ἡ ἀντικειμένη ἄρα ταύτῃ ἀληθής . οἷόν τι λέγω , βουλόμενοι δεῖξαι ὡς ἔστιν ἡ ψυχὴ ἀθάνατος , λαμβάνομεν τὴν ἐναντίαν ταύτῃ πρότασιν τὴν λέγουσαν ὅτι θνητή , εἶτα δείκνυμεν ἄτοπόν τι ταύτῃ ἀκολουθοῦν , ἵν’ οὕτως τὸ ἐναντίον κρατύνωμεν · εἰ γὰρ θνητὴ ἡ ψυχή , οὐκ ἔσται τὰ ὑπὸ γῆν δικαιωτήρια , ἀλλὰ μέχρι τοῦ φαινομένου ἡμῖν ὁ βίος καὶ τῷ σώματι ἡ ψυχὴ συναπόλλυται . οὐκ ἔσται οὖν οὐδὲ ἀγαθῶν ἔργων ἀμοιβὴ οὐδὲ πονηρῶν ἔκτισις · εἰ γὰρ ὁρῶμεν ὅτι πολλοὶ τῶν δικαίων ἐν θλίψεσι τὸν πάντα βίον διέζησαν , ἁμαρτωλοὶ δὲ πλεῖστοι ἐν εὐδοξίᾳ πολλῇ καὶ εὐπορίᾳ τὸν βίον κατέλυσαν , οὐκ ἔστι δέ τις μετὰ τὸν βίον τοῦτον ἐξέτασις τῶν βεβιωμένων , μέχρι τούτου μόνου τῆς τῶν ἀνθρώπων ζωῆς περικλειομένη ; οὐδεὶς ἄρα τὸ κατ’ ἀξίαν ἀπο - λήψεται , καὶ εἰ οὐδεὶς τὸ κατ’ ἀξίαν ἀπολήψεται , οὐκ ἔσται πρόνοια · εἰ γὰρ ἀγαθοῦ ἄρχοντος πόλιν διοικοῦντος ἔστιν ἰδεῖν πάντα τεταγμένως τὰ ἐν τῇ πόλει γιlνόμενα καὶ τοὺς μὲν ἀγαθοὺς δωρεαῖς καὶ ἀξιώμασι τιμωμένους , τοὺς δὲ πονηροὺς στηλιτευομένους καὶ ἐν τιμωρίαις διάγοντας , πόσῳ μᾶλλον τοῦ ἀγαθοῦ κατὰ οὐσίαν θεοῦ καὶ μιᾷ ἐπιβολῇ τὰ πάντα γινώσκοντός τε καὶ προνοουμένου τῶν ὅλων οὐδὲν ἄτακτον ἐν τῷ βίῳ γενήσεται ; τοιγαροῦν οὐκ ἔσται πρόνοια , εἰ μὴ ἔσται τῶν βεβιωμένων ἐξέτασις · ταύτης δὲ τῆς ἀτοπίας τί ἀσεβέστερον ; εἰ γὰρ οὐκ ἔσται πρόνοια , οὐδὲν ἔσται τῶν ὄντων τεταγμένον · τὸ γὰρ ἀπρονόητον ἄτακτον , ἅτε ἐκ ταὐτομάτου καὶ ὡς ἔτυχε φερόμενον . ὅτι δὲ οὐκ ἐκ ταὐτομάτου ὁ βίος οὐδὲ τυχαῖος , δῆλον ἐντεῦθεν · τὰ γὰρ ἐκ ταὐτομάτου καὶ τύχης σπανιώτατά ἐστι καὶ ἄλλων παρακολουθήματα , τὸ μὲν αὐτόματον τῶν φυσικῶν ὁρμῶν τὸ δὲ τυχαῖον τῶν προαιρετικῶν · οἷον κατηνέχθη λίθος ἄνωθεν φυσικῇ ὁρμῇ ἐπὶ τὸ κάτω φερόμενος καὶ προσραγεὶς τῇ γῇ καὶ τῶν ἐξοχῶν αὐτοῦ περιθραυσθεισῶν γέγονεν εἰς καθέδραν ἐπιτήδειος · τὸ οὖν ἐπιτήδειον αὐτὸν γενέσθαι πρὸς καθέδραν ἐκ ταὐτομάτου λέγεται γεγενῆσθαι , διότι τῇ ἐπὶ τὸ κάτω φυσικῇ ὁρμῇ τοῦ λίθου ἐπηκολούθησε . σπανίως δὲ καταφερόμενος λίθος ἄνωθεν ἐπιτήδειος γίνεται πρὸς καθέδραν . πάλιν ἵππος διψήσας ἐν πολέμῳ τοῦ δεσπότου ἀποσκιρτήσας ἔδραμε πιεῖν καὶ συμβολῆς γενομένης καὶ τοῦ δεσπότου τετελευτηκότος μετὰ πάντων σώζεται ὁ ἵππος . ἐκ ταὐτομάτου οὖν σεσῶσθαι λέγεται ὁ ἵππος . σπα - νίως δὲ ἵππος ἀποσείεται τὸν δεσπότην ἐν πολέμῳ καὶ σώζεται διὰ τοῦτο . τὸ δὲ τυχαῖον καὶ αὐτὸ σπάνιον καὶ ταῖς προαιρετικαῖς ὁρμαῖς παρακολου - θοῦν . οἷον κατῆλθέ τις 〈 ἐπὶ τὸ 〉 λούσασθαι ἢ εὔξασθαι καὶ περιέτυχε βιβλίῳ πωλουμένῳ , ὃ πάλαι ἐζήτει , καὶ ἠγόρασε . τοῦτο τυχαῖον · οὐ γὰρ ἔκ τινος προνοίας , οὐδὲ φοιτήσας ἔνθα πιπράσκεσθαι | βιβλία εἴωθεν , ἠγόρασε τὸ 98v βιβλίον . καὶ τοῦτο δὲ τῶν σπανιωτάτων . τὰ μὲν οὗν ἐκ ταὐτομάτου καὶ τυχαῖα σπανιώτατα , τὰ δὲ τεχνητὰ καὶ φυσικὰ καὶ ὅλως τὰ ἐκ προνοίας γινόμενα τῶν ὡς ἐπὶ τὸ πολὺ γινομένων ἐστὶν ἢ καὶ ὡς ἐπὶ πᾶν · ὡς γὰρ ἐπὶ τὸ πολὺ ὁ τέκτων τυγχάνει τοῦ οἰκείου τέλους καὶ ὁ οἰκοδόμος ἢ ἀποτυγχάνει . καὶ ὁ ἰατρὸς μᾶλλον ὑγιάζει ἢ οὐχ ὑγιάζει · εἰ γὰρ ἐξ ἴσης ὑγίαζέ τε καὶ καὶ οὐχ ὑγίαζεν , οὐδ’ ἄν τις αὐτὸν μετεκαλεῖτο , καὶ ἔτι μᾶλλον , εἰ ἐπ’ ἔλαττον ὑγίαζε . καὶ ἡ φύσις δὲ ὡς ἐπὶ τὸ πολὺ πεωταδάχτυλον ποιεῖ σπανιώτατα δὲ ἑξαδάκτυλον ( καὶ τοῦτο διὰ τὴν πλεονεξίαν τῆς ὕλης ) , ἀεὶ ἡ σελήνη μειοῦται μὲν τῇ συνόδῳ τῇ πρὸς τὸν ἥλιον αὔξεται δὲ τῇ ἀποστάσει , ἀεὶ ὁ ἥλιος ἐν αἰγόκερῳ γινόμενος ποιεῖ χειμερινὰς τροπάς , ἀεὶ ἐν καρκίνῳ τροπὰς θερινάς , καὶ οὐκ ἄλλοτε ἄλλως , καὶ τὸ πῦρ ἀεὶ ἀνωφερὲς τὸ δὲ ὕδωρ ἐπὶ τὸ κάτω ῥεῖ , καὶ ἐπὶ πάντων ὁμοίως τῶν τεχνητῶν καὶ φυσικῶν , καὶ ὅλως τῶν ἐκ προνοίας τὸ ἀεὶ ἢ ὡς ἐπὶ τὸ πολὺ ἔστιν ἰδεῖν καὶ οὐδέποτε τὸ ἐναντίον . δῆλον οὖν ὅτι οὐκ ἔστιν ἐκ ταὐτομάτου ὁ κόσμος , οὐδὲ τὰ τούτου μέρη . εἰ δὲ οὐκ ἔστιν ἐκ ταὐτομάτου , ἔχει δηλονότι τινὰ αἰτίαν ἑαυτοῦ προκαθεζομένην καὶ εὐρύθμως τὰ κατ’ αὐτὸν τάττουσαν , ἥνπερ πρόνοιαν λέγομεν . προνοίας οὖν οὔσης ἕκαστος ἐξ ἀνάγκης τὸ κατ’ ἀξίαν ἀπολήψεται . εἰ δὲ τοῦτο ἀληθές , ὁρῶμεν δέ , ὡς ἔφθην εἰπών , πολλοὺς τὰ ἐναντία τῶν οἰκείων πράξεων ὑπομένοντας ἐν τῷ τῇδε βίῳ ὅσον ἐκ τῶν φαινομένων , οὐκ ἄρα μέχρι τούτου τοῦ βίου ἡ τῶν ἀνθρώπων ζωὴ περιώρισται . ἔσται οὖν τις πάντως μετὰ τὸν τῇδε βίον τῶν βεβιωμένων ἐξέτασις , ἐν ᾗ ἡ πρόνοια ἀποκληρώσει ἑκάστῳ τὸ κατ’ ἀξίαν . εἰ δὲ τοῦτο , ἀθάνατος ἄρα ἡ ψυχή ἐστι καὶ οὐ συμφθείρεται τῷ σώματι · δεῖ γὰρ αὐτὴν | ὑπομεῖναι λυομένου τοῦ σώματος καὶ μὴ φθείρεσθαι , ἵνα ἀπολάβῃ μετὰ τὸν τῇδε βίον τὸ κατ’ ἀξίαν . σκόπει οὖν ἐνταῦθα πῶς βουλόμενοι δεῖξαι τὴν ψυχὴν ἀθάνατον ὑπεθέμεθα τὴν ἐναντίαν ταύτῃ πρότασιν τὴν λέγουσαν ὅτι θνητή , καὶ ἐδείξαμεν ταύτῃ ἄτοπόν τι παρακολουθοῦν τὸ εἰσάγεσθαι ἐκ τούτου μὴ εἶναι πρόνοιαν , καὶ οὕτως ὅτι ἀθάνατος κατεσκευάσαμεν · εἰ γὰρ ἄτοπον ἀκολουθεῖ τῷ λέγειν θνητὴν τὴν ψυχήν , τῇ δ’ ἀληθεῖ προτάσει οὐδὲν ἄτοπον οἷόν τε ἀκολουθεῖν , ψευδὴς ἄρα αὕτη . ἀληθὴς οὖν ἡ ταύτῃ ἐναντία ἡ λέγουσα ὅτι ἀθάνατος · τὸ γὰρ ἀντικείμενον τῷ ψεύδει ἀληθές ἐστιν ἐξ ἀνάγκης . Αὕτη μὲν οὖν ἐστιν ἡ εἰς ἄτοπον ἀπαγωγή , ᾗ καὶ ἐνταῦθα κέχρηται ὁ φιλόσοφος · αὐτὸς μὲν γὰρ βούλεται τὰ πρός τι τῷ εἶναι ἑτέρων χαρακτηρίζεσθαι , ὑποτίθεται δὲ τὸ ἐναντίον τούτῳ καὶ ἄλλοις δοκοῦν , λέγω δὴ τὸ τῷ λέγεσθαι αὐτὰ ἑτέρων χαραχτηρίζεσθαι , καὶ δεί - κνυσι τὸ παρακολουθοῦν ἄτοπον · τοῦτο δέ ἐστι τὸ καὶ τὰ μέρη τῶν δευτέρων οὐσιῶν πρός τι εἶναι · ἑτέρων γὰρ καὶ αὐτὰ λέγεται . καὶ οὕτως ὡς ψευδῆ τὴν δόξαν ταύτην ἀθετήσας τὴν ἰδίαν κρατύνει . συμπεραίνων δὲ ὧδέ πὼς τὰ εἰρημένα φησίν · p . 8 a 28 ἰ μὲν οὖν ἱκανῶς ὁ τῶν πρός τι ὁρισμὸς ἀποδέδοται , ἢ τῶν πάνυ χαλεπῶν ἢ τῶν ἀδυνάτων ἐστὶ τὸ δεῖξαι ὡς οὐδε - μία οὐσία τῶν πρός τι λέγεται . Tοῦτο δὲ εἶπε , λέγω δὴ τὸ τῶν πάνυ χαλεπῶν , διὰ τὸ δοκεῖν πώς τινα ἀπολογίαν ἔχειν · ἔφη γὰρ ὁ ὁρισμὸς ‘αὐτὰ ἅπερ ἐστὶν ἑτέρων εἶναι λέγεται’ · ἡ οὖν κεφαλὴ τῶν πρός τι ἐστὶν οὐχ ὡς κεφαλὴ ἢ σῶμα , ἀλλὰ καθὸ μέρος · τὸ γὰρ μέρος τοῦ ὅλου μέρος . ἀλλὰ τοῦτο οὐκ ἀληθές · ἡ γὰρ κεφαλὴ οὐ καθὸ μέρος ἑτέρου λέγεται , ἀλλὰ κατὰ αὐτὸ τοῦτο τὸ εἶναι κεφαλή . ὥστε καὶ τὰ μέρη τῶν οὐσιῶν τῶν | πρός τι εὑρεθήσονται κατὰ τὸν προαποδοθέντα ὁρισμὸν τὸν λέγοντα τὰ πρός τι τῷ ἑτέρων λέγεσθαι χαρακτηρίζεσθαι · καὶ γὰρ ἡ κεφαλὴ τινὸς λέγεται κεφαλή . ὥστε ἀδύνατον τὸν ἀποδοθέντα τῶν πρός τι ὁρισμὸν ἐκφυγεῖν ταύτην τὴν ἀτοπίαν · διὰ τοῦτο γὰρ ἐπειδὴ εἶπε τῶν πάνυ χαλεπῶν , ἐπήγαγε καὶ τὸ ἀδυνάτων , δεικνὺς τὸ ἀναπολόγητον τῆς ἀτοπίας . p . 8 a 31 ἰ δὲ μὴ ἱκανῶς , ἀλλ’ ἔστι τὰ πρός τι οἷς τὸ εἶναι ταὐτόν ἐστι τῷ πρός τί πω ἔχειν , ἴσως ἄν ῥηθείη τι πρὸς ταύτα . Νῦν τὸν ἴδιον τῶν πρός τι ὁρισμὸν ἐκτίθεται καί φησιν εἰ δὲ μὴ ἱκανῶς , τοῦτ’ ἔστιν εἰ μὴ αὐταρκῶς καὶ ἀνελλιπῶς ὁ τῶν πρός τι ὁρισμὸς ὑπὸ τῶν παλαιῶν ἡμῖν παρεδόθη , ἀλλ’ ἔστι τὰ πρός τι οἷς τὸ εἶναι ταὐτόν ἐστι τῷ πρός τί πὼς ἔχειν , τοῦτ’ ἔστιν οἷς ἡ ὕπαρξις ἐν τούτῳ ἐστὶν ἐν τῷ πρὸς ἕτερον ἀναδέχεσθαί τινα σχέσιν , ἴσως ἄν , φησί , ῥηθείη τι πρὸς ταῦτα . πρὸς ποῖα ; πρὸς τὰς ἀπορίας τὰς εἰρημένας ὅτι καὶ τὰ μέρη τῶν οὐσιῶν τῶν πρός τι εἶναι δόξουσιν · εἰ γὰρ οὕτω , φησίν , ἀποδοθείη ὁ ὁρισμὸς ὥσπερ νῦν ἀποδεδώκαμεν , εὐχερῶς ἀπαντῆσαι δυνάμεθα πρὸς τὰς εἰρημένας ἀτοπίας . τίς δὲ ἡ ἀπάντησις , αὐτὸς ἐπή - γαγεν · ὁ δὲ πρότερος ὁρισμὸς παρακολουθεῖ μὲν πᾶσι τοῖς πρός τι , οὐ μὴν ταὐτό γέ ἐστι τῷ πρός τι αὐτοῖς εἶναι τὸ αὐτὰ ἅπερ ἐστὶν ἑτέρων λέγεσθαι · οὐ γὰρ εἴ τι , φησί , λέγεται ἑτέρου , τούτου καὶ τὸ εἶναι ἐν τούτῳ ἐστὶν ἐν τῷ πρὸς ἕτερον λέγεσθαι · εἴ τι μὲν γάρ ἐστιν ἑτέρου , τοῦτο καὶ ἑτέρου λέγεται , οὐκ εἴ τι δὲ ἑτέρου λέγεται , ἤδη τοῦτο καὶ ἑτέρου ἐστίν · ὁ μὲν γὰρ πατὴρ υἱοῦ ὢν πατὴρ ἐν τούτῳ ἔχει τὸ εἶναι ἐν τῷ πατὴρ υἱοῦ εἶναι , καὶ μέντοι καὶ υἱοῦ λέγεται πατήp . ἡ δὲ κεφαλὴ ζῴου λεγομένη κεφαλὴ οὐκέτι καὶ τὸ εἶναι ἐν τούτῳ ἔχει ἐν τῷ λέγεσθαι ζῴου · καὶ ἀποτμηθεῖσα γὰρ τοῦ ζῴου ἔτι κεφαλὴ λέγεταί τε καὶ ἔστιν . ὁ δὲ πατὴρ ἀποτμηθεὶς υἱοῦ οὔτε ἔστι πατὴρ οὔτε πρὸς υἱὸν ἔτι λέγεται . ὥστε εἰκότως εἴρηται παρακολουθεῖν τοῖς πρός τι τὸν πρότερον ὁρισμόν , τὸν δὲ δεύτερον τῷ προτέρῳ μηκέτι . τοῦτο καὶ Ὅμηρος διδάσκει μηκέτ’ ἔπειτ’ Ὀδυσῆϊ κάρη ὤμοισιν ἐπείη , μηδ’ ἔτι Τηλεμάχοιο πατὴρ κεκλημένος εἴην · μηκέτι γὰρ ὢν πατὴρ τῷ μηκέτι εἶναι οὐδὲ καλεῖσθαι δύναται · ὥστε τοῦ εἶναι τὸ λέγεσθαι παρακολούθημα , καὶ οὐκ ἔμπαλιν . εἰ δὲ τοῦτο οὕτως ἔχει , οὐκ ἄρα τὰ μέρη τῶν οὐσιῶν ἑτέρων εἶναι λεγόμενα τῶν πρός τι κατὰ τοῦτο ἔσται . Ζητητέον δὲ τί δή ποτε ἐν τῷ ὁρισμῷ τῶν πρός τι τὰ πρός τι παρέλαβε λέγων τῷ πρός τί πὼς ἔχειν · οὐ δεῖ γὰρ ἐν τῷ ὁρισμῷ τὸ ὁριστὸν παραλαμβάνειν . λέγομεν τοίνυν πρὸς τοῦτο ὅτι τὰ πρός τι διττά ἐστι · λέγονται γὰρ πρός τι καὶ αὐτὰ τὰ πράγματα ἐν οἷς ἡ σχέσις γίνεται καὶ αὐτὴ δὲ ἡ σχέσις , ὥσπερ καὶ ἡ ποῦ κατηγορία καὶ ἡ ποτὲ σημαίνει μὲν καὶ αὐτὰ τὰ πράγματα , τήν τε οὐσίαν λέγω καὶ τὸν χρόνον ἢ τὸν τόπον , σημαίνει δὲ καὶ αὐτὴν ψιλὴν τὴν σχέσιν , ἣν ἔχει ἡ οὐσία πρὸς τὸν χρόνον ἢ τὸν τόπον · ἐπειδὴ οὖν σαφέστερά εἰσι τὰ πράγματα τῆς σχέσεως ἅτε αἰσθητὰ ὄντα , διὰ τοῦτο ἐν τῷ ὁρισμῷ αὐτὰ παραλαμβάνει , ἵνα ἐκ τῶν σαφεστέρων τὴν διδασκαλίαν ποιήσηται . p . 8 a 35 Ἐκ δὲ τούτων δῆλόν ἐστιν ὅτι ἐάν τις εἰδῇ τι ὡρισμένως τῶν πρός τι , κἀκεῖνο πρὸς ὃ λἑγεται ὡρισμένως εἴσεται . | Tὸν ἴδιον τῶν πρός τι ὁρισμὸν ἀποδεδωκὼς ἐκ τούτου πόρισμά τι συνάγει κατὰ τοὺς γεωμέτρας . πόρισμα δὲ λέγουσιν ἐκεῖνοι ὃ τῇ ἑτέρου ἀποδείξει συναναφαίνεται , ὥσπερ πρότερον ζητοῦσιν ἡμῖν ἀποδεῖξαι τὴν τῆς ψυχῆς ἀθανασίαν συνανεφάνη ὅτι ἔστι πρόνοια . κἀνταῦθα οὖν ζητοῦσιν ἡμῖν τὸν ἀληθῆ τῶν πρός τι ὁρισμὸν συνανεφάνη τούτῳ ὅτι ἐάν τις τῶν πρός τι τὸ ἕτερον εἰδῇ ὡρισμένως , καὶ τὸ ἕτερον ὡρισμένως εἴσεται , κἀν τὸ ἕτερον ἀορίστως οἶδε , καὶ τὸ ἕτερον ἀορίστως εἴσεται · εἰ γάρ τις ἐπίσταται τὸν Σωφρονίσκου πατέρα , καὶ τὸν Σωκράτην εἴσεται ὅτι υἱός · εἰ γὰρ μὴ οἶδε Σωκράτην ὅτι υἱός , οὐδὲ εἰ πατήρ ἐστι Σωφρονίσκος εἴσεται . φασὶ δὲ πρὸς τοῦτό τινες ὅτι εἴ τις ὅλον τὸ σῶμα περικαλύπτοιτο , τὴν δὲ κεφαλὴν ἢ τὴν χεῖρα ἔχει γυμνήν , ἐπὶ τούτου τὸ μὲν μέρος , τὴν χεῖρα εἰ τύχοι ἢ τὴν κεφαλήν , ἔστιν ὡρισμένως εἰδέναι ἴσμεν γὰρ ὅτι πάντως ἐστὶ μέρος ) , τίνος μέντοι γε μέρος , οὐκ ἴσμεν · οὐκ ἄρα , φασίν , ὁ τὸ ἕτερον τῶν πρός τι ὡρισμένως εἰδὼς καὶ τὸ λοιπὸν ὡρισμένως εἴσεται . ἀλλὰ λέγομεν ὅτι ὡς μὲν κεφαλὴν ἢ ὡς χεῖρα ὡρισμένως γινώσκομεν , ὡς δὲ μέρος οὐκέτι ὡρισμένως , ἀορίστως δέ · οὐ γὰρ ἴσμεν τίνος μέρος . ὥσπερ δὲ τοῦτο ἴσμεν ἀορίστως , οὕτω δὴ καὶ οὗ ἐστι μέρος , ἀορίστως γινώσκομεν . δύναται δὲ τοῦτο καὶ ὡς ἐπιλυόμενος τὰς ἀνωτέρω εἰρημένας ἀπορίας προσθεῖναι · ἐπειδὴ γὰρ ἔλεγεν εἶναί τινα τῶν πρός τι ἃ μή ἐστιν ἅμα τῇ φύσει , τὸ γὰρ ἐπιστητὸν προυπάρχειν τῆς ἔπι ἐπιστήμης καὶ τὸ αἰσθητὸν δὲ τῆς αἰσθήσεως φύσει εἶναι πρῶτον ὡς γὰρ ἐπὶ τὸ πολύ , ἔφησε , προὐπαρχόντων τῶν πραγμάτων τὰς ἐπιστήμας λαμβάνομεν ) , τοῦτο οὖν ἐνταῦθα ἐπιλυόμενός φησιν ὅτι εἰ τὰ πρός τι ταὐτά ἐστιν οἷς τὸ εἶναι ταὐτόν ἐστι τῷ πρός τί πὼς ἔχειν , ἀνάγκη ἄρα ὡς ἄν ἔχῃ τῶν πρός τι θάτερον , οὕτω καὶ τὸ λοιπὸν ἔχειν . ὥστε εἰ μὲν δυνάμει εἴη ἡ ἐπιστήμη , καὶ τὸ ἐπιστητὸν δυνάμει ἔσται , καὶ εἰ ἐνεργείᾳ θάτερον , καὶ τὸ λοιπόν . εἴπομεν δὲ ἤδη ἐντελῶς περὶ τούτου . p . 8 b 7 Ὡσαύτως δὲ καὶ τόδε τι εἰ οἶδεν ὅτι κάλλιόν ἐστι . Ὁ γὰρ εἰδὼς περί τινος ὅτι κάλλιόν ἐστιν ὀφείλει ἀφωρισμένως εἰδέναι καὶ ὅτου κάλλιόν ἐστιν καὶ κατὰ τί κάλλιον · εἰ γὰρ μὴ οἶδε κατὰ τί κάλλιον , οὐδὲ εἰ κάλλιόν ἐστιν οἶδε · πῶς γὰρ τὴν διαφορὰν οὐκ εἰδὼς καθ’ ἣν λέγεται ἐκείνου κάλλιον ; p . 8 b 9 οὐκ ἀορίστως δὲ εἴσεται ὅτι τοῦτό ἐστι χείρονος | κάλλιον · ὑπόληψις γὰρ τὸ τοιοῦτον γίνεται , οὐκ ἐπιστήμη . Ὑπόληψιν ἐνταῦθα τὴν ἀμυδρὰν καὶ ἀβέβαιόν φησι γνῶσιν τὴν οἷον δόκησιν , ἡ δὲ ἐπιστήμη γνῶσίς ἐστιν ἄπταιστος . ὥστε ἀορίστως εἰδὼς ὅτι τόδε τι χείρονός ἐστι κάλλιον καὶ μὴ ἐπιστημόνως , ἅτε δὴ πεπλανημένην ἔχων τὴν γνῶσιν , ὑποπτεύσειεν ἄν ποτε καὶ περὶ τοῦ χειρίστου πάντων , λέγω δὴ τῆς ὕλης , ὅτι τινὸς κάλλιόν ἐστι , τὴν διαφορὰν τὴν κατὰ τί κάλλιον καὶ τίνος κάλλιον ἀγνοῶν , ὅπερ ἄτοπον . ἐκ τούτων οὖν ἀπο - δείκνυσι τὴν κεφαλὴν καὶ τὴν χεῖρα καὶ πάντα τὰ μέρη τῶν οὐσιῶν , ἃ καὶ αὐτὰ οὐσίαι εἰσίν , ὅτι οὔκ εἰσι τῶν πρός τι , εἴ γε αὐτὰ μὲν ἀφωρισμένως ἔστιν εἰδέναι , ὧν δὲ λέγονται εἶναι οὐκ ἀναγκαῖον ἀφωρισμένως εἰδέναι . τὰ δὲ πρός τι ἐλέγετο ὅτι ὡς ἄν τις εἰδῇ τούτων τὸ ἕτερον , οὕτως καὶ τὸ ἕτερον ἀνάγκη εἰδέναι . ὥστε οὔκ εἰσι τῶν πρός τι τὰ τῶν οὐσιῶν μέρη . p . 8 b 21 ’ίσως δὲ χαλεπὸν ὑπὲρ τῶν τοιούτων σφοδρῶς ἀποφαί - νεσθαι μὴ πολλάκις ἐπεσκεμμένον . τὸ μέντοι διηπορηκέναι περὶ ἑκάστου αὐτῶν οὐκ ἄχρηστόν ἐστιν . Πάνυ ἐμφιλοσόφως τοῦτό φησιν · ἐπειδὴ γὰρ ἔλεγε τὴν χεῖρα καὶ τὴν κεφαλὴν ὡς μὲν οὐσίας ὡρισμένως γινώσκεσθαι , ὡς δὲ μέρη ἀορίστως , εἰ μὴ γινώσκοιτο τίνος εἴη κεφαλὴ ἢ χείρ , διὰ τοῦτό φησιν ὅτι οὐ δεῖ τὸν μὴ ἐσκεμμένον πάνυ τὰ τοιαῦτα σφοδρῶς περὶ αὐτῶν ἀποφαίνεσθαι . οὐ μόνον δὲ περὶ τούτου , ἀλλὰ καὶ περὶ ἑκάστου πράγματος . ὅμως δὲ τὸ ἀπορεῖν περὶ τῶν τοιούτων ἀναγκαῖον · ἡ γὰρ ἀπορία ἀρχή ἐστιν εὐπορίας καὶ ὁδός τις ἐπὶ μάθησιν . ταῦτα δέ φησι βουλόμενος ἡμᾶς μὴ ἐπα - ναπαύεσθαι τοῖς αὐτοῦ λόγοις , ἀλλὰ καὶ αὐτοὺς ἡμᾶς ζητεῖν τὰ τοιαῦτα καὶ μὴ ἑτεροκινήτους εἶναι . | Περὶ ποιοὖ καὶ ποιότητος . p . 8 b 25 Ποιότητα δὲ λέγω καθ’ ἣν ποιοί τινες εἶναι λέγονται . Ζητοῦμεν πάλιν ἐνταῦθα περί τε τῆς τάξεως τῆς ποιότητος καὶ τὴν αἰτίαν τῆς ἐπιγραφῆς τήν τε διαίρεσιν τῆς ποιότητος καὶ τὴν τάξιν τῆς διαιρέσεως τῶν εἰδῶν . πρῶτον οὖν περὶ τῆς τάξεως · αὕτη δὲ δήλη ἐκ τῶν προειρημένων • ὡς γὰρ ἐλέγομεν , ἔδει μὲν προτετάχθαι τὸν περὶ ποιό - τητος λόγον τῶν πρός τι , ἐπειδὴ αὕτη μὲν αὐτὴ καθ’ αὑτὴν θεωρεῖται , τὰ δὲ πρός τι ἐν τῇ πρὸς ἕτερον σχέσει τὸ εἶναι ἔχει , τιμιώτερα δὲ τὰ καθ’ ἑαυτὰ ὑφεστῶτα τῶν μὴ καθ’ ἑαυτὰ τὸ εἶναι ἐχόντων , καὶ ὅτι ἀναιρουμένου τοὐ ποιοῦ καὶ τὸ ἐν τούτῳ ὑφιστάμενον πρός τι συναναιρεῖται , οἷον τὸ λευκότερον καὶ θερμότερον μαθητής τε καὶ διδάσκαλος καὶ τὰ παραπλήσια , τῶν πρός τι δὲ μὴ ὄντων οὐδὲν κωλύει εἶναι πᾶσαν ποιό - τητα . εἴπομεν γὰρ ὡς ἰδίαν ὅλως ὑπόστασιν τὰ πρός τι οὐκ ἔχει , ἀλλὰ ταῖς ἄλλαις ἐπισυμβαίνει κατηγορίαις . ἀλλ’ , ὡς ἐλέγομεν , διὰ τὸ ἐν τῷ περὶ τοῦ ποσοῦ λόγῳ μνησθῆναι τὸν φιλόσοφον τῶν πρός τι , ἀναγκαῖον ἦν εὐθὺς τὴν περὶ αὐτῶν ποιῆσαι διδασκαλίαν , ἵνα μὴ ἐπὶ πολὺ ἀγνοῶμεν αὐτῶν τὴν φύσιν . καὶ ταῦτα μὲν περὶ τῆς τάξεως . τί δή ποτε δὲ διπλῆν ποιεῖται τὴν ἐπιγραφὴν περὶ ποιοῦ καὶ ποιότητος , καὶ μὴ ἀπλῆν , ὥσπερ ἐπὶ τῶν ἄλλων κατηγοριῶν ; λέγομεν οὖν ὅτι ἄλλο ἐστὶ ποιὸν καὶ ἄλλο ποιότης · ποιότης μὲν γάρ ἐστιν αὐτὴ ἡ καθόλου ποιότης , ἀφ’ ἧς παρωνύμως τὰ μετέχοντα ποιὰ ὀνομάζονται , οἷον ἡ καθόλου λευκότης ἢ μελανία , ποιὸν δέ ἐστι τὸ σῶμα τὸ μεταλαβὸν τῆς ποιότητος καὶ παρω - νύμως ἀπ’ αὐτῆς ὀνομαζόμενον , οἷον τὸ λευκὸν σῶμα ἢ θερμόν . ἡ οὖν ποιότης νῷ μόνῳ ἐστὶ ληπτή , τὸ δὲ | ποιὸν αἰσθήσει ὑποπίπτει . ἐπεὶ οὖν διπλοῦν τὸ τῆς ποιότητος ὄνομα , ἢ ὡς αὐτὸ καθ’ αὑτὸ καὶ νῷ μόνῳ νοούμενον , οἷόν ἐστιν αὐτὸ τὸ τῆς ποιότητος γένος , ἢ ὡς αἰσθήσει ληπτόν , διὰ τοῦτο διπλὴν καὶ τὴν ἐπιγραφὴν ἐποιήσατο . προέταξε δὲ τὸ ποιόν , ὅτι γνωριμώτερόν ἐστιν ἅτε αἰσθητὸν ὄν , δεῖ δὲ ἀεὶ ἀπὸ τῶν γνωριμωτέρων ἄρχεσθαι τῆς διδασκαλίας . ἔστι δὲ καὶ ἄλλως φάναι ὅτι καὶ ἡ ποιότης ποιόν ἐστι · τὸ γὰρ ποιὸν κατηγορεῖται ποιοῦ καὶ ποιότητος κοινό - τερον , ὥστε καὶ τὴν ποιότητα ποιὸν λέγεσθαι , ὥσπερ ἀμέλει καὶ τὸ ὄνομα κοινῶς κατηγορεῖται ὀνόματός τε καὶ ῥήματος · κἀν γὰρ περὶ ποιῶν διαλέγηται , οὐ πρώτως περὶ τούτων ποιεῖται τὸν λόγον , ἀλλὰ δι’ αὐτὴν τὴν ποιότητα , ἵνα ὡς ἐκ γνωριμωτέρων σαφὴς ὁ περὶ αὐτῆς γένηται λόγος . Διαιρεῖ δὲ τὴν ποιότητα εἰς τέσσαρα εἴδη , ὧν τὸ μὲν πρωτόν φησιν ἕξιν καὶ διάθεσιν , δεύτερον δύναμιν καὶ ἀδυναμίαν , τρίτον παθητικὰς ποιότητας καὶ πάθη , τέταρτον σχῆμα καὶ μορφήν . ἵνα δὲ γνῶμεν τίνος ἕνεκεν τέσσαρα μόνα εἴδη ἐστὶ ποιότητος καὶ οὔτε πλείονα οὔτε ἐλάττονα καὶ διὰ τί τοιαύτην τάξιν αὐτοῖς ἐπέθηκε , διαίρεσίν τινα τῆς ποιότητος ποιησώμεθα . ἡ τοίνυν ποιότης ἢ κατὰ δύναμίν ἐστι καὶ ἀδυναμίαν ἢ κατ’ ἐνέργειαν , κατὰ δύναμιν μὲν ὡς τὸ παιδίον δυνάμει ἐστὶ γραμματικόν , κατὰ ἀδυναμίαν δὲ ὡς ὁ ἵππος ἀδυναμίαν ἔχει τοῦ δέξασθαι γραμματικήν . εἰ δὲ κατ’ ἐνέργειαν εἴη ἡ ποιότης , ἤτοι τελειωτική ἐστιν ἢ κακωτικὴ τοῦ ὑποκειμένου ἢ οὔτε τελειωτικὴ οὔτε κακωτική . καὶ εἰ μὲν τελειωτικὴ εἴη ἢ κακωτική , ἢ οὐκ ἐμποιεῖ πάθος περὶ τὴν αἴσθησιν τὴν ἡμετέραν ἢ ἐμποιεῖ . καὶ εἰ μὲν οὐκ ἐμποιεῖ πάθος ἢ δυσαπόβλητός ἐστιν ἡ εὐαπόβλητος . καὶ εἰ μὲν δυσαπόβλητος εἴη , λέγεται ἕξις , εἰ δὲ εὐαπόβλητος , διάθεσις · οἷον κατ’ ἐνέργειαν καὶ τελειωτικὴ | καὶ οὐκ ἐμποιοῦσα πάθος ἡ ὑγεία καὶ ἐπὶ ψυχῆς ἡ ἀρετή κακωτικὴ δὲ νόσος καὶ κακία · ἡ γὰρ ὑγεία καὶ ἡ ἀρετὴ καὶ τελειωτικαὶ τῶν ὑποκειμένων εἰσίν , ἐπεὶ καὶ κατὰ φύσιν , καὶ πάθος οὐκ ἐμποιοῦσιν • οὐδεμιᾷ γὰρ τῶν αἰσθήσεων ὑποπίπτουσιν , εἰ μὴ ἄρα τὰ παρακολουθήματα τῆς ὑγείας , οἷον ἡ εὔχροια , ἢ τῆς νόσου κακωτικῆς οὔσης , οἷον ἡ ὠχρίασις , αὐτὴ μέντοι ἡ ὑγεία καὶ ἡ νόσος καὶ τὰ τοιαῦτα οὐδεμιᾷ τῶν αἰσθήσεων ὑποπίπτουσι . πολυχρόνιοι μὲν οὖν οὖσαι καὶ δυσαπόβλητοι λέγονται ἕξεις · λεγόμεθα γὰρ ἐν ἕξει ἔχειν τὴν ἀρετὴν ἢ τὴν κακίαν , ἀλλὰ καὶ τὴν ὑγείαν ἢ τὴν νόσον · διὸ καὶ εὐεκτεῖν λεγόμεθα , ὁπόταν ἡ ὑγεία ἡ ἐπιτεταμένη . ἀλλὰ καὶ νόσος τις ἑκτικὴ λέγεται , καὶ καχεκτεῖν δὲ πάλιν λεγόμεθα . ὀλιγοχρόνιοι δὲ οὖσαι καὶ εὐαπόβλητοι λέγονται διαθέσεις . τοῦτο δὲ πρῶτον λέγει εἶδος εἶναι ποιότητος , ἕξιν λέγω καὶ διάθεσιν . ἕξιν δὲ λέγουσι τὴν μόνιμον ποιότητα καὶ δυσαπόβλητον , διάθεσιν δὲ τὴν εὐαπόβλητον · οὕτως γὰρ ἕξιν λέγομεν ἔχειν τὸν δεῖνα ῥητορικῆς τὸν εἰδότα μὴ μόνον τὰς τῆς ῥητορικῆς μεθόδους ἀλλὰ καὶ πρὸς τὰς ἀπο - ρίας τὰς ἐπιφερομένας αὐτῷ ἐνστῆναι δυνάμενον , τὸν δὲ μὴ πάνυ περιγεγονότως κατεσχηκότα τῶν κτὰ τὴν ῥητορικὴν μεθόδων ἄλλως δὲ πεποιω - μένον πὼς κατ’ αὐτήν , ἕξιν μὲν τοῦτον ῥητορικῆς οὔ φαμεν ἔχειν . δια - κεῖσθαι δέ πὼς κατὰ ῥητορικήν . τί οὖν ; οὐκ ἔστι καὶ ἡ ἕξις διάθεσις ; ὁ γοῦν τὴν ἕξιν ἔχων διάκειταί πὼς κατ’ αὐτήν . λέγομεν ὅτι τὸ τῆς διαθέσεως ὄνομα διττόν ἐστι , τὸ μὲν γενικώτερον ὃ κατηγορεῖται καὶ κατὰ τῆς ἕξεως , τὸ δὲ εἰδικώτερον ὃ ἀντιδιαστέλλεται πρὸς τὴν ἕξιν . ἐνταῦθα οὖν διάθεσιν παρέλαβεν οὐ τὴν γενικὴν ἀλλὰ τὴν εἰδικὴν τὴν ἀντιδιαστελλομένην ν πρὸς τὴν ἕξιν . ἰστέον δὲ ὅτι τὸ τῆς ἕξεως ὄνομα ἐπὶ τούτων φέρεται , ἐφ’ ὧν καὶ τὸ τῆς εὐεξίας · ἡ γὰρ εὐεξία ἐπίτασίς ἐστι τῆς ἕξεως . εἰ οὖν τὸ τῆς εὐεξίας ὄνομα ἐπὶ μόνων τῶν ἐμψύχων εἰώθαμεν φέρειν οὐδεὶς γὰρ ἂν εἴποι τὸ πῦρ εὐεκτεῖν κατὰ τὴν θερμότητα οὐδὲ τὴν χιόνα κατὰ τὴν ψῦξιν ) , καὶ τὸ τῆς ἕξεως ἄρα ὄνομα ἐπὶ μόνων τῶν ἐμψύχων λεχθήσεται . Εἰ δὲ κατ’ ἐνέργειαν οὖσα ἡ ποιότης τελειωτικὴ εἴη ἢ κακωτικὴ καὶ ἐμποιεῖ πάθος περὶ τὴν ἡμετέραν αἴσθησιν , λέγεται παθητικὴ ποιότης ὡς πάθος ἐμποιοῦσα περὶ τὴν ἡμετέραν αἴσθησιν , τελειωτικὴ μὲν ὡς ἡ ἐν τῷ πυρὶ θερμότης ἢ ἡ ἐν τῷ μέλιτι γλυκύτης , κακωτικὴ δὲ ὡς ἡ τοὐ οἴνου ὀξύτης καὶ ἡ ἐν καρποῖς καὶ τοῖς ἄλλοις σώμασι σῆψις . εἰκότως δὲ αἱ μὲν τελειωτικαὶ λέγονται ( εἰδοπεποίηνται γὰρ κατὰ ταύτας τό τε μέλι καὶ τὸ πῦρ ) , αἱ δὲ κακωτικαί , ἐπειδὴ φθαρτικαί εἰσι τοῦ ὑποκειμένου , πᾶσαι μέντοι πάθος ἐμποιοῦσι περὶ τὴν ἡμετέραν αἴσθησιν . αὗται δὲ ὡς ἀπὸ πάθους οὐ λέγονται γίνεσθαι , ἐπειδὴ μὴ κατὰ τροπήν τινα τοῦ ὑποκειμένου γεγόνασι , λέγω δὴ αἱ τελειωτικαί , ἀλλ’ οὐσιώδεις αὐτῶν εἰσι ποιότητες , καθ’ ἃς καὶ χαρακτηρίζονται . οὐκ ἀναγκαῖον δὲ τοῦτο ὑποδιελεῖν τὸ τμῆμα εἴς τε τὸ δυσαπόβλητον καὶ εὐαπόβλητον , ὥσπερ τὸ ἕτερον · ἐκεῖνο γὰρ ἐπὶ ἐμψύχων μόνων ἐθεωρεῖτο , ἐν οἷς καὶ αἱ κακωτικαὶ ποιότητες καὶ αἱ τελειωτικαὶ γίνεσθαι πεφύκασι καὶ ἀπογίνεσθαι τοὐ ὑποκειμένου τοῦ αὐτοῦ μένοντος , διὸ καὶ διῃροῦντο εἴς τε τὰς πολυχρονίους καὶ ὀλιγοεἶναι χρονίους · τοῦτο μέντοι τὸ τμῆμα ἐπὶ ἀψύχων θεωρεῖται , ἐν οἷς καὶ αἱ τελειωτικαὶ τοῦ ὑποκειμένου καὶ αἱ κακωτικαὶ ποιότητες συμπαρεκτείνονται τοῖς ὑποκειμένοις καὶ μαραινόμεναι συναπομα ῥαίνουσιν ἑαυταῖς καὶ τὰ ὑποκείμενα • ἤγουν τοῖς ὑποκειμένοις συναπομαραίνονται , ὡς ἐπὶ τοῦ ῥόδου καὶ τοῦ μήλου ἔχει · ἡ γὰρ τούτων εὐωδία καὶ εὔχροια φθειρομένη συμφθείρει ἑαυτῇ καὶ τὸ ὑποκείμενον . ἀλλὰ μὴν καὶ αἱ κακωτικαὶ ὡσαύτως ἔχουσι καὶ αὐταὶ τοῖς ὑποκειμένοις , οἷς ἄν ἐγγένωνται , συμπαρεκτεινόμεναι καὶ συμφθειρόμεναι , οἷον ἡ τοῦ οἴνου ὀξύτης ἢ τῶν καρπῶν σῆψις καὶ τῶν ἄλλων σωμάτων . εἰ δὲ καὶ εὑρεθείη ἐπί τινων κακωτικὴ ποιότης ὀλιγοχρόνιος , ὡς ὁ ἐν ἀργύρῳ ἰὸς ἤ τι τοιοῦτον , μάλιστα μὲν τὰ τοιαῦτα ἴσως τις ἂν κυριώτερον ὀνομάσοι πάθη τὰ ὑπὸ τὴν ποιότητα ἀναφερόμενα , ἐπειδὴ δὲ ὅλως ἔφθη ἡ κακωτικὴ ποιότης συνταχθῆναι τῇ τελειωτικῇ , διότι κατὰ τὸ ἕτερον μέρος τῆς ὑποδιαιρέσεως , λέγω δὴ τὸ τὰς τελειωτικὰς ἢ κακωτικὰς παραλαμβάνον καὶ οὐκ ἐμποιούσας πάθος , κατὰ πάντα κοινωνεῖ τῆ τελειωτικῇ ἑκατέρα γὰρ ἢ ἕξις ἐγίνετο ἢ διάθεσις καὶ ἐπὶ μόνων ἐμψύχων ἐθεωρεῖτο ) , διὰ τοῦτο ἐξ ἀνάγκης καὶ ἐν τῷ ἑτέρῳ μέρει συνταχθεῖσα , τούτῳ δὴ τῷ προκειμένῳ , συναπηνέχθη αὐτῇ κατὰ πάντα , μήτ’ εἰς τὸ πολυχρόνιον καὶ ὀλιγοχρόνιον διαιρεθεῖσα καὶ ἀπὸ τοῦ πάθος ἐμποιεῖν χαρακτηριζομένη μᾶλλον ἢ τοῦ ἀπὸ πάθους ἐγγίνεσθαι • συνετάχθησαν δὲ αὗται ἀλλήλαις , ἡ τελειωτικὴ λέγω καὶ ἡ κακωτική , ἵνα μὴ ἡ διαίρεσις πολυσχιδὴς γενομένη μήτε ἀσύνοπτος ᾖ καὶ εἰς τὰ αὐτὰ τμήματα τέμνεσθαι ἀναγκάζηται . Εἰ δὲ μήτε τελειωτικὴ εἴη μήτε κακωτικὴ ἡ ποιότης , ἢ διὰ βάθους κεχώρηκεν ἢ ἐπιπολῆς ἐστι , καὶ εἰ διὰ βάθους κεχώρηκεν , ἢ δυσαπόβλητός ἐστιν ἢ εὐαπόβλητος . εἰ μὲν οὖν δυσαπόβλητος εἴη , λέγεται παθητικὴ ποιότης ὡς ἀπὸ πάθους ἐγγινομένη , οἷον ἡ ἐν τῷ ζωμῷ γλυκύτης ἢ ἡ ἐκ γενετῆς ὠχρίασις . αὕτη δὲ οὐ λέγεται ὡς πάθος | ἐμποιοῦσα περὶ ν τὴν ἡμετέραν αἴσθησιν , καίτοι καὶ αὐτὴ ἐμποιεῖ , ἀλλ’ ὡς ἀπὸ πάθους ἐγγινομένη , διότι ἀπὸ τοῦ μᾶλλον ὑπάρχοντος αὐτῇ κυριώτερον αὐτὴν ἐκαλέσαμεν · μᾶλλον γὰρ αὐτὴν χαρακτηρίζει τὸ κατὰ τροπὴν γενέσθαι τοῦ ὑποκειμένου , τοῦτ’ ἔστι κατὰ πάθος , ἢ τὸ τῇ αἰσθήσει τῇ ἡμετέρᾳ πάθος ἐμποιεῖν . εἰ δὲ εὐαπόβλητος εἴη , τοῦτ’ ἔστιν ὀλιγοχρόνιος , εἰ μὲν μὴ ῥᾳδίως ἀποκαθισταῖτο μηδὲ ἐκπτύοιτο , λέγεται πάθος τὸ ὑπὸ τὴν ποιό - τητα ἀναφερόμενον , ὡς ἡ ἐκ μακρᾶς νόσου ὠχρίασις ἢ ἡ ἐκ πολλῆς ἡλιοκαΐας μέλανσις · καὶ ταῦτα γὰρ ὑπὸ τὴν ποιότητα ἀνάγονται , διότι σώζεται καὶ ἐπ’ αὐτῶν τὸ ἴδιον τῆς ποιότητος παρακολούθημα , τὸ παρωνύμως ἀπ’ αὐτῆς τὰ μετέχοντα ὀνομάζεσθαι . εἰ μέντοι ῥᾳδίως ἀποκαθισταῖτο , λέγεται πάθος τὸ ὑπὸ τὸ πάσχειν ἀναφερόμενον , ὡς εἴ τις διὰ φόβον ὠχρίασεν ἢ δι’ αἰδῶ ἐρυθρὸς ἐγένετο · ταῦτα γὰρ οὐδ’ ἀξιοῖ ὅλως καλεῖν ποιότητας , διότι μὴ ἐξ αὐτῶν παρωνύμως οἱ μετέχοντες ὀνομάζονται · οὐδεὶς γὰρ ἂν εἴποι , φησί , τὸν δι’ ἰδῶ ἐρυθριάσαντα ἐρυθρίαν ἢ τὸν διὰ φόβον ὠχριά - σαντα ὠχρίαν . ἐκ δὲ τούτων γίνεται τὸ τρίτον εἶδος τῆς ποιότητος , ὅπερ ἐστὶ παθητικαὶ ποιότητες καὶ πάθη , λέγω δὴ ἡ παθητικὴ ποιότης ἡ ὡς πάθος ἐμποιοῦσα καὶ ἡ ὡς ἀπὸ πάθους ἐγγινομένη καὶ τὸ πάθος τὸ ὑπὸ τὴν ποιότητα ἀναφερόμενον καὶ τὸ πάθος τὸ ὑπὸ τὸ πάσχ’ εἰν ἀναφερόμενον · παθητικαὶ μὲν γὰρ ποιότητες τὰ πρότερα τρία , πάθος δὲ τὸ τέταρτον . πῶς δὲ ταῦτά φαμεν διὰ τοῦ βάθους κεχωρηκέναι , λέγω δὴ τὴν ὠχρίασιν καὶ τὸ ἐρύθημα , καίτοι περὶ τὴν ἐπιφάνειαν μόνην θεωρεῖται . , λέγομεν ὅτι οὐκ ἄνευ τῆς κατὰ βάθος τροπῆς γέγονεν ἡ τοιαύτη περὶ τὴν ἐπιφάνειαν ποιότης · ὥσπερ γὰρ οἱ ἐκ γενετῆς ἐρυθροὶ διὰ τὴν τοιάνδε κρᾶσιν γεγόνασι τοιοῦτοι τοῦ | θερμοῦ ἐν αὐτοῖς πλεονάσαντος καὶ περὶ τὴν ἐπιφάνειαν χωρήσαντος , οὕτως καὶ οἱ διὰ φόβον ἢ αἰδῶ ἐρυθροὶ ἢ ὠχροὶ γενόμενοι οὐκ ἄνευ τῆς κατὰ βάθος τροπῆς τοιοῦτοι γεγόνασιν . Εἰ δὲ κατ’ ἐνέργειαν ἡ ποιότης οὖσα μήτε τελειωτικὴ εἴη μήτε κακωτικὴ καὶ ἐπιπολῆς ὑπάρχει , εἰ μὲν ἐπὶ ἀψύχων εἴη καὶ φανταστῶν , λέγεται σχῆμα , εἰ δὲ ἐπὶ ἐμψύχων , μορφή · φανταστῶν μὲν ὡς ἐπὶ πάντων τῶν μαθημα - τικῶν , τριγώνων λέγω καὶ κύκλου καὶ τῶν λοιπῶν σχημάτων ταῦτα γὰρ ἐν μόνῃ τῇ φαντασίᾳ τὸ εἶναι ἔχει ) , ἀψύχων δὲ ξύλων καὶ λίθων καὶ τῶν τοιούτων τὰ γὰρ φανταστά , λέγω δὴ τὰ σχήματα , ἐν ἀψύχοις γινόμενα ποιεῖ καὶ αὐτὰ τοιώσδε ἡ τοιώσδε διακεῖσθαι κατὰ τὰς τῶν σχη - μάτων διαφοράς ) , ἐπὶ ἐμψύχων δὲ ὡς ἐπὶ πάντων τῶν ζῴων · ἡ γὰρ μορφὴ περὶ μόνην τὴν ἐπιφάνειαν θεωρεῖται . τί οὖν ; οὐ λέγομεν καὶ τὸν ἀνδριάντα μορφὴν ἔχειν ; ἀλλ’ οὐχὶ κατὰ πρῶτον λόγον · προηγουμένως μὲν γὰρ σχῆμα λέγεται ἔχειν , κατὰ δεύτερον δὲ λόγον καὶ μορφήν . διότι γὰρ μίμημά ἐστιν ἐμψύχου , ἐφ’ οὗ ἡ μορφή , καὶ ἐπ’ αὐτοῦ καταχρηστι - κώτερον ἡ μορφὴ φέρεται . ἔχεις καὶ τὸ τέταρτον εἶδος τῆς ποιότητος , τὸ σχῆμα φημὶ καὶ τὴν μορφήν . καὶ ἡ καταγραφὴ δὲ τῆς διαιρέσεως εὐληπτοτέραν αὐτῆς ἡμῖν ποιήσει τὴν μέθοδον A six tiered flowchart diagram with a total of 17 nodes . N1 : ἡ ποιότης N2.1 : ἢ κατὰ δύναμιν θεωρεῖται καὶ ἀδυναμίαν , ὡς τὸ μὲν παιδίον ἔχει δύναμιν γραμματικὴν ὁ δὲ ἵππος ἀδυναμίαν N2.2 : ἢ κατ᾿ ἐνέργειαν N3.1 : ἢ τελειωτικὴ τοῦ ὑποκειμένου ἢ κακωτική N3.2 : ἢ οὔτε τελειωτικὴ οὔτε κακωτική N4.1 : ἢ οὐκ ἐμποιεῖ πάθος περὶ τὴν αἴσθησιν τὴν ἡμετέραν ὡς ἡ ἀρετὴ ἡ ὑγεία καῖ ἡ κακία καὶ ἡ νόσος N4.2 : ἢ ἐμποιεῖ , ἥτις λέγεται παθητικὴ ποιότης ὡς πάθος ἐμποιοὐσα περὶ τὴν ἡμετέραν αἴσθησιν οῖον ἡ τοῦ ἡλίου θερμότης ἢ ἡ τοῦ μέλιτος γλυκύτης N4.3 : ἢ διὰ βάθους κεχώρηκεν N4.4 : ἢ ἐπιπολῆς ἐστιν N5.1 : ἢ δυσαπόβλητός ἐστι καὶ γίνεσται ἕξις N5.2 : ἢ εὐαπόβλητος καὶ γίνεται διάθεσις N5.3 : ἡ δυσαπόβλητός ἐστιν ὡς ἡ ἐκ υενετῆς ὠχρίασις , ἥτις λέγεται παθητικὴ ποιότης ὡς ἀπὸ πάθους ἐγγινομένη N5.4 : ἢ εὐαπόβλητος N5.5 : ἢ ἐτὶ ἀψύχων καὶ φανταστῶν καὶ λεγὲται σχῆμα N5.6 : ἢ ἐπὶ ἐμψύχων καὶ λέγεται μορφή N6.1 : εἰ μὲν μὴ εἰ ῥᾳδίως ἀποκαθισταῖτο ὡς ἡ ἐκ νόσου ὠχρίασις ἢ ἐκ πολλῆς ἠλιοκαΐας <μέλανσις> , λέγεται πάθος τὸ ὑπὸ τὴν ποιότητα ἀναφερόμενον N6.2 : εἰ δὲ ῥᾳδίως ἀποκαθισταῖτο ὡς ἡ δι᾿ αἰδῶ ἐρυθριότης , λέγεται πάθος τὸ ὑπὸ τὸ πάσχειν ἀναφερόμενον Τίνος μὲν οὖν ἕνεκεν τέσσαρα μόνα εἴδη ἐστὶ ποιότητος καὶ οὔτε πλείονα οὔτε ἐλάττονα , ἡ διαίρεσις ἡμῖν ἐσαφήνσε . περὶ δὲ τῆς τάφεως αὐτῶν ταῦτα λέγομεν · πρῶτον μὲν οὖν ἕταξε τὸ τῆς ἕξεως καὶ τῆς δια - θέσεως εἶδος εἰκότως · ἐπειδὴ γὰρ αὗται περὶ τὰ ἔμψυχα καταγίνονται , τιμιώτερα δὲ πάντων τῶν ἀψύχων τὰ ἔμψυχα , εἰκότως καὶ ἡ ποιότης ἡ κατὰ ταῦτα θεωρουμένη πρώτην εἴληχε τάξιν . εἰκότως δὲ δεύτερον εἶδός ἐστι τὸ κατὰ δύναμιν καὶ ἀδυναμίαν · ἐπειδὴ γὰρ ἡ δύ’ ναμις καὶ ἡ ἀδυναμία φυσική τίς ἐστιν ἐπιτηδειότης τό τε γὰρ παιδίον φυσικήν τινα ἔχει δύναμιν τοῦ δέξασθαι γραμματικὴν ἢ ῥητορικὴν καὶ ὁ ἵππος φυσικὴν ἀδυναμίαν τοῦ μὴ ἐπιδέχεσθαι τὰ τοιαῦτα , καὶ τὸ πῦρ κατὰ φύσιν ἔχει τὴν τοῦ θερμαίνειν δύναμιν , καὶ τὰ τοιαῦτα ὁμοίως ) , τά δὲ φυσικὰ δευτέραν τάξιν ἔχει μετὰ τὰ ἔμψυχα , εἰκότως καὶ τὸ κατὰ δύναμιν καὶ ἀδυναμίαν εἶδος τῆς ποιότητος ἐπὶ τῶν φυσικῶν πραγμάτων θεωρούμενον δευτέραν ἔχει τάξιν . ἐπειδὴ δὲ πρότερον δεῖ ἔχειν φυσικήν τινα ἐπιτηδειότητα , ἔπειτα κατὰ ταύτην ἢ ποιεῖν τι ἢ πάσχειν εἰ γὰρ μὴ προυπάρχοι ἡ ἐπιτηδείοτης , οὐκ ἂν οὐδὲ πάθοι τις ἢ ποιήσαι , οἷον ἐπειδὴ τὸ ἀμίαντον οὐκ ἔχει ἐπιτηδειότητα τοῦ καίεσθαι , οὐδ’ ἄν εἰ μυριάκις τις πῦρ προσαγάγῃ , καήσεται , τὸ δὲ ξύλον ἔχον δύναμιν τοῦ καίεσθαι πυρὸς προσαχθέντος καήσεται ) , διὰ τοῦτο οὖν τρίτην τάξιν ἔχουσιν ἐν τοῖς εἴδεσι τῆς ποιότητος αἱ παθητικαὶ ποιότητες καὶ τὰ πάθη , διότι , ὡς εἴρηται , οὐκ ἄν ποιήσαι τις κατ’ αὐτὰς ἢ πάθοι μὴ προϋπαρχούσης ἐν αὐτῷ δυνάμεως τινος , ἥτις ἐπιτηδεία ἐστὶ πρὸς τὸ δέχεσθαι τὰ τοιαῦτα . τὸ δὲ σχῆμα καὶ ἡ μορφὴ κατὰ μόνην τὴν ἐπιφάνειαν θεωρούμενα τὴν ἐσχάτην εἴληχε χώραν , τῶν παθητικῶν ποιοτήτων καὶ τῶν παθῶν μέχρι τοῦ βάθους διικνουμένων . ταῦτα καὶ περὶ τῆς τῶν εἰδῶν τάξεως . ἰστέον δὲ ὅτι ἡ αὐτὴ ποιότης δύναται πλεοναχῶς λέγεσθαι · οἷον ἡ θερμότης ἐν πυρὶ μὲν οὖσα παθητικὴ ποιότης ἐστὶν ὡς πάθος ἐμποιοῦσα περὶ τὴν αἴσθησιν τὴν ἡμετέραν , ἐν ἡμῖν δὲ οἷον ὁ πυρετὸς παθητικὴ ποιότης ὡς ἀπὸ πάθους ἐγγινομένη , ἐν δὲ τῷ πεπυρακτωμένῳ σιδήρῳ καί , εἰ τύχοι , κατ’ αὐτὴν διημερεύοντι πάθος τὸ ὑπὸ τὴν ποιότητα ἀναφερόμενον , ἡ δὲ θερμότης ἡ γενομένη ἐν ἡμῖν , εἰ τύχοι , ἐκ τοῦ κατὰ πάροδον προσπελάσαι πυρὶ πάθος τὸ ὑπὸ τὸ πάσχειν ἀναφερόμενον . p . 8 b 25 Ποιότητα δὲ λέγω καθ’ ἣν ποιοί τινες εἶναι λέγοντι . Διὰ τί τὴν ἰῆς ποιότητος διδασκαλίαν διὰ τοῦ ποιοῦ ποιεῖται ; φαμὲν ὅτι σαφέστερόν ἐστι τὸ ποιόν , ὡς ἤδη εἴρηται , ἅτε τῇ αἰσθήσει ληπτόν , καὶ ὅλως ἀπὸ τοῦ ποιοῦ εἰς ἔννοιαν τῆς ποιότητος ἐρχόμεθα · θεασάμενοι γὰρ τὸ ἐν γάλακτι λευκὸν καὶ τὸ ἐν χιόνι καὶ τὸ ἐν ψιμμυθίῳ εἰς ἔννοιαν ἐρχόμεθα τῆς λευκότητος , ὁμοίως γευσάμενοι μέλιτος καὶ φοίνικος καὶ ἰσχάδος εἰς ἔννοιαν ἐρχόμεθα τῆς γλυκύτητος . ἐκ τοῦ οὖν ποιοῦ σαφεστέρου ὄντος τὴν διδασκαλίαν ποιεῖται . ἔστι δὲ αὐτὸ τὸ μετέχον ποιόν , ποιότης ’δε τὸ μετεχόμενον . p . 8 b 26 ἔστι δὲ ἡ ποιότης τῶν πλεοναχῶς λεγομένων . Τοῦτο λέγων σημαίνει οὐχὶ τὸ ὁμωνύμως λέγεσθαι , ἀλλὰ τὸ διαφόρως · τὸ γὰρ πλεοναχῶς λέγεσθαι ἡ τὸ ὁμωνύμως δηλοῖ ἢ τὸ διαφόρως , ὡς ἐνταῦθα · εἰ γὰρ ὁμωνύμως εἴληπτο , εἰς διάφορα ἄν σημαινόμενα ἐγί - νετο ἡ διαίρεσις · ἐπεὶ δὲ τὸ διαφόρως εἴληπται , διὰ τοῦτο γίνεται καὶ ἡ διαίρεσις ὡς γένους εἴς εἴδη . ἆρα οὖν οὐκ ἔστι γένος ἡ ποιότης ; διὰ τι οὖν τῶν εἰδῶν αὐτῆς τὸ μὲν πρῶτον | λέγεται τὸ δὲ δεύτερον ; λέγομεν ὅτι καθὸ ποιότης οὐκ ἔστι τὸ μὲν πρῶτον τὸ δὲ δεύτερον , ἀλλὰ μόνῳ ἀξιώματι διαφέρουσιν , ὡς καὶ ἄνθρωπος ἵππου . p . 8 b 26 Ἓν μὲν οὖν εἶδος ποιότητος ἕξις καὶ διάθεσις λεγέ - σθωσαν . Πρῶτον εἶδος τῆς ποιότητος ἕξις καὶ διάθεσις . διαφέρει δέ , φησίν , ἡ ἕξις τῆς διαθέσεως τῷ τὴν μὲν διάθεσιν εὐαπόβλητον εἶναι τὴν δὲ ἕξιν δυσαπόβλητον , καὶ ὅτι ἡ μὲν ἕξις πάντως καὶ διάθεσις , ἡ δὲ διάθεσις οὐκ ἐξ ἀνάγκης καὶ ἕξις . p . 8 b 29 τοιαῦται δὲ αἵ τε ἐπιστῆμαι καὶ αἱ ἀρεταί . ᾿Επιστήμας ἐνταῦθα λέγει οὐ τὰς ἀπταίστους , ἀλλὰ πᾶσαν ἁπλῶς τέχνην μόνιμον , ὥστε κατὰ τοῦτο τὸ σημαινόμενον καὶ γραμματικὴν ἐπιἀρχόμ . στήμην εἶναι καὶ τεκτονικὴν καὶ τὰς ἄλλας βαναύσους τέχνας · ἑκάστη γὰρ ἕξις τίς ἐστι μόνιμος . ἡ δὲ ἐπιστήμη τριχῶς λέγεται · λέγεται γὰρ ἐπι - στήμη ἡ ὑποκείμενον ἔχουσα ἄπταιστον καὶ ἀεὶ κατὰ τὰ αὐτὰ καὶ ὡσαύτως ἔχοντα καταγινομένη , καθ’ ὃ σημαινόμενον καὶ ἡ γεωμετρία ἐπιστήμη καὶ ἡ ἀστρονομία καὶ ἡ ἀριθμητική . ἰατρικὴ δὲ κατὰ τοῦτο οὐκ ἐπιστήμη περὶ ῥευστὸν καταγινομένη ὑποκείμενον . λέγεται δὲ ἐπιστήμη καὶ ἡ ἐξ ἀρχῶν αὐτοπίστων ὁρμωμένη , ἣ καὶ ὄντως ἐστὶν ἐπιστήμη , ἣν καλοῦσιν ἀνυπόθετον φιλοσοφίαν ίαν παρὰ τὸ ἐκ κοινῶν ἐννοιῶν ὁρμᾶσθαι . κατὰ τοῦτο δὲ οὔτε γεωμετρίαν οὔτε ἀστρονομίαν οὔτε τῶν τοιούτων οὐδε|μίαν ἐπιστήμην ἐρεῖς , ἐπειδὴ μὴ ἐξ αὐτοπίστων ἀρχῶν ὁρμῶνται ἀλλ’ ἀποδείξεως δεομένων · ἀρχαὶ γὰρ γεωμετρίας τὸ σημεῖον ἡ γραμμὴ ἡ ἐπιφάνεια καὶ τὰ τοιαῦτα . καὶ ὁρίζεται μὲν ἕκαστον τούτων ὁ γεωμέτρης , τὸ μὲν σημεῖον λέγων οὗ μέρος οὐδέν , τὴν δὲ γραμμὴν μῆκος ἀπλατές , καὶ τὰ ἄλλα ὡς ἔχει · τούτων δὲ τὴν ἀπόδειξιν , λέγω δὴ διὰ τί τὸ σημεῖον ἀμερὲς ἢ ἡ γραμμὴ μῆκος ἀπλατές , οὐκέτι οἶδεν ᾗ γεωμέτρης ἐστίν , ἀλλὰ τῷ πρώτῳ φιλοσόφῳ ἀναπέμπει τούτων τὰς ἀποδείξεις ποιεῖσθαι · οὐδεμία γὰρ ἐπιστήμη αὐτὴ τὰς ἑαυτῆς ἀρχὰς ἀποδείκνυσιν . αἱ τοίνυν μὴ ἐξ ἀρχῶν αὐτοπίστων ὁρμώμεναι οὐκ ἄν εἶεν κυρίως ἐπιστῆμαι , ὡς καὶ ὁ Πλάτων’ φησὶν ὧ γὰρ ἀρχαὶ μὲν ἃς οὐκ οἶδε , μέσα δὲ καὶ τελευταῖα ἐξ ὧν οὐκ οἶδε , πῶς ἄν εἴη τοῦτο ἐπιστήμη ’ . ἔστι δὲ καὶ κατὰ τρίτον τινὰ λόγον ἐπιστήμη ἡ ὁδοποιητική , ἥτις οἶδε τίνα δεῖ προλαμβάνειν καὶ τίνα ἕπεσθαι , καθ’ ὃ σημαινόμενον καὶ ἡ ἰατρικὴ ἐπιστήμη καὶ πᾶσα βάναυσος τέχνη . ᾧ καὶ ἐνταῦθα κέχρηται σημαινομένῳ τῆς ἐπιστήμης ὁ φιλόσοφος . ἀρετὰς δὲ ἐνταῦθα λέγει τὰς τελείας τὰς καὶ τὸ ὅτι ἐπισταμένας καὶ τὸ διότι · τῶν γὰρ ἀρετῶν αἱ μέν εἰσι φυσικαί , ὡς οἱ φυσικήν τινα ἔχοντες σωφρο - σύνην ἢ πραεῖς ὄντες φύσει ἢ καί τινα τῶν ἀλόγων ἔχειν λέγονται , ὡς ἡ τρυγὼν καὶ ἡ κορώνη τὴν σωφροσύνην καὶ οἱ πελαργοὶ τὴν δικαιοσύνην , αἱ δὲ ἠθικαὶ αἱ εἰδυῖαι ὅτι καλὸν ἡ δικαιοσύνη καὶ ἀπλῶς ἡ ἀρετή , διὰ τί μέντοι καλὸν οὐκ εἰδυῖαι , ὀρθοδοξαστικῶς ἐκ πατέρων ἢ διδασκάλων τοῦτο γινωσκόντων τῶν κεκτημένων , αἱ δὲ πολιτικαί , αἵτινες μετὰ τοῦ ὅτι καὶ τὸ διότι ἴσασιν , αἱ δὲ καθαρτικαί . διαφέρουσι δὲ αἱ καθαρτικαὶ τῶν πολιτικῶν , ὅτι αἱ μὲν πολιτικαὶ ἐπιστρέφονται πρὸς τὰ καταδεέστερα καὶ τῶν ἡδονῶν ἀντιποιοῦνται | τῶν σεμνοτέρων καὶ χρόνον καὶ τόπον καὶ ποσὸν παραφυλάττουσαι , οἱ μέντοι καθαρτικῶς ἐνεργοῦντες ἀνεπί - στρεπτοί εἰσι πρὸς τὰ χείρονα καὶ καθάπαξ τῶν ἡδονῶν ὑπερορῶσιν . αἱ δὲ τῶν ἀρετῶν εἰσι θεωρητικαί . ἐνταῦθα οὖν , ὡς εἴρηται , τὰς τελείας ἀρετὰς λέγει , τάς τε πολιτικὰς καὶ καθαρτικὰς καὶ θεωρητικάς . p . 8b31 ἐάν περ μὴ μεγάλη μεταβολὴ γένηται ὑπὸ νόσου ἢ ἄλλου τινὸς τοιού του . Εἰκὸς γὰρ ἐν μακρᾷ τινι νόσῳ γενόμενον ἢ ἐν ἄλλοις ἀσχοληθέντα πράγμασι δι’ ἀμελετησίαν ἀπολέσαι τὴν ἐπιστήμην . p . 8b35 Διαθέσεις δὲ λέγονται ἅ ἐστιν εὐκίνητα καὶ ταχὺ μεταβάλλοντα , οἷον θερμότης καὶ κατάψυξις καὶ νόσος καὶ ὑγεία καὶ ὅσα ἄλλα τοιαῦτα . Λέγεται γὰρ διακεῖσθαί πὼς κατὰ ταῦτα ὁ ἄνθρωπος , οὐ μέντοι ἕξεις ἔχειν . p . 9a1 Εἰ μή τις καὶ αὐτῶν τούτων τυγχάνοι διὰ χρόνου πλῆθος ἤδη πεφυσιωμένη καὶ ἀνίατος | ἢ πάνυ δυσκίνητος οὖσα , ἣν ἄν τις ἴσως ἕξιν προσαγορεύσοι . ‘H γὰρ τοιαύτη οὐκέτι διάθεσις ἀλλ’ ἕξις προσαγορεύεται . πεφυσιω - μένη δέ φησι , τοῦτ’ ἔστιν εἰς φύσιν μεταβληθεῖσα καὶ αὐτὴ φύσις γενο - μένη διὰ τὸν συνεθισμὸν τοὐ πολλοῦ χρόνου . p . 9a5 τοὺς γὰρ τῶν ἐπιστημῶν μὴ πάνυ κατέχοντας οὔ φασιν ἕξιν ἔχειν . Τὸν μὲν γὰρ ἕτοιμον ὄντα ἐν ῥητορικῇ ἢ γραμματικῇ ἀποκρίνεσθαι , περὶ ὧν ἂν ἐρωτᾶται θεωρημάτων ῥητορικῆς ἢ γραμματικῆς , καὶ λόγον ὑπέχοντα τούτων καὶ τὰ ὑποπίπτοντα ἄπορα ἐξ ἑτοίμου ἐπιλυόμενον τοῦτόν φασιν ἕξιν ἔχειν ῥητορικῆς ἢ γραμματικῆς • ἐὰν δὲ ἄλλος τις πεποίωται κατὰ ταύτας μετρίως , οὗτος ἕξιν μὲν τούτων οὐ λέγεται ἔχειν , διακεῖσθαι δέ πὼς κατ’ αὐτάς . p . 9a10 εἰσὶ δὲ αἱ μὲν ἕξεις καὶ διαθέσεις , αἱ δὲ διαθέσεις οὐκ ἐξ ἀνάγκης ἕξεις . Ὥσπερ γὰρ τοῦ ὀνόματος καὶ τοῦ ῥήματος κατηγορεῖται τὸ ὄνομα καὶ τὸ μὲν ὄνομά ἐστι γένος ὀνόματος καὶ ῥήματος τὸ δὲ πρὸς τὸ ῥῆμα ἀντιδιαστελλόμενον , οὕτω καὶ τῆς ἕξεως καὶ τῆς διαθέσεως κατηγορεῖται ἡ διάθεσις καὶ ἡ μέν τίς ἐστι διάθεσις ὡς γένος κατηγορουμένη ἕξεως καὶ διαθέσεως ἡ δὲ ὡς εἶδος ἀντιδιαστελλομένη πρὸς τὴν ἕξιν . ὥστε ἡ μὲν ἕξις πάντως καὶ διάθεσις , ἐπειδὴ γένος αὐτῆς ἡ διάθεσις , ἡ δὲ διάθεσις οὐκέτι καὶ ἕξις · κατὰ ἀντιδιαστολὴν γὰρ αὐτῆς λέγεται ἡ ἕξις . p . α14 Ἕτερον δὲ γένος ποιότητος καθ’ ὃ πυκτικοὺς ἢ δρομι - κοὺς ἢ ὑγιεινοὺς ἢ νοσώδεις λέγομεν . | Τοῦτο δεύτερον εἶδος τῆς ποιότητος , τὸ κατὰ δύναμιν λέγω καὶ ἀδυναμίαν . διὰ τί δὲ γένος τῆς ποιότητος αὐτὸ προσηγόρευσεν ; αὕτη γάρ ἐστι γένος γενικώτατον . φασὶν ὅτι ἀντὶ τοῦ εἰπεῖν εἶδος γένος εἶπεν , ἵνα μή τις ὑπολάβῃ τοῦτο εἶδος εἶναι εἰδικώτατον · ἀμέλει γοῦν οὐκ εἶπε γενικώτατον γένος , ἀλλὰ γένος , ἵνα σημάνῃ ὅτι ὑπάλληλόν ἐστι γένος , ὡς ἂν εἴποιμεν γένος εἶναι τῆς οὐσίας τὸ ζῷον ἀντὶ τοῦ ὑπὸ τὴν οὐσίαν . τὸ οὖν δεύτερον εἶδος , ὡς εἶπον , τῆς ποιότητος παραδίδωσι τὸ κατὰ δύναμιν καὶ ἀδυναμίαν , καθ’ ὃ πυκτικοὺς ἢ δρομικοὺς ἢ ὑγιεινοὺς ἢ νοσώδεις λέγομεν . λέγει δὲ πυκτικοὺς ἢ δρομικοὺς τοὺς φύσιν ἔχοντας ἐπιτηδείαν πρός τι τῶν τοιούτων , τοῦτ’ ἔστι τοὺς δυνάμει τοιούτους ὄντας . καὶ τὸ μὲν πρῶτον εἶδος τῆς ποιότητος ἐνεργείᾳ θεωρεῖται , ἡ ἕξις καὶ ἡ διάθεσις , τὸ δὲ δεύτερον δυνάμει · ἕτερον γάρ ἐστι πύκτης εἰπεῖν καὶ ἕτερον πυκτικός , καὶ δρομεὺς καὶ δρομικός · τὸ μὲν γάρ ἐστιν ἐνεργείᾳ , ὁ πύκτης καὶ ὁ δρομεύς , τὸ δὲ δυνάμει , ὁ πυκτικὸς καὶ ὁ δρομικός , ὁ μήπω μὲν ἐνερ - γείᾳ ὢν τοιοῦτος δύναμιν δὲ φυσικὴν ἔχων , τοῦτ’ ἔστιν ἐπιδειότητα εἰς τὸ γενέσθαι τοιοῦτος . ὁ δὲ ἐνεργείᾳ ὢν πύκτης ἢ δρομεὺς οὐκέτι κατὰ δύναμιν φυσικὴν λέγεται , ἀλλ’ ἕξιν ἔχει ἢ διάθεσιν . πῶς δὲ καὶ τὴν ἀδυναμίαν ποιότητά φησιν ; ὅτι διακείμεθά πω καὶ κατὰ ταύτην · τῷ γὰρ τοιῶσδε τὸν ἵππον διακεῖσθαι ἀδυναμίαν αὐτόν φαμεν ἔχειν τοῦ δέξασθαι ἐπιστήμην . καὶ ὅλως ἐφ’ ὧν θεωρεῖται ἡ δύναμις , ἐπὶ τούτων καὶ ἡ ἀδυναμία · ὁ γὰρ δύναμιν ἔχων τοὐ πάσχειν οὗτος ἀδυναμίαν ἔχει τοῦ μὴ πάσχειν , καὶ ὁ δύναμιν ἔχων τοῦ μὴ παθεῖν ἀδυναμίαν ἔχει τοῦ παθεῖν . καὶ ἄλλως ἐπειδὴ τῶν ἀντικειμένων τὸ αὐτό ἐστι γένος , εἴτε οὖν ὡς ἐναντία ταῦτά τις βούλεται ἀντικεῖσθαι , ὑφ’ ὃ γένος τὸ ἕτερον τῶν ἐναντίων ἀνάγεται , ὑπ’ ἐκεῖνο καὶ τὸ ἕτερον ἀναχθήσεται , ἐπειδὴ καὶ τὸ λευκὸν καὶ τὸ μέλαν ἐναντία ὄντα ὑπὸ τὸ αὐτὸ γένος , τὴν ποιότητα , ἀνάγονται εἰ τοίνυν ἡ δύναμις ὑπὸ τὸ ποιὸν ἀνάγεται , καὶ ἡ ἀδυναμία ὑπὸ τὸ αὐτὸ ἀναχθήσεται ) , εἴτε ὡς τὰ κατὰ στέρησιν καὶ ἕξιν ταῦτα ἀντικεῖσθαί τις βούλοιτο , καὶ οὕτως ὑπὸ τὸ αὐτὸ γένος αὐτὰ ἀνάξει · οὗ γὰρ λέγεται εἶναι ἡ ἕξις , τούτου καὶ ἡ στέρησις λεχθήσεται , οἷον ὀφθαλμοῦ · αὐτοῦ γάρ ἐστι καὶ ἡ ὄψις καὶ ἡ τύφλωσις . ὑφ’ ὃ οὖν γένος ἀνάγεται ἡ ἕξις , ὑπὸ τὸ αὐτὸ καὶ ἡ στέρησις ἀναχθήσεται . p . α16 γὰρ γὰρ τῷ διακεῖσθαί πὼς ἕκαστον τῶν τοιούτων ν ποιὸν λέγεται . Ἀντὶ τοὐ τοῦ ἰού τῷ εἶναι αὐτοὺς ἐνεργείᾳ τοιούτους λέγομεν , ἀλλὰ τῷ δύναμιν ἔχειν τοιαύτην’ . λέγεται δὲ ἡ δύναμις τριχῶς · ἢ γὰρ πρὸς τὸ ποιῆσαί τις δύναμιν ἔχειν λέγεται ἢ πρὸς τὸ παθεῖν ἢ πρὸς τὸ μὴ παθεῖν , οἷον ὡς λέγομεν τὸν νοσώδη δύναμιν ἔχειν τοῦ πάσχειν ὑπὸ πολλοῦ περι - πάτου ἢ ἡλιοκαΐας , τὸν δὲ ὑγιεινὸν δύναμιν ἔχειν τοῦ μὴ πάσχειν ὑπὸ τῶν τοιούτων , καὶ τὸν τέκτονα δύναμιν ἔχειν τοῦ ποιῆσαι θύραν . ὁσαχῶς δὲ ἡ δύναμις λέγεται , τοσαυταχῶς καὶ ἡ ἀδυναμία ῥηθήσεται · ὁ γὰρ δυνάμενος παθεῖν ἀδυναμίαν ἔχει τοῦ μὴ πάσχειν , καὶ ὁ δυνάμενος μὴ παθεῖν ἀδυναμίαν ἔχει τοῦ παθεῖν , οὐκέτι δὲ ὁ δυνάμενος ποιῆσαι πάντως καὶ ἀδυναμίαν ἔχει τοῦ μὴ ποιήσαι . διὰ τί οὖν ὥσπερ ἐπὶ τῆς τοῦ παθεῖν δυνάμεως παρελάβομεν καὶ τὴν τοῦ μὴ παθεῖν , οὕτως καὶ ἐπὶ τῆς τοὐ ποιεῖν τὴν τοῦ μὴ ποιεῖν οὐ παρελάβομεν ; φαμὲν οὖν ὅτι ἐπειδὴ ἔστι τινὰ τῶν πραγμάτων τὴν πρὸς τὸ ποιεῖν μόνως δύναμιν ἔχοντα , οὐδαμῶς δὲ καὶ τὴν πρὸς τὸ μὴ ποιεῖν , ὡς καὶ ἐν τῷ Περὶ ἑρμηνείας φησὶν ὁ Ἀριστοτέλης ὅτι ἡ δύναμις ἡ μέν τίς ἐστιν ἐπαμφοτερίζουσα ἡ δὲ μόνως τὸ ἕτερον τῶν ἐναντίων ἔχουσα · καὶ ἐπαμφοτερίζει μὲν πᾶσα ἡ λογοειδής , ἡ δὲ μὴ λογοειδὴς μόνον τὸ ἕτερον ὥν ἐναντίων ἔχει · οἷον ὁ ἰατρὸς δύναται ὑγιάζειν , ἀλλὰ καὶ μὴ ὑγιάζειν οὐδὲν ἧττον , καὶ ὁ τέκτων δύναμιν ἔχων τοῦ ποιῆσαι θύραν , οὐδὲν ἧττον καὶ τὴν τοῦ μὴ ποῆσαι δύναμιν ἔχει . τὸ μέντοι γε πῦρ δύναμιν ἔχον τοῦ θερμαίνειν οὐκέτι καὶ τοῦ μὴ θερμαίνειν ἔχει δύναμιν , καὶ ἡ χιὼν ὁμοίως τοῦ ψύχειν δύναμιν ἔχουσα καὶ τοῦ μὴ ψύχειν οὐκέτι ἔχει δύναμιν , καὶ ὁ θεὸς δύναμιν ἔχων τοῦ ποιεῖν ἀγαθὰ οὐκέτι καὶ τοῦ μὴ ποιεῖν ἔχει . καὶ εἰκότως τὰ λογοειδῆ ἐπαμ|φοτερίζουσαν ἔχει τὴν δύναμιν , ἐπειδὴ ἐπὶ τούτων οὐ συντρέχει τῇ βουλήσει ἡ δύναμις · οὐ γὰρ ἃ βούλονται , ταῦτα πάντως καὶ δύνανται , οὐδὲ ἃ δύνανται , ταῦτα καὶ βούλονται . τὸ μέντοι θεῖον σύνδρομον ἔχει τῆ βουλήσει τὴν δύναμιν · ἐὰν γὰρ βούλεσθαι μὲν · αὐτὸν εἴπωμεν , μὴ δύνασθαι δὲ ἃ βούλεται , ἀνόητος ἡ βούλησις , ὥσπερ καὶ ἄνθρωπος ἀνόητος ἐκεῖνος ὁ βουλόμενος ἃ μὴ δύναται , οἷον ἵπτασθαι ἢ ἀθάνατος εἶναι . πάλιν εἰ δύνασθαι μὲν αὐτὸν εἴπωμεν , μὴ βούλεσθαι δέ , ματαίαν ἕξει τὴν δύναμιν · εἰ γὰρ δυνάμενός τις ποιεῖν τοῦτο μὴ βούλεται ποιεῖν , οὐ ποιήσει πάντως οὐδὲ τὴν δύναμιν εἰς ἐνέργειαν ἄξει · ὥστε ματαία ἔσται ἡ δύναμις ἀνενέργητος διαμένουσα . διὰ τοῦτο ἐπὶ θεοῦ τὸ δύνασθαι μόνον λέγομεν , οὐκέτι δὲ καὶ τὸ μὴ δύνασθαι , διότι ἃ δύναται ποιεῖν , ταῦτα καὶ βούλεται , βουλόμενος δὲ πάντως καὶ ποιεῖ , καὶ οὐ τάχα μὲν ποιεῖ τάχα δὲ οὐ ποιεῖ , ἀλλὰ πάντως ποιεῖ · πᾶν γὰρ ὃ βούλεται δύναται καὶ ὃ δύναται βούλεται . βούλησιν δὲ λέγομεν ἐνταῦθα τὸ θέλημα , οὐ τὸ βουλεύεσθαι ἢ τὴν βουλήν · οὐδὲ γὰρ κυρίως ἐπὶ θεοῦ φέρεται ἡ βουλή , εἴ γε , ὥς φησιν ὁ Ἀριστοτέλης , οὐδὲν ἕτερόν ἐστιν ἡ βουλὴ ἡ ἔνδεια φρονήσεως · βουλευόμεθα γὰρ ἀγνοοῦντες ὅ τι δέοι ποιεῖν καὶ πότερον τόδε ἢ τόδε ποιητέον ἐστίν · ἐφ’ ὧν γὰρ ἡ προαίρεσίς ἐστιν , ἐπὶ τούτων καὶ ἡ βουλή , εἴ γε ἡ προαίρεσις οὐδὲν ἕτερόν ἐστιν ἢ τὸ τόδε πρὸ τοῦδε αἱρεῖσθαι , ἡ δὲ βουλὴ αἱρέσεως τῶν πραγμάτων ἕνεκεν γίνεται . βουλευόμεθα δὲ ἀγνοοῦντες , ἀγνοοῦμεν δὲ ἐνδεεῖς ὄντες φρονήσεως • ᾧ γὰρ φρόνησις πάρεστι , πάντα γνώριμα τὰ πρακτέα · τελειοτάτη γάρ ἐστιν ἀρετή . εἰ τοίνυν τὸ θεῖον αὐτοφρόνησίς ἐστιν , οὐ δεήσεται βουλῆς , εἴ γε αὕτη κατ’ ἔνδειαν γίνεται φρονήσεως . διὰ ταῦτα μὲν οὖν ὁ Ἀριστοτέλης τὴν λογοειδῆ | δύναμιν μόνην ἔφασκεν ἐπαμφοτερίζειν . εἰ δὲ δεῖ ἀκριβέστερον εἰπεῖν , ἡ μὲν ὀρεκτικὴ πᾶσα δύναμις τὴν ἐπ’ ἀμφότερα ῥοπὴν ἔχει , ἡ δὲ παρὰ τὴν ὀρεκτικὴν πᾶσα , ἥ τε κρείττων οὖσα ταύτης καὶ ἡ καταδεεστέρα , τὸ ἕτερον μόνον τῆς ἀντιφάσεως μέρος κέκτηται , ὡς ἤδη ἐδείξαμεν ἐπί τε τοῦ πυρὸς καὶ τῆς χιόνος . εἰ τοίνυν ἐδείχθη ἐπί τινων πραγμάτων ἡ τοῦ ποιεῖν δύναμις χώραν ἔχουσα μόνον , οὐκέτι δὲ καὶ τὸ ἕτερον τῆς ἀντιφάσεως μέρος , εἰκότως οὐχ ὥσπερ ἐπὶ τοῦ πάσχειν ἀντετάξαμεν τὸ μὴ πάσχειν , οὕτως καὶ ἐπὶ τοῦ ποιεῖν τὸ μὴ ποιεῖν , ἐπειδὴ περὶ πάσης δυνάμεως εἰπεῖν βουλόμεθα , οὐ πάσῃ δὲ δυνάμει πάντως ἕπεται ἀδυναμία . δεῖ δὲ καὶ τὴν καταγραφὴν αὐτῶν οὕτως ποιεῖσθαι καὶ τῶν ἀποφάσεων · COLUMN LEFT : δύναται ποιεῖν δύναται πάσχειν δύναται μὴ πάσχειν κατάφασις COLUMN RIGHT : οὐ δύναται ποιεῖν οὐ δύναται πάσχειν οὐ δύναται μὴ πάσχειν ἀπόφασις διὰ ταῦτα τοίνυν καὶ αὐτὸς τὸ τριττὸν τοῦτο τῆς δυνάμεως εἶδος παραδίδωσι , καὶ τὴν μὲν τοῦ ποιεῖν λέγων οἷον πυκτικοὶ ἢ δρομικοὶ λέγονται οὐ τῷ διακεῖσθαί πὼς ἀλλὰ τῷ δύναμιν ἔχειν φυσικὴν τοῦ ποιῆσαί τι ῥᾳδίως ἐνταῦθα ἡ τοὐ ποιεῖν δύναμις ) , ὑγιεινοὶ δὲ λέγονται τῷ δύναμιν ἔχειν φυσικὴν τοῦ μηδὲν πάσχειν ὑπὸ τῶν τυχόντων ῥᾳδίως ἰδοὺ καὶ τὸ δεύτερον ) , νοσώδεις δὲ τῷ ἀδυνα - μίαν ἔχειν φυσικὴν τοῦ μηδὲν πάσχειν ῥᾳδίως ὑπὸ τῶν τυχόντων ἐνταῦθα τὸ τρίτον ) · οἱ μὲν γὰρ νοσώδεις δύναμιν ἔχουσι τοῦ πάσχειν τι ῥᾳδίως , ἀδυναμίαν δὲ τοῦ μὴ πάσχειν , οἱ δὲ | ὑγιεινοὶ τὸ ἀνάπαλιν . ἀκριβῶς δὲ εἶπεν ὑπὸ τῶν τυχόντων τὰ ὑγιεινὰ μὴ πάσχειν , οἷον ὑπὸ καύματος ἢ ἀνέμου · πάθοι γὰρ ἂν ὑπὸ ξίφους ἢ πυρὸς ἢ ἄλλου τινὸς τοιούτου . τὰ δὲ νοσώδη δύναμιν ἔχει ὑπὸ τῶν τυχόντων πάσχειν , ἀδυναμίαν μίαν δὲ μὴ πάσχειν . p . 9a24 Ὁμοίως δὲ τούτοις καὶ τὸ σκληρὸν καὶ τὸ μαλακόν . Τὸ μὲν γὰρ ἔχει δύναμιν τοῦ μὴ ῥᾳδίως διαιρεῖσθαι , ἀδυναμίαν δὲ αὐτοῦ τούτου , τὸ δὲ μαλακὸν τοὐ μὲν διαιρεῖσθαι ῥᾳδίως δύναμιν ἔχει , ἀδυναμίαν δὲ τοῦ μὴ διαιρεῖσθαι . p . 9a28 τρίτον δὲ γένος ποιότητος παθητικαὶ ποιότητες καὶ πάθη . Γένος πάλιν εἶπεν ἀντὶ τοῦ εἶδος . τοῦτο δὲ τετραχῶς θεωρεῖται · ἡ γὰρ παθητικὴ ποιότης ἢ παντὶ τῳ ειοει πάρεστιν , ὡς πάσῃ χιόνι τὸ λευκόν , ἢ οὐ παντί , φυσικῶς μέντοι καὶ ἐκ γενετῆς , ὡς τοῖς Αἰθίοψι τὸ μέλαν . καὶ εἰ παντί , ἢ συμπληρωτική ἐστι τοὐ ὑποκειμένου ἢ οὐχί · συμπληρωτικὴ μὲν ὡς τῆς χιόνος ἡ λευκότης καὶ ἡ ψυχρότης καὶ τοῦ πυρὸς ἡ θερμότης καὶ ἡ ξηρότης , οὐ συμπληρωτικὴ δὲ ὡς ἡ τῶν ν κοράκων μελανία καὶ ἡ τῶν κύκνων λευκότης · οὐ γὰρ συμπληροῖ τὸν κόρακα ἡ μελανία , ὡς πολλάκις εἴρηται , διότι τῶν πτερῶν ἀφαιρεθεὶς μέλας μὲν οὐκέτι ἐστί , κόραξ δὲ οὐδὲν ἧττόν ἐστι . καὶ ἄλλως ἐπειδὴ μηδὲ ἐν τῷ ὁρισμῷ αὐτῶν παραλαμβάνομεν τὰς τοιαύτας τῶν ποιοτήτων διαφοράς , εἰ μή που δι’ ἀπορίαν πολλάκις τῶν οὐσιωδῶν διαφορῶν · οὐδὲν γὰρ θαυμαστὸν ἀνθρώπους ὄντας μὴ ἐπὶ πάντων εὑρίσκειν τὰς οὐσιώδεις διαφορὰς καὶ διὰ τοῦτο ἀναγκάζεσθαι ἀπὸ τῶν τοιούτων τὰ πράγματα χαρακτηρίζειν . εἰ τοίνυν παντὶ τῷ εἴδει ὑπάρχει καὶ συμπλη - ρωτικὴ εἴη , λέγεται παθητικὴ ποιότης ὡς πάθος ἐμποιοῦσα περὶ τὴν αἴσθησιν τὴν ἡμετέραν , εἰ δὲ παντὶ μὲν τῶ εἴδει ὑπάρχει μὴ συμπληρωτικὴ δὲ εἴη , λέγεται παθητικὴ ποιότης ὡς ἀπὸ πάθους ἐγγινομένη . εἰ δὲ μὴ παντὶ τῷ εἴδει ὑπάρχει , ἤτοι πολυχρόνιός ἐστιν ἢ ὀλιγοχρόνιος · εἰ μὲν οὖν μὴ παντὶ ὑπάρχει εἴη δὲ πολυχρόνιος , πάλιν λέγεται παθητικὴ ποιότης ὡς ἀπὸ πάθους ἐγγινομένη , ὡς ἡ ἐν ζωμῷ γλυκύτης καὶ ἡ ἐκ γενετῆς ὠχρίασις καὶ τὸ ἐρύθημα , εἰ δὲ μὴ παντὶ τῷ εἴδει ὑπάρχουσα ὀλιγοχρόνιος εἴη , εἰ μὲν μὴ ῥᾳδίως ἀποκαθισταῖτο μηδὲ εὐαπόβλητος εἴη , λέγεται πάθος τὸ ὑπὸ τὴν ποιότητα ἀναφερόμενον , ὡς ἡ ἐκ μακρᾶς νόσου ὠχρίασις ἡ ἡ ἐκ πολλοῦ χειμῶνος ἐγγινομένη ψῦξις , εἰ δὲ εὐαπόβλητος εἴη καὶ ῥᾳδίως καὶ παραχρῆμα ἀποκαθισταῖτο , λέγεται πάθος τὸ ὕπο τὸ πάσχειν ἀναφερόμενον , ὡς ἡ ὠχρότης ἡ διὰ φόβον ἄκαιρον ἢ ἣ δι’ αἰδῶ ἐρυθρότης · ποιότητας γὰρ ὁ Ἀριστοτέλης οὐκ ἀξιοῖ καλεῖν τὰ τοιαῶτα , ὅτι μὴ παρωνύμως ἀπ’ αὐτῶν λέγονται οἱ μετέχοντες . πάλιν δὲ ἡ καταγραφὴ εὐσύνοπτον | ποιήσει τὴν διαίρεσιν · A four tiered flowchart with 10 nodes . N1.1 : ἡ παθητικὴ ποιότης N2.1 : ἢ παντὶ τῷ εἴδει ὑπάρχει N2.2 : ἢ οὐ παντί N3.1 : ἢ συμπλωρητική ἐστι τοῦ ὑποκειμένου · παθητικὴ ποιότης ὡς πάθος ἐμποιοῦσα περὶ τὴν αἴσθησιν τὴν ἡμετέραν <ὡς>ἡ τοῦ πυρὸς θερμότης N3.2 : ἢ <οὐ> συμπληρωτική · παθητικη ποιότης ὡς ἀπὸ πάθους ἐγγινομένη ὡς ἡ τῶν κοράκων μελανία N3.3 : ἢ πολυχρόνιός ἐστι · πάλιν παθητικὴ ποιότης ὡς ἀπὸ παθους ἐγγινομένη ὡς ἡ ἐκ γενετῆς ὠχρίασις N3.4 : ἢ ὀλιγοχρόνιος N4.1 : ἢ δυσαπόβλητος · πάθος τὸ ὑπὸ τὴν ποιότητα ἀναφερόμενον ὡς ἡ ἐκ μακρᾶς νόσου ὠχρίασις N4.2 : ἢ εὐαπόβλητος · πάθος τὸ ὑπὸ τὸ πάσχειν ἀναφερόμενον ὡς ἡ δι᾿ αἰδῶ ἐρυθρότης Ταύτα δὲ τὰ τέσσαρα τῶν παθητικῶν ποιοτήτων εἴδη οὐ μόνον περὶ σῶμα θεωρεῖται , ἀλλὰ καὶ περὶ ψυχήν · εἰ γάρ τις ἕξιν ἀρίστην ἔχει εἰς ἐπιστημονικὴν ἢ ἁπλῶς εἰς λογικὴν θεωρίαν , λεχθείη ἄν τὸ τοιοῦτον παθητικὴ ποιότης ὡς πάθος ἐμποιοῦσα περὶ τὴν αἴσθησιν τὴν ἡμετέραν καὶ οὐχ ὡς ἀπὸ πάθους ἐγγινομένη , διότι συμπληρωτική ἐστι καὶ τελειωτικὴ . ἡ τοιαύτη ἕξις τῆς οὐσίας τῆς ψυχῆς . πάθος δὲ ποιεῖ περὶ τὴν αἴσθησιν , οὐ τὴν σωματοειδῆ δῆλον , ἀλλὰ τὴν θείαν λεγομένην καὶ λογικήν · λεγόμεθα γοῦν αἰσθάνεσθαι λόγων καὶ ὕβρεων , κατὰ ψυχὴν δηλονότι καὶ οὐ κατὰ τὰς σωματικὰς αἰσθήσεις . τοὺς δὲ κατά τινα κρᾶσιν σωματικὴν μανικοὺς ἢ ὀργίλους ἤ τινας τοιούτους εἴποι ἄν τις παθητικὴν ἔχειν ποιότητα ὡς ἀπὸ πάθους ἐγγινομένην , τοὺς δὲ διὰ νόσον τοιούτους γενομένους πάθος ἔχειν τὸ ὑπὸ τὴν ποιότητα ἀναφερόμενον . τοὺς δὲ διά τινα περίστασιν ἐκ συναρπαγῆς ὀργισθέντας ἤ τι τοιοῦτον παθόντας εἴποιμεν πάθος ἔχειν τὸ ὑπὸ τὸ πάσχειν ἀναφερόμενον . δῆλον δὲ ὅτι καταχρώμενοι τοῖς ὀνόμασι ταῦτά φαμεν , ἐπεί τοί γε κυρίως ὑπὸ τὴν ἕξιν καὶ τὴν διάθεσιν ταῦτα πάντα ἀνάγεται . Διχῶς δὲ ἐκληπτέον τὰς παθητικὰς ποιότητας · ἢ γὰρ ἀπὸ τοῦ τὸ ὑποκείμενον πεπονθέναι καὶ ἀπὸ πάθους αὐτῷ ποιότητά τινα ἐγγενέσθαι παθητικὴν ποιότητα λέγεται ἔχειν ἢ ἀπὸ τοῦ τὴν αἴσθησιν ἡμῶν πάσχειν κατὰ τὴν τούτων τῶν ποιοτήτων ἀντίληψιν , αὐτὰς δὲ μὴ κατὰ πάθος ἐγγενέσθαι , οἷς ἂν ὑπάρχωσιν , ἀλλὰ φυσικῶς , ὥσπερ ἐπὶ τοῦ πυρός · οὐ γὰρ κατὰ πάθος ἐγγέγονε τῷ πυρὶ ἡ θερμότης · οὐσιωδῶς γὰρ ὑπάρχει αὐτῷ καὶ εἰδοποιὸς αὐτοῦ ἐστιν . ὁμοίως καὶ ἐπὶ τῆς τοῦ μέλιτος γλυκύτητος ἔχει ἢ τῆς ἐν χιόνι λευκότητος καὶ τῶν τοιούτων . ἡ μέντοι ν λευκὴ σὰρξ ἀπὸ πάθους τὴν λευκότητα ἔχει · συμβέβηκε γὰρ τὸ λευκὸν αὐτῇ καὶ οὐκ οὐσιωδῶς αὐτῇ ὑπάρχει οὐδὲ εἰδοποιὸν αὐτῇ ἐστιν . ὡσαύτως καὶ ἐπὶ τοῦ μέλανος ἐροῦμεν καὶ ἐπὶ τοῦ γλυκέος ζωμοῦ καὶ τῶν τοιούτων . πάσχει μὲν οὖν καὶ ἐπὶ τούτων ἡ αἴσθησις , ἀλλ’ ἐπειδὴ κυριώ - τερόν ἐστιν ἐπὶ τούτων τὸ ἀπὸ πάθους ἐγγενέσθαι αὐτοῖς λέγειν ἢ τὸ πάθος ἐμποιεῖν , διὰ τὸ προηγουμένως τοῦτο αὐτοῖς ὑπάρχειν δευτέρως δὲ καὶ τὸ πάθος ἐμποιεῖν , ἀπὸ τοῦ κυριωτέρου αὐτὰ ἐκαλέσαμεν · ἐφ’ ὧν γάρ ἐστιν ἄμφω , ἐπὶ τούτων ἄμεινόν ἐστιν ἴσως ἀπὸ τοῦ κυριωτέρου τὴν ἐπίκλησιν τῆς παθητικῆς ποιότητος γίνεσθαι . καὶ ἐπὶ τοῦ μέλιτος οὖν ἐπειδὴ ἡ γλυκύτης οὐκ ἀπὸ πάθους αὐτῷ γίνεται ( χαρακτηριστικὴ γάρ ἐστιν διὰ τοῦτο ἀπὸ τοῦ τῇ αἰσθήσει πάθος αὐτὴν ἐμποιεῖν παθητικὴ ποιότης λέγεται . | p . 9b11 μὲν οὗν γίνονται διὰ πάθος πολλαὶ μεταβολαὶ χρωμάτων , δῆλον . Εἰπὼν τὰ χρώματα παθητικὰς ποιότητας εἶναι τῷ ἀπὸ πάθους ἐγγίνεσθαι αὐτάς , κατασκευάζει καὶ δείκνυσιν οὕτως ἔχον . | p . 9b19 Ὅσα μὲν οὖν τῶν τοιούτων συμπτωμάτων · Τὰ χρώματα συμπτώματα εἶπεν εἶναι διὰ τὸ ἄλλοις πάθεσιν ἐπισυμβαίνειν , ὡς τῇ μακρᾷ νόσῳ ἕπεται ἡ ὠχρίασις . ἔστι δὲ καί τι χρῶμα οὐσιῶδες , ὡς τὸ λευκὸν τῷ ψιμμυθίῳ ἢ τῇ χιόνι καὶ τὸ ἐρυθρὸν τῷ αἵματι καὶ τὸ μέλαν ἐν τῷ τῆς σηπίας χυμῷ . p.9b27 Ὁμοίως γὰρ ποιοὶ κτὰ ταύτας λεγόμεθα · Ποιότης καθ’ ἣν ποιοί τινες εἶναι λέγοντι · εἰ οὖν οὐ λέγονται ποιοὶ ἀπὸ τῶν εὐαποβλήτων πα|θῶν , δῆλον ὅτι οὐδὲ ποιότητες ταῦτα λέγονται . p.9b33 Ὁμοίως δὲ τούτοις καὶ κατὰ τὴν ψυχὴν παθητικαὶ ποιότητες καὶ πάθη λέγονται . Οὐ μόνον γὰρ περὶ τὸ σῶμα θεωροῦνται αἱ παθητικαὶ ποιότητες καὶ τὰ πάθη , ἀλλὰ καὶ περὶ τὴν ψυχήν . p . 9b35 Ὅσα τε γὰρ ἐν τῇ γενέσει εὐθὺς ἀπό τινων παθῶν δυσκινήτων γεγένηται , ποιότητες λέγονται . Ὥσπερ γὰρ ἡ ἐν τῷ Αἰθίοπι μελανία ἐκ γενετῆς οὖσα παθητικὴ ποιότης λέγεται , οὕτως καὶ ἡ ἐκ γενετῆς ἔκστασις καὶ ἡ ὀργὴ παθητικὴ ποιότης λέγεται . p . 10a2 Ὁμοίως δὲ καὶ ὅσαι ἄλλαι ἐκστάσεις μὴ φυσικαί , ἀλλ’ ἀπό τινων ἄλλων συμπτωμάτων γεγένηνται . Πάλιν ὥσπερ ἡ ἀπὸ μακρᾶς νόσου γενομένη ἄχροια λέγεται παθητικὴ ποιότης , οὕτως καὶ ἡ ἀπό τινος συμπτώματος ἔκστασις ἢ ἄλλο τι τοιούτων παθητικὴ ποιότης λέγεται . | p . 10a12 τέταρτον δὲ γένος ποιότητος σχῆμά τε καὶ ἡ περὶ 114 v ἕκαστον ὑπάρχουσα μορφή . Τέταρτον τοῦτο εἶδος ποιότητος . γένος δὲ πάλιν φησὶν ἀντὶ τοῦ εἶδος . ἔστι δὲ σχῆμα καὶ μορφή . ἐπὶ πλέον δὲ τὸ σχῆμα τῆς μορφῆς · πᾶσα γὰρ μορφὴ καὶ σχῆμα καὶ μορφὴν ἔχει , οὑ πᾶν δὲ τὸ ἔχον σχῆμα καὶ μορφὴν ἔχει . διὰ τοῦτο γὰρ προέταξε τὸ σχῆμα τῆς μορφῆς , ἐπειδὴ κυριώτερον καὶ καθολικώτερον . ἐλέγετο δὲ καὶ πρώην ὅτι τὸ μὲν σχῆμα ἐπὶ ἀψύχων θεωρεῖται ἢ φανταστῶν , ἡ δὲ μορφὴ ἐπὶ ἐμψύχων ἤτοι φυσι - κῶν , καὶ ὅτι εἰ καὶ ἐπὶ ἀψύχων ποτὲ φέροιμεν τὸ τῆς μορφῆς ὄνομα , καταχρηστικώτερον τοῦτο ποιοῦμεν διὰ τὸ μιμήματα εἶναι τῶν ἐμψύχων . καὶ ταῦτα δὲ ποιότητες εἰκότως , ἐπειδὴ διάκεινταί πὼς κατὰ ταῦτα τὰ μετέχοντα καὶ ἀπ’ αὐτῶν ὀνομάζεται . p . 10.112 ἔτι δὲ πρὸς τούτοις εὐθύτης καὶ καμπυλότης , καὶ εἴ τι τούτοις ὅμοιον ἐστι . Ἀπὸ γὰρ εὐθύτητος παρωνύμως εὐθεῖα γραμμὴ λέγεται , ἀπὸ δὲ τῆς καμπυλότητος ἡ καμπύλη , καὶ ἔστι πάθη τῆς γραμμῆς ἡ εὐθύτης καὶ ἡ καμπυλότης · ἰστέον γὰρ ὅτι τεσσάρων τούτων ὄντων ἐφεξῆς ἀλλήλοις , τοῦ τε | σημείου καὶ τῆς γραμμῆς καὶ τῆς ἐπιφανείς καὶ τοῦ σώματος , τὸ μὲν σημεῖον ἅτε ἀμερὲς ὂν οὔτε πάθος ἀνεδέξατο οὔτε σχῆμα , πολλῷ δὲ πλέον οὐδὲ μορφήν , ἡ δὲ γραμμὴ μίαν ἔχουσα διάστασιν πάθος μόνον ἀνεδέξατο ἡ γὰρ καμπύλη ἐστὶν ἢ εὐθεῖα ἢ εἴ τις ἄλλη λέγεται ) , ἡ δὲ ἐπιφάνεια δύο διαστάσεις ἔχουσα , τήν τε κατὰ μῆκος λέγω καὶ πλάτος , καὶ πάθος ἀνεδέξατο καὶ σχῆμα . πάθη μὲν οὖν ἐστι τῆς ἐπιφανείας τὸ στενόν τε καὶ τὸ πλατή , σχήματα δὲ τρίγωνον ἢ τετράγωνον καὶ ὅσα τοιαῦτα · διότι γὰρ πᾶσα ἐπιφάνεια ὑπὸ γραμμῶν περιέχεται ἐπιφανείας γάρ , φησὶν Εὐκλείδης , πέρατα γραμμαί ) , διὰ τοῦτο εἰκότως καὶ σχήματα ἀνεδέξατο · τὰ γὰρ σχήματα ἐκ γραμμῶν σύγκειται . τὸ μέντοι σῶμα τὰς τρεῖς ἔχον διαστάσεις , τήν τε κατὰ μῆκος καὶ βάθος καὶ πλάτος , καὶ πάθη ἀνεδέξατο καὶ σχήματα καὶ μορφάς · πάθη μὲν τὸ παχύ τε καὶ λεπτόν , αχήματα δὲ διότι ἢ κυβικόν ἐστιν ἢ κυλινδρικὸν ἤ τι τοιοῦτον . ἀλλὰ δὴ καὶ μορφὴν ἐπιδέχεται τὸ ἔμψυχον σῶμα . p . 10a16 ὸ δὲ μανὸν καὶ τὸ πυκνὸν καὶ τὸ τραχὺ καὶ τὸ λεῖον δόξειε μὲν ἂν ποιόν τι σημαίνειν , ἔοικε δὲ ἀλλότρια τὰ τοιαῦτα εἶναι τῆς περὶ τὸ ποιὸν διαιρέσεως · θέσιν γάρ τινα μᾶλλον φαί - νεται τῶν μορίων ἑκάτερον δηλοῦν . | Διότι γὰρ διάκειταί πὼς κατὰ τὴν μάνωσιν ἢ τὴν πύκνωσιν καὶ τὴν τραχύτητα καὶ τὴν λειότητα καὶ ἀπ’ αὐτῶν ὀνομάζεται τὰ μετέχοντα , δόξαν τινὰ ἔχουσι ποιοτήτων , οὐκ ἀληθὲς δὲ τοῦτο , ὑπὸ τὸ κεῖσθαι δὲ μᾶλλον ἀναχθήσεται · θέσιν γάρ τινα σημαίνουσι · πυκνὸν γάρ ἐστιν οὗ τὰ μόρια σύνεγγυς κεῖται ὡς μὴ δύνασθαι δέξασθαι ἑτερογενὲς σῶμα , μανὸν δὲ τὸ διεστηκότα ἔχον τὰ μόρια ὡς δύνασθαι δέξασθαι ἑτερογενὲς σῶμα . πάλιν λεῖον λέγομεν τὸ ἴσα ἀλλήλοις ἔχον τὰ μόρια καὶ ἴσως ἐξέχοντα , τραχὺ δὲ τὸ ἄνισα ἀλλήλοις κατὰ τὰς ἐξοχὰς ἔχον τὰ μόρια , οἷον λεῖον μὲν τὸ μῆλον ὁμαλὴ γὰρ τούτου ἐστὶν ἡ ἐπιφάνεια ) , τραχὺ δὲ τὸ πρόσωπον , διότι ἐξ ἀνωμάλων καὶ ἀνίσων σύγκειται μορίων , στόματος καὶ ῥινὸς καὶ ὀφθαλμῶν καὶ τῶν λοιπῶν τῶν μὲν προπετῆ ἐχόντων τὴν θέσιν τῶν ’δει κοίλην · οὐκοῦν θέσιν τινὰ μᾶλλον φαίνεται τὰ μόρια αὐτῶν δηλοῦντα . καὶ τὸ μὲν τραχὺ καὶ τὸ λεῖον ὁμολογουμένως ὑπὸ τὸ κεῖσθαι ἀνάγονται διὰ τὰς εἰρημένας αἰτίας , μανὸν δὲ καὶ πυκνὸν ἐνταῦθα μόνον ἔλαβε τὸ ἐξ ἐπιτεχνήσεως · τοῦτο γάρ ἐστι τὸ ὑπὸ τὸ κεῖσθαι ἀναγόμενον , οἷον εἴ τις τὸν ἱμάντα ἐκτείνας μανὸν ποιήσει · οὐ γὰρ ὅλος δι’ ὅλου μανοῦται , ἀλλά τινων μορίων αὐτοῦ ἡ θέσις ἀμείβεται τῷ μᾶλλον ἀφεστηκέναι ἀλλήλων . πάλιν εἴ τις τὴν χεῖρα πληρώσειε καρύων , τὸ ἐκ πάντων σῶμα μανὸν λέγεται παρὰ τὸ μὴ ἓν εἶναι · μανὸν γὰρ λέγεται τὸ μὴ ἓν ὄν . ὁμοίως δὲ καὶ τὸ πυκνόν · ἐὰν γὰρ νοήσωμεν τὰ κάρυα συν - τεθρυμμένα , τὸ ἐκ πάντων σῶμα πυκνὸν ἔσται . καὶ πάλιν εἴ τις τὸν πόκον τῶν ἐρίων συνεσφιγμένον καὶ πεπυκνωμένον διαξαίνων I ἀραιὸν ποιήσει , μανὸν λέγομεν . καὶ ταύτην μὲν τὴν τεχνικὴν μάνωσιν ἢ πύκνωσιν ὑπὸ τὸ κεῖσθαι εἰκότως ἐνταῦθα ἀνάγει ὡς πρὸς εἰσαγομένους διαλεγόμενος , διότι κατὰ τὴν τῶν μορίων θέσιν ἢ πυκνὰ ἢ ἀραιὰ ταῦτα λέγονται . οὐκ εἰσὶ δὲ ποιότητες , μήτε φυσικὴν ἔχοντα τὴν μάνωσιν ἢ πύκνωσιν μηδὲ ὅλα δι’ ὅλων ἢ πυκνὰ ὄντα ἢ μανά , ἀλλὰ κατὰ μόνην τὴν τῶν μορίων θέσιν , οὐχὶ δὲ καὶ αὐτῶν τῶν μορίων ἀναδεξαμένων τὴν ὁμοίαν τῶ ὅλῳ μάνωσιν . ’Ev δὲ τῇ Φυσικῇ ἀκροάσει ποιότητα εἶναι βούλεται τὴν φυσικὴν μάνωσιν ἢ πύκνωσιν τὴν περὶ ἓν καὶ τὸ αὐτὸ καταγινομένην ὑποκείμενον · οἷον τὸ ὕδωρ φυσικὴν ἔχον πυκνότητα καὶ ὅλον δι’ ὅλου ἑαυτοῦ πυκνὸν ὂν ἐὰν ταύτην ἀποβαλὸν ἀραιωθῇ , ἀὴρ γίνεται , διὸ τὸ ξεστιαῖον ὕδωρ ποιήσειε τυχὸν δεκαξεστιαῖον ἀέρα . καὶ τοῦτο γίνεται οὐκ εἰς μικρὰ μόρια τοῦ ὕδατος κατακερματιζομένου , ὥσπερ εἴ τις κονιορτοῦ τὴν χεῖρα πληρώσας ῥίψειεν ἐν ἀέρι καὶ πλεῖστον καταλάβοι τόπον ὁ κονιορτὸς τῷ ἐξηπλῶσθαι τὰ μόρια αὐτοῦ , ἐπεὶ εἰ τοῦτο ἦν , ἔδει καὶ ἡμᾶς εἰς μικρὰ διασκεδαννύντας τὸ ὕδωρ ἀέρα ποιεῖν . εἰ δέ τις εἴποι ‘ἀλλ’ οὐ δυνάμεθα ἡμεῖς εἰς λεπτότατα οὕτω κατακερματίζειν τὸ ὕδωρ’ , ἀλλ’ εἰ καὶ μὴ ἔργῳ δυνάμεθα , οὐδ’ ἄν τῷ λόγῳ ὑποθώμεθα , οὐδὲ οὕτως τοῦτο δυνατόν ἐστι ; τὰ γὰρ μόρια πάντως τοῦ ὕδατος ὑδάτιά ἐστι · τὰ γὰρ μέρη τῷ ὅλῳ εἰσὶν ὅμοια κατ’ οὐσίαν , καὶ ἐξ ὧν ἕκαστον σύγκειται , εἰς ταῦτα καὶ δια - λύεται . εἰ οὖν τὸ ὕδωρ ἐκ τῶν ὁμοίων μερῶν σύγκειται ὑδάτων ὄντων τὰ γὰρ μέρη , ὡς εἴπομεν , τῷ ὅλῳ ὅμοια ) , καὶ εἰς ταῦτα πάντως ἀναλύομενον μερίζεται . ἔμελλε δὲ μηδὲ συνεχὴς εἶναι ὁ ἀήρ , ἀλλὰ κεναῖς χώραις μεταξὺ διαλαμβάνεσθαι · ἀνάγκη γὰρ ἢ συνεχῆ εἶναι τὰ μόρια τοῦ ὕδατος ἢ διῃρῆσθαι · ἅπτεσθαι γὰρ ἀδύνατον · ἁπτόμενα γὰρ | εὐθὺς συνεχῆ γίνεται διὰ τὴν ὑγρότητα . εἰ μὲν οὖν διῄρηται , οὐ συνεχὴς ὁ ἀήρ , ὅπερ ἐστὶ ψεῦδος καὶ παρὰ τὴν ἐνάργειαν . εἰ δὲ συνῆπται , ὕδωρ ἔσται πάλιν τὸ ὅλον καὶ οὐκ ἀήp . ὥστε οὐ κατακερματιζόμενον τὸ ὕδωρ ποιεῖ τὸν ἀέρα , ἀλλὰ πάντῃ τρεπόμενον καὶ ἀλλοιούμενον . ὅτι δὲ ποιότητές εἰσι ταῦτα , σαφῶς δείκνυσιν ὁ Ἀριστοτέλης ἐν τῇ Φυσικῇ · λέγει γὰρ ὅτι ὥσπερ τὸ σῶμα ποιοτήτων ὂν δεκτικὸν μεταβάλλει κατὰ ταύτας καθ’ ὅλον ἑαυτὸ ἐκ λευκοῦ μέλαν γινόμενον καὶ ἐκ μέλανος λευκόν , οὕτως ἐπειδὴ καὶ ἡ μανότης καὶ ἡ πυκνότης εἰσὶ ποιότητες , εἰκότως καὶ κατὰ ταύτας τὸ σῶμα μεταβάλλει , καὶ δεχόμενον μὲν πυκνότητα γίνεται ὕδωρ , ἔτι δὲ μᾶλλον πυκνούμενον γίνεται γῆ , μεταβάλλον δὲ ἐκ πυκνότη - τος εἰς μανότητα γίνεται ἀήρ , ἔτι δὲ μᾶλλον μανωθὲν γίνεται πῦp . ἡ μὲν οὖν φυσικὴ μάνωσις ἡ πύκνωσις ἡ περὶ ἓν καταγινομένη ὑποκείμενον ποιότης ἐστίν , εἰ δὲ μὴ περὶ ἓν ἀλλὰ περὶ πλείονα σώματα καταγίνεται , κἂν φυσικὴ ᾖ , οὐ λέγεται ποιότης , ἀλλὰ θέσις , οἷον ἡ τῶν ὀδόντων πυκνότης ἢ μανότης · εἰ γὰρ καὶ ἐκ φύσεως ἐστιν , ἀλλὰ τῷ μὴ περὶ ἓν γίνεσθαι ὑποκείμενον ἀλλὰ περὶ πλείονα τοὺς ὀδόντας , οὐ λέγεται ποιότης , θέσις δὲ μᾶλλον . ταῦτα μὲν ἐπὶ τοσοῦτον . τοῦ δὲ Ἀριστοτέλους τὴν μὲν εὐθύτητα καὶ καμπυλότητα ποιότητας εἶναι λέγοντος , τραχύτητα δὲ καὶ λειότητα μηκέτι ποιότητας , θέσιν δὲ μόνην τῶν μορίων εἶναι τὸ τραχὺ καὶ τὸ λεῖον , ὡς ἔφθημεν εἰπόντες , ἀποροῦσί τινες ὅτι μήποτε καὶ τὸ εὐθὺ καὶ καμπύλον θέσιν μόνην τῶν μορίων δηλοῖ , εἴπερ εὐθεῖα γραμμή ἐστιν ἥτις ἐξ ἴσου τοῖς ἐφ’ ἑαυτῆς σημείοις κεῖται ἢ πάλιν ἧς τὰ μέσα τοῖς ἄκροις ἐπιπροσθεῖ · δῆλον γὰρ ὅτι κἀνταῦθα ἡ τοιάδε θέσις τῶν τῆς γραμμῆς μορίων | ποιεῖ τὴν εὐθεῖαν , θείαν , ὥστε μηδὲν αὐτῆς μόριον ἐκτὸς ἡ ἐντὸς νεύειν ἀλλ’ ἐπιπροσθεῖν διὰ τὴν ἰσότητα τὰ μέσα τοῖς ἄκροις . καὶ τὸ καμπύλον δὲ μόνῃ τῇ τῶν μορίων θέσει τῆς εὐθύτητος διαφέρει · τῶν γὰρ μορίων αὐτῆς ἐπικαμ - πτομένων καὶ τῶν μὲν ἐκτὸς τῶν δὲ ἐντὸς νευόντων συμβαίνει τὴν καμπυλότητα γενέσθαι . ἢ οὖν καὶ τὸ τραχὺ καὶ τὸ λεῖον ποιότητες , ἢ εἰ ταῦτα θέσιν μόνην τῶν μορίων σημαίνει , τὸ αὐτὸ ἄν σημαίνοι καὶ τὸ εὐθὺ καὶ τὸ καμπύλον . ἡ μὲν οὖν ἀπορία τοιαύτη . ἐπιλυόμεθα δὲ αὐτὴν τοῦτον τὸν τρόπον · οὐκ ἔστι ταὐτὸν καμπύλην εἰπεῖν γραμμὴν καὶ κεκλασμένην • ἡ μὲν γὰρ κεκλασμένη γραμμὴ οὐκ ἀμείβει τὸ τῆς εὐθείας εἶδος , ᾗ εὐθεῖα εἴη , ἀλλὰ μόνον ἡ μία δύο γίνεται καὶ γωνίαν ποιεῖ , ἡ δὲ καμπύλη ἄλλο τὸ εἶδος ἔχει παρὰ τὴν εὐθεῖαν · τὸ γὰρ καμπύλον τὸ περιφερὲς σημαίνει . ὅτι δὲ κατ’ εἶδος ἐξήλλακται ἡ περιφέρεια τῆς εὐθείας , πολλαχόθεν δῆλον . πρῶτον μὲν ὅτι τῆς περιφερείας πᾶν μόριον παντὶ μορίῳ ἐφαρμόζει , ὥσπερ καὶ τῆς εὐθείας πάλιν τὰ μόρια ἅπαντα ἀλλήλοις ἐφαρμόζουσιν · οὐδὲν δὲ μόριον εὐθείας οὐδενὶ μορίῳ περιφερείας ἐφαρ - μόζει . δεύτερον εἰ τὰ ἐξ εὐθειῶν συγκείμενα σχήματα κατ’ εἶδος διενήνοχε τῶν ἐκ περιφερείας συγκειμένων , καὶ ἡ εὐθεῖα ἄρα τῆς περιφερείας κατ’ εἶδος ἐξαλλάσσει . ἔτι εὐθεῖα μὲν γραμμὴ οὔτε μία σχῆμα ἀποτελεῖ οὔτε δύο , ἀλλὰ τοὐλάχιστον τρεῖς , ὅθεν πρῶτον τῶν εὐθυγράμμων σχη - μάτων καὶ ἁπλούστατον τὸ τρίγωνον ἐκ τριῶν εὐθειῶν περιεχόμενον · ἡ δὲ περιφερὴς μία οὖσα ποιεῖ τὸ τοῦ κύκλου σχῆμα · κύκλος γάρ ἐστι σχῆμα ἐπίπεδον ὑπὸ μιᾶς γραμμῆς περιεχόμενον καὶ τὰ ἑξῆς . εἰ τοίνυν ἰδέας διαφόρου ἡ εὐθεῖα τετύχηκε καὶ ἡ περιεφέρεια , οὐκ ἄρα τῇ θέσει μόνῃ τῶν μορίων διενηνόχασι . τὸ μέντοι τραχὺ καὶ τὸ λεῖον | μόνῃ τῇ θέσει τῶν μορίων διαφέρει . ὅθεν οὐδὲ ἐξαλλάσσεται παρὰ ταῦτα κατ’ εἶδος τὸ ὑποκείμενον , ἀλλὰ τοῦ αὐτοῦ μένοντος εἴδους τῆς ἐπιφανείας ἡ αὐτὴ τραχεῖα καὶ λεῖα γίνεται · οἷον εἰ τετράγωνον εἴη χωρίον , εἶτα τὰ μέν τις ὀρύξας κοιλανεῖ , τὰ δὲ ἐπεγείρει , τραχὺ γίνεται μένον τετράγωνον . καὶ ἐὰν πάλιν τὰ τῶν μορίων ἐξέχοντα περιξέσας τὰς κοιλότητας ἀναπληρώσῃ , λεῖον γίνεται μὴ ἐξαλλάξαν τὸ τοῦ τετραγώνου εἶδος μηδὲ ποιότητά τινα προσλαβόν , ἀλλὰ μόνον τὴν τῶν μορίων ἐξαμεῖψαν θέσιν . ὥστε καλῶς τὴν μὲν εὐθύτητα καὶ καμπυλότητα , τοῦτ’ ἔστι περιφέρειαν , ποιοτητας εἶπεν ὁ Ἀριστοτέλης , τὸ δὲ τραχὺ καὶ τὸ λεῖον κατὰ μόνην τὴν τῶν μορίων διαφέρειν θέσιν . p . 10a25 Ἴσως μὲν οὖν καὶ ἄλλος ἄν τις φανείη τρόπος ποιότητος , ἀλλ’ οἵ γε μάλιστα λεγόμενοι σχεδὸν οὗτοί εἰσι . Παραδοὺς ἡμῖν τὰ τέσσαρα τῆς ποιότητος εἴδη ἐπάγει τὸ συμπέρασμα καί φησιν ὅτι οὗτοι οἱ τρόποι τῆς ποιότητος . βουλόμενος δὲ ἡμᾶς μὴ ἐπαναπαύεσθαι τοῖς παρ’ αὐτοῦ λεγομένοις μηδὲ ἀργοὺς μένειν καὶ ἑτεροκινήτους , ἀλλ’ ἔχειν τι αὐτοκίνητον καὶ ἡμᾶς αὐτοὺς καὶ ζητεῖν , φησὶν ὅτι ἴσως ἂν φανείη καὶ ἄλλος τρόπος ποιότητος . οὐκ ἔστι δὲ κατὰ ἀλήθειαν ἕτερος παρὰ τοὺς παραδεδομένους τρόπους , ὡς ἥ τε διαίρεσις ἔδειξε καὶ ἡ τῶν παλαιοτέρων καὶ ἐμφρόνων ἀνδρῶν ζήτησις . p . 10a27 Ποιότητες μὲν οὖν εἰσιν αἱ εἰρημέναι , ποιὰ δὲ τὰ κατὰ ταύτας παρωνύμως λεγόμενα . Διαλεχθεὶς περὶ τῆς ποιότητος νῦν περὶ τοῦ ποιοῦ διαλέγεται · καὶ γὰρ περὶ ἀμφοτέρων τὴν ἐπιγραφὴν ἐποιήσατο . ποιότητες μὲν οὖν εἰσιν οἷον ἡ λευκότης ἡ μελανία καὶ τὰ τοιαῦτα , ποιὸν δὲ τὸ μετέχον τῶν ποιοτήτων , | οἷον τὸ λευκὸν σῶμα καὶ τὰ τοιαῦτα . καὶ αἱ μὲν ποιότητες μετέχονται , τὰ δὲ ποιὰ μετέχει . παρωνύμως δὲ τὰ ποιὰ ἀπὸ τῶν ποιο - τήτων λέγονται , ὡς πολλάκις εἴρηται . οὐ πάντα δὲ παρωνύμως ἀπ’ αὐτῶν λέγεται , ἀλλά τινα καὶ ὁμωνύμως , ἢ οὐδὲ ὅλως ἀπ’ αὐτῶν ὀνομάζεται · διὰ τοῦτο γὰρ καὶ εἶπεν ἢ ὁπωσοῦν . p . 10a29 ἐπὶ μὲν οὖν τῶν πλείστων καὶ σχεδὸν ἐπὶ πάντων πα ρωνύμως λέγεται . ᾿Επειδὴ ἐν τῇ ἀρχῇ τοῦ λόγου τοῦ περὶ ποιότητος εἶπεν ἐκείνην εἶναι ποιότητα ἀφ’ ἧς παρωνύμως τὰ μετέχοντα ὀνομάζεται , ὁλοσχερέστε - ρον ἀποφηνάμενος περὶ αὐτῆς καὶ οὐκ ἀκριβῶς οὐ γὰρ πάσῃ παρακολουτινα θεῖ τοῦτο ποιότητι ) , νῦν ἀναλαμβάνει τὸν λόγον καὶ ἀκριβέστερον ἀποφαίνεται ὅτι ἐπὶ μὲν τῶν πλείστων ἀληθὴς ὁ λόγος τὸ παρωνύμως ἀπὸ τῆς ποιότητος ὀνομάζεσθαι τὰ μετέχοντα ἀπὸ γὰρ τῆς λευκότητος ὁ λευκὸς λέγεται καὶ ἀπὸ τῆς γραμματικῆς ὁ γραμματικός ) , ἐπ’ ἐνίων δὲ ποιοτήτων διὰ τὸ μὴ κεῖσθαι ὀνόματα ταῖς ποιότησιν οὐ λέγεται παρωνύμως ἀπ’ αὐτῶν τὰ μετέχοντα . | τοῦτο δὲ συμβέβηκεν ἐπὶ τοῦ δευτέρου εἴδους τῆς ποιότητος , τοὐ κατὰ δύναμιν καὶ ἀδυναμίαν · οὔτε γὰρ ὁ δρομικὸς οὔτε ὁ πυκτικός , οἱ φυσικήν τινα ἐπιτηδειότητα ἐν τούτοις ἔχοντες , παρω - νύμως ἀπὸ τούτων τῶν δυνάμεων λέγονται · οὐδὲ γὰρ κεῖται ὀνόματα ταῖς δυνάμεσι ταύταις διὰ τὸ τὴν συνήθειαν τοῖς τελείοις τῶν πραγμάτων καὶ κατ’ ἐνέργειαν οὖσιν ἐσπουδακέναι θεῖναι τὰ ὀνόματα · τὸ γὰρ πυκτικὸς ἢ δρομικὸς ἀπὸ τῶν κατ’ ἐνέργειαν ἐπιστημῶν , τῆς τε πυκτικῆς λέγω καὶ δρομικῆς , ὀνομάζονται . καὶ τί λέγω ἐπὶ τῶν δυνάμεων αἷς οὐ κεῖται ὀνόματα , ὅπου γε καὶ ἐπί τινων ποιοτήτων ἐχουσῶν ὀνόματα οὐ λέγεται ἀπ’ αὐτῶν παρωνύμως τὰ μετέχοντα ; ἀπὸ γὰρ τῆς ἀρετῆς οὐ λέγεται ὁ μετέχων ἐνάρετος ἀλλὰ σπουδαῖος . ἐνίοτε δὲ καὶ ὁμωνύμως ἀπὸ τῶν ποιοτήτων λέγοντι τὰ μετέχοντα , ὡς ἀπὸ τῆς γραμματικῆς ἡ γραμματικὴ γυνὴ καὶ ἀπὸ τῆς μουσικῆς ἡ μουσική . διό , ὡς εἶπον , ἀκριβέστερον ἡμῖν τὸν λόγον παραδιδοὺς ἐνταῦθα τῆς ποιότητος προσέθηκε τὸ ἢ ὁπωσοῦν ἄλλως ἀπ’ αὐτῶν . p . 10b12 Ὑπάρχει δὲ καὶ ἐναντιότης κατὰ τὸ ποιόν , οἷον δι - καιοσύνη ἀδικίᾳ ἐναντίον καὶ λευκότης μελανίᾳ . | ᾿Επὶ τὸ ἴδιον τῆς ποιότητος μέτεισι τῷ αὐτῷ κανόνι τῆς διδασκαλίας κεχρημένος ὥσπερ καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων κατηγοριῶν . φησὶν οὖν ἴδιον ποιότητος τὸ ἐπιδέχεσθαι ἐναντιότητα . εἰκότως · κυρίως γὰρ ἡ ἐναντιότης περὶ τὴν ποιότητα θεωρεῖται · καὶ γὰρ καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων κατηγοριῶν ἡ ἐναντιότης κατὰ τὴν ποιότητα ἐθεωρεῖτο · καὶ γὰρ ἡ οὐσία διὰ ταύτην τῶν ἐναντίων ἐστὶ δεκτικὴ καὶ τῶν πρός τι τὰ ἐπιδεχόμενα τὴν ἐναντίωσιν ἐκ τῆς τοῦ ποιοῦ ἐλαμβάνοντο κατηγορίας . κυρίως μὲν οὖν , ὡς ἔφθην εἰπών , ἡ ἐναντιότης περὶ τὴν ποιότητα θεωρεῖται . οὐκ ἐν πάσῃ δὲ τῇ ποιότητί ἐστιν ἐναντιότης · ταῖς γὰρ μεταξὺ τῶν ἐναντίων ποιοτήτων ποιότησιν οὐδέν ἐστιν ἐναντίον , οἷον τῷ πυρρῷ ἢ τῷ ὠχρῷ ἢ τοῖς τοιούτοις . ἀλλ’ οὐδὲ τοῖς σχήμασιν οὐδέν ἐστιν ἐναντίον , τῷ τριγώνῳ λέγω καὶ τῷ κύκλῳ καὶ τοῖς τοιούτοις . ὁμοίως δὲ καὶ τοῖς ποιοῖς ὑπάρχει ἐναντιότης · λέγεται γὰρ τὸ λευκὸν τῷ μέλανι ἐναντίον καὶ τὸ θερμὸν τῷ ψυχρῷ . p . 10b17 ἔτι ἐὰν τῶν ἐναντίων θάτερον ᾖ ποιόν , καὶ τὸ λοιπὸν ἔσται ποιόν . τοῦτο δὲ δῆλον ἐκ τῶν καθ’ ἕκαστα προχειριζομένῳ τὰς ἄλλας κατηγορίας . Δῆλον γὰρ ὅτι ὑφ’ ἣν κατηγορίαν ἀνάγεται ἕτερον τῶν ἐναντίων , ὑπὸ ταύτην καὶ τὸ ἕτερον ἀναχθήσεται ἐκ τοῦ | μὴ δύνασθαι ἡμᾶς ὑπὸ 119 v ἄλλην κατηγορίαν αὐτὸ ἀναφέρειν • τῶν γὰρ ἐναντίων τὸ αὐτὸ γένος ἐστίν . p . 10b26 ᾿Επιδέχεται δὲ καὶ τὸ μᾶλλον καὶ τὸ ἧττον τὰ ποιά · λευκὸν γὰρ μᾶλλον καὶ ἧττον ἕτερον ἑτέρου λέγεται . Ἕτερον παρακολούθημα τοῦ ποιοῦ τὸ ἐπιδέχεσθαι τὸ μᾶλλον καὶ τὸ ἧττον · λευκὸν γὰρ λευκοῦ μᾶλλον λευκὸν λέγεται καὶ αὐτὸ δὲ ἑαυτοῦ λευκότερον . οὐδὲ τοῦτο δὲ πᾶσι παρακολουθεῖ . εἰκότως · εἴρηται γὰρ ὅτι ὅπου ἐναντιότης θεωρεῖται καὶ ἡ τῶν ἐναντίων μῖξις , ἐκεῖ καὶ τὸ μᾶλλον καὶ τὸ ἧττον , ὅπου δὲ ἐναντιότης οὐκ ἔστιν οὐδὲ ἡ τῶν ἐναντίων μῖξις , οὐδὲ τὸ μᾶλλον καὶ τὸ ἧττον . p . 10b30 Δικαιοσύνη γὰρ δικαιοσύνης εἰ λέγεται μᾶλλον καὶ ἦττον , ἀπορήσειεν ἄν τις . Οτι οὐκ ἐπὶ πάσης τῆς κατηγορίας ἁρμόσει τὸ λέγειν τὸ μᾶλλον καὶ ἧττον ἐπιδέχεσθαι , δῆλον ἐξ ὧν τινες περὶ ταῦτα ἀποροῦσι , μὴ βουλόμενοι δικαιοσύνην δικαιοσύνης εἶναι μᾶλλον καὶ ἧττον καὶ ὑγείαν ὑγείας καὶ τὰ τοιαῦτα . ἀλλ’ ὁ μὲν Ἀριστοτέλης οὐ διήρθρωσεν ἡμῖν τὸν περὶ | τούτων λόγον . ἡμεῖς δὲ περὶ αὐτῶν ταῦτά φαμεν · λέγομεν γὰρ ὅτι τὰ μὲν ποιὰ ὁμολογουμένως τὸ μᾶλλον καὶ τὸ ἧττον ἐπιδέχεται κτὰ τὸν εἰρημένον τρόπον , αὐτὴ μέντοι γε ἡ ποιότης ἡ λόγῳ ὁριστὴ τὸ μᾶλλον καὶ τὸ ἧττον οὐκ ἐπιδέχεται , οἷον ἡ δικαιοσύνη καὶ ἡ ὑγεία καὶ τὰ τοιαῦτα · δικαιοσύνη γὰρ δικαιοσύνης αὐτὴ καθ’ αὑτὴν οὐκ ἄν εἴη μᾶλλον καὶ ἧττον · εἰ γάρ τι μὴ ἐπιδέχοιτο τὸν τῆς δικαιοσύνης ὁρισμόν , οὐδὲ δικαιοσύνη ὅλως ἐστίν · ὥσπερ γὰρ οἷς ἐφαρμόζει ὁ τοῦ ἀνθρώπου ὁρισμός , ἄνθρωποί εἰσιν οὐδὲν ἧττον , ἐφ’ ὧν δὲ καὶ τὸ βραχύτατον τῶν ἐν τῷ ὁρισμῷ μὴ ἐφαρμόζει , οὐδὲ ὅλως ἄνθρωποί εἰσιν , ἢ τὸ λογικὸν ἢ τὸ ἐπιστήμης δεκτικὸν ὡς τοῖς ἀλόγοις ἢ τὸ θνητὸν ὡς τοῖς ἀγγέλοις , οὕτως εἴ τι μὴ ἔχοι ἀπαραλλάκτως τὸν τῆς δικαιοσύνης ὁρισμὸν ἢ τὸν τῆς ὑγείας ἤ τινος τῶν τοιούτων , οὐδὲ δικαιοσύνη τὸ τοιοῦτόν ἐστιν οὐδὲ ὑγεία οὐδὲ ἄλλο τῶν τοιούτων οὐδέν . τὰ μέντοι γε ποιὰ ταῦτα τὸ μᾶλλον καὶ τὸ ἧττον ἐπιδέχεται , πρὸς ὃ ἕκαστον μετέχει τῆς ποιότητος εἴτε πλέον εἴτε ἔλαττον · τὸν γὰρ πλέον τῆς λευκότητος μετεσχηκότα ἢ τοῦ μέλανος μᾶλλον λευκὸν λέγομεν τοῦ πλέον μετεσχηκότος μελανίας ἢ λευκότητος . ὁμοίως δὲ καὶ δίκαιον μᾶλλον λέγομεν τὸν πλείονα τὴν πρὸς τὸ δίκαιον κοινωνίαν σπασάμενον καὶ ὑγιεινὸν τὸν ἄλλου μᾶλλον μετεσχηκότα τῆς ὑγείας , καὶ ἐπὶ πάντων τῶν τοιούτων ὁμοίως · ὥσπερ γὰρ τῆς ἐν πυρὶ θερμότητος οὐχ ὁμοίως πάντες οἱ περιεστηκότες , εἰ τύχοι , μεταλαμβάνουσιν , ἀλλ’ οἱ μὲν ἐγγυτέρω μᾶλλον , ὅσῳ καὶ πλείονος ἀντιλαμβάνονται τῆς αὔρας , οἱ δὲ πορρωτέρω ἧττον , καίτοι τῆς τοὐ πυρὸς θερμασίας μιᾶς καὶ τῆς αὐτῆς οὔσης , οὕτω καὶ ἐπὶ πασῶν τῶν ποιοτήτων οἴεσθαι χρὴ ὅτι αὗται μὲν καθ’ ἑαυτὰς ἀνεπίτατοί εἰσι καὶ ἀνάνετοι , | ἐν ὑποκειμένοις δὲ γινόμεναι τοῖς σώμασιν , ἐν οἷς καὶ πεφύκασι μίγνυσθαι , ἢ ἐπιτείνονται ἢ ἀνίενται τῆ τῶν ἐναντίων πλεῖον ἢ ἔλαττον ἐπιμίξει . p . 11a5 τρίγωνον δὲ καὶ τετράγωνον οὐ δοκεῖ τὸ μᾶλλον καὶ ἧττον ἐπιδέχεσθαι , οὐδὲ τῶν ἄλλων σχημάτων οὐδέν . Ἔτι διὰ τούτων κατασκευάζει ὅτι οὐ πάσῃ ποιότητι ὑπάρχει τὸ μᾶλλον καὶ ἧττον · οὐδὲ γὰρ τῶν σχημάτων οὐδενί · οὐδὲν γὰρ τρίγωνον τριγώνου μᾶλλον καὶ ἧττον ἑκάτερον γὰρ τούτων ὁμοίως τὸν τοῦ τριγώνου λόγον ἐπιδέχεται ) οὐδὲ κύκλος κύκλου , κἄν μυριοπλάσιος ᾖ · καὶ τούτων γὰρ ἑκάτερος ὁμοίως τὸν τοῦ κύκλου λόγον ἐπιδέχεται . καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων δὲ ὡσαύτως , ἐφ’ ὧν ὁ αὐτὸς λόγος ἀπαραλλάκτως ἐφαρμόζει . p . 11a9 τῶν δὲ μὴ ἐπιδεχομένων οὐδὲν μᾶλλον ἕτερον ἑτέρου ῥηθήσεται . Ὃ βούλεται λέγειν διὰ τούτων , τοῦτό ἐστι · δεῖ , φησίν , ἐν οἷς τὸ μᾶλλον καὶ τὸ ἧττον θεωρεῖται , ἐν τούτοις τὸν αὐτὸν ἐφ’ ἁρμόζειν ὁρισμόν , οὐκ ἀπαραλλάκτως μέντοι · εἰ γὰρ ἀπαραλλάκτως ἐφαρμόζει , οὐκ ἐπιδέξονται τὸ μᾶλλον καὶ τὸ ἧττον . οἷον ὑγιεινόν ἐστι τὸ συμμέτρως ἔχον πρὸς ὑγείαν · οὗτος ὁ λόγος ἐφαρμόσει καὶ γυμνασίῳ καὶ σιτίοις καὶ οὔροις καὶ πλείοσιν ἄλλοις . ἐπειδὴ τοίνυν πάντα τὸν αὐτὸν ὁρισμὸν ἐπιδέχονται , οὐκ ἀπαραλλά|κτως δέ , ἀλλὰ τὸ μὲν γυμνάσιον ὡς φυλακτικὸν ὑγείας , τὸ δὲ σιτίον ὡς ποιητικόν , τὰ δὲ οὖρα ὡς σημαντικά , εἰκότως καὶ τὸ μᾶλλον καὶ τὸ ἧττον ἐπιδέχονται · μᾶλλον γὰρ ἐρεῖς τὸ γυμνάσιον τοῦ σιτίου ὑγιεινόν τὸ μὲν γὰρ τὴν οὖσαν ὑγείαν φυλάττει , τὸ δὲ τὴν ἀπελθοῦσαν ἀνακαλεῖται ) , μᾶλλον δὲ τῶν οὔρων τὸ σιτίον · τοσοῦτον γὰρ μόνον τοῦ ὑγιεινοῦ μετέχουσι τὰ οὖρα τῷ σημαίνειν τὴν ὑγιεινὴν διάθεσιν . εἰ δὲ ἐπί τινων ὑπάρχει ἀπαραλλάκτως ὁ αὐτὸς ὁρισμὸς ἢ παντελῶς ἕτερος , ταῦτα τὸ μᾶλλον καὶ τὸ ἧττον οὐκ ἐπιδέχεται · τὰ μὲν γὰρ πάντῃ ἕτερά εἰσι , τὰ δὲ πάντῃ ταὐτά , οἷον ἄνθρωπος καὶ ἵππος · οὐδεὶς γὰρ ἂν εἴποι τὸν ἄνθρωπον τοῦ ἵππου μᾶλλον ἄνθρωπον οὐδὲ τὸν ἵππον τοῦ κυνὸς μᾶλλον ἵππον , ἐπειδὴ ἕτερα παντελῶς εἰσιν , ἀλλ’ οὐδὲ ἄνθρωπον ἀνθρώπου μᾶλλον ἄνθρωπον κατ’ αὐτὴν τὴν οὐσίαν οὐδὲ ἵππον ἵππου μᾶλλον ἵππον , ἐπειδὴ πάντῃ ἀλλήλοις εἰσὶ ταὐτὰ καὶ τὸν αὐτὸν ὁρισμὸν ἐπιδέχονται ἀπαραλλάκτως . ἐπειδὴ δὲ τὸ ἐν χιόνι λευκὸν καὶ τὸ ἐν ἱματίῳ τὸν αὐτὸν λόγον ἐπιδέχονται , οὐκ ἀπαραλλάκτως δέ , εἰκότως μᾶλλον ἕτερον ἑτέρου λέγεται · ἐπι - δέχονται γὰρ τὸν αὐτὸν ὁρισμὸν οὐχ ὁμοίως ἑκάτερον , ἀλλ’ ἡ μὲν χιὼν ὡς συμπεφυκὸς ἔχουσα τὸ λευκὸν καὶ συμπληρωτικὸν τῆς οἰκείας οὐσίας καὶ ἀνεπίδεκτον τοῦ ἐναντίου , τὸ δὲ ἱμάτιον ἐξ ἐπιτεχνήσεως , εἰ τύχοι , καὶ οὐ συμπληρωτικὸν τῆς οὐσίας οὐδὲ ἀνεπίδεκτον τοῦ ἐναντίου . καὶ ἐπὶ τοῦ μέλανος δὲ καὶ τῶν ἄλλων ὡσαύτως . διὰ τοῦτο τοίνυν τὸ πολύγωὁμοίως νον τοῦ τριγώνου οὐ λέγεται μᾶλλον κύκλος , ἐπειδὴ οὐδέτερον τῶν εἰρημένων ἐπιδέχεται τὸν τοῦ κύκλου ὁρισμόν . οὐδὲ μέντοι τῶν ἄλλων κύκλων ἧττον κύκλος λέγεται τὸ πολύγωνον διὰ τὸν αὐτὸν πάλιν λόγον . p . 11a15 τῶν μὲν οὖν εἰρημένων οὐδὲν ἴδιον ποιότητος , ὅμοια I δὲ καὶ ἀνόμοια κατὰ μόνας τὰς ποιότη τὰς λέγεται . Ὥσπερ ἐπὶ τῆς οὐσίας καὶ τῶν ἄλλων ἐποίησε , πρότερον ἀποδοκιμασας τὰ δοκοῦντα ἴδια καὶ ὕστερον παραδοὺς τὰ ὄντως ιοια , οὕτως καὶ ἐνταῦθα ἀποδοκιμάσας τὰ δύο παρακολουθήματα τοῦ ποιοῦ , τό τε ὑπάρχειν αὐτῷ ἐναντιότητα καὶ τὸ μᾶλλον καὶ ἧττον ἐπιδέχεσθαι , ὡς μὴ παντὶ τῷ ποιῷ παρακολουθοῦντα , ἐκκρίνει τὸ ὅμοιον λέγεσθαι καὶ ἀνό μοιον · ἐπ’ ἐπ’ οὐδεμιᾶς γὰρ τῶν ἄλλων κατηγοριῶν τοῦτο λέγεται . οὐκ αὐτὴ δὲ ἡ ποιότης τὸ ὅμοιον καὶ τὸ ἀνόμοιον δέχεται , ἀλλὰ τὰ ποιά · ἑκάστη γὰρ τῶν ποιοτήτων αὐτὴ καθ’ ἑαυτὴν θεωρουμένη καὶ οὐκ ἐν ὑποκειμένῳ μία ἐστὶ καὶ ἡ αὐτή • πῶς οὖν ἄν εἴη αὐτὴ ἑαυτῇ ὅμοιος ἢ ἀνόμοιος ; ἐν ὑποκειμένῳ μέντοι γενομένη τὸ ὅμοιον καὶ τὸ ἀνόμοιον ἐπιδέχεται , ἢ εἰλικρινὴς ἐπὶ τῶν αὐτῶν φοιτῶσα ἢ ὁμοίως τὴν τοῦ ἐναντίου ἐπιμιξίαν ἀναδεχομένη καὶ οὕτως ὅμοια ἀλλήλοις κατ’ αὐτὴν τὰ ὑποκείμενα αὐτῇ ἀποτελοῦσα ἡ ἀνόμοια τῷ μὴ ὁμοίως παραγίνεσθαι ἀλλὰ μᾶλλον καὶ ἧττον ἐπιδέχεσθαι ἐν τοῖς ὑποκειμένοις τὴν τοῦ ἐναντίου μῖξιν . διὰ τοῦτο τοίνυν ἵνα ἐφαρμόσωμεν πάσῃ τῇ κατηγορίᾳ τὸ ἴδιον , ὥσπερ ἐπὶ τῆς οὐσίας ἐποιήσαμεν , προσθέντες τι τῷ ἀποδεδομένῳ αὐτῆς ἰδίῳ καὶ εἰπόντες ἴδιον τῆς κατηγορίας τῆς οὐσίας εἶναι τὸ τὰ ἐν αὐτῇ ἄτομα μένοντα ἓν καὶ ταὐτὸν τῷ ἀριθμῷ παρὰ μέρος τῶν ἐναντίων εἶναι δεκτικά , καὶ οὕτως πάσης τῆς οὐσίας ἴδιον ἐποιήσαμεν τὸ παρακολούθημα , οὕτω κἀνταῦθα ποιήσωμεν ἴδιον λέγοντες εἶναι τῆς κατηγορίας τῆς ποιότητος τὸ τὰ ἐν αὐτῇ ἄτομα ὅμοια ἢ ἀνόμοια λέγεσθαι · οὕτω γὰρ ἄν καὶ πάσῃ τῇ κατηγορίᾳ ἐφαρμόσειε τὸ παρακολούθημα καὶ μόνῃ . p . 11a20 ὐ δεῖ δὲ ταράττεσθαι μή τις ἡμᾶς φήσῃ ὑπὲρ ποιότητος τὴν πρόθεσιν ποιησαμένους πολλὰ τῶν πρός τι συγ - καταριθμεῖσθαι . ᾿Επειδὴ περὶ ποιότητος ἦν ὁ λόγος αὐτῷ τὰς δὲ ἕξεις καὶ τὰς δια - θέσεις ὑπὸ τὴν ποιότητα ἀνήγαγεν , ἅπερ ἦν τῶν πρός τι καὶ γὰρ ὑπὸ τὰ πρός τι αὐτὰ καὶ αὐτὸς πρότερον ἀνήγαγε καὶ τὴν ἕξιν ἑκτοῦ ἕξιν καὶ τὴν διάθεσιν διαθετοῦ λέγων εἶναι διάθεσιν ) , διὰ τοῦτο αἰσθόμενος τῆς ἀπορίας ἐπιλύεται αὐτὴν διχῶς , καὶ πρῶτον μὲν ἐπιπολαιότερον δεύτερον δὲ ἀκριβέστερον . καὶ ἡ μὲν πρώτη ἐπίλυσις ὧδε ἔχει · p . 11a23 Σχεδὸν γὰρ ἐπὶ πάντων τῶν τοιούτων τὰ γἑνη πρός τι λέγεται , τῶν δὲ καθ’ ἕκαστα οὐδέν . Αὕτη πρώτη τῆς ἀπορίας ἐπίλυσις · φησὶ γὰρ ὅτι τὰ μὲν γένη τῶν ποιοτήτων ὑπὸ τὰ πρός τι ἀναφέρεται , τὰ δὲ εἴδη ὑπὸ τὸ ποιόν · οἷον ἡ ἐπιστήμη τῶν πρός τί ἐστι | γένος γὰρ ἡ ἐπιστήμη ) καὶ λέγεται ἐπιστητοῦ τοῦ ἐπιστήμη , ἡ δὲ γεωμετρία οὐκ ἔστι τῶν πρός τι εἶδος οὖσα τῆς ἐπιστήμης , ἀλλ’ ὑπὸ τὸ ποιὸν ἀναφέρεται . ὁμοίως καὶ ἐπὶ τῆς ἕξεως ἔχει καὶ διαθέσεως καὶ πάντων τῶν τοιούτων · ἡ γὰρ ἕξις ἑκτοῦ ἕξις καὶ τὸ ἑκτὸν τῇ ἕξει ἑκτὸν καὶ ἡ διάθεσις διαθετοῦ διάθεσις καὶ τὸ διάθετόν τῇ διαθέσει διάθετόν . ἡ μέντοι ὑγεία ἢ ἡ νόσος , εἴδη ὄντα τῆς ἕξεως ἤτοι τῆς διαθέσεως , ποιότητές εἰσι · κατὰ ταύτας γὰρ ποιοί τινές ἐσμεν καὶ παρωνύμως ἀπ’ αὐτῶν λεγόμεθα γραμματικοὶ ἢ ῥητορικοὶ ἢ ὑγιεινοὶ ἢ ὁπωσοῦν ἄλλως . καὶ ἐπιστήμονες δὲ λεγόμεθα οὐ τῷ ἀπλῶς μετέχειν ἐπιστήμης ἀλλὰ τῷ μετέχειν τινὸς τῶν κατὰ μέρος ἐπιστημῶν , γραμματικῆς ἢ μουσικῆς ἤ τινος ἄλλης . ἡ μὲν οὖν ἐπιπολαιοτέρα λύσις αὕτη . ἐπιπολαιοτέρα δέ ἐστι , διότι τὰ γένη ἐπὶ πασῶν τῶν κατηγοριῶν ὑπὸ τὴν αὐτὴν ἀνάγονται κατηγορίαν ὑφ’ ἣν καὶ τὰ εἴδη . ἡ δέ γε ἀκριβεστέρα ὧδε ἔχει · p . 11a37 ἔτι εἰ τυγχάνει τὸ αὐτὸ ποιὸν καὶ πρός τι ὄν , οὐδὲν ἄτοπον ἐν ἀμφοτέροις τοῖς γένεσιν αὐτὸ καταριθμεῖσθαι . Ὡς γὰρ γὰρ ὁ πατὴρ καὶ ὁ υἱὸς ἀνάγονται μὲν καὶ ὑπὸ τὴν οὐσίαν , ἀνάγονται δὲ καὶ ὑπὸ τὰ πρός τι , κατ’ ἄλλο μέντοι καὶ ἄλλο , οὕτως οὐδὲν ἄτοπον καὶ τὰς ἕξεις καὶ τὰς διαθέσεις ὡς μὲν πράγματα ἀνάγεσθαι ὑπὸ τὴν ποιότητα , ὡς δὲ σχέσιν τινὰ ἀναδεξάμενα ὑπὸ τὰ πρός τι . Περι του ποιειν καὶ πάσχειν . p . 11b1 ἐπιδέχεται δὲ καὶ τὸ ποιεῖν καὶ τὸ πάσχειν ἐναν - τιότητα . | Τῶν κατηγοριῶν αἱ μέν εἰσιν ἁπλαῖ αἱ δὲ κατὰ συνδυασμὸν καὶ συμπλοκὴν τῶν ἁπλῶν τὸ εἶναι ἔχουσι . καὶ ἁπλαῖ μέν εἰσιν αἰ εἰρημέναι τέσσαρες , ἥ τε οὐσία καὶ τὸ ποσὸν καὶ τὰ πρός τι καὶ τὸ ποιόν , κατὰ συμπλοκὴν δὲ τῆς οὐσίας πρὸς μίαν τούτων ἢ πρὸς ἑαυτὴν αἱ λοιπαὶ ἓξ γίνονται . ἵνα δὲ τοῦτο γνῶμεν , λέγω δὴ ὅτι αἱ μὲν κυρίως κατηγορίαι τέσσαρές εἰσιν αἱ εἰρημέναι αἱ δὲ λοιπαὶ ἓξ ἐκ τῆς πρὸς ἄλληλα συμπλοκῆς τούτων γίνονται , ἐκ τῆς διαιρέσεως λάβωμεν τὰ εἰρημένα · τῶν ὄντων τὰ μὲν καθ’ ἑαυτὰ ὑφέστηκεν , ὡς ἡ οὐσία , τὰ δὲ ἐν ἑτέροις ἔχει τὸ εἶναι . τῶν δὲ ἐν ἑτέροις ἐχόντων τὸ εἶναι τὰ μὲν ἐν σχέσει θεωρεῖται , οὑν τὰ πρός τι , τὰ δὲ ἄσχετά εἰσι . καὶ τῶν μὴ ἐχόντων σχέσιν τὰ μέν ἐστι μεριστά , οἷον τὰ ποσά τοῦτο γὰρ ἴδιον ἐλέγομεν τοῦ ποσοῦ εἶναι , τὸ μεριστόν ) , τὰ δὲ ἀμέριστα , οἷον αἱ ποιότητες . αὗται μὲν οὖν αἱ κυρίως καὶ πρώτως λεγόμεναι κατηγορίαι , αἱ δὲ ἄλλαι ἓξ γίνονται τῆς οὐσίας συμπλεκομένης | ταῖς λοιπαῖς τρισί , τῷ ποσῷ λέγω καὶ τῷ πρός τι καὶ τῶ ποιῷ , 〈 ἢ ἑαυτῇ 〉 · ἡ γὰρ οὐσία τῷ ποσῷ συμπλεκομένη ποιεῖ δύο κατηγορίας , τήν τε ποτὲ καὶ τὴν ποῦ · τῷ μὲν γὰρ χρόνῳ συμπλεκομένη ποιεῖ τὴν ποτέ τὸ γὰρ ποτὲ οὔτε οὐσίαν μόνως σημαίνει οὔτε χρόνον , ἀλλ’ οὐσίαν ἐν χρόνῳ οὖσαν ) , τῷ δὲ τόπῳ συμπλεκομένη ποιεῖ τὴν ποῦ · τὸ γὰρ ποῦ οὔτε τόπον μόνον σημαίνει οὐ γάρ ἐστι τόπος ἐν τόπῳ ) οὔτε μὴν οὐσίαν , ἀλλ’ οὐσίαν ἐν τόπῳ οὖσαν . πάλιν ἡ οὐσία συμπλεκομένη τῷ ποιῷ ἑτέ - ρας δύο ποιεῖ κατηγορίας , τήν τε τοῦ ποιεῖν καὶ τοῦ πάσχειν · τὸ γὰρ ποιεῖν καὶ τὸ πάσχειν κατὰ ποιότητα γίνονται · ὁ γὰρ ποιῶν εἴς τι ἢ τῶ θερμαίνειν ποιεῖ ἢ τῶ ψύχειν ἢ κατ’ ἄλλην τινὰ ποιότητα , καὶ ὁ πάσχων δὲ ἢ τῷ θερμαίνεσθαι ἢ μελαίνεσθαι ἢ κατ’ ἄλλην τινὰ ποιότητα πάσχει . πάλιν ἡ οὐσία τοῖς πρός τι συμπλεκομένη ποιεῖ τὸ κεῖσθαι , τὴν δὲ θέσιν τῶν πρός τι ἐλέγομεν εἶναι . αὐτὴ δὲ ἑαυτῇ συμπλεκομένη ποιεῖ τὸ ἔχειν · τὸ γὰρ ἔχειν οὐσίας περὶ οὐσίαν σημαίνει περίθεσιν . | Ἀποδοὺς δὲ ὁ Ἀριστοτέλης τῶν τεσσάρων κατηγοριῶν τοὺς ὅρους καὶ τὰ παρακολουθήματα , τῶν λοιπῶν ἓξ οὔτε τοὺς ὁρισμοὺς ἀποδέδωκεν οὔτε τὴν εἰς τὰ εἴδη διαίρεσιν , ὡς ἡμῶν δυναμένων ἐκ τῶν ῥηθέντων τούτοις ἐπιστῆσαι . δεῖ οὖν ἡμᾶς ἑκάστου τὸν ὁρισμὸν ἀποδοῦναι καὶ τὴν εἰς τὰ εἴδη διαίρεσιν . ἔστιν οὖν ποιεῖν μὲν τὸ εἴς τι ἐνεργεῖν . τούτου δὲ εἴδη δύο · τὸ γὰρ ποιοῦν ἢ εἰς ἑαυτὸ ποιεῖ , ὥσπερ ἡ ψυχὴ ἑαυτὴν γινώσκουσα . ἢ εἰς ἕτερον , ὡς τὸ πῦρ εἰς ἡμᾶς ποιεῖ θερμαῖνον ἡμᾶς . πάσχειν δέ ἐστι τὸ ὑπό τινος ἀλλοιοῦσθαι . τούτου δὲ εἴδη δύο • ἢ γὰρ ὡς εἰς φθοράν τι ἀγόμενον πάσχει , ὡς τὸ ξύλον ὑπὸ πυρὸς καιόμενον , ἢ ὡς εἰς τελειότητα , ὡς ὅταν εἴπωμεν πάσχειν τὴν ὅρασιν ὑπὸ τοῦ ὁρατοῦ · εἰς τελειότητα γὰρ ἄγεται ἡ ὅρασις ὑπὸ τῶν ὁρατῶν τὴν οἰκείαν ἀπολαμ - βάνουσα ἐνέργειαν . καὶ ὁ μαθητὴς ὑπὸ τοῦ διδασκάλου πάσχει καὶ αὐτὸς οὐ φθειρόμενος ἀλλὰ τελειούμενος . κεῖσθαι δέ ἐστι τὸ θέσιν τινὰ ἔχειν . τούτου δὲ εἴδη τρία , τὸ ἀνακεκελίσθαι τὸ καθῆσθαι τὸ ἑστάναι · ἢ γάρ , ὡς πολλάκις εἴρηται , τὸ ὅλον σῶμα κέκλιται καὶ λέγεται ἀνακεκλίσθαι , ἢ τὸ μέν τι κέκλιται τὸ δὲ ὀρθόν ἐστι καὶ λέγεται καθῆσθαι , ἢ ὅλον ὀρθόν ἐστι καὶ λέγεται ἵστασθαι . ποτὲ δέ ἐστι τὸ χρόνου δηλωτικὸν ἤτοι τὸ ἐν χρόνῳ ὄν · τούτου δὲ εἴδη τρία , ἐνεστὼς παρεληλυθὼς μέλλων . ποῦ δέ ἐστι τὸ τόπου δη|λωτικὸν ἢ τὸ ἐν τόπῳ ὄν · τούτου δὲ εἴδη ἕξ , τὸ 124 v ἄνω τὸ κάτω τὸ δεξιὸν τὸ ἀριστερὸν τὸ ἔμπροσθεν τὸ ὄπισθεν . εἰκότως δὲ ἓξ τοῦ τόπου εἰσὶν αἱ διαφοραί · εἰ γὰρ τόπος ἐστίν , ὡς εἴρηται ἡμῖν , πέρας τοῦ περιέχοντος καθ’ ὃ περιέχει τὸ περιεχόμενον , τὸ δὲ περιεχόμενον σῶμά ἐστι , πᾶν δὲ σῶμα τρεῖς ἔχει διαστάσεις , ἑκάστη δὲ διάστασις κατ’ εὐθεῖαν γραμμὴν θεωρεῖται ὡρισμένως καὶ οὐ κατ’ ἄλλην τινά εἰ γάρ τις βουληθείη τοίχου , εἰ τύχοι , τὴν κατὰ μῆκος διάστασιν γνῶναι πόση τίς ἐστι , κτὰ κάθετον ταύτην μετρήσει , ἡ δὲ κάθετος εὐθεῖα γραμμή ἐστιν , ὡσαύτως δὲ καὶ εἰ τὴν κατὰ πλάτος ἢ βάθος διάστασίν τις γνῶναι βούλοιτο πόση ἐστί , σπάρτον ἐκτείνας ταύτην μετρήσει , ἥτις καὶ αὐτὴ εὐθεῖα γραμμή ἐστι ) , πᾶσα δὲ εὐθεῖα γραμμὴ δύο πέρατα ἔχει · εἰ τοίνυν πᾶν σῶμα τρεῖς ἔχει διαστάσεις , ἑκάστη δὲ διάστασις κατ’ εὐθεῖαν γραμμὴν χαρακτηρίζεται , πᾶσα δὲ εὐθεῖα γραμμὴ δύο ἔχει πέρατα , εἰκότως τὸ σῶμα ἓξ ἔχει πέρατα . εἰ οὖν τὸ σῶμα ἓξ ἔχει πέρατα , καὶ ὁ τόπος ὁ περιέχων αὐτὸ ἐξ ἀνάγκης ἓξ σχήσει πέρατα , ἐπειδὴ κατὰ πάσαν διάστασιν περιέχει ο τόπος τὸ σῶμα . καὶ εστι τῆς μὲν ὡς ἐπὶ ἐμψύχων εἰπεῖν κατὰ μῆκος διαστάσεως πέρατα τὸ ἄνω καὶ τὸ κάτω , τῆς δὲ κατὰ πλάτος τὰ δεξιὰ καὶ τὰ ἀριστερά , τῆς δὲ κατὰ βάθος τὸ ἔμπροσθεν καὶ τὸ ὄπισθεν . ἔχειν δέ ἐστιν οὐσίας περὶ οὐσίαν περίθεσις . τοῦτο δὲ ἢ ὅλον περὶ ὅλον περίκειται , ὡς ὁ χιτὼν ὅλον περιέχει τὸ σῶμα , ἢ ὅλον περὶ μέρος , ὡς ὁ δακτύλιος ἐν δακτύλῳ . p . 11b1 Ἐπιδέχεται δὲ καὶ τὸ ποιεῖν καὶ τὸ πάσχειν - τιότητα . Ζητητέον ἐνταῦθα τί δή ποτε τὸ ποιεῖν καὶ τὸ πάσχειν οὐχ ὑπὸ τὰ πρός τι ἀνάγει ὁ φιλόσοφος , ἀλλ’ ἑτέρας αὐτὰς εἶναι λέγει κατηγορίας · ὁ γὰρ ποιῶν εἰς πάσχοντα ποιεῖ καὶ ὁ πάσχων ὑπὸ ποιοῦντος πάσχει · | ὥστε καὶ αὗται τῶν πρός τί εἰσι . λέγομεν οὖν πρὸς τοῦτο ὅτι τὰ μὲν ἀπαρέμφατα ῥήματα μόνης εἰσὶ τῆς φύσεως τῶν ἐνεργειῶν ἢ τῶν παθῶν σημαντικά ἢ γὰρ ἐνέργειαν μόνως ἢ πάθος σημαίνει ) , τὰ μέντοι γε ἄλλα ῥήματα ἤτοι αἱ μετοχαὶ τὴν σχέσιν σημαίνουσι τῶν οὐσιῶν ἤτοι πρὸς τὴν ἐνέργειαν ἢ πρὸς τὸ πάθος . τὸ τοίνυν ποιεῖν καὶ τὸ πάσχειν , ἀπαρέμφατα ὄντα ῥήματα , τῆς ποιήσεως αὐτῆς ἢ παθήσεως ἐστι δηλωτικὰ καὶ οὐχὶ τῶν πρός τι · οὐδεὶς γὰρ ἂν εἴποι τὸ ποιεῖν εἰς τὸ πάσχειν ποιεῖν ἡ τὸ πάσχειν ὑπὸ τοῦ ποιεῖν πάσχειν . ὁ μέντοι γε πάσχων ἢ ποιῶν ὑπὸ τὰ πρός τι ἀναφέρεται · ὁ γὰρ ποιῶν εἰς πάσχοντα ποιεῖ καὶ ὁ πάσχων ὑπὸ ποιοῦντος πάσχει . καλῶς δὲ ὁ Ἀριστοτέλης ἐν τῇ Φυσικῇ ἀκροάσει ζητεῖ ὅτι εἰ ἐκ τοῦ ποιεῖν καὶ τοῦ πάσχειν ἡ κίνησις , πότερον ἐν τῷ ποιοῦντι θεωρεῖται ἢ ἐν τῷ πάσχοντι , καί φησιν ὅτι ἐν τῷ πάσχοντι · ἡ γὰρ κίνησις ὁδός ἐστιν ἀπὸ τοὐ δυνάμει εἰς τὸ ἐνεργείᾳ · ἐνέργεια δέ ἐστιν αὐτὴ ἡ προβολὴ τῆς ἕξεως · ἐκεῖνα οὖν κινεῖται ὅσα ἐνδεᾶ ἐστι καὶ ἀπὸ τοῦ ἀτελοῦς μεταβάλλει ἐπὶ τὸ τέλειον . ὅσα γοῦν πλειόνων τινῶν δέεται , πλείονας κινήσεις κινεῖται , τὰ δὲ ὀλιγοδεᾶ ὀλιγοκίνητα • ἀμέλει τὸ θεῖον ἀνενδεὲς ὂν καὶ πάντῃ ἐστὶν ἀκίνητον . εἰ τοίνυν ὁ ποιῶν κατ’ αὐτὸ τοῦτο ὃ ποιεῖ τελείαν ἔχει τὴν ἕξιν , οὐ κινηθήσεται κατ’ ἐκεῖνο ὃ ποιεῖ , ὁ δὲ πάσχων ἅτε δεόμενος τοῦ ποιοῦντος , ἵνα τὴν ἐν αὐτῷ ἐνοῦσαν δύνα - μιν εἰς ἐνέργειαν προαγάγῃ , εἰκότως κινεῖσθαι λέγεται , ἐκ τοῦ δυνάμει εἰς τὸ ἐνεργείᾳ εἶναι , ὃ πέφυκεν εἶναι , προαγόμένος . ὥστε ἡ κίνησις μία ἐστὶν ἐπὶ μόνου τοῦ πάσχοντος θεωρουμένη , ὁ μέντοι λόγος ὁ τῆς κίνη · σεως δύναται εἶναι διττός · δύναται γὰρ θεωρεῖσθαι καὶ ἐπὶ τοῦ ποιοῦν - τος καὶ ἐπὶ τοῦ πάσχοντος · ὅταν μὲν γὰρ τὴν κίνησιν θεωρήσωμεν | ἀρχομένην ἀπὸ τοῦ ποιοῦντος καὶ λήγουσαν ἐπὶ τὸ πάσχον , ποίησιν αὐτὴν λέγομεν . ὅταν δὲ θεωρήσωμεν αὐτὴν ἀπὸ τοῦ πάσχοντος ἀρχομένην τελευτῶσαν δὲ ἐπὶ τὸ ποιοῦν , πάθησιν λέγομεν , ὥσπερ καὶ δίδαξιν καὶ μάθησιν ὁμοίως . ὥστε τῷ μὲν ὑποκειμένῳ μία ἐστὶν ἡ κίνησις , διαφέρει δὲ τῷ λόγῳ . τὰ δὲ πρός τι οὐ μόνον τῷ λόγῳ διαφέρουσιν , ἀλλὰ καὶ τῷ ὑποκειμένῳ διάφορά ἐστιν . ὥστε τὸ ποιεῖν καὶ τὸ πάσχειν περὶ ἓν καταγινόμενα ὑποκείμενον , τὴν κίνησιν , οὐκ ἂν εἴη πρός τι , εἴ γε τὰ πρός τι οὐ μόνον τὴν σχέσιν διάφορον θέλουσιν ἔχειν , ἀλλὰ καὶ τὰ ὑπο - κείμενα · Διὰ τί οὖν μὴ ἐπέγραψε ῥάψε ‘περὶ ποιήσεως καὶ παθήσεως’ ; λέγομεν ὅτι ἡ ποίησις διττή ἐστι · καὶ γὰρ αὐτὴ ἡ ὁδὸς ποίησις λέγεται , οἷον ἡ τοῦ οἰκοδόμου ἐνέργεια , καὶ τὸ τέλος δὲ αὐτὸ τῆς ἐνεργείας , οἷον ἡ οἰκία . ἵνα οὖν μὴ διὰ τὴν ὁμωνυμίαν πλάνη τις γένηται καὶ νομίσωμεν αὐτὸν περὶ τοῦ τέλους διαλέγεσθαι , διὰ τοῦτο οὕτως ἐπέγραψε Περὶ τοῦ ποιεῖν καὶ τοῦ πάσχειν , τοῦτ’ ἔστι περὶ αὐτῆς τῆς ἐνεργείας καὶ τῆς ὁδοῦ . ἐπιδέχεται δὲ καὶ τὸ ποιεῖν καὶ τὸ πάσχειν ἐναντιότητα καὶ τὸ μᾶλλον καὶ τὸ ἧττον . εἰκότως · ἐν γὰρ ταῖς ποιότησι μόνον ἡ ἐναντιότης θεωρεῖται · τὸ δὲ ποιεῖν καὶ τὸ πάσχειν ἐκ τῆς συμπλοκῆς τῆς οὐσίας πρὸς τὴν ποιότητα συνέστηκε . καὶ τὸ μᾶλλον δὲ καὶ τὸ ἧττον ἐπιδέχεσθαι ἐκεῖνα πολλάκις εἰρήκαμεν τὰ καὶ τὴν ἐναντιότητα ἐπιδεχόμενα . ἐπειδὴ δὲ οὐ πᾶσα ποιότης ἐπιδέχεται τὴν ἐναντιότητα οὐδὲ τὸ μᾶλλον καὶ τὸ ἧττον , οἷον τὰ σχήματα , εἰκότως ἄρα οὐδὲ πάσῃ τῇ τοῦ ποιεῖν καὶ τοῦ πάσχειν κατηγορίᾳ παρακολουθεῖ τὸ ἐπιδέχεσθαι ἐναντιότητα καὶ τὸ μᾶλλον καὶ τὸ ἧττον , ἀλλὰ τῇ μὲν ἐκ ποιότητος εἰλημμένῃ ἐπιδεχομένης τὸ μᾶλλον καὶ τὸ ἧττον ὑπάρχει αὐτὸ τοῦτο , τῇ δὲ ἐκ ποιότητος λαμβανομένῃ μὴ ἔπιδε ] χομένης ἐναντιότητα οὐδὲ αὐτῇ ὑπάρξει τι ἐναντίον . p . 11b15 Ὑπὲρ μὲν οὗν τῶν προτεθέντων γενῶν ἱκανὰ τὰ εἰρημένα · Ἐκ τούτου τοῦ ῥησειδίου ὑπέλαβόν τινες τῶν ἐξηγητῶν τὸν σκοπὸν εἶναι τῶν κατηγοριῶν περὶ νοημάτων μόνων • ὁ γὰρ Ἀριστοτέλης , φασί , γένη μόνα οἶδε τὰ ὑστερογενῆ καὶ ἐννοηματικά · τὰ γὰρ καθόλου , φησὶν αὐτὸς ἐν τῷ Περὶ ψυχῆς , ἢ οὐδέν ἐστιν ἢ ὕστερον , τὰ δὲ πρὸ τῶν πολ - λῶν οὐδ’ ὅλως βούλεται εἶναι , ἀλλὰ τερετίσματα αὐτὰ λέγει καὶ φλυαρίας περίττας . Περὶ τῶν ἀντικειμένων . p . 11b16 Περὶ δὲ τῶν ἀντικειμένων ποσαχῶς εἴωθεν ἀντικεῖ - σθαι , ῥητέον . Πεπλήρωται ὁ τῶν κατηγοριῶν λόγος καὶ ἄρχεται τοῦ μετὰ τὰς κατηγορίας τμήματος · εἰρήκαμεν γὰρ κατ’ ἀρχὰς τοῦ βιβλίου ὅτι εἰς τρία μέρη διῄρηται τοῦτο τὸ βιβλίον , εἴς τε τὸ πρὸ τῶν κατηγοριῶν καὶ τὸ περὶ αὐτῶν τῶν κατηγοριῶν καὶ τὸ μετὰ τὰς κατηγορίας , καὶ ὅτι ἐν μὲν τῷ πρὸ τῶν κατηγοριῶν περὶ φωνῶν διαλέγεται , αἷς μέλλει χρήσασθαι ἐν τῇ διδασκαλίᾳ τῶν κατηγοριῶν , ἀγνώστων ἡμῖν ἐκ τῆς συνηθείας οὐσῶν , ἐν δὲ τῷ δευτέρῳ τμήματι περὶ αὐτῶν τῶν κατηγοριῶν , ἐν δὲ τῷ τρίτῳ , τοῦτ’ ἔστι τῷ προκειμένῳ , περί τινων φωνῶν ὧν παρέλαβεν ἐν τῇ διδασκαλίᾳ τῶν κατηγοριῶν , ὧν ἔννοιαν μέν τινα ἔχομεν οὐ μὴν διηρθρωμένην . ὅτι δὲ οὐκ ἔστιν ἀπηρτημένον τὸ τμῆμα τοῦτο τοῦ σκοποῦ τῶν κατηγοριῶν , ὥς τινες ἐνόμισαν , δῆλον μὲν καὶ ἐκ τῶν εἰρημένων , καὶ ἐξ αὐτοῦ δὲ τοῦ συνεχοῦς τῆς φράσεως δῆλον · τὸν γὰρ μὲν σύνδεσμον εἰρηκὼς ἐν τῷ τέλει τοῦ τμήματος τοῦ πρὸ τούτου , ἐν τούτῳ | τὸν δὲ ἐπήγαγεν · εἰρηκὼς γὰρ ἐν ἐκείνῳ ὑπὲρ μὲν οὖν τῶν προτεθέντων γενῶν ἐν τῇ ἀρχῇ τούτου φησὶ περὶ δὲ τῶν ἀντικειμένων . ὥστε καὶ ἐκ τούτου δήλη ἡ τοῦ σκοποῦ συνέχεια . πρῶτον δὲ διδάσκει περὶ τῶν ἀντικειμένων · καὶ γὰρ ἐν τῷ Περὶ ποσοῦ λόγῳ μνήμην τούτων ἐποιήσατο , ἡνίκα ἔλεγε τὸ μέγα τῷ μικρῷ ἀντικεῖσθαι οὐχ ὡς τὰ ἐναν - τία ἀλλ’ ὡς τὰ πρός τι . βούλεται τοίνυν ἐνταῦθα διδάξαι ποσαχῶς τὰ ἀντικείμενα λέγεται . τὰ τοίνυν ἀντικείμενα , φησί , τετραχῶς ἀντίκειται , ἢ ὡς πρός τι ἢ ὡς ἐναντία ἢ ὡς στέρησις καὶ ἕξις ἢ ὡς κατάφασις καὶ ἀπόφασις . Ζητητεον ’δε τι ὄη ποτε τέσσαρα μόνα τὰ εἴδη τῶν ἀντικειμένων καὶ οὔτε πλείονα οὔτε ἐλάττονα , καὶ τίς ἡ αἰτία τῆς τοιαύτης αὐτῶν τάξεως . ἵνα οὖν μάθωμεν διὰ τί τέσσαρα μόνα , εἴπωμεν οὕτως · τὰ ἀντικείμενα ἢ ὡς λόγοι ἀντίκεινται ἡ ὡς πράγματα . τὰ δὲ ὡς πράγματα ἀντικείμενα ἡ ἐν σχέσει τινὶ θεωρεῖται ἢ ἄσχετά εἰσι . καὶ εἰ ἄσχετά ἐστιν , ἢ μεταβάλλει εἰς ἄλληλα ἢ οὐ μεταβάλλει . ὡς λόγοι μὲν οὖν ἀντίκεινται κατάφασις καὶ ἀπόφασις , οἷον Σωκράτης περιπατεῖ — Σωκράτης οὐ περιπατεῖ , ὡς πράγματα δὲ καὶ σχέσιν ἔχοντα ἀντίκεινται τὰ πρός τι , οἷον πατὴρ καὶ υἱός , δεξιὸν καὶ ἀριστερόν , ἐπιστήμη καὶ ἐπιστητόν , ὡς πράγματα δὲ καὶ σχέσιν μὴ ἔχοντα καὶ μεταβάλλοντα εἰς ἄλληλα τὰ ἐναντία , οἷον τὸ μέλαν καὶ τὸ λευκόν , τὸ θερμὸν καὶ τὸ ψυχρόν , ὡς πράγματα δὲ ἄσχετα καὶ μὴ μεταβάλλοντα εἰς ἄλληλα ἕξις καὶ στέρησις , οἷον ὄψις καὶ τυφλότης · ἡ μὲν γὰρ ἕξις μετα - βάλλει εἰς τὴν στέρησιν , οἷον ἡ ὄψις εἰς τὴν τυφλότητα , ἡ μέντοι γε στέρησις | οὐ μεταβάλλει εἰς τὴν ἕξιν , οἷον ἡ τυφλότης εἰς τὴν ὄψιν · στέρησιν γὰρ ἐνταῦθα λαμβάνει τὴν παντελῆ τοῦ εἴδους φθορὰν καὶ αὐτῆς τῆς δυνάμεως , ἐν δὲ τῇ Φυσικῇ ἀκροάσει στέρησιν λέγει οὐ τὴν παντελῆ τῆς δυνάμεως φθοράν βούλεται γὰρ ἐν ἐκείνοις καὶ τὴν στέρησιν εἰς τὴν ἕξιν μεταβάλλειν ) , ἀλλὰ τῆς ἐνεργείας μόνης τὴν ἀπουσίαν . τίνος μὲν οὖν ἕνεκα τέσσαρα μόνα τὰ εἴδη τῶν ἀντικειμένων ἐστίν , ἡ διαίρεσις ἡμῖν ἐδήλωσεν . διὰ τί δὲ πρώτην ἔταξε τὴν τῶν πρός τι ἀντίθεσιν , δευτέραν δὲ τὴν τῶν ἐναντίων , τρίτην δὲ τὴν τῆς ἕξεως καὶ τῆς στερήσεως , τετάρτην δὲ τὴν τῆς καταφάσεως καὶ ἀποφάσεως , νυνὶ ἐροῦμεν . φαμὲν οὖν ὅτι ἀπὸ τῶν μαλακωτέραν τὴν ἀντίθεσιν ἐχόντων ἤρξατο , λέγω δὴ τῶν πρός τι • ταῦτα γὰρ τῷ ἀντικεῖσθαι οὐ μόνον οὐ φθείρει ἄλληλα ἀλλὰ καὶ συνεισφέρει · ἑνὸς γὰρ τεθέντος , οἷον πατρός , συνεισάγεται καὶ τὸ ἕτερον , ρον , οἷον ὁ υἱός , καὶ ἀναιρεθέντος ἑνὸς συνανῄρηται καὶ τὸ ἕτερον . ἄλλη . λῶν γάρ εἰσιν ὑποστατικά . δευτέραν τάξιν ἔχει ἡ τῶν ἐναντίων ἀντίθεσις , οἷον λευκοῦ καὶ μέλανος · ἰσχυροτέρα γάρ πώς ἐστιν ἡ τούτων ἀντίθεσις , διότι οὐ μόνον οὐ συνεισφέρει ἄλληλα , ἀλλὰ καὶ φθείρει · τοῦ γὰρ ἑνὸς παρόντος οὐχ ὑπομένει τὸ ἕτερον . καὶ εἰς ἄλληλα μέντοι γε ταῦτα μεταβάλλει , οἷον θερμὸν καὶ ψυχρόν , λευκὸν καὶ μέλαν . τρίτην ἔχουσι τάξιν τὰ κατὰ ἕξιν καὶ στέρησιν · καὶ γὰρ ἡ τούτων ἀντίθεσις ἰσχυροτέρα ἐστὶ τῆς τῶν ἐναντίων ἀντιθέσεως · τὰ μὲν γὰρ ἐναντία μεταβάλλει εἰς ἄλληλα , ἡ δὲ στέρησις οὐδέποτε μεταβάλλει εἰς τὴν ἕξιν · οὐδὲ γὰρ ἐκ τυφλοῦ τις ἀναβλέψει κατά γε τὸν φυσικὸν ἢ τεχνικὸν λόγον , εἰ μή που θείᾳ δυνάμει . ἐσχάτην ἔχουσι τάξιν τὰ κατὰ ἀπόφασιν καὶ κατάφασιν ἀντικείμενα • σφοδροτέρα γὰρ τούτων ἡ ἀντίθεσις , διότι ἐπὶ | πάντων τῶν ὄντων καὶ μὴ ὄντων διαιρεῖ τὸ ἀληθὲς καὶ τὸ ψεῦδος · λέγεται γὰρ Σωκράτης ἢ δεξιὸς εἷναι ἢ μὴ εἶναι δεξιός . καὶ ἀληθής γε αὕτη ἡ διαίρεσις , κἂν μόνος ὢν τύχῃ Σωκράτης κἂν μετὰ πλειόνων κἂν μηδὲ ὅλως ᾖ . κἄν τε γὰρ μόνος ᾖ , ἀληθεύει ἡ διαίρεσις λέγουσα μὴ εἶναι αὐτὸν δεξιόν , κἄν τε μετὰ μετὰ πλείονων , ὁμοίως · ἢ γὰρ δεξιός ἐστιν ἐν πλείοσιν ὢν ἢ οὐκ ἔστι δεξιός , ἀλλὰ ἢ μέσος ἢ ἀριστερός , ἀμφότερα δὲ τὸ μὴ δεξιὸν σὴ . μαίνει . ἀλλὰ κἂν μηδὲ ὅλως ᾖ , ἀληθὲς τὸ λέγειν ὅτι οὐκ ἔστι δεξιός . πῶς γὰρ ὁ μηδὲ ὅλως ὤν ; καὶ ἡ φωνὴ δὲ λέγεται ἢ λευκὴ εἶναι ἢ μὴ λευκή , καὶ ὁ λίθος ἢ ὄψιν ἔχειν ἡ μὴ ἔχειν . καὶ ἐπὶ πάντων δὲ εὐρήσιες τὴν ἀντίθεσιν ταύτην ἀληθῆ ὑπάρχουσαν , οὐ μόνον ἐπὶ τῶν κατὰ μέρος ἀντιθέσεων ἀλλὰ καὶ ἐπὶ τῶν καθόλου · τὰ γὰρ ὄντα ἢ δεξιά εἰσιν ἢ οὔκ εἰσι δεξιά , ἢ λευκά εἰσιν ἢ οὔκ εἰσι λευκά , ἢ ὄψιν ἔχει ἢ οὐκ ἔχει ὄψιν . οὐ μόνον δὲ ἐπὶ σωμάτων αὕτη ἡ ἀντίθεσις χώραν ἔχει , ἀλλὰ καὶ ἐπὶ ἀσωμάτων · καὶ γὰρ κἀκεῖνα οὐκ ἔχει τὴν δεξιὰν θέσιν , ἐπειδὴ οὐδὲ σώματά μάτα εἰσιν , οὔτε λευκά εἰσιν οὕτε ὄψιν ἔχει τὴν ἡμετέραν . καὶ τὸ μὴ ὂν δὲ οὔτε δεξιόν ἐστιν οὔτε λευκὸν οὔτε ὄψιν ἔχει . ἡ μὲν οὖν κατάφασις καὶ ἀπόφασις , ὡς προείρηται , πάντα τὰ ὄντα καὶ τὰ μὴ ὄντα διαιρεῖ , αἱ δὲ ἄλλαι ἀντιθέσεις οὐδαμῶς · ἥ τε γὰρ τῶν πρός τι ἀντίθεσις οὐκ ἐπὶ πάντων λέγεται · ἄν γὰρ τύχῃ τις μόνος ὤν , οὐ λέγεται δεξιὸς εἶναι ἢ ἀριστερός . ἀλλ’ οὐδὲ τῶν ἀσωμάτων οὐδέν , οἷον ἡ ψυχή · οὔτε γὰρ δεξιά ἐστιν οὔτε ἀριστερά . ἀλλ’ οὐδὲ ἡ τῶν ἐναντίων · ἡ γὰρ φωνὴ οὐ λέγεται λευκὴ εἶναι ἢ μέλαινα · ἔστι γὰρ καὶ ἡ λεγομένη σομφή . οὐδὲ ἐπὶ τῶν χρωμάτων τὰ μέν ἐστι λευκὰ τὰ δὲ μέλανα · εἰσὶ γὰρ καὶ τὰ μεταξύ , τὸ φαιὸν καὶ τὸ ὠχρὸν καὶ τὰ τοιαῦτα . ἀλλ’ οὐδὲ ἐπὶ τῆς στερήσεως καὶ τῆς ἕξεως · ὁ γὰρ λί|θος οὐ λέγεται τυφλὸς εἶναι ἢ ὄψιν ἔχειν . εἰκότως οὖν πρώτην μὲν εἶπε τὴν τῶν πρός τι , δευτέραν δὲ τὴν τῶν ἐναντίων , τρίτην δὲ τὴν κατὰ στέρησιν καὶ ἕξιν , τετάρτην δὲ τὴν καταφάσεως καὶ ἀποφάσεως , ἐκ τῶν μαλακωτέραν τὴν ἀντίθεσιν ἐχόντων ἀρ’ · ξάμενος καὶ προκόψας ἐπὶ τὰ σφοδροτέρως ἀντικείμενα . p . 11b19 Ἀντίκειται δὲ ἕκαστον τῶν τοιούτων , ὡς τύπῳ εἰπεῖν , ὡς μὲν τὰ πρός τι , οἷον τὸ διπλάσιον τῷ ἡμίσει . Διὰ τούτων ἔννοιάν τινα ἡμῖν αὐτῶν παραδίδωσιν , ἐπὶ παραδειγμάτων γυμνάζων τὸν λόγον , εἶτα οὕτως διακρίνει ἕκαστον ἰδίᾳ ἀπὸ τῶν λοιπῶν , ἵνα μή τις ὑπολάβῃ τὴν αὐτὴν τούτων ἀντίθεσιν εἶναι · καὶ γάρ τινες ὑπενόησαν τὴν αὐτὴν ἀντίθεσιν εἶναι τῶν ἐναντίων τοῖς πρός τι · τὸ γὰρ ἐναντίον φασὶ τῷ ἐναντίῳ ἐναντίον . λέγομεν οὖν πρὸς τοῦτο . ὅτι τὰ μὲν πράγματα τὰ ὑποδεχόμενα τὴν ἐναντιότητα ποιότητές εἰσιν , οἷον τὸ λευκὸν καὶ τὸ μέλαν , τὸ θερμὸν καὶ τὸ ψυχρόν · οὐδεὶς γὰρ ἄν εἴποι τὸ λευκὸν τῷ μέλανι λευκὸν οὐδὲ τὸ μέλαν τῷ λευκῷ μέλαν . αὐτὴ μέντοι ἡ ἐναν - τιότης τῶν πρός τί ἐστι . καὶ οὐδέν γε ἄτοπον τὴν ἐναντιότητα τῶν πρός τι οὖσαν ἐν ἑτέροις πράγμασι θεωρεῖσθαι · τὰ γὰρ πρός τι ἐλέγομεν μὴ ἰδίαν ἔχειν ὑπόστασιν , ἀλλ’ ἐν ταῖς ἄλλαις κατηγορίαις συνίστασθαι . p . 11b21 δὲ τὰ ἐναντία , οἷον τὸ κακὸν τῷ ἀγαθῷ . Ἀγαθὸν ἐνταῦθα λέγει οὐ τὸ ὑπερούσιον τούτῳ γὰρ οὐκ ἀντίκειται τὸ κακόν ) , ἀλλὰ τὸ ἐναντίον τῷ κακῷ · διττὸν γὰρ τὸ ἀγαθόν , τὸ μὲν καθ’ αὑτὸ τὸ οὐσιωδῶς ὑπάρχον θεῷ , ὅπερ οὐδὲν ἔχει ἐναντίον τῇ οὐσίᾳ γὰρ οὐδέν ἐστιν ἐναντίον ) , τὸ δὲ κατὰ συμβεβηκὸς τὸ πρὸς ἀντιδιαστολὴν τοῦ κακοῦ λεγόμενον , λέγω δὴ τὸ ἐν ἡμῖν · ὥσπερ καὶ τὸ φῶς εἰρήκαμεν διττόν . τὸ μὲν ἐν ἡλίω , ὅπερ οὐκ ἔχει ἀντικείμενον ἑαυτῶ σκότος , ἐπειδὴ συμπληροῖ τὴν οὐσίαν τοῦ ἡλίου καὶ οὐσιῶδες αὐτοῦ ἐστι , τὸ δὲ ἐν ἀέρι κατὰ συμβεβηκὸς αὐτῷ γινόμενον , ᾧ ἀντίκειται τὸ σκότος καὶ αὐτὸ ἐπισυμβαῖνον τῇ ἀποστάσει τοῦ φωτὸς τῷ ἀέρι . καὶ ἡ γνῶσις δὲ διττή , ὥς φησι καὶ ὁ Πλάτων’ , ἡ μὲν νοερά , ἥτις μόνως τὸ ἀληθὲς οἶδεν , οὐκ ἔχει δὲ τὸ ψεῦδος ἀντικείμενον , ἡ δὲ διανοητικὴ καὶ ἔτι ἡ δόξα , αἵτινες ἔχουσιν ἀντικείμενον τὸ ψεῦδος · ἔστι γὰρ καὶ διανοεῖσθαι καὶ δοξάζειν ψευδῆ , νοεῖν μέντοι ψευδῆ οὐκ ἔστιν · εἴη γὰρ ἂν ὁ νοῦς ἀνόητος . ‘ἢ γὰρ ἥψατο τοῦ νοητοῦ ὁ νοῦς ἢ οὐχ ἥψατο’ φησὶν ὁ Ἀριστοτέλης • ὥστε ἀναμάρτητος . τούτῳ οὖν ἐνταῦθα τῷ ἀγαθῷ , λέγω δὴ τῷ ἐν τῇ γενέσει , λέγει ἀντικεῖσθαι τὸ κακόν . p . 11b32 Ὅσα οὖν ἀντίκειται ὡς τὰ πρός τι , αὐτὰ ἅπερ ἐστὶ ἑτέρων λέγεται . | Βούλεται δεῖξαι ὅτι ἡ τῶν πρός τι ἀντίθεσις οὐκ ἔστιν ἡ αὐτὴ τῇ τῶν ἐναντίων ἀντιθέσει , καὶ δείκνυσιν αὐτὸ συλλογισμῷ χρώμενος ἐν δευτέρῳ σχήματι τούτῳ · τὰ ὡς πρός τι ἀντικείμενα αὐτὰ ἅπερ ἐστὶ ἑτέ - ρων λέγεται , οἷον τὸ δεξιὸν ἀριστεροῦ δεξιὸν λέγεται , τὰ δὲ ὡς ἐναντία ἀντικείμενα αὐτὰ ἅπερ ἐστὶν οὐ λέγεται ἑτέρων · τὸ γὰρ λευκὸν οὐ λέγεται μέλανος λευκόν . τὰ ἄρα ὡς πρός τι ἀντικείμενα ἕτερά ἐστι παρὰ τὰ ὡς ἐναντία ἀντικείμενα . p . 11b38 Ὅσα δὲ τῶν ἐναντίων τοιαῦτά ἐστιν ὥστε ἐν οἷς πέ - φυκε γίνεσθαι ἢ ὧν κατηγορεῖται ἀναγκαῖον αὐτῶν θάτερον ὑπάρχειν , τούτων οὐδέν ἐστιν ἀνὰ μέσον . | Διακρίνας τὴν τῶν πρός τι ἀντίθεσιν τῆς τῶν ἐναντίων βούλεται νῦν αὐτὴν τῶν λοιπῶν διακρῖναι . καὶ πρότερον διακρίνει τῆς τῶν καθ’ ἕξιν καὶ στέρησιν ἀντιθέσεως . ἐπειδὴ δὲ συμβάλλεται αὐτῷ πρὸς τοῦτο ἡ τῶν διαφόρων εἰδῶν τῶν καθ’ ἕξιν καὶ στέρησιν ἀντικειμένων ἀπαρίθ - μησις , πρότερον παραδίδωσιν ἡμῖν τὰς τούτων διαφοράς . καὶ πρό γε τούτων τὰ διάφορα τῶν ἐναντίων εἴδη παραδίδωσι · μέλλει γὰρ εὐθὺς καὶ ταῦτα διακρίνειν τῶν καθ’ ἕξιν καὶ στέρησιν ἀντικειμένων . μετὰ δὲ τὴν ἀπαρίθμησιν τῶν διαφόρων εἰδῶν τῶν καθ’ ἕξιν καὶ στέρησιν ἀντικειμένων ἐκτίθεται καὶ τὰς διαφορὰς τῶν κατὰ κατάφασιν καὶ ἀπόφασιν ἀωτικειμένων · τελευταῖον γὰρ καὶ ταῦτα διακρίνει τῶν λοιπῶν · εἰ γὰρ εἰδείημεν τὰς διαφορὰς καὶ τὰ παρακολουθήματα ἑκάστης ἀντιθέσεως , ῥᾳδίως καὶ τὴν πρὸς ἀλλήλας τῶν ἀντιθέσεων διαφορὰν εἰσόμεθα . πρῶτον οὖν , ὡς εἴρηται , τὴν τῶν ἐναντίων διαίρεσιν παραδίδωσιν . ἔχει δὲ δυνάμει τοῦτον τὸν τρόπον · τῶν ἐναντίων τὰ μὲν ἄμεσα οἷον ἄρτιον καὶ περιττόν , τὰ δὲ ἔμμεσα ὡς τὸ λευκὸν καὶ τὸ μέλαν · μέσον γὰρ τὸ φαιὸν καὶ τὰ λοιπὰ χρώματα . καὶ τῶν ἐμμέσων τὰ μὲν οὕτως ἔχει ὡς δυνατὸν εἶναι ἀμφότερα ἀπεῖναι τοῦ ὑποκειμένου οὐδὲ γὰρ ἀναγκαῖον πᾶν σῶμα λευκὸν εἶναι ἢ μέλαν · δύναται γὰρ καὶ φαιὸν εἶναι ) , τὰ δὲ οὕτως ἔχει ὥστε ἐξ ἀνάγκης τὸ ἕτερον ἀφωρισμένως παρεῖναι τῷ ὑποκειμένῳ , καὶ οὐχ ὅπερ ἔτυχεν , ὡς τῷ πυρὶ ἡ θερμότης καὶ οὐδέποτε ἡ ψῦξις , τῇ δὲ χιόνι ἡ ψυχρότης καὶ οὐδέποτε ἡ θερμότης διὰ τὸ οὕτως ἑκάτερον τούτων πεφυ - κέναι . καὶ αὕτη μὲν ἡ διαίρεσίς τε καὶ ἡ ὑποδιαίρεσις . καὶ κατὰ ἄλλον δὲ τρόπον ἐπιδιαιρεῖται τὰ ἔμμεσα ἐναντία · τῶν γὰρ ἐμμέσων ἐναντίων τὰ μὲν ἔχουσι τὰ μέσα ὀνόμασι δηλούμενα , τὰ δὲ λόγῳ καὶ τῇ τῶν ἄκρων ἀποφάσει · τοῦ μὲν γὰρ λευκοῦ καὶ μέλανος τὰ ἐν μέσῳ ὀνόμασιν ἐπικέκληνται , οἷον τὸ φαιὸν τὸ ὠχρὸν τὸ ξανθὸν καὶ τὰ τοιαῦτα τοῦ δὲ φαύλου καὶ σπουδαίου τὸ ἀνὰ μέσον ὀνόματι μὲν οὐ δηλοῦται , τῇ δὲ τῶν ἄκρων ἀποφάσει σημαίνεται τὸ μήτε φαῦλον μήτε σπουδαῖον . p . 11b38 Ὅσα δὲ τῶν ἐναντίων τοιαῦτά ἐστιν ὥστε ἐν οἷς πέφυκε γίνεσθαι ἢ ὧν κατηγορεῖται . Τῶν ἐναντίων τὰ μὲν κατὰ συμβεβηκὸς ὑπάρχει τῷ ὑποκειμένῳ , τὰ δὲ καθ’ αὑτό . διὰ μὲν οὖν τοῦ πεφυκέναι γίνεσθαι ἐδήλωσε τὰ κτὰ συμβεβηκὸς ὑπάρχοντα τῷ ὑποκειμένῳ , διὰ δὲ τοῦ κατηγορεῖσθαι τὰ καθ’ αὑτὸ ὑπάρχοντα . τὸ δὲ καθ’ αὑτὸ διττόν , ὡς αὐτός φησιν ἐν τοῖς Ἀποδεικτικοῖς · τὸ μὲν ὃ μέρος γίνεται τοῦ ὁρισμοῦ τοῦ ὑποκειμένου πράγματος , ὡς τὸ ζῷον τὸ λογικόν ταῦτα γὰρ καθ’ αὑτὸ ὑπάρχουσι τῷ ἀνθρώπῳ καὶ ἐν τῷ ὁρισμῷ αὐτοῦ παραλαμβάνονται ) , τὸ δὲ οὗ ἐν τῷ ὁρισμῷ τὸ ὑποκείμενον παραλαμβάνεται , ὡς τὸ ἄρτιον καὶ τὸ περιττόν , σιμότης καὶ γρυπότης · τό τε γὰρ · ἄρτιον καὶ τὸ περιττὸν ὁριζόμενοι μνη - μονεύομεν τοῦ ὑποκειμένου , λέγω δὴ τοῦ ἀριθμοῦ · ἄρτιον γὰρ λέγομεν ἀριθμὸν | τὸν δίχα τεμνόμενον καὶ περιττὸν ἀριθμὸν τὸν μὴ δυνάμενον 30 v δίχα διαιρεθῆναι . τὸν μέντοι ἀριθμὸν ὁριζόμενος οὐκ ἀνάγκῃ μνημονεύσεις ἀρτίου · ἀριθμὸς γάρ ἐστι πλῆθος καὶ συναγωγὴ μονάδων , καὶ εἰ τὰ μάλιστα , πᾶς ἀριθμὸς ἢ ἄρτιός ἐστιν ἢ περιττός . καὶ τὴν σιμότητα δὲ καὶ τὴν γρυπότητα ὁριζόμενοι ἐξ ἀνάγκης καὶ τοῦ ὑποκειμένου , τῆς ῥινός , μνημονεύομεν , σιμότητα λέγοντες εἶναι κοιλότητα ἐν ῥινί , γρυπότητα δὲ κυρτότητα ἐν ῥινί . p . 12a1 Ἀναγκαῖον αὐτῶν θάτερον ὑπάρχειν , τούτων ὐδέν ἐστιν ἀνὰ μέσον . Ὃ βούλεται λέγειν ἐν τούτοις , τοιοῦτόν ἐστιν · ὅσα τῶν ἐναντίων τοιαῦτά ἐστιν ὡς ἐξ ἀνάγκης δεῖν τὸ ἕτερον αὐτῶν ὑπάρχειν ἢ ὡς καθ’ αὑτὸ ἢ κατὰ συμβεβηκός , τούτων οὐδέν ἐστιν ἀνὰ μέσον , ὅσα δὲ τοιαῦτά ἐστιν ὡς δύνασθαι ἀμφότερα τὰ ἐναντία ἀπεῖναι τοῦ ὑποκει - μένου , ἐν ᾧ ἢ καθ’ αὑτὸ ἢ κατὰ συμβεβηκὸς ὑπάρχουσι , ταῦτα οὐκ ἄμεσά ἐστιν ἀλλ’ ἔχει τι ἑαυτῶν ἀνὰ μέσον · παράδειγμα τοῦ μὲν προ - τέρου τῶν καθ’ αὑτὸ ὑπαρχόντων ἐναντίων τὸ ἄρτιον καὶ τὸ περιττόν ( τούτων γὰρ οὐδέν ἐστιν ἀνὰ μέσον ) , τῶν δὲ κατὰ συμβεβηκὸς νόσος καὶ ὑγεία . καὶ γὰρ οὐδὲ τούτων ἐστί τι μεταξύ , ἀλλ’ ἐξ ἀνάγκης δεῖ τὸ ἕτερον αὐτῶν παρεῖναι τῷ τοῦ ζῴου σώματι , ἶνα λάβωμεν πᾶσαν τὴν ὁπωσοῦν ἐκ τοῦ κατὰ φύσιν ἔκβασιν . τοῦ δὲ δευτέρου παράδειγμα τῶν μὲν καθ’ αὑτὸ ὡς τῷ πυρὶ ἡ θερμότης τῷ ὕδατι ἡ ψυχρότης ( ἔστι γάρ τι τούτων ἀνὰ μέσον τὸ χλιαρόν ) , τῶν δὲ κατὰ συμβεβηκὸς ὡς ἐν ἡμῖν τὸ μέλαν καὶ τὸ λευκόν · ἔστι γὰρ μεταξὺ τὸ φαιόν . p . 12a6 Καὶ περιττὸν δὲ καὶ ἄρτιον ἀριθμοῦ κατηγορεῖται · Πᾶς γὰρ ἀριθμὸς ἢ περιττός ἐστιν ἢ ἄρτιος , καὶ οὐκ ἂν ῥηθείη ἀριθμὸς μὴ ὢν τοιοῦτος . p . 12a13 Καὶ φαῦλον δὲ καὶ σπουδαῖον κατηγορεῖται μὲν καὶ κατὰ ἀνθρώπου καὶ ἄλλων πολλῶν . | Οὐ μόνον γὰρ ἐπ’ ἀνθρώπου λέγομεν τὸ φαῦλον καὶ σπουδαῖον , ἀλλὰ καὶ ἐπ’ ἄλλων , οἷον ἵππου . p . 12a20 Ἐπ᾿ ἐνίων μὲν οὖν ὀνόματα κεῖται τοῖς ἄνα μέσον . Διὰ τούτων , ὡς ἤδη εἶπον , κατ’ ἄλλον τρόπον τὴν τῶν ἐμμέσων ἐναντίων ποιεῖται ὑποδιαίρεσιν , ἤδη πρότερον ὑποδιελὼν αὐτὰ ταῦτα εἴς τε τὰ δυνάμενα ἄμφω ἀπεῖναι τοῦ ὑποκειμένου καὶ εἰς τὰ ἐξ ἀνάγκης πεφυκότα κατὰ τὸ ἕτερον τῶν ἀντικειμένων ὑπάρχειν τῷ ὑποκειμένῳ . p . 12a26 Στέρησις δὲ καὶ ἕξις λέγεται μὲν περὶ ταὐτόν τι . Εἰρηκὼς τὰ διάφορα τῶν ἐναντίων σημαινόμενα , τρέπεται νῦν διδάξαι περὶ τῆς στερήσεως καὶ τῆς ἕξεως · εἴρηται γὰρ ἡμῖν ὅτι συμβάλλεπρός αὐτῷ ἡ τούτων διδασκαλία πρὸς τὴν διάκρισιν αὐτῶν τὴν πρὸς τὰ τι , οὐ μόνον δὲ ἀλλὰ καὶ εἰς τὴν τῶν ἄλλων ἀντικειμένων διάκρισιν . p . 12a27 Καθόλου δὲ εἰπεῖν , ἐν ᾧ πέφυκεν ἡ ἕξις γίνεσθαι , περὶ τοῦτο λέγεται ἑκάτερον αὐτῶν . | Τρία δὲ δεῖ παρατηρεῖν ἐπὶ τῆς ἕξεως καὶ τῆς στερήσεως , τό τε πεφυκὸς δέχεσθαι καὶ ὅτε πέφυκε δέχεσθαι , τοῦτ’ ἔστιν ἐν τῷ χρόνῳ τι ἐν ᾧ πέφυκε , καὶ ἐν ᾧ μέρει πέφυκε . περὶ ὃ δὲ πρᾶγμα λέγεται ἡ ἕξις , περὶ τοῦτο καὶ ἡ στέρησις θεωρεῖται · οὐ γὰρ λέγομεν τὸν λίθον ἐστερῆ - σθαι ὄψεως , ἐπειδὴ οὐδὲ ὅλως πέφυκεν ἔχειν ὄψιν , οὔτε τὸν ἄνθρωπον κατὰ τοὺς πόδας λέγομεν ἐστερῆσθαι ὄψεως , ἐπειδὴ μὴ κατ’ ἐκεῖνο τὸ μέρος πέφυκεν ἔχειν τὴν ὄψιν . ἀλλ’ οὐδὲ τὸ σκυλάκιον ἐστερῆσθαι ὄψεως λέγομεν , ἐπειδὴ μὴ ἐν ἐκείνῳ τῷ καιρῷ πέφυκεν ἔχειν . λέγομεν δὲ τὸν ἄνθρωπον κατὰ τὸ πρόσωπον ἐστερῆσθαι τῆς ὄψεως , ἐπειδὴ καὶ πέφυκεν ἔχειν ὄψιν ὁ ἄνθρωπος καὶ ἐν τῷ μέρει τούτῳ καὶ τῷ χρόνῳ , ὁμοίως καὶ νωδὸν λέγομεν οὐχ ἁπλῶς τὸν μὴ ἔχοντα ὀδόντας οὐ γὰρ δήπου καὶ τὸν ἄρτι τεχθέντα · οὐ γὰρ τηνικαῦτα πέφυκεν ἔχειν ) , ὥσπερ οὐδὲ τυφλὸν τὸ σκυλάκιον , ἀλλὰ νωδὸν λέγομεν τὸν ὑπὸ γήρως , εἰ τύχοι , ἢ ὑπὸ πάθους τῶν ὀδόντων ἐστερημένον . p . 12a35 10 δὲ ἐστερῆσθαι καὶ τὸ τὴν ἕξιν ἔχειν οὐκ ἔστι στέρησις καὶ ἕξις . | Βούλεται διὰ τούτων δεῖξαι ὁ φιλόσοφος ὅτι οὐκ ἔστι ταὐτὸν τὸ ἐστερῆσθαι τῇ στερήσει οὐδὲ τὸ ἕξιν ἔχειν τῇ ἕξει · αὐτὴ μὲν γὰρ ἡ ἕξις καὶ ἡ στέρησις ποιότητές εἰσι , τὰ δὲ ἔχοντα τὴν ἕξιν καὶ τὴν στέρη - σιν ποιά εἰσι παρωνύμως ἀπ’ αὐτῶν λεγόμενα , ὥσπερ ἡ λευκότης καὶ τὸ λευκόν · ἡ μὲν γάρ ἐστι ποιότης , τὸ δὲ ποιὸν παρωνύμως ἀπ’ αὐτῆς λεγόμενον . δείκνυσι δὲ τοῦτο ὁ φιλόσοφος , λέγω δὴ ὅτι ἕτερόν ἐστιν ἡ ἕξις καὶ τὸ ἔχειν ἕξιν , οὐ διὰ τῶν γενῶν , λέγω δὴ τῆς ἕξεως καὶ τοῦ τὴν ἕξιν ἔχοντος ἢ διὰ τῆς στερήσεως καὶ τοῦ τὴν στέρησιν ἔχοντος , ἀλλὰ διὰ τῶν εἰδῶν , λέγω δὴ τῆς ὄψεως καὶ τῆς τυφλότητος καὶ τοῦ τὴν ὄψιν ἔχοντος καὶ τὴν τυφλότητα · σαφέστερα γὰρ τὰ εἴδη τῶν γενῶν · πρόδηλον γὰρ ἐπὶ τούτων ὅτι ἕτερον μέν ἐστιν ἡ τυφλότης ἕτερον δὲ τὸ τὴν τυφλότητα ἔχον , καὶ ἡ ὄψις μέν ἕτερον ὁ δὲ τὴν ὄψιν ἔχ’ ὢν ἕτερος · τὰ μὲν γὰρ ποιότητές εἰσί τινες , τὰ δὲ οὐσίαι μετέχουσαι τούτων . εἰ τοίνυν ταύτα οιαφορα , καὶ τὰ τούτων γένη διάφορα · ὡς γὰρ ἔχει ἡ ὄψις καὶ ἡ τυφλότης πρὸς τὸν ἔχοντα τὴν ὄψιν καὶ τὴν τυφλότητα , οὕτως ἔχει καὶ ἡ ἕξις καὶ ἡ στέρησις πρὸς τὸν ἔχοντα τὴν ἕξιν καὶ τὴν στέρησιν , ἐπειδὴ καὶ ὡς ἔχει ἡ ὄψις καὶ ἡ τυφλότης πρὸς τὴν ἕξιν καὶ τὴν στέρησιν , οὕτω καὶ ὁ τὴν ὄψιν ἔχων καὶ ὁ τὴν τυφλότητα πρὸς τὸν τὴν ἕξιν ἔχοντα καὶ τὴν στέρησιν · εἴδη γὰρ αὐτῶν εἰσιν . εἰ τοίνυν διάφορα ταῦτα , λέγω δὴ ἡ ὄψις καὶ ὁ τὴν ὄψιν ἔχων καὶ ἡ τυφλότης καὶ ὁ τὴν τυφλότητα ἔχων , καὶ τὰ τούτων γένη διάφορα , λέγω δὴ ἡ ἕξις καὶ ὁ τὴν ἕξιν ἔχων καὶ ἡ στέρησις καὶ ὁ τὴν στέρησιν ἔχων . p . 12a39 Ἔτι εἰ ἦν ἡ τυφλότης ταὐτὸν τῷ τυφλὸν εἶναι , κατη - γορεῖτο ἄν ἀμφότερα κατὰ τοῦ αὐτοῦ . | Καὶ ἄλλως δέ φησιν · εἰ ἦν ταὐτὸν ἡ ὄψις καὶ ὁ τὴν ὄψιν ἔχων , κατηγορεῖτο ἂν ἀμφότερα κατὰ τοῦ αὐτοῦ · ὡς γὰρ βροτὸς καὶ ἄνθρωπος καὶ μέροψ ταὐτὸν ὄντα καθ’ ἑνὸς ὑποκειμένου κατηγορεῖται , οὕτω καὶ ταῦτα εἰ ἦσαν ταὐτά , καθ’ ἑνὸς ἄν καὶ τοῦ αὐτοῦ ὑποκειμένου κατηγοροῦντο . νῦν δὲ τυφλότητα μὲν ἔχειν ἡ ὄψιν ὁ ἄνθρωπος λέγεται , τυμλότης δὲ ἁπλῶς ἢ ὄψις οὐ λέγεται . ὥστε καὶ ἐκ τούτου δῆλον ὅτι διάφορα ταῦτά ἐστιν . ἀλλ’ εἰ καὶ διάφορα ταῦτά ἐστι , φησίν , ἀλλ’ οὖν τὸν αὐτὸν ἔχει τῆς ἀντιθέσεως τρόπον · ὡς γὰρ ἀντίκειται ἡ ὄψις τῇ τυφλότητι , ὡς στέρησις καὶ ἕξις , οὕτω καὶ τὸ ἔχειν ὄψιν τῷ τὴν τυφλότητα ἔχειν ἀντίκειται , καθ’ ἕξιν καὶ στέρησιν . p . 12b6 οὐκ ἔστι δὲ οὐδὲ τὸ ὑπὸ τὴν κατάφασιν καὶ ἀπόφασιν κατάφασις καὶ ἀπόφασις . Ὅτι δὲ οὐδὲ ἡ κατάφασις | καὶ ἀπόφασις ταὐτόν ἐστι τοῖς ὑπ’ αἀτῶν σημαινομένοις , δείκνυσι τοῦτο ἐκ τοῦ τὴν μὲν ἀπόφασιν καὶ τὴν κατάφασιν λόγους εἶναι , τὰ δὲ ὑπ’ αὐτῶν σὴ μαινόμενα πράγματα · τὸ μὲν γὰρ Σωκράτης κάθηται’ λόγος ἐστίν , αὐτὸς δὲ ὁ καθήμενος Σωκράτης πρᾶγμά ἐστιν · οὐσία γάρ ἐστι μετά τινος ἐνεργείας , λέγω δὴ τοῦ καθῆ - σθαι . καὶ ταῦτα μέντοι ἀντίκειται ἀλλήλοις τῷ αὐτῷ τῆς ἀντιθέσεως τρόπῳ · καὶ γὰρ ὥσπερ ἀντίκειται ὁ λόγος ὁ λέγων ‘Σωκράτης κάθηται’ τῷ λέγοντι ‘Σωκράτης οὐ κάθηται’ , οὕτως καὶ ὁ καθήμενος Σωκράτης τῷ μὴ καθημένῳ ἀντίκειται · ἑκατέρα γὰρ τῶν ἀντιθέσεων ὡς κατάφασις καὶ ἀπόφασις ἀντίκειται . p . 12b16 Ὅτι δὲ ἡ στέρησις καὶ ἡ ἕξις οὐκ ἀντίκεινται ὡς τὰ πρὸς τι , φανερόν . Διδάξας ἡμᾶς ἰδίᾳ περὶ ἑκάστης ἀντιθέσεως νῦν τὴν διάκρισιν αὐτῶν ποιεῖται καὶ διακρίνει τὰ ὡς πρός τι ἀντικείμενα τῶν καθ’ ἕξιν καὶ στέρησην ἀντικειμένων · τῶν γὰρ ἐναντίων ἤδη αὐτὰ διέκρινε . πάλιν δὲ ἐπὶ τῶν εἰδῶν γυμνάζει τὸν λόγον ὡς σαφεστέρων , λέγω δὴ τῆς ὄψεως καὶ τῆς τυφλότητος . καὶ πρῶτον μὲν δείκνυσιν οὕτως συλλογισμῷ πάλιν Χρώ - μένος ἐν δευτέρῳ σχήματι · τὰ πρός τι αὐτὰ ἅπερ ἐστὶ τοῦ ἀντικειμένου λέγεται ὁ γὰρ πατὴρ υἱοῦ λέγεται πατὴρ καὶ τὸ δεξιὸν τοὐ ἀριστεροῦ δεξιόν ) , τὰ δὲ καθ’ ἕξιν καὶ στέρησιν αὐτὰ ἅπερ ἐστὶν οὐ λέγεται τῶν ἀντικειμένων · ἡ γὰρ ὄψις οὐ λέγεται τυφλότητος εἶναι ὄψις . τὰ ἄρα ὡς πρός τι ἀντικείμενα ἕτερά εἰσι τῶν καθ’ ἕξιν καὶ στέρησιν ἀντικειμένων καὶ οὕτω μὲν πρῶτον ἔδειξεν ἀπὸ τοῦ σαφεστέρου καὶ ὁμολογουμένου , λέγω δὴ ἀπὸ τοῦ τὴν ὄψιν μὴ λέγεσθαι τυφλότητος ὄψιν , εἶτα ὕστερον δείκνυσι καὶ ἀπὸ τοῦ ἀμφιβόλου ὅτι οὐδὲ ἡ τυφλότης ὄψεως τυφλότης λέγεται • τοῦτο γὰρ δοκεῖ λέγεσθαι . p . 12b18 οὐδὲ ἄλλως οὐδαμῶς ἡ ὄψις πρὸς αὐτὸ λέγεται . Ἀντὶ τοῦ c ὡς δ’ ἄν ὀνοματοποιήσῃς , οὐδαμῶς πρὸς τὸ ἀντικείμενον λέγεται , κἄν τε πρὸς δοτικὴν ἢ ἄλλην πτῶσιν ἀποδῷς · οὐδὲ γὰρ ἡ ὄψις τῇ τυφλότητί ἐστιν ὄψις’ . p . 12b19 Ὡσαύτως δὲ οὐδὲ ἡ τυφλότης λέγοιτ’ ἄν τυφλότης ὄψεως . Δείξας ἐπὶ τοῦ ὁμολογουμένου , λέγω δὴ τῆς ὄψεως , ὅτι οὐ λέγεται πρὸς τὸ ἀντικείμενον , νῦν ἐπὶ τοῦ ἀμφιβόλου δείκνυσιν · ἡ γὰρ τυφλότης στέρησις μὲν ὄψεως λέγεται , τυφλότης δὲ ὄψεως οὐδαμῶς . μήποτε δὲ οὐ καλῶς φαμεν τὴν τύφλωσιν μὴ λέγεσθαι ὄψεως τύφλωσιν · εἰ γάρ , ὡς καὶ αὐτός φησι , στέρησιν ὄψεως λέγομεν , τοῦ γένους δὲ κατηγορουμένου τινὸς ἀνάγκη πᾶσα καὶ τῶν εἰδῶν τι κατηγορεῖσθαι οὐ γὰρ οἷόν τέ τι εἶναι ζῷον ὃ μὴ πάντως ἢ ἄνθρωπος ἔσται ἢ ἵππος ἤ τι τῶν λοιπῶν ζῴων , ὁμοίως δὲ οὐδὲ στέρησιν εἶναι ἐνδέχεται , εἰ μὴ πάντως εἴη τι οὗ εἶναι λέγεται ἡ στέρησις ) · ἀνάγκη οὖν πᾶσα καὶ τὴν κατ’ εἶδος ἀντικειμένην τῇ ἕξει ἐκείνῃ στέρησιν ἐκείνης εἶναι λέγεσθαι · εἰ γὰρ ἡ τῆς ὄψεως στέρησις οὐκ ἔστιν ἀπλῶς καὶ καθόλου πάντως στέρησις , ἀλλὰ τὶς δηλονότι στέρησις , τοῦτ’ ἔστι τύφλωσις · εἰ οὖν ἡ τῆς ὄψεως στέρησις τίς ἐστι στέρησις , αὕτη δὲ ἡ τὶς στέρησις οὐδὲν ἄλλο ἐστὶν ἢ τύφλωσις , ἡ ἄρα τύφλωσις ὄψεως ἐστι τύφλωσις · πῶς γὰρ οἷόν τε ἦν τοῦ γένους τινὸς εἶναι λεγομένου μὴ καὶ τὸ εἶδός τινος εἶναι λέγεσθαι , εἴπερ ἐν ὑπάρξει εἶναι τὰ γένη ἄνευ τινὸς τῶν εἰδῶν ἀδύνατον ; ἢ οὖν οὐδὲ τὸ γένος , τοῦτ’ ἔστιν ἡ στέρησις , λέγεται ὄψεως εἶναι στέρησις . ἢ εἰ τὸ γένος , πάντως καὶ τῶν εἰδῶν τι . ἀλλ’ ἴσως εἴποι ἄν τις πρὸς τοῦτο ὡς εἴπερ λέγομεν γνώσεως στέρησιν , ἀνάγκη ὅσον ἐπὶ τῷ λόγῳ τούτῳ εἶναί τι τῶν εἰδῶν τῆς στερήσεως ταύτης ὃ τῆς γνώσεως κατηγορηθήσεται ἢ πρὸς αὐτὴν λεχθήσεται · νῦν δὲ τοῦ γένους κατηγορουμένου τῆς γνώσεως , εἶδός τι τῆς αὐτῆς κατηγορούμενον οὐχ εὑρίσκομεν . ἔστιν οὖν πρὸς τοῦτο εἰπεῖν ὅτι μηδ’ ἔχομεν τὴν ἀντικειμένην τῇ γνώσει στέρησιν ὠνομασμένην , ὥσπερ ἡ τῇ ὄψει ἀντικειμένη στέρησις τυφλότης καλεῖται , ὡς εἴπερ ἦν , ἐλέχθη ἂν κἀκείνη πρὸς τὴν γνῶσιν , ὡς ἡ τυφλότης ὄψεως λέγεται τυφλότης · ὁπηνίκα γὰρ τὰς στερήσεις κατὰ στερήσεις τῶν ἕξεων ὀνομάζο - μεν , ὡς ἀγνωσίαν καὶ ἀμαθίαν καὶ τὸ ἄσοφον καὶ τὰ παραπλήσια , οὐκέτι δηλονότι τοῦ ἀντικειμένου τὰ τοιαῦτα εἶναι λέγεται , ἀλλὰ τοὐ δεκτικοῦ · οὐ γὰρ ἡ ἀγνωσία γνώσεως ἀγνωσία λέγεται , ἀλλὰ ψυχῆς ἀγνωσία , καὶ ἀμαθία καὶ τὰ λοιπά · ἔχει γὰρ ἐν ἑαυτοῖς τὸ ἀντικείμενον , οὗ τὴν στέρησιν κατηγορεῖ . ἀλλ’ εἰ καὶ ἡ στέρησις αὐτὸ ὅπερ ἐστὶ τοῦ ἀντικειμένου εἶναι λέγεται , οὐ μόνον αὐτὸ τὸ γένος , ἀλλ’ εἴ τι καὶ τῶν ὑπὸ ταύτην εἰδῶν εἴη ὠνομασμένον , ἀλλ’ οὖν οὐκέτι καὶ ἡ ἕξις αὐτὸ ὅπερ ἐστὶ τῆς στερήσεως | εἶναι λέγεται , τῶν δὲ πρός τι ἑκάτερον τῶν ἀντικειμένων αὐτὸ ὅπερ ἐστὶ τοῦ ἀντικειμένου εἶναι λέγεται , ὡς ἐφεξῆς φησιν ὁ Ἀριστοτέλης . ὥστε ταύτῃ ἄν διακρίνοιτο τὰ καθ’ ἕξιν καὶ στέρησιν ἀντικείμενα τῶν πρός τι . καὶ τοῦτο δ’ ἄν τις εἴποι ὅτι οὐχ ὃν τρόπον τὰ πρός τι αὐτὰ ἅπερ ἐστὶ τῶν ἀντικειμένων εἶναι λέγεται , οὕτως καὶ ἡ στέρησις τῆς ἕξεως εἶναι λέγεται στέρησις · τὰ μὲν γὰρ πρός τι ὡς συναίτια ἀλλήλων οὕτως ἑκάτερον τῶν ἀντικειμένων τοῦ λοιποῦ εἶναι λέγεται , ἡ δὲ στέρησις τῆς ἕξεως εἶναι λέγεται οὐχ ὡς τοῦ εἶναι αὐτῆς τοὐναντίον δὲ τοῦ μὴ εἶναι αἰτία οὖσα . μήποτε δὲ ἔστι συνηγορῆσαι τῷ Ἀριστοτέλους λόγῳ φάσκοντι τὴν μὲν στέρησιν ὄψεως εἶναι λέγεσθαι στέρησιν τοφλότητα δὲ ὄψεως μηκέτι · ἰδοὺ γοῦν καὶ φωτὸς μὲν στέρησίν φαμεν , σκότος δὲ φωτὸς οὐκέτι , καίτοι τὸ σκότος οὐδὲν ἄλλο ἐστὶν ἢ φωτὸς στέρησις , ὡς ἡ τυφλότης ὄψεως στέρησις , ὡς ἐν ἑτέροις ἡμῖν διὰ πλειόνων δέδεικται . ἀλλ’ ὥσπερ πήρωσιν μὲν σκελῶν φέρε λέγομεν , οὐκέτι δὲ πήρωσιν ἀρτιότητος ἢ ὀρθότητος ἢ εὐθύτητος , ἢ ὅπως ἄν τις τὴν τῶν σκελῶν κατὰ φύσιν θέσιν καλῇ , ὀνομάσειεν , οὕτω δηλονότι καὶ σκότος μὲν ἀέρος λέγομεν , σκότος δὲ φωτὸς οὐκέτι . οὐδ’ ἄρα τύφλωσιν ὄψεως , ἀλλ’ εἴπερ ἄρα , ὀφθαλμῶν τύφλωσιν , ὡς καὶ πήρωσιν ὀφθαλμῶν · ὁ μὲν γὰρ ὀφθαλμὸς τὸ μόριον σημαίνει τὸ μετέχον τῆς ὄψεως , ἡ δὲ ὄψις αὐτὴν τὴν δύναμιν . ἀλλ’ ἐπειδὴ καθάπερ καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων ποιοτήτων πολλάκις ὁμωνύμως τῇ ποιότητι τὸ πεποιωμένον ὀνομάζομεν , λευκὸν λέγοντες καὶ τὸ λελευκασθμένον σῶμα καὶ αὐτὴν τὴν λευκότητα , καὶ θερμὸν καὶ ψυχρὸν ὁμοίως καὶ βαρὺ καὶ κοῦφον καὶ τὰ λοιπά , οὕτω δὲ καὶ ὄψιν οὐ μόνον ἐπὶ τῆς δυνάμεως ἀλλὰ καὶ ἐπ’ αὐτῶν τῶν ὀργάνων φέρομεν , τοὺς ὀφθαλ|μοὺς ὄψιν καλοῦντες , τὴν δὲ τύφλωσιν τῶν ὀφθαλμῶν εἶναι λέγομεν κυρίως , λέγονται δέ , ὡς εἶπον , οἱ ὀφθαλμοὶ ὄψις · διὰ ἄρα καὶ τύφλωσιν ὄψεως λέγομεν οὐκ ἐπὶ τῆς δυνάμεως ἀλλ’ ἐπὶ τῶν ὀργάνων φέροντες τὸ τῆς ὄψεως ὄνομα . ὁ δὲ Ἀριστοτέλης φησὶ πρὸς τὴν ἀντικειμένην δύναμιν μὴ λέγεσθαι τὴν τύφλωσιν , ὅπερ ἐστὶν ἀληθές . Λείπεται ἄρα ἐνεῖνο ἡμᾶς ἐπιλύσασθαι , πῶς τοῦ γένους αὐτῆς , λέγω τῆς στερήσεως , τῆς ἕξεως εἶναι λεγομένης οὐχὶ καὶ τῶν τῆς στερήσεως ἕκαστον εἰδῶν τινὸς ἀντικειμένης ἕξεως λέγεται , εἴπερ ἀληθὲς ὡς ἐφ’ ὧν τὸ γένος λέγεται , πάντως καὶ τῶν ὑπὸ τὸ γένος εἰδῶν τι κατηγορεῖται . φημὶ οὖν ὅτι αἱ μὲν ἕξεις πράγματά τινά εἰσιν εἰδοπεποιημένα καὶ ὑφεστηκότα , καὶ διὰ τοῦτο εἰκότως γένος οὖσα ἡ ἕξις ἔχει καὶ τὰ ὑποκείμενα εἴδη ὑπάρχοντα καὶ εἶδός τι φυσικὸν ἔχον ἕκαστον , ἡ δὲ στέρησις οὐδὲν ἕτερόν ἐστιν ἢ ἀπουσία τῆς ἕξεως , ὥστε αὐτὴ κατὰ τὸν ἑαυτῆς λόγον τὸ μὴ ὄν ἐστι . πῶς οὖν τοῦ μὴ ὄντος ὡς ὑπάρχοντός τινα εἴδη ζητοῦμεν ; ὥστε εἰ καὶ ἔστι τις εἰδικωτέρα τινὶ ἕξει στέρησις ἀντικειμένη , οὐχ ὡς ὄν τι ἀντίκειται ἀλλὰ πάλιν ὡς μὴ ὂν κατὰ ἀπόφασιν τῆς ἕξεως , οἷον τῷ σοφῷ τὸ ἄσοφον καὶ τῷ ὀδόντας ἔχοντι τὸ νωδόν , παρὰ τὸ νω στερητικὸν καὶ τὸν ὀδόντα . καὶ αὗται μὲν οὖν αἱ μερικαὶ στερήσεις ὁμοίως τῷ γένει κατὰ ἀπόφασιν τῆς ἕξεως λέγονται . εἴ που δὲ εὑρεθείη στερήσει τινὶ κείμενον ὄνομα , ὡς ἡ ἀπουσία τῆς ὄψεως τύφλωσις ὀνομάζεται ἢ ἡ τοῦ φωτὸς ἀπουσία σκότος , οὐ τῆς ἀπουσίας τῆς ἕξεως κατηγορεῖται τὸ τοιοῦτον ὄνομα , ἀλλὰ τοῦ πάθους τοῦ περὶ τὸ δεκτικὸν γενομένου ἢ ἄλλου τινὸς ἐπισυμβαίνοντος τῇ ἀπουσίᾳ τῆς ἕξεως , ὥσπερ τὸ σκότος παρὰ τὸ σκιάζειν εἴρηται ἡ δὲ σκιὰ ἐπιπρόσθησίς ἐστι φωτός , ἥτις ἐν τῷ ἀέρι ἢ ἁπλῶς ἐν τῷ | διαφανεῖ συμβαίνει , ἤ , ὡς Ἡρωδιανός φησι , παρὰ τὸ σχεθεῖν · ἐπέχει γὰρ ἡμῶν τὸ εἰδέναι ἢ τῶν προόδων καὶ τῶν πολλῶν ἐνεργειῶν ἐπιχείρησις . καὶ ἡ τύφλωσις δὲ ἴσως παρὰ τὸ τύφειν καὶ ὁ τυφλὸς οἱονεὶ τυφὸς ὁ ὑποκεκαυμένας τὰς ὄψεις ἔχων ( “ κενεαὶ γάρ,’’ φησὶν ὁ ποιητής , “ ὑποσμύχονται ὀπωπαί ” ) , ὡς καὶ ὁ πηρὸς παρὰ τὸ πήθω — — πηρός , ὡς παρὰ τὸ ὀκνῶ — ὀκνήσω — ὀκνηρός . εἰκότως ἄρα τὰ τοιαῦτα τῶν ὀργάνων εἶναι λέγεται καὶ οὐχὶ τῶν ἕξεων · πάθη γὰρ τῶν ὑποκειμένων σωμάτων εἰσι ταῖς ἕξεσι καὶ οὐχὶ αὐτῶν τῶν ἕξεων . p . 12b21 Ἔτι τὰ πρός τι πάντα πρὸς ἀντιστρέφοντα λέγεται . Πᾶλιν ἑτέρῳ συλλογισμῷ δείκνυσιν ὅτι ἕτερά εἰσι τὰ ὡς πρός τι ἀντικείμενα τῶν κατὰ στέρησιν καὶ ἕξιν ἀντικειμένων · λέγει γὰρ δυνάμει οὕτως · τὰ πρός τι πρὸς ἀντιστρέφοντα λέγεται ( ὥσπερ γὰρ ὁ πατὴρ υἱοῦ πατήρ , οὕτω καὶ ὁ υἱὸς πατρὸς υἱός ) , τὰ δὲ καθ’ ἕξιν καὶ στέρησιν οὐ λέγεται πρὸς ἀντιστρέφοντα · οὐ γὰρ λέγεται ἡ ὄψις τυφλότητος εἶναι ὄψις . τὰ ἄρα πρός τι ἕτερά εἰσι τῶν καθ’ ἕξιν καὶ στέρησιν ἀντικειμένων . p . 12b26 Ὅτι δὲ οὐδὲ ὡς τὰ ἐναντία ἀντίκειται τὰ κατὰ καὶ ἕξιν λεγόμενα , ἐκ τῶνδε δῆλον . Διέκρινε τὴν τῶν πρός τι ἀντίθεσιν τῆς τῶν ἐναντίων ἀντιθέσεως 〈 καὶ τῆς 〉 τῶν κατὰ στέρησιν καὶ ἕξιν · εἶτα νῦν διακρίνει τὰ κατὰ στέρησιν καὶ ἕξιν ἀντικείμενα τῶν ὡς ἐναντίων ἀντικειμένων . καὶ ὤφειλε μὲν ὅσον ἐπὶ τῇ ἀκολουθίᾳ τὰ πρός τι διακρῖναι τῶν κατὰ κατάφασιν καὶ ἀπόφασιν ἀντικειμένων , ἐπειδὴ δὲ μέλλει ἑνί τινι λόγῳ διακρίνειν τὰ | κατὰ κατάφασιν καὶ ἀπόφασιν ἀντικείμενα τῶν λοιπῶν , διὰ τοῦτο νῦν ὑπερτίθεται διακρῖναι τὰ πρός τι τῆς καταφάσεως καὶ ἀποφάσεως , ἵνα μὴ τὰ αὐτὰ λέγειν ἀναγκάζηται . πάλιν δὲ ἀναλαμβάνει τὴν ἀπαρίθμησιν τῶν εἰδῶν τῶν ἐναντίων · βούλεται γὰρ ἀντικείμενα πάντων τῶν ἐναντίων τὰ καθ’ ἕξιν καὶ στερησιν . p . 12b27 Τῶν μὲν γὰρ ἐναντίων , ὧν μηδέν ἐστιν ἀνὰ μέσον , ἀναγκαῖον , ἐν ᾧ πέφυκε γίνεσθαι ἢ ὧν κατηγορεῖται , θάτερον αὐτῶν ὑπάρχειν . Πάντως γὰρ ἀνάγκη τὸν ἀριθμὸν ἢ ἄρτιον εἶναι ἢ περιττὸν καὶ νοσεῖν ἢ ὑγιαίνειν τὸ ζῷον . p . 12b32 Ὧν δὲ ἔστι τι ἀνὰ μέσον , οὐδέποτε ἀνάγκη παντὶ θάτερον . Oὐδὲ γὰρ ἐξ ἀνάγκης πᾶν σῶμα ἢ λευκόν ἐστιν ἢ μέλαν ( ἔστι γὰρ καὶ τὸ φαιόν ) ἢ πάλιν θερμὸν ἢ ψυχρόν · ἔστι γὰρ καὶ τὸ χλιαρόν . p . 12b35 Ἔτι δὲ καὶ τούτων ἦν τι ἀνὰ μέσον , ὧν μὴ ἀναγκαῖον ἦν θάτερον ὑπάρχειν τῷ δεκτικῷ , εἰ μὴ οἷς φύσει τὸ ἓν ὑπάρχει . Τοῦτο ἦν τὸ τρίτον τῶν ἐναντίων εἶδος , ὅπερ ἔχει μέν τι ἀνὰ μέσον , πλὴν τὸ ἕτερον τῶν ἐναντίων ἐξ ἀνάγκης | πάρεστι τῷ δεκτικῷ διὰ τὸ κατὰ φύσιν αὐτῷ ὑπάρχειν , οἷον τῷ πυρὶ τὸ θερμόν , τῇ χιόνι τὸ λευκόν . οὐδέποτε δὲ ἑκάτερον τῶν ἐναντίων ἐνδέχεται ἀπεῖναι τοῦ δεκτικοῦ · ἀδύνατον γὰρ τὸ πῦρ μὴ θερμὸν εἶναι ἢ τὴν χιόνα μὴ ψυχρὰν ἢ μὴ βαρεῖαν τὴν γῆν ἢ τὸ πῦρ μὴ κοῦφον . p . 13a3 Ἐπὶ δὲ τῆς στερήσεως καὶ τῆς ἕξεως οὐδέτερον εἰρημένων ἀληθές . Ἀναμνήσας ἡμᾶς τῶν διαφόρων τρόπων τῆς τῶν ἐναντίων ἀντιθέσεως νῦν δείκνυσιν ὅτι κατ’ οὐδένα τῶν εἰρημένων τρόπων δύναται ἡ αὐτὴ εἶναι τῶν ἐναντίων ἀντίθεσις τῇ κατὰ στέρησιν καὶ ἕξιν · καὶ πρότερόν γε αὐτὴν διακρίνει τῶν ἀμέσων ἐναντίων · φησὶ γὰρ οὕτως · p . 13a4 Οὐ γὰρ ἀεὶ τῷ δεκτικῷ ἀναγκαῖον θάτερον αὐτῶν ὑπάρχειν . Ἐπὶ γὰρ τῶν ἀμέσων ἐναντίων ἐξ ἀνάγκης τὸ ἕτερον ὑπῆρχε τῷ ὑποκειμένῳ , ἐπὶ δὲ τῶν κατὰ στέρησιν καὶ ἕξιν οὐκ ἐξ ἀνάγκης τὸ ἕτερον πάρεστι τῷ ὑποκειμένῳ , ἀλλ’ ἐνδέχεται ἑκάτερον ἀπεῖναι · τὸ γὰρ σκυλακιον οὔτε τυφλόν ἐστιν οὔτε ὄψιν ἔχει , καὶ τὸ ἄρτι τεχθὲν παιδίον οὔτε νωδόν ἐστιν οὔτε ὀδόντας ἔχει · ὁ δὲ ἀριθμὸς πάντως ἢ ἄρτιός ἐστιν ἢ περιττός , καὶ τὸ ζῷον ἐξ ἀνάγκης ἢ νοσεῖ ἢ ὑγιαίνει . ὥστε οὐκ ἔστιν ἡ τῶν ἀμέσων ἐναντίων ἀντίθεσις ἡ αὐτὴ τῇ κατὰ στέρησιν καὶ ἕξιν . p . 13a8 Ἀλλ’ οὐδὲ ὧν τί ἐστιν ἀνὰ μέσον · ἀναγκαῖον γάρ παντὶ τῷ δεκτικῷ θάτερον αὐτῶν ὑπάρχειν . Νῦν διακρίνει τῶν ἐμμέσων ἐναντίων τὰ κατὰ στέρῃ|σιν σιν καὶ ἕξιν , καὶ πρότερόν γε τῶν πεφυκότων κατὰ ἀμφότερα τὰ ἐναντία ἀπεῖναι τοῦ ὑποκειμένου · ἐπὶ μὲν γὰρ τῶν καθ’ ἕξιν καὶ στέρησιν ἀντικειμένων , ὅταν ᾖ τὸ ὑποκείμενον τούτων δεκτικόν , ἐξ ἀνάγκης αὐτῷ τὸ ἕτερον πάρεστιν · ὁ γὰρ Σωκράτης ἐξ ἀνάγκης ἢ τυφλός ἐστιν ἢ ὄψιν ἔχει , οὐκ ἐξ ἀνάγκης δὲ ἢ λευκός ἐστιν ἢ μέλας · δυνατὸν γὰρ αὐτῷ μηδέτερον τούτων ὑπάρχειν καὶ πεφυκότα γε δέχεσθαι τῶν ἐναντίων ἑκάτερον . p . 13a11 Καὶ τούτων οὐκ ἀφωρισμένως θάτερον , ἀλλ᾿ ὁπότερον ἔτυχεν · οὐ γὰρ ἀναγκαῖον ἢ τυφλὸν ἢ ὄψιν ἔχον εἶναι , ἀλλ’ ὁπότερον ἔτυχεν · Διὰ τούτων πάλιν διακρίνει τὰ κατὰ στέρησιν καὶ ἕξιν τῶν ἐμμέσων ἐναντίων , ἐφ’ ὧν πέφυκεν ὡρισμένως τὸ ἕτερον τῶν ἐναντίων παρεῖναι τῷ δεκτικῷ · ἐπὶ μὲν γὰρ τῆς στερήσεως , φησί , καὶ τῆς ἕξεως οὐκ ἀφωρισμένως τὸ ἕτερον πάρεστι τῷ ὑποκειμένῳ , ὁπόταν πέφυκε δέχεσθαι , ἀλλ᾿ ἔτυχεν ( οὐ γὰρ ἀφωρισμένως Σωκράτης ἢ τυφλός ἐστιν ἢ ὄψιν ἔχει , ἀλλ’ ὡς ἂν ἔτυχεν ) , ἐπὶ δὲ τῶν ἐμμέσων ἐναντίων , ἐφ’ ὧν τὸ ἕτερον πέφυκε παρεῖναι τῷ ὑποκειμένῳ , ἀνάγκη ἀφωρισμένως τὸ ἓν παρεῖναι καὶ οὐδέποτε τὸ ἐναντίον · τῷ γὰρ πυρὶ ἀφωρισμένως πάρεστι ἡ θερμότης καὶ τῇ χιόνι ἡ λευκότης καὶ ἡ ψῦξις , τὸ δὲ ἐναντίον οὐδέποτε . καὶ τοῦτο διὰ τὴν τοῦ ὑποκειμένου φύσιν , ἐπεὶ καθ’ αὑτὴν ἡ θερμότης καὶ ἡ ψυχρότης * ἔμμεσά ἐστιν · ὥστε κατ’ οὐ|δέτερον τρόπον τῶν ἐμμέσων ἐναντίων ἡ 137v τῶν κατὰ στέρησιν καὶ ἕξιν ἀντίθεσις ἡ αὐτή ἐστιν . p . 13a17 Ἔτι ἐπὶ μὲν τῶν ἐναντίων ὑπάρχοντος τοῦ δυνατὸν εἰς ἄλληλα μεταβολὴν γενέσθαι . Διελὼν τὰ ἐναντία καὶ δείξας κατὰ μέρος ὡς οὐδενὶ τῶν ἐναντίων εἴδει ἡ αὐτή ἐστιν ἀντίθεσις ἡ τῶν κατὰ στέρησιν καὶ ἕξιν , νῦν καθολικῷ λόγῳ ταῦτα ἀλλήλων διακρίνει λέγων οὕτως · τὰ ἐναντία μεταβάλλει εἰς ἄλληλα ( τὸ γὰρ θερμὸν εἰς ψυχρὸν μεταβάλλει καὶ τὸ ψυχρὸν εἰς θερμὸν καὶ τὸ μέλαν εἰς λευκὸν καὶ τὸ λευκὸν εἰς μέλαν ) , τὰ δὲ κατὰ στέρησιν καὶ ἕξιν οὐ μεταβάλλει εἰς ἄλληλα · εἰ γὰρ καὶ ἡ ὄψις εἰς τύφλωσιν μεταβάλλει , ἀλλ’ οὐ|χὶ καὶ ἡ τύφλωσις εἰς τὴν ὄψιν · τὰ ἄρα ἐναντία οὐκ ἔστι τὰ αὐτὰ τοῖς κατὰ στέρησιν καὶ ἕξιν . καλῶς δὲ εἶπεν ὑπάρχοντος τοῦ δεκτικοῦ · διὰ γὰρ τοῦτο καὶ ἡ τῶν ἐναντίων εἰς ἄλληλα μεταβολὴ γίνεται , ἐπεὶ καθ’ ἑαυτὰς αἱ ποιότητες ἀμετάβλητοί εἰσιν , ἐν ὑποκειμένῳ δὲ γινόμεναι τὴν μεταβολὴν ὑπομένουσι . καλῶς δὲ εἶπε καὶ τὸ δυνατόν · οὐ γὰρ ἀεὶ τὰ ἐναντία τὴν εἰς ἄλληλα μεταβολὴν ποιοῦνται · ὅσα γὰρ ἀφωρισμένως φύσει τινι ὑποκειμένῳ ὑπάρχουσι , ταῦτα οὐδέποτε εἰς τὰ ἐναντία μεταβάλλει · οὔτε γὰρ ἡ ἐν πυρὶ θερμότης μεταβάλλοι ἄν εἰς ψυχρότητα οὔτε ἡ ἐν χιόνι ψυχρότης ἢ λευκότης εἰς θερμότητα ἢ μελανίαν μεταβάλλοι . p . 13a22 Καὶ ἐκ σπουδαίου γε φαῦλον καὶ ἐκ φαύλου σπουδαῖον δυνατὸν γενέσθαι . Ὀτι μὲν ἐκ σπουδαίου φαῦλον δυνατὸν γενέσθαι οὐ δείκνυσιν , ὅτι ἐκ φαύλου σπουδαῖον κατασκευάζει . σπουδαῖον δὲ ἐνταῦθα λέγει οὐ τὸν τέλειον καὶ ἐν ἐπιστήμῃ τὸ καλὸν ἔχοντα · οὗτος γὰρ ἀμετάβλητον ἔχει τὴν ἕξιν , ἅτε δὴ μὴ μόνον ὅτι καλὸν ἡ ἀρετὴ εἰδὼς ἀλλὰ καὶ διότι καλόν . οὐ τοῦτον τοίνυν λέγει μεταβάλλειν , ἀλλὰ τὸν ὀρθοδοξαστικόν · οὗτος γὰρ μεταβάλλοι ἄν ἐπὶ τὸ φαυλότερον παραλογιζόμενος καὶ ἀπατώμενος ὑπὸ μοχθηρῶν ἀνδρῶν τὸ διότι καλὸν ἡ ἀρετὴ μὴ ἐπιστάμενος . p . 13a29 Καὶ τοῦτο ἀεὶ γινόμενον τελείως εἰς τὴν ἐναντίαν ἕξιν ἀποκαταστήσειεν ἄν , εἴπερ μὴ χρόνῳ ἐξείργηται . Εἰκὸς γὰρ ἢ νόσῳ μεταξὺ διακοπῆναι τὴν συνέχειαν ἢ πραγμάτων φροντίσιν ἢ διατριβῇ φαυλοτέρων ἀνδρῶν . καὶ ἄλλως δὲ εἴ τις ἐν ἐσχάτῳ γήρᾳ ἄρξηται φιλοσοφεῖν , εἶτα μεταξὺ θανάτῳ διακοπῇ , πρὶν ἢ εἰς τὴν τελείαν τῆς ἀρετῆς ἕξιν μεταβάλλοι . p . 13a34 Οὔτε γὰρ τυφλὸς γενόμενός τις πάλιν ἀνέβλεψε . Κατά γε ἰατρικὸν λόγον καὶ φυσικὸν οὐδείς ποτε τυφλὸς ὢν ἀνέβλεψεν , εἰ μὴ ἄρα κατά | τινα θείαν ἔλλαμψιν . p . 13a37 Ὅσα δὲ ὡς κατάφασις καὶ ἀπόφασις ἀντίκειται , ὅτι κατ’ οὐδένα τῶν εἰρημένων τρόπων ἀντίκειται . Διέκρινε τὰ πρός τι τῶν κατὰ στέρησιν καὶ ἕξιν καὶ τῶν ἐναντίων καὶ ταῦτα τῶν κατὰ στέρησιν καὶ ἕξιν · γίνονται οὖν συζυγίαι τρεῖς · λείπονται τοίνυν ἄλλαι τρεῖς συζυγίαι κατὰ τὴν παραδεδομένην ἐν τῇ Εἰσαγωγῇ μέθοδον . ἡ δὲ μέθοδος ἦν τοιαύτη · δεῖ πολλαπλασιάζειν τὸ προτεθὲν πλῆθος ἐπὶ τὸν μονάδι ἐλάττονα ἀριθμὸν καὶ τοῦ συναχθέντος ἀριθμοῦ λαβεῖν τὸ ἥμισυ , καὶ τοσαύτας ἀποφαίνεσθαι τὰς συζυγίας · οἷόν ἐστι τὰ προτεθέντα ἡμῖν πράγματα τέσσαρα , ταῦτα πολλαπλασιάζομεν ἐπὶ τὸν μονάδι ἐλάττονα , τοῦτ’ ἔστι τὸν τρία , καὶ γίνονται τετράκις τρία — δώδεκα , τούτων τὸ ἥμισυ ἕξ · τοσαῦται οὖν εἰσιν αἱ συζυγίαι . τῶν τριῶν τοίνυν ἡμῖν παραδεδομένων , ὡς εἴρηται , λείπονται αἱ λοιπαὶ τρεῖς , ἃς νῦν κοινῷ λόγῳ παραδίδωσι · τὰ γὰρ κατὰ κατάφασιν καὶ ἀπόφασιν τῶν λοιπῶν τριῶν κοινῷ λόγῳ διακρίνει · ἐπὶ μόνων γὰρ τούτων ἀναγκαῖον ἀεὶ τὸ μὲν ἀληθὲς αὐτῶν τὸ δὲ ψεῦδος εἶναι · ἐὰν γὰρ εἴπω ῾Σωκράτης κάθηται Σωκράτης οὐ κάθηται’ , τὸ μὲν ἀληθὲς αὐτῶν τὸ δὲ ψεῦδός ἐστι . τῶν δὲ ἄλλων τριῶν οὐδὲν οὕτε ἀλήθειαν οὔτε ψεῦδος σημαίνει · ἐὰν γὰρ μυριάκις εἴπω ‘πατὴρ ἢ υἱός΄ ἢ ῾λευκὸν ῾ λευκὸν ἢ μέλαν’ ἢ οὐδεμίαν οὔτε ἀλήθειαν οὔτε ψεῦδος ἐσήμανα · τὰ γὰρ ὀνόματα αὐτὰ καθ’ ἑαυτὰ ἄνευ ῥημάτων λεγόμενα οὐδεμίαν οὔτε ἀλήθειαν οὔτε ψεῦδος σημαίνουσι , συμπλεκόμενα δὲ ῥήμασι τότε ἀληθείας ἢ ψεύδους εἰσὶ σημαντικά . καὶ αὐτὰ δὲ τὰ ῥήματα καθ’ ἑαυτὰ λεγόμενα οὔτε ἀλήθειαν οὔτε ψεῦδος σημαίνουσι , μετὰ δὲ ἀντωνυμιῶν λεγόμενα ἢ ἀληθείας ἢ ψεύδους εἰσὶ δηλωτικά , οἷον ῾περιπατῶ ἐγώ᾿ . καὶ αὐτὸ δὲ τὸ περιπατῶ δυνάμει τὴν ἀντωνυμίαν ἐν ἑαυτῷ περιέχει · καὶ γὰρ προσώπου ἐστὶ δηλωτικόν · ἀμέλει τὰ ἀπαρέμφατα μὴ σημαίνοντα πρόσωπα οὐ σημαίνουσιν ἀλήθειαν ἢ ψεῦδος , οἷον περιπατεῖν ἢ τρέχειν · ψιλὸν γάρ ἐστιν αὐτὸ καθ’ αὑτὸ τὸ ῥῆμα , οὐδὲ δυνάμει περιέχον τὴν ἀντωνυμίαν , ὥσπερ τὸ περιπατῶ . εἰ τοίνυν τὰ μὲν κατὰ κατάφασιν καὶ ἀπόφασιν ἀληθείας ἢ ψεύδους εἰσὶ δηλωτικά , τῶν δὲ ἄλλων τριῶν οὐδὲ ἓν ἀλήθειαν ἢ ψεῦδος σημαίνει , οὐδενὶ ἄρα τούτων ἡ τῶν κατὰ κατάφασιν καὶ ἀπόφασιν ἀντίθεσις ἡ αὐτή ἐστιν . p . 13b3 Οὔτε γὰρ ἐπὶ τῶν ἐναντίων ἀναγκαῖον ἀεὶ θάτερον εἶναι , θάτερον δὲ ψεῦδος . Τὸ ἀεὶ προσέθηκε , διότι τοῖς ὑποκειμένοις ταῦτά ποτε συμπλεκόμενα ἀληθείας ἢ ψεύδους δεκτικὰ γίνονται , οἷον ὑγιαίνει Σωκράτης — οὐχ ὑγιαίνει Σωκράτης . p . 13b10 Ὅλως δὲ τῶν κατὰ μηδεμίαν συμπλοκὴν λεγομένων οὐδὲν οὔτε ἀληθὲς οὔτε ψεῦδός ἐστι . Τὰ κτὰ μηδεμίαν συμπλοκὴν λεγόμενα οὐδὲν οὔτε ἀληθὲς οὔτε ψεῦδος δηλοῖ , τὰ δὲ πρός τι καὶ τὰ ἐναν|τία καὶ τὰ κατὰ στέρησιν καὶ ἕξιν ἄνευ συμπλοκῆς λέγεται · ταῦτα ἄρα οὐδὲν ἀληθὲς οὐδὲ ψεῦδος δηλοῖ · ὥστε οὔκ εἰσι τὰ αὐτὰ τοῖς κατὰ κατάφασιν καὶ ἀπόφασιν λεγομένοις . p . 13b12 ὐ Οὐ μὴν ἀλλὰ μάλιστα ἄν δόξειε τὸ τοιοῦτον συμβαίνειν ἐπὶ τῶν κατὰ συμπλοκὴν ἐναντίων λεγομένων . Ὀ ἄν τις ἠπόρησεν αὐτῷ , τοῦτο προλαβὼν αὐτὸς καὶ ἀπορεῖ καὶ ἐπιλύεται · φησὶ γὰρ ὅτι τὰ ἐναντία τὰ με|τὰ συμπλοκῆς τοῦ ὑποκειμένου λεγόμενα διαιρεῖ τὸ ἀληθὲς καὶ τὸ ψεῦδος · τὸ γὰρ ὑγιαίνειν Σωκράτην ἢ νοσεῖν τὸ μὲν ἀληθὲς τὸ δὲ ψεῦδός ἐστιν . ἀλλὰ δὴ καὶ τὸ ὄψιν ἔχειν ἢ τυφλὸν εἶναι ἢ πατέρα ἢ υἱὸν καὶ ταῦτα ἀληθείας ἢ ψεύδους εἰσὶ δεκτικά . πρὸς τοῦτο τοίνυν φησὶν ὅτι εἰ καὶ κατὰ συμπλοκὴν δοκεῖ διαιρεῖν ταῦτα τὴν ἀλήθειαν ἀπὸ τοῦ ψεύδους , ἀλλὰ καὶ οὕτως πολὺ διενηνόχασι καταφάσεως καὶ ἀποφάσεως · ἡ μὲν γὰρ κατάφασις καὶ ἀπόφασις ἀεὶ καὶ ἐπὶ πάντων τῶν ὄντων καὶ μὴ ὄντων διαιρεῖ τὸ ἀληθὲς καὶ τὸ ψεῦδος · τὸ γὰρ τυφλὸν εἶναι Σωκράτην ἢ μὴ εἶναι τυφλὸν ἢ λευκὸν εἶναι ἢ μὴ εἶναι λευκὸν ἢ πατέρα εἶναι ἢ μὴ εἶναι πατέρα ὄντος τε αὐτοῦ ἐξ ἀνάγκης ἀεὶ τὸ μὲν ἀληθὲς τὸ δὲ ψεῦδος μὴ ὄντος τε ἀεὶ τὸ ἕτερον ἀληθές · ὁ γὰρ μηδὲ ὅλως ὢν οὔτε πατήρ ἐστιν οὔτε τυφλὸς οὔτε λευκός . καὶ τὴν ψυχὴν ὁ λέγων λευκὴν εἶναι ἡ μὴ εἶναι λευκὴν καὶ ὄψιν ἔχειν ἢ μὴ ἔχειν ὄψιν καὶ δεξιὰν εἶναι ἢ μὴ εἶναι δεξιὰν τὸ μὲν ἀληθεύσει τὸ δὲ ψεύσεται . τὰ μέντοι γε ἐναντία οὐχ οὕτως ἔχει , ἀλλ’ ὄντος μὲν Σωκράτους ἀνάγκη τὸ μὲν ἀληθὲς εἶναι τὸ δὲ ψεῦδος ( ἢ γὰρ ὑγιαίνειν αὐτὸν ἢ νοσεῖν ἀνάγκη ) μὴ ὄντος δὲ ἀμφότερα ψευδῆ · ὁ γὰρ μηδὲ ὅλως ὢν πῶς ἂν ὑγιαίνειν δύναιτο ἢ νοσεῖν ; ἐπὶ δὲ τῆς στερήσεως καὶ τῆς ἕξεως καὶ ὄντος οὐκ ἀεὶ ἀληθὲς ἕτερον τῶν ἐναντίων , ἀλλ’ ἔστιν ὅτε ἀμφότερα ψευδῆ , μὴ ὄντος τε ἀεὶ ἀμφότερα ψευδῆ · τὸ γὰρ νωδὸν εἶναι Σωκράτην ἢ ὀδόντας ἔχε ἱν ὄντος τε οὐκ ἀεὶ τὸ ἕτερον ἀληθές , ἀλλ’ ἔστιν ὅτε ἀμφότερα ψευδῆ ( ὅτε μηδὲ πέφυκεν ὅλως ἔχειν ) , καὶ μὴ ὄντος ἀεὶ ἀμφότερα ψευδῆ · ὁ μηδὲ ὅλως γὰρ ὢν τὸ παράπαν πῶς ἄν ἢ νωδὸς εἴη ἢ ὀδόντας ἔχοι ; καὶ ἐπὶ τοῦ σκυλακίου ὁμοίως ἀμφότερα , καὶ ἡ ἕξις καὶ ἡ στέρησις , καὶ ὄντος καὶ μὴ ὄντος ψευδῆ , τό τε ὄψιν ἔχειν καὶ τὸ τυφλὸν εἶναι . καὶ ἐπὶ τῶν πρός τι ὁμοίως · τό τε γὰρ | δεξιὸν εἶναι ἢ ἀριστερὸν καὶ ὄντος οὐκ ἀεὶ τὸ ἕτερον ἀληθές , ἀλλ’ ἔστιν ὅτε ἀμφότερα ψευδῆ ( εἰ μόνος τις εἴη ) , μὴ ὄντος τε πάλιν ἀμφότερα ψευδῆ . καὶ τὸ πατέρα ἢ υἱὸν εἶναι ὁμοίως καὶ μὴ ὄντος ἀμφότερα ψευδῆ καὶ ὄντος ἔστιν ὅτε ἀμφότερα ψευδῆ · εἰ γὰρ μήτε πατέρα τις ἔχει μήτε υἱόν , τίνος ἂν πατὴρ ἢ υἱὸς κληθείη ; εἰ μή τί γε κατὰ μνήμην , ἐπεὶ τῇ ἀληθείᾳ οὐδενὸς ἂν κληθείη . ὥστε καὶ οὕτω πολύ γε διενήνοχε τῶν ἄλλων τὰ κατὰ ἀπόφασιν καὶ κατάφασιν · εἰ γὰρ ταῦτα μὲν ἀεὶ καὶ ἐπὶ ὄντων καὶ μὴ ὄντων διαιρεῖ τὸ ἀληθὲς καὶ τὸ ψεῦδος τὰ δὲ λοιπὰ ἐπί τε τῶν ὄντων οὐκ ἀεὶ ἐπί τε τῶν μὴ ὄντων οὐδέποτε διαιρεῖ τὸ ἀληθὲς καὶ τὸ ψεῦδος , οὐκ ἄρα ταὐτὸν κατάφασις καὶ ἀπόφασις τοῖς ἄλλοις . καὶ ἄλλως δὲ τὸ ὅλως ἐπιδέξασθαι ταὐτά ποτε ἀλήθειαν ἢ ψεῦδος οὐκ ἄλλοθεν αὐτοῖς ἐπισυνέβη ἢ ἐκ τοῦ γενέσθαι καταφάσεις , ἐπεὶ καθ’ ἑαυτά γε οὐδενὸς τούτων εἰσὶ δεκτικά · τὸ γὰρ ῾Σωκράτης Σωκράτης ὑγιαίνει ἢ ἐστιν ἢ πατὴρ ἤ τι τῶν τοιούτων᾿ κατάφασίς ἐστιν · ὥστε διὰ τὴν καὶ τό ποτε ὅλως διαιρεῖν τὸ ἀληθὲς ἢ τὸ ψεῦδος εἰλήφασιν . ἰστέον δὲ ὅτι πάλιν ἐπὶ τούτων μέσην ἔχουσι τάξιν τὰ κατὰ στέρησιν καὶ ἕξιν καὶ τὰ πρός τι τῶν ἐναντίων καὶ τῆς καταφάσεως καὶ ἀποφάσεως · τῆς μὲν γὰρ καταφάσεως 〈 καὶ ἀποφάσεως 〉 ἐπὶ πάντων τῶν ὄντων καὶ μὴ ὄντων διαιρούσης ἀεὶ τὸ ἀληθὲς καὶ τὸ ψεῦδος * * p . 13b36 Ἐναντίον δέ ἐστιν ἐξ ἀνάγκης ἀγαθῷ μὲν κακόν · δὲ δῆλον τῇ καθ’ ἕκαστον ἐπαγωγῇ . | Πληρώσας τὸν τῶν ἀντικειμένων λόγον νῦν θεωρήματά τινα τῶν ἐναντίων ἡμῖν παραδίδωσι , καὶ πρῶτον μὲν θεώρημα ὅτι τῷ μὲν ἀγαθῷ τὸ ἀντικείμενον πάντως κακόν ἐστι , τῷ δὲ κακῷ οὐ πάντως τὸ ἀντικείὅε μένον ἀγαθόν ἐστιν , ἀλλ’ ἔστιν ὅτε καὶ κακόν · οἷον τῇ δικαιοσύνῃ ἄγα θῷ οὔσῃ ἀντίκειται ἡ ἀδικία κακὸν οὖσα καὶ τῇ σωφροσύνῃ ἡ ἀκολασία , τῇ μέντοι πλεονεξίᾳ κακῷ οὔσῃ οὐ πάντως ἡ δικαιοσύνη ἀντίκειται , ἀλλὰ καὶ ἡ μειονεξία ὡς ὑπερβολῇ ἔνδεια . τί οὗν ; οὕτως ἄδικος ἡ φύσις ὡς δύο ἑνὶ ἀντιτάξαι ; πανταχοῦ γὰρ ὁρῶμεν ἓν ἑνὶ ἀντιτεταγμένον , οἷον πῦρ ὕδατι τῷ βαρεῖ τὸ κοῦφον τῷ ξηρῷ τὸ ὑγρόν . λέγομεν οὖν ὅτι τῷ μὲν κακῷ ἀντίκειται τὸ ἀγαθὸν ὡς συμμετρία ἀσυμμετρίᾳ , τὸ μέντοι κακὸν οὐκέτι ὡς συμμετρία ἀσυμμετρίᾳ ( ἀμφότερα γὰρ ἀμετρίαι ) ἀλλ’ ὡς ἔνδεια ὑπερβολῇ · τῆς γὰρ ἀρετῆς ἐν συμμετρίᾳ θεωρουμένης ἑκατέρωθεν κακία μία θεωρεῖται , ἡ μὲν καθ’ ὑπερβολὴν ἡ δὲ κατ’ ἔνδειαν ἀντικειμένη · οἷον τῆς δικαιοσύνης ἐν συμμετρίᾳ θεωρουμένης ὑπερβολὴ μέν ἐστιν ἡ πλεονεξία ἔνδεια δὲ ἡ μειονεξία , ἑκατέρα ἀμετρία οὖσα · ὡς γὰρ ἀμετρία συμμετρίᾳ ἀντίκειται . πάλιν τῆς σωφροσύνης ὑπερβολὴ μὲν ἡ ἀκολασία ἔνδεια δὲ ἡ ἠλιθιότης καὶ ἀνδρείας ἡ δειλία καὶ ἡ θρασύτης φρονήσεως ἡ πανουργία καὶ ἡ ἄνοια . ἑκατέρα οὖν τῶν ἐκτροπῶν τῇ μὲν ἀρετῇ ἀντίκειται ὡς κακὸν ἀγαθῷ καὶ ὡς ἀμετρία συμμετρίᾳ , ἀλλήλοις δὲ οὐχ οὕτως , ἀλλ’ ὡς ἔνδεια ὑπερβολῇ . ὥστε ἓν ἑνί ἐστιν ἀντικείμενον καὶ οὐ δύο ἑνί . p . 14a7 Ἔτι ἐπὶ τῶν ἐναντίων οὐκ ἀναγκαῖον , ἄν ᾖ , καὶ τὸ λοιπὸν εἶναι . Τοῦτο δεύτερον τῶν ἐναντίων θεώρημα · φησὶν ὅτι ἑνὸς τῶν ἐναντίων ὄντος οὐκ ἀνάγκη καὶ τὸ ἕτερον εἶναι · ἐὰν γὰρ ὑποθώμεθα πάντας ὑγιαίνειν ἀνθρώπους , ὑγεία μὲν ἐξ ἀνάγκης ἔσται , νόσος δὲ οὔ . ὁμοίως καὶ ἐπὶ νόσου καὶ λευκότητος καὶ μελανίας καὶ τῶν τοιούτων . ταῦτα δέ φησιν ὁ Ἀριστοτέλης αὐτὰ καθ’ ἑαυτὰ τὰ πράγματα ἐξετάζων τὰ τὴν ἐναντίωσιν ἀναδεξάμενα , οὐκέτι δὲ ὡς ἐναντία · τὸ γὰρ λευκὸν ὡς μὲν πρᾶγμα δύναται εἶναι καὶ δίχα τοὐ μέλανος , ὡς μέντοι ἐναντίον τούτῳ οὐκέτι καθ’ ἑαυτὸ δύναται θεωρεῖσθαι , διότι τὰ ἐναντία τῶν πρός τί ἐστι καὶ ἐν σχέσει ἑτέρων τὸ εἶναι ἔχουσι · τὸ γὰρ ἐναντίον ἐστὶ τῷ ἐναντίῳ ἐνάντιον . p . 14a10 Ἔτι εἰ τὸ Σωκράτην ὑγιαίνειν τῷ Σωκράτην νοσεῖν ἐναντίον ἐστί , μὴ ἐνδέχεται δὲ ἅμα ἀμφότερα τῷ αὐτῷ ὑπάρχειν , οὐκ ἄν ἐνδέχοιτο τοῦ ἑτέρου τῶν ἐναντίων ὄντος καὶ τὸ λοιπὸν εἶναι . Εἰδέναι δὲ δεῖ ὅτι τοῦτο ἢ πρὸς κατασκευὴν εἴρηται τοῦ προτέρου ἢ ὅτι ἐπὶ τῶν ἐναντίων τὰ μὲν ἐλέγομεν εἶναι ἁπλᾶ τὰ δὲ κατὰ συμπλοκὴν τῶν ὑποκειμένων θεωρεῖσθαι , δείξας διὰ τῶν προτέρων ὅτι ἐπὶ τῶν ἁπλῶν δυνατὸν ἑνὸς τῶν ἐναντίων ὄντος τὸ ἕτερον μὴ εἶναι , νῦν δείκνυσιν ὅτι καὶ ἐπὶ τῶν κατὰ συμπλοκὴν θεωρουμένων τοῦτο δυνατόν · εἰ γὰρ ὁ νοσῶν Σωκράτης ἐναντίος ἐστὶ τῷ ὑγιαίνοντι Σωκράτει , ἀδύνατον δὲ τὰ ἐναντία ἐν τῶ αὐτῷ εἷναι , πᾶσα ἀνάγκη τοῦ ἑνὸς τῶν ἐναντίων ὄντος τὸ ἕτερον μὴ εἶναι · Σωκράτους γὰρ ὑγιαίνοντος οὐ δυνατὸν κατὰ τὸν αὐτὸν χρόνον αὐτὸν νοσεῖν . p . 14a15 14a 15 Δῆλον δὲ ὅτι καὶ περὶ ταὐτὸν ἢ εἴδει ἢ γίνεσθαι τὰ ἐναντία . Τρίτον τοῦτο θεώρημα περὶ τῶν ἐναντίων · λέγει δὲ ὅτι τὰ ἐναντία ἢ περὶ ἓν καὶ τὸ αὐτὸ γένος πέφυκε γίνεσθαι ἢ περὶ ἓν καὶ τὸ αὐτὸ εἶδος · οἷον ἡ λευκότης καὶ ἡ μελανία περὶ ἓν καὶ ταὐτὸν τῷ γένει καταγίνονται , λέγω δὴ ἐν λίθῳ καὶ ἵππῳ καὶ ἀνθρώπῳ καὶ ἁπλῶς ἔν τε ἐμψύχῳ καὶ ἀψύχῳ σώματι , ἅπερ ἐστὶ τῷ γένει ταὐτά ( γένος γὰρ τούτων τὸ ἀπλῶς σῶμα ) , ἡ μέντοι ὑγεία καὶ ἡ νόσος περὶ ἓν καὶ ταὐτὸν τῷ εἴδει , οἷον ἐν ἀνθρώπῳ καὶ ἵππῳ καὶ ἀπλῶς παντὶ ζῴῳ , ἅτινα ταὐτὰ τῷ εἴδει ἐστί · τὸ γὰρ τοῦ ζῴου σῶμα εἶδός ἐστι τοῦ ἁπλῶς σώματος . ὁμοίως καὶ ἡ δικαιοσύνη καὶ ἡ ἀδικία ἐν τῇ ἀνθρωπείᾳ ψυχῇ πέφυκε γίνεσθαι , αὕτη δὲ εἶδός ἐστι τῆς ἀπλῶς ψυχῆς , ἤτοι τῆς ἀσωμάτου . διὰ τί δὲ εἰρηκὼς περὶ ταὐτὸν ἢ εἴδει ἢ γένει οὐ προσέθηκεν ῾ἢ ἀριθμῷ᾿ ; τὸ ταὐτόν , ὡς ἐλέγομεν πρότερον , ἢ γένει ἐστὶ ταὐτὸν ἢ εἴδει ἢ ἀριθμῷ , ὥσπερ καὶ ἡ ἑτερότης · γένει μὲν ὡς ἄνθρωπος καὶ ἵππος , εἴδει δὲ ὡς Σωκράτης καὶ Πλάτων’ , ἀριθμῷ δὲ ὡς ἄορ ξίφος καὶ τὰ τοιαῦτα . λέγομεν οὖν ὅτι ἢ ὡς ὁμολογούμενον τοῦτο παρῆκεν , ὡς ἡμῶν δυναμένων τοῦτο προσυπακοῦσαι , ἢ ἐπειδὴ εἰ καὶ περὶ ταὐτὸν τῷ ἀριθμῷ καταγίνονται τὰ ἐναντία , ἀλλ’ οὐχὶ κατὰ τὸ αὐτὸ μέρος · καθ’ ἕτερον γὰρ μέρος λευκὸς ὢν ὁ Σωκράτης καθ’ ἕτερον μέλας ἐστὶ καὶ καθ’ ἕτερον μὲν θερμὸς καθ’ ἕτερον δὲ ψυχρός · ἅμα γὰρ ἐν τῷ | αὐτῷ μέρει ἀδύνατον συστῆναι τὰ ἐναντία . p . 14a19 Ἀνάγκη δὲ πάντα τὰ ἐναντία ἢ ἐν τῷ εἶναι ἢ ἐν τοῖς ἐναντίοις γένεσιν ἢ αὐτὰ γένη εἶναι . Τέταρτον τοῦτο τῶν ἐναντίων θεώρημα · ἔστι δὲ ὅτι τὰ ἐναντία ἢ ὑπὸ ἓν καὶ τὸ αὐτὸ τελεῖ γένος , ὡς τὸ λευκὸν καὶ τὸ μέλαν ( ὑπὸ τὸ χρῶμα γάρ ) , ἢ ὑπὸ τὰ ἐναντία , οἷον ἀδικία καὶ δικαιοσύνη ( ἡ μὲν γὰρ ὑπὸ τὴν ἀρετὴν ἡ δὲ ὑπὸ τὴν κακίαν · ἐναντίον δὲ ἀρετῇ κακία ) , ἢ αὐτὰ γένη εἶναι , ὡς τὸ ἀγαθὸν καὶ τὸ κακόν · ταῦτα γὰρ οὐχ ὑπὸ ἄλλο τελεῖ γένος , μόνως δὲ γένη εἰσί . τί οὖν ; δεῖ προσθεῖναι ταῖς δέκα κατηγορίαις ἑτέρας δύο , τὴν τοῦ ἀγαθοῦ καὶ τοῦ κακοῦ , ὡς μηκέτι δέκα εἶναι τὰς κατηγορίας ἀλλὰ δώδεκα ; φαμὲν οὖν ὅτι γένη ταῦτα ἐκάλεσεν οὐ κατὰ τὸ αὐτὸ σημαινόμενον ταῖς ἄλλαις κατηγορίαις , λέγω δὴ ὡς καθ’ ἑαυτὰ τούτων ὐφεστηκότων , ὥσπερ καὶ αἱ κατηγορίαι , ἀλλ’ ὥσπερ καὶ ὁ Πλάτων’ γένη τῶν ὄντων εἶπε τὰ πέντε ἐκεῖνα , φημὶ δὴ τὸ ὂν τὴν ταὐτότητα τὴν ἑτερότητα τὴν κίνησιν τὴν στάσιν , διὰ τὸ ἐν πᾶσι τοῖς οὖσι θεωρεῖσθαι , οὐχὶ δὲ τῷ αὐτὰ καθ’ ἑαυτὰ ταῦτα ὑφεστηκέναι . οὕτως δὴ καὶ ὁ Ἀριστοτέλης ἐνταῦθα γένη εἶπεν εἶναι τὸ ἀγαθὸν καὶ τὸ κακὸν οὐχ ὡς αὐτὰ καθ αὑτὰ ἀλλ’ ὡς ἐν πάσαις ταῖς κατηγορίαις θεωρούμενα · ἔστι γάρ τι καὶ ἐν οὐσίᾳ ἀγαθὸν καὶ κακὸν καὶ ἐν ποσῷ καὶ ἐν ποιῷ καὶ ταῖς ἄλλαις κατηγορίαις · ἐν οὐσίᾳ μὲν γὰρ ἀγαθὸν ἡ καθ’ αὑτὴν τελειότης , τὸ ἀπηρτισμένον ἔχειν τὸν λόγον τῆς φύσεως καὶ μὴ τέρας εἶναι ἢ τῷ | πλεονάζειν 143r κατὰ τὸν λόγον ἢ ἐλλείπειν , ἐν ποσῷ δὲ ἡ σύμμετρος ἑκάστῳ πράγματι ποσότης καὶ ἐν ποιῷ τὸ σύμμετρον ἑκάστῳ χρώματι , καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων ὁμοίως . ἀκριβολογουμένοις δὲ οὐδὲ ἐναντία τὸ ἀγαθὸν καὶ τὸ κακὸν φανήσεται , ἀλλὰ κατὰ στέρησιν καὶ ἕξιν ἀντικεῖσθαι · δεῖ γὰρ τῶν ἐναντίων ἑκάτερον εἰδοπεποιῆσθαι καὶ ὡρισμένην ἔχειν φύσιν , ὥσπερ τὸ λευκὸν καὶ τὸ μέλαν · τὸ δὲ κακὸν οὐκ ἔχει ὡρισμένην ὑπόστασιν · ἀμετρία γάρ τίς ἐστιν , ἡ δὲ ἀμετρία πῶς ἄν εἶδος σχοίη ὡρισμένον ; ὅθεν οὐδὲ ὁρισμῷ ὑποπίπτει ἡ κακία , ἀλλ’ ὥσπερ ἡ στέρησις τῇ ἀπουσίᾳ τῆς ἕξεως παραγίνεται γίνεται αὐτὴ οὐκ ἔχουσα ὡρισμένην τινὰ φύσιν , οὕτω καὶ ἡ κακία τῇ ἀπουσίᾳ τῆς ἀρετῆς παραγίνεται ἢ καθ’ ὑπερβολὴν ἢ κατ’ ἔλλειψιν · ἐκείνης γὰρ ἐν συμμετρίᾳ θεωρουμένης ἡ τοῦ μετρίου παρατροπὴ κακίαν ἐποίησε κατά τε τὸ πλεονάζον καὶ τὸ ἐλλεῖπον . ἰστέον δὲ ὅτι εἰ καὶ ὑπὸ τὰ ἐναντία τελεῖν γένη ἔφη τὰ ἐναντία , οὐ κατὰ τὸ γενικώτατον αὐτῶν γένος εἴρηκεν , ἀλλὰ κτὰ τὸ προσεχὲς καὶ ὑπάλληλον · ἀνάγκη γὰρ πάντα τὰ ἐναντία ὑπὸ τὸ αὐτὸ τελεῖν γένος · εἰ γὰρ καὶ ἡ ἀδικία καὶ ἡ δικαιοσύνη ὑπὸ τὴν κακίαν καὶ τὴν ἀρετὴν τελοῦσιν , ἀλλὰ καὶ αὗται ὑφ’ ἕν τι κοινὸν τελοῦσι γένος , τὴν ἕξιν λέγω καὶ τὴν διάθεσιν , αὗται δὲ ὑπὸ τὴν ποιότητα , ἥτις ἐστὶ γένος γενικώτατον πάντων τῶν ἐναντίων . καὶ εἰκότως ὑφ’ ἓν τὰ ἐναντία τελοῦσι γένος · ἐσπούδασε γὰρ ἄνωθέν τε καὶ κάτωθεν ἡ φύσις τὸν πρὸς ἄλληλα αὐτῶν εἰδυῖα πόλεμον ἄνωθέν τε καὶ κάτωθεν αὐτὰ συνδῆσαι , ἄνωθεν μὲν τῷ κοινῷ γένει κάτωθεν δὲ τῷ κοινῷ ὑποκειμένῳ . Περι του προτέρου . p . 14a26 Πρότερον ἕτερον ἑτέρου λέγεται τετραχῶς . Ἐμνημόνευσε τοῦ προτέρου ἐν τῷ περὶ τῶν πρός τι λόγῳ , | ἔνθα ἔλεγε τὸ ἐπιστητὸν τῆς ἐπιστήμης πρότερον εἶναι καὶ τὸ αἰσθητὸν τῆς αἰσθήσεως . διὰ τοῦτο τοίνυν ἐνταῦθα τὰ διάφορα αὐτοῦ σημαινόμενα ἀπαριθμεῖται καί φησιν εἶναι τὸν ἀριθμὸν τέσσαρα , καὶ πρῶιον μὲν τὸ τῶ χρόνῳ πρότερον δεύτερον δὲ τὸ τῇ φύσει τρίτον τὸ τῇ τάξει τέταρτον τὸ τῇ ἀξίᾳ . καὶ πρῶτον μὲν καὶ κυριώτατά φησι πρότερον λέγεσθαι τὸ τῷ χρόνῳ πρεσβύτερον καὶ παλαιότερον ὄν · λέγομεν γὰρ Σωκράτην πρότερον εἶναι τῷ χρόνῳ Ἀριστοτέλους . πρῶτον δὲ καὶ κυριώτατα τοῦτο τὸ σημαινόμενον τοῦ προτέρου φησί , διότι καὶ ἡ συνήθεια μάλιστα πρότερον εἴωθε λέγειν τὸ κατὰ χρόνον πρεσβύτερον . ἰστέον δὲ ὅτι τὸ μὲν παλαιότερον καὶ ἐπὶ ἀψύχων εἴωθε λέγεσθαι , τὸ δὲ πρεσβύτερον ἐπὶ μόνων τῶν ἐμψύχων . p . 14a29 Δεύτερον δὲ τὸ μὴ ἀντιστρέφον κτὰ τὴν τοῦ εἶναι ἀκολούθησιν . Δεύτερον τοῦτο τοῦ προτέρου σημαινόμενον τὸ μὴ ἀντιστρέφον κατὰ τὴν τοῦ εἶναι ἀκολούθησιν , τοῦτ’ ἔστιν ἐφ’ οὗ μὴ ἀντιστρέφει ἡ τοῦ εἶναι ἀκολούθησις · ταῦτα γὰρ λέγεται ἀντιστρέφειν κατὰ τὴν τοῦ εἶναι ἀκολούθησιν ἐφ’ ὧν μηδὲν μᾶλλον τὸ ἕτερον τῷ ἑτέρῳ ἀκολουθεῖ ἢ τὸ λοιπὸν τῷ λοιπῷ , ὡς ὁ πατὴρ καὶ ὁ υἱός , τὸ δεξιὸν καὶ τὸ ἀριστερόν · ἐπὶ τούτων γὰρ ὁπότερον ἄν τεθῇ , ἀκολουθεῖ καὶ τὸ ἕτερον . αὕτη μὲν οὖν ἡ ἀντιστροφή . ἐνταῦθα δέ φησι πρότερον εἶναι τὸ μὴ ἀντιστρέφον κατὰ τὴν τοῦ εἶναι ἀκολούθησιν , οἷον δύο τεθέντων ἐξ ἀνάγκης ἀκολουθεῖ τὸ ἕν · ἀλλ’ αὕτη ἡ ἀκολούθησις οὐκ ἀντιστρέφει ἐπὶ τοὐ ἑνός · τοῦ γὰρ ἑνὸς τεθέντος οὐκ ἀνάγκη τὰ δύο ἀκολουθεῖν . ὡσαύτως καὶ ἐπὶ ζῴου καὶ ἀνθρώπου · ἀνθρώπου μὲν γὰρ ὄντος ἀκολουθεῖ τὸ ζῷον εἶναι , ζῴου δὲ τεθέντος οὐκ ἐξ ἀνάγκης ἀκολουθεῖ τὸ ἄνθρωπον εἶναι · πρότερον γὰρ τὸ ζῷον τοῦ ἀνθρώπου οὐ τῷ χρόνῳ ἀλλὰ τῇ φύσει . | p . 14a36 Τρίτον δὲ κατά τινα τάξιν τὸ πρότερον λέγεται , καθάπερ ἐπὶ τῶν ἐπιστημῶν καὶ τῶν λόγων . Τρίτον σημαινόμενον τοῦ προτέρου τὸ τῇ τάξει πρότερον , ὥσπερ ἔχει , φησίν , ἐπὶ τῶν ἐπιστημῶν · ἔν τε γὰρ τῇ ἀποδεικτικῇ ἐπιστήμῃ προηκαὶ γοῦνται μὲν αἱ προτάσεις ἕπονται δὲ τὰ συμπεράσματα καὶ ἐπὶ τῆς γεωμετρίας τὰ στοιχεῖα , φησί , πρότερα τῶν διαγραμμάτων . στοιχεῖα δὲ καλοῦσιν οἱ γεωμέτραι τὸ σημεῖον τὴν γραμμὴν τὴν ἐπιφάνειαν καὶ τὰ τοιαῦτα , ὅσα τῆς τῶν θεωρημάτων ἀποδείξεως προλαμβάνεσθαι εἴωθε , διαγράμματα δὲ αὐτὰ τὰ θεωρήματα . καὶ ἐπὶ τῶν γραμμάτων δὲ τῶν μὲν λέξεων πρότεραι αἱ συλλαβαί , τῶν δὲ συλλαβῶν τὰ στοιχεῖα . τὸ αὐτὸ καὶ ἐπὶ τῶν λόγων ἐροῦμεν · προηγοῦνται μὲν γὰρ τὰ προοίμια , ἀκολουθεῖ δὲ ἡ προκατάστασις , εἶτα ἡ κατάστασις , τούτοις δὲ ἕπονται τὰ διηγήματα , εἶτα οἱ ἀγῶνες . ταῦτα δὲ πάντα τῇ τάξει μόνῃ τὸ πρότερον ἔχουσιν , οὔτε δὲ τῇ φύσει οὔτε τῷ χρόνῳ · δυνατὸν γὰρ καὶ τὸν ἄτεχνον ῥήτορα πρῶτον μὲν χρήσασθαι τοῖς ἀγῶσιν εἶτα τοῖς προοιμίοις καὶ τότε τῷ διηγήματι , καὶ τὸν | γεωμέτρην πρότερον ἐκθεῖναι τὸ θεώρημα εἶτα τὰ στοιχεῖα · ὥστε ταῦτα τῇ τάξει μόνῃ τὸ πρότερον ἔχουσι . περὶ μὲν οὖν τῶν ἄλλων ἴσως τις ἂν συγχωρήσειε μόνῃ τῇ τάξει τὸ πρότερον λέγεσθαι , ἐπὶ δὲ τῶν γραμμάτων οὐκέτι μόνῃ τῇ τάξει τὰ στοιχεῖα δοκεῖ τῶν συλλαβῶν ἢ τῶν ὀνομάτων ἢ τῶν λόγων εἶναι πρῶτα · οὐδὲ γὰρ οἷόν τε ἀντιστρέψαντα τὴν τάξιν πρῶτον τὰ ὀνόματα μαθεῖν εἶτα τὰς συλλαβὰς εἶτα τὰ στοιχεῖα ( ἀδύνατον γὰρ τῶν στοιχείων μὴ γνωσθέντων τὰ λοιπὰ γνωσθῆναι ) καὶ ἀναιρουμένων μὲν τῶν στοιχείων τὰ λοιπὰ συναναιρεῖται ἐκείνων δὲ ἀναιρουμένων τὰ στοιχεῖα μένειν ἐνδέχεται . ὥστε οὐ μόνον τῇ τάξει , ἀλλὰ καὶ τῇ φύσει τὰ στοιχεῖα πρῶτα τῶν ἐξ αὐτῶν . οὐ καλῶς ἄρα μόνῃ τῇ τάξει ἐπὶ τῆς γραμματικῆς τὰ στοιχεῖα πρῶτα εἶναί φησιν , εἰ μή τι πρὸς ἐκεῖνο ἀπέβλεψεν ὅτι καὶ οἱ τῶν γραμμάτων ἀνεπιστήμονες λόγους μὲν εἴρειν καὶ ὀνόματα δύνανται , τὴν δὲ τῶν στοιχείων ἀγνοοῦσι δύναμιν , ἀλλὰ δηλονότι κἄν ἀπὸ τριβῆς διαλέγωνται , τὰ μὲν σημαινόμενα τῶν φωνῶν ἴσασιν , αὐτὴν μέντοι τὴν κατὰ τὴν φωνὴν τοῦ λόγου δύναμιν ἀγνοοῦσι , τὰ ἐξ ὧν σύγκειται ἀγνοοῦντες . p . 14b4 Ἔτι παρὰ τὰ εἰρημένα τὸ βέλτιον καὶ τὸ τιμιώτερον . Οὗτος ὁ τέταρτος τοῦ προτέρου τρόπος , λέγω δὴ τὸ τιμιώτερον , ὅπερ ἡ συνήθεια πρότερον καλεῖ . ἀλλότριον δὲ τοῦτο παντελῶς τῶν τοῦ προτέρου σημαινομένων , διόπερ καὶ αὐτὸς τοῦτο μὲν ἀθετεῖ , πέμπτον δέ τινα τρόπον | ἐφεξῆς ἀντὶ τούτου φησίν , ἵνα πληρώσῃ τὰ τέσσαρα τοῦ προτέρου σημαινόμενα . διὸ καὶ τὰ διάφορα τοῦ ἅμα σημαινόμενα ἀπαριθ - μούμενος καὶ ἑκάστῳ τῶν τοῦ προτέρου σημαινομένων ἕνα τῶν τοῦ ἅμα τρόπων ἀντιτάξας , τούτῳ μόνῳ οὐκ ἀντέθηκε παντελῶς ἐξορίζων αὐτὸ τῶν του προτέρου σὴ μαινομένων · p . 14b10 Δόξειε δ’ ἄν παρὰ τοὺς εἰρημένους καὶ ἕτερος εἶναι προτέρου τρόπος · τῶν γὰρ ἀντιστρεφόντων κατὰ τὴν τοῦ εἶναι ἀκολούθησιν τὸ αἴτιον ὁπωσοῦν θατέρῳ τοῦ εἶναι πρότερον εἰκότως τῇ φύσει λέγοιτ’ ἄν . Πέμπτον προστίθησι τοῦτον · ὁ γὰρ τέταρτος , ὡς εἴρηται , ἀλλότριος ἦν τῶν τοὐ προτέρου σημαινομένων , ἐπειδήπερ ἀπὸ τῆς ἡμετέρας προαιρέσεως καὶ οὐκ ἀπὸ τῆς φύσεως τῶν πραγμάτων ὑπῆρχεν . ἔστι δὲ τὸ δεύτερον τῷ πέμπτῳ ἐναντίον · ἐκείνου γὰρ μὴ ἀντιστρέφοντος κτὰ τὴν τοῦ εἶναι ἀκολούθησιν μήτε αἰτίου ὄντος τοῦ ἑτέρου τῷ ἑτέρῳ , τοῦτο καὶ ἀντιστρέφει καὶ αἴτιόν ἐστι τοῦ ἑτέρου τὸ ἕτερον , οἷον ὁ πατὴρ καὶ ὁ υἱός · ταῦτα γὰρ καὶ ἀντιστρέφει πρὸς ἄλληλα κατὰ τὴν τοῦ εἶναι ἀκολούθησιν ( ὁπότερον γὰρ ἄν τεθῇ , τὸ ἕτερον πάντως ἀκολουθεῖ ) , ἔστι μέντοι καὶ τὸ ἕτερον αἴτιον τοῦ λοιποῦ , ὁ πατήρ φημι τοῦ υἱοῦ . | ὁμοίως δὲ ἔχει καὶ ἐπὶ τοῦ πράγματος καὶ τοῦ ἀληθοῦς περὶ αὐτοῦ λόγου · καὶ τούτων γὰρ ἀντιστρεφόντων κατὰ τὴν τοῦ εἶναι ἀκολούθησιν τὸ ἕτερον τῷ ἑτέρῳ αἴτιόν ἐστιν · οἷόν ἐστι Σωκράτης φιλόσοφος καὶ λόγος τις περὶ αὐτοῦ λέγων ὅτι φιλόσοφός ἐστιν . ὁπότερον οὖν τούτων τεθῇ , ἐξ ἀνάγκης ἀκολουθεῖ καὶ τὸ ἕτερον · εἰ γὰρ ἀληθὴς ὁ λόγος ὁ λέγων ὅτι φιλόσοφός ἐστιν , ἀνάγκη εἶναι τὸν Σωκράτην φιλόσοφον , καὶ εἰ ἔστι Σωκράτης φιλόσοφος , ἐξ ἀνάγκης ἀληθὴς ὁ λόγος ὁ λέγων ὅτι φιλόσοφός ἐστιν . ἀλλ’ εἰ καὶ ταῦτα ἀντιστρέφει πρὸς ἄλληλα , αἴτιον μέντοι τοῦ εἶναι τὸν λόγον ἀληθῆ τὸ πρᾶγμά ἐστιν · εἰ μὴ γὰρ ἦν τὸ πρᾶγμα , οὐκ ἄν ἦν ὁ περὶ αὐτοῦ λόγος ἀληθής . p . 14b22 Ὥστε κατὰ πέντε τρόπους πρότερον ἕτερον ἑτέρου λέγοιτο ἄν . Εἰπὼν δὲ περὶ τοὐ προτέρου οὐκέτι τοῦ ὑστέρου ἐμνημόνευσεν · γὰρ τῆς τοῦ προτέρου διδασκαλίας σαφὴς ἦν ἡ τοῦ ὑστέρου · ἅμα γὰρ ταῦτα ὑπάρχει καὶ τῶν πρός τί ἐστι . διὸ καὶ ἑνὸς γνωσθέντος ἐγνωσμένον ἐστὶ καὶ τὸ ἕτερον · τὸ γὰρ πρότερον ὑστέρου λέγεται πρότερον καὶ τὸ ὕστερον προτέρου λέγεται ὕστερον . ὥστε καθ’ ὅσους τρόπους λέγεται τὸ πρότερον , κατὰ τοσούτους ῥηθήσεται καὶ τὸ ὕστερον · τῶν γὰρ πρός τι ὡς ἄν ἔχῃ τὸ ἕτερον , οὕτως ἔχει καὶ τὸ λοιπόν . Περὶ τοῦ ἅμα . p . 14b24 Ἅμα δὲ λέγεται ἀπλῶς μὲν καὶ κυριώτατα , ὧν ἡ γένεσίς ἐστιν ἐν τῷ αὐτῷ χρόνῳ . | Ἐμνημόνευσε καὶ τοῦ ἅμα ἐν τῷ περὶ τοῦ πρός τι λόγῳ , ἔνθα ἔλεγε “ δοκεῖ δὲ τὰ πρός τι ἅμα τῇ φύσει εἶναι ” , διὸ νῦν εἰκότως αὐτοῦ ποιεῖται λόγον . ἐπειδὴ δὲ ἀντίκειται τὸ ἅμα τῷ προτέρῳ , παραδίδωσι τριττὴν τοῦ ἅμα διαφοράν . καὶ τὸν μὲν πρῶιον τρόπον ἀντιτίθησι τῷ πρώτῳ τοῦ προτέρου τρόπῳ , τὸν δὲ δεύτερον τῷ δευτέρῳ καὶ τῷ πέμπτῳ , τὸν δὲ τρίτον τῷ τρίτῳ , τῷ δὲ τετάρτῳ οὐδένα ἀντιτίθησι τρόπον · καὶ γὰρ ἔφθην εἰπὼν ἀλλοτριώτατον αὐτὸν εἶναι τῶν τοὐ προτέρου σημαινομένων . πρῶτον οὖν τοῦ ἅμα τρόπον φησίν , ὃν καὶ κυριώτατον εἶναι λέγει , τὸν κατὰ χρ·όνον · οἷον εἴ τινες δύο ἢ πλείους ἐν τῷ αὐτῷ χρόνῳ τὴν γένεσιν ἔχοιεν . εἰκότως δὲ τοῦτον κυριώτατά φησι · καὶ γὰρ ἐπὶ τούτων μάλιστα ἡ συνήθεια τὸ ἅμα φέρει , ἐπὶ τῶν κατὰ τὸν αὐτὸν χρόνον ὑπαρχόντων . ἀντίκειται δὲ οὗτος , ὡς ἔφαμεν , τῷ πρώτῳ τοῦ προτέρου σημαινομένῳ , ὅπερ καὶ αὐτὸ μάλιστα καὶ κυριώτατα πρότερον ἐλέγετο εἶναι , λέγω δὴ τὸ κατὰ χρόνον , ὡς Σωκράτης καὶ Ἀλκιβιάδης · πρότερος γὰρ τῷ χρόνῳ ὁ Σωκράτης . εἰ τοίνυν τὸ τῷ χρόνῳ πρότερον μάλιστα ἄν λεχθείη καὶ κυριώτατα πρότερον , ἀντίκειται δὲ τῷ προτέρῳ τὸ ἅμα , καὶ τὸ τῷ χρόνῳ ἅμα κυριώτατον ἂν λεχθείη . p . 14b27 Φύσει δὲ ἅμα , ὅσα ἀντιστρέφει μὲν κατὰ τὴν τοῦ εἶναι ἀκολούθησιν , μηδαμῶς δὲ αἴτιον θάτερον θατέρῳ τοῦ εἶναί ἐστιν . Οὗτος ὁ δεύτερος τοῦ ἅμα τρόπος , ἀντίκειται δὲ τῷ δευτέρῳ καὶ τῷ πέμπτῳ τοῦ προτέρου σημαινομένῳ , τῷ | μὲν δευτέρῳ , ὅτι ἐκεῖ μὲν τὸ πρότερον ἐλέγομεν τὸ μὴ ἀντιστρέφον κατὰ τὴν του εἶναι ἀκολούθησιν , ὡς τὸ ἓν καὶ τὰ δύο ( οὐδὲ γὰρ ὥσπερ ἠκολούθει τὸ ἓν τοῖς δυσίν , οὕτως καὶ τὰ δύο τῷ ἑνί ) , ἐνταῦθα δὲ ἅμα φησὶ τὸ ἀντιστρέφον κατὰ τὴν τοῦ εἶναι ἀκολούθησιν , ὡς τὸ διπλάσιον καὶ τὸ ἥμισυ · ὥσπερ γὰρ διπλασίου ὄντος ἀκολουθεῖ τὸ εἶναι ἥμισυ , οὕτω καὶ ἡμίσεος ὄντος ἐξ ἀνάγκης ἀκολουθεῖ τὸ εἶναι διπλάσιον . τῷ δὲ πέμπτῳ ἀντίκειται , ὅτι ἐκεῖ μὲν ἐλέγετο πρότερον εἶναι τὸ ἀντιστρέφον μὲν κατὰ τὴν τοῦ εἶναι ἀκολούθησιν , τῷ ἑτέρῳ μέντοι τοῦ εἶναι αἴτιον ὑπάρχον τὸ λοιπόν , ὡς ἐπὶ τοῦ πατρὸς ἐλέγετο καὶ τοῦ υἱοῦ · ταῦτα γὰρ εἰ καὶ ἀντιστρέφει κατὰ τὴν τοῦ εἶναι ἀκολούθησιν ( ὁποίου γὰρ οὖν τεθέντος ἀκολουθεῖ καὶ τὸ ἕτερον ) , ἀλλ’ οὖν ὁ πατὴρ αἴτιος τοὐ εἶναί ἐστι τῷ υἱῷ · διὸ καὶ πρότερος ἐλέγετο εἶναι . ἐνταῦθα δὲ ἅμα λέγεται τὰ ἀντιστρέφοντα μὲν κατὰ τὴν τοῦ εἶναι ἀκολούθησιν , μηδαμῶς δὲ τὸ ἕτερον τῷ ἑτέρῳ ἐστὶν αἴτιον , λέγω δὴ τὸ διπλάσιον καὶ τὸ ἥμισυ . ταῦτα γὰρ καὶ ἀντιστρέφει ( ἑνὸς γὰρ τεθέντος ἐξ ἀνάγκης εἰσάγεται καὶ τὸ ἕτερον ) καὶ οὐδέτερον τῷ ἑτέρῳ αἴτιον τοῦ εἶναί ἐστι . p . 14b33 Καὶ τὰ ἐκ τοῦ αὐτοῦ δὲ γένους ἀντιδιῃρημένα ἀλλήλοις ἅμα τῇ φύσει λέγεται . | Oὗτος τρίτος τοῦ ἅμα τρόπος , ὃς ἀντίκειται τῷ τρίτῳ τοῦ προτέρου σημαινομένῳ τῷ κατὰ τὴν τάξιν προτέρῳ , οἷα ἦν τὰ στοιχεῖα ἐν ταῖς συλλαβαῖς καὶ ἐν ταῖς λέξεσιν αἱ συλλαβαὶ καὶ τὰ προοίμια ἐν τοῖς λόγοις · ἐνταῦθα δὲ ἅμα ἐστὶ τὰ τὴν αὐτὴν ἐκ τοῦ προτέρου τάξιν ἔχοντα , οἷά ἐστι τὰ ἐκ τῆς αὐτῆς διαιρέσεως εἰλημμένα γένη , ὡς τὸ σῶμα καὶ τὸ ἀσώματον . ταῦτα γὰρ ἔκ τε τῆς οὐσίας τὴν αὐτὴν ἔχει ἀπόστασιν ἔκ τε τῶν εἰδικωτάτων εἰδῶν , ἀνθρώπου λέγω καὶ ἵππου , ἀγγέλου καὶ ψυχῆς . ὡσαύτως τὸ ἔμψυχον καὶ τὸ ἄψυχον ἅμα λέγεται · ἐκ γὰρ τοῦ ἀπλῶς σώματος τὴν αὐτὴν ἔχει ἀπόστασιν καὶ ἐκ τοῦ ζῴου . ἔτι τὸ πεζὸν καὶ τὸ πτηνὸν καὶ τὸ ἔνυδρον καὶ πάντα τὰ τοιαῦτα ἅμα λέγεται · οὐδὲν γὰρ αὐτῶν ἕτερον ἑτέρου πρότερόν ἐστιν · ἔκ τε γὰρ τοῦ ἀνωτάτου γένους ἴσην καὶ τὴν αὐτὴν ἔχει ἀπόστασιν ἐκ τε του ειοικωτατου ειοους ὁμοίως . ἔαν δέ τις διέλῃ τὸ πτηνόν , εἰ τύχοι , εἰς ὄρνιθας καὶ ἀκρίδας , οὐκέτι ἡ ὄρνις καὶ τὸ πτηνὸν ἅμ λέγεται , ἀλλὰ πρότερον τὸ πτηνόν , διότι ἐκ τῆς διαιρέσεως τοῦ ζῴου εἴληπται , ἡ δὲ ὄρνις ἐκ τῆς τοῦ πτηνοῦ διαιρέσεως · δὲ | πρότερα τὰ γένη τῶν εἰδῶν , ἐπειδὴ μηδὲ ἀντιστρέφει κατὰ τὴν τοῦ εἶναι ἀκολούθησιν · τοῦ μὲν γὰρ εἴδους τεθέντος ἐξ ἀνάγκης ἀκολουθεῖ τὸ γένος , τῶν δὲ γενῶν τεθέντων οὐκ ἐξ ἀνάγκης ἀκολουθεῖ τὰ εἴδη . Περὶ κινήσεως . p . 15a13 Κινήσεως δέ ἐστιν εἴδη ἕξ · γένεσις φθορὰ αὔξησις μείωσις ἀλλοίωσις ἡ κατὰ τόπον μεταβολή . Ὁ περὶ κινήσεως λόγος πρέπων μέν ἐστιν ἀνδρὶ φυσιολόγῳ · γὰρ τὰ φυσικὰ πράγματα ἐν κινήσει ἔχει τὸ εἶναι · καὶ γάρ ἐστιν ἡ φύσις , ὡς αὐτὸς ὡρίσατο , ἀρχὴ κινήσεως καὶ ἠρεμίας . διόπερ καὶ ἐν τῇ Φυσικῇ ἀκροάσει πολὺν περὶ αὐτῆς ἀποτείνει λόγον καὶ ἀκριβέστατον . ζητητέον δὲ τίνος ἕνεκεν ἐνταῦθα ταύτης ἐμνήσθη . τινὲς μὲν οὖν εἰρήκασιν ὅτι ἐπειδὴ τῶν κατηγοριῶν αἱ τοῦ ποιεῖν καὶ πάσχειν κινήσεις ἦσαν , οὐδὲν δὲ εἶπε περὶ αὐτῶν , διὰ ταύτην τὴν αἰτίαν ἐνταῦθα τὸν περὶ τῆς κινήσεως ποιεῖται λόγον · μήποτε γάρ , φασίν , ἡ μὲν κίνησίς ἐστι γένος , εἴδη δὲ της κινήσεως ἄλλα τε πολλὰ καὶ τὸ ποιεῖν καὶ τὸ πάσχειν . τινὲς μὲν οὖν οὕτω περὶ τούτων διωρίσαντο . οὐκ ἀποδεκτέον δὲ τὸν τοιοῦτον λόγον · οὐ γὰρ προῄρηται ὁ φιλόσοφος περὶ τοῦ ποιεῖν καὶ πάσχειν πλέον τι τῶν ἐξ ἀρχῆς εἰρημένων εἰπεῖν . ἄλλως τε καί , ὡς ἐν ἀρχαῖς ἐλέγομεν , τὸ μὲν κινεῖν ὑπὸ τὸ ποιεῖν ἀνάγεται καὶ τὸ κινεῖσθαι ὑπὸ τὸ πάσχειν , αὕτη μέντοι ἡ κίνησις οὐκέτι · οὐ γάρ ἐστιν ἡ κίνησις ποιεῖν · ἐλέγομέν γε ὅτι αἱ κινήσεις οὐ κατηγορίαι εἰσὶν ἀλλ’ ὁδοὶ εἰς τὰς κατηγορίας . τί οὖν ἡμεῖς λέγομεν ; ὅτι ὥσπερ τῶν προλαβουσῶν φωνῶν τὴν διδασκαλίαν ἐποτήσατο διὰ τὸ μεμνημονευκέναι αὐτῶν ἐν τῇ τῶν κατηγοριῶν διδασκαλίᾳ , οὕτω δὴ κἀπὶ τῆς κινήσεως ἐροῦμεν · ἐμνημόνευσε γὰρ τῆς κινήσεως ἐν τῷ περὶ τῆς οὐσίας λόγῳ · ἀποδεδωκὼς γὰρ τὸ τῆς οὐσίας ἴδιον τὸ ἓν καὶ ταὐτὸν τῷ ἀριθμῷ παρὰ μέρος τῶν ἐναντίων εἶναι δεκτικὸν καὶ πρὸς τοῦτο ἠπορηκὼς ὅτι μήποτε οὐκ ἔστι τοῦτο ἴδιον τῆς οὐσίας ( οὐδὲ γὰρ αὐτῇ μόνῃ ὑπάρχει , ἀλλὰ καὶ τῷ λόγῳ καὶ τῇ δόξῃ · καὶ ταῦτα γὰρ ἓν καὶ ταὐτὸν μένοντα τῷ ἀριθμῷ παρὰ μέρος τῶν ἐναντίων ἐστὶ δεκτικά , ἀληθείας λέγω καὶ ψεύδους ) , ἐπήγαγεν ἐπιλυόμενος τὴν ἀπορίαν ὅτι οὐ κατὰ ταὐτὸν τῇ οὐσίᾳ ταῦτα τῶν ἐναντίων ἐστὶ δεκτικά · ἡ μὲν γὰρ οὐσία αὐτὴ κινουμένη τῶν ἐναντίων γίνεται δεκτική , ἐκεῖνα δὲ οὐκ αὐτὰ κινούμενα ἀλλ’ ἑτέρων κινουμένων ἐπιδέχονται ἀλήθειαν καὶ ψεῦδος . διὰ τοῦτο τοίνυν ἐπειδὴ ἐμνήσθη ἐκεῖσε τῆς κινήσεως , ἀναγκαῖον ἐνόμισεν ἐκδιδάξαι ἡμᾶς περὶ αὐτῆς . ὡς μὲν οὖν φθάσας εἶπον , φυσικῷ ἀνδρὶ ὁ περὶ τῆς κινήσεως πρεπώδης ἐστὶ λόγος καὶ αὐτὸς γοῦν τῶν ὀκτὼ τῆς Φυσικῆς ἀκροάσεως λόγων τοὺς ὑστέρους τέσσαρας εἰς τὸν περὶ κινήσεως κατηνάλωσε λόγον · ἐνταῦθα δὲ τοσοῦτον περὶ αὐτῆς διαλέγεται , ὅσον λογικῷ ἀνδρὶ πρέπει ζητεῖν , εἰς πόσα εἴδη διαιρεῖται ἡ κίνησις καὶ τίνα ἐστὶν αὐτῆς τὰ εἴδη καὶ τίνα τίσιν ἕπονται ἢ οὔ . p . 15a33 Κινήσεως δέ ἐστιν εἴδη ἕξ · γένεσις φθορὰ μείωσις ἀλλοίωσις ἡ κατὰ τόπον μεταβολή . ’Ev τῷ τῆς κινήσεως λόγῳ τρία ταῦτα ζητοῦνται · πόσα τὰ εἴδη τῆς κινήσεως εἰσι καὶ τίνι διακρίνονται ἀλλήλων καὶ τρίτον ἐπὶ τούτοις ποίῳ εἴδει κινήσεως ποῖον ἀντίκειται . πόσα μὲν οὖν ειοη κινήσεως , αὐτὸς φθάσας ἀπηριθμήσατο ἓξ εἶναι λέγων . ἀλλ’ ἵνα καὶ ἐπιστημονικῶς τοῦτο γινώσκωμεν ἡμεῖς διὰ τί ἕξ εἰσι τὰ εἴδη τῆς κινήσεως καὶ οὔτε πλείονα οὔτε ἐλάττονα , ἐκ διαιρέσεως παραγάγωμεν τὸν λόγον . λέγομεν οὖν ὅτι τρία τινά ἐστι περὶ τὴν ἡμετέραν φύσιν θεωρούμενα , αὐτὴ ἡ οὐσία τὰ ἐν τῇ οὐσίᾳ τὰ περὶ τὴν οὐσίαν · τὰ μὲν ἐν αὐτῇ , ὡς εἰς μεγάλα μέρη διελεῖν , εἰσὶ τὸ ποσὸν καὶ τὸ ποιόν ( εἰς μεγάλα δὲ εἴπομεν , ὅτι εἰ καὶ ἄλλαι κατηγορίαι εἰσὶν ἐν τῇ οὐσίᾳ , ἀλλ’ οὖν ἐκ τούτων ἔχουσι τὴν γένεσιν , ὡς φθάσαντες εἴπομεν ) , περὶ τὴν οὐσίαν δέ ἐστιν ὁ τόπος [ καὶ ὁ χρόνος ] . τριῶν οὖν τούτων ὄντων τῆς μὲν οὐσίας κίνησίς ἐστιν ἡ γένεσις καὶ φθορά , τῆς δὲ ποιότητος ἀλλοίωσις , τῆς δὲ ποσότητος αὔξησις καὶ μείωσις , τοῦ δὲ τόπου ἡ κατὰ τόπον μεταβολή , ἥτις καλεῖται φορά . τῆς δὲ φορᾶς ἡ μὲν καλεῖται εὐθυφορία , ἡ ἄνω καὶ κάτω , ἡ δὲ περιφορά , ἡ ἐπὶ τὸ πέριξ ὡς ἡ τοῦ οὐρανοῦ . ἐνταῦθα μὲν οὖν ταῦτα τὰ ἕξ φησιν εἴδη τῆς κινήσεως εἶναι , τὴν φορὰν οὐ διαιρῶν εἰς εὐθυφορίαν καὶ κυκλοφορίαν , ἐν δὲ τῇ Φυσικῇ ἀκροάσει τὴν μεταβολὴν γένος εἶναι βούλεται καὶ ταύτης εἶναι εἴδη τρία , κίνησιν γένεσιν φθοράν · ἀντιδιαιρεῖ γὰρ ἐκεῖ τῇ γενέσει καὶ τῇ φθορᾷ τὴν κίνησιν · οὐ γὰρ βούλεται ἐν ἐκείνοις τὴν γένεσιν μενόντων τινῶν καὶ εἰδοπεποιημένων εἶναι μεταβολὴν κατά τι τῶν περὶ αὐτὰ συμβεβηκότων . διό φησι τὰ κινούμενα κινεῖσθαι ἢ κατὰ ποσὸν ἢ κατὰ ποιὸν ἢ κατὰ τόπον φυλάττοντα τὸ ἐξ ἀρχῆς οὐσιῶδες εἶδος . ἐπὶ δὲ τῆς γενέσεως καὶ τῆς φθορᾶς οὐ μένει τὸ ἐξ ἀρχῆς εἶδος ἐν τῷ μεταβάλλοντι , διότι ἡ μὲν γένεσις ὁδός ἐστιν ἀπὸ τοῦ πῆ μὴ ὄντος εἰς τὸ πῆ ὄν , τοῦτ’ ἔστιν ἀπὸ τοῦ δυνάμει ὄντος εἰς τὸ ἐνεργείᾳ ὄν , ἡ δὲ φθορὰ ὁδός ἐστι πάλιν ἀπὸ τοῦ ὄντος εἰς τὸ μὴ ὄν . ἐνταῦθα μέντοι ἐπειδὴ | εἰσαγωγικόν ἐστι τὸ βιβλίον καὶ λογικὸν μᾶλλον , οὐ φυσικόν , οὐκ ἀκριβολογεῖται περὶ τούτων , ἀλλὰ καὶ τὴν γένεσιν καὶ τὴν φθορὰν κινήσεις εἶναι λέγει · οὐ γὰρ ὡς φυσικὸς ἐνταῦθα διαλέγεται , ἀλλ’ ὡς λογικός , ζητῶν ἐν τούτοις τίνα τίσιν ἕπεται ἢ οὐχ ἕπεται . p . 15a15 15 Αἱ μὲν οὖν ἄλλαι κινήσεις φανερὸν ὅτι ἕτεραι ἀλλήλων εἰσίν · οὐ γάρ ἐστιν ἡ γένεσις φθορὰ οὐδέ γε ἡ αὔξησις μείωσις οὐδὲ ἡ κατὰ τόπον μεταβολή , ὡσαύτως δὲ καὶ αἱ ἄλλαι . Ἀπαριθμησάμενος τὰ εἴδη τῆς κινήσεως ἐντεῦθεν λοιπὸν διακρίνει ταῦτα ἀλλήλων καὶ δείκνυσι πῶς οὔκ εἰσι τὰ αὐτά · οὔτε γὰρ ἡ γένεσις , φησί , φθορά ἐστιν οὔτε ἡ αὔξησις μείωσις ( πῶς γάρ , ὁπότε καὶ ἐναντία ἐστίν ; ) , ἀλλ’ οὐδὲ μὴν ἡ αὔξησις γένεσις αὔξεται μὲν γὰρ τὸ ὄν , γίνεται δὲ τὸ μὴ ὄν ) , ἀλλ’ οὔτε μὴν ἡ μείωσις φθορά · καὶ ἐπὶ τούτων γὰρ ὁ αὐτὸς λόγος · ἡ μὲν γὰρ μείωσις ὕφεσίν τινα κατὰ ποσὸν τοῦ ὄντος σημαίνει , ἡ δὲ φθορὰ παντελῆ τοῦ ὄντος ἀφανισμόν . οὔτε δὲ πάλιν ἡ κατὰ τόπον μεταβολὴ ἑνὶ τῶν εἰρημένων συμβαίνει · τὸ γὰρ ἐκ τόπου εἰς τόπον μεταβάλλον οὔτε γίνεται οὔτε φθείρεται οὔτε αὔξεται οὔτε μειοῦται · οὐδὲ γὰρ εἰ ἐξ Ἀθηνῶν τυχὸν ἐπὶ Κόρινθον μεταβαίνοι Σωκράτης , ἕν τι τῶν εἰρημένων πείσεται , ἀλλ’ ὁ αὐτὸς μένων κατὰ πάντα μεταβάλλει κατὰ μόνον τὸν τόπον . p . 15a18 Ἐπὶ δὲ τῆς ἄλλοιώσεως ἔχει τινὰ ἀπορίαν , μήποτε ἀναγκαῖον ᾖ τὸ ἀλλοιούμενον κατά τινα τῶν λοιπῶν κινήσεων ἀλλοιοῦσθαι . Ὅτι μέν , φησίν , αἱ ἄλλαι πᾶσαι κινήσεις οὐκ εἰσὶν ἀλλήλαις αἱ αὐταί , οὐδεὶς διημφισβήτηκεν · ἐπὶ δὲ τῆς ἀλλοιώσεως ἀπορητέον , μήποτε τὸ ἀλλοιούμενον ἀνάγκη ἤτοι κατὰ γένεσιν ἀλλοιοῦσθαι ἢ κατὰ φθορὰν ἢ αὔξησιν ἢ μείωσιν ἤ τινα τῶν λοιπῶν . ἀλλὰ τοῦτο , φησίν , οὐκ ἔστιν ἀληθές · ἐπὶ γὰρ τῶν πλείστων παθῶν , θερμάνσεως φησι καὶ ψύξεως καὶ τῶν ὁμοίων , ἀλλοιούμεθα μὲν πάντως , οὐ μήν τινα τῶν λοιπῶν κινήσεων ὑπομένομεν · οὔτε γὰρ αὔξεσθαι δεῖ τὸ θερμαινόμενον ἢ ψυχόμενον ἢ μειοῦσθαι ἢ γίνεσθαι ἢ φθείρεσθαι ἤ τι τῶν λοιπῶν ὑπομένειν . ὥστε κεχώρισται τῶν ἄλλων κινήσεων ἡ ἀλλοίωσις . p . 15a25 Εἰ γὰρ ἦν ἡ αὐτή , ἔδει τὸ ἀλλοιούμενον εὐθὺς ἢ μειοῦσθαι ἤ τινα τῶν ἄλλων ἀκολουθεῖν κινήσεων . Εἰ ταὐτὸν ἦν , φησίν , ἡ ἀλλοίωσις μιᾷ τῶν ἄλλων κινήσεων , ἔδει πάντως τὸ ἀλλοιούμενον καί τινα τῶν λοιπῶν ὑπομένειν κινήσεων . νῦν δὲ τοῦτο οὐ συμβαίνει · ἀλλοιοῦται μὲν γὰρ τὰ σώματα διατρίψαντα ἐν ἡλίῳ , θερμαινόμενά τε καὶ μελαινόμενα , οὐ μὴν τούτου γε ἕνεκεν αὔξεται ἢ μειοῦται ἤ τι τῶν λοιπῶν ὑπομένει . τὰ αὐτὰ δὲ ἔστιν εἰπεῖν καὶ περὶ τῶν ὑπὸ ψύχους ἀλλοιουμένων ἢ ὁπωσοῦν ἄλλως . p . 15a28 Ὡσαύτως δὲ καὶ τὸ αὐξανόμενον ἤ τινα ἄλλην κίνησιν κινούμενον ἀλλοιοῦσθαι . Ἀνάπαλιν κατασκευάζει τὸν λόγον · οὐ μόνον γάρ , φησίν , εἴ γε ἦν ταὐτὸν ἀλλοίωσις ταῖς ἄλλαις κινήσεσιν , ἔδει τὸ ἀλλοιούμενον εὐθὺς καὶ κατὰ μίαν τῶν ἄλλων κινεῖσθαι κινήσεων , ἀλλὰ καὶ ἀνάπαλιν εἴ τι κινηθείη κατὰ αὔξησιν ἢ μείωσιν ἤ τινα τῶν λοιπῶν , τοῦτο εὐθὺς καὶ ἀλλοιοῦσθαι , εἰ καὶ τὰ μάλιστα προυπάρχει τῶν λοιπῶν κινήσεων ἡ ἀλλοίωσις ἤτοι παρακολουθεῖ αὐταῖς · δεῖ γὰρ τὸ αὐξανόμενον πάντως καὶ ἀλλοιότερον γενέσθαι · δεῖ γὰρ ἐν τοῖς αὐξανομένοις πρῶτον ἀλλοιοῦσθαι τὴν τροφὴν εἰς αἷμα κἀκεῖνο εἰς σάρκα , καὶ οὐκ ἄν ἄλλως αὔξησις γένοιτο μὴ προη - γουμένης ἀλλοιώσεως . ἀλλὰ μὴν καὶ τῶν γινομένων ἀλλοίωσις προηγεῖται · τὸ γὰρ σπέρμα ἀλλοιωθείη ἄν εἰς αἷμα κἀκεῖνο εἰς σάρκα καὶ ὅπως ἄν ἄλλως οἱ τῆς φύσεως ἄγωσι νόμοι . καὶ ἐπὶ πασῶν δὲ τῶν ἄλλων κινήσεων ἔστι τὴν ἀλλοίωσιν ἤτοι ἑπομένην ἢ καὶ ἡγουμένην θεωρῆσαι · τοῖς τὴν κατὰ τόπον κινουμένοις καὶ μάλιστα , εἰ πλεῖον καὶ συντονώτερον κινη - θεῖεν , ἕπεται ἀλλοίωσις , θερμαινομένων φέρε τῶν κινουμένων . εἰ οὖν , ὅπερ εἶπον , καὶ παρέπεται ταῖς ἄλλαις κινήσεσιν ἡ ἀλλοίωσις , ἀλλ’ οὐ παρὰ τοῦτο ταὐτόν φαμεν ἀλλοίωσιν εἶναι ταῖς ἄλλαις κινήσεσιν , ἐπεὶ καὶ ἡ ἐν τόπῳ κίνησις πάσαις ταῖς ἄλλαις παρακολουθεῖ · τό τε γὰρ γινόμενον πάντως καὶ τὴν κατὰ τόπον κινεῖται κίνησιν καὶ τὸ φθειρόμενον ὁμοίως , ἔτι τε τὸ αὐξανόμενον καὶ μειούμενον · τούτων γὰρ ἑκάστης ἀνάγκη τὴν κατὰ τόπον προηγήσασθαι , καὶ ταύτης μὴ οὔσης τῶν ἄλλων τινὰ γενέσθαι ἀδύνατον · κοινῶς τε γὰρ πλησιάζοντός τε τοῦ ἡλίου καὶ ἀφισταμένου ἡ καθόλου γένεσις καὶ φθορὰ γίνεται , καὶ ἰδίᾳ δὲ δεῖ τὸ σπέρμα δηλονότι πεσεῖν εἰς τὴν γῆν ἢ καὶ εἰς τὴν μήτραν ἢ καὶ τὸ ἄρρεν τῷ θήλει προσελθεῖν · τοῦτο δὲ κατὰ τόπον ἐστὶ κίνησις . καὶ ἐπὶ φθορᾶς δηλονότι δεῖ τὰ συνελθόντα στοιχεῖα διακριθῆναι ἀπ’ ἀλλήλων . ἐπὶ δὲ αὐξήσεως καὶ φθίσεως προφανὴς ἡ κατὰ τόπον μεταβολή · δεῖ γὰρ τὸ αὐξανόμενον ἐξ ἐλάττονος μείζονα καταλαβεῖν τόπον καὶ τὸ μειούμενον ἐκ μείζονος ἐλάττονα . ἀλλὰ μὴν καὶ τὸ ἀλλοιούμενον · ἀπὸ γὰρ τοῦ βάθους διέρχεται ἡ ποιό|της ἐπὶ τὴν ἐπιφάνειαν , ὡς ἐπὶ τῶν ἐρυθριώντων ἢ ὠχριώντων , καὶ ὅτι δεῖ πλησιάσαι τὸ ἀλλοιοῦν τῷ ἀλλοιουμένῳ . ἀλλ’ εἰ καὶ πάσῃ κινήσει ἡ κατὰ τόπον παρακολουθεῖ , ἀλλ’ οὖν προφανὲς ὡς ἄλλη ἐστὶ παρ’ αὐτάς , ἐπεὶ καὶ τῷ ἐν φωτὶ σώματι παρακολουθεῖ μὲν πάντως ἡ σκιά , οὐ μὴν διὰ τοῦτο ἤδη καὶ ταὐτόν ἐστιν ἡ σκιὰ τῷ ἐν φωτὶ σώματι . οὕτως οὖν λέγω καὶ ἐπὶ τῆς ἀλλοιώσεως , ὅτι εἰ καὶ ταῖς ἄλλαις πάσαις παρακολουθεῖ , ἀλλ’ οὐχὶ διὰ τοῦτο καὶ ταὐτόν ἐστιν ἐκείναις , ὁπότε οὐδὲ πάσῃ κινήσει παρακολουθεῖ ἡ ἀλλοίωσις · τὰ γὰρ κτὰ πρόσθεσιν αὐξανόμενα αὔξεται μέν μείζονα γὰρ ἐξ ἐλαττόνων γίνεται ) , ὡς εἰ τῇ δεξαμενῇ προστεθείη ὕδωρ , ἀλλοιότερα δὲ οὐ γίνεται . τοῦτο δὲ καὶ αὐτὸς δηλῶν ἐπιφέρει καὶ τὸ τετράγωνον , φησί , γνώμονος αὐτῷ περιτεθέντος αὔξεται μὲν ἀλλοιότερον δὲ οὐ γεγένηται · μένει γὰρ καὶ αὐξηθὲν ἔτι τετράγωνον . Ἀλλ’ ἐπειδὴ βουλόμενος ὁ Ἀριστοτέλης δεῖξαι τὴν ἑτερότητα τῆς ἀλλοιώσεως πρὸς τὰς λοιπὰς κινήσεις τοὐ τετραγώνου καὶ τοῦ γνώμονος ἐμνημόνευσε , φέρε σαφηνίσωμεν τὸ εἰρημένον . γνώμονα τοίνυν φασὶν οἱ γεωμέτραι ἕν τι τῶν περὶ τὴν διάμετρον τετραγώνων , ὅταν ᾖ σὺν τοῖς δύο ἅμα παραπληρώμασιν . ἵνα δὲ σαφῆ ποιήσωμεν τὰ λεγόμενα , ἐπ’ αὐτοῦ τούτου τοῦ διαγράμματος τὸν λόγον γυμνάσωμεν . τετράγωνον τοίνυν χωρίον λέγεται εἶναι τὸ ὑπὸ τεσσάρων πλευρῶν ἴσων ἀλλήλαις καὶ γωνιῶν ὀρθῶν περιεχόμενον . A square divided into four equal parts . A diagonoal runs through the square . At each axis is a character . FROM TOP LEFT , ACROSS : α ε β η χ θ γ ζ δ ἔστω οὖν τετράγωνον χωρίον αݲ β βݲ δ , ἴσας ἔχον γωνίας καὶ τὰς τέσσαρας | πλευράς , καὶ ἤχθω αὐτοῦ διάμετρος ἡ βݲ bݲ γݲ . ἐπὶ δὲ τῆς αݲ βݲ πλευρᾶς εἰλήφθω τὸ εݲ , καὶ ἀπ’ αὐτοῦ τοῦ εݲ σημείου ὁποτέρᾳ τῶν αݲ γݲ β δ πλευρῶν γεγράφθω παράλληλος γραμμὴ ἡ εݲ ζ , ἀπὸ δὲ τῆς αݲ γ πλευρᾶς ἀφῇ ῃρήσθω ἴση τῇ εݲ βݲ ἡ αݲ ηݲ , καὶ ἀπὸ τοῦ ηݲ σημείου ἤχθω παράλληλος ὁποτέρᾳ τῶν αݲ βݲ γݲ δݲ ἡ ηݲ θݲ . τοῦ οὖν αݲ βݲ γݲ δݲ τετραγώ ὧν τὰ μὲν δύο τὰ περὶ τὴν διάμετρον , τό τε εݲ β θ κݲ καὶ κݲ ηݲ γݲ ζݲ , τετρά - ἐστι , τὰ δὲ λοιπὰ δύο παραπληρώματα καλεῖται . τῶν οὖν δύο τετραγώνων ὁποιονοῦν , οἷον φέρε τὸ ηݲ γݲ ζ κݲ , μετὰ τῶν δύο παραπληρωμάτων , τοῦ τε αݲ εݲ κݲ ηݲ καὶ τοῦ κݲ θ δ ζ , γνώμων κλεῖται . ἡ δὲ κατασκευή , ὅπως ἐστὶν ὅμοιον τὸ εݲ β κݲθ τετράγωνον τῷ αݲ β γݲ δ τετραγώνῳ , τοίνυν ὅτι περιθεὶς μὲν τὸν γνώμονα τῷ εݲ β κݲ τετραγώνῳ μεῖζον τὸ ὅλον γέγονε γὰρ τὸ αݲ β γݲ δ τετράγωνον ) ἐκεῖνο δὲ οὐκ ἠλλοίωσα · γὰρ τὸ μικρὸν τετράγωνον ὁμοίως μεμένηκε τετράγωνον ὑπάρχον . ἀλλὰ δὴ κἄν τοὐ ὅλου τετραγώνου τοῦ αݲ β γݲ δ ἀφέλῃς τὸν αݲ εݲ ηݲ θ γݲ γνώμονα , καταλείπεται τὸ εݲ β κݲ θ τετράγωνον · καὶ τὸ μὲν ὅλον τὸ ἀρχῆς ἐμειώθη καὶ ἔλαττον γέγονεν , οὐκ ἠλλοίωται δέ , ἀλλ’ ἔμεινε τὸ αὐτὸ τοῦ τετραγώνου εἶδος . εἰ δὲ μήτε ἡ μείωσις μήτε ἡ αὔξησις , κίνησις οὖσα κατὰ ποσόν , τὴν κατὰ τὸ εἶδος τοῦ τετραγώνου ἰδιότητα ἐκίνησε , δῆλον ὡς ἄλλη ἐστὶν ἡ κατὰ ποιότητα κίνησις καὶ ἄλλη ἡ κατὰ μείωσιν καὶ αὔξησιν . εἰ δὲ αὗται ἕτεραι , πολλῷ μᾶλλον καὶ αἱ κατὰ γένεσιν καὶ φθοράν . p . 15b1 Ἔστι δ’ ἁπλῶς μὲν κινήσει ἠρεμία ἐναντίον , ταῖς δὲ καθ’ ἕκαστα αἱ καθ’ ἕκαστα , γενέσει μὲν φθορά , | αὐξήσει δὲ μείωσις , τῇ δὲ κατὰ τόπον μεταβολῇ ἡ κατὰ τόπον ἠρεμία . μάλιστα δὲ ἔοικεν ἀντικεῖσθαι ἡ πρὸς τὸν ἐναντίον τόπον μεταβολή , οἷον τῆ κάτωθεν ἡ ἄνω τῇ ἄνωθεν ἡ κάτω . Νῦν λοιπὸν τὸ τρίτον , ὧν εἰρήκαμεν , ζητεῖ ἐν τῷ περὶ κινήσεως λόγῳ , λέγω δὴ ποίῳ εἴδει κινήσεως ποῖον ἀντίκειται . καὶ κοινῶς μέν , φησί , πάσῃ μὲν κινήσει ἠρεμί ἀντίκειται · εἰ γὰρ ἡ μὲν κίνησις μετάβασίς τίς ἐστι καὶ ὁδὸς ἤτοι ἐξ ὄντων εἰς τὸ μὴ εἶναι καὶ ἔμπαλιν ἢ ἐκ τοῦ δυνάμει εἰς τὸ ἐνεργείᾳ ἢ ἀπὸ τόπου εἰς τόπον ἢ ἀπὸ τοῦ ἥττονος εἰς τὸ μεῖζον καὶ ἔμπαλιν ἢ ἀπὸ τοῦ τοιόνδε εἶναι ἐπὶ τὸ τοιόνδε , οἷον ἀπὸ λευκοῦ εἰς μέλαν , ἡ δὲ ἠρεμία στάσις τίς ἐστιν , εἰκότως πάσῃ κινήσει ἠρεμία ἀντίκειται . εἰδικώτερον δέ , φησίν , ἀντίκεινται αἱ ἀντιδιῃρημέναι ἀλλήλαις κινήσεις , ἡ μὲν γένεσις τῇ φθορᾷ τῇ δὲ μειώσει ἡ αὔξησις τῇ δὲ κατὰ τόπον ἐξαιρέτως μὲν ἡ ἠρεμία ἀντίκειται , καὶ εἰκότως , ἐπειδὴ καὶ μάλιστα αὕτη γνωριμωτέρα τῶν ἄλλων ἡ κίνησις καὶ ἐπὶ ταύτης μάλιστα οἱ πολλοὶ τὸ τῆς κινήσεως φέρουσιν ὄνομα . ἔστι δὲ καὶ εἰδικώτερον ἀντιθεῖναι ταύτῃ τῇ κινήσει αὐτὴν ἑαυτῇ , μερίζοντα αὐτὴν κατὰ τὰς διαφόρους τοῦ τόπου διαστάσεις , ὥστε ἀντικεῖσθαι τὴν μὲν ἐπὶ τὸ ἄνω φορὰν τῇ ἐπὶ τὸ κάτω τὴν δὲ εἰς τὸ ἔμπροσθεν τῇ εἰς τὸ ὄπισθεν τὴν δ΄ εἰς τὰ δεξιὰ τῇ εἰς τὰ ἀριστερά . p . 15b7 Τῇ δὲ λοιπῇ τῶν ἁποδοθεισῶν κινήσεων οὐῥᾴδιον τί ποτέ ἐστιν ἐναντίον . | Καὶ ἐν τῇ διακρίσει τῶν κινήσεων αὕτη πάλιν ἦν ἡ ἀμφιβαλλομένη , λέγω δὴ ἡ ἀλλοίωσις . καὶ ταύτῃ τοίνυν , φησίν , ἀντιθετέον τήν τε τοῦ ποιοῦ ἠρεμίαν , ὥσπερ καὶ τῇ κατὰ τόπον , καὶ τὴν εἰς τὸ ἐναντίον ποιὸν μεταβολήν , οἷον τὴν ἀπὸ λευκότητος εἰς μελανίαν μεταβολήν . Περὶ τοῦ ἔχειν . p . 15b17 Τὸ δὲ ἔχειν κατὰ πλείονας τρόπους λέγεται . Τὸ ἔχειν φωνή ἐστιν ὁμώνυμος · οὐ μόνον γὰρ μίαν τῶν δέκα κατηγοριῶν δηλοῖ ἀλλὰ καὶ ἕτερα πλείονα · λεγόμεθα γὰρ ἐπιστήμην ἔχειν καὶ ἀρετὴν καὶ ὅσα ἄλλα ἀπαριθμεῖται . κυρίως δὲ ἡ τοῦ ἔχειν κατηγορία οὐσίας δηλοῖ περὶ οὐσίαν περίθεσιν , ὡς ὅταν λεγώμεθα ἱμάτιον περιἡ κεῖσθαι ἢ δακτύλιον ἢ ὑποδήματα . τὸ δὲ γυναῖκα ἔχειν ἢ ἀγρὸν ἤ τι τοιοῦτον ἕτερόν τί ἐστιν . ἵνα οὖν μὴ ἐκ τῆς ὁμωνυμίας ἀπατώμεθα , διήρθρωσεν ἡμῖν ἐνταῦθα ποσαχῶς τὸ ἔχειν λέγεται . μήποτε δὲ ἐπειδὴ ἀνωτέρω εἰπὼν περὶ τῆς οὐσίας καὶ τοῦ πο|σοῦ καὶ τοῦ πρός τι καὶ τοῦ ποιοῦ καὶ τοῦ ποιεῖν καὶ πάσχειν τὸν περὶ τῶν λοιπῶν κατηγοριῶν παρῆκε λόγον ὡς σαφῆ , ὡρίσατο δὲ καὶ τὴν τοῦ ἔχειν κατηγορίαν οὐσίας λέγων εἶναι περὶ οὐσίαν περίθεσιν , λέγεται δὲ καὶ κατ’ ἄλλους τρόπους τὸ ἔχειν , διὰ τοῦτο νῦν ἀναλαμβάνει τὸν περὶ αὐτοῦ λόγον καὶ λέγει ποσαχῶς ἔχειν τι λεγόμεθα · λέγεται γάρ , φησί , τὸ ἔχειν ἢ κατὰ ποιότητα ( λεγόμεθα γὰρ ἕξιν ἔχειν ἢ διάθεσιν ἢ ἐπιστήμην ) , ἢ κατὰ ποσότητα , ὡς εἰ λέγοιτο τὸ ξύλον τρεῖς φέρε πήχεις ἔχειν . ταῦτα μὲν οὖν τὰ ἐν τῷ σώματι . καὶ περὶ τὸ σῶμα δὲ ἔχειν λεγόμεθα ) ὡς ἱμάτιον ἢ τόπον ἢ τοσόνδε χρόνον . καὶ μόριον δὲ ἔχειν λεγόμεθα , ὡς χεῖρα ἢ πόδα , καὶ ὡς κτῆμα , οἷον οἰκίαν . καὶ ὡς ἐν ἀγγείῳ δὲ λέγεται τὸ ἔχειν , ὡς ὁ κέραμος ἔχειν οἶνον λέγεται , καὶ καθ’ ὅσους ἄλλους τρόπους ἐγχωρεῖ τὸ ἔχειν λέγεσθαι . ἔοικε δέ , φησί , τὸ λέγειν γυναῖκα ἔχειν ἀλλοτριώτατον εἶναι τῶν τοῦ ἔχειν σημαινομένων · τὸ γὰρ γυναῖκα ἔχειν οὐδὲν ἕτερόν ἐστιν ἢ τὸ συνοικεῖν γυναικί . ἀλλοτριώτατον δέ φησι , διότι οὐδὲν μᾶλλον ὁ ἀνὴρ λέγεται ἔχειν γυναῖκα ἢ ἡ γυνὴ ἄνδρα . ἀλλ’ ἔστι πρὸς τοῦτο εἰπεῖν ὅτι καὶ ἐπὶ τῶν κτημάτων οὐ μόνον ἡμεῖς ἀγρὸν ἔχειν λεγόμεθα ἢ δοῦλον , ἀλλὰ καὶ ὁ ἀγρὸς δεσπότην ἔχειν καὶ ὁ δοῦλος καὶ τὸ ἱμάτιον , καὶ ἐπὶ τῶν μερῶν καὶ τοῦ ὅλου οὐ μόνον τὸ ὅλον μέρη ἔχειν , ἀλλὰ καὶ τὰ μέρη ὁλότητα . p . 15b31 Ἴσως δ’ ἄν καὶ ἄλλοι τινὲς φανείησαν τοῦ ἔχειν τρόποι · οἱ δὲ εἰωθότες λέγεσθαι σχεδὸν πάντες κατηρίθμηται . Πάλιν δὲ μὴ ἐπαναπαύεσθαι τοῖς αὐτοῦ λόγοις βουλόμενος ἡμᾶς ὅτι ἴσως μὲν καὶ ἄλλους εἶναι τοῦ ἔχειν τρόπους , οἵ γε μὴν εἰωθότες λέγεσθαι ἅπαντες ὑφ’ ἡμῶν ἠρίθμηνται .
Lemmas: καθά ἄρχω ὁ εἰσαγωγή λέγω ὁ πρός πᾶς φιλοσοφία σοφία συντείνω , ἔπειτα ἀφορίζω ὁ σκοπός ὁ πρόκειμαι βιβλίον , οὗτος καί νῦν ἄρχω πρό ὁ Ἀριστοτελικός σύγγραμμα εἶπον ὁ πρός πᾶς συντείνω ὁ Ἀριστοτελικός φιλοσοφία , εἶτα οὕτως ὁ σκοπός ὁ πρόκειμαι ὁ κατηγορία βιβλίον διορίζω . εἰμί δέ ὁ ὀφείλω προλαμβάνω κεφάλαιος δέκα · πρῶτος κατά πόσος τρόπος ὀνομάζω ὁ ὁ φιλόσοφος αἵρεσις , ἵνα γιγνώσκω ἐκ Ποίας αἵρεσις εἰμί ὁ φιλόσοφος , δύο περί ὁ διαίρεσις ὁ Ἀριστοτελικός σύγγραμμα , ὁ , τρίτος πόθεν ἀρκτέος ὁ ’ Ἀριστοτελικός σύγγραμμα , τέταρτος τίς ὁ τέλος ὁ Ἀριστοτελικός φιλοσοφία , πέμπτος τίς ὁ ὁδός ὁ ἐπί ὁ τέλος ἄγω , ἕκτος τίς ὁ εἶδος ὁ Ἀριστοτελικός ἀπαγγελία , ἕβδομος διά τίς ὁ ἀσάφεια ἐπιτηδεύω , ὄγδοος ποῖος δεῖ εἰμί ὁ ἀκροατής , ἔνατος ποῖος δεῖ | εἰμί ὁ ἐξηγέομαι , δέκατος πόσος δεῖ προλέγω ἕκαστος Ἀριστοτελικός πραγματεία κεφάλαιος . ὁ μέν οὖν ὀφείλω ζητέω κεφάλαιος οὗτος . ζητητέος δέ καί ὁ αἴτιος , διά ὅς οὗτος μόνος ζητέω καί οὔτε πλείων οὔτε μικρός . ὁ δέ αἴτιος σαφῶς εἄν μανθάνω ἐκ διαίρεσις παραλαμβάνω ὁ λόγος * * . ἐπεί τοίνυν ὁ ὁ φιλόσοφος αἵρεσις λέγω ἐπταχῶς ἢ ἀπό ὁ αἱρεσιάρχης ὡς ὁ πλατωνικός καί ὁ Πυθαγόρειος , ἢ ἀπό ὁ ὁ αἱρεσιάρχης πατρίς ὡς ὁ ἀπό ὁ Ἀρίστιππος Κυρηναικός καί ἀπό Εὐκλείδης Μεγαρικός , ἢ ἀπό « ὅς τόπος , ἐν ὅς διδάσκω , ὡς ὁ Ἀκαδημαικός ἀπό Ξενοκράτης καί ὁ στωϊκός ἀπό Ζήνων ὁ Κιτιεύς , ὁ ἀπό ὁ ἐν ὁ φιλοσοφέω ἐπίκρισις ὡς ὁ ἐφεκτικός καλέω , ἢ ἀπό ὁ εἶδος ὁ ζωή ὡς ὁ Κυνικός , ὅς ἡγέομαι Ἀντισθένης , ἢ ἀπό ὁ τέλος ὁ φιλοσοφία ὡς ὁ ἡδονικός Ἐπικούρειος , ὁ ἀπό ὁ συμβεβηκός ὡς ὁ περιπατητικός ἀπό Ἀριστοτέλης ) . ἐφεκτικός μέν οὖν λέγω διά τοιοῦτος αἴτιος · Πύρρων ὁ ὁ αἵρεσις ἡγέομαι λέγω ἀκαταληψία εἰμί ἐν ὁ εἰμί , τοιοῦτος χράω παράδειγμα · ὥσπερ , φημί , εἰς ὁ αὐτός ποταμός δίς ἐμβαίνω ἀμήχανος φθάνω γάρ παραρρέω πρίν δύο εἰς αὐτός ἐμβάλλω ) , οὕτως οὐδέ περί ὁ πρᾶγμα εἰμί τίς σαφῶς ἀποφαίνω ῥευστός εἰμί καί αὐτός ὁ φύσις καί ἐν οὗτος ὁ εἰμί ἔχω ἐν ὁ γίγνομαι καί ἀπογίγνομαι . ὅθεν ἐρωτάω κατανεύω μόνος ἢ ἀνανεύω , οἴομαι φθάνω ἀμείβω ὁ πρᾶγμα πρίν ἀποκρίνω . ὁ δέ μαθητής αὐτός Ἡράκλειτος ἐπιτείνω ὁ ἄτοπος λέγω ὅτι οὐδέ ἅπαξ εἰς ὁ αὐτός ποταμός ἐμβαίνω δυνατός · πρίν γάρ ὅλος ὁ σῶμα καταδύω , πλεῖστος ὕδωρ φθάνω παραρρέω . οὗτος δέ | ἔχω καί ὁ ὁ πρᾶγμα φύσις . ἐν κινέω γάρ καί ῥοή ὁ εἰμί ἔχω ἅπας . διό καί ἐφεκτικός λέγω , παρά ὁ ἐπέχω ὁ περί ὁ πρᾶγμα ἀπόκρισις . ὁ δέ Πλάτων πολύς λόγος ὁ δόξα οὗτος ἐλέγχω μετά πολύς καί οὗτος αὐτός ἐπιφέρω ὁ ἔλεγχος , ὅτι ‘ εἰμί ἄνθρωπος ὁ λέγω ἀκαταληψία εἰμί , καταλαμβάνω ὅτι εἰμί ἀκαταληψία ἢ οὖον ; εἰμί μέν γάρ καταλαμβάνω , εἰμί κατάληψις · εἰμί δέ οὖον καταλαμβάνω , οὐ εἰμί σύ πιστεύω ὡς μή καταλαμβάνω ὅτι εἰμί ἀκαταληψία . ὁ δέ κυνικός οὕτως καλέω διά ὁ παρρησιαστικός καί ἐλεγκτικός · καί γάρ ὁ κύω φημί ἔχω τίς φιλόσοφος καί διακριτικός · ὑλακτέω μέν γάρ ὁ ἀλλότριος προσσαίνω δέ ὁ οἰκέω . οὗτος καί οὗτος προσίημι μέν καί ἀσπάζομαι ὁ ἀρετή καί ὁ κατά ἀρετή ζῶ , ἐπέρχομαι δέ καί ὑλακτέω ὁ πάθος καί ὁ κατά ὁ πάθος ζῶ , κἀν βασιλεύς ἄγω . ὁ δέ ἡδονικός οὕτως ἕκατος λούω , διότι τέλος τίθημι ὁ ἡδονή , ἡδονά δέ οὖον ὁ σωματικός ἀλλά ὁ γαληνός καί Ἀτάραχον ὁ Ψυχή κατάστημα ὁ ἕπω ὁ κατά ἀρετή ζωή . κακῶς δέ λέγω οὗτος , ὁ σύμπτωμα ὁ ἀρετή ἤτοι ὁ σκιά τέλος τίθημι . ὁ δέ περιπατητικός διά τοιοῦτος αἴτιος οὕτως λέγω · Πλάτων γάρ γυμνασία ἕνεκα περιπατέω ποιέω ὁ πρός ὁ ἑταῖρος συνουσία , ὅς ὁ Ἀριστοτέλης διαδέχομαι ἔχω ὁ ἐκ ὁ ἐνέργεια ἤτοι ὁ συμβεβηκός ἐπωνυμία . φέρω τοίνυν καί ὁ διαίρεσις ὁ Ἀριστοτελικός σύγγραμμα ποιέω . ὁ Ἀριστοτελικός σύγγραμμα ὁ μέν εἰμί μερικός , ὡς ὁ ἐπιστολή , ὁ δέ καθόλου , οἷος ὁ φυσικός , ὁ περι Ψυχή καί ὁ λοιπός , ὁ δέ μεταξύ , ὡς ὁ πολιτεία καί ὁ περι ζῷον ἱστορία . ὁ καθόλου πάλιν ὁ μέν υπομνηματικός ὁ δέ συνταγματικά , καί ὁ ὑπομνηματικός ὁ μέν μονοειδής ὁ δέ ποικίλος · καί μονοειδής μέν ὅσος περί εἷς αὐτός θεώρημα ὅς γράφω , ποικίλος δέ ὅσος περί πλείων σημειόω . ὁ δέ συνταγματικός ὁ μέν αυτοπρόσωπος , ὁ καί ακροαματικός καλέω , ὁ δέ διαλογικός καί ἐξωτερικός . ὁ δέ ἀκροαματικός ὁ μέν θεωρητικός ὁ δέ πρακτικός ὁ δέ ὀργανικός , καί ὁ θεωρητικός ὁ μέν φυσιολογικός ὁ δέ μαθηματικός ὁ δέ θεολογικός , ὁ δέ πρακτικός ὁ μέν ἠθικός ὁ δέ οἰκονομικός ὁ δέ πολιτικός , καί ὁ ὀργανικός ὁ μέν εἰς ὁ πρό ὁ μέθοδος ὁ δέ περί αὐτός ὁ μέθοδος ὁ δέ περί ὁ ἄλλως εἰς ὁ μέθοδος συντελέω . Μερικός μέν οὖν εἰμί ὅσος πρός τις ἰδίως γράφω , ὡς ὁ ἐπιστολή ἢ ὅσος ἐρωτάω ὑπό Ἀλέξανδρος ὁ Μακεδών περί τε βασίλεια καί ὅπως δεῖ ὁ ἀποικία ποιέω γράφω . καθόλου δέ ὡς ὁ φυσικός πραγματεία ἢ ὡς ὁ περι γένεσις καί φθορά · περί καθολικός γάρ διαλαμβάνω ἐν ὁ τοιοῦτος πρᾶγμα . μεταξύ δέ ὡς ὁ περι γένεσις ζῷον · ὁ μέν γάρ περί ζῷον ἔχω ὁ καθόλου , ὁ δέ περί πᾶς ἀπλόος γένεσις ὁ μερικός ἔχω . υπομνηματικός δέ ἐκεῖνος καλέω ὅσος πρός οἰκεῖος ἀποσημειόω ὑπόμνησις · εἴωθα γάρ ὁ παλαιός ὁ ὁ ἀρχαῖος τέρας ἀναγιγνώσκω σύγγραμμα ἀποσημειόομαι αὐτός ὁ περί ἕκαστος πρᾶγμα δόξα καί ὁ ἐπιχείρημα ὁ οὗτος κατασκευαστικός . οὖον μόνος δέ ἀλλά καί ὁ αὐτός πολλάκις δοκέω ἀποσημειόω μνήμη ἕνεκα , ἵνα εἰμί ποτός μέλλω συγγράφω περί τις , ἔχω ἐκ ἑτοῖμος ὁ ὁ παλαιός περί ὁ πρόκειμαι δόξα ὡς ὕλη ὁ οἰκέω σύνταγμα . ὁ δέ ὑπομνηματικός ὁ μέν μονοειδής λέγω , ἐν ὅς περί εἷς μόνος πρᾶγμα ὑπομνηματικός οἷος περί Ψυχή ἢ οὐρανός ἤ τις ἄλλος , ὁ δέ ποικίλος , ἐν ὅς περί πλείων ἀποσημειόω πράγμα . αυνταγματικὰ δέ λέγω ὅσος καί φράσις ἔχω πρέπω σύνταγμα καί ὁ ὁ κεφάλαιος εὔτακτος διαίρεσις . ὁ δέ συνταγματικός ὁ μέν διαλογικός ὁ δέ αυτοπρόσωπος . αυτοπρόσωπος μέν ἐν ὅς ἐκ οἰκεῖος πρόσωπον ὁ διδασκαλία ποιέω , ὅσπερ καί ακροαματικός καλέω διά ὁ πρός γνήσιος ἀκροατής ποιέω ὁ λόγος , διαλογικός δέ ὅσος μή ἐκ οἰκεῖος πρόσωπον συγγράφω , ἀλλά ὥσπερ ὁ Πλάτων ὑποκρίνομαι ἕτερος πρόσωπον , ὅσπερ καί ἐξωτερικός καλέω διά ὁ πρός ὁ ὁ πολύς γράφω ὠφέλεια , ὅς καί διαφέρω γε πλεῖστος ὁ διαλογικός ὁ αυτοπρόσωπος · ἐν μέν γάρ ὁ αὐτοπροσωπέω ἅτε πρός γνήσιος ἀκροατής ὁ λόγος ποιέω ὁ δοκέω τε αὐτός λέγω καί διά ἐπιχείρημα ἀκριβής καί ὅς οὐ οἷος τε εἰμί ὁ πολύς παρακολουθέω , ἐν δέ ὁ διαλογικός ἅτε πρός κοινός καί ὁ ὁ πολύς ὠφέλεια γράφω ἐκεῖ μέν ὁ δοκέω αὐτός λέγω , ἀλλά οὖον διά ἀποδεικτικός ἐπιχείρημα , ἀλλά διά ἁπλόος καί ὅς οἷος τε εἰμί ὁ πολύς παρακολουθέω . διαιρέω δέ ὁ αυτοπρόσωπος εἰς τε ὁ θεωρητικός καί ὁ πρακτικός καί ὁ ὀργανικός , ὅτι καί ὁ φιλοσοφία εἰς δύο οὗτος διαιρέω , εἰς τε ὁ θεωρητικός καί ὁ πρακτικός , καί θεωρητικός μέν εἰμί ἐν ὅς ἐπισκέπτομαι περί ὁ ἀλήθεια καί ὁ ψεῦδος , πρακτικός δέ ἐν ὅς ἐπισκοπέω περί ὁ ἀγαθός καί ὁ κακός · ἐπεί δέ πολύς τίς εἰμί ἀμφισβήτησις ὁ ἄνθρωπος περί τε ὁ ἀγαθός καί ὁ κακός καί ὁ ἀλήθεια καί ὁ ψεῦδος , καί ἄλλος ἄλλος οἴομαι ἀγαθός καί κακός καί ἀληθής καί ψευδής εἰμί , δήω αὐτός ὄργανον διακριτικός οὗτος , ὅσπερ εἰμί ὁ ἀπόδειξις . ὁ δέ ἀπόδειξις οὐδείς ἄλλος εἰμί ἢ συλλογισμός ἀποδεικτικός · ὡς γάρ ὁ τέκτων ὁ I στάθμη χράομαι ὄργανον πρός διάκρισις ὁ τε καμπύλος 8 r καί ὁ ὀρθός ξύλον , ὁμοίως καί ὁ οἰκοδόμος ὁ κάθετος διακρίνω ὁ τε ὀρθός καί ὁ μή τοιοῦτος ὁ τοῖχος , οὗτος καί ὁ φιλόσοφος ὁ ἀπόδειξις ἔχω κανών ἄπταιστος ὁ ὁ εἰμί διάκρισις . διαιρέω δέ ὁ θεωρητικός εἰς τε ὁ φυσιολογικός καί μαθηματικός καί θεολοτὰ γικά . καί θεολογικός μέν εἰμί ὁ μετά ὁ φυσικός πραγματεία αὐτός τάσσω , ὅσπερ οὗτος μετά ὁ φυσικός προσαγορεύω ὁ γάρ ὑπέρ ὁ φύσις πᾶς διδάσκω θεολογία ἴδιος ) , φυσικός δέ ὡς αὐτός ὁ φυσικός καλέω , ὁ περι γένεσις καί φθορά καί ὁ παραπλήσιος , μαθηματικός δέ ὁ μέσος οὗτος εἰμί καί κατά τίς μέν χωριστός ὁ ὕλη κατά τίς δέ ἀχώριστος · γράφω γάρ καί γραμμή τις . ὁ δέ πρακτικός εἰς τε ὁ ἠθικός ἔχω γάρ ἠθικός πραγματεία ) καί εἰς ὁ οἰκονομικός καί πολιτικός . ὁ δέ ὀργανικός ὁ μέν εἰμί περί ὁ ἀρχή ὁ μέθοδος , ὡς ὁ κατηγορία καί ὁ περι ἑρμηνεία καί ὁ δύο λόγος ὁ Πρώτων ἀναλυτικός , ὁ δέ περί αὐτός ὁ μέθοδος , ὡς ὁ ὕστερος ἀναλυτικός , ἐν ὅς περί ἀπόδειξις διδάσκω . ὁ δέ τόπος καί ὁ σοφιστικός ἔλεγχος2 καί ὁ ῥητορικός τέχνη , καί ὅς τις <φασι> ὁ περι ποιητικός , αὐτόθεν μέν εἰς μέθοδος οὖον συμβάλλω , ἄλλως δέ καί αὐτός συνεργέω πρός ὁ ἀπόδειξις ὁ μέθοδος ἐγώ , κατά ὅς ὁ παραλογισμός γίγνομαι , διδάσκω . τρίτος εἰμί ἐφεξῆς κεφάλαιος ὁ πόθεν δεῖ ἄρχω ὁ Ἀριστοτελικός σύγγραμμα . Βόηθος μέν οὖν φημί ὁ Σιδώνιος δήω ἀπό ὁ φυσικός ἄρχω πραγματεία ἅτε ἐγώ συνήθης καί γνώριμος , δήω δέ ἀεί ἀπό ὁ σαφής ἄρχω καί γνώριμος . ὁ δέ οὗτος διδάσκαλος Ἀνδρόνικος ὁ Ῥόδιος ἀκριβής ἐξετάζω | λέγω χρή πρότερος ἀπό ὁ λογικός ἄρχω , ὅστις περί ὁ ἀπόδειξις καταγίγνομαι . ἐπεί οὖν ἐν πᾶς αὐτός ὁ πραγματεία ὁ φιλόσοφος χράομαι ὁ ἀποδεικτικός μέθοδος , δήω ἐγώ πρότερος οὗτος κατορθόω , ἵνα εὐχερής παρακολουθέω ὁ ἄλλος αὐτός σύγγραμμα . φημί δέ τις ἀπό ὁ ἠθικός δήω ἄρχω · πρότερος γάρ δεῖ ὁ ἦθος κατακοσμέω καί οὕτως ἐπί ὁ ἄλλος εἶμι πραγματεία , ἵνα μή θολόω ὑπό ὁ πάθος ὁ λογιστικός ἔχω ὁ περί ὁ πρᾶγμα κρίσις μή ἀκριβής φέρω . εἰμί δέ τις λέγω μᾶλλον ἀπό ὁ λογικός , ἵνα μετά ἀπόδειξις οἶδα ὁ ἄγω ἐγώ ἐπί ὁ ἀρχή καί ποῖος εἰμί ὁ εἰμί ἀρετή , φημί ὅτι πρῶτος μέν ὀρθοδοξαστικός οἶδα οὗτος ὀφείλω , μέν , εἶτα ὕστερος καί ἀποδεικτικός · ὥστε ἐν ὁ ἀπόδειξις μή παρακολουθέω , δεῖ πρότερος αὐτός ὁ ἠθικός ὁ ἀποτέλεσμα μανθάνω ὀρθοδοξαστικός κατά αὐτός ζῶ , εἶτα ὕστερος ὁ ἀποδεικτικός ἐπιβάλλω μέθοδος . τις δέ ὁ τέλος εἰμί ὁ Ἀριστοτελικός φιλοσοφία ; φημί ὅτι ὁ γιγνώσκω ὁ ἀπαντάω ἀρχή ὁ ὁ πᾶς δημιουργός αἴτιος ὁ ἀεί καί ὡσαύτως ἔχω · ἀποδείκνυμι γάρ εἷς πᾶς ἀρχή καί ἀσώματος , ἐκ ἐκεῖνος δέ ὁ πᾶς παράγω . ίνα δέ ὁ ἄγω ἐγώ εἰς οὗτος ὁ τέλος ; φημί ὅτι ὁ διδασκαλία ὁ ἐν χρόνος καί ἐν μεταβολή ὑπάρχω . τοιοῦτος δέ εἰμί ὁ ἐν γένεσις σύ καί φθορά · ἀπό γάρ οὗτος διά μέσος ὁ μαθηματικός ἀνάγω ἑαυτοῦ ἐπί ὁ ἀεί καί ὡσαύτως ἔχω τοιοῦτος δέ εἰμί ὁ οὐράνιος ) καί οὕτως μετά ὁ ἀσώματος οὐσία ἐπί ὁ πρῶτος πᾶς αἴτιος · πᾶς γάρ κίνησις ἢ κατά οὐσία εἰμί ἢ κατά ποσός ἢ κατά ποιός ἢ κατά τόπος ὁ μέν ἐν γένεσις καί φθορά κατά πᾶς κίνησις κινέω ὁ , ὁ δέ οὐράνιος κατά μόνος ὁ κατά τόπος · διό χρή εὔτακτος ὁδεύω ἀπό ὁ πολύτροπος κινέω ἐπί ὁ κατά εἷς καί μόνος κίνησις κινέω , καί οὕτως ἐπί ὁ ἀκίνητος καί ἀεί ὡσαύτως ἔχω ἀρχή , καί μή κατά ὁ χρησμός ὑπερβάθμιος πούς πέμπω · εἰμί γάρ ἀθρόος βούλομαι ἐκ ὁ σωματικός ὁ πρῶτος ὁ πᾶς ἀρχή προσβάλλω , νοέω εἄν ἐκεῖνος σῶμα εἰμί καί σχηματίζω . διό φημί ὁ Πλωτῖνος παραδίδωμι ὁ νέος ὁ μάθημα πρός συνεθισμός ὁ ἀσώματος φύσις . ὁ δέ εἶδος ὁ Ἀριστοτελικός σύγγραμμα πανταχοῦ ἀκριβής κατά ὁ φράσις ἐκφεύγω γάρ ἀεί ὁ φιλόσοφος ὁ ῥητορικός κομψεία καί μόνος γίγνομαι ὁ ὁ ὁ πρᾶγμα παρίστημι φύσις ) , πολλαχοῦ δέ συσφίγγω καί ἀσαφής φράζω , οὖον διά ὁ φύσις ὁ γράφω , ἀλλά ἑκούσιος οὗτος ποιέω . ἀμελέω ὁ τε τόπος σαφῶς διηγέομαι καί ὁ Μετέωρα καί ἕτερος . ἐπιτηδεύω τοίνυν ὁ ἀσάφεια διά ὁ ἀναγιγνώσκω , ἵνα εὐφυής ἀποτελέω εἰς ὁ συντεταγμένως ὁ λέγω ἀκούω καί ἵνα ὁ ῥᾴθυμος ἀκροατής ἀποστρέφω ἐκ προοίμιον · ὁ γάρ γνήσιος ἀκροατής ὅσος ἀσαφής εἰμί ὁ λέγω , τοσοῦτος σπουδή - ζέω μᾶλλον καταγωνίζομαι καί ὁ βάθος ἐφικνέομαι . ὥσπερ οὖν παραπέτασμα ὁ ἀσάφεια χράω διά ὁ βέβηλος ἀμφιέννυμι ὁ πρᾶγμα ὁ σεμνός ὁ ἀσάφεια . Οὖ δέ ἀκροατής ὀφείλω ὑπάρχω δίκαιος , εὐφυής ὁ διάνοια , σπουδαῖος περί ὁ λόγος , ὁ ἦθος μέτριος , ἐν πᾶς κοσμέω . ὁ δέ οὗτος ἐξηγέομαι ὀφείλω μήτε κατά εὔνοια ἐπιχειρέω ὁ κακῶς λέγω συνίστημι καί ὡς ἀπό τρίπους οὗτος δέχομαι μήτε ὁ καλός κακότροπος δέχομαι κατά ἀπέχθεια , ἀλλά κριτής | ἀπαθής ὁ λέγω ὑπάρχω , καί πρῶτος μέν ὁ διάνοια ὁ ἀρχαῖος σαφηνίζω καί ἑρμηνεύω ὁ αὐτός δοκέω , ἔπειτα ὁ παρά ἑαυτοῦ ἐπιφέρω κρίσις . Πᾶς δέ ὁ Ἀριστοτέλης πραγματεία ὁ προλέγω ὀφείλω ἕξ εἰμί , ὁ σκοπός ὁ χρήσιμος ὁ αἰτία ὁ ἐπιγραφή ὁ τάξις ὁ ἀνάγνωσις ὁ εἰς ὁ κεφάλαιος διαίρεσις καί εἰμί γνήσιος ὅς φιλόσοφος ὁ βιβλίον . καί ὁ μέν σκοπός ἐξαπομάττει ὁ πραγματεία ὁ φύσις καί ὤσπερ ἐξέρχομαι ὁ ἀναγιγνώσκω παρέχω πῶς νοέω ἕκαστος δείδω · παρασκευάζω γάρ ἕκαστος ὁ λέγω πρός ὁ σκοπός ἀπευθύνω ὁ σύγγραμμα ὁ γάρ ὁ σκοπός ἀγνοέω ἔοικα τυφλός , οὐ οἶδα ὅποι φέρω , καί μάτην πᾶς νομίζω ὁ πρός ὁ σκοπός τείνω ὑπό ἀρχαῖος λέγω . ὁ δέ χρήσιμος σπουδή καί προθυμία ὁ ἀκροατής ἐντίθημι . δεῖ γάρ ὁ μέλλω τις ἄρχω μανθάνω πρότερος ὁ ἀπό ἐκεῖνος χρήσιμος , εἰς τίς αὐτός λυσιτελής . ὁ δέ αἴτιος ὁ ἐπιγραφή , ἐπετδὴ ἐπί τίνω σύγγραμμα εἰμί ὅτε ἄδηλος ὁ ἐπιγραφή σός ζητέω διά , ἐάν αἴτιος οὕτως ἐπιγράφω , ὡς ἐν ὁ κατηγορία καί ἐν ὁ περι ἑρμηνεία ἐν ἄλλος . ἐν γάρ ὁ περι οὐρανός ἢ ἐν ὁ περι ψύχω οὖον δεῖ ὁ αἴτιος ὁ ἐπιγραφή ζητέω · αὐτόθεν γάρ ὁ σαφής ἔχω ζητέω δέ καί εἰμί γνήσιος ὁ συγγραφεύς ὁ βιβλίον . τρεῖς γάρ ἀφορμή γίγνομαι ὁ νοθεύω ὁ σύγγραμμα ὁ Ἀριστοτέλης , ἆ μέν ὁμωνυμία 〈 ὁ συγγραφεύς ) γίγνομαι γάρ καί ἔτερος Ἀριστοτέλεις , εἰμί ὁ σύγγραμμα διά ὁ ὁμωνυμία τις νομίζω ὁ Ἀριστοτέλης ) , δύο δέ ὁ ὁ σύγγραμμα ὁμωνυμία ὁ γάρ μαθητής αὐτός Εὔδημος καί Φανίας καί Θεόφραστος κατά ζῆλος ὁ διδάσκαλος γράφω κατηγορία | καί περι ἑρμηνεία καί ἀναλυτικός ) , ὁ δέ τρίτος τοιοῦτος εἰμί . Πτολεμαῖος ὁ φιλ - ἀδελφός πάνυ σπουδάζω φημί πη ὁ Ἀριστοτέλης σύγγραμμα , οὖς καί περί ὁ λοιπός , καί χρῆμα δίδωμι ὁ προσφέρω αὐτός Βίβλος ὁ φιλόσοφος . ὅθεν τις χρηματίζω βούλομαι ἐπιγράφω σύγγραμμα ὁ ὁ φιλόσοφος ὄνομα προσάγω . ἀμελέω φημί ἐν πῃ μέγας βιβλιοθήκη εὑρίσκω ἀναλυτικός μέν τεσσαράκοντα Βίβλος , κατηοριον δέ δύο . κρίνω δέ ὑπό ὁ ἐξηγητής κατηγορία μέν οὗτος εἰμί γνήσιος ὁ Ἀριστοτέλης ἀναλυτικός ἐσθίω τέσσαρες . κρίνω ἐσθίω ἐκ τε ὁ νόημα καί ὁ φράσις καί ὁ ἀεί ἐν ὁ ἄλλος πραγματεία μιμνήσκω οὗτος ὁ βιβλίον ὁ φιλόσοφος · τάξις ἐσθίω ξητουμην ἀνά ἀνάγνωσις , ἵνα μή ὁ μείζων πρῶτος ἐγχειρέω καί οὖν εἰς ὁ γνῶσις ἔτερα ὀφείλω προλαμβάνω , ἀγνοέω ὁ ἐγώ πρῶτος γιγνώσκω οφειπρολεγω λοντα . ὁ δέ εἰς ὁ μόριον διαίρεσις , διότι δεῖ ὁ · ἀκριβῶς βούλομαι ὁ ὁ ὅλος φύσις μανθάνω ὁ οὗτος μέρος ἀκριβῶς ἐπισκοπέω , οἷος ὁ ὁ ἄνθρωπος ἀκριβῶς οἶδα βούλομαι ὀφείλω οὗτος κεφαλή τε καί χείρ καί πούς καί ὁ ἄλλος ὁμοίως οἶδα μέρος . οὕτως οὖν καί ἕκαστος σύγγραμμα δεῖ ὁ μέρος πρότερος οἶδα , εἰς πόσος καί ποῖος διαιρέω . οἶδα δέ χρή ὅτι οὖον πανταχῇ οὗτος πᾶς χρή ζητέω , ἀλλά ἐν ὅς ὁ σαφής ἀποκρύπτω . πολλάκις γάρ ὁ σκοπός συναναφαίνω καί ὁ χρήσιμος , οἷος ἐν ὁ περι οὐρανός ἢ ἐν ὁ περι Ψυχή δῆλος καί ὁ σκοπός καί ὁ χρήσιμος καί ὁ ἐπιγραφή . ἐν μέντοι γε ὁ τόπος οὐδέ εἷς οὗτος δῆλος . ἀλλά οὐδέ ὁ σκοπός γιγνώσκω εὐθύς καί ὁ χρήσιμος αυναναφαινω . σκοπός μέν γάρ αὐτός ἐν ὁ τόπος ὁ διαλεκτικός μέθοδος I ἐγώ παραδίδωμι · εἰμί δέ ὁ διαλεκτική , ὡς αὐτός ὁρίζω , μέθοδος μέθοδος περί πᾶς ὁ προτίθημι πρόβλημα συλλογιστικός ἐκ ἔνδοξος . εἰμί δέ περί πᾶς ὁ προτίθημι πρόβλημα , προτίθημι δέ ἐγώ οὖον μόνος ὁ ἀληθής ἀλλά καί ὁ ψευδής , ποῖος ἐνταῦθα ὁ χρήσιμος ; ὁ γιγνώσκω μέθοδος διά ὅς καί ὁ ψευδής συλλογίζομαι ; αὐτός οὖν προέρχομαι ὁ χρήσιμος ἐγώ ἐκκαλύπτω , λέγω ὁ πραγματεία χρήσιμος εἰμί πρός τρεῖς , πρός γυμνασία πρός ὁ ἔντευξις πρός ὁ κατά φιλοσοφία μέθοδος . ἐν μέντοι γε ὁ κατηγορία καί ἐν ὁ περι ἑρμηνεία ἅμα ὁ σκοπός ὁ χρήσιμος συναναφαίνω , ὡς ἑξῆς δείκνυμι . καί οὗτος μέν περί ὁ Ἀριστοτελικός φιλοσοφία πᾶς εἴρω . εἶπον δέ καί περί ὁ πρόκειμαι ὁ κατηγορία βιβλίον τίς τε ὁ σκοπός καί ὁ χρήσιμος καί ὁ αἰτία ὁ ἐπιγραφή καί ὁ τάξις ὁ ἀνάγνωσις καί εἰμί γνήσιος ὁ φιλόσοφος ὁ πάρειμι βιβλίον καί ὁ εἰς ὁ κεφάλαιος διαίρεσις · οὗτος γάρ , ὡς εἴρω , δεῖ προλέγω ἕκαστος Ἀριστοτελικός πραγματεία . τις οὖν περί ὁ σκοπός ὁ κατηγορία διαφέρω , καί ὁ μέν εἴρω περί φωνή μόνος εἰμί ὁ σκοπός ὁ δέ περί πρᾶγμα μόνος ὁ δέ περί νόημα μόνος . καί ὅς μέν λέγω περί φωνή μόνος εἰμί ὁ σκοπός , οἷος γίγνομαι ὁ Ἀλέξανδρος , ἐκ ὁ Ἀριστοτελικός ρησειδηω πλανάω ὁ λέγω “ ρτῶν λέγω ὁ μέν κατά συμπλοκή λέγω ὁ δέ ἄνευ συμπλοκή ” , εἰμί δέ ὁ λέγω , φημί , φωνή , δῆλος ὅτι περί φωνή εἰμί αὐτός ὁ σκοπός . ὁ δέ περί πρᾶγμα μόνος οἴομαι εἰμί ὁ σκοπός , οἷος γίγνομαι ὁ ὕστερος , φημί ὅτι περί πρᾶγμα ποιέω ὁ διαίρεσις ὁ φιλόσοφος λέγω “ ὁ εἰμί ὁ μέν κατά ὑπόκειμαι λέγω ” , εἰμί δέ ὁ εἰμί , φημί , πρᾶγμα εἰμί , περί πρᾶγμα ἄρα αὐτός ὁ σκοπός . ὁ δέ περί νόημα μόνος νομίζω διαλέγω ὁ φιλόσοφος , οἷος γίγνομαι ὁ Προφύριος , φημί ὅτι περί ὁ δέκα γένος εἰμί αὐτός ὁ λόγος · οὗτος δέ ἐπί ὁ πολύς θεωρέω καί εἰμί ὑστερογενής , ὅστις εἰμί ἐν ὁ ἡμος - τέρας διάνοια · περί νόημα ἄρα ἐν οὗτος ὁ Ἀριστοτέλης ὁ λόγος · πλανάω δέ καί οὗτος ἐκ ὁ πρός ὁ τέλος λέξις ὁ Ἀριστοτέλης λέγω “ ὑπέρ μέν οὖν ὁ προτίθημι γένος ἱκανός ὁ εἴρω ” . γένος δέ πανταχοῦ ὁ Ἀριστοτέλης ὁ ἐπί ὁ πολύς καί ἐννοηματικός λέγω . ὁ δέ ἀκριβής λέγω , ὅς εἷς εἰμί ὁ Ἰάμβλιχος , φημί ὡς οὔτε περί νόημα μόνος εἰμί αὐτός ὁ λόγος ἵημι περί φωνή μόνος οὔτε περί πρᾶγμα μόνος , ἀλλά εἰμί ὁ σκοπός ὁ κατηγορία περί φωνή σημαίνω πρᾶγμα διά μέσος νόημα . ὅτι δέ οὖον καλῶς ὁ πρότερος ὁρίζω , μανθάνω εἄν οὕτως · λέγω γάρ ὁ περί πρᾶγμα μόνος αὐτός λέγω διαλαμβάνω , ἐπεί ὁ πρᾶγμα ὁ μέν ἐν ψιλός ἐπίνοια κεῖμαι , ὡς ἱπποκένταυρος καί τραγέλαφος , ὁ δέ ὑφίστημι , περί ποῖος αὐτός ὁ λόγος ; δῆλος ὅτι φημί περί ὁ ὑφίστημι . πρότερος οὖν ἔννοια οὗτος λαμβάνω οὕτως ἡμέτερος διά ὁ φωνή διδάσκω περί οὗτος ; πάντως δήπου σύμφημι · ἀδύνατος γάρ σημαίνω ὁ πρᾶγμα ἀλόω ἢ ὑπό φωνή διά μέσος νόημα · οὐκοῦν καί περί πᾶς διαλέγω · λέγω δέ καί ὁ περί φωνή μόνος ἢ νόημα μόνος λέγω αὐτός διαλαμβάνω , ἐπεί ὁ φωνή καί ὁ νόημα ὁ μέν εἰμί σημαντικός τίνω ὁ δέ μέχρι ὁ φωνή καί ὁ ἐπίνοια ὁ εἰμί ἔχω , περί ποῖος αὐτός φημί διαλαμβάνω ; εἴρω δηλαδή περί ὁ σημαίνω πρᾶγμα . περί γάρ ὁ ἄσημος ἢ φωνή ἢ νόημα οὐδέ εἷς λόγος ὁ φιλόσοφος . οὐκοῦν διαλαμβάνω περί φωνή σημαίνω πρᾶγμα καί αὐτός ἅπτω ὁ πρᾶγμα διά μέσος ὁ νόημα , καί περί νόημα I ποιέω ὁ λόγος σημαίνω πρᾶγμα διαλέγω περί αὐτός διά φωνή ὁ ἑρμηνεύω ὁ νόημα · εἰμί μέν γάρ γυμνός σῶμα εἰμί ὁ Ψυχή , γυμνός εἄν προσβάλλω ὁ νόημα · νῦν δέ ὁ σῶμα ἐγκαθείργω ἐκ ἄλλως ἢ διά ὁ φωνή δύναμαι σημαίνω ἀλλήλων ὁ ἴδιος νόημα . ἐπεί δέ ὁ πρᾶγμα ὁ μέν εἰμί ἁπλόος ὁ δέ σύνθετος ἁπλόος μέν γάρ πρᾶγμα Σωκράτης , συντίθημι δέ Σωκράτης περιπατέω ) , ὡσαύτως καί ὁ νόημα καί ὁ φωνή ὁ μέν εἰμί ἀπολάω ὁ δέ σύνθετος ἁπλόος μέν γάρ φωνή Σωκράτης ἀπλόος καί νόημα ὁ περί Σωκράτης ἀπολόω , σύνθετος δέ φωνή ὁ λέγω Σωκράτης τρέχω καί νόημα συντίθημι περί Σωκράτης τρέχω ) , πότερος περί ὁ ἁπλόος ἐνταῦθα διαλαμβάνω πρᾶγμα καί φωνή ἢ περί ὁ συντίθημι ; λέγω ὅτι περί ὁ ἁπλόος . διό καί ἀκριβῶς ὁ ὁ κατηγορία σκοπός ὁρίζων φημί ὅτι διαλαμβάνω ἐνταῦθα περί ἁπλόος φωνή σημαίνω ἀπολάω πρᾶγμα διά μέσος ἁπλόος νόημα . ἵνα δέ σαφής σαφής γίγνομαι ὁ λέγω , προσλαμβάνω τις συντελέω ἐγώ εἰς σαφής παράστασις ὁ λέγω · ἐπεί γάρ ὁ φιλοσοφία , ὡς φημί , ὁ μέν εἰμί θεωρητικός ὁ δέ πρακτικός , καί ὁ μέν θέω · ῥητικός τέλος εἰμί ὁ ἀλήθεια ὁ γνῶσις ὁ δέ πρακτικός ὁ ὁ ἀγαψεῦδος τεῦξις , ἀμφότερος δέ παρυφίστημι ὁ ἐναντίος , ὁ μέν ἀλήθεια ὁ ψεῦδος ὁ δέ ἀγαθός ὁ κακός , ὁ δέ ἡμέτερος ψυχή ἅτε δή ἀτελής εἰμί αἱρέω πολλάκις ἀντί μέν ἀλήθεια ὁ ψεῦδος οἴομαι αὐτός ἀληθής εἰμί , ἀντί δέ ἀγαθός ὁ κακός οἴομαι αὐτός ἀγαθός εἰμί , δήω ὁ φιλόσοφος ὄργανον τις διακρίνω ὁ μέν ἀλήθεια ἀπό ὁ ψεῦδος ὁ | δέ ἀγαθός ἀπό ὁ κακός . τίς δέ εἰμί οὗτος ; ὁ ἀπόδειξις · ὅς γάρ εἄν ἀποδείκνυμι ἀγαθός , οὗτος ἐκ ἀνάγκη ἀγαθός εἰμί , καί ὅς εἄν ἀποδείκνυμι κακός , οὗτος κακός εἰμί . ὁμοίως καί ὁ ἀληθής καί ὁ ψευδής · ὅς γάρ τρόπος ὁ τέκτων ὁ κανών καί ὁ οἰκοδόμος ὁ κάθετος πρός διάκρισις ὁ ὀρθός καί ὁ μή τοιοῦτος χράω , οὗτος καί ὁ φιλόσοφος ὁ ἀποδείκνυμι χράομαι πρός διάκρισις ὁ ἀλήθεια καί ὁ ψεῦδος καί ὁ ἀγαθός καί ὁ κακός . ὁ δέ ἀπόδειξις συλλογισμός εἰμί ἐπιστημονικός . ἐπί πλέω δέ ὁ ἐπιστημονικός συλλογισμός ὁ ἀπλόος συλλογισμός · ὁ γάρ ἁπλόος συλλογισμός προσέρχομαι ὕλη ἄπταιστος τε καί ἀραρίσκω ἀεί κατά ὁ αὐτός καί ὡσαύτως ἔχω ὁ ἀποδεικτικός ποιέω συλλογισμός . ἀλλά ἐπεί οὐ δύναμαι διδάσκω περί ἀπόδειξις μή πρότερος διδάσκω τίς εἰμί ὁ ἀπλόος συλλογισμός , ὥσπερ οὐδέ γράφω δύο ἄν τις ὁ ὀρθός ἢ ὁ κλιτός τύπος μή πρότερος ἀπλόος γράφω μανθάνω , ὁ δέ ἁπλόος συλλογισμός πάλιν ἄνευ ὁ πρότασις ἀδύνατος εἰμί παραδίδωμι ἐκ οὗτος γάρ ὁ συλλογισμός σύγκειμαι , συλλογή τις εἰμί πλείων λόγος , ὡς καί ὁ ὄνομα δηλόω ) , ὁ δέ πρότασις ἄνευ ὁ ὄνομα καί ὁ ῥῆμα ἐκ οὗτος γάρ σύγκειμαι ) , ὁ δέ ὄνομα καί ὁ ῥῆμα ἄνευ ὁ ἁπλόος φωνή καί γάρ καί ὁ ὄνομα καί ὁ ῥῆμα φωνή εἰμί σημαντικός ) , εἰκότως πρότερος περί ὁ ἁπλόος διαλέγω φωνή · καθόλου γάρ ὁ μέν θεωρία ὁ τέλος ἀρχή ὁ πρᾶξις γίγνομαι , ἔμπαλιν δέ ὁ πρᾶξις ὁ τέλος ἀρχή ὁ θεωρία · οἷος ὁ οἰκοδόμος ἐπιτάσσω οἶκος ποιέω λέγω κατά ἑαυτοῦ ‘ ἐπιτάσσω οἶκος ποιέω , ὅσπερ εἰμί σκέπασμα κωλυτικός ὄμβρος καί καῦμα · οὗτος δέ οὐ ἄν γίγνομαι μή γίγνομαι ὁροφή . ἐντεῦθεν οὖν ἄρχω ὁ θεωρία , προβαίνω δέ φημί ἀλλά οὗτος οὐ εἄν γίγνομαι μή γίγνομαι τοῖχος , οὗτος δέ οὐ εἄν γίγνομαι μή ὑποβάλλω θεμέλιος , ὁ δέ θεμέλιος οὐ ἄν βάλλω μή ὀρύσσω ὁ ὅς . ἐνταῦθα καταλήγω ὁ θεωρία . ἐντεῦθεν οὖν ἄρχω ὁ πρᾶξις · πρότερος γάρ ὀρύσσω ὁ γῆ , εἶτα οὕτως βάλλω θεμέλιος , εἶτα ἐγείρω τοῖχος , καί ὕστερος ἐπιτίθημι ὁ ὀροφή , ὅστις εἰμί τέλος ὁ πρᾶξις . οὕτως οὖν ὁ ἀρχή ὁ θεωρία τέλος γίγνομαι ὁ πρᾶξις , ὁ δέ ἀρχή ὁ πρᾶξις τέλος ὁ θεωρία . οὕτως οὖν καί ὁ φιλόσοφος ποιέω · βούλομαι γάρ ποιέω ἀπόδειξις φημί πρός ἑαυτοῦ βούλομαι περί ἀπόδειξις εἶπον · ἀλλά ἐπεί ὁ ἀπόδειξις συλλογισμός εἰμί ἐπιστημονικός , ἀδύνατος εἶπον τίς περί αὐτός ὁ μή πρότερος εἶπον τίς εἰμί ὁ ἀπλόος συλλογισμός , ὁ δέ ἀπλόος συλλογισμός οὐ ἄν μανθάνω μή μανθάνω τίς εἰμί πρότασις · λόγος μέν γάρ τις εἰμί ὁ πρότασις , ὁ δέ τοιοῦτος λόγος συλλογή εἰμί ὁ συλλογισμός . ὥστε ἄνευ ὁ γιγνώσκω ὁ πρότασις ἀδύνατος μανθάνω ὁ συλλογισμός ἐκ γάρ οὗτος σύγκειμαι ) , ἀλλά οὐδέ ὁ πρότασις ἄνευ ὁ ὄνομα καί ὁ ῥῆμα , ἐκ ὅς συνίστημι πᾶς λόγος , ὁ δέ ὄνομα καί ὁ ῥῆμα ἄνευ ὁ ἁπλόος φωνή ἕκαστος γάρ οὗτος φωνή εἰμί σημαντικός ) . δεῖ οὖν πρότερος περί ὁ ἁπλόος φωνή εἶπον . ἐνταῦθα οὖν ὁ θεωρία καταλήγω , λήγω , καί γίγνομαι οὗτος ὁ πρᾶξις ἀρχή · πρότερος γάρ διαλέγω περί ὁ ἁπλόος φωνή ἐν ὁ κατηγορία , εἶτα οὕτως περί ὄνομα καί ῥῆμα καί περί πρότασις ἐν ὁ περι ἑρμηνεία , εἶτα περί ὁ ἀπλόος συλλογισμός ἐν ὁ Πρότερος ἀναλυτικός , εἶτα οὕτως περί ἀπόδειξις ἐν ὁ ‘υστερεω ἀναλυτικός · ἐνταῦθα οὖν ὁ τέλος ὁ πρᾶξις , ὅσπερ εἰμί ἀρχή ὁ θεωρία . εἰκότως τοίνυν ἐνταῦθα πρῶτος περί ὁ ἁπλόος φωνή διαλαμβάνω · ὁ γάρ ἄνθρωπος κοινός συνέρχομαι τίθημι πρός ἀλλήλων ἕκαστος πρᾶγμα οἰκέω ὄνομα , οὗτος μόνος φροντίζω ὁ | διά ὁ φωνή σημαίνω ἀλλήλων ὁ πρᾶγμα , μή μέντοι γε εἶπον τίς μέν εἰμί ὄνομα τίς δέ ῥῆμα . περί οὗτος οὖν διαλέγω ἐν ὁ κατηγορία . ἀλλά ἐπεί οὖον περί ἄσημος φωνή διαλέγω οὐδείς γάρ οὗτος λόγος ὁ φιλόσοφος ) , δῆλος ὅτι περί φωνή σημαίνω νόημα · ἀνάγκη γάρ εἰμί ὁ πρᾶγμα εἰμί καί οὗτος ὁ ὄνομα , καί πρό οὗτος ὁ ἔννοια , ὅς ἔχω ὁ πρᾶγμα · οἷος ὁ Σωκράτης εἰμί ὄνομα ὁ Σωκράτης φωνή , ὁ δέ πρᾶγμα αὐτός ὁ Σωκράτης , ὁ δέ ἔννοια , ὅς ἔχω ἐν ὁ Ψυχή , ὁ περί ὁ Σωκράτης γνῶσις . σκοπός οὖν ὁ Ἀριστοτέλης εἶπον περί ἁπλόος σημαίνω ἁπλόος πρᾶγμα διά μέσος ἁπλόος νόημα . καί οὗτος μέν περί ὁ σκοπός . ὅτι δέ χρήσιμος εἰμί ὁ βιβλίον εἰς τε ὁ θεωρητικός ὁ φιλοσοφία μέρος καί ὁ πρακτικός , ἐκ ὁ προερέω δῆλος , εἴπερ καί ὁ ἀπόδειξις , ὡς δείκνυμι , ἄνευ ὁ ἁπλόος φωνή οὐ εἰμί γιγνώσκω , καί ὅτι περί ὁ κοινότης διαλαμβάνω , εἰς ὅς ὁ εἰμί πᾶς οιαιρεω . ὁ δέ αἰτία ὁ ἐπιγραφή εἰμί τοιοῦτος · κατηγορία ἐπιγράφω ὁ βιβλίον , οὐ ὅτι περί ὁ κατηγορία ὁ ἐν δικαστήριον διαλαμβάνω οὖον γάρ πρόκειμαι αὐτός ῥητορεύω ) , ἀλλά ὥσπερ καί ἐν ὁ εἰσαγωγή μανθάνω , δισσός ὁ γένος εἰμί διαφορά · ὁ μέν γάρ εἰμί γενικός καί μόνος γένος , ὁ δέ ὑπάλληλος , ὁ καί γένος καί εἶδος λέγω , εἶδος μέν ὁ πρό αὐτός γένος δέ ὁ μετά αὐτός · καί ὁ μέν γενικός μόνος κατηγορέω , ὁ δέ ὑπάλληλος ὑπόκειμαι μέν ὁ πρό αὐτός καταφορέω δέ ὁ μετά αὐτός . διαλέγω δέ ἐνταῦθα περί ὁ δέκα γενικός γένος , ὁ μόνος κατηγορέω , οὐδέποτε δέ ὑπόκειμαι . διά οὗτος οὖν ἐπιγράφω ὁ βιβλίον κατηγορία , ὡς ἄν εἰμί λέγω περι ὁ γένος | ὁ μόνος κατηγορέω . ὁ δέ τάξις ὁ ἀνάγνωσις δῆλος ἐκ ὁ σκοπός · ἐπεί γάρ , ὡς φημί , εἰς οὗτος καταλήγω ὁ θεωρία , ἐντεῦθεν ἀρκτέος ὁ πρᾶξις , καί ὅτι δεῖ ὁ ἁπλόος προηγέομαι ὁ συντίθημι · ἁπλόος δέ ὁ περί ὁ δέκα κατηγορία διδασκαλία , εἴπερ , ὡς εἴρω , διαλαμβάνω περί ἁπλόος φωνή σημαίνω ἁπλόος πρᾶγμα διά μέσος ἁπλόος νόημα . ὅστις δέ γνήσιος ὁ φιλόσοφος ὁ βιβλίον , πᾶς μαρτυρέω . δηλόω δέ καί ὁ φράσις καί ὁ ὁ φιλόσοφος ἐν ἄλλος πραγματεία μιμνήσκω ὁ σύγγραμμα οὗτος . δύο δέ . ὡς εἴρω , βιβλίον κατηγορία εὑρίσκω . τίθημι , σχεδόν παραπλήσιος κατά πᾶς καί κατά αὐτός ὁ προοίμιον εἰμί γάρ ὁ ἕτερος ὁ ἀρχή “ ὁ εἰμί ὁ μέν ὁμώνυμος εἰμί , ὁ δέ συνώνυμος ” , ὅστις σχεδόν ὁ αὐτός εἰμί ὁ πρόκειμαι βιβλίον ) , κρίνω οὗτος γνήσιος εἰμί ὁ βιβλίον ὑπό πᾶς ἐξηγητής . ’H δέ εἰς ὁ κεφάλαιος διαίρεσις τριχῆ · διαιρέω γάρ εἰς ὁ πρό ὁ κατηγορία εἰς ὁ κατηγορία αὐτός καί εἰς ὁ μετά ὁ κατηγορία . καί ἐν μέν ὁ πρῶτος τμῆμα διδάσκω ὁ χρήσιμος πρός ὁ διδασκαλία ὁ κατηγορία · ὥσπερ γάρ εἴωθα ὁ γεωμέτρης ὁ χρήσιμος πρός ὁ ὁ θεώρημα διδασκαλία προδιδάσκω , τίς εἰμί σημεῖον , τίς εἰμί γραμμή , τίς εἰμί κύκλος , ἵνα μή ἀναγκάζω μεταξύ ὁ διδασκαλία ἢ ξένος ὄνομα χράομαι ἢ διδάσκω τίς περί αὐτός ἐκτρέπω καί διακόπτω ὁ συνέχεια ὁ πρόκειμαι · οὕτως καί ὁ φιλόσοφος ἐνταῦθα ἐπεί μέλλω ἐν ὁ ὁ κατηγορία διδασκαλία μνημονεύω λέξις τίνω καί φωνή ἐγώ ἄγνωστος , διά οὗτος περί αὐτός προδιδάσκω , ἵνα μή δόξα ὁ λόγος ταράσσω . ἐν δέ ὁ δύο τμῆμα περί αὐτός ὁ κατηγορία διδάσκω . ἐν δέ ὁ τρίτος πάλιν περί τίνω διαλαμβάνω φωνή , 14 r ὅς μιμνήσκω ἐν ὁ ὁ κατηγορία διδασκαλία , οἷος ὁ ἅμα ὁ πρότερος ὁ ἔχω . καί διά ποῖος αἴτιος οὐ ἅμα πᾶς πρό ὁ κατηγορία διδάσκω ; φημί ὅτι ὁ φωνή οὗτος ὁ μέν εἰμί πᾶς ἄγνωστος , οἷος ὁ ὁμώνυμος , ὁ συνώνυμος οὐδείς γάρ οὗτος ἔννοια ἔχω ὁ πολύς ἄνθρωπος ) , ὁ δέ γνώριμος μέν ἐκ ὁ συνήθεια , ἀλλά ὅμως τις δήω διάρθρωσις , οἷος ὁ ἅμα καί ὁ πρότερος . ὁ οὖν παντάπασι ἄγνωστος πρό ὁ ὁ κατηγορία διδασκαλία ἀναγκαῖος προτάσσω , ἐπεί ἐκεῖνος ἀγνοέω ἐφιστάνω οὐ μέλλω ὁ λέγω περί ὁ κατηγορία χράω γάρ αὐτός εἰς ὁ ὁ κατηγορία διδασκαλία ) , ὁ δέ λοιπός , λέγω δή ὁ ἀδιάρθρωτος ἐγώ γιγνώσκω , μετά ὁ κατηγορία διδάσκω , ἵνα μή μακρός ποιέω ὁ προοίμιον καί ὁ πάρεργον ὁ ἔργον μακρός . ἐφευρίσκω δέ ὁ κατά ὁ μόριον διαίρεσις πρός σαφήνεια ὁ σύγγραμμα · μανθάνω γάρ πόσος εἰμί ὁ ὁ βιβλίον κεφάλαιος καί περί τίνω διαλέγω , ῥᾳδίως ὁ λέγω παρακολουθέω , καί οὖον συγκεχυμένως καί ἀδιάρθρωτος οὗτος δέχομαι . p . 1a1 ὁμώνυμος λέγω . ὁ ψυχή ὁ ἡμέτερος γυμνός μέν εἰμί ὁ σῶμα δύναμαι διά ὁ νόημα σημαίνω ἀλλήλων ὁ πρᾶγμα · ἐπεί δέ σῶμα συνδέω | δίκη νέφος περικαλύπτω αὐτός ὁ νοερός , δήω ὁ ὄνομα , διά ὅς σημαίνω ἀλλήλων ὁ πρᾶγμα . ἰστέον τοίνυν ὅτι σημαίνω ἀλλήλων ὁ πρᾶγμα ἢ διά ὁ ὄνομα ἢ διά ὁ ὁρισμός , οἷος ὁ ἄνθρωπος σημαίνω καί διά ὁ ἄνθρωπος φωνή καί διά ὁ ὁρισμός ὁ λέγω ὁράω λογικός θνητόν΄ . ἀλλά ὅταν μέν διά ὁ ἄνθρωπος φωνή σημαίνω ὁ ἄνθρωπος , ἀθρόος αὐτός ὁ φύσις δηλόω , ὅταν δέ διά ὁ ὁρισμός , ὁ κατά μέρος πρόσειμι ὁ ἄνθρωπος θεωρέω . ὁ οὖν πρᾶγμα ὁ μέν κοινωνέω ἀλλήλων κατά ὁ ὄνομα διαφέρω δέ κατά ὁ ὁρισμός καί καλέω ὁμώνυμος , ὁ δέ κοινωνέω μέν κατά ὁ ὁρισμός διαφέρω δέ κατά ὁ ὄνομα καί καλέω πολυώνυμος , ὁ δέ κατά τε ὁ ὄνομα καί ὁ ὁρισμός κοινωνέω καί καλέω συνώνυμος , ὁ δέ κατά ὁ ὄνομα καί κατά ὁ ὁρισμός διαφέρω , ὁ καλέω ἑτερώμυμα . ὁράω δέ χρή ὅτι ἄλλος εἰμί ἕτερος καί ἄλλος ἑτερώνομον · ἵημι - μέν εἰμί ὁ περί εἷς καί ὁ αὐτός ὑπόκειμαι θεωρέω πρᾶγμα διάφορος δέ μετέχω ὄνομα · οἷος ἐπί ὁ κλῖμαξ καί ὁ ἀνάβασις καί ὁ κατάβασις , καί ἄλλως μέν ὁρίζω ὁ ἀνάβασις ἄλλως δέ ὁ κατάβασις , καί ὁ ὄνομα δέ διάφορος · ἀνάβασις γάρ καί κατάβασις . οὗτος οὖν ἰδίως ἑτερώνυμος καλέω . ἕτερος δέ ὁ κατά πᾶς ἄλλος , καί κατά ὁ ὑπόκειμαι καί κατά ὁ ὄνομα , οἷος ἄνθρωπος καί ἵππος . περι ὁ ὁμώνυμος δέ μόνος καί συνώνυμος ποιέω ὁ διδασκαλία , διότι αὐτός μόνος ἐν ὁ ὁ κατηγορία διδασκαλία χρῄζω , ζηλόω ἐν οὗτος ὁ γεωμετρικός διδασκαλία · εἴωθα γάρ ἐκεῖνος περί μόνος προλαμβάνω ὁ συμβάλλω αὐτός ἐν ὁ πρόκειμαι βιβλίον | ἢ θεώρημα . ἢ καί ἄλλως συντομία ἀεί ἐράω διά οὗτος καί περί ὁ λοιπός ἐγώ δύναμις διδάσκω · οὗτος γάρ γιγνώσκω γνώριμος εἰμί xai ὁ λοιπάς ὡς ἀντίκειμαι · ὁ γάρ ἀντίκειμαι ὁ αὐτός εἰμί ἐπι - στήμη · ὁ γάρ εἰδοί τίς εἰμί ὁμώνυμος εἶμι καί ὁ οὗτος ἀντίκειμαι , λέγω δή ὁ πολυώνυμος · εἰμί γάρ ὁμώνυμος εἰμί ὁ κοινωνέω μέν ὁ ὄνομα ὁ δέ πρᾶγμα διαφέρω , ὡς μῦς ὅς τε θαλάσσιος καί ὁ γηγενής , πολυώνυμος ἄρα εἰμί ὁ οὗτος ἀντίκειμαι , ὁ ὁ πρᾶγμα μέν αὐτός διαφέρω δέ ὁ ὄνομα , ὡς ἄορ ξίφος σπάθη . ὁ εἰδοί δέ καί ὁ εἰδοί τίς εἰμί συνώνυμος , ὅτι ὁ καί ὁ ὁρισμός καί ὁ ὄνομα κοινωνέω , ὡς ἄνθρωπος Σωκράτης τε καί Πλάτων , οὗτος καί τίς εἰμί ἑτερώνυμος εἶμι , ὅτι ὁ καί ὁ ὄνομα καί ὁ πρᾶγμα διαφέρω , ὡς ὁ ἀνάβασις καί ὁ κατάβασις · καί γάρ καί ὄνομα καί πρᾶγμα διαφέρω , εἰμί καί ὁ ὑπόκειμαι ἀμφότερος ὁ πρᾶγμα ὁ αὐτός εἰμί · ὡς γάρ ἄλλος τίς εἰμί ὁ εἰμί σῖτος καί ἄλλος ὁ εἰμί σπέρμα ἢ καρπός , οὕτως ἄλλος τίς εἰμί ὁ εἰμί κλῖμαξ καί ἄλλος ὁ ἀνάβασις εἰμί ἢ κατάβασις · ποιός γάρ σχέσις ὁ περί ὁ κλῖμαξ ἐνέργεια οὗτος εἰμί ὄνομα δηλωτικός . προτάσσω δέ ὁ Ἀριστοτέλης ἐν ὁ διδασκαλία ὁ ὁμώνυμος , ἐπεί απλός εἰμί κατά εἷς μόνος κοινωνέω , ὁ I ὄνομα , καί ὅτι φύσις πρότερος εἰμί ὁ ὁμώνυμος ὁ συνώνυμος · ὁ γάρ εἰμί ὁ κατηγορία ὁμώνυμος κατηγορέω καί οὖον συνώνυμος . οὐ ἄν δέ γίγνομαι ὁμώνυμος , εἰμί μή πᾶς οὗτος συνέρχομαι · ταὐτότης ὄνομα , ταὐτότης τόνος , ταυτότης γένος , ταὐτότης πτῶσις , ταὐτότης πνεῦμα , ταὐτότης κατάληξις · ἐάν γάρ ἄλλος καί ἄλλος ὄνομα ὁ , δῆλος ὅτι οὐ εἰμί ὁμώνυμος . εἰμί δέ ὁ αὐτός μέν ὄνομα εἰμί , τόνος δέ διάφορος , οὐδέ οὗτος ὁμώνυμος , οἷος ἀργός καί ἀργός · ὁ μέν γάρ παροξύτονος εἰμί καί σημαίνω κύω , ὁ δέ ὀξύτονος καί σημαίνω ὁ ἀμελής . καί εἰμί μέν ἀρσενικός εἰμί , σημαίνω , ὡς εἶπον , ὁ κύω ὁ Ὀδυσσεύς ἢ ὄνομα ἥρως , εἰμί δέ οὐδέτερος , σημαίνω ὄνομα πόλις . ὁμοίως βιός καί βιός · βίος μέν γάρ βαρύτονος ὁ ζωή , βιός δέ ὀξύτονος ὁ τόξον . καί πάλιν ἐάν οὗτος μέν εἰμί , πτῶσις δέ μή εἰμί ὁ αὐτός , οὖον ποιέω ὁμώνυμος , οἷος ὁ ἐλάτη καί ὁ ἐλάτη · ὁ μέν γάρ εὐθύς εἰμί καί σημαίνω ἡνίοχος ἢ ἄλλος τις ἐλαύνω ἀρσενικός γένος εἰμί , ὁ δέ καί θηλυκός γένος καί γενικός πτῶσις ὁ ἐλάτη γάρ ὁ ἐλάτη ) καί δένδρον ὄνομα . δήω δέ καί πνεῦμα ὁ αὐτός ἔχω · εἰμί γάρ διάφορος εἰμί ὁ πνεῦμα , οὐ εἰμί ὁμώνυμος , οἷος ἐπί ὁ οἷος . σημαίνω γάρ καί ὁ μόνος , σημαίνω καί ὁ ὁποῖος , καί ὁ μέν δασύνω ὁ ὁποῖος , ὁ δέ ψιλόω ὁ μόνος . χρεία δέ καί ὁ αὐτός κατάληξις . σαφής δέ οἴομαι οὗτος · ὁ γάρ ἐλάτη καί ὁ ἐλάτη κατάληξις διαφέρω οὐ εἰμί ὁμώνυμος . ζητέω δέ τις διά τίς μή εἶπον ὁμώνυμος , ἀλλά ὁμώνυμος . φημί ὅτι ὁ ὁμώνυμος οὐ εἰμί εἷς οὖον γάρ λέγω αὐτός ἑαυτοῦ τίς εἰμί ὁμώνυμος ) , ἀλλά πλείων ἄλλος γάρ ἄλλος εἰμί ὁμώνυμος ) , διό πληθυντικός εἴρω . ἀπορέω δέ πάλιν τίς δή ποτός εἶπον λέγω , καί μή λέγω . φημί ὅτι ἐπεί ὁ ὁμώνυμος εἰμί καί πολύς εἰμί , ἀλλά ὅμως καθό ὁμώνυμος εἷς ὑπάρχω εἷς γάρ ὁ κατά πολύς κατηγορέω ὄνομα ) , διά οὗτος ἑνικός εἶπον λέγω · πληθυντικός γάρ ὁ λέγω . ἄλλως τε ἔθος Ἕλλην ἐπί ὁ οὐδέτερος ὄνομα ὁ ἑνικός ἀριθμός ἀντί πληθυντικός χράομαι ἐπί ὁ τρίτος πρόσωπον , οἷος τρέχω ὁ παιδίον , σφάλλω ὁ βιβλίον , οὐ βλαστάνω ὁ δένδρον . ὁ δέ αἴτιος γραμματικός λέγω . οὕτως οὖν ἐνταῦθα ὁ πληθυντικός εὐθύς , λέγω δή ὁ ὁμώνυμος , ἑνικός ῥῆμα ἐπιφέρω ὁ λέγω . ἰστέον δέ ὅτι ὁ τρεῖς οὗτος εἰμί ἀλλήλων διαφέρω , ὁμώνυμος ὁμωνυμία ὁμώνυμος . ὁμώνυμος μέν ἐν εἰμί αὐτός ὁ πρᾶγμα , ὁμωνυμία δέ ὁ σχέσις αὐτός , κατά ὅς ὁ ὄνομα κοινωνέω , ὁμώνυμος δέ αὐτός ὁ κατηγορία , ὅς κατά ὁ πρᾶγμα εἰμί . ἰστέον δέ ὅτι εὐθύς ἐκ προοίμιον ὁ σκοπός ὁ βιβλίον ἀνακηρύσσω · φημί γάρ ὁμώνυμος λέγω · ὁ μέν γάρ εἶπον ὁμώνυμος σημαίνω ὁ πρᾶγμα , ὁ δέ λέγω ὁ φωνή · θεωρέω δέ ἐκ ἐγώ ὁ πρᾶγμα διά μέσος ὁ νόημα . p . 1a1 ὁμώνυμος λέγω . ὁ ὁ ὁμώνυμος διδασκαλία διά ὁμώνυμος φωνή ποιέω · καί γάρ αὐτός ὁ ὁμώνυμος ὁμώνυμος εἰμί · πολλαχῶς γάρ λέγω · ὁ γάρ ὁμώνυμος ὁ μέν κατά Τύχη εἰμί , ὡς ὅταν ἐν διάφορος τόπος τυγχάνω τις ὁ αὐτός ἔχω ὄνομα , ὡς Ἀλέξανδρος ὁ Πάρις καί Ἀλέξανδρος ὁ Μακεδών , ὁ δέ κατά προαίρεσις καί διάνοια . καί οὗτος ὁ μέν καὶ μνήμη , ὡς ὅταν τις ’τον ἴδιος υἱός ὄνομα ὁ πρόγονος ἄν - Λέση , ὁ δέ καί ἐλπίς , ὡς ὅταν τις ὁ ἴδιος υἱός προσδοκάω | εἰμί φιλόσοφος καλέω Πλάτων καί πολλάκις συντρέχω ὁ κατά μνήμη ὁ κατά ἐλπίς , ὡς ὅταν τοιοῦτος ἐπιτήδευμα μεταχειρίζω ὁ πάππος εὑρίσκω ) , ὁ δέ κατά ἀναλογία , ὡς ὅταν ὁ τις ἀναλοφίᾳ καλέω τίς , οἷος πούς κλίνη καί κορυφή ὄρος ὅς γάρ λόγος ἔχω πρός ὁ ἄνθρωπος ὁ πούς , οὗτος καί πρός ὁ κλίνη ὁ ὁ κλίνη πούς ) , ὁ δέ ἀπό εἷς , ὡς ὅταν ἀπό τις ὁρμάω καλέω ὁ ἐκεῖνος προσηγορία πᾶς ὁ ἐκ αὐτός , ὥσπερ ἰατρικός σμιλίον καί ἰατρικός φάρμακον ὁ δέ πρός εἷς , ὡς ὅταν ἀφοράω πρός τίς εἰμί μέλλω τέλος ὀνομάζω αὐτός πρός ἐκεῖνος , ὡς ὑγιεινός γυμνάσιον καί ὑγιεινός σιτίον . διαφέρω δέ ὁ ἀπό εἷς , ὅτι ἐκεῖνος μέν ἀπό τις ἀρχή λέγω , οὗτος δέ πρός τίς τέλος ὁράω . ὁ δέ ἀπό εἷς ὁ μέν ὡς ἀπό παραδειγματικός αἴτιος λεʹ - γοντ , ὡς ὁ ἐν ὁ εἰκών ἄνθρωπος ἀπό τις ἀληθινός ἄνθρωπος , ὁ δέ ὡς ἀπό ποιητικός , ὡς ὁ ἰατρικός σμιλίον . ζητητέος δέ ἐνταῦθα κατά ποῖος σημαίνω ὁ ὁμώνυμος ὁ Ἀριστοτέλης ὁ ὁ ὁμώνυμος διδα - σκαλίας ποιέω . φημί οὖν ὡς κατά ὁ πρός εἷς καί ἀπό εἷς · ἀπό γάρ ὁ ἀληθινός ἄνθρωπος ὁ γράφω ὀνομάζω . τις δέ ζητέω διά τίς μή ὁ κατά ἀναλογία χράω , ὅσπερ καί ἀγαθός εἰμί δοκέω . καί φημί ὅτι ὁ ἀνάλογος ἐν τέσσαρες ὁ μικρός θεωρέω λέγω γάρ , εἰμί τυγχάνω , ὅτι ὁ δύο πρός ὁ ὀκτώ ἀναλογία ἔχω ὡς ὁ δέκα πρός ὁ τεσσαράκοντα · τετραπλασίων γάρ λόγος ἔχω ἑκάτερος ) , ὁ δέ ὁμώνυμος καί ἐν δύο · εἰκότως ἄρα οὖον περί ὁ κατά ἀναλογία ὁμώνυμος διαλέγω . Τινές δέ φημί ὅτι διά οὗτος ὁ πολυώνυμος οὐ μιμνήσκω , ἐπεί ὁ ὁμώνυμος κατά μέν ὁ ὄνομα αὐτός εὑρίσκω , κατά δέ ὁ ὁρισμός διαφέρω , ὁ δέ πολυώνυμος ἐναντίος · ὁ οὖν φιλόσοφος ὡς περί πρᾶγμα διαλέγω καταφρονέω ὁ ὄνομα · ὁ γάρ οὗτος ζητέω γραμματικός πρέπω . καί ἄλλως , ὅσπερ ἤδη εἶπον , περί μόνος ὁ χρησιμεύω αὐτός εἰς ὁ ὁ κατηγορία διδασκαλία προλαμβάνω νῦν . p . 1a1 λέγω . ὑπακουστέον ‘πραάγματα’ . ἵνα οὕτως εἰμί ὁμώνυμος λέγω πρᾶγμα , ὅς ὄνομα μόνος κοινός . ἡνίκα δέ εἶπον ὅτι λέγω , δηλόω ὅτι καί παρά ὁ παλαιός ὄνομα φέρω καί | οὐ αὐτός εἰμί ὁ τοιοῦτος θέσις ὁ ὄνομα · καί γάρ καί Πλάτων μιμνήσκω αὐτός καί ὁ ποιητής λέγω περί ὁ Αἴας ἴσος θυμός ἔχω ὁμώνυμος . ὅταν δέ αὐτός ὀνοματοθέτης , λέγω καλός , ὡς ἐν ὁ ἀναλυτικός “ ὅρος δέ καλέω ” καί ἐν ὁ περι ἑρμηνεία “ καί ἵστημι οὗτος ἀντίφασις ” . p . 1a1 ὦς ὄνομα μόνος κοινός . ἄρα οὖν ἐν ὁ ῥῆμα οὐ εἰμί ὁμωνυμία ; καί μήv εἰμί · λέγω γάρ ἐράω , καί σημαίνω οὗτος καί ὁ λέγω καί ὁ ἐρωτικός διάκειμαι . πῶς οὖν ὁμώνυμος εἶπον ὁ μόνος ὁ ὄνομα κοινός ἔχω ; εἴρω πρός οὗτος ὅτι ὁ ὄνομα διχῶς λέγω , ὁ μέν πρός ἀντιδιαστολή ὁ ῥῆμα ὁ δέ κοινῶς λέγω ἐπί πᾶς λέξις , κατά ὅς σημαίνω πᾶς φωνή σημαντικός ὄνομα λέγω , ὡς ἐν ὁ περι ἑρμηνεία φημί “ αὐτός μέν οὖν κατά ἑαυτοῦ λέγω ὁ ῥῆμα ὄνομα εἰμί καί σημαίνω τίς ” . ἐνταῦθα οὖν ὄνομα λέγω οὖον ὁ ἀντιδιαστέλλω πρός ὁ ῥῆμα , ἀλλά ὁ κοινῶς κατηγορέω πᾶς φωνή σημαντικός · ὥστε ὁ εἴρω ὁ σημαίνω ὁ λέγω καί ὁ ἐρωτικός διάκειμαι ὁμώνυμος εἰμί · κοινός γάρ ὄνομα ἔχω ὁ εἴρω , ὅρος δέ διάφορος . εἰμί οὖν καί ἐν ὁ ῥῆμα ὁμωνυμία . p . 1a1 Μόνος κοινός . διχόω λέγω ὁ μόνος · ἢ ὁ μοναδικός , ὡς ὅταν λέγω μόνος ἥλιος καί μόνος σελήνη , ἢ ὁ ἀντιδιαστέλλω πρός ὁ σύζυγος , ὡς ὅταν λέγω ‘ ἀπολείπω θην ἐν πόλεμος δόρυ ἔχω μόνος , καίτοι οὐδείς κωλύω καί ὑπόδημα ἔχω καί ἱμάτιον , ἀλλά πρός ἀντιδιαστολή ὁ ἀσπίς ἢ ὁ ἄλλος ὅπλον , καί ‘ ἐν ὁ ἀγαθός ἄρτος ἔχω μόνος . καί - ὅς οὐδείς κωλύω καί ἱμάτιον ἔχω , ἀλλά πρός ἀντιδιαστολή ὁ ὄψον . ἐνταῦθα οὖν ὡς πρός ὁ σύζυγος ὁ μόνος ἀποδίδωμι , λέγω δή ὁ ὁρισμός . To δέ κοινός τετραχῶς λέγω · ἢ ὁ ἀμέριστος μεθεκτός , ὅς φημί διαλύω κοινός οὗτος γάρ ὁ μέν οὐσία ἀμέριστος , ὁ δέ χρῆσις μεριστός ) , ἢ ὁ μεριστός μεθεκτός , ὡς λέγω ἀγαθός κοινός καί ἀγρός κοινός μετέχω γάρ οὖον πᾶς ὅλος , ἀλλά ἕκαστος μέρος ) , ἢ ὁ ἐν προκαταλαμβάνω , ὡς ὁ ἐν ὁ θέατρον τόπος κοινός ὁ γάρ προκαταλαμβάνω γίγνομαι ) , ἢ ὁ ἐκ ἴσος παρά ὁ μετέχω μεταλαμβάνω , ὡς λέγεΠερὶ ἐρ . ] ὁ κοινός ὁ ὁ κῆρυξ φωνή ἐκ ἴσος γάρ αὐτός πᾶς ἀκούω , καί οὐ ὅδε μέν ὅδε ὅδε δέ ὅδε ὁ συλλαβή ) καί ὁ ἀνθρώπειος φύσις κοινός ὁ μετέχω πᾶς · ἐκ ἴσος γάρ αὐτός ὁ κτάομαι μέρος μετέχω ἄνθρωπος πᾶς . ἐνταῦθα οὖν ὁ κοινός παραλαμβάνω κατά ὁ ἐκ ἴσος μεθεκτός . p . 1a1 ὁ δέ κατά ὄνομα λόγος ὁ οὐσία ἕτερος . ὁράω ὁ ὁ ὁμώνυμος ὑπάρχω νῦν προστίθημι τίς αὐτός οὐ ὑπάρχω , ἵνα μή μόνος ἐκ ὁ κοινωνία ἀλλά καί ἐκ ὁ διαφορά ἔχω διαγιγνώσκω αὐτός . ζητητέος δέ τίς δή ποτός μή εἶπον ὦνος ὅς ὄνομα μόνος κοινός , ὁ δέ λόγος ὁ οὐσία ὅς , ἀλ ἀλλά ὁ κατά ὄνομα λόγος ὁ οὐσία ἕτερος . φημί ὅτι ἐνδέχομαι ὁ ὁμώνυμος καί συνώνυμος εἰμί κατά ἄλλος καί ἄλλος · ὁ γάρ Αἴας ὅς μέν ἄνθρωπος εἰμί , συνώνυμος εἰμί θεός μετέχω γάρ καί ὁ ἄνθρωπος ὄνομα καί ὁ ὁρισμός · ἑκάτερος γάρ αὐτός ζῷον λογικός θνητός εἰμί ) , ὅς δέ Αἴας , ὁμώνυμος ἵνα οὖν μή ὁ τυγχάνω ὁρισμός λαμβάνω , ἀλλά ὁ κατά ὁ ὄνομα , κατά ὅς κοινωνέω , καλῶς εἶπον ὁ δέ κατά ὄνομα λόγος · ὁ γάρ Αἴας κοινός μέν ἔχω αὐτός οὗτος ὁ ὄνομα , ὁ δέ λόγος ὁ κατά αὐτός οὗτος οὐκέτι ὁ αὐτός , ἀλλά ὁ μέν εἰμί ἐκ Σαλαμίς υἱός Τελαμών ὁ μονομαχέω Ἕκτωρ , ὁ δέ Οἰλεύς ἐκ Δοκρίδος πούς ταχύς τοξότης . p . 1a1 ὁ δέ κατά ὄνομα λόγος . τις δή ποτός μή εἶπον ‘ ὁ δέ κατά τοὕνο|μα ὁρισμός , ἀλλά λόγος ; φημί ἐπεί οὐ ἐπί πᾶς ὁ πρᾶγμα εὐπορέω ὁρισμός , ἀλλά εἰμί ὅτε ὑπογραφή χράομαι ἀπορέω διά ὁρισμός ἀποδίδωμι ὁ πρᾶγμα · ὁ γοῦν γενικός γένος ὁρισμός ἀποδίδωμι ἀδύνατος · πᾶς γάρ ὁρισμός ἐκ γένος εἰμί καί συστατικός διαφορά , οὗτος δέ ὑπεραναβαίνω γένος οὐ εἰμί εὑρίσκω , ἵνα ἐκ οὗτος καί ὁ διαφορά ἀποδίδωμι αὐτός ὁ ὁρισμός , διό ἀνάγκη κἀν διά ὑπογραφή αὐτός ἀποδίδωμι . διά οὗτος οὐ ἕπω ὅς δέ κατά ὄνομα ὁρισμός , ἐπεί παραλείπω ὁ διά ὑπογραφή σημαίνω · δυνατός γάρ οὗτος χράω ἐπί πᾶς , ἐκ ὁ κατά συμβαίνω ὑπάρχω ὁ πρᾶγμα αὐτός λαμβάνω . ἀλλά λέγω ὅτι ἐν ὅς εἰμί διά ὁρισμός ἀποδίδωμι ὁ πρᾶγμα , περισσός ὁ διά ὑπογραφή ἀποδίδωμι . καί διά τίς οὖν μή εἶπον ὅς δέ κατά ὄνομα ὁρισμός ἤτοι ὑπογράφω ; λέγω οὖν ὅτι συντομία εἰμί ἐραστής ὁ κοινῶς οὗτος κατηγορέω εἶπον , ὅσπερ εἰμί ὁ λόγος · λόγος γάρ λέγω καί ὁ ὁρισμός καί ὁ ὑπογραφή ὁ οὐσία . ἀρά οὖν οὐ εἰμί καί ἐν ὁ συμβεβηκός ὁμωνυμία ; καί μήv ὁράω ὁ τοιοῦτος · ὁ γάρ ὀξύς2 κατηγορέω καί κατά χυμός καί φωνή καί νόσημα καί ὄγκος · λέγω γάρ ὀξύς χυμός κοί ὀξύς φωνή καί ὀξύς2 νόσημα καί ὄγκος ὀξύς . ὁμοίως καί ὁ βαρύς κατηγορέω καί κατά φωνή καί κατά ὄγκος καί κατά ἦθος Ψυχή , ὡς ὅταν λέγω βαρύς ἄνθρωπος . πῶς οὖν εἶπον ὁ οὐσία ; φημί ὅτι διπλόος οἶδα ὁ σημαίνω ὁ οὐσία ὁ Ἀριστοτέλης , κατά εἷς μέν ὁ ἀντιδιαστέλλω πρός ὁ συμβεβηκός καί αὐθυπόστατος ἐκεῖνος ἐν ἕτερος ὁ εἰμί ἔχω , λέγω δή ἐν ὁ οὐσία ) , κατά ἕτερος δέ , κατά ὅς πᾶς ἁπλόος ὕπαρξις οὐσία καλέω , κατά ὅς νῦν σημαίνω | χράω ὁ ὁ οὐσία ὄνομα περιλαμβάνω καί ὁ συμβεβηκός . τίς δή ποτός ὅλως προστίθημι ὁ οὐσία , καί μή εἶπον ότος δέ κατά ὄνομα λόγος ἔτερος ; λέγω οὖν ἵνα μή τις ἀποδίδωμι ὁ φωνή ὁ ὁρισμός λέγω ὁ ὁμώνυμος εἰμί συνώνυμος · δυνατός γάρ ὁ Αἴας φωνή ἀποδίδωμι ὁ ὁρισμός ἤτοι ὁ ὑπογραφή λέγω ὅτι εἰμί Αἴας φωνή δισύλλαβος βαρύτονος ψιλός εἰς καθαρός γῆ λήγω , καί κατά οὗτος συνώνυμος εἰμί ὁ Αἴας . διά οὗτος ἀκριβῶς προστίθημι ὁ δέ κατά ὄνομα λόγος ὁ οὐσία , οὗτος εἰμί ὁ ὑπό ὁ ὄνομα σημαίνω . φημί δέ τις μήποτε καί ὁ ὁμώνυμος εἰμί συνώνυμος · κοινωνέω γάρ ἀλλήλων καί κατά ὄνομα καί κατά ὁ ὁρισμός ὁ ὁ ὁμώνυμος · ὁ γάρ Αἴας κατηγορέω μέν καί αὐτός ὁ ὁμώνυμος , οὖον μόνος δέ ἀλλά καί ὁ ὁ ὁμώνυμος ὁρισμός · ἑκάτερος γάρ αὐτός λέγω ἔχω ὁ ἕτερος ὄνομα μόνος κοινός , ὁ δέ κατά ὄνομα λόγος ὁ οὐσία ἕτερος . οὕτως οὖν δείκνυμι καί ὁ ὁμώνυμος εἰμί συνώνυμος . τίς οὖν εἴρω ; πρῶτος μέν οὐδείς ἄτοπος , εἰμί ὁ αὐτός καί ὁμώνυμος καί συνώνυμος εἰμί κατά ἄλλος καί ἄλλος , μᾶλλον δέ καί ἀναγκαῖος · ὁ γάρ Αἴας ὅς μέν ἄνθρωπος , συνώνυμος εἰμί , ὅς δέ Αἴας , ὁμώνυμος . οὗτος τοίνυν ἐνταῦθα ὅς μέν Αἴας , ὁμώνυμος μόνος γάρ ὁ Αἴας φωνή κοινωνέω ὁ κατά αὐτός ὁρισμός διαφέρω ) , ὅς δέ ὁμώνυμος , συνώνυμος κοινωνέω οὖον μόνος ὁ ὁ ὁμώνυμος προσηγορία , ἀλλά καί ὁ κατά αὐτός ὁρισμός . ἄλλως τε οὔτε δυνατός οὗτος συνώνυμος λέγω · ὁ γάρ συνώνυμος κοινῶς τε κατηγορέω ὁ ὄνομα καί ὁ ὁρισμός καί ἴδιος ἕκαστος καί ἄσχετος · οἷος ὁ ζῷον κατηγορέω καί κοινῶς πᾶς ὁ ὑπό αὐτός καί ἴδιος ἕκαστος λέγω γάρ Σωκράτης εἰμί ζῷον καί ἵππος εἰμί ξῷον ) , ἀλλά | καί ὁ ὁρισμός · οὐσία γάρ ἔμψυχος αἰσθητικός , ὅσπερ εἰμί ὁρισμός ζῷον , καί κοινῶς πᾶς ὁ κατά μέρος ζῷον κατηγορέω καί ἴδιος ἕκαστος · καί γάρ ὁ Σωκράτης οὐσία ἔμψυχος αἰσθητικός καί ὁ ἵππος ὁμοίως . ἐπί δέ ὁ ὁμώνυμος οὐ οὕτως · οὖον γάρ δυνατός ἕκαστος ἴδιος καί ἄσχετος οὔτε ὁ ὄνομα οὔτε ὁ ὁρισμός κατηγορέω · οὖον γάρ λέγω ὁ Αἴας κατά ἑαυτοῦ ὁμώνυμος , ἀλλά οὐδέ ὄνομα μόνος ἔχω κοινός ὁ δέ κατά ὄνομα λόγος ὁ οὐσία ἕτερος , ἀλλά ἄλλος λέγω ὁμώνυμος , καί τοὐλάχιστον δύο πρᾶγμα κατηγορέω ὁ ὁ ὁμώνυμος προσηγορία , ἐπεί καί ὁ ἐν σχέσις εἰμί . οὖον συνώνυμος ἄρα ὁ ὁμώνυμος . δύναμαι δέ ὁ ὁμώνυμος διαιρέω οὖον μόνος κατά ὁ ἔμπροσθεν ἀποδίδωμι διαίρεσις , ἀλλά καί ποικίλως κατά ὁ ὑπόκειμαι τρόπος . . ὁ ὁμώνυμος ἢ ἀπό τυγχάνω εἰμί ἢ ἀπό διάνοια · καί ἀπό μέν τυγχάνω , ὡς εἰμί τυγχάνω ἐν Ἀθῆναι ἐνταῦθα τις ὁ αὐτός ὄνομα χράομαι , ἀπό δέ διάνοια , ὡς ὅταν πρός τις σκοπός ἀφοράω ὁ διάνοια ἐπιτίθημι ὁ ὄνομα . μάτη . καί ὁ ἀπό διάνοια ἢ ὁ μέν ἀπό ὅς παρώνυμος ἀλλήλων δέ ὁμώνυμος , ὡς ἀπό ἰατρικός ὁ ἰατρικός ὄργανον παρώνυμος γάρ ἀπό αὐτός ὀνομάζω , ἀλλήλων δέ ὁμώνυμος ) , ἢ καί ὁ ἀπό ὅς καί ἀλλήλων ὁμώνυμος , ὡς ὅταν τις ὁ ὁ πατήρ ὄνομα ὁ παῖς ἢ ὁ ἔκγονος καλέω . ὁ δέ ὁ ἀπό ὅς παρώνυμος ἀλλήλων δέ ὁμώνυμος ἰός μέν ἀπό ποιητικός τις αἴτιος ὀνομάζω , ὁ ἀπό εἷς λέγω , ὡς ἀπό ἰατρικός ἰατρικός ὄργανον ἀπό ἐκεῖνος γάρ παρώνυμος λέγω ) , ὁ δέ ἀπό ὁ τελικός καί λέγω πρός εἷς , ὡς ὑγιεινός σιτίον καί δίαιτα καί γυμνάσιον · πρός εἷς τέλος γάρ ὁράω ὁ ὑγεία . ὁ δέ ὁ ἀπό ὅς καί ἀλλήλων ὁμώνυμος ἢ ἀλλήλων εἰμί ἰσόχρονος καί ὁ ἀπό ὅς ἢ ἀλλήλων μέν ἰσόχρονος ὁ δέ ἀπό ὅς οὐκέτι . | καί ὁ ἀπό ὅς ὁ μέν κατά ὁμοιότης λέγω ὁ δέ κατά ἀναλογία , ὡς λέγω κορυφή ὄρος καί πούς κλίνη · ὅς γάρ λόγος ἔχω ὁ πούς πρός ὁ ὅλος ζῷον , οὗτος καί ὁ κάτω μέρος ὁ κλίνη . ὁ δέ κατά ὁμοιότης ὁ μέν κατά ἐνέργεια , ὡς ὅταν διά ὁ ἔοικα ὁ ἐνέργεια ὁ πατήρ καλέω τις ὁ ἐκεῖνος ὄνομα , ὁ δέ κατά μορφή , ὡς ὅταν ὁ εἰκών ὁ Σωκράτης καλέω ὁ ὁ Σωκράτης ὄνομα . ὁ δέ ἀλλήλων μέν ἰσοχρονέω ὁ δέ ἀπό ὅς οὐκέτι ὁ μέν κατά ἐλπίς , ὡς ὅταν τις Πλάτων ὁ υἱός καλέω ἐλπίζω αὐτός γίγνομαι κατά Πλάτων , ὁ δέ κατά μνήμη , ὡς ὅταν τις καλέω ὁ παῖς ὁ ὁ πάππος ὄνομα , ἵνα φυλάσσω ὁ ἐκεῖνος μνήμη | ἐνταῦθα οὖν Ἀριστοτέλης ποῖος σημαίνω ὁ ὁμώνυμος παραλαμβάνω ; ὁ κατά ὁ μορφή ὅμοιος . τις δέ φημί ὅτι ὁ ὡς ἀπό εἷς · ὡς γάρ ἀπό αἴτιος ὁ ἄνθρωπος εἰμί ὁ εἰκών . ἑκάτερος δέ εἰμί ἀληθής . p . 1a2 οἷος ζῷον ὅς τε ἄνθρωπος καί ὁ γράφω . οὗτος γάρ ὁ μέν ὀνομασία κοινός ζῷον γάρ εἴρω ἑκάτερος ) , ὁ δέ ὁρισμός οὐκέτι ὁ αὐτός · ὁ μέν γάρ ὁρίζω εἴρω οὐσία ἔμψυχος αἰσθητικός , ὁ δέ μίμημα οὐσία ἐμψυχόω αἰσθητικός . p . 1a4 Ἐάν γάρ ἀποδίδωμι τις τίς εἰμί αὐτός ἑκάτερος ὁ ζῷον εἰμί , ἴδιος ἑκάτερος λόγος πωλέω . τρεῖς οὗτος εἰμί , ὕλη καί εἶδος καί ὁ συναμφότεροι , ὁ ὁρισμός ὁ πρᾶγμα ποτέ μέν ἀπό ὁ ὕλη ποιέω ποτέ δέ ἀπό ὁ εἶδος ποτέ δέ ἀπό ὁ συναμφότεροι , ὥσπερ ὁ Ἀριστοτέλης ὁ θυμός ὁρίζω ποτέ μέν ἐκ ὁ ὕλη ποτέ δέ ἐκ ὁ εἶδος ποτέ δέ ἐκ ὁ συναμφότεροι , καί ἐκ μέν ὁ ὕλη θυμός εἰμί λέγω ζέσις ὁ περικάρδιος αἷμα οὗτος γάρ ὕλη θυμός ) , ἐκ δέ ὁ εἶδος λέγω ὄρεξις ἀντιλύπησις , ἐκ δέ ὁ συναμφότεροι ζέσις ὁ περικάρδιος αἶμα διά ὄρεξις ἀντιλύπησις . ὁ δέ κύριος ὁ ἐκ ὁ εἶδος · ὁ μέν γάρ ὕλη κοινωνία εἰμί αἰτία ὁ πρᾶγμα , ὁ δέ εἶδος διαφορά . βούλομαι μέθη δέ ὁ ὁρισμός διακρίνω ἀλλήλων ὁ πρᾶγμα . διό ἐνταῦθα ὁ Ἀριστοτέλης βούλομαι ὁ ἐκ ὁ εἶδος αὐτός ὁρισμός ἀποδίδωμι οὐ εἶπον τίς εἰμί αὐτός ἑκάτερος ὁ ζῷον εἶμαι οὗτος γάρ ὁ συναμφότεροι σημαίνω , ὁ τε ὕλη καί ὁ εἶδος ) , ἀλλά τίς εἰμί αὐτός ἑκάτερος ὁ ζῷον εἰμί , οὗτος εἰμί τίς εἰμί ἑκάτερος αὐτός κατά ὅς ζῷον εἰμί , ἵνα ’τον ἐκ ὁ ειοους ὁρισμός δηλόω . κατά οὗτος γάρ ζῷον εἰμί . ἀποδίδωμι δέ τις κατά τίς ἑκάτερος οὗτος ζῷον λέγω , ἴδιος ἑκάτερος λόγος ὅς πωλέω , ὦ σύ , ὡς ἀνωτέρω εἴρω . p . 1 a 6 συνώνυμος δέ λέγω ὅς ὁ τε ὄνομα κοινός καί ὁ | κατά ὄνομα λόγος ὁ οὐσία ὁ αὐτός , οἷος ζῷον ὅς τε ἄνθρωπος καί ὁ βοῦς . μετά ὁ πληρόω ὁ περί ὁ ὁμώνυμος λόγος ἑξῆς περί ὁ συνώνυμος διαλαμβάνω . ἐκ δέ ὁ ὁμώνυμος δῆλος καί ὁ περί ὁ συνώνυμος διδασκαλία · ὁ αὐτός γάρ δεῖ εἶπον , ὅσος καί ἐπί ὁ ὁμώνυμος εἴρω , ὅτι οὖον μόνος ἐν ὄνομα ἀλλά καί ἐν ῥῆμα εἰμί ὁ συνωνθμία καί ὅτι εἰμί καί ἐν ὁ συμβεβηκός ὁ συνωνυμία · ὁ γάρ ἀλλοιόω ῥῆμα συνώνυμος εἰμί · λέγω γάρ ἀλλοιόω καί ὁ λευκαίνω καί ὁ μελαίνω . καί ὁ αὐτός δέ ὁρισμός ἐπιδέχομαι · ὁρίζω γάρ ὁ ἀλλοιόω φημί φημί ὅτι ὁ ἔχω ἐν ἑαυτοῦ ἀρχή μεταβλητικός ἄλλος , ὅς ἄλλος . οὗτος δέ ἁρμόζω λέγω καί ἐπί ὁ λευκαίνω καί ἐπί ὁ μελαίνω · ἕκαστος γάρ ὁ ἀλλοιόω ἀρχή ἔχω ἐν ἑαυτοῦ μεταβλητικός ὁ ἀλλοιόω , ἄλλος ὅς παρά ὁ ἀλλοιόω · εἰμί γάρ μή εἰμί ἄλλος , οὐ ἄν οὐδέ ἀλλοιόω · διό προστίθημι ὁ ὅς ἄλλος . ὁ αὐτός δέ παράδειγμα χράομαι ἐπίτηδες ὁ ὁ ζῷον , ἵνα δείκνυμι ὅτι ὁ αὐτός δύναμαι καί ὁμός - νυμον εἰμί καί συνώνυμος κατά ἄλλος καί ἄλλος · ἐπί μέν γάρ ἄνθρωπος ὁ ἀληθινός καί ὁ γράφω ὁμώνυμος ὁ ζῷον , ἐπί δέ ἄνθρωπος καί βοῦς συνώνυμος . p . 1 a 12 παρώνυμος δέ λέγω ὅσος ἀπό . τις διαφέρω ὁ πτῶσις ὁ κατά ὄνομα προσηγορία ἔχω . μετά ὁ ὁ ὁμώνυμος καί συνώνυμος διδασκαλία διαλέγω περί ὁ παρώνυμος εἰκότως . ἔπος δή οὗτος σκολιός ὁ συμπλοκή ἔχω · ὁ γάρ ὁμώνυμος κατά ὁ ὄνομα μόνος κοινωνέω διαφέρω δέ κατά ὁ ὁρισμός , καί ὁ συνώνυμος καί κατά ὁ ὄνομα καί κατά ὁ ὁρισμός κοινωνέω , οὗτος οὔτε κατά ὁ ὄνομα καθάπαξ κοινωνέω οὔτε καθάπαξ διαφέρω , ὁμοίως καί κατά ὁ ὁρισμός κατά τίς μέν κοινωνέω κατά τίς δέ διαφέρω . οὐ ἀνάγω δέ οὗτος ὑπό ὁ συμπλοκή ὁ εἴρω τέσσαρες συζυγία , ὁ ὁ ὁμώνυμος λέγω καί πολυώνυμος καί συνώνυμος καί ἑτερώνυμος · ἐκεῖνος γάρ χαρακτηρίζω ἤτοι κατά ὁ κοινωνία ὁ ὄνομα καί ὁ ὁρισμός ἢ κατά ὁ διαφορά ἀμφότερος ἢ κατά ὁ κατά ἕτερος μέν κοινωνία κατά ἕτερος δέ διαφορά , οὗτος οὔτε καθάπαξ κοινωνέω κατά ἀμφότερος οὔτε καθάπαξ διαφέρω , ἀλλά οὐδέ κατά ἕτερος ἀκριβῶς κοινωνέω , κατά ἕτερος δέ διαφέρω , ἀλλά πῇ μέν κοινωνέω πῇ δέ διαφέρω κατά ἀμφότερος . τις δέ ἀξιόω αὐτός τάσσω μεταξύ ὁ τε ὁμώνυμος καί ὁ συνώνυμος , διότι ὁ ὁμώνυμος κατά ὁ ὄνομα μόνος κοινωνέω κατά δέ ὁ ὁρισμός διαφέρω , ὁ δέ συνώνυμος κοινωνέω κατά ἀμφότερος , οὗτος ἵημι κατά ὁ ὄνομα ἀπλόος κοινωνέω οὔτε κατά ὁ ὁρισμός . ἀγαθός δέ μεταξύ ὁ συνώνυμος καί ὁ ἑτερώνυμος αὐτός τάσσω · ὁ μέν γάρ κοινωνέω κατά ἀμφότερος ὁ δέ κατά ἀμφότερος διαφέρω , οὗτος μεταξύ πως εἰμί , τῆ μέν κοινωνέω πῇ δέ διαφέρω κατά ἀμφότερος . Ἀνάγκη δέ ἐπί ὁ παρώνυμος τέσσαρες οὗτος πάρειμι , κοινωνία πρᾶγμα καί διαφορά ὁράω πρᾶγμα , κοινωνία ὄνομα καί διαφορά περί ὁ τελευταῖος συλλαβή · εἰμί γάρ εἷς τίς οὗτος ἔλλειψις , οὐκέτι εἰμί παρώνυμος · ἵστημι γάρ περί ὁ ὅνομα κοινωνία καί διαφορά , ἵστημι δέ καί ὁ περί ὁ πρᾶγμα κοινωνία , διαφορά δέ μή ἵστημι , λέγω ὅτι οὐ εἰμί παρώνομον , ὡς ἐπί ὁ πλάτανος καί πλάτανος καί παρθένος καί Παρθενική · ὁ αὐτός γάρ πρᾶγμα ὑπό ἀμφότερος σημαίνω , καί εἰμί ποιητικός μέν ὁ παρθενικός καί ὁ πλάτανος , πεζολόγος δέ ὁ πλάτανος καί παρθένος . πάλιν ἵστημι ὁ ἄλλος πᾶς ἀκόλουθος , κοινωνία δέ μή ἵστημι περί ὁ πρᾶγμα , καί ὁμοίως οὐ εἰμί παρώνυμος , ὡς ἐπί ὁ Ἑλένη καί Ἕλενος . πάλιν ἵστημι ὁ ἄλλος πᾶς ἀκόλουθος , διαφορά δέ μή ἵστημι κατά ὁ τελευταῖος συλλαβή , ὡς ἐπί ὁ μουσικός <ἐπιστήμης> καί μουσικός ὁμώνυμος γάρ οὗτος καί οὖον παρώνυμος . πάλιν ὁ μέν ἄλλος ἵστημι , μή ἵστημι δέ κοινωνία τις περί ὁ ὄνομα , καί οὐ εἰμί παρώνυμος , ὡς ἐπί ὁ ἀρετή καί ὁ σπουδαῖος · οὐδέ γάρ ἀπό ὁ ἀρετή λέγω ἐνάρετος , διότι οὐδέ ἐν ὄνειρος ἴχνος οὗτος ὁ παλαιός μιμνήσκω , ἀλλά ἐναντίος καί κακόσημος οἶδα ὁ ποιητής . ὁ ὄνομα · αἰναρέτης , τίς σῦς ἄλλος ὀνίνημι ὀψίγονος περ ; φημί “ Ὅμηρος ἀντί ὁ οὖ ἐπί κακός ὁ ἀρετή χώνω . ἀλλά οὐδέ ἀπό ὁ σπουδή ὁ σπουδαῖος , ὅστις ὁμοίως ἐπί τε κακία καί ἀρετή λέγω , ὁ δέ σπουδαῖος μόνος ὁ ἐνάρετος · ὥστε κατά μέν ὁ φωνή ἐκ ὁ σπουδή παράγω ὁ σπουδαῖος , κατά δέ ὁ σημαίνω οὐκέτι , ἀλλά ἐκ ὁ ἀρετή . * * διά δέ ὁ εἶπον ὁ κατά ὄνομα τοὔνομα προσηγορία ἔχω ὁ κοινωνία δηλόω ὁ ὄνομα . ἢ οὕτως · ἐρῶ ἀπό τις ὁ κατά ὁ πρᾶγμα κοινωνία καί ἑτερότης δηλόω . εἰμί γάρ ἀπό τις , δῆλος ὅτι ἔχω τις κοινωνία πρός ἐκεῖνος , εἰμί δέ ὅλως ἀπό τις , δῆλος ὅτι καί διαφέρω . ἔρομαι . εἰμί γάρ μή διαφέρω , οὔτε ἀπό τις λέγω , ἀλλά αὐτός ὁ πρᾶγμα . εἶπον δέ διαφέρω ὁ πτῶσις δηλόω ὁ μετασχηματισμός ὁ τελευταῖος συλλαβή . διδάσκω δέ περί ὁ παρώνυμος ὁ Ἀριστοτέλης ὡς χρησιμεύω καί αὐτός εἰς ὁ περί ὁ κατηγορία διδασκαλία . p . 1 a 16 ὁ λέγω ὁ μέν κατά συμπλοκή λέγω , ὁ δέ ἄνευ συμπλοκή · ὁ μέν οὖν κατά συμπλοκή οἷος ἄνθρωπος τρέχω , ἄνθρωπος νικάω , ὁ δέ ἄνευ συμπλοκή οἷος ἄνθρωπος , βοῦς , τρέχω , νικάω . Εντεῦθεν εἰσβάλλω εἰς ὁ ὁ κατηγορία διδασκαλία . ἀλλά ἐπεί ὁ ὁ κατηγορία ὄνομα λέγω καί ἐπί πρᾶγμα καί νόημα καί φωνή λέγω γάρ καί αὐτός ὁ πρᾶγμα κατηγορία καί ὁ νόημα ὁ περί ὁ πρᾶγμα καί αὐτός ὁ φωνή ) , πρότερος παραδίδωμι ὁ ὁ φωνή διαίρεσις . εἰμί δέ ἐνταῦθα μέν περί φωνή διαλέγω καί φωνή οὐ ἄσημος , μικρός δέ ὕστερος περί πρᾶγμα , ὅταν λέγω “ ὁ εἰμί ὁ μέν κατά ὑπόκειμαι λέμεται ” , δῆλος ὅτι καί περί ὁ μεταξύ νόημα ποιέω ὁ λόγος . ὥστε καί ἐκ αὐτός ὁ ῥητός πρόδηλος ὁ ὁ βιβλίον . σκοπός . διαιρέω δέ ὁ φωνή εἰς τε ὁ ἁπλόος καί ὁ σύνθετος , καί ἁπλόος μέν φημί ἰά ἁπλόος σημαίνων πρᾶγμα , ἢ οὐσία ἢ ἐνέργεια ἢ πάθος , σύνθετος δέ ὁ σύνθετος τίς σημαίνων καί συμπλέκω οὐσία ἐνέργεια ἢ πάθος , ὡς Σωκράτης τρέχω οὗτος γάρ συντίθημι ) καί Σωκράτης ἢ βοῦς οὗτος γάρ ἀπολάω ) . οὖον πᾶς δέ ἁπλόος φωνή ἁπλόος πρᾶγμα σημαίνω , οὐδέ σύνθετος διπλόος . σύνθετος μέν οὖν φωνή ὡς ὁ Ἄρειος πάγος καί Κόρακος πέτρα , ἀλλά ὁ ὑπό αὐτός σημαίνω ἁπλόος , φωνή δέ ἁπλόος ὡς ὁ τρέχω τρέχω καί πᾶς ὁ ὁ πρῶτος καί δύο πρόσωπον ῥῆμα , καί ὁ τρίτος ὅσος ἐπί ὁρίζω πρόσωπον φέρω , ὡς ὁ βροντή καί ἀστράπτω καί ὕω ὁ Ζεύς | γάρ δηλονότι ) . οὗτος γάρ πᾶς ὁ φωνή ἁπλόος , ὁ δέ σημαίνω σύνθετος · οὐσία γάρ τις σημαίνω συμπλέκω ἐνέργεια . φημί δέ ἐπί ὁ τρίτος πρόσωπον μή πάνυ ἐμφαίνω ὁ οὐσία διά ὁ ἀοριστία ὁ ῥῆμα , διό μόνος ὁ ὁρίζω πρόσωπον σημαίνω παραλαμβάνω . ἀλλά εἰμί καί μή ὁρίζω οὐσία ὁ τρίτος πρόσωπον ὁ ῥῆμα σημαίνω , ἀλλά οὖν πάντως οὐσία τις δηλόω ὁ ἐνεργέω ἢ πάσχω · ὥστε πάντως ὁ τρίτος πρόσωπον ὁ ὁριστικός ῥῆμα φωνή μέν ἁπλόος εἰμί σημαίνω δέ σύνθετος · ὁ γάρ λέγω τρέχω ἢ νικάω δῆλος ὅτι τις κατηγορέω ὁ νικάω ἢ ὁ τρέχω . πάντως οὖν καί ἐν ὁ τρίτος ὁ οὐσία συνεμφαίνω , εἰμί καί ἀόριστος . ὅμως γοῦν ὁ Ἀριστοτέλης διά ὁ μή ὡρισμένως ἐμφαίνω ὁ οὐσία ὡς ἁπλόος ὁ τοιοῦτος παραλαμβάνω . κύριος δέ ἁπλόος ἄν εἰμί ῥῆμα ὁ ἐνέργεια μόνος ἢ πάθος δηλόω , ἄνευ ὁ ἐνεργέω ἢ πάσχω , οἷος τύπτω τύπτω . οὖον δεῖ οὖν ὁ σύνθεσις ἢ ὁ ἁπλότης ὁ φωνή ὁ ἁπλόος ἢ σύνθετος κρίνω πρᾶγμα , ἀλλά ἐκ αὐτός ὁ σημαίνω . ἀλλά καί αὐτός ὁ φωνή κἀν σύνθετος ἄγω , ἐάν ἀπολόω πρᾶγμα σημαίνω , ἁπλόος λεκτέος , ὁμοίως καί ὁ ἁπλόος σύνθετος , ἐάν συντίθημι σημαίνω · εἰμί μέν γάρ περί φωνή μόνος διαλέγω καί ὁ ποσός ὁ συλλαβή , εἰκότως κατά ὁ ποσός ὁ σύνθεσις ὁρίζω , ὡς καί ὁ γραμματικός , εἰμί δέ ὡς περί σημαινουλεγω ] σός διαλέγω , κατά ὁ σημαίνω δεῖ κρίνω καί ὁ φωνή · ὁ γάρ ἱππεύς οὐ ἀπολόω τίς δηλόω · σημαίνω γάρ ὁ τε ἵππος καί ὁ ἐπί-κάθημαι ἄνθρωπος καί ὁ ἱππικός τέχνη . οὐ ἁπλός οὖν λεκτέος ὁ φωνή ἀλλά συντίθημι , ὡς καί ὁ Νεάπολις , ἐπεί εἷς τίς σημαίνω , οὖον συντίθημι ἀλλά ἁπλόος . | To δέ λέγω ἁρμόζω καί ἐπί ὁ πρᾶγμα καί ἐπί ὁ νόημα καί ἐπί ὁ φωνή · λέγω γάρ καί ὁ πρᾶγμα λέγω , ἀλλά ὡς σημαίνω , καί ὁ νόημα ὁμοίως λέγω , ἀλλά ὡς ἐξαγγέλλω , λέγω δέ καί ὁ φωνή λέγω , ἀλλά ὡς προφέρω . Ζεύς ποῖος δέ αἴτιος ὁ κατά συμπλοκή προτάσσω ὁ ἄνευ συμπλοκή ; λέγω ὅτι ἀγαπητός ὁ ἀνθρώπινος φύσις ἐκ ὁ ἀτελής καί συντίθημι ἐπί ὁ ἁπλόος καί τέλειος προίημι · ὁ γάρ σύνθετος μᾶλλον συνήθης ἐγώ καί γνώριμος . οὗτος γοῦν καί ὁ παῖς εἴρω μέν λόγος καί εἶπον Σωκράτης περιπατέω οἶδα · οὗτος δέ ἀναλύω εἰς ὁ ῥῆμα καί ὁ ὄνομα καί οὗτος εἰς συλλαβή ἐκεῖνος εἰς ὁ στοιχεῖον οὐκέτι . έτι . οὕτως οὖν καί ἐγώ ἄνθρωπος περιπατέω ὁράω πρότερος ἄγω ὁ ὅλος οὗτος , ἄνθρωπος περιπατέω , καί οὕτως ἀναλύω αὐτός εἰς οὐσία καί ἐνέργεια . καί πῶς οὖν λέγω ἀνωτέρω δήω ἄρχω ἐκ ὁ ἁπλόος , ὡς ὁ συντίθημι οὖον γιγνώσκω μή προενωνσμένων ὁ ἁπλόος , καί διά οὗτος δήω προηγέομαι ὁ ὁ ἁπλόος φωνή διδασκαλία ὁ ὁ συλλογισμός ; λέγω οὖν ὅτι ἐπί ὅς ὁμοίως ἀγνέω καί ὁ ἁπλόος καί ὁ σύνθετος , δήω ἐκ ὁ ἁπλόος ἄρχω · ἐκεῖ μέν γάρ ὁμοίως καί ὁ συλλογισμός ἀγνοέω καί ὁ ἁπλόος φωνή , ἐνταῦθα δέ γνώριμος ὁ σύνθετος , διό ἐκ ὁ γνώριμος ἔρχομαι δεῖ ὁ διδασκαλία · ὥστε ἐκεῖ μέν λέγω ἐκ ὁ ἁπλόος ἄρχω διά ὁ τρόπος ὁ διδασκαλία , ἐνταῦθα δέ ἐκ ὁ σύνθετος διά ὁ τρόπος ὁ γνῶσις . εἰμί δέ καί ἄλλος αἰτία ὁ προτάσσω ἐνταῦθα ὁ ἁπλόος ὁ σύνθετος · ἐπεί γάρ ὁ ἄνευ συμπλοκή μέλλω διαιρέω , διά οὗτος ὕστερος οὗτος εἶπον , ἵνα | εὐθύς αὐτός ποιέω σέω ὁ διδασκαλία . μέλλω δέ οὗτος διαιρέω , ὅταν εἶπον “ ὁ ἄνω συμπλοκή λέγω ” . ἐξεπίτηδες δέ ἐπί οὗτος δύο ὄνομα τάσσω καί δύο ῥῆμα ἐφεξῆς , ἵνα μή τις ὕστερος παρακολουθέω πλάνη . p . 1 a 20 ὁ εἰμί ὁ μέν κατά ὑπόκειμαι τις λέγω , ἐν δοκέω δέ οὐδείς εἰμί . Μέλλων ὁ εἰς δέκα διαίρεσις ὁ πρᾶγμα ἐγώ παραδίδωμι πρότερος ἐκτίθημι ὁ εἰς τέσσαρες οὗτος διαίρεσις · παραδίδωμι γάρ πρότερος ὁ εἰς δύο ὁ φωνή διαίρεσις πρόειμι ἐπί ὁ τετραδικός οὗτος τομή εἰκότως · ὁ γάρ δύο ἀριθμός ἐπί ἑαυτοῦ πολυπλασιάζω ποιέω ὁ τέσσαρες . μετά δέ οὗτος ὁ διαίρεσις παραδίδωμι ὁ εἰς δέκα · ὁ γάρ ἀπό μόνος ἄρχω ἀριθμός συντίθημι μέχρι ὁ τέσσαρες ποιέω ὁ δέκα · ὅς Β΄ Γ΄ Δ΄ , καί γίγνομαι δέκα . ἄλλως τε ἐνταῦθα μέν συμπλέκω ὁ ὁ πρᾶγμα ποιέω διαίρεσις συμπλέκω γάρ ὁ καθόλου ὁ οὐσία καί ὁ συμβεβηκός , ὁμοίως δέ καί ὁ μερικός ὁ αὐτός ) , ἐκεῖ δέ κατά ἄρθρον καί ἁπλόος ποιέω ὁ τομή μηδείς μηδείς συμπλέκω , ἀλλά ἕκαστος ὅπως ἔχω φύσις διδάσκω , ἴδιος μέν περί ὁ οὐσία , ἴδιος δέ καί οὖον κοινῶς περί ὁ συμβεβηκός ἕκαστος . κατά διάφορος οὖν ἐπιβολή ὁ ὁ εἰμί γίγνομαι διαίρεσις εἰκότως καί ὁ ὁ διαίρεσις τμῆμα διάφορος γίγνομαι . εἰμί οὖν ὁ πρόκειμαι ὁ εἰμί διαίρεσις τοιοῦτος · ὁ εἰμί , φημί , ὁ μέν εἰμί οὐσία ὁ δέ συμβεβηκός , πάλιν ὁ εἰμί ὁ μέν εἰμί καθόλου ὁ δέ μερικός . τέσσαρες ἐν οὗτος εἰμί τμῆμα καί σύνδυο λαμβάνω ἐκ ὁ οὗτος ὁ συμπλοκή γίγνομαι συζυγία ἕξ , δύο μέν ἀνυπόστατος , ὁ ὁ ἐναντίος ζεύγνυμι , ὁ δέ λοιπός τέσσαρες συνίστημι · ὁ γάρ εἰμί ὁ μέν εἰμί καθόλου οὐσία ὁ δέ καθόλου σθμβεβηκότα , καί ὁ μέν μερικός οὐσία ὁ δέ μερικός συμβεβηκός , ὡς ὁ ὑπόκειμαι ἔχω διάγραμμα · A rectangle quartered diagonally . Text is written on each side of the rectangle as well as along each of the diagonals . TOP : οὐσία ἀσύστατος συμβεβηκός LEFT : οὐ ἐν ὑπόκειμαι καί κατά ὑπόκειμαι CLOCKWISE FROM TOP LEFT : οὔτε ἐν ὑπόκειμαι καί ἐν ὑπόκειμαι οὔτε καθ᾽υποκειμαι καί καθ᾽υποκειμαι RIGHT : ἐν ὑπόκειμαι καί οὖον κατά ὑπόκειμαι BOTTOM : καθόλου ἀσύτατον μερικός ἀλλά εἰμί μέν οὗτος ὁ φωνή χράω ὁ ’ Ἀριστοτέλης , σαφής εἄν εἰμί ὁ λέγω , ὁ δέ ὁ ἀσάφεια ἐπιτηδεύω διά ὁ εἴρω αἴτιος ἕτερος χράω ὄνομα , οἰκεῖος μέν ὁ ὁ σημαίνω φύσις , ἀσυνήθεσι δέ ὁ πολύς καί οὗτος ἀσαφής . ὁ μέν οὖν σθμβεβηκὸς καλέω ἐν ὑπόκειμαι , ὁ δέ οὐσία οὐ ἐν ὑπόκειμαι , ὁ δέ καθόλου κατά ὑπόκειμαι , ὁ δέ μερικός οὖον κατά ὑπόκειμαι . καί διά τίς μέν ὁ συμβαίνω καλέω ἐν ὑπόκειμαι , δῆλος ( αὐτός γάρ κατά ἑαυτοῦ ὑφίστημι οὖον δύναμαι , δήω δέ ἄλλος πρός ὕπαρξις , οὗτος εἰμί οὐσία ) , ὁ δέ οὐσία οὐ ἐν ὑπόκειμαι ( οὖον γάρ δήω ἕτερος πρός ὕπαρξις ) , ὁ δέ καθόλου κατά ὑπόκειμαι , διότι δήω ὁ μερικός οὖον πρός ὕπαρξις ἀλλά πρός κατηγορία μή γάρ εἰμί ὁ μερικός οὐ ἔχω ὁ καθόλου κατά τις κατηγορέω ) , ὁ δέ μερικός οὖον κατά ὑπόκειμαι , διότι ὁ κατά μέρος κατά οὐδείς ἄλλος κατηγορέω . Ζεύς τίς ὁ οὐσία καλέω οὐ ἐν ὑπόκειμαι καί μή ὑπόκειμαι , εἰμί γε ὑπόκειμαι ὁ συμβεβηκός πρός ὕπαρξις ; εἴρω οὖν πρός οὗτος ὅτι πρῶτος μέν οὖον πᾶς οὐσία εἰμί ὑπόκειμαι · οὖον γάρ δήπου ὁ θεῖος οὐσία εἰμί ὑπόκειμαι • οὐδείς γάρ αὐτός συμβαίνω · οὐκοῦν οὐ εἄν καλέω ὑπόκειμαι . εἰμί οὖν κοινῶς ὀνομάζω ὁ οὐσία ὑπόκειμαι , οὖον συμπεριλαμβάνω ὁ θεῖος οὐσία . δύο δέ ὅς καί μάλιστα κύριος εἰμί αἰτία , διότι ὁ διαίρεσις εἰς ὁ ἀντίκειμαι γίγνομαι ὁ μέν εἰμί φυκτός ὁ δέ ἄφυκτος , καί φυκτός μέν ὁ εἰς ὁ ἐναντίος γίγνομαι ἄφυκτος δέ ὁ κατά ἀντίφασις · ἐπεί γάρ ὁ ἐναντίος ὁ μέν εἰμί 25 v ἔμμεσος ὁ δέ ἄμεσος , ἀνάγκη ὁ εἰς ὁ ἐναντίος γίγνομαι διαίρεσις ἐπί ὁ έμμεσος μή ἄφυκτος εἰμί . ἔμμεσος δέ εἰμί ἐναντίος οἷος λευκός καί μέλας , ὑγεία καί νόσος · εἰμί γάρ μεταξύ λευκός καί μέλας ὁ φαιός ὁ ἐρυθρός καί πᾶς ὁ ἄλλος χρῶμα , μεταξύ δέ ὑγεία καί νόσος ὁ παρά ὁ ἰατρός λέγω οὐδέτερος · ὁ γάρ ἐκ νόσος ἀνάληψις οὔτε ὑγεία εἰμί φημί οὖον γάρ ὁ ὁ ὑγιαίνω ἐνεργέω ) οὔτε νόσος ( ὁ γάρ νοσοποιός αἴτιος ἀπαλλάσσω εἰμί ὁ ἀναλαμβάνω ) · οὐκοῦν μέσος τίς εἰμί νόσος καί ὑγεία ὁ ἀνάληψις . ἄμεσος δέ ὁ περισσός καί ὁ ἄρτιος , εἴπερ ὅλως ὡς ἐναντίος οὗτος ἀντίκειμαι ( δείκνυμι γάρ ἐγώ ἐν ἄλλος ὅτι οὐ εἰμί ἐναντίος ) , πάλιν ὁ λογικός καί ὁ ἄλογος ἀμέσως ἀντίκειμαι , οὐδέ αὐτός ἐναντίος εἰμί . ὥστε ὁ κύριος ἐναντίος πᾶς εἰμί ἔμμεσος . εἰμί τις οὖν εἰς ὁ ἐναντίος διαιρέω ὁ εἰμί λέγω ὁ εἰμί ὁ μέν εἰμί λευκόν ὁ δέ μέλας , ἀνάγκη διαφεύγω αὐτός πᾶς ὁ ἐν μέσος χρῶμα , οὖον μόνος δέ ἀλλά καί ὁ οὐσία ὁ ἀνεπίδεκτος χρῶμα , οἷος ἀήρ ψυχή ἄγγελος . ἀλλά οὐδέ ὁ εἰς ὁ λοιπάς ὁ αωτικειμαι κεῖμαι εἶδος διαίρεσις ὁ ἄφυκτος ἔχω , πλήν ὁ κατά ἀντίφασις μόνος γίγνομαι , οἷος εἰμί τις λέγω ὁ εἰμί ὁ μέν εἰμί δεξιός ὁ δέ ἀριστερός , ὁ ὁ μέν δεσπότης ὁ δέ δοῦλος , ὁ μέν πατήρ ὁ δέ υἱός · εἰμί γάρ ἄρα ὁ καί οὗτος οὐδείς εἰμί . ἀλλά μήv οὐδέ εἰμί κατά στέρησις καί ἕξις ὁ διαίρεσις γίγνομαι , οἷος εἰμί τις λέγω ὁ εἰμί ὁ μέν τυφλός εἰμί ὁ δέ βλέπω , ἢ ὁ μέν σοφός ὁ δέ ἄσοφος · ἕξις γάρ καί στέρησις ἐπί ὁ δεκτικός μόνος λέγω , ὁ δέ ὁ ἕξις μή φύω δέχομαι οὐδέ στερέω λέγω οὗτος . ὥστε οὖον | πᾶς ὁ εἰμί διαιρέω ὁ ἕξις καί ὁ στέρησις , Χωρὶς εἰμί μή ἰσοδυναμέω ἐπί τίνω ὁ ἀντίφασις , ὡς ἔχω ὁ σῶμα καί ἀσώματος · οὐδείς γάρ εἰμί οὗτος μεταξύ · αὐτός γάρ δύναμαι ὁ ἀπόφασις ὁ οὖον σῶμα ὁ ἀσώματος . μόνος οὖν ὁ κατά ἀντίφασις διαίρεσις οἷος εἰμί τις λέγω ὁ εἰμί ὁ μέν εἰμί λευκόν ὁ δέ οὖον λευκός ) πᾶς ὁ εἰμί περιλαμβάνω · καί γάρ ὁ φαιός οὖον λευκός , καί ὁ ξανθός καί ὁ ἐρυθρός ὁμοίως , ἀλλά καί ψυχή οὖον λευκός καί ἄγγελος οὖον λευκός · οὐδέ γάρ ὅλως χρῶμα φύω ὑποδέχομαι . καί ὁ Πλάτων δέ ὁ διαιρετικός ἐξυμνέω μέθοδος ὁ κατά ἀντίφασις γίγνομαι · οὐδείς γάρ , φημί , ὁ εἰμί καυχάομαι αὐτός ἐκφεύγω . διά οὗτος τοίνυν καί ὁ Ἀριστοτέλης ἐρῶ ὁ συμβαίνω ἐν ὑπόκειμαι διά ὁ οὗτος ἀπόφασις σημαίνω ὁ οὐσία , ἐρῶ αὐτός οὐ ἐν ὑπόκειμαι , μένω , ἵνα πᾶς οὐσία περιλαμβάνω . πρός οὗτος εἴρω ὅτι ὁ ὑπόκειμαι διττός , ὁ μέν πρός ὕπαρ - Ξιν ὑπόκειμαι ὁ δέ πρός κατηγορία · πρός ὕπαρξις μέν ὁ οὐσία ( οὗτος γάρ ὑπόκειμαι πρός ὕπαρξις ὁ συμβεβηκός ) , πρός κατηγορία δέ ὁ μερικός · οὗτος γάρ ὑπόκειμαι πρός κατηγορία ὁ καθόλου , οὖον πρός ὕπαρξις · οὖον γάρ δήω ὁ καθόλου ὁ μερικός , ἵνα ὑφίστημι , ἀλλά ἵνα ἔχω κατά ὅς κατηγορέω . ἐναντίος δέ ὁ μερικός δήω ὁ καθόλου , οὖον πρός κατηγορία , ἀλλά πρός ὕπαρξις · οὐ εἄν γάρ εἰμί Σωχράτης καί Πλάτων μή εἰμί ὁ ἁπλόος ἄνθρωπος . ὁ δέ πρός κατηγορία ὑποκαίω ὁ μέν εἰμί οὐσία ὁ δέ συμβεβηκός · ὑπόκειμαι γάρ καί ὁ μερικός οὐσία ὁ καθόλου πρός κατηγορία , ὡς εἴρω , ὡς Σωκράτης ὁ ἀπλόος ἄνθρωπος καί ὁ ἁπλόος ζῷον , καί ὁ μερικός συμβαίνω ὁ καθόλου , ὡς ὁ ἐν ὅδε ὁ λίθος λευκός ὁ ἁπλόος λευκός καί ὁ χρῶμα · λέγω γάρ καί | ὅδε ὁ λίθος λευκός εἰμί καί ὁ ἁπλόος λευκός χρῶμα εἰμί . ἐπεί οὖν ὡσαύτως ἑκάτερος λέγω ὑπόκειμαι , εἰμί εἶπον τῶς εἰμί ὁ μέν ἐν ὑπόκειμαι ὁ δέ ὑπόκειμαι , περιλαμβάνω ἄν καί ὁ μερικός συμβεβηκός , ὅστις καί αὐτός ὑπόκειμαι εἰμί , εἰμί καί μή πρός ὕπαρξις , ἀλλά πρός κατηγορία · βούλομαι δέ διά ὁ εἶπον οὐ ἐν ὑπόκειμαι ὁ πρός ὕπαρξις ὑπόκειμαι οὐσία εἶπον καί ἀντιδιαστέλλω αὐτός ὁ συμβεβηκός . ὁ δέ δύο διαίρεσις οὗτος ὁ μέν εἰμί ἀπό ὁ τρόπος ὁ ὕπαρξις ὁ δέ ἀπό ὁ τρόπος ὁ κατηγορία , καί ἀπό ὁ τρόπος ὁ ὕπαρξις ὁ λέγω ὁ εἰμί ὁ μέν εἰμί ἐν ὑπόκειμαι ὁ δέ οὐ ἐν ὑπόκειμαι , ἀπό ὁ τρόπος δέ ὁ κατηγορία ὁ λέγω ὁ εἰμί ὁ μέν κατά ὑπόκειμαι ὁ δέ οὖον κατά ὑπόκειμαι λέγω · ὁ μέν γάρ εἰμί φημί κατηγορέω ὁ δέ ὑπόκειμαι πρός κατηγορία . καί σκοπέω ὁ ἀκρίβεια ὁ Ἀριστοτέλης , πῶς ἐπί μέν ὁ σημαίνω ὁ τρόπος ὁ ὕπαρξις εἶπον ὁ εἰμί , ἐπί δέ ὁ σημαινουσημαιωουω ὁ τρόπος ὁ κατηγορία εἶπον ὁ λέγω · * * * ἀντί ὁ κατηγορέω , ἐν ὑπόκειμαι δέ οὐδείς εἰμί ἀντί ὁ οὐ ἐν ἕτερος ὑπάρχω ὁ δέ τέσσαρες συζυγία προτάσσω ὁ καθόλου οὐσία ὡς τίμιος καί ὅτι κατά ὁ καθόλου ἐπιστήμων γίγνομαι · ἐν γάρ ὁ κατά μέρος οὐδείς διαφέρω ὁ ἄλογος ζῷον , ἔνιοι δέ αὐτός καί ὀξύς2 ἐγώ ἔχω ὁ αἴσθησις , ὅς ὁ κατά μέρος ἀντιλαμβάνω . ἔπειτα δύο τίθημι ὁ ἀντίκειμαι οὗτος , εἰμί δέ ὁ μερικός συμβεβηκός · ἀντίκειμαι γάρ ὁ μέν οὐσία ὁ συμβαίνω ὁ δέ καθόλου ὁ μερικός . εἶτα προτιμάω ὁ καθόλου συμβαίνω ὁ μερικός οὐσία , διότι περί ὁ καθόλου φιλόσοφος λόγος . | p . 1a 24 ’Ev ὑπόκειμαι δέ λέγω , ὅς ἐν τις μή ὡς μέρος ὑπάρχω ἀδύνατος Χωρὶς εἰμί ὁ ἐν ὅς εἰμί . ἐπεί αἰσθάνομαι ἑαυτοῦ ὁ φιλόσοφος φωνή τις χράω ἄγνωστος ἐγώ ἐκ ὁ συνήθεια , ὁ τε κατά ὑπόκειμαι καί οὖον κατά ὑπο - κεῖμαι καί ἐν ὑπόκειμαι καί οὐ ἐν ὑπόκειμαι , βούλομαι λοιπός Ζεύς - δάσσω ἐγώ περί αὐτός . ἐξηγέομαι δέ οὖον πᾶς , ἀλλά ὁ δύο μόνος , ὁ τε ἐν ὑπόκειμαι καί ὁ κατά ὑπόκειμαι · οὗτος γάρ γιγνώσκω δῆλος εἰμί καί ὁ ὁ λοιπός σημασία · ὁ γάρ εἰδοί τίς εἰμί ὁ ἐν ὑπόκειμαι εἶμι καί τίς εἰμί ὁ οὐ ἐν ὑπόκειμαι , καί ὁ γιγνώσκω ὁ κατά ὑπόκειμαι οἶδα καί ὁ οὖον κατά ὑπόκειμαι . καί πρότερος διδάσκω περί ὁ ἐν ὑπόκειμαι , καί διδάσκω διά ὁρισμός · ὁ γάρ ὁρισμός , ὡς πολλάκις εἶπον , παρίστημι ἐγώ ὁ ὁ πρᾶγμα φύσις . ὁ δέ ὁρισμός ἐκ γένος εἰμί καί ὁ συστατικός διαφορά παραλαμβάνω ἐνταῦθα ὁ Ἀριστοτέλης ὁ μέν ἐν τις ἀναλογέω γένος , ὁ δέ λοιπάς ὡς διαφορά · λέγω γάρ ὁ ἐν τις ἑνδεκαχῶς · ἢ ὡς μέρος ἐν ὅλος , ὡς λέγω ὁ χείρ ἐν ὅλος ὁ σῶμα εἰμί , ἢ ὡς ὅλος ἐν ὁ μέρος , ὥσπερ λέγω ὁ ὁλότης ὁ σῶμα ἐν κεφαλή εἰμί καί χείρ καί ὁ ἄλλος ( οὖον λεύω δέ ἐν μέρος ὁ ὅλος , ἀλλά ἐν μέρος , διότι ὁ ὁλότης οὐ ἐν εἷς μέρος ἀλλά ἐν πᾶς θεωρέω · εἷς γοῦν ὁ μέρος ἀφαιρέω κολοβός ὁ ὅλος γίγνομαι καί οὐ εἄν καλέω ὅλος ) , ἢ ὡς εἶδος ἐν γένος , ὡς λέγω ὁ ἄνθρωπος ἐν ὁ ζῷον εἰμί , | ἢ ὡς γένος ἐν εἶδος . ὡς ἐν ὁ ἄνθρωπος πω ὁ ζῷον οὐ ἀναγκαῖος δέ ἐνταῦθα λέγω ὁ γένος ἐν ὁ εἶδος , ὡς λέγω ὁ ὅλος ἐν ὁ μέρος · ὁ μέν γάρ ὁλότης οὐ ἐξαιρέω ὁ μέρος ἀλλά ἐν αὐτός ἔχω ὁ εἰμί , ὁ μέντοι γένος ἐκλέγω ἔχω ὁ οὐσία καί ὅλος ἐν ἕκαστος γίγνομαι εἶδος ) , ἢ ὡς ἐν χρόνος , ὡς λέγω ἐν ὅδε ὁ χρόνος γίγνομαι ὁ Ἰλιακά , ἢ ὡς ἐν τόπος , ὡς λέγω ἐν Λύκειον ἢ ἐν ἀγορά , ἢ ὡς ἐν ἀγγεῖον , ὡς ὁ οἶνος ἐν κέραμος ἢ ὁ πυρός ἐν μέδιμνος ἰσοστροφέω δέ πως ὅς τε τόπος καί ὁ ἀγγεῖον · ὁ τε γάρ τόπος εἴρω ἀμεταφόρητος ἀγγεῖον καί ὁ ἀγγεῖον τόπος περιφορέω - ὁ ) , ἢ ὡς εἶδος ἐν ὕλη , ὡς ὁ ὁ ἀνδριάς εἶδος ἐν ὁ χαλκός , ἢ ὡς ὁ ὁ ἄρχω ἐν ὁ ἄρχω , ὡς λέγω ὁ πρᾶγμα ὁ πολίτης ἐν ὁ ἄρχω κεῖμαι , ἢ ὡς ἐν τέλος , ὡς λέγω ὁ ἰατρός ἐν ὁ ἰατρικός ἔχω ὁ ἐλπίς ὁ ὁ στρατιώτης ἐν ὁ στρατεία , ὁ ὡς ἐν ὑπόκειμαι , ὡς ὁ συμβαίνω ἐν οὐσία . οὗτος οὖν ὁ ἐν τις παραλαμβάνω ὁ Ἀριστοτέλης ὡς γένος κατά πλείων λέγω . προστίθημι δέ ὡς διαφορά ὁ ἑξῆς , ἵνα διακρίνω αὐτός ὁ ἄλλος , κατά ὅς ὁ ἐν τις κατηγορέω . καί διά μέν ὁ εἶπον μή ὡς μέρος ὑπάρχω διακρίνω αὐτός ὁ τε ὡς μέρος ἐν ὅλος ὑπάρχω καί ὁ ὡς εἶδος ἐν γένος ( καί γάρ οὗτος δοκέω πως ὡς μέρος εἰμί ὁ ὅλος ζῷον καί ὁ ζῷον ὅλος τίς εἰμί . καί οὗτος καί ὁ Πορφύριος ἐν ὁ εἰσαγωγή φημί , ὅτι τρεῖς εἰμί οὗτος , ὅς γενικός γένος καί ὁ εἰδικός εἶδος καί ὁ ὑπάλληλος , ὁ μέν γενικός μόνος εἰμί ὅλος , ὁ δέ εἰδικός μόνος μέρος , ὁ δέ ὑπάλληλος καί ὅλος καί μέρος , ἀλλά μέρος μέν ἄλλος , ὅλος δέ οὐ ἄλλος ἀλλά ἐν ἄλλος ) , διά δέ ὁ εἶπον ἀδύνατος Χωρὶς εἰμί ὁ ἐν | ὅς εἰμί ὁ λοιπός χωρίζω . κακίζω δέ τις ὁ ὁρισμός οὗτος , ὁ μέν ἐκ ὁ πλεονάζω ὁ δέ ἐκ ὁ ἐλλείπω · οὗτος γάρ κακία ὁρισμός ὁ μή ἀντιστρέφω πρός ὁ ὁριστός ἀλλά ἢ πλείων περιλαμβάνω ὁ ἐλάσσων . καί ὁ μέν πλεονάζω λέγω φημί μή μόνος ὁ συμβεβηκός περιλαμβάνω ὁ ὁρισμός ἀλλά καί ὁ σός μάτη · φημί γάρ ὅτι ὁ Σωκράτης ἐν τόπος εἰμί καί ἐν χρόνος ἐν τις εἰμί , καί οὐ ὡς μέρος ἐν ὅλος οὖον γάρ μέρος εἰμί ὁ τόπος ἢ ὁ χρόνος ) , καί ἀδύνατος χωρίζω αὐτός ὁ τόπος ἢ ὁ χρόνος . φημί οὖν ὅτι οὐ εἰμί ὅμοιος ὁ παραβολή · ὁ μέν γάρ συμβαίνω χωρίζω ὁ ἐν ὅς εἰμί ἀδύνατος , ἀλλά ἅμα ὁ χωρίζω καί φθείρω , ὁ μέντοι σῶμα εἰμί καί πᾶς τόπος χωρίζω , οὐδείς κακός εἰμί · ὁ γάρ σῶμα ὁ σῶμα εἰμί οὖον δήω τόπος ὁ χρόνος πρός ὁ οἰκεῖος ὑπόστασις , ἔχω μέντοι οὗτος παρακολούθημα , ὥσπερ ὁ ἐν φάος βαδίζω ἔχω ὁ σκιά παρακολούθημα μηδείς εἰς ὁ οὐσία αὐτός συντελέω . ὁ μέντοι γε συμβεβηκός εἰς αὐτός ὁ ὑπόστασις συντελής ὁ σῶμα · ἄνευ γάρ αὐτός οὐ ἄν συνίστημι . ἄλλως τε οὐδέ ἀνάγκη πᾶς σῶμα ἐν τόπος εἰμί · ὁ γάρ ἀπλανῆ σφαῖρα ἀποδείκνυμι ὁ Ἀριστοτέλης μή εἰμί ἐν τόπος · εἰμί γάρ τόπος εἰμί ὁ πέρας ὁ περιέχω , κατά ὅς περιέχω ὁ περιέχω , οἷος ὁ κέραμος τόπος εἰμί ὁ οἶνος ὁ ἐν αὐτός , οὖον κατά ὅλος ἑαυτοῦ ἀλλά κατά ὁ ἐντός ἐπιφάνεια , ὅσπερ αὐτός εἰμί πέρας ἀμελέω εἰμί ἔξωθεν ἐγκολάπτω , οὐδείς κακός συγχέω ὁ οἶνος , ἅτε δή κατά μόνος ὁ ἐντός ἐπιφάνεια εἰμί τόπος ) · εἰμί οὖν οὗτος εἰμί , ὡς εἴρω , τόπος , δείκνυμι δέ ὁ Ἀριστοτέλης ὅτι ἔξωθεν ὁ ἀπλανής σφαῖρα οὐδείς εἰμί , ἵνα καί ὁ οὗτος πέρας περιέχω , οὖον τόπος οὖον χρόνος οὖον σῶμα οὖον κενός οὔτε ἄλλος οὐδείς , οὐ ἄρα ἐν τόπος εἰμί ὁ ἀπλανής . ὥστε οὐ ἀνάγκη πᾶς σῶμα ἐν τόπος εἰμί , ἀλλά , ὡς εἴρω , παρακολούθημα μάλα εἰμί ὁ τόπος καί ὁ χρόνος ὁ σῶμα . ἀπορέω δέ καί οὗτος , πῶς οὐ ὁ ὁρισμός περιλαμβάνω καί ὁ ὡς ὅλος ἐν ὁ μέρος · καί γάρ ἐν τις εἰμί ἐν ὁ μέρος γάρ ) , καί οὐ ὡς μέρος ὑπάρχω καί ἀδύνατος αὐτός Χωρὶς εἰμί ὁ ἐν ὅς εἰμί . λέγω μέν οὖν ὅτι εἰμί καί κατά ἄλλος κοινωνέω , ἀλλά οὐκέτι κατά ὁ ἐν τις · οὖον γάρ λέγω ὁ ὅλος ἐν τις εἰμί οὖον γάρ ἐν μέρος ὁ ὅλος ) , ἀλλά μᾶλλον ἐν τις · ἐν γάρ ἄρα ὁ μέρος . οὗτος καί ὁ Πορφύριος λέγω “ ὁ δέ ὅλος οὐ ἄλλος , ἀλλά ἐν ἄλλος · ἐν γάρ ὁ μέρος ὁ ὅλος . εἰμί δέ καί ἐν ὁ σημαίνω ὁ ἐν τις παραλαμβάνω καί ὁ ὡς ὅλος ἐν μέρος , ἀλλά οὖον καθό ἐν εἷς εἰμί , ἀλλά κατά μόνος ὁ σημασία · ὁ μή κατά ἑαυτοῦ ὑφίστημι λέγω καί αὐτός ὁ ἐν τις εἰμί . ἔτι πρός ὁ εἴρω ἐκεῖνος ἀπορέω , ὅτι περιλαμβάνω ὁ ὁρισμός καί ὁ ὡς εἶδος ἐν ὕλη · καί γάρ ὁ εἶδος , φημί , ἐν τις εἰμί ὁ ὕλη καί οὖον μέρος αὐτός ὑπάρχω καί ἀδύνατος Χωρὶς εἰμί αὐτός ὁ ὕλη . φημί οὖν ὅτι ὁ εἶδος εἰμί καί μή ὁ ὕλη μέρος εἰμί , ἀλλά ὁ συναμφότεροι . οὕτως ἄρα καί ὁ χείρ φημί οὖον ὁ λοιπός σῶμα μέρος εἰμί , ἀλλά ὁ πᾶς . ἔπειτα δέ ὅτι ὁ μέν εἶδος συμπληρωτικός εἰμί ὁ οὐσία ἕκαστος , καί οὗτος φθείρω φθείρω ὁ ὑπόκειμαι · ὁ δέ συμβαίνω οὔτε συμπληρόω ὁ οὐσία ὁ ὑπόκειμαι , καί φθείρω οὐδείς βλάπτω ὁ ὑπόκειμαι . ἄλλως τε λέγω ὅτι ὁ σκοπός ἐνταῦθα ὁ Ἀριστοτέλης διαλαμβάνω περί ὁ εἰμί , οὐ ὅς εἰμί εἰμί , ἀλλά ὅς σημαίνω ὑπό ὁ πολύς ἀνθρώ - πάω , καί οὖον κατά ὁ δοκέω αὐτός διαλέγω περί αὐτός . καί | ὅτι οὗτος εἰμί ἀληθής , σαφῶς αὐτός δείκνυμι ἐν ὁ περί ὁ οὐσία λόγος πρῶτος μέν λέγω οὐσία εἰμί ὁ κατά ὁ ἄτομος θεωρέω , δεῦρο - Ραν δέ ὁ κατά ὁ εἶδος καί ὁ γένος , ὁ πρᾶγμα ἀνάπαλιν ἔχω · ὁ μέν γάρ κατά ὁ εἶδος καί ὁ γένος θεωρέω πρῶτος εἰμί , ἅτε δή καί αἰτία εἰμί ὁ ἄτομος καί ἀσώματος καί ἀεί κατά ὁ αὐτός καί ὡσαύτως ἔχω , ὁ δέ κατά ὁ ἄτομος δύο εἰμί ὡς αιτιατός . ἀλλά ἐπεί οὗτος ἔχω γνῶσις ὁ πολύς ἄνθρωπος , διά οὗτος κατά ὁ οὗτος δόξα ὁ διδασκαλία ποιέω πρώϊος αὐτός εἶπον . ἐπεί οὖν ὁ εἶδος καί ὁ ὕλη ἔννοια οὐ ἔχω ὁ πολύς ἄνθρωπος , μόνος δέ οἶδα ὁ ἐκ οὗτος συντίθημι καί οὗτος ὡς εἷς , διά οὗτος ὁ Ἀριστοτέλης καί εἰμί καταριθμέω ὁ ὁ ἐν τις σημαίνω , οὐ ἄν μιμνήσκω ὁ ὡς εἶδος ἐν ὕλη , ἅτε δή μή περί ὁ εἰμί ὅς εἰμί εἰμί διαλέγω , ἀλλά κατά ὁ ὁ πολύς ἄνθρωπος δοκέω περί αὐτός . ὥσπερ οὖν ὁ γεωμέτρης ὁρίζω ὁ σημεῖον λέγω ὅτι σημεῖον εἰμί ὅς μέρος οὐδείς καί ὁ ἄκτωρ - σμός οὗτος περιλαμβάνω οὖον μόνος ὁ σημεῖον ἀλλά καί ὁ μόνος καί ὁ νῦν ἕκαστος γάρ οὗτος ἀμερής εἰμί ) καί οὐ ἄν τις ἐγκαλέω ὁ γεωμέτρης ὡς διά ὁ ὁρισμός ὁ σημεῖον περιλαμβάνω καί οὗτος εἴρω γάρ πάντως ὅτι εἰμί καί ὁ μονή καί ὁ νῦν ἀμερής εἰμί , ἀλλά ὁ ἐγώ ὑποβάλλω πρᾶγμα οὐδείς εἰμί ἄλλος ἀμερής ἢ ὁ σημεῖον ) , οὕτως καί ὁ Ἀριστοτέλης κτάομαι ὁ σκοπός ὁ πρόκειμαι αὐτός διδασκαλία οὐ οἶδα ἐν τις ὁ ὡς εἶδος ἐν ὕλη · οὖον γάρ ἔχω οὗτος ἔννοια ὁ πολύς ἄνθρωπος . βούλομαι δέ , ὡς εἶπον , οὖον περί ὁ εἰμί ὅς εἰμί εἰμί διαλέγω , ἀλλά ὅς σημαίνω ὑπό ὁ τοιόσδε φωνή κατά ὁ ὁ πολύς δοκέω . καί οὗτος μέν πρός ὁ λέγω πλέω ζέω ὁ ὁρισμός . ὁ δέ ἐλλείπω ἐρῶ φημί μή πᾶς ὁ συμβεβηκός περιλαμβάνω ’τον ὁρισμός , ἀλλά μόνος ὁ ἀχώριστος · εἶπον γάρ , φημί , ὅτι ἀδύνατος Χωρὶς εἰμί ὁ ἐν ὅς εἰμί · ὁ δέ χωριστής φημί οὐ ἀδύνατος χωρίζω , ἀλλά καί ἀναγκαῖος . τίς οὖν φημί ; ὅτι εἰμί μέν εἶπον ἀδύνατος καλῶς ἄν λέγω · νῦν δέ λέγω ὅδε ἀδύωατον Χωρὶς εἰμί ἀντί ὁ ὑπάρχω καί συνίστημι · καί γάρ καί ὁ χωριστός ἀδύνατος ὑφίστημι δίχα ὁ ὑπόκειμαι αὐτός οὐσία . ἔτι ἀπορέω τις λέγω ‘ πῶς εἶπον ὅτι οὖον δυάω ὁ συμβαίνω Χωρὶς εἰμί ὁ ἐν ὅς εἰμί ; ἰδού γάρ ὁ ὀσμή συμβεβηκός εἰμί καί χωρίζω ὁ ὑπόκειμαι εἰμί ἔτι · μῆλον γάρ πολλάκις πόρρω ἐγώ εἰμί διαβαίνω πρός ἐγώ ὁ οὗτος εὐωδία . ὥστε δυάω καί ὁ εὐωδία ὁ μῆλον , συμβαίνω αὐτός εἰμί , Χωρὶς εἰμί ὁ οὐσία ὁ μῆλον · καί ἐπί πᾶς δέ ὁ τοιοῦτος ὅμοιος . διχῶς οὖν οὗτος ἐπιλύω · πρῶτος μέν ὅτι οὐ εἶπον ὁ Ἀριστοτέλης ἐν ὅς εἶμαι , ἀλλά ἐν ὅς εἰμί · ἀδύνατος οὖν Χωρὶς εἰμί ὁ εὐωδία ὁ μῆλον ὁ ἐν ὅς εἰμί · ἢ γάρ ἐν ὁ μῆλον εἰμί ἢ ἐν ἀήρ . ἔπειτα δέ ὅτι οὖον μόνος ὁ ὁ μῆλον εὐωδία χωρέω πρός ἐγώ , ἀλλά μετά τις λεπτομερής ὁ μῆλον οὐσία · καί οὗτος δῆλος ἐκ ὅς πολλάκις πάρειμι δυσώδης τόπος ῥάκος ὁ μυκτήρ περιφράσσω ὁ μέν ἀήρ ἀναπνέω ἀδύ - νάω γάρ οὗτος μή ἀναπνέω ) , ὁ δέ δυσωδία οὐ ἀντιλαμβάνω , ἅτε παχυμερής εἰμί ὁ ἀπορρέω οὐσία ἐκεῖνος ἢ κατά ὁ ἀήρ καί μή δύναμαι διεισδύνω ὁ πόρος ὁ ῥάκος · ὁ δέ ἀήρ διεισσύει διά ὁ λεπτομέρεια . εἰμί δέ χρόνος πολλάκις καί ὁ ῥάκος επικείμενος ὁ δυσωδία ἀντιλαμβάνω , οὐδείς θαυμαστός · ἴσως γάρ | καί πάρα ὁ θέσις ὁ ῥάκος οὗτος γίγνομαι παρακλίνω καί διείσδυσις δίδωμι ὁ παχυμερής οὐσία , ὁπότε καί ἐπί πολύς ὁ κινέω ἁναρρικαὶ πιζομενω μᾶλλον λεπτύνω καί διεισδύνω · ἀμελέω ἐπί πολύς ἀναρρίπτω καί λεπτομερής γίγνομαι διεισδύνω . τεκμήριον δέ μέγας ὁ μετά τις οὐσία ἀπορρέω , ὅτι ἐν χρόνος πλείων ῥυτιδόω ὁ μῆλον , ἅτε ὁ οὐσία αὐτός διαφορέω , ἐν ὅς ὁ εὐωδία ὑπάρχω . δηλόω δέ οὗτος καί ὁ ἐκ ὁ θυμίαμα ἀναδίδωμι ἀτμός αὐτόθεν ὁ αἴσθησις ὑποπίπτω διά ὁ παχύτης ὁ ὑπόκειμαι οὐσία , ὅθεν καί ὁ χείρ πολλάκις ὁ ἀήρ κινέω ὠθέω πρός ὁ μυκτήρ , ὁπηνίκα παχυμερής εἰμί ὁ ἀπό ὁ θυμίαμα ἀναδίδωμι ἀτμός μή διικνέομαι ῥᾳδίως πρός ὁ αἰσθητήριον , ὅσπερ οὐ ἄν δήω ποιέω , εἰμί ἀσώματος ὁ ποιότης ἐκ ὁ θυμίαμα εἰς ὁ ἀήρ χωρέω · | οὗτος γοῦν ὗς ἐπί ὁ ψόφος οὖον ποιέω . εἰμί δέ τις εἶπον πῶς οὖν ἐν ὁ δένδρον εἰμί ὁ μῆλον καί ὁ ὀσμή ἐγώ μεταδίδωμι καί μείωσις οὐ ὑπομένω , λέγω ὅτι ἐνταῦθα πλέω εἰμί ὁ ἐπιρρέω καί τρέφω ὁ διαφορέω . p . 1b6 ἁπλός δέ ὁ ἄτομος καί εἷς ἀριθμός κατά οὐδείς ὑπόκειμαι λέγω , ἐν ὑπόκειμαι δέ ἔνιοι οὐδείς κωλύω εἰμί . ὁ γάρ τις γραμματικός ὁ ἐν ὑπόκειμαι μέν εἰμί , κατά ὑπόκειμαι δέ οὐδείς λέγω . Επειδή προσεχῶς ὁ μερικός οὐσία μνημονεύω ὡς μή κατά ὑπόκειμαι λέγω , λέγω ὁ δέ οὔτε ἐν ὑπόκειμαι εἰμί οὔτε κατά ὑπόκειμαι τις λέγω , οἷος ὁ τις ἄνθρωπος ἢ ὁ τίς ἵππος , οὖον μόνος δέ ὁ μερικός οὐσία λέγω οὖον κατά ὑπόκειμαι ἀλλά καί ὁ μερικός συμβεβηκός , διά οὗτος ἐνταῦθα καθολικός ποιέω ὁ λόγος καί φημί ἁπλόος δέ ( ἀντί ὁ καθολικός καθολικός δέ τις ἄτομος , ὁ καί εἷς εἰμί ὁ ἀριθμός , εἴτε οὐσία ἄγω εἴτε συμβεβηκός , κατά οὐδείς ὑπόκειμαι λέγω . ὁ δέ ἁπλόος λέγω τριχῶς · ἢ ὁ καθόλου , ὡς λέγω ἀπόλλυμι πᾶς ἄνθρωπος ἀντί ὁ καθόλου , ἢ ὁ μοναχός ὡς ὁ ἁπλόος ὁ μῦθος ὁ ἀλήθεια φύω ἀντί ὁ οὖον ποικίλος , ἢ ὁ κύριος , ὡς ὅταν λέγω ἰή ἁπλόος ἀρετή ἀντί ὁ ἰή κύριος ἀρετή . καί ὁ εἷς δέ λέγω τριχῶς , καί ὅλως ὁ ταὐτότης καί ὁ ἑτερότης · λέγω γάρ ἢ ὁ γένος εἷς ὡς ἄνθρωπος καί ὁ δέ κατά ὑπόκειμαι τε λέγω καί ἐν ὑπόκειμαι εἰμί . σαφηνίζω ὁ μερικός ὅσπερ λέγω ἐν ὑπόκειμαι καί οὖον κατά ὑπόκειμαι , νῦν τρέπω ἐπί ὁ παραοοιυνη ἐγώ ὁ παράδειγμα ὁ καθόλου συμβεβηκός , ὅσπερ καλέω κατά ὑπόκειμαι καί ἐν ὑπόκειμαι . ἵππος , ἢ ὁ εἶδος εἷς ὡς Σωκράτης καί Πλάτων , ἢ ὁ ἀριθμός ὡς 11 Πλάτων · εἷς γάρ τίς ὁ ἀριθμός ὁ Πλάτων . ἀλλά καί ὁ ἕτερος ὁμοίως ἢ ὁ γένος φημί ὡς ἵππος καί συκέα , ἢ ὁ εἶδος ὡς ἵππος καί ἄνθρωπος , ἢ ὁ ἀριθμός ὡς Πλάτων καί Σωκράτης . ἐνταῦθα οὖν ὁ ὁ ἀριθμός εἷς παραλαμβάνω . ἰστέον δέ ὅτι ὁ μέν ὁ ἀριθμός ἕτερος ἐνδέχομαι εἰμί ὁ γένος καί ὁ εἶδος εἷς , ὡς Σωκράτης καί Πλάτων , ὁ δέ ὁ εἶδος ἕτερος πάντως μέν καί ὁ ἀριθμός ἕτερος , οὖον πάντως δέ ὁ γένος , ἀλλά εἰμί ὅτε αὐτός , ὡς ἵππος καί ἄνθρωπος , ὁ δέ ὁ γένος ἕτερος πάντως καί ὁ εἶδος καί ὁ ἀριθμός , ὡς ἵππος καί συκέα ἢ ὡς ἄνθρωπος καί λευκός . ’Ev ὑπόκειμαι δέ ἔνιοι , φημί , οὐδείς κωλύω εἰμί · ἐπεί ἄγαρ καθολικός ὁ λόγος ποιέω εἶπον μηδείς ὁ ἄτομος , ὁ καί εἷς εἰμί ὁ ἀριθμός , εἰμί κατά ὑπόκειμαι , οὖον μόνος δέ ὁ μερικός οὐσία ἀλλά καί ὁ μερικός συμβεβηκός ἄτομος εἰμί , ὡς ὁ τις γραμματικός , ὡς αὐτός φημί , ἐπάγω ὁ ἐν ὑπόκειμαι δέ τις οὐδείς κωλύω εἰμί , ὁ μερικός συμβεβηκός δηλόω οὕτως . p . 1b10 ὅταν ἕτερος κατά ἕτερος κατηγορέω ὡς κατά ὅσος κατά ὁ κατηγορέω λέγω , πᾶς καί κατά ὁ ὑπόκειμαι εἴρω . διαλέγω περί ὁ ἐν ὑπόκειμαι νῦν τρέπω ἐπί ὁ ὁ κατά ὑπόκειμαι διδασκαλία καί τρόπος τις οὗτος φημί , | ὅτι ἄλλος εἰμί ὁ κατηγορέω κατά τις καί ἄλλος ὁ ὡς κατά ὑπόκειμαι κατηγορέω , οὗτος δέ πάντως παρακολουθέω ὁ ὡς κατά ὑπόκειμαι κατηγορέω ὁ πᾶς ὅσος κατά ὁ κατηγορέω λέγω οὗτος καί κατά ὁ ὑπόκειμαι οὗτος λέγω · οἷος κατηγορέω Σωκράτης ὡς κατά ὑπόκειμαι ὁ ἀπλόος ἄνθρωπος , ὁ δέ ἀπλόος ἄνθρωπος κατηγοπειος ὁ ζῷον , οὗτος οὖν καί κατά ὁ Σωκράτης κατηγορέω · διαβιβάζω γάρ διά μέσος ἑαυτοῦ ὁ ἁπλόος ἄνθρωπος ἐπί Σωκράτης ὁ ὁ ζῷον κατηγορία . τίς δέ αὐτός βούλομαι ὁ ὡς κατά ὑπόκειμαι ; ὁ οὐσιωδῶς καί πραγματικός . εἰμί γάρ τίς κατά ὅς κατηγορέω κατά συμβαίνω κατηγορέω , οὐ ἀνάγκη οὗτος καί κατά ὁ ὑπόκειμαι λέγω · οἷος ὁ Ἀγαμέμνων πραγματικός κατηγορέω καί ὡς κατά ὑπόκειμαι ὁ ἄνθρωπος , ὁ δέ ἄνθρωπος οὐσιωδῶς μέν κατηγορέω ὁ ζῷον , κατά συμβαίνω δέ ὁ τρισύλλαβος · διά οὗτος ὁ μέν ζῷον κατηγορέω κατά ὁ Ἀγαμέμνων , οὐκέτι δέ ὁ τρισύλλαβος · πάλιν ὁ μέν ζῷον ὡς κατά ὑπόκειμαι μέν καί ὡς πρᾶγμα κατηγορέω ὁ ἔμψυχος ὁ αἰσθητικός , κατά συμβαίνω δέ καί σχετικός ὁ γένος ὁ ὁ δισύλλαβος ὁ . ὁμοίως ἔχω καί ἐπί συμβεβηκός · ὁ γάρ τρεῖς , εἰμί τυγχάνω , ὡς πρᾶγμα κατηγορέω ὁ ἀριθμός , ὁ δέ ἀριθμός ὡς μέν πρᾶγμα ὁ ποσός , κατά συμβαίνω δέ ὁ τρισύλλαβος · διά οὗτος ὁ τρεῖς ὁ μέν ἀριθμός κατηγορέω , ὁ δέ τρισύλλαβος οὐκέτι . ἵνα οὖν σημαίνω ὁ οὐσιωδῶς καί ὡς πρᾶγμα κατηγορέω , εἶπον ὁ ὡς κατά ὑπόκειμαι · ὁ γάρ γῆ ου ὁ δισύλλαβος οὐ ὡς κατά ὑπόκειμαι κατηγορέω , ἀλλά ὡς φωνή καί ὁ ποσός ὁ συλλαβή , καί ὁ γένος ὡς σχέσις . ὅσος οὖν , φημί , κατά ἕτερος λέγω | ὡς κατά ὑπόκειμαι 33r ἀντί ὁ ὡς πρᾶγμα ὑφίστημι ) , ὅσος κατά ὁ κατηγορέω λέγω προσυπακουστέον δέ καί ἐνταῦθα ὁ ὡς κατά ὑπόκειμαι ) , πᾶς καί κατά ὁ ὑπόκειμαι ῥέω θέω εἴρω . p . l b 1 6 ὁ ἑτερογενής καί μή ὑπό ἀλλήλων τάσσω ἕτερος ὁ εἶδος καί ὁ διαφορά . | λημμάτιον τις προλαμβάνω χρήσιμος αὐτός εἰμί πρός ὁ πρόκειμαι διδασκαλία · ἐπεί γάρ ὁ κατηγορία καί γενικός εἰμί γένος καί ἐπί ἕκαστος σειρά τις ἐκδίδωμι ὁ ὑπάλληλος γένος , κανών διακριτικός ἐγώ ἐνταῦθα παραδίδωμι ὁ φιλόσοφος ὁ τε πάντῃ ἕτερος γένος καί ὁ ὑπάλληλος καί φημί ὅτι ὁ ἕτερος γένος πάντως ἕτερος καί ὁ διαφορά ὁ τε συστατικός καί ὁ διαιρετικός , οἷος ζῷον καί ἐπιστήμη · ζῷον μέν γάρ διαφορά συστατικός ὁ ἔμψυχος καί ὁ αἰσθητικός , διαρετικαὶ δέ ὁ λογικός καί ὁ ἄλογος , ὁ θνητός καί ὁ ἀθάνατος , ὁ δέ ἐπιστήμη συστατικός μέν διαφορά , εἰμί τυγχάνω , ὁ ἄπταιστος ὁ λόγος καί βέβαιος ὁ ἀεί κατά ὁ αὐτός καί ὡσαύτως ἔχω ὁ ὁ ἐπιστήμη ὑπόκειμαι πρᾶγμα , διαιρετικός δέ ὁ θεωρητικός καί πρακτικός . ἕτερος οὖν ὑπάρχω ὁ διαφορά ἕτερος εἰμί ὁ γένος . | ἐπεί δέ ὁ ἕτερος γένος πολλαχῶς λέγω λέγω γάρ ἕτερος ἢ ὁ πάντῃ διΐστημι ἀλλήλων , ὡς ὁ οὐσία καί ὁ ποσός , ἢ ὁ μή πάντῃ χωρίζω ἀντιδιαιρέω - Μένα μέντοι ἀλλήλων ἀπό ὁ αὐτός διαίρεσις , οἷος ὁ πτηνός καί ὁ ἔνυδρος · ἔχω γάρ οὗτος κοινός γένος ὁ ζῷον · λέγω δέ καί ὁ ὑπάλληλος ἕτερος , ὡς ὁ οὐσία καί ὁ σῶμα ) , διά οὗτος εἶπον καί μή ὑπό ἀλλήλων τάσσω · οὗτος μέν γάρ ἐνδέχομαι ὁ αὐτός εἰμί διαφορά , οἷος ὁ τε ἀπλόος ζῷον καί ὁ λογικός ζῷον · ἀμφότερος γάρ ὁ αὐτός διά - φορά ὁ τε συστατικός καί ὁ διαιρετικός · συστατικός γάρ ἀμφότερος ὁ ἔμψυχος καί ὁ αἰσθητικός · ἀλλά καί ὁ διαιρετικός ὁ αὐτός , ὁ θνητός καί ὁ ἀθάνατος . ὁ δέ μή ὑπό ἀλλήλων τάσσω ἀλλά ἕτερος οὔτε ὁ συστατικός οὔτε ὁ διαιρετικός ὁ αὐτός , ὡς ἐπί ὁ ζῷον εἶπον καί ὁ ἐπιστήμη . ὁ δέ γε ὑπάλληλος , ὡς εἴρω , ὁ μέν συστατικός πάντως ὁ αὐτός , ὁ δέ διαιρετικός οὖον πάντως ὁ αὐτός , ἀλλά ἐνδέχομαι εἰμί καί ἕτερος , ὡς ἐπί ὁ ζῷον καί ὁ ἄλογος ζῷον · συστατικός μέν γάρ ὁ αὐτός , ὡς εἴρω , διαιρετικός δέ οὐ ὁ αὐτός ὁ ὁ μέν γάρ ἁπλόος ζῷον ὁ λογικός καί ὁ ἄλογος , ὁ θνητός καί ὁ ἀθάνατος , | ὁ δέ ἄλογος ὁ πτηνός ὁ ἔνυδρος ὁ χερσαῖος . ὁ αὐτός δέ λόγος ἁρμόζω καί ἐπί ὁ ἀντιδιαιρέω ἀλλήλων γένος · καί οὗτος γάρ συστατικός μέν ὁ αὐτός , διαιρετικός δέ ἕτερος · ἄλογος μέν γάρ ὁ εἴρω , λογικός δέ θνητός ἀθάνατος οὐράνιος χθόνιος . καλῶς δέ ὁ εἶδος προστίθημι , οὗτος οὗτος εἰμί ὁ πρᾶγμα · ἐνδέχομαι γάρ ὁ ἕτερος γένος κατά ἀναλογία ὁ αὐτός εἰμί διαφορά · λέγω γάρ ὁ σκεῦος ὁ μέν εἰμί ὑπόπους ὁ δέ ἄπους · ἄπους μέν θυία καί δοῖδυξ καί ὁ τοιοῦτος , ὑπόπους δέ θρόνος καί κλίνη · ἀλλά καί ὁ ζῷον ὁ μέν λέγω ὑπόπους εἰμί ὁ δέ ἄπους . ἀλλά οὗτος ὁ διαγενής φορά οὐ εἰμί ειδοποιός · οὖον γάρ ὁ εἰμί δίπους ὁ ἄνθρωπος χαρακτηρίζω . ἀλλά οὐδέ εἰμί ὁ φωνή ὁ αὐτός εἰμί δοκέω διαφορά , ἤδη καί κατά εἶδος ὁ αὐτός εἰμί · οὐδέ γάρ τίς ) ὒ αὐτός εἶδος ὁ τε ὁ κλίνη πούς καί ὁ ὁ ζῷον , ἐπεί μηδέ ὁ ἐνέργεια ὁ αὐτός . ἐκ ἀναλογία δέ εἴπερ ἄρα ὁ ὁμοιότης · ὁ γάρ κάτω μέρος οἷος ἔρεισμα καί ὁ ζῷον καί ὁ κλίνη πούς καλέω · ὡς γάρ πρός ζῷον ὁ πούς , οὗτος καί πρός κλίνη ὁ ἑρμίς · ἀλλά οὐκέτι καί ὁ λοιπάς χρεία ὁ πούς ἀποδίδωμι , ὁ βαδίζω φέρω καί συμμετάγω ὁ ἴδιος κινέω ὁ σῶμα καί ὁ παραπλήσιος · ὥστε οὐ εἶδος ὁ αὐτός , ἀλλά φωνή καί ἀναλογία . p . 1b18 Ibis χώομαι μέν γάρ διαφορά οἷος ὁ πεζός καί ὁ καί ὁ δίπους καί ὁ ἔνυδρος . ὁ ὁ γένος διαφορά πολλαχῶς δύναμαι διαιρέω , οἷος ὁ ζῷον διαφορά οὐσιώδης μέν ὁ λογικός καί ὁ ἄλογος , ἀπό ὁ χρόνος δέ ὁ ζωή ὡς θνητός καί ἀθάνατος , καί ἀπό ὁ τόπος ἐν ἵημι διατρίβω ὡς ὁ πτηνός καί ὁ πεζός καί ὁ ἔνυδρος , καί ἀπό ὁ μόριον ὁ σῶμα ὡς ὁ ὑπόπους καί ὁ ἄπους , καί ἕτερος δέ εἰμί διαφορά ἐκ ἄλλος ὑπάρχω αὐτός . ὁ δέ Ἀριστοτέλης παράδειγμα χργσλάμενος ὁ ἀπό ὁ τόπος ἐπίτηδες ἐν μέσος καί ἀπό ἕτερος διαίρεσις παρεμβάλλω ὁ ἀπό ὁ μόριον παράδειγμα , διδάσκω βούλομαι ὡς ἀδιάφορος καί ἕτερος παραλαμβάνω διαφορά ἐπί ὁ πρόκειμαι εἰς ἐξέτασις γένος · οὔτε γάρ κατά πρῶτος διαίρεσις ἵημι κατά δύο οὔτε κατά οὐδείς ἁπλόος κοινωνέω ἀλλήλων ὁ ἕτερος γένος . p . 1b20 ὁ δέ γε ὑπό ἀλλήλων γένος οὐδείς κωλύω ὁ αὐτός διαφορά εἰμί . καλῶς εἶπον ἀνδρό-θηλυς οὖον γάρ ἐκ ἀνάγκη ὁ αὐτός εἰμί διά - φορά ὁ ὑπάλληλος γένος , ὡς εἴρω , πολλάκις μέντοι συμβαίνω ὁ αὐτός εἰμί . ὁ μέν γάρ συστατικός ἀεί ὁ αὐτός ὑπάρχω , εἰμί καί μή μόνος πλείων γάρ ὁ ὁ ὑποκάτω ) , εἰμί δέ ὅτε καί ὁ διαιρετικός , ὡς εἴρω ἀνωτέρω . p . 1b25 ὁ κατά μηδείς συμπλοκή λέγω ἕκαστος ἤτοι οὐσία σημαίνω ὁ ποσός ὁ ποῖος . παραδίδωμι ὁ φωνή ὁ εἰς δύο διαίρεσις , ὁ τε εἰς ὁ ἁπλόος καί ὁ συμπλέκω , βούλομαι κατά ὁ αὐτός τρόπος καί ὁ ὁ πρᾶγμα διαίρεσις ποιέω | κατά ἑκάτερος τμῆμα . παραδίδωμι οὖν ἐγώ πρότερος ὁ εἰς τέσσαρες ὁ εἰμί διαίρεσις ὡς συμπλέκω νῦν ὁ εἰς δέκα διαίρεσις παραδίδωμι ὡς ἁπλόος . καί πρότερος διά παπαδειγμάτων ὁ οἱονεί σκιαγραφέω ἐγώ αὐτός , ἵνα εἰς ἔννοια τις αὐτός ἐγώ ἄγω , ὕστερος δέ διηρθρωμένως ἐγώ περί ἕκαστος διδάσκω . διά τίς δέ εἶπον ὁ κατά μηδείς σύ συμπλοκή ; τίς γάρ ; εἰμί πλείων συμπλοκή ; λέγω ναί · ἢ γάρ ὁ μέν φωνή ἁπλόος εἰμί ὁ δέ σημαίνω συντίθημι , ’τον , ὡς ὁ τρέχω , ἢ ὁ μέν σημαίνω Λουν ὁ δέ φωνή σύνθετος , ὡς ὁ Ἄρειος πάγος καί Κόρακος πέτρα καί ὡς ὁ ὁρισμός καί ὁ ὁριστός , ἢ καί ὁ σημαίνω καί ὁ φωνή σύνθετος , ὡς ὅταν εἶπον Σωκράτης περιπατέω , ἢ ἀμφότερος ἁπλόος , ὡς ὁ κατηγορία . ἐνταῦθα οὖν ὁ κατά μηδείς συμπλοκή λέγω ὁ διαίρεσις ποιέω ὁ μήτε κτάομαι φωνή μήτε κατά ὁ σημαίνω συμπλάσσω . καλῶς δέ εἶπον λέγω διά ὁ σύνδεσμος καί ὁ ἄρθρον καί ὁ πρόθεσις , ὅστις κατά ἑαυτοῦ οὖον λέγω οὐδέ σημαίνω τίς , ἀλλά ἁπλόος φωνή εἰμί συνεκφωνέω μετά ἄλλος καί οὕτως συσσημαίνω ἐκεῖνος πρᾶγμα . καί ἐντεῦθεν δέ πάλιν πρόδηλος ὁ σκοπός ὁ βιβλίον · ὁ γάρ κατά μηδείς , φημί , συμπλοκή λέγω ἕκαστος ἤτοι οὐσία σημαίνω · ὥστε περί φωνή σημαίνω πρᾶγμα διαλαμβάνω · δῆλος οὖν ὅτι καί περί ὁ μεταξύ νόημα . ὅτι δέ καί περί ἁπλόος οὗτος , προφανής · ὁ κτάομαι μηδείς γάρ φημί συμ πλοκή λέγω . p . 2a3 ἔχω δέ · οἷος ὑποδέω ὁπλίζω . ζητέω τις τίς δή ποτός μή ὥσπερ ὁ ποιέω ὁ πάσχω ἀντίκειμαι καί κατηγορία εἷς μέν τάσσω ὁ ὁ πάσχω , ἕτερος δέ ὁ ὁ ποιέω , οὗτος καί ἐνταῦθα οὗτος ποιέω · ὁ γάρ ἔχω ὁ ἔχω ἀντίκειμαι , καί οὐ εἶπον κατηγορία ὁ ὁ ἔχω , ἀλλά μόνος ὁ ὁ ἔχω . φημί οὖν ὅτι ὑπό ὁ κεῖμαι οὗτος ἀνάγω δύναμαι , λέγω δή ὁ ἔχω · ἔχω γάρ λέγω ὁ κεῖμαι ποῦ , ὡς ἐν κῆπος , εἰμί τυγχάνω , δένδρον ἢ ὡς ἐν σῶμα ὅπλον ἢ ἱμάτιον · * οὐκοῦν οὗτος ἔχω καλέω ὑπό αὐτός , καί ὁ κῆπος ἔχω δένδρον , οὐκοῦν καί οὗτος ἔχω ὑπό αὐτός . οὗτος δέ καί κεῖμαι , ὡς εἴρω , φημί . ὅθεν καί οὗτος πολλάκις φημί ὅτι περίκειμαι ἱμάτιον ἢ περίκειμαι ὁ Δεῖνα ὁ ὅπλον . ὥσπερ οὖν ἐπί ὁ ποιέω καί πάσχω ἀμφότερος ὁ κατηγορία ὁ μέν ὑπόκειμαι ὁ αὐτός εἰμί , ὁ δέ σχέσις διαφέρω ὅταν μέν γάρ ἀπό ὁ | ποιέω ἐντός ἄρχω , ποιέω λέγω , ὅταν δέ ἀπό ὁ πάσχω , πάσχω ) , οὕτως καί ἐνταῦθα ὁ ἔχω καί ὁ κεῖμαι ἤτοι ἔχω ὁ μέν υτοκειμαι αὐτός εἰμί , ὁ δέ σχέσις διαφέρω · ὅταν μέν γάρ ἀπό ὁ ἔχω ἄρχω , ἔχω λέγω , ὅταν δέ ἀπό ἐκεῖνος ὅς ἔχω τις λέγω , κεῖμαι ἤτοι ἔχω . p . 2a4 ἕκαστος δέ ὁ εἴρω αὐτός μέν κατά ἑαυτοῦ οὐδείς κατάφασις λέγω ἢ ἀπόφασις , ὁ δέ πρός ἀλλήλων οὗτος συμπλοκή κατάφασις ἢ ἀπόφασις γίγνομαι . ἐντεῦθεν διακρίνω ὁ σκοπός ὁ πρόκειμαι βιβλίον ὁ ἐφεξῆς , λέγω δή ὁ περι ἑρμηνεία , ὅτι ἐν οὗτος μέν διδάσκω περί ἁπλόος φωνή , ἐν ἐκεῖνος δέ περί κατάφασις καί ἀπόφασις · διακρίνω δέ συλλογισμός χράω ἐν δύο σχῆμα , μέσος ὅρος λαμβάνω ὁ ἀλήθεια καί ὁ ψεῦδος · φημί γάρ πάσσω κατάφασις ἢ ἀπόφασις ἀλήθεια ἢ ψεῦδος σημαίνω , ἀλλά μήv οὐδείς ἁπλόος φωνή ἀλήθεια ἢ ψεῦδος σημαίνω · οὐδείς ἄρα ἁπλόος φωνή κατάφασις ἢ ἀπόφασις σημαίνω · οὐδέ γάρ ἐάν εἶπον μυριάκις ‘ἂνθρωπος ἄνθρωπος , οὔτε ἀληθεύω οὔτε ψευδός - μής . ὁμοίως δέ ἄν μυριάκις εἶπον περιπατέω περιπατέω , οὔτε ἀληθεύω οὔτε ψεύδω . εἰμί δέ τις εἶπον ὅτι ἐάν εἶπον τις ‘περιρατῶ’ , ἢ ἀληθεύω ἢ ψεύδω εἰμί γάρ τυγχάνω περιπατέω , ἀληθεύω , εἰμί δέ μή , ψεύδω ) , λέγω ὅτι ὁ ἐρῶ περιπατέω δύναμις περιλαμβάνω ὁ ἐγώ , ὡς ἄν εἰμί λέγω περιπατέω ἐγώ ὥστε πᾶ ὁ λέγω ‘ περιπατέω ) δύναμις περιλαμβάνω πρός ὑπόστασις καί ὁ ἀληθής καί ὁ ψευδής ὁ ἐγώ καί οὐ κάτειμι - γορίαν μόνος αὐτός κατά ἑαυτοῦ λέγω οὐδέ ἀπολάω φωνή · εἶπον μέν γάρ 38v ἤδη ὅτι οὖον ὁ φωνή μόνος κρίνω ὁ τε ἁπλόος καί ὁ σύνθετος , ἀλλά ὅτι καί συμπλέκω φωνή εἰμί ἁπλόος τίς σημαίνω , ἁπλόος εἰμί , καί ἁπλόος τις εἰμί συμπλέκω καί μή ἀπολόω ἔχω ὁ νοητός , σύνθετος · ὥστε ὁ τρέχω οὐ ἁπλόος , ἐπεί μηδέ ὁ σημαίνω ἁπλόος . εἶπον δέ ὁ Ἀριστοτέλης , αὐτός οὗτος ὁ ἀπορία προαναστέλλω , ὅτι ὁ κατά μηδείς συμπλοκή λέγω , οὗτος εἰμί ὁ μηδέ κατά ὁ σημαίνω συμπλέκω . ὁ μέν οὖν ἁπλόος φωνή , ὡς εἴρω , οὐδείς ἀλήθεια ἢ ψεῦδος σημαίνω αὐτός κατά ἑαυτοῦ λέγω , πᾶς μέντοι κατάφασις ἢ ἀπόφασις πάντως ἤτοι ἀλήθεια ἢ ψεῦδος δειμαίνω , οἷος ἐάν εἶπον Σωκράτης περιπατέω , εἰμί μέν τυγχάνω περιπατέω , ἥλω - θέω , εἰμί δέ κάθημαι , ψεύδω , καί πάλιν ἐάν εἶπον ‘Σωχπάτης οὖον περιπατέω , εἰμί μέν τυγχάνω μή περιπατέω , ἀληθεύω , εἰμί δέ περιπατέω , ψεύδω . ὁ οὖν κατηγορία , ὡς εἴρω , ἁπλόος φωνή εἰμί οὐδείς ἀλήθεια ἢ ψεῦδος σημαίνω , συμπλέκω δέ πρός ἀλλήλων ποιέω κατάφασις ἢ ἀπόφασις , ἐν ὅς ὁ ἀλήθεια καί ὁ ψεῦδος , οἷος ἄνθρωπος τρέχω ἐκ τε οὐσία καί ὁ ποιέω 〈 γίγνομαι κατάφασις 〉 , προσλαμβάνω δέ ὁ κατάφασις μέσος ὁ ἀρνητικός μόριον γίγνομαι ἀπόφασις , οἷος ἄνθρωπος οὖον περιπατέω p . 2a5 ’Ev οὐδείς κατάφασις λέγω ἢ Ο πολύς ὁ βιβλίον καί δοκέω καλῶς ἔχω οὐ ἔχω ὁ ἢ ἀπόφασις , ἀλλά μόνος ὁ ἐν οὐδείς κατάφασις λέγω εἰμί γάρ κατάφασις οὖον σημαίνω οὐδείς ὁ κατηγορία , πολύς μᾶλλον οὐδέ ἀπόφασις , ἐπεί δήω καί ὁ ἀρνητικός μόριον καί μᾶλλον ὑποπτεύω τις ὅς ποιέω ἐάω τις ὁ ἄλλος κατηγορία κατάφασις ἀπόφασις . ζητέω δέ τις ὑπό ποῖος κατηγορία δεῖ ἀνάγω ὁ τε σημεῖον καί ὁ νῦν καί ὁ μόνος . ὑπό μέν ὁ οὐσία οὐ ἐνδέχομαι · ὁ γάρ οὐσία αὐθυπόστατος τίς εἰμί , οὗτος δέ οὐδείς ἴδιος ἔχω ὑπόστασις · ὁ τε γάρ σημεῖον ἐν γραμμή ἔχω ὁ εἰμί πέρας εἰμί γραμμή καί ἀρχή , καί ὁ νῦν ἐν χρόνος • ἀρχή γάρ εἰμί καί πέρας χρόνος καί οὖον χρόνος νῦν δέ λέγω ὁ ἀκαριαῖος , οὖον ὁ πλατυκός λέγω ) , καί ὁ μονή ἀρχή ἀριθμός , ἀριθμός δέ οὐδαμῶς , διό οὐδέ ἴδιος εἰμί ἀριθμός , ἀλλά ἐν ἀριθμός ἔχω ὁ εἰμί · ἀρχή γάρ εἰμί , ὁ δέ ἀρχή ἐν ἐκεῖνος ἔχω ὁ εἰμί ὅς εἰμί ἀρχή . ἀλλά μήv οὐδέ ποσός οὗτος λέγω δυνατός · ὁ γάρ ποσός ἴδιος ὁ ἴσος καί ὁ ἄνισος , ὁ δέ σημεῖον ἢ ὁ νῦν τίς ἄν εἰμί ἴσος ; οὔτε γάρ σημεῖον σημεῖον λέγω ἴσος οὔτε ὁ νῦν ὁμοίως , ἀλλά οὐδέ ὁ μονή μόνος ὅς μόνος εἰμί · ἴσος γάρ λέγω ὁ ὁ ποσός ἔχω ὁ αὐτός καί μέρος ὁμοίως ὁ αὐτός , οὗτος δέ οὔτε ποσός εἰμί καί ἀμερής · ἀλλά οὐδέ ἄνισος ἐπί οὗτος λέγω δύναμαι , εἰμί καί συγχωρέω τις ἐπί ὅς - ὁ ὁ ἴσος λέγω · χρόνος γάρ χρόνος ἢ ἴσος ἢ ἄνισος καί ἀριθμός ἀριθμός καί γραμμή γραμμή , ἅτε ποσός εἰμί κατά γάρ ὁ ταὐτότης ὁ μέρος ἢ ἴσος φημί ὁ ἄνισος ) , οὗτος δέ ἀμερής τε εἰμί καί μηδείς ὁ εἴρω ὑπάρχω ὁ πρός ἕτερος παραβολή ἐκφεύγω . ἄλλως τε ὁ ποσός ὁ μέν εἰμί συνεχής ὁ δέ διορίζω , οὗτος δέ οὔτε συνεχής εἰμί οὔτε διά-ὁρίζω ἀμερής εἰμί · συνεχής γάρ λέγω ὁ ἔχω ὁ μέρος ἑνόω , διορίζω δέ ὁ ἔχω ὁ μέρος χωρίζω . ἰστέον δέ ὅτι τις ὑπό ὁ πρός τίς βούλομαι ἀνάγω αὐτός λέγω ὅτι οὗτος ἀρχή εἰμί ὁ μετά οὗτος , ὁ μέν σημεῖον ὁ γραμμή , ὁ δέ μονή ὁ ἀριθμός , ὁ δέ νῦν ὁ χρόνος · εἰμί οὖν ὁ ἀρχή τις ἀρχή , τοιοῦτος δέ ὁ πρός τίς πατήρ γάρ υἱός πατήρ καί ὁ ἥμισυς διπλάσιος ἥμισυς ) , καί οὗτος ἄρα ὑπό ὁ πρός τίς ἀνάγω . ἀλλά λέγω ὅτι ὁ πρός τίς , ὡς αὐτός ὑποκάτειμι λέγω , σχέσις τις εἰμί μόνος καί οἰκεῖος ὑπόστασις οὐ ἔχω , ἐν δέ ὁ ἄλλος κατηγορία ὁ εἰμί ἔχω · ὁ γάρ ἐν οὐσία ἢ ἐν ποσός ἢ ἐν ποιός ἢ ἐν τις ἄλλος ὁ κατηγορία , διό καί παραφυάς αὐτός ἀπεικάζω , ὅστις ἐν ἕτερος φυτός ὁ εἰμί ἔχω · εἰμί γοῦν θεωρέω ἐν πᾶς ὁ κατηγορία ὁ πρός τίς · ὅταν μέν γάρ εἶπον ὅς πατήρ υἱός πατήρ , εἶπον ἐν οὐσία πρός τίς , ὅταν δέ εἶπον ‘τοδιπλασιος διπλάσιος ἥμισυς διπλάσιος , εἶπον ἐν ποσός πρός τίς , ὅταν δέ εἶπον ‘Τὸλευκότεπον λευκός λευκός , εἶπον ἐν ποιός , καί ἐν ὁ ἄλλος ὁμοίως . δεῖ οὖν αὐτός οὗτος κατά ἑαυτοῦ εἶπον τίς εἰμί καί ὑπό ποῖος τελέω κατηγορία , καί τότε ὁ σχέσις αὐτός ὁ πρός ἀλλήλων λέγω . τίς οὖν εἴρω ; ὅτι κατά ἀλήθεια ὑπό οὐδείς ὁ κατηγορία ἀνάγω οὗτος , ὅσος ἐκ ὁ σκοπός ὁ πρόκειμαι πραγματεία · πρόκειμαι γάρ αὐτός , ὡς πολλάκις εἴρω , περί ὁ εἰμί οὐ ὅς εἰμί εἰμί διαλαμβάνω , ἀλλά ὅς σημαίνω ὑπό τοιόσδε φωνή ὑπό ὁ πολύς ἄνθρωπος · βούλομαι γάρ ἐν οὗτος περί ὁ ὁ πολύς γνώριμος διδάσκω · ἐπεί οὖν οὗτος οὐδείς ἔχω γνῶσις ὁ πολύς ἄνθρωπος , εἰμί καί ἐν-εἰμί αὐτός ἀνάγω ὑπό εἷς ὁ κατηγορία , λέγω δή ὑπό ὁ ποσός , λέγω ὁ ποσός ὁ μέν εἰμί | ἀμερής ὁ δέ μεριστός καί ὁ μεριστός ὁ μέν συνεχής ὁ δέ διορίζω , καί οὗτος ὑπό ὁ τμῆμα τάσσω ὁ ποσός ὁ ἀμέριστος , οὐ ἀνάγω διά ὁ μή συνεμπίπτω ὁ περί οὗτος διδασκαλία ὁ σκοπός ὁ πρόκειμαι βιβλίον . καί ὅτι οὖον περί ὁ εἰμί ὅς εἰμί εἰμί διαλαμβάνω βούλομαι , δῆλος , ὅτι ἐν ὁ φυσικός ἀκροάομαι τρισσός ὁ οὐσία εἴρω , ὁ μέν κατά ὁ ὕλη ὁ δέ κατά ὁ εἶδος ὁ δέ κατά ὁ συναμφότεροι , ἐνταῦθα οὐδαμοῦ οὔτε ὁ ὕλη κατά ἑαυτοῦ οὔτε ὁ εἶδος ἀξιόω καλέω οὐσία , ἅτε δή ὁ πολύς μηδείς οὗτος ἔννοια ἔχω ὡς ἁπλόος , ἀλλά μόνος ὁ ἐκ οὗτος συντίθημι γιγνώσκω . ζητέω δέ ἐκεῖνος ὅτι ὁ στερέω ὑπό ποῖος ὁ κατηγορία ἀνακτέον , ἔτι δέ καί ὁ ἀπόφασις . λέγω ὅτι μάλιστα μέν ὑπό οὐ - εἷς ὁ κατηγορία , ἐπεί οὐδέ ὁρίζω τίς δηλόω , ὁ δέ κατηγορία ὁρίζω εἰμί πρᾶγμα δηλωτικός . εἰμί δέ ὅλως δεῖ αὐτός ὑπό κατηγορία ἀνάγω , ὑπό ὁ αὐτός ἀνάγω ὁ στερέω ὑπό ὅς καί ὁ ἔχω , καί ὁ ἀπόφασις ὑπό ὅς καί ὁ κατάφασις · ὁ γάρ ἐναντίος ὁ αὐτός εἰμί γένος , ὡς λευκός καί μέλας καί θερμός καί ψυχρός καί ὁ τοιοῦτος . πάλιν ζητέω ὁ κινέω καί ὁ μεταβολή ὑπό ποῖος ἀνάγω δεῖ κατηγοπίαν . καί φημί ὑπό οὐδείς · ὑφίστημι γάρ καί ὁ ἑαυτοῦ εἶδος τέλειος ἀπολαμβάνω ὁ κατηγορία , πᾶς δέ μεταβολή ἀτελής τίς εἰμί · ὁδός γάρ εἰμί ἐπί ὁ εἶδος καί ὁ εἰμί ὁ μεταβολή , οὐ αὐτός εἰμί . ἄλλως τε οὐδέ οἷος τε εἰμί ὑπό εἷς κατηγορία πᾶς μεταβολή ἀνάγω · ἐν πλείων γάρ θεωρέω , ὡς αὐτός διδάσκω · καί γάρ ἐν οὐσία ὡς γένεσις καί φθορά καί ἐν ποσός ὡς αὔξησις καί φθίσις καί ἐν ποιός ὡς λεύκανσις καί μέλανσις καί ἐν ὁ ποῦ | ὡς ἀνάβασις καί κατάβασις δίνησις · ὥστε ὁδός εἰμί ὁ μεταβολή ἐπί ὁ κατηγορία ἄγω , ἄλλος ἐπί ἄλλος , καί οὐ αὐτός συμπληρόω κατηγορία · ὁ μέν γάρ κινέω καί ὅλως ὁ μετά - βάλλω ὑπό ὁ ποιέω ἀνάγω , ὁ δέ κινέω καί ὅλως μεταβάλλω βάλλω ὑπό ὁ πάσχω · αὐτός δέ ὁ κινέω καί ὁ μεταβολή ὁδός εἰμί καί γένεσις τις ἐπί ὁ κατηγορία ὁ εἴρω εἰς αὐτός οὖον - Δένα ἀνάγω τρόπος . περι οὐσία . p . 2a11 ὄντα δέ εἰμί ὁ κύριος τε καί πρῶτος καί μάλιστα λέγω , ὅς μήτε κατά ὑπόκειμαι τις λέγω μήτε ἐν ὑπόκειμαι τις εἰμί , οἷος ὁ τις ἄνθρωπος ἢ ὁ τις ἵππος . ἐρῶ ὁ συντελέω πρός ὁ διδασκαλία ὁ κατηγορία διδάσκω τε ἐγώ προσεχῶς ὁλοσχερής καί ὡς ἐπί παράδειγμα περί αὐτός ὁ κατηγορία , νῦν τρέπω ἐπί ὁ ἀκριβής αὐτός ἐξήγησις καί διδάσκω πρότερος περί ὁ οὐσία · πρῶτος γάρ ἔχω τάξις ὁ οὐσία ἐν ὁ κατηγορία καί διά οὗτος εἰκότως ὁ ἄλλος αὐτός προτιμάω · οὗτος γάρ συνεισφέρω μέν ὁ ἄλλος εἰμί γάρ τίς ὁ συμβεβηκός εἰμί ὁποῖος , πάντως καί οὐσία εἰμί ὅς συμβαίνω ) , οὖον συνεισφέρω δέ ὁ λοιπός οὐδέ γάρ οὐσία εἰμί πάντως καί ὁ ἄλλος εἰμί ἕκαστος ) , καί συναναιρέω μέν ἑαυτοῦ ὁ ἄλλος οὖον συναναιρέω δέ · ὁ δέ συναναιπουειντα μέν μή συναναιρέω δέ καί συνεισφέρω μέν μή συνεισφέρω δέ πρῶτος εἰμί ὁ φύσις ὁμολογέω · ὥστε πρῶτος ὁ οὐσία φύσις ὁ λοιπός . καί ἄλλως δέ ὁ πρᾶγμα ὁ μέν κατά ἑαυτοῦ λέγω ὁ δέ ἐν αὐτός ὁ δέ περί ἐκεῖνος , καί κατά ἑαυτοῦ μέν αὐτός ὁ οὐσία . ἐν αὐτός δέ ὁ τε ποσός | καί ὁ ποιός ἐν γάρ ὁ οὐσία θεωρέω ) , περί ἐκεῖνος δέ ὁ λοιπάς ἑπτά . καί ἄλλως αὐτός μέν αυθυπόστατος εἰμί καί οὖον δήω ὁ ἄλλος εἰς ὕπαρξις , ὁ δέ ἄλλος ἐν οὗτος ὁ εἰμί ἔχω . οὐσία γάρ ὗσις ἀνάγκη ὁ ἄλλος εἰμί κατηγορία , μή εἰμί δέ ασυναω εἰμί ὁ ἄλλος ὑφίστημι . ; Ταύτη δέ ὁ οὐσία ὁ μέν εἰμί ἁπλόος ὁ δέ σύνθετος , ὁ δέ ἁπλόος ὁ μέν χείρων ὁ σύνθετος ὁ δέ ἀγαθός · εἰμί δέ σύνθετος μέν οὐσία ἄνθρωπος καί ὁ τοιοῦτος , ἁπλόος δέ καί ἀγαθός ὁ σύνθετος ὁ ἀγγελικός καί ὁ ψυχικός καί ὁ τοιοῦτος , ἁπλόος δέ καί χείρων ὁ σύνθετος ὁ ὕλη ὁ πρῶτος καί ὁ εἶδος . διαλέγω δέ ἐνταῦθα ὁ Ἀριστοτέλης ἵημι περί ὁ ἁπλόος καί ἀγαθός ὁ σύνθετος οὖον γάρ οὖον γάρ πρόκειμαι αὐτός θεολογέω ) οὔτε περί ὁ ἁπλόος καί χείρων ὁ σύνθετος 20 οὖον γάρ φυσιολογέω αὐτός πρόκειμαι ) , ἀλλά περί ὁ σύνθετος μόνος . καί οὗτος φημί ὁ μέν εἰμί πρῶτος ὁ δέ δύο , πρῶτος μέν ὁ μερικός καλός δύο δέ ὁ καθόλου ὁ κατά ὁ εἶδος καί ὁ γένος · ὡς γάρ πολλάκις εἴρω , οὖον περί ὁ εἰμί ὅς εἰμί εἰμί διαλαμβάνω , ἀλλά κατά ποῖος σημαίνω ἕκαστος ὁ κατηγορία ὁ πολύς λέγω φέρω , ἐπεί εἰμί γε ἀκολουθέω ὁ φύσις ὁ πρᾶγμα , πρῶτος ἄν εἶπον ὁ ὁ γένος καί ὁ εἶδος , δύο δέ ὁ ὁ ἄτομος , ὡς ἐκεῖνος μέν αἴτιος , οὗτος δέ αἰτιατός · ἀγαθός δέ ὁ αἴτιος ὁ αἰτιατός καί ὁ καθολικός ὁ μερικός . καί ἄλλως ὁ ὁ φύσις πρότερος ἐγώ 41v ὕστερος καί ὁ ἐγώ πρότερος τῆ φύσις δύο · ἐπεί οὖν ὁ λόγος αὐτός πρός εἰσάγω , εἰκότως ὁ μερικός οὐσία πρῶτος εἶπον ἐναργής γάρ οὗτος κατά ὁ αἴσθησις ) , δύο δέ εἶπον ὁ κατά ὁ γένος καί ὁ εἶδος · ἀπό γάρ ὁ μερικός ἐπί ὁ καθόλου ἀνάγω ὀψέ ὁ λόγος ἐν ἐγώ ἐλλάμπω . διό ὡς μή ἀρέσκω ὁ δόγμα οὐ εἶπον ἰή κύριος τε καί πρῶτος καί μάλιστα εἰμί ἀλλά λέγω . καί ἵνα σαφής ἐγώ γίγνομαι ὁ λέγω , μικρός ὑπερβιβάζω ὁ ῥητός οὕτως εἶπον οὐσία δέ ὁ λέγω κύριος τε καί πρῶτος καί μάλιστα οὗτος ἐστία , οὗτος εἰμί ὁ λέγω παρά ὁ πολύς . ὅπου δέ ὡς ἀπό οἰκεῖος δόξα προφέρω ὁ λόγος , οὐκέτι λέγω ὁ λέγω , ἀλλά εἰμί · ὅς μήτε γάρ φημί κατά ὑπόκειμαι τις λέγω ( ἀντί ὁ κατηγορέω ) μήτε ἐν ὑπόκειμαι τις εἰμί , καί οὐ εἶπον ‘ μήτε ἐν ὑπόκειμαι τις λέγω · ὁ γάρ δόγμα αὐτός ἀρέσκω . ὅστις δέ οἶδα ὁ Ἀριστοτέλης καί νοητός οὐσία καί ἀγαθός ὁ συντίθημι , δείκνυμι σαφῶς καί ἐν ὁ μετά ὁ φυσικός καί ἐν ὁ περι οὐρανός καί ἐν ὁ ὄγδοος ὁ φυσικός ἀκρόασις , ἔνθα φημί δήω πρό ὁ ετεροκίνητος ὁ αὐτοκίνητος ὑπάρχω καί ὁ ἀεικίνητος ὁ ἀκίνητος · εἰμί μή γάρ εἰμί τις ἀκίνητος ὁ ἀεικίνητος αἰτία , οὐ εἄν μένω ἐκεῖνος ἀεικίνητος , ἵνα οὕτως εἶπον , κινέω . δείκνυμι δέ οὗτος ἀσώματος εἰμί καί ἀμερής καί ἀδιάστατος τοιοῦτος τις θεώρημα οὐδείς γάρ ἴσως ἀπεοικώς ὡς ἐν παρέκβασις μιμνήσκω ὁ θεώρημα ) · λέγω γάρ ἀπειροδύναμος εἰμί οὗτος ὁ αἴτιος · εἰμί δέ οὗτος , πάντως καί ἀσώματος · πᾶς γάρ σῶμα , ὡς αὐτός πρός ὁ τέλος ὁ ὄγδοος λόγος ὁ φυσικός ἀκρόασις δείκνυμι , περαίνω ἔχω ὁ δύναμις · εἰμί γάρ ἀπεῖπον · δίδωμι , φημί , ἤπειρος εἰμί · ἐπεί οὖν πᾶς σῶμα διαιρετός εἰμί , διαιρέω , φημί , ὅδε τίς ὁ σῶμα εἰς τρεῖς , εἰμί τυγχάνω · ἕκαστος οὖν ὁ τμῆμα πότερος ἤπειρος ἔχω ὁ δύναμις ἢ περαίνω ; εἰμί μέν οὖν ἤπειρος , ὁ ὅλος ὁ μέρος ἰσοδύναμος εἰμί , ὅσπερ ἄτοπος καί ἀδύνατος . εἰμί δέ περαίνω , καί ὁ ἐκ ὁ περαίνω σύγκειμαι δῆλος ὅτι καί αὐτός πάντως περαίνω εἰμί · ὥστε καί ὁ ὁ ὅλος σῶμα δύναμις περερασμένη εἰμί καί οὐ ἤπειρος · οὐδείς ἄρα σῶμα περαίνω ἤπειρος ἔχω δύναμις · οὐδείς δέ σῶμα μέγεθος εἰμί ἤπειρος δείκνυμι γάρ αὐτός ἐν ὁ φυσικός καί οὗτος ) · οὐδείς ἄρα σῶμα ἤπειρος ἔχω δύναμις · εἰμί δέ οὗτος , ὅσπερ ἄρα ἤπειρος ἔχω δύναμις , οὐ εἰμί σῶμα · οὐκοῦν ἀσώματος ὁ πρῶτος οὐσία , ἐπεί καί ἀπειροδύναμος . οὖον μόνος δέ ὁ νοητός οὐσία ἀγαθός οἶδα ὁ συντίθημι , ἀλλά καί ὁ διανοητής , καί δείκνυμι οὗτος ἐν ὁ ἀποδεικτικός · λέγω γάρ ὅτι ὡς ἔχω ὁ αἴσθησις πρός ὁ αἰσθητής , οὕτως ἔχω καί ὁ ἀπόδειξις πρός ὁ αποδεικτός · οὐκοῦν καί ἐναλλάξ , ὡς αἴσθησις πρός ἀπόδειξις ἔχω , οὕτως ἔχω καί ὁ αἰσθητός πρός ὁ αποδεικτός · εἰμί οὖν χείρων ὁ αἴσθησις ὁ ἀπόδειξις , διότι ὁ μέν αἴσθησις περί ὁ μερικός ὁ δέ 〈 ἀπόδειξις 〉 περί ὁ καθόλου καταγίγνομαι , καί ὁ αἰσθητός ἄρα ὁ ἐπιστητός χείρων · ὥστε οἶδα οὖον μόνος ὁ νοητός ἀγαθός ὁ συντίθημι , ἀλλά καί ὁ διανοητής . ἐνταῦθα δέ , ὡς εἶπον , ὁ δύο καλέω πρῶτος διά ὁ πολλάκις εἴρω αἴτιος . p . 2a12 ἤ μήτε κατά ὑπόκειμαι τις λέγω μήτε ἐν ὑπο κεῖμαι τις εἰμί . ζητέω δέ τίς δή ποτός ὁ τίμιος ὁ κατηγορία , ὁ οὐσία , διά ἀπόφασις ὁρίζω , εἴπερ ὁ κατάφασις ἄτιμος εἰμί φημί ὁ ἀπόφασις . λέγω οὖν ὅτι ἐναντίος μέν οὖν ὁ | διά ἀπόφασις ὁρισμός μᾶλλον σεμνύνω ὁ ὑπόκειμαι · οὗτος γοῦν καί ὁ θέω σημαίνω βούλομαι οὖον καταφάσκω τίς περί αὐτός , ὅς φημί ὁ θεῖος Πλάτων , ἀλλά εἰς ἀπόφασις ἔρχομαι · ἐρωτάω γάρ Σωκράτης ὁ Τίμαιον τίς εἰμί ὁ θεός , λέγω ἐκεῖνος ὅτι τίς μέν οὐ εἰμί οἶδα , τίς δέ εἰμί οὐ οἶδα · ὅτι μέν γάρ ἵημι σῶμα οὔτε χρῶμα οὔτε ἄγγελος οὔτε τίς ὁ τοιοῦτος εἰμί , ἀγαθός δέ ἢ κατά οὗτος οἶδα , τίς δέ εἰμί οὐ οἶδα . ὥστε κοσμέω μᾶλλον ὁ ὁρισμός ὁ τοιοῦτος εἰμί ὅτε ὁ ὑπόκειμαι μένω Χωρίζοντες αὐτός πᾶς ὁ καταδεής . καί ἐπί ὁ ὕλη δέ ὁ ὁρισμός διά ἀπόφασις εἴωθα ἀποδίδωμι , ὅστις μήτε ἄνθρωπος εἰμί λέγω μήτε λίθος μήτε πῦρ μήτε ὅλως σῶμα , χείρων δέ τίς ἢ κατά οὗτος · διό φημί ὁ ὕλη ὁ θεῖον ἀνομοίως ὁμοιόω , ὁμοιόω μέν ὅτι διά ἀπόφασις ὁ ἄλλος σημαίνω ἑκάτερος , ἀνομοίως δέ ὅτι ὁ μέν ἀγαθός εἰμί ἢ κτάομαι πᾶς ὁ εἰμί ἀποφάσκω πᾶς , ὁ δέ ὕλη χείρων εἰμί ἢ κατά πᾶς ὁ εἰμί ἀποφάσκω πᾶς . ζητητέος δέ εἰμί ἐφαρμόζω ὁ ὁρισμός οὗτος καί ἐπί ὁ νοητός οὐσία , οἷος ἄγγελος καί ὁ τοιοῦτος , ὡς δύναμαι οὗτος λέγω μήτε ἐν ὑπόκειμαι εἰμί μήτε κατά ὑπόκειμαι τις λέγω · δοκέω γάρ πως καί ἐπί αὐτός ἐφαρμόζω ὁ λόγος . ἀλλά λέγω ὅτι οὐ ἐφαρμόζω · ὁ γάρ λαμβάνω ἀπόφασις ἐν ὁ ὁρισμός οὖον μόνος ἄρσις σημαίνω , ἀλλά καί θέσις · πρός ἀντιδιαστολή γάρ ἕτερος λέγω · ὁ μέν γάρ μή ἐν ὑπόκειμαι , ὅς εἰμί ὁ οὐσία , πρός ἀντιδιαστολή ὁ ἐν ὑπόκειμαι , οὗτος εἰμί ὁ συμβεβηκός , εἴρω , ὁ δέ οὖον κατά ὑπόκειμαι πρός ἀντιδιαστολή ὁ κατά ὑπόκειμαι · ὥσπερ δέ ὁ φάος διττός εἰμί , ὁ μέν πρός ἀντιδιαστολή ὁ σκότος , λέγω δή ὁ ἐν ὁ ἀήρ , ὁ δέ ἄσχετος καί μηδείς ἔχω ἀντίκειμαι ὡς ὁ ἡλιακός , οὗτος καί ὁ ἐνταῦθα ἀπόφασις ποτέ μέν φημί κατά ἑαυτοῦ καί μή πρός ἀντι - διαστολή λέγω ποτέ δέ πρός ἀντιδιαστολή ὁ ἀντίκειμαι . εἰμί μέν οὖν ἐνταῦθα μή πρός ἀντιδιαστολή ὁ ἀντίκειμαι παραλαμβάνω ὁ ἀπόφασις , ἔχω πως λόγος ὁ καί ἐπί ὁ νοητός οὐσία ἐφαρμόζω ὁ ὁρισμός , διότι οὔτε ἐν ὑπόκειμαι τις ὑπάρχω οὔτε κατά ὑπόκειμαι τις κατηγορέω · νῦν δέ πρός ἀντιδιαστολή παραλαμβάνω ὁ ἀπόφασις ὁ μέν μερικός οὐσία σεμνύνω εἰκότως διά ὁ ὁρισμός , διά μέν ὁ μή ἐν ὑπόκειμαι Χωρίζοντες αὐτός ὁ συμβεβηκός διά δέ ὁ μή κατά ὑπόκειμαι ὁ κατά ὑπόκειμαι , ἐνταῦθα δέ ὁ σεμνός αὐτός προσάπτω λέγω αὐτός μέν ἕτερος χρεία παρέχω μηδείς δέ δήω ὁ γάρ καθόλου ὁ μερικός δήω πρός κατηγορία , οὗτος δέ ἐκεῖνος οὐκέτι ) , Τῖς δέ νοητός οὐσία οὐδείς προσφέρω ἄξιος διά οὗτος · οὐδείς γάρ μέγας , εἰμί οὗτος εἶπον μή εἰμί ἐν ὑπόκειμαι · οὐδέ γάρ ἀντιδιαιρέω αὐτός συμβεβηκός τίς · οὐδέ γάρ ὅλως δεκτικός εἰμί συμβεβηκός . καί τίς λέγω περί ὁ νοητός οὐσία , ὅπου γε οὐδέ ἐπί Ψυχή μόνος ἁρμόζω ὁ λόγος , ὅταν θεωρέω αὐτός ἀπολύω ὁ σχέσις ὁ πρός ὁ σῶμα καί ἐξομοιόω θεός καί ὁ κοσμικός ἐπισκοπέω ἀγαθός ; ὁπηνίκα δέ ἐν γένεσις θεωρέω καί ὁ σῶμα συμπλέκω , τότε καί ἐπί αὐτός ἁρμόζω ὁ ὁρισμός ἅτε ὑπόκειμαι συμβεβηκός · ὑπόκειμαι γάρ ὁ φιλοσοφία ἢ γραμματικός ἢ ἄλλος τις ἐπιστήμη , ὅστις περί αὐτός συμβαίνω · ὁ δέ δύο ὁ λαμβάνω ἐν ὁ ὁρισμός ὁ μέν εἰμί ὁ φύσις πρῶτος ὁ δέ ὁ διδασκαλία · οὐσία γάρ | εἰμί καί συμβεβηκός καί καθολικός καί μερικός , φύσις μέν πρότερος ὁ οὐσία , διότι αὐτός μέν αὐθυπόστατος πόστος ἐκεῖνος δέ ἐν οὗτος ἔχω ὁ εἰμί . κατά δέ ὁ σκοπός ὁ προ - κεῖμαι διδασκαλία πρότερος ὁ μερικός · καί γάρ ὁ καθόλου ὁ φύσις πρότερος . ὁ οὖν λαμβάνω ἐν ὁ ὁρισμός ὁ μέν εἰμί πρῶτος ἐκ ὁ ὁ πρᾶγμα φύσις , ὁ δέ · ἐκ ὁ σκοπός ὁ διδασκαλία . καί σκοπέω ὅτι οὖον μάτην προλαμβάνω ὁ περί ὁ κατά ὑπόκειμαι καί ἐν ὑπόκειμαι διδασκαλία , ἐπεί μέλλω ἐγώ ἀσαφής εἰμί ὁ ὁρισμός ὁ ἐν αὐτός παραλαμβάνω φωνή ἄγνωστος εἰμί . p . 2a14 δεύτερος δέ οὐσία λέγω . Ἄξιος δέ ζητέω ἐνταῦθα ποῖος τρόπος χράομαι διαίρεσις ἐν ὁ οὐσία . ὁ γάρ διαιρέω ὁ μέν ὡς γένος εἰς εἶδος διαιρέω ὡς ὁ ζῷον εἰς λογικός καί ἄλογος , ὁ δέ ὡς ὅλος εἰς μέρος ὡς ὁ σῶμα εἰς χείρ καί πούς καί κεφαλή καί ὁ λοιπός , ὁ δέ ὡς ὁμώνυμος φωνή εἰς διάφορος σημαίνω ὡς ὁ μῦς εἰς τε ὁ θαλάσσιος καί ὁ γηγενής . ὁράω οὖν εἰμί κατά εἷς ὁ διαίρεσις οὗτος διαιρέω ὁ οὐσία εἰς τε ὁ πρῶτος καί ὁ δύο . φημί οὖν ὅτι πρῶτος μέν οὐ εἰμί ὁ διαίρεσις οὗτος ὁ ὡς γένος εἰς εἶδος διαιρέω · παρά - κολούω γάρ ὁ τοιοῦτος διαίρεσις ὁ ἀναιρέω εἷς εἶδος μή συναναιριιεπομαι ὁ λοιπός · ἀναιρέω γάρ ἄνθρωπος οὖον συναναιρέω ὁ λοιπάς ζῷον , ὅσπερ εἰμί εἶδος ὁ ζῷον · ἐνταῦθα μέντοι ἀναιρέω σής ὁ δύο οὐσία συναναιρέω καί ὁ πρῶτος · γένος γάρ καί εἶδος μή εἰμί οὐδέ ἄτομος εἰμί . ἄλλως τε οὐδείς εἶδος ἕτερος εἶδος περιέχω δύναμαι ὁ κατά ὁ αὐτός διαίρεσις ἀντιδιαιρέω ἀλλήλων · οὐδέ γάρ περιέχω ὁ ἄνθρωπος ὁ ἵππος , εἰμί εἰς οὗτος διαιρέω ὁ ζῷον , ἀλλά οὐδέ ὁ λογικός ζῷον πάλιν περιέχω ὁ ἄλογος ἢ ἔμπαλιν , εἰμί ὁ ὁ ζῷον διαίρεσις εἰς αὐτός πάλιν γίγνομαι . ἀλλά οὐδέ ὅλως οὕτως διαιρέω δυνατός ὡς ἕτερος ἐν ἕτερος περιέχω , οἷος ὅτι ὁ ζῷον ὁ μέν ἄλογος ὁ δέ ἵππος · περιέχω γάρ ἐν ὁ ἄλογος καί ὁ ἵππος · οὔτε γάρ αωτιδιαιπειος ὁ περιέχω ὁ περιέχω . λέγω δέ ὁ ζῷον ὁ μέν ἄλογος εἰμί ὁ δέ λογικός , ἐπεί ἴσος ἀπόστασις ὁ γένος ἀφίστημι οὗτος οὐδέτερος ἐν ἕτερος περιέχω . ἐνταῦθα μέντοι γε ὁ δύο οὐσία ὁ πρῶτος περιέχω · περιεκτικός γάρ ὁ εἶδος ὁ ἄτομος καί ἔτι μᾶλλον ὁ γένος . οὐ ἄρα ὡς γένος εἰς εἶδος διαιρέω ὁ οὐσία εἰς πρῶτος καί δύο . ἀλλά μήv οὔτε ὡς ὅλος εἰς μέρος οὔτε ὁμοιομερής οὔτε ἀνομοιομερής · οὐδέ γάρ οἷος τε ἐν οὗτος ὁ διαίρεσις ἀντιδιαιρέω ὁ ὅλος ὁ μέρος , ἀλλά ὁ μέρος ὁ μέρος · οὐδέ γάρ λέγω τῆ χείρ ὁ μέν εἰμί χείρ ὁ δέ δάκτυλος · περιέχω γάρ ἐν ὁ χείρ καί ὁ δάκτυλος . ἐνταῦθα δέ ὁ ὅλος ὁ μέρος ἀντιδιαιρέω · καί γάρ περιέχω ἐν ὁ πρῶτος καί ὁ δύο . ἄλλως τε ἐπί ὁ ὡς ἀνομοιομερής διαιρέω οὖον μεταδίδωμι ὁ ὅλος ὁ οἰκεῖος μέρος ὁ ὄνομα , ὥσπερ ἔχω ἐπί ὁ πρόσωπον · οὖον γάρ ὁ μέρος , εἰμί τυγχάνω ὁ στόμα , λέγω πρόσωπον . ἐνταῦθα δέ ἑκάτερος ὁ μέρος ὁ ὁ ὒ ὅλος ὄνομα οὐσία καλέω . πάλιν ὁ ὡς ὁμοιομερής διαιρέω ὁ ὁ ὅλος ἔχω ὀνομασία καί ὁ ὁρισμός , ὡς ἐπί ὁ | σάρξ · ὁμοίως γάρ ὁ ὁ σάρξ μέρος σάρξ καλέω καί ὁ ὁρισμός δέ ὁ ὁ σάρξ ἑπιδέχομαι . ἐνταῦθα δέ εἰμί καί κοινωνέω ὁ πρῶτος ὁ δύο κατά ὄνομα , ἀλλά οὐ καί κατά ὁ ὁρισμός · οὖον γάρ εἷς ὁρισμός ἀποδίδωμι ζῷον ἢ ἄνθρωπος καί Σωκράτης · ὅλως γάρ ὁ κατά ἕκαστος οὐδέ ὁρισμός εἰμί , ἄνθρωπος δέ καί ζῷον εἰμί ὁρισμός . οὐκοῦν οὐδέ ὡς ὅλος εἰς μέρος διαιρέω ὁ οὐσία οὔτε εἰς ἀνομοιομερής οὔτε εἰς ὁμοιομερής . ἀλλά οὐδέ ὡς ὁμώνυμος φωνή εἰς διάφορος σημαίνω · ὁ γάρ τοιοῦτος διαίρεσις ὁ ὄνομα μεταδίδωμι μόνος ὁ αὐτός ὁ τμῆμα ὁ ὁ πρᾶγμα κοινωνία οὖον μεταδίδωμι , ὡς ἄνθρωπος ὁ ἀληθινός τε καί ὁ γε - γραμμένος . ἐνταῦθα μέντοι γε εἰμί τις κοινωνία ὁ τε πρῶτος καί ὁ δύο οὐσία καί κατά ὁ ὁρισμός · κοινός γάρ ἐπί ἄμφω ὁ μή ἐν ὑπόκειμαι εἰμί . τίς οὖν φημί ; ὅτι οὐ εἰμί διαίρεσις ὅλως ὁ ἐνταῦθα ἐγώ παραδίδωμι , τάξις δέ μόνος ὁ ἀπαριθμέω , ὡς εἰμί τις λέγω ὁ ἀρχή ὁ λόγος ὁ μέν εἰμί στοιχεῖον ὁ δέ συλλαβή ὁ δέ ὄνομα καί ῥῆμα , ἤ τίνω ἄνθρωπος ἐφεξῆς κάθημαι ὁ μέν εἰμί πρῶτος λέγω ὁ δέ δύο · τάξις γάρ εἰμί , οὖον διαίρεσις ὁ ὅς · οὐτος . p . 2a14 ’Ev ὅς εἶδος ὁ πρῶτος οὐσία λέγω ὑπάρχω · Ζεύς τίς μή εἶπον ‘δεὐτεπαι δέ οὐσία λέγω ὁ γένος καί ὁ ἰόω ὁ καθόλος , ἀλλά εἶπον ἐν ὅς εἶδος ὁ πρῶτος οὐσία λέγω ὑπάρχω . , εἴρω ὅτι πάνυ ἀκριβῶς · εἰμί γ,ὰρ εἶπον ὁ γένος καί ὁ εἶδος , ἐπεί καί ἐν ὁ ἄλλος κατηγορία εἰμί γενή καίω ( οἶος ὁ ποιός γένος ὁ χρῶμα εἶδος δέ ὁ λευκός καί ὁ ἔχω ) , ἔχω ὑπολαμβάνω ὁ δύο οὐσία εἰμί καί ἐν ὁ συμβεβηκός , διά οὗτος οὖον ὁ τυγχάνω εἶδος | εἶπον , ἀλλά ἐν ὅς εἶδος εὑρίσκω ὁ πρῶτος ὅς σία . σημειωτέος δέ ἐνταῦθα ὅτι ὁ μέν οὐ ἐκ οἰκεῖος δόξα προφέρω , εἶπον λέγω δύο γάρ φημί οὐσία λέγω , οὐ εἶπον ὑπάρχω " ) , ὁ δέ δοκέω αὐτός , οὐ εἶπον λέγω , ἀλλά ὑπάρχω · ἐν ὅς γάρ εἶδος φημί ὁ πρῶτος οὐσία λέγω ὑπάρχω καί οὖον μόνος ἐπί ὁ δύο εἶπον ὁ λέγω , ἄλλος καί ἐπί ὁ πρῶτος · γάρ φημί οὐσία λέγω ) , δοκέω ἐσθίω αὐτός ἐν ὁ εἶδος καί γένεσις ὑπάρχω ὁ πρῶτος οὐσία ὡς ἐν καθολικός , πλήν δυνατός λαμβάνω καί ὁ γένος καί ὁ εἶδος ὡς ἐν ἄτομος υπαρχοους · ὅταν μέν γάρ ὡς κοινότης αὐτός λαμβάνω , τότε εἰμί καθολικός αὔγ-ασμα δή αὐτός ὁ ἄτομος περιέχω , ὅταν μέντοι ὁ ἐν Πλάτων ἢ Σωκράτης λαμβάνω γένος ἢ εἶδος , τότε ὡς στοιχέω αὐτός λαμβάνω ὁ ἄτομος ἐν ὁ ἄτομος φημί αὐτός περιέχω ὡς μέρος ἐν ὅλος · p . 2.19 Φανερός δέ ἐκ ὁ εἴρω ὅτι ὁ κατά ὑπόκειμαι λέγω ἀωαγκαῖον καίω ὁ ὄνομα καί ὁ λόγος κατηγο - ῥέω ὁ ὑπόκειμαι · | βούλομαι μέν οὖν ἐντεῦθεν ἐξυμνέω ὁ πρῶτος οὐσία καί δείκνυμι ὅτι καλῶς πρῶτος εἰμί οὐσία εἴρω καί κύριος καί μάλιστα , διότι οὗτος μέν οὐδείς ὁ μετά αὐτός δήω , πᾶς δέ ὁ μετά ὁ πρῶτος οὐσία δήω ἐκεῖνος , ὁ μέν εἰς ὕπαρξις ὁ δέ εἰς κατηγορία · ὁ μέν οὖν σκοπός οὗτος · προλαμβάνω δέ οὗτος εἰς κατασκευή ὁ προτίθημι καί φημί ὅτι ἐκ ὁ εἴρω δῆλος εἰμί ὅτι ὁ κατά ὑπόκειμαι κατηγορέω ἀναγκαῖος καί ὄνομα καί ὁ · λόγος κατηγορέω ὁ ὑπόκειμαι . ποῖος εἴρω ; ἢ δῆλος ὅτι ὁ ἀνωτέρω αὐτός λέγω περί ὁ κατά ὑπόκειμαι , ἐν οἶς λέγω ὅτι “ ὅταν ἕτερος κατά ἕτερος κατηγορέω ὡς κατά ὑπόκειμαι , ὅσος κατά ὁ κατηγορέω λέγω , πᾶς καί κατά ὁ ὑπόκειμαι εἴρω . ἐξυμνέω δέ βούλομαι , ὡς εἶπον , ὁ πρῶτος οὐσία οὗτος προλαμβάνω ὅτι ὁ κατά ὑπόκειμαι κατηγορέω καί ὁ ὄνομα καί ὁ ὁρισμός μεταδίδωμι ὁ ὑπόκειμαι , | ὁ δέ ἐν ὑπόκειμαι ὄνιον ἐν αὐτός μέν ὁ εἰμί ἔχω ἢ ὁ ὄνομα δέ μόνος μεταδίδωμι ὁ ὑπόκειμαι ἢ οὔτε ὁ ὄνομα οὔτε ὁ ὁρισμός . κατηγορέω δέ πᾶς κατά ὁ πρῶτος οὐσία ὁ παρά αὐτός · οὐκοῦν ὁ πρῶτος οὐσία πᾶς ὁ παρά αὐτός χρεία παρέχω , ὁ μέν πρός ὕπαρξις ὁ δέ πρός κατηγορία · πᾶς γάρ ὁ παρά ὁ πρῶτος οὐσία ἤτοι κατά ὑπόκειμαι αὐτός λέγω , ὁ καί ὁ ὄνομα αὐτός μεταδίδωμι καί ὁ ὁρισμός , ὥσπερ εἰμί ὁ γένος καί ὁ εἶδος · οὗτος γάρ συνώνυμος αὐτός κατηγορέω · καί γάρ καί ὁ ὄνομα ὁ αὐτός μετέχω ὁ πρῶτος οὐσία ὁ γάρ Σωκράτης καί ἄνθρωπος καί ζῷον λέγω ) καί ὁ ὁρισμός οὗτος μετέχω · εἰμί γάρ καί οὐσία ἔμψυχος αἰσθητικός καί ζῷον λογικός θνητός . ὁ δέ λοιπάς ὁ παρά ὁ οὐσία , λέγω δέ ὁ συμβεβηκός , ὅσπερ ὁ πρῶτος οὐσία ἐν ὑπόκειμαι εἰμί , ὁ μέν ὁρισμός οὐδέποτε αὐτός μεταδίδωμι , ἐνίοτε δέ ὁ ὄνομα μόνος · ὁ γάρ λευκότης ἐν ὁ σῶμα εἰμί καί ὁ μέν ὁρισμός οὐδέποτε ὁ σῶμα μεταδίδωμι οὖον γάρ ὅς εἶπον ὁ σῶμα χρῶμα εἰμί διακπιτικὸν ὄψις , ἀλλά εἰμί ἄρα , τριχῆ διαστατός δεκτικός χρῶμα διακριτικός ὄψις ) , ὁ μέντοι ὄνομα μεταδίδωμι · λέγω γάρ λευκός σῶμα . ὁ δέ ἀρετή οὔτε ὁ ὄνομα οὔτε ὁ ὁρισμός μεταδίδωμι ὁ ὑπόκειμαι · μένω · οὖον γάρ λέγω ἀρειαῖος ὁ ἀρετή μετέχω , ἀλλά σπουδαῖος . ὁ ὁ ὄνομα μεταδίδωμι ὁ μέν ὁμώνυμος μεταδίδωμι , ὅσπερ εἰμί καί σπάνις , ὁ δέ παρώνυμος · ὁμώνυμος μέν ὡς ὁ γραμματικός γυνή ἀπό ὁ γραμματικός καί | ὁ μουσική ἀπό ὁ μουσικός , παρώνυμος δέ , ὅσπερ καί ὡς ἐπί ὁ πολύς εἰμί , ὡς ἀπό ὁ ἀνδρεῖος ὁ ἀνδρεῖος καί ἀπό ὁ γραμματικός ὁ γραμματικός καί ἀπό ὁ λευκότης ὁ λευκός καί ὅσος τοιοῦτος . p . 2a34 ἤτοι κατά ὑπόκειμαι λέγω ὁ πρῶτος οὐσία . καλῶς εἶπον ὁ λέγω · οὖον γάρ δήω ὁ καθόλου ὁ μερικός , ἵνα ὑφίστημι , ἀλλά ἵνα κατά ἐκεῖνος κατηγορέω . p . 2a35 ἤ ἐν ὑπόκειμαι αὐτός εἰμί . καλῶς εἶπον ὁ εἰμί · ὁ γάρ συμβεβηκός ἐν ὁ μερικός οὐσία ὁ εἰμί ἔχω . p . 2a35 Φανερός δέ ἐκ ὁ κατά ἕκαστος προχειρίζω . διά ἐπαγωγή βούλομαι πιστόω , ἐπεί καθολικός οὐ δύναμαι λόγος , ὅτι ὁ ἄλλος πᾶς ὁ παρά ὁ πρῶτος οὐσία ἤτοι κατά ὑπόκειμαι μένω αὐτός λέγω ἢ ἐν ὑπόκειμαι αὐτός εἰμί . δείκνυμι δέ οὐ ἐπί ὁ εἶδος ποιέω ὁ λόγος οὗτος γάρ πᾶς ἐναργής ὅτι κατά ὁ ἄτομος κατηγορέω · ἀμελέω εἰμί ὅτε ὁ κύριος ἀπορέω ὄνομα ἐκ ὁ εἶδος καλέω αὐτός ὁ ἄτομος λέγω ‘τὸν ἄνθρωπος ἐκεῖνος καλέω ) , ἀλλά ἐπί ὁ γένος ποιέω ὁ ἀπόδειξις διά μέσος ὁ εἶδος · εἰμί γάρ δείκνυμι ὅτι ὁ ὡς κατά ὑπόκειμαι κατηγορέω ὅσος κατά ὁ κατηγορέω λέγω ὡς κατά ὑπόκειμαι , οὗτος καί κατά ὁ ὑπόκειμαι οὗτος λέγω , κατηγορέω δέ κατά ὁ ἄτομος ὁ εἶδος ὡς κατά ὑπόκειμαι , οὗτος δέ πάλιν ὁ γένος , ὁμολογουμένως ὁ γένος καί κατά ὁ ἄτομος κατηγορέω , οἷος εἰμί Σωκράτης ὁ ἄνθρωπος , ἄνθρωπος δέ ὁ ζῷον , οὐκοῦν καί Σωκράτης ὁ ζῷον . ὁμοίως καί ἐπί ὁ συμβεβηκός ποιέω · οὖον γάρ δείκνυμι ὅτι ὁ λευκός ὑπάρχω ὁ σῶμα ἢ ὁ μέλας οὗτος γάρ ἐναργής ) , ἀλλά ὅτι ὁ χρῶμα ὑπάρχω ἐν σῶμα · εἰμί γάρ ὁμολογέω ὅτι πᾶς χρῶμα ἐν σῶμα | ἔχω ὁ εἰμί , οὐκοῦν ὁμολογέω ὅτι καί ἐν ὁ κατά μέρος σῶμα ὑπάρχω · ὁ γάρ ἁπλόος σῶμα ὁ κατά μέρος κατηγορέω σῶμα · εἰμί τοίνυν ὁ χρῶμα ἐν σῶμα , ὁ δέ σῶμα ὁ κατά μέρος σῶμα , καί ὁ χρῶμα ἄρα ὁ κατά μέρος κατηγορέω , διότι ἐπί πᾶς ὁ κατά ὑπόκειμαι 47r λέγω ὅσος κατά ὁ κατηγορέω λέγω , οὗτος καί κατά ὁ ὑπόκειμαι οὗτος εἴρω . p . 2b5 μής εἰμί οὖν ὁ πρῶτος οὐσία ἀδύνατος ὁ ἄλλος τίς εἰμί · πᾶς γάρ ὁ ἄλλος ἤτοι κατά ὑπόκειμαι οὗτος λέγω ἢ ἐν ὑπόκειμαι αὐτός εἰμί . ὁράω ὡς ὡς εἰκότως προλαμβάνω ὁ εἴρω ἐγκώμιον βούλομαι εἶπον ὁ πρῶτος οὐσία · ὁ γάρ παρά αὐτός , φημί , πᾶς ἤτοι καθόλου οὐσία εἰμί ἤτοι συμβεβηκός πᾶς χρεία παρέχω , ὡς πολλάκις εἴρω , ἀναιρέω συναναιρέω ἑαυτοῦ ὁ παρά ἑαυτοῦ πᾶς · ἀναιρέω γάρ ὁ πρῶτος οὐσία ὁ συμβεβηκός ἐν τις ὑφίστημι οὐ ἔχω συναναιρέω , ὡσαύτως δέ καί ὁ καθόλου μή ἔχω κατά τίνω κάτειμι - γοειρω . καθόλου δέ λέγω κατηγορέω οὖον ὁ πρό ὁ πολύς , ἀλλά οὐδέ ὁ ἐν ὁ πολύς · καί οὗτος μέν γάρ συναναιρέω ὁμολοηουμ΄ρνως ὁ πρῶτος οὐσία · ὅς γάρ εἰμί ὁ ζμ͂ον κατά ἑαυτοῦ ἐν ὑπάρχω , ὅς μήτε ἄνθρωπος εἰμί μήτε Πλάτων μήτε τις ὁ κατά μέρος ἄνθρωπος · ἐν γάρ ὁ πολύς καί κατά ἕκαστος ὁ κοινός θεωρέω . οὖον μέντοι οὗτος κατηγορέω εἴωθα ὁ ἄτομος αὐτός γάρ ὅς ἑαυτοῦ οὐδείς κατηγορέω ) , μόνος δέ εἴωθα κατηγορέω ὁ ἄτομος ὁ ἐπί ὁ πολύς καί ἐννοηματικός · ὁ γάρ ἔννοια ὅς ἔχω περί ὁ πρᾶγμα οὗτος εἴωθα καί κατηγορέω αὐτός . ὅσπερ καί αὐτός ὁ μερικός ἀναιρέω συναναιρέω · ὁ γάρ πρᾶγμα μή εἰμί οὐδέ εἄν ὁ περί αὐτός ὑπάρχω ἔννοια · μή εἰμί οὖν ὁ μερικός οὐσία οὐδέ ὁ καθόλου εἰμί οὐδέ ὁ συμβεβηκός · εἰκότως οὖν ὁ μερικός οὐσία πρῶτος λέγω . καλῶς δέ πάλιν ἐνταῦθα ἐν μέν ὁ καθόλου ὁ λέγω τάσσω , ἐν δέ ὁ συμβεβηκός ὁ εἰμί . p . 2b7 ὁ δέ δύο οὐσία μᾶλλον οὐσία ὁ εἶδος ὁ γένος . σύγκρισις ποιέω ὁ δύο οὐσία πρός ἀλλήλων , ὁ τε εἶδος καί ὁ γένος , καί φημί μᾶλλον εἰμί οὐσία ὁ εἶδος ὁ γένος , καί δείκνυμι οὗτος διά δύο ἐπιχείρημα , εἷς μέν ἀπό ὁ σχέσις ὁ πρός ὁ | πρῶτος οὐσία , οὗτος εἰμί ὁ ἐγγύτης ὁ πρός αὐτός , ἕτερος δέ ἀπό ὁ ἀναλογία . καί ἀπό μέν ὁ σχέσις ὁ πρός ὁ πρῶτος οὐσία , ὅτι ἐγγύς ὁ εἶδος ὁ πρῶτος οὐσία , οὗτος εἰμί ὁ ἄτομος , ἤ2 ὁ γένος · ἐκ δέ ὁ ἀναλογία , ὅτι ὡς ἔχω ὁ πρῶτος οὐσία πρός ὁ εἶδος , οὗτος ὁ εἶδος πρός ὁ γένος · εἰμί γάρ πρῶτος αὐτός καλέω , διότι πᾶς ὁ μετά αὐτός χρεία παρέχω , ὁ μέν πρός ὕπαρξις ὁ δέ πρός κατηγορία , εἰκότως καί ὁ εἶδος μᾶλλον οὐσία ὁ γένος καλέω ὑπόκειμαι αὐτός πρός κατηγορία · μή εἰμί γάρ εἶδος οὐ ἔχω ὁ γένος κατά τις κατηγορέω · διά μέσος γάρ αὐτός καί ὁ ἄτομος κατηγορέω . p . 2b8 ἐάν γάρ ἀποδίδωμι τις ὁ πρῶτος οὐσία τίς εἰμί , γνώριμος καί οἰκεῖος πωλέω ὁ εἶδος ἀποδίδωμι ἤ ὁ γένος . οὗτος ὁ ἐκ ὁ σχέσις ἐπιχείρημα · ἐάν γάρ ἀποδίδωμι , φημί , τίς εἰμί Σωκράτης , ὑγιής μέν λέγω καί ἄνθρωπος ἀποδίδωμι καί ζῷον , οἰκεῖος δέ ἄνθρωπος ἤ2 ζῷον ἀποκρίνω · ὁ γάρ ζῷον εἶπον οὐ σημαίνω εἴτε λογικός εἴτε ἄλογος καί εἴτε θνητός εἴτε ἀθάνατος , ἄνθρωπος δέ ἀποκρίνω προσεχής ὁ φύσις αὐτός ἀποδίδωμι . p . 2b12 ὁ μέν γάρ ἴδιος μᾶλλον ὁ τις ἄνθρωπος ὁ δέ κοινός . οὖ γάρ Σωκράτης ἴδιος εἰμί μᾶλλον ὁ ἄνθρωπος εἰμί , ὁ δέ ζῷον κοινός εἰμί · καί γάρ κατά ἄλλος πλείων εἶδος . p . 2b15 ἔτι ὁ πρῶτος οὐσία διά ὁ ὁ ἄλλος πᾶς ὑπο κεῖμαι καί ὁ ἄλλος πᾶς κατά οὗτος κατηγορέω ἢ ἐν αὐτός εἰμί διά οὗτος μάλιστα οὐσία πρῶτος λέγω . ὡς δέ γε ὁ πρῶτος οὐσία πρός ὁ ἄλλος πᾶς ἔχω , οὗτος καί ὁ εἶδος πρός ὁ γένος ἔχω . οὗτος ὁ δύο ἐπιχείρημα ὁ ἐκ ὁ ἀναλογία · ὡς γάρ ἔχω , φημί , ὁ πρῶτος οὐσία πρός ὁ παρά αὐτός , ὁ μέν πρός ὕπαρξις ὑπόκειμαι ὁ δέ πρός κατηγορία , οὕτως ἔχω ὁ εἶδος πρός ὁ γένος ὑπόκειμαι αὐτός πρός κατηγορία · ὁ δέ γένος οὐκέτι ὁ εἶδος ὑπόκειμαι · ὥστε εἰκότως μᾶλλον οὐσία ὁ εἶδος . ἀκριβῶς δέ προστίθημι καί πᾶς ὁ ἄλλος κατά οὗτος κατηγορέω ἢ ἐν οὗτος εἰμί · ὁ γάρ πρῶτος οὐσία ὑπόκειμαι πᾶς , ἀλλά οὐ ὁμοίως · ὁ μέν γάρ πρός ὕπαρξις , οὗτος εἰμί ὁ συμβεβηκός , ὁ δέ πρός κατηγορία , οὗτος εἰμί Τῖς καθόλου οὐσία . ἀπορέω δέ ἄν τις διά τίς ὁ εἶδος οὐ εἶπον δύο οὐσία , τρίτος δέ ὁ γένος . λέγω ὅτι διά εἷς καί ὁ αὐτός αἴτιος καλέω οὗτος δύο οὐσία , λέγω δή διά ὁ δήω ὁ πρῶτος πρός κατηγορία , οὐ βούλομαι οὗτος ἐπιδιαίρεσις ποιέω , ἀλλά ἀρκέω σύγκρισις μόνος αὐτός ποιέω καί ὁ μέν εἶπον μᾶλλον ὁ δέ κακός οὐσία . p . 2b22 αὐτός δέ ὁ εἶδος ὅσος μή εἰμί γένος οὐδείς μᾶλλον ἕτερος ἕτερος οὐσία εἰμί · ποιέω ὁ κατά βάθος ὁ οὐσία διαίρεσις , οὗτος εἰμί ὁ ἀπό ὁ ἄτομος ἐπί ὁ εἶδος καί ἀπό οὗτος ἐπί ὁ γένος , καί εἶπον ὁ μέν εἰμί πρῶτος ὁ δέ δύο , ὁ δέ δύο ὁ μέν μᾶλλον οὐσία ὁ δέ κακός , νῦν ποιέω ὁ κατά πλάτος αὐτός διαίρεσις καί παραβολή , λέγω δή εἶδος πρός εἶδος καί ἄτομος πρός ἄτομος . καί καλῶς εἶπον ὅσος εἰμί γένος , ἵνα παραβάλλω ὁ ὑπάλληλος εἶδος καί ὁ εἰδικός οἷος ζῷον καί ἄνθρωπος . ἀλλά ἐκεῖνος φημί δήω παραβάλλω ὁ ὁ αὐτός ἀπόστασις ὁ γένος ἀφίστημι ἢ ὁ ἄτομος , οἷος ἄνθρωπος καί ἵππος ἢ βοῦς · οὗτος γάρ , φημί , οὐδείς μᾶλλον ἕτερος ἕτερος οὐσία εἰμί · ὁ τε γάρ γένος ὁμοίως ἀφίστημι · μετά γάρ ὁ ζῷον εὐθύς ὁ ἄλογος καί ὁ λογικός ζῷον τάσσω , μετά ὁ ἵππος , εἰμί τυγχάνω , καί ἄνθρωπος καί βοῦς . · ὥσπερ γάρ ὁ ἵππος κατηγορέω ὁ ζῷον , οὗτος καί ἄνθρωπος καί βοῦς . ὁμοίως δέ καί ἄμπελος καί ἐλαία ὁ φυτόν γένος εἰμί αὐτός ὁ προσεχής , ὡς καί ὁ ἵππος καί ὁ ἄλλος ὁ ζῷον . διά οὗτος οὗτος πᾶς οὐδείς μᾶλλον ἕτερος ἕτερος οὐσία · ὁ τε γάρ προσεχής γένος ὁμοίως αὐτός ἀφίστημι , καί μετά αὐτός εὐθύς ὁ ἄτομος τάσσω . ἀλλά οὐδέ ὁ ἄτομος , φημί , οὐδείς μᾶλλον ἕτερος ἕτερος ὄντα εἰμί · ὁμοίως γάρ πᾶς ὁ τε εἶδος καί ὁ γένεσις αὐτός ὑπόκειμαι πρός κατηγορία καί ὁ συμβεβηκός πρός ὕπαρξις · ὅς γάρ λόγος ἔχω ὁ ἄνθρωπος πρός ὁ τις ἄνθρωπος , ὁ αὐτός λόγος ἔχω καί ὁ ἵππος πρός ὁ τις ἵππος · ὥσπερ γάρ ὁ Σωκράτης κατηγορέω ὁ ἄνθρωπος οὐδείς ἄν κατηγορέω οἰκεῖος , οὕτως οὐδέ Ξάνθος ὁ ἵππος ἢ ἀργός ὁ κύω . καί ἐντεῦθεν δέ δῆλος εἰμί ὁ Ἀριστοτέλης πρός | ὁ ὁ πολύς γνῶσις ὁ διδασκαλία ποιέω · οὐδείς γάρ μᾶλλον ἄτομος ἄτομος φημί εἰμί πρῶτος οὐσία , ἀλλά ὅδε ὁ μύρμηξ , εἰμί τυγχάνω , καί ὅδε ὁ ἀστήρ ὁμοίως εἰμί οὐσία · ὁ γάρ πολύς ἄνθρωπος ὁμοίως ἕκαστος οὗτος ὑπάρχω οἶδα . διά οὗτος καί αὐτός ὁμοίως οὗτος οὐσία καλέω ἀκολουθέω ὁ ὁ πολύς ἔννοια . p . 2b29 εἰκότως δέ μετά ὁ πρῶτος οὐσία μόνος ὁ ἄλλος ὁ εἶδος καί ὁ γένος δύο οὐσία λέγω . νῦν ὁ αἴτιος λέγω διά ὅς ὁ μέν γένος καί ὁ εἶδος δύο οὐσία λέγω , οὐκέτι δέ τρίτος οὐσία λέγω ὁ συμβεβηκός . οὗτος δέ πάλιν κατασκευάζω διχῶς , ἐκ τε ὁ σχέσις ὁ πρός ὁ πρῶτος οὐσία καί ἐκ ὁ ἀναλογία . καί ἀπό μέν ὁ σχέσις , ὅτι ὁ πρῶτος οὐσία ἀποδίδωμι οἰκεῖος ἀποδίδωμι διά μόνος ὁ γένος ἢ ὁ εἶδος ἀποδίδωμι · δίδωμι . ὁ γάρ Σωκράτης ἄνθρωπος ἐρῶ ἢ ζῷον οἰκεῖος ἀποδίδωμι καί γνώριμος , ἐάν δέ ὅτι λευκός ἢ τρέχω ἤ τίς τοιοῦτος εἶπον , ἀλλότριος καί ἄγνωστος ἀποδίδωμι . εἰκότως οὖν ὁ μέν εἶδος καί ὁ γένος δύο οὐσία λέγω ἅτε μόνος σός σημαίνω ὁ πρῶτος οὖον · σία , ὁ δέ συμβεβηκός ὅς ὅλως ἕ φημί οὐσία ἅτε μή δηλόω ὁ πρῶτος οὐσία . p . 2b37 ἔτι ὁ πρῶτος οὐσία διά ὁ ὁ ἄλλος ἅπας ὑπόκειμαι κεῖμαι κύριος οὐσία λέγω . οὗτος ὁ δύο ἐπιχείρημα ὁ ἐκ ὁ ἀναλογία . φημί δέ ὅτι ὅς τρόπος ὁ πρῶτος οὐσία ὑπόκειμαι πᾶς ὁ παρά αὐτός , οὕτως καί ὁ δύο ὁ συμβεβηκός · ὥσπερ γάρ λέγω Σωκράτης φιλόσοφος , οὗτος δέ καί ἄνθρωπος φιλόσοφος λέγω καί ζῷον φιλόσοφος . ὥστε καί ὁ δύο οὐσία ὑπόκειμαι ὁ συμβεβηκός , καί ὁ συμβεβηκός κατά αὐτός κατηγορέω , ἀλλά προηγουμένως μέν ὁ ἄτομος κατηγορέω , ὅς φημί καί ὁ Πορφύριος , κατά δύο δέ λόγος καί ὁ εἶδος καί ὁ γένος . ὁ δέ συμβεβηκός οὐδέποτε | ὁ οὐσία ὑπόκειμαι · ἰστέον γάρ ὅτι ὁ κατηγορέω ὁ μέν κατά φύσις κατηγορέω ὁ δέ παρά φύσις βρόχος ὁ δέ κατά συμβεβηκός . κατά φύσις μέν οὖν κατηγορέω ὁ συμβεβηκός ὁ οὐσία , οἷος Σωκράτης φιλόσοφος εἰμί ἢ φαλακρός ἢ σιμός ἤ τίς τοιοῦτος · φυσικός γάρ ὑπόκειμαι εἴωθα ὁ συμβεβηκός ὁ οὐσία , ὁ δέ συμβεβηκός κατά αὐτός κατηγορέω . ἀλλά καί ὁ καθόλου ὁ μερικός κατά φύσις κατηγορέω , ὡς Σωκράτης ὁ ζῷον · καί γάρ ὁ καθόλου ὁ μερικός ὑπόκειμαι φύω . παρά φύσις δέ εἰμί κατηγορία ὁ ὁ ἀνάπαλιν ποιέω καί κατηγορέω κατά συμβεβηκός οὐσία , οἷος ὁ λέγω ὅτι ὁ φιλόσοφος οὗτος Σωκράτης εἰμί καί εἰμί τίς τοιοῦτος οὖον γάρ ἔχω φύσις ὁ συμβεβηκός ὁ οὐσία ὑπόκειμαι ) , καί ἔτι ὁ ὁ μερικός κατά ὁ καθόλου κατηγορέω , οἷος ὁ λέγω ὅτι ὁ ἄνθρωπος οὗτος Σωκράτης εἰμί ἢ ὁ χρῶμα λευκός εἰμί . κατά συμβαίνω δέ εἰμί κατηγορία ὁ συμβαίνω κατά συμβεβηκός ἄλλος κατά ἄλλος κατηγορέω , ἑτερογενής φημί ἑτερογενής , οἷος ὁ ὁ ἐν Σωκράτης φιλόσοφος ὁ ἐν αὐτός οὗτος σιμός κατηγορέω ἢ ὁ φαλακρός ἢ ἀνάπαλιν καί λέγω , εἰμί τυγχάνω , ὅτι ὁ σιμός οὗτος φαλακρός εἰμί ἢ ὁ φαλακρός οὗτος φιλο - σοφός εἰμί καί εἰμί τίς τοιοῦτος . κατά συμβαίνω δέ λέγω , ὅτι περί ὁ αὐτός ὑπόκειμαι συμβεβηκός πλείων ἑτερογενής εὑρίσκω ἢ μή φύζω ἀλλήλων κατηγορέω διά ὁ πρός ὁ ὑπόκειμαι σχέσις ετιερως ἕτερος κατηγορέω καί οὖον διά ὁ πρός ἀλλήλων συγγένεια · οὖον γάρ φύω ὑπόκειμαι ὁ σιμός ὁ φαλακρός · ὑπό ἕτερος γάρ ἑκάτερος οὗτος τελέω γένος , ὁ μέν ὑπό ὁ ποσός ὁ δέ ὑπό ὁ ποιός . πηοός φύσις δέ οὖον φημί ὁ τοιοῦτος κατηγορία , διότι | ὅλως φύω συμβαίνω συμβεβηκός κατηγορέω ὁ καθολικός ὁ μερικός . εἰκότως οὖν ἄρα οὐ καλέω τρίτος οὐσία ὁ συμβεβηκός ἅτε μή ὑπόκειμαι τις πρός ὕπαρξις , ἀλλά καί ὅταν οὐσία κατά συμβεβηκός κατηγορέω , παρά φύσις 〈 φημί 〉 εἰμί ὁ τοιοῦτος κατηγορία . p . 3a7 κοινός δέ κατά πᾶς οὐσία ὁ μή ἐν ὑπόκειμαι εἰμί . διαιρέω ὁ οὐσία εἰς ὁ πρῶτος καί ὁ δύο καί παραβάλλω πρός ἀλλήλων , νῦν εὔτακτος ποιέω ὁ οὐσία ὁ ὁρισμός ἀποδίδωμι βούλομαι · ἀλλά ἐπεί ὁ οὐσία γένος εἰμί γενικός , ὁρισμός αὐτός οὖον δύναμαι ἀποδίδωμι διά ὁ ὁ ὁρισμός ἐκ γένος καί διαφορά λαμβάνω - νω , ὁ δέ ἁπλόος οὐσία οὐ εἰμί γένος εὑρίσκω διά ὁ , ὡς εἴρω , γένος εἰμί αὐτός γενικός . διά οὗτος τοίνυν ὁ ἴδιος αὐτός ἀποδίδωμι · ἔοικα γάρ οὗτος ὁρισμός · ὥσπερ γάρ ὁ ὁρισμός μόνος καί πᾶς ὑπάρχω , ὅς εἰμί ὁρισμός , καί πρός ὁ ὁριστός ἀντιστρέφω , οὕτως καί ὁ ἴδιος μόνος καί πᾶς ὑπάρχω , ὅς εἰμί ἴδιος , καί ἀντιστέφω πρός ἀλλήλων . διά οὗτος οὖν ὁ αἴτιος ἴδιος ὁ οὐσία ἀποδίδωμι βούλομαι . οὖον παραδίδωμι δέ εὐθύς ὁ ἀρέσκω αὐτός ἴδιος , ἀλλά ὁ ἄν τις ὑποπτεύω ἴδιος εἰμί , ἵνα μή ὕστερος ἔξεστι τις λέγω ὅτι καί οὗτος ἴδιος εἰμί ὁ οὐσία . βούλομαι δέ ὁ ἴδιος ἀποδίδωμι ὁ κοινός ἀποδίδωμι · φημί γάρ κοινός καταί πᾶς οὐσία ὁ μή ἐν ὑπόκειμαι εἰμί . τίς οὖν εἴρω , . ὅτι δεῖ πάντως ὁ ἴδιος δύο τις ὑπάρχω , ὁ μόνος ὑπάρχω ἐκεῖνος καί πᾶς , ὅς εἰμί ἴδιος · διά οὖν ὁ εἶπον κοινός εἰμί σημαίνω ὅτι πᾶς ὁ οὐσία οὗτος ὑπάρχω · δεῖ γάρ ὁ ὁρίζω καί μόνος ἐκεῖνος ὁ πρᾶγμα ὑπάρχω , ὅς εἰμί ἴδιος , καί πᾶς , ὡς ὁ γελαστικός καί μόνος ἄνθρωπος ὑπάρχω καί πᾶς . κοινός οὖν φημί κατά πᾶς οὐσία ὁ μή ὁ ἐν ὑπόκειμαι εἰμί . καί ὅτι μέν ὁ πρῶτος οὐσία οὐ εἰμί ἐν ὑπόκειμαι , οὐδέ κατασκευάζω ἀξιόω · φανερός γάρ ἐκ ὁ ἐνάργεια οὗτος · ὁ γάρ Σωκράτης οὐ ἐν ἄλλος ἔχω ὁ εἰμί . κατασκευάζω δέ ὅτι οὐδέ ὁ δύο οὐσία εἰμί ἐν ὑπόκειμαι , καί κατασκευάζω συλλογισμός χράω ἐν δύο σχῆμα τοιοῦτος · ὁ δύο οὐσία ὁ ὄνομα καί ὁ ὁρισμός μεταδίδωμι ὁ ὑπόκειμαι , ὁ δέ ἐν ὑπόκειμαι εἰμί ἢ οὔτε ὁ ὄνομα οὔτε ὁ ὁρισμός μεταδίδωμι ὁ ὑπόκειμαι ἢ ὁ ὄνομα μόνος · ὁ ἄρα δύο οὐσία οὐ εἰμί ἐν ὑπόκειμαι . p . 3a21 οὐ ἴδιος δέ οὐσία οὗτος , ἀλλά καί ὁ διαφορά ὁ μή ἐν ὑπόκειμαι εἰμί . | ὁ ἀποδίδωμι ὁ οὐσία ἴδιος ἐκβάλλω ὡς μή μόνος οὗτος ὑπάρχω ἀλλά καί ὁ διαφορά . δοκέω δέ ἐκ οὗτος καί διακρίνω ὁ διαφορά ὁ οὐσία καί συνάπτω αὐτός ὁ οὐσία · διά μέν γάρ ὁ εἶπον ὅτι οὐ ἴδιος οὗτος ὁ οὐσία ἀλλά καί ὁ διαφορά δοκέω διακρίνω αὐτός ὁ οὐσία , πάλιν δέ διά ὁ εἶπον ὅτι καί ὁ διαφορά κατά ὑπόκειμαι μέν λέγω ἐν ὑπόκειμαι δέ οὐ εἰμί συνάπτω αὐτός ὁ οὐσία · ὁ γάρ οὐ ἐν ὑπόκειμαι , φημί , καί ὁ ὄνομα μεταδίδωμι καί ὁ ὁρισμός οὗτος ὅς κατά ὑπόκειμαι λέγω · τοιοῦτος δέ , φημί , καί ὁ διαφορά · ὁ γάρ πεζός καί ὁ δίπους καί ὁ λογικός οὖον μόνος ὁ ὄνομα μεταδίδωμι ὁ ἄνθρωπος ( πεζός γάρ ζῷον ὁ ἄνθρωπος λέγω καί λογικός καί δίπους ) , ἀλλά καί ὁ ὁ ὁρισμός , ὅπως ἄν τις πωλέω οὗτος ἕκαστος ὁ λόγος . οὗτος δέ ἰήιος ὁ οὐσιωδῶς κατά ὁ πρῶτος οὐσία κατηγορέω . ὥστε οὐσία εἰμί ὁ διαφορά πάλιν ἐκ οὗτος ὁ λόγος βούλομαι . τις οὖν πρός οὗτος φημί ὅτι τρισσός εἰμί ὁ διαφορά ὁ εἶδος , καί ὁ μέν αὐτός εἰμί μᾶλλον οὐσία ἤ2 συμβεβηκός , ὁ δέ μᾶλλον συμβεβηκός ἤ2 οὐσία , ὁ δέ μέσος πως ἔχω ὡς ἄδηλος εἰμί πότερος συμβεβηκός μᾶλλον αὐτός εἶπον ἢ οὐσία · οἷος μᾶλλον μέν οὐσία εἰμί ἤ2 συμβεβηκός ὁ Λο - γικὸν ὁ ἄλογος καί ὁ τοιοῦτος μᾶλλον μέν οὐσία ὅτι συμπληρωτικός εἰμί ὁ | ὑπόκειμαι εἶδος , συμβεβηκός δέ ὅτι ἐν ὁ ὁποῖος τίς εἰμί κατηγορέω , ὥσπερ καί ὁ συμβεβηκός ) , μᾶλλον δέ συμβεβηκός ἢ οὐσία ὁ ἐν κύκνος λευκός καί ὁ ἐν Σκύθης καί ἔτι ὁ ἐν ὁ κόραξ μέλας καί ὁ ἐν ὁ Αἰθίοψ οὗτος γάρ διαφέρω ὁ Σκύθης ὁ Αἰθίοψ , ὁ λευκός καί ὁ μέλας ) · συμβαίνω μέν , ὅτι γίγνομαι καί ἀπογίγνομαι Χωρὶς ὁ ὁ ὑπόκειμαι φθορά · ὁ γάρ πτερόν ἀφαιρέω ὁ κόραξ οὐδείς κακός κόραξ εἰμί , ἄν ὁ Σκύθης μελαίνω ἐπινοέω , οὐδείς ἀίσσω εἰμί καί ἄνθρωπος καί Σκύθης . πάλιν δέ οὐσία δοκέω πως εἰμί ὁ τοιοῦτος , διότι πᾶς ὁ εἶδος ὁ κόραξ καί ὁ Αἰθίοψ ὑπάρχω ὁ μέλας , ὁμοίως καί ὁ λευκός κύκνος τε καί Σκύθης . ὁ δέ ἐν ὁ στοιχεῖον ποιότης μέσος πως ἔχω , οἷος ὁ ἐν ὁ πῦρ θερμός καί ὁ ξηρός καί ὁ ἐν ὁ ὕδωρ ψυχρός καί ὑγρός . ἵνα δέ σαφής ἐγώ γίγνομαι ὁ περί οὗτος , λέγω δή ὁ ἐν ὁ στοιχεῖον διαφορά , λέγω , μικρός ἀνωτέρω ὁ λόγος ἄγω . ὁ πρῶτος ὕλη φημί ὁ φιλόσοφος ἀσώματος εἰμί ὁ οἰκεῖος λόγος οἶς ἀσχημάτιστος τε καί ἀμεγέθης καί πᾶς ποιότης χωρίζω · ὅτι γάρ ἀνείδεος εἰμί , δείκνυμι σαφῶς ὁ πᾶς ὁ φυσικός εἶδος αὐτός εἰμί δεκτικός · ὥσπερ γάρ ὁ ξύλον ὕλη λόγος ἐπέχω ὁ σκεῦος στερέω πᾶς εἶδος ὁ κατά ὁ σκεῦος θεωρέω ( οὔτε γάρ θρόνος εἶδος ἔχω οὔτε ἀβάκιον οὔτε οὐδείς ἄλλος τοιοῦτος ) , οὗτος καί ὁ ὕλη ὑποβάθρα τις εἰμί καί δεκτικός πᾶς ὁ εἶδος ὁ ἐν ὁ σῶμα θεωρέω , οὐδέ εἷς ἔχω οἰκέω εἶδος . οὗτος οὖν ἐξογκόω κατά ὁ τρεῖς διάστασις ποιέω ὁ δύο ὑπόκειμαι κατά οὗτος εἰμί ὁ ἄποιος σῶμα · ἐπεί γάρ ὁ ποιότης κατά ἑαυτοῦ ὑφίστημι οὐ οἷος τε εἰμί πᾶς | γάρ ποιότης ἐν σῶμα ἔχω ὁ εἰμί ) , δήω ὁ σῶμα ὁ οἰκεῖος λόγος ἄποιος εἰμί , ἵνα ἐν οὗτος ὑφίστημι . οὗτος οὖν κτάομαι τίς μέν μέρος προσγίγνομαι ὁ θερμός καί ξηρός ποιότης ποιέω ὁ πῦρ , κατά τίς δέ ὁ ψυχρός καί ὑγρός ποιέω ὁ ὕδωρ , κατά τίς δέ πάλιν ὁ ξηρός καί ψυχρός ποιέω ὁ γῆ , κατά τίς δέ ὁ θερμός καί ὑγρός ποιέω ὁ ἀήρ . οὐ ὅτι εἰμί ἐνέργεια ποτέ ὁ ὕλη ἀσώματος ἢ ὁ σῶμα ἄποιος , ἀλλά ὁ εὔτακτος ὁ εἰμί γένεσις θεωρέω αὐτός φημί , ὁ ἐπίνοια διαιρέω ὁ ὁ φύσις ἀχώριστος . ὁ οὖν ποιότης ὁ ἐπιγίγνομαι ὁ σῶμα , λέγω δή ὁ δύο ὑπόκειμαι , ὅς μέν ἄποιος εἰμί αὐτός ἐπιγίγνομαι , συμβεβηκός εἰμί , ὅς δέ συμπληρωτικός εἰμί πυρός καί ὕδωρ καί ὁ λοιπός στοιχεῖον , οὐσία · ὁ γάρ πῦρ ὡς μέν σῶμα ἐπισυμβαίνω ὁ θερμός καί ξηρός ποιότης , ὡς δέ πῦρ οὐκέτι οὗτος λέγω ἐπισυμβαίνω , ἀλλά μᾶλλον συμπληρόω ὁ οὗτος οὐσία . ὥστε οὗτος μέσος πως ἔχω , οὐδείς μᾶλλον οὐσία ἢ συμβεβηκός · ὁ μέν γάρ ἁπλόος σῶμα , λέγω δή ὁ τριχῆ διαστατός , συμβαίνω , ὁ δέ στοιχεῖον οὐσιωδῶς ὑπάρχω συμπληρωτικός ὁ οὐσία αὐτός εἰμί . ἐπεί οὖν , φημί , οὐ εἷς εἶδος εἰμί ὁ διαφορά , ὡς δείκνυμι , ὡς πρός ὅλος ὁ πλάτος ὁ διαφορά ἀποβλέπω ὁ Ἀριστοτέλης οὔτε ὡς περί οὐσία ἀπλόος ἀποφαίνω ὁ διαφορά οὔτε ὡς περί συμβεβηκός . τις οὖν ἐγώ πρός οὗτος φημί ; ὅτι οὗτος εὐφυής μέν ἐπιβάλλω , οὖον πάντῃ δέ ἀληθής · εἰμί γάρ μεταξύ οὐσία καί συμβεβηκός ὁ διαφορά βούλομαι εἰμί ὁ Ἀριστοτέλης , ἐσθίω αὐτός ποιέω καί ἑνδέκατος κατηγορία , ὅστις μεταξύ εἰμί οὐσία καί συμβεβηκός , καί ὑπό οὗτος ὁ σιαφοπάς ἀνάγω . εἰμί δέ οὐ εἰμί ἄλλος παρά ὁ δέκα καί | οὗτος εἷς μέν εἰμί ὁ οὐσία ὁ δέ ἄλλος πᾶς συμβεβηκός καί οὐδείς μεταξύ , ἀνάγκη πᾶς ὁ εἰμί ἢ οὐσία εἰμί ἢ συμβεβηκός , μεταξύ δέ μηδείς . ὅτι δέ οὐσία εἰμί ὁμολογουμένως ὁ διαφορά , δῆλος μέν ἐκ ὁ συμπλέω - ρωτικαι αὐτός εἰμί ὁ εἶδος καί οὐσιωδῶς κατά αὐτός κατηγορέω · εἰμί γάρ συμπληρόω ὁ οὐσία , καί οὐσία εἰμί δηλονότι · οὖον γάρ συμπλέω - ῥόος ὁ οὐσία ὁ συμβεβηκός . ὅτι δέ καί αὐτός ὁ Ἀριστοτέλης δοκέω οὐσία εἰμί αὐτός , δῆλος μέν καί ἐκ ὅς μέρος αὐτός οὐσία βούλομαι εἰμί λέγω “ μή ταράσσω δέ ἐγώ ὁ μέρος ὁ οὐσία καί πάλιν ‘ ὑπάρχω δέ ὁ οὐσία καί ὁ διαφορά ὁ πᾶς συνώνυμος ἀπό ἑαυτοῦ ὁ λέγω . δῆλος δέ καί ἐκ ὁ εἴρω ὁ Πορφύριος · ἐκεῖνος γάρ κατά ὁ δοκέω ὁ περιπατητικός διαλαμβάνω περί αὐτός φημί “ διαφοπά φορός εἰμί ὅς περισσεύω ὁ εἶδος ὁ γίγνομαι . περισσεύω δέ πᾶς ὁ οἰκεῖος μέρος · οὐκοῦν καί ὁ μέρος οὐσία , ἐπεί καί ὁ εἶδος . ὥστε καί ὁ Ἀριστοτέλης καί ἐκ ὁ οἰκέω λόγος καί ἐκ ὁ ὁ Πορφύριος κατά ὁ Ἀριστοτέλης δοκέω εἴρω οὐσία βούλομαι εἰμί ὁ διαφορά . Πῶς οὖν φημί οὐ ἴδιος δέ οὗτος οὐσία , ἀλλά καί ὁ διαφορά , ὡς ὁ διαφορά δηλονότι ἕτερος εἰμί παρά ὁ οὐσία ; φημί οὖν ὅτι ὥσπερ ἐπί ὁ μόνος εἴρω καί ὁ σημεῖον καί ὁ νῦν , ὅτι οὗτος οὐ ἀνάγω ὑπό οὐδείς ὁ κατηγορία ὁ Ἀριστοτέλης διά ὁ μή συγγιγνώσκω ὁ πολύς ἄνθρωπος καί γάρ ἐκεῖνος ἀνάγω ἐν-εἰμί ὑπό ὁ ποσός λέγω ὁ ποσός ὁ μέν εἰμί ἀμέριστος ὁ δέ μεριστός καί ὁ μεριστός ὁ μέν συνεχής ὁ δέ διωρι - σ́ω , ὅμως οὐ ἀνάγω διά ὁ , ὡς πολλάκις εἴρω , μή περί ὁ εἰμί ὅς εἰμί εἰμί ἑνταῦθα διαλαμβάνω , ἀλλά ὅς δοκέω ὁ πολύς ἄνθρωπος 54r περί αὐτός ) , οὗτος καί νῦν οὐσία μέν οἶδα ὁ διαφορά , οὐ ἀνάγω δέ αὐτός ὑπό ὁ κατηγορία ὁ οὐσία διά ὁ μή γιγνώσκω ὁ πολύς εἰς - θρώπῳ . εἰμί δέ τις εἶπον ‘ καί μήv πρόδηλος τυγχάνω ὁ διαφορά ὁ πολύς · λέγω γάρ λογικός καί θνητός εἰμί ὁ ἄνθρωπος , λέγω ὅτι οὐ ὡς περί ἁπλόος ἔχω ἔννοια ὁ διαφορά , οἷος αὐτός κατά ἑαυτοῦ ὁ ὁ λογικότης ἢ ὁ ἀλογία , ἀλλά ὡς συντίθημι · λογικός γάρ ζῷον ὁ ὅλος ὡς ὅς τίς οἶδα καί ἄλογος ὁμοίως . λέγω δέ καί ἀνωτέρω ὅτι ὁ οὐσία ὁ μέν εἰμί ἁπλόος ὁ δέ σύνθετος καί ὁ ἁπλόος ὁ μέν ἀγαθός ὁ σύνθετος ὁ δέ χείρων , περί μόνος διαλαμβάνω ὁ σύνθετος ὁ κατά ὁ γένος καί ὁ εἶδος καί ὁ ἄτομος θεωρέω . ἀμελέω τοίνυν παραβάλλω ὁ οὐσία πρός ἀλλήλων μόνος παραβάλλω ὁ γένος καί ὁ εἶδος , ἔτι δέ καί ὁ ἄτομος , ἐπεί καί περί οὗτος μόνος πρόκειμαι αὐτός διδάσκω . ὁ δέ διαφορά οὐδέ μνήμη ποιέω , ἐπεί ἁπλόος οὗτος . διά οὗτος οὖν ὁ αἴτιος εἶπον ὁ Ἀριστοτέλης ὅτι οὐ ἴδιος ὁ οὐσία ὑπάρχω οὗτος , οὐ ἀπλόος δέ πᾶς , ἀλλά ὁ σύνθετος · θέτης · ὑπάρχω γάρ οὖον μόνος ὁ σύνθετος ὁ μή ἐν ὑπόκειμαι εἰμί , ἀλλά καί ὁ ἁπλόος , οὗτος εἰμί ὁ διαφορά . τετραδικός δέ ὁ ὁ εἰμί διαίρεσις παραδίδωμι ἀνωτέρω , ζητητέος ὑπό ποῖος τμῆμα ὁ διαίρεσις ἀνακτέον ὁ διαφορά . λέγω οὖν ὅτι εἰμί μέν ὁ πρό ὁ πολύς διαφορά παραλαμβάνω , οὗτος ὑπό ὁ πρῶτος τακτέον τμῆμα , ὁ τε κατά ὑπόκειμαι καί μή ἐν ὑπόκειμαι οὗτος γάρ καθολικός οὐσία εἰμί ) , εἰμί δέ ὁ ἐν ὁ πολύς , πρῶτος μέν φημί ὅτι οὐδέ διαφορά οὗτος λέγω , ὥσπερ οὐδέ ὁ ἐν αὐτός | ζῷον γένος · εἰμί γάρ γένος εἰμί ὁ κατά πλείων καί διαφέρω ὁ εἶδος ἐν ὁ τίς εἰμί κατηγορέω , ὁ δέ ἐν Σωκράτης ζῷον οὖον λέγω κατά πλείων , οὐ ἄν εἰμί γένος . καί ὁ εἶδος δέ ὁμοίως ὁ ἐν ὁ ἄτομος οὐ ἄν λέγω εἶδος , ὁ εἶδος κατά πλείων καί διαφέρω ὁ ἀριθμός ἐν ὁ τίς εἰμί κατηγορέω . οὗτος καί ὁ λογικός ὁ ἐν ὁ Σωκράτης οὐ ἄν τις κυριολεκτέω εἶπον διαφορά · καί γάρ ὁ διαφορά κατά πλείων καί διαφέρω ὁ εἶδος ἐν ὁ ὁποῖος τίς εἰμί κατηγορέω · ὁ δέ ἐν ὁ ἄτομος λογικός αὐτός μόνος κατηγορέω · οὐ εἄν οὖν εἰμί διαφορά . ἀλλά οὗτος μέρος φημί εἰμί ὁ ἄτομος · ὡς γάρ ὁ γένος καί ὁ διαφορά μέρος εἰμί ὁ εἶδος , οὗτος καί ὁ ἐν ἄτομος ζῷον καί λογικός μέρος εἰμί ὁ ἄτομος . διό οὔτε ὑπό ὁρισμός πίπτω ὡς ἄτομος · φημί γάρ ὁ Ἀριστοτέλης ἐν ὁ ἀποδεικτικός ὁ ἄτομος μή εἰμί ὁρισμός μηδέ ἀπόδειξις · εἰμί γάρ ὁρισμός ἐκ γένος εἰμί καί διαφορά , ἐν ἄτομος δέ οὐ εἰμί γένος οὐδέ διαφορά , δῆλος ὅτι οὐδέ ὁρισμός αὐτός εἰμί . εἰμί δέ ὁρισμός οὐ εἰμί , οὐδέ ἀπόδειξις · ἐκ γάρ ὁ ὁρισμός ὁ ἀποδείκνυμι . εἰμί δέ τις καί διαφορά αὐτός ἀξιόω καλέω , οὐ ἁπλόος διαφορά εἴρω , ἀλλά ὡς ἐν ἄτομος διαφορά , κατά ὅς διαφέρω ὅδε ὁ ἄνθρωπος ὅδε ὁ ἵππος καί ὅδε ὁ ἄγγελος . διό ἀνάγω αὐτός ὑπό ὁ τέταρτος τμῆμα , ὁ μήτε κατά ὑπόκειμαι μήτε ἐν ὑπόκειμαι , διότι καί οὐσία εἰμί συμπληρωτικός ὁ ἄτομος καί μερικός · κατά οὐδείς γάρ ὑπό κεῖμαι κατηγορέω · p.3a29 μής ταράσσω δέ ἐγώ ὁ μέρος ὁ οὐσία ὡς ἐν ὑπόκειμαι εἰμί ὁ ὅλος , μήποτε ἀναγκάζω οὐ οὐσία αὐτός φάσκω εἰμί . | ὅπερ μέλλω ὁ Ἀριστοτέλης x003E ; ἀπορία ἐπιφέρω , οὗτος φθάνω ἀπορέω τε καί ἐπιλύω · ἀπορέω γάρ ἄν τις ἑπειδή ὁ μέρος ὁ οὐσία ἐν τις ἐν ὁ οὐσία γάρ ) , καί ὁ συμβεβηκός δέ ἐν τις ἐν γάρ ὁ ἄνθρωπος * * ) , ὁ μέρος ἄρα ὁ οὐσία συμβεβηκός εἰμί , ὅσπερ ἄτοπος . λύω οὖν οὗτος λέγω ὅτι ἀποδίδωμι πῶς εἴρω ὁ συμβαίνω ἐν τις · οὖον γάρ ὡς μέρος ὁ ὑπόκειμαι ὑπάρχω , ἀλλά ὡς οὐ ἄνευ ὅς - ὁ συνίστημι δύναμαι . ὁ δέ διαφορά χρεία ὁ ὅλος παρέχω καί συμπληρωτικός εἰμί ὁ ὑπόκειμαι . ὥστε εἰμί καί κοινωνέω κατά ὁ ἐν τις , ἀλλά οὖν εἰμί τις ἐν αὐτός διαφορά ὁ ὁ μέν συμπληρόω ὁ ὑπο - κεῖμαι καί ἀχώριστος αὐτός εἰμί ὁ δέ μήτε συμπληρόω μήτε ἀεί συνυπάρχω . τις δέ ὁ ἐξηγητής οὗτος ὁ ῥητός ἀξιόω προτάσσω ὁ περί ὁ διαφορά ὁ λέγω οὐ ἴδιος δέ οὗτος ὁ οὐσία , ἀλλά καί ὁ διαφορά ὁ μή ἐν ὑποκειμέ νάω εἰμί · ἐσθίω γάρ , φημί , δείκνυμι διά οὗτος ὅτι οὐδείς μέρος ὁ οὐσία ἐν ὑπόκειμαι εἰμί , εἰμί δέ 〈 μέρος 〉 ὁ οὐσία καί ὁ διαφορά , οὕτως ἐπάγω ὅτι οὐ ἴδιος ὁ οὐσία ὁ μή ἐν ὑπόκειμαι εἰμί , ἐπεί καί ὁ διαφορά . μήποτε δέ καί ὁ τάξις οὗτος καλῶς ἔχω · δείκνυμι γάρ μήτε ὁ εἶδος μήτε ὁ γένος μήτε ὁ διαφορά , ὅστις μέρος εἰμί ὁ οὐσία , ἐν ὑπόκειμαι εἰμί , ἐσθίω ἐπάγω καθολικός τις λόγος , ὅτι οὐδέ ὅλως ἄλλος τίς μέρος ὁ οὖον - σίον ἐν ὑπόκειμαι εἰμί . δοκέω δέ αὐτός ὁ λόγος περί μέρος , χείρ λέγω καί κεφαλή καί πούς , καί περί ὁ νοητός δέ διαλαμβάνω , λογικός καί θνητός · ὁ γάρ μέρος ὁ μέν εἰμί αἰσθητός ὁ δέ νοητός . περί μέντοι ὁ νοητός νῦν διαλμIβάνει · οὗτος γάρ καιρός ἔχω ὁ θεώρημα οὗτος ὁ τάξις · ἐπεί γάρ φημί οὐ ἴδιος οὐσία εἰμί ὁ μή ἐν ὑπόκειμαι κεῖμαι εἰμί , ἐπεί καί ὁ διαφορά ὁ μή ἐν ὑπόκειμαι εἰμί , ἵνα μή νομίζω τις οὗτος αὐτός εἴρω ὡς ὁ διαφορά μή εἰμί οὐσία , ὅστις εἰμί κύριος οὐσία , διά οὗτος εἶπον μή ταράσσω δέ ἐγώ ὁ μέρος ὁ οὐσία ὡς ἐν ὑπόκειμαι εἰμί ὁ ὅλος , ἐπεί ἀκή - Ῥῶς δοκέω οὗτος ὁ θεώρημα ἐμβάλλω , εἰμί μή ἀποδείκνυμι αὐτός λέγω περί ὁ νοητός μέρος , ὁ λογικός ὁ θνητός , ὅσπερ ἰδίως μέρος εἰμί ὁ ἄνθρωπος · ἐκ γάρ αὐτός ὁ ἄνθρωπος . p . 3a31 οὖον γάρ οὗτος ὁ ἐν ὑπόκειμαι λέγω ὁ ὡς μέρος ὑπάρχω ἐν τις . οὗτος εἰμί εἰμί καί λέγω ἐν τις εἰμί ὁ συμβεβηκός , ἀλλά οὐ ὡς μέρος ἐν ὅλος · εἰμί μέν γάρ πᾶς ὁ ἐν τις ἀνάγκη εἰμί ἐν ὑπόκειμαι εἰμί , καί ὁ μέρος ὁ οὐσία ἐν τις εἰμί ἐν γάρ ὁ ὅλος εἰμί ) ἐν ὑπόκειμαι ἄν εἰμί · νῦν δέ ὁ ἐν τις καθολικός εἰμί ὁ μέν ὁ ἐν τις ὡς ἐν ὑπόκειμαι εἰμί ὁ δέ ὡς μέρος ἐν ὅλος ὁ δέ κατά ἄλλος ὁ ἐν τις τρόπος · p . 3a33 ‘γπάρχει δέ ὁ οὐσία καί ὁ διαφορά ὁ πᾶς συνώνυμος ἀπό αὐτός λέγω . ᾿Επὶ δύο παρακολούθημα μεταβαίνω ὁ οὐσία καταγιγνώσκω ὁ πρότερος . καί νῦν δέ ὁ κύριος ἴδιος ζητέω ὁ οὐσία . εὐθύς δέ κατέ - γιγνώσκω καί οὗτος . δῆλος δέ εἰμί οὗτος ὁ συνάπτω ὁ διαφορά , ἵνα εἰμί δῆλος ὅτι οὖον μόνος ὁ οὐσία ὑπάρχω . καί ὁ μέν πρότερος ἐκβάλλω ὡς πᾶς μέν οὐσία ὑπάρχω οὖον μόνος δέ , οὗτος δέ ὡς μήτε μόνος μήτε πᾶς · οὔτε γάρ ὁ πρῶτος ὑπάρχω οὖον γάρ ἔχω κατά τίνω κατηγοπηθῆναι ) οὔτε μόνος , ἐπεί καί ὁ διαφορά . p . 3a34 Πᾶς γάρ ὁ ἀπό οὗτος κατηγορία ἤτοι κατά ὁ | ἄτομος κατηγορέω ἢ κατά ὁ εἶδος . Πρῶτος διδάσκω τίς εἰμί ὁ δέχομαι ὁ ἀπό ὁ οὐσία καί ὁ διαφορά κατηγορία , εἶτα οὕτως ὁ συνώνυμος ἐπί αὐτός ἐφαρμόζω κατηγορία · ὁ μέν γάρ ἄτομος , φημί , κατά οὐδείς ὑπόκειμαι λέγω , ὁ δέ εἶδος κατά ὁ ἄτομος , ὁ δέ γένος κατά ἀμφότερος , ὡσαύτως καί ὁ διαφορά κατά ὁ εἶδος καί κατά ὁ ἄτομος . οὗτος δέ καί συνώνυμος κατά ὅς κατηγορέω λέγω · ὁ γάρ Σωκράτης καί ἄνθρωπος εἰμί καί ζῷον λογικός θνητός εἰμί καί οὐσία ἔμψυχος αἰσθητικός . ἀλλά καί ὁ διαφορά καί ὄνομα καί ὁ λόγος ἐπιδέχομαι · λέγω γάρ καί λογικός εἰμί , ὅσπερ εἰμί ὄνομα ὁ διαφορά , ὁ λογικός καί ὁ óρισμὸν αὐτός ὑποδέχομαι · λογικός γάρ εἰμί ὁ ὁ λόγος χράω · οὗτος δέ ὁ λόγος καί ὁ Σωκράτης ἐπιδέχομαι . καί ὁ εἶδος δέ ὁμοίως συνώνυμος καί ὁ γένος καί ὁ διαφορά κατηγορέω . πρόδηλος δέ καί οὗτος , ὅτι ὅσος συνώνυμος κατά ὁ κατηγορέω λέγω , οὗτος καί κατά ὁ ὑπόκειμαι εἴρω . | εἰκότως οὖν ὁ μέν γένος καί ὁ διαφορά κατά ὁ εἶδος συνώνυμος κατηγορέω καί κατά ὁ ἄτομος κατηγορέω , κατά ὅς καί ὁ εἶδος , ὁ δέ εἶδος κατά μόνος ὁ ἄτομος , ὁ δέ ἄτομος κατά οὐδείς , ἐπεί οὐδέ εἰμί τίς αὐτός ὑπόκειμαι . σκοπέω δέ ἐνταῦθα πῶς γίγνομαι αὐτός χρήσιμος ὁ περί ὁ συνώνυμος διδασκαλία , ὅς καί αὐτός δηλόω φημί συνώνυμος δέ γε εἰμί ὅς ὁ τε ὄνομα κοινός καί ὁ λόγος ὁ αὐτός . ἐντεῦθεν δέ σκοπέω πῶς διαρρήδην ὁ διαφορά οὐσία φημί εἰμί · εἰμί γάρ ὁ ἐν ὑπόκειμαι εἰμί ἢ ὁ ὄνομα μόνος μεταδίδωμι ἢ οὔτε ὁ ὄνομα μεταδίδωμι ἵημι ὁ ὁρισμός , ὁ δέ διαφορά συνώνυμος κατά ὁ εἶδος καί ὁ ἄτομος κατηγορέω , οὐσία ἄρα ὁ διαφορά καί οὖον συμβεβηκός · οὗτος γάρ ὑπάρχω ὁ οὐσιωδῶς κατηγορέω ὁ καί ὁ ὄνομα μεταδίδωμι ὁ ὑπόκειμαι καί ὁ ὁρισμός . τίς οὖν ἕνεκα ἀνωτέρω δοκέω αὐτός διακρίνω ὁ οὐσία ἐν ὁ ἑξῆς συντάσσω ; διά ὁ πολλάκις εἴρω αἴτιος , ὅτι σκοπός εἰμί αὐτός ἐνταῦθα οὖον περί πᾶς οὐσία διδάσκω , ἀλλά περί μόνος ὁ σύνθετος , ὅς καί ὁ γνῶσις ἔχω ὁ πολύς ἄνθρωπος · ὁ γάρ πολύς οὖον μόνος Σωκράτης οἶδα ὁ Σωκράτης , ἀλλά καί ἄνθρωπος αὐτός οἶδα καί ζῷον . καί ἐπί πάνἀπ’ ὁ δέ ὁ κατά μέρος κοινῶς φέρω ὁ ὁ ἄνθρωπος ὄνομα , ὁμοίως δέ καί ἐπί ἄνθρωπος καί ἵππος καί ὁ λοιπός ζῷον ὁ ὁ ζῷον · ὁ δέ λογικότης αὐτός κατά ἑαυτοῦ ἔννοια οὐ ἔχω , ἀλλά ἄν λεʹ - γωσι λογικός , ὁ συντίθημι λέγω · λογικός γάρ ζῷον ὁ ὅλος οὗτος γιγνώσκω . καί ἐπί ὁ ἄλογος ὡσαύτως καί ὁ λοιπός διαφορά . διά οὗτος οὖν ἐνταῦθα οὖον λέγω μέν ἄντικρυς ὁ διαφορά οὐσία εἰμί , ἀλλά βούλομαι μέν | αὐτός οὐσία εἰμί καί ὁ βούλημα ἐκκαλύπτω πανταχοῦ , οὖον τοιοῦτος δέ οὐσία , οἷος εἰμί ὁ σύνθετος , περί ὅς αὐτός ἐνταῦθα ὁ λόγος . οὕτως οὖν καί ἐν ὁ φυσικός τρισσός ὁ οὐσία εἴρω , ὁ τε κατά ὁ ὕλη καί ὁ εἶδος ὁ ἐν ὕλη λέγω , οὖον ὁ πρό ὁ πολύς ἢ ὁ ἐν ὁ πολύς ) καί ἔτι ὁ ἐκ ὁ συναμφότεροι , ὁ τε ὕλη καί ὁ εἶδος , σύγκειμαι , ἐνταῦθα μόνος ὁ συντίθημι οὐσία εἶπον , οὔτε δέ ὁ ὕλη οὔτε ὁ εἶδος , ἐπεί μηδέ περί ὁ ἁπλόος αὐτός ὁ λόγος · p . 3b10 10 πᾶσα δέ οὐσία δοκέω ὅδε τίς σημαίνω · ἀπωθέω ὁ πρότερος δύο παρακολούθημα , ὁ τε μή ἐν ὑποκει - μένω εἰμί καί ὁ συνώνυμος πᾶς ἀπό αὐτός λέγω , ἐπί τρίτος μεταβαίνω ἴδιος , ὁ ὅδε τίς σημαίνω · σημαίνω μέν οὖν αὐτός Ἰτός ὅδε ὁ ὑπόκειμαι δεῖξις γάρ εἰμί οὗτος ) , ὁ δέ τίς ὁ μερικός διά άμφοτέπων οὖν σημαίνω ὁ μερικός ὑπόκειμαι , | οἷος ὁ τις ἄνθρωπος ἤ ὅδε ὁ ξύλον . ἐπί οὗτος γάρ ἀεί ὁ Ἀριστοτέλης φέρω ὁ ὅδε , λέγω δή ὁ ἄτομος ὁ φαίνω καί αἰσθητής · οὗτος γάρ εἰμί ὁ καί ὁ δεῖξις μόνος καταδέχομαι καί μόνος ὑπόκειμαι πᾶς . καταγιγνώσκω ἐσθίω καί οὗτος ὁ ἴδιος ὡς οὖον πᾶς ὁ οὐσία παρακολουθέω , εἰμί καί μόνος · ὁ γάρ εἶδος , φημί , καί ὁ γένος , οἷος ἄνθρωπος καί ζῷον , δοκέω μέν ὅδε τίς σημαίνω διά ὁ ἑνικός χαρακτήρ ὁ φωνή , ἐμφαίνω δέ μᾶλλον πλῆθος καί κοινότης πλείων τις περιεκτικός καί ποιότης τις . | οὖον ποιότης δέ φημί , οἷος εἰμί ὁ κτάομαι ὁ συμβεβηκός · ἐκεῖνος γάρ οὔτε προσγίγνομαι ὁ ὑπόκειμαι οὔτε ἀπογίγνομαι συμβάλλω τίς ἢ λυμαίνομαι , ὁ δέ γένος καί ὁ εἶδος συμπληρωτικός εἰμί ἐκεῖνος ὅς λεʹ - γοντ εἰμί καί κατά ὅς ἄν κατηγορέω καί , ὅς φημί αὐτός , περί οὐσία ὁ ποιός ἀφορίζω , οὗτος εἰμί ὁ τοιόσδε ἢ τοιόσδε οὐσία ἀφο - ρίζει καί διαστέλλω καί συγχέω αὐτός διακρίνω , ὁ οὐσιώδης ἑκα - ἵστημι οὐσία ποιότης εἰλικρινής φυλάσσω · ὁ γάρ οὐσία περιέχω ὁ σῶμα καί ἀσώματος καί συγχέω εἰμί οὗτος καί ἀδιάκριτος , ὁ ὁ εἶδος οὗτος διαίρεσις ὁ ἕκαστος ποιότης ἀφορίζω . πάλιν ὁ σῶμα πλείων πρᾶγμα περιέχω ὁ γάρ ἔμψυχος καί ἄψυχος ) διακρίνω ὁ συγχέω καί ἀφορίζω ἕκαστος ὁ ἴδιος . ὁμοίως ὁ ἐμψυχόω πλείων περιέχω ὁ οὗτος εἶδος ἕκαστος ὁ ἴδιος ἀφορίζω . ὡσαύτως καί ἐπί ὁ λοιπός · ὁ γάρ ζῷον καί ὁ φυτός , γένος εἰμί ὁ ὑπό αὐτός ὑπό δέ ὁ ἔμψυχος σῶμα τάσσω , διά ἑαυτοῦ ὁ οἰκέω εἶδος ὁ οὐσιώδης ποιότης ἀφορίζω . καί πῶς οὖν , φημί , λέγω ὁ γένος καί ὁ εἶδος ἐν ὁ τίς εἰμί κατηγορέω , νῦν δέ φημί ὁ Ἀριστοτέλης ὁ ποιός | αὐτός περί ὁ οὐσία ἀφορίζω ; λέγω ὅτι ὅς μετέχω ὁ διαφορά ὁ μέν εἶδος ἐνέργεια ὁ δέ γένος εἴτε δύναμις κατά ὁ περιπατητικός εἴτε ἐνέργεια κατά ὁ πλατωνικός , οὗτος λέγω ὁ ποιός περί ὁ οὐσία ἀφορίζω · ὁ γάρ διαφορά ἐν ὁ ὁποῖος τίς εἰμί κατηγορέω . ζητητέος δέ πῶς φημί ὁ οὐσία σημαίνω , καίτοι γε οὗτος σημαίνω μᾶλλον καί οὖον σημαίνω . λέγω οὖν πρός οὗτος ὅτι , ὡς πολλάκις εἴρω , πρόκειμαι ὁ Ἀριστοτέλης περί φωνή καί πρᾶγμα καί νόημα διαλαμβάνω · ὁ τοίνυν οὐσία ὡς μέν φωνή σημαίνω καί οὖον σημαίνω ὁ γάρ φωνή ὁ πρᾶγμα εἰμί σημαντικός ) , ὡς δέ πρᾶγμα σημαίνω καί οὖον σημαίνω · ὁ γάρ πρᾶγμα ὑπό μέν φωνή σημαίνω , αὐτός δέ ἄλλος σημαντικός οὐ εἰμί · ὥσπερ γάρ ὁ ὄνομα αὐτός μέν κατά ἑαυτοῦ σημαντικός εἰμί ὁ πρᾶγμα , συμπλέκω δέ τις μέρος ὁ λόγος σημαίνω πως μᾶλλον ὑπό αὐτός , οὗτος καί ἐνταῦθα · οἷος ὅταν εἶπον Σωκράτης , διά ὁ ὄνομα ὁ οὐσία ὁ Σωκράτης σημαίνω , ὅταν δέ εἶπον ‘Σωχράτης ὁ φόσοφος’ ὁ Σωκράτης ὁ περιπατέω , τότε ὁ ὄνομα σημαίνω μᾶλλον ἢ σημαίνω διά ὁ φιλόσοφος ἢ διά ὁ περιπατέω , καί οὐ αὐτός σημαίνω , ἀλλά ἄλλος τίς . οὗτος δή οὖν ἐνταῦθα αὐτός μέν κατά ἑαυτοῦ ὁ ὁ οὐσία πρᾶγμα λαμβάνω οὖον σημαίνω τίς , ὅταν δέ ὁ φωνή συμπλέκω , τότε ὑπό ἐκεῖ · νῆς σημαίνω . p . 3b21 ἐπί πλείων δέ ὁ γένος ἢ ὁ εἶδος ὁ ἀφορισμός ποιέω · ὁ γάρ ζῷον εἶπον ἐπί πλείων περιλαμβάνω ἢ ὁ ὁ ἄνθρωπος . οὗτος εἰμί εἰμί καί ὁ δύο πᾶς οὐσία ὁ οὐσιώδης ὁ πρα - Μάτων ἀφορίζω ποιότης , ἀλλά οὖν ὁ γένος ὁ εἶδος ὁ καθολικός - Ραν μᾶλλον καί κοινός ποιότης διακρίνω , ὁ δέ εἶδος ὁ μερικός . | p . 3b24 ὑπάρχω δέ ὁ οὐσία καί ὁ μηδείς ἐναντίος ἑαυτοῦ ὁ εἰμί . επὶ τέταρτος παρακολούθημα μεταβαίνω καί ὁ τρίτος ὡς μόνος μέν ὑπάρχω οὖον πᾶς δέ . εἰμί δέ οὗτος ὁ μηδείς ἐναντίος εἰμί ὁ οὐσία · ὁ γάρ Σωκράτης , φημί , οὐδείς εἰμί ἐναντίος ἢ ἄλλος τις ὁ ἄτομος . ἀλλά μήv οὔτε ὁ δύο · ὁ γάρ ἄνθρωπος ἢ ὁ ζῷον τίς εἰμί ἐναντίος ; εἰμί δέ τις εἶπον τίς οὖν ; οὐ ἀντίκειμαι ὁ πῦρ ὁ ὕδωρ καί ὁ γῆ ὁ ἀείρω , λέγω ὅτι οὗτος ἀντίκειμαι ἀλλήλων οὐ ὅς οὐσία εἰμί , ἀλλά ὅς ποιέω · ὁ γάρ ἐν πῦρ θερμός καί ξηρός ποιότης ὁ ὁ ὕδωρ ψυχρός καί ὑγρός ἀντίκειμαι ποιότης . τάχα δέ ἐάν τις ἀκριβῶς ἔξω - τάσσω , οὐδέ κατά ὁ ποιότης φημί ἀντίκειμαι ὁ πῦρ ὁ ὕδωρ · ὁ γάρ ἐναντίος περί ὁ αὐτός ὑφίστημι ὑπόκειμαι καί οὗτος ὁ πρός ἀλλήλων ἀναδέχομαι | πόλεμος , ἑκάτερος αὐτός ὁ ὑπόκειμαι καταλαμβάνω σπεύδω καί ἕτερος ἐξωθέω . εἰμί τοίνυν ὁ πῦρ οὐ ὑπόκειμαι παρά μέρος θερμότης καί ψυχρότης , οὐδέ κύριος φημί ὁ ὡς ἐν πῦρ θερμότης ἀντίκειμαι τίς , εἰμί γε ὁ ἀντίκειμαι , ὡς φημί , περί ὁ αὐτός πολεμέω ὑπόκειμαι . καταγιγνώσκω δέ καί οὗτος ὡς μή μόνος ὁ οὐσία ὑπάρχω , εἰμί καί πᾶς · ὁ γάρ ποσός , φημί , οὐδείς εἰμί ἐναντίος , οἷος ὁ δέκα ἢ ὁ δίπηχυς · οὗτος γάρ τίς ἄν εἰμί ἐναντίος ; οὖον γάρ ὁ τε . τράπηχυ ὁ δίπηχυς ἐναντίος · ὁ γάρ ἐναντίος φθείρω ἀλλήλων , ἐνταῦθα δέ αὔξησις εἰμί ὁ δίπηχυς ὁ τετράπηχυς . εἰμί μή τις ὁ Πολύα ὁ ὀλίγος , φημί , φημί ἐναντίος εἰμί ἢ ὁ μέγας ὁ μικρός , καίτοι οὐδέ οὗτος ἐναντίος εἰμί ποσός , καί δείκνυμι μικρός ὕστερος ὅτι οὐδέ ποσός εἰμί ἀλλά πρός τίς · ἀλλά οὖν εἰμί καί κατά συγχώρησις , φημί , δήω τις αὐτός ποσός εἰμί , οὐδείς ἐγώ διαφέρω · ἀρκέω γάρ ἐγώ πρός ὁ δείκνυμι ὅτι οὖον μόνος ὁ οὐσία ὑπάρχω ὁ μηδείς ἐναντίος , εἰμί γε καί ὁ ἀφορίζω ποσός οὗτος ὑπάρχω . ἀφορίζω δέ ποσός λέγω ὅσος ὁρίζω τις ἔχω ποσότης καί μή ὁ πρός ἕτερος σχέσις λέγω . p . 3b33 δοκέω δέ ὁ οὐσία μή ἐπιδέχομαι ὁ μᾶλλον καί ὁ κακός . ᾿Επὶ πέμπτος παρακολούθημα μετέρχομαι , λέγω δή ὁ ὁ οὐσία μή ἐπιδέχομαι ὁ μᾶλλον καί ὁ κακός . οὗτος δέ ὁ πρό αὐτός εἰμί ἀκόλουθος καί ἐκ ἐκεῖνος ἔχω ὁ γένεσις | ὁ λέγω ὁ οὐσία μηδείς εἰμί ἐναντίος · ἐν οὗτος γάρ φύω γίγνομαι ὁ μᾶλλον καί ὁ κακός ἐν ὅς καί ὁ ἐναντιότης . καί οὗτος οὐ ἀπλόος · οὖον γάρ ὅσος εἰμί ἐναντίος , δέχομαι ὁ μᾶλλον καί ὁ κακός , ἀλλά ὅσος ὁ ἐναντίος φύω μίγνυμι ἀλλήλων · ὁ γάρ ἄρτιος καί ὁ περισσός ἐναντίος εἰμί οὐ ἑπιδέχομαι ὁ μᾶλλον καί ὁ κακός , ἐπεί οὐδέ μίγνυμι φύω · οὔτε γάρ εἰμί ἄρτιος ἄρτιος μᾶλλον ἄρτιος οὐδέ περισσός περισσός μᾶλλον Περίτ - ὁ . λευκός δέ εἰμί λέγω λευκός μᾶλλον λευκός , ἐπεί ὁ μέλας φύω μίγνυμι · ἐκεῖνος γάρ λέγω μᾶλλον λευκός ὁ πλείων ὁ ἀπόστασις ἔχω ὁ μέλας , κακός δέ λευκός λέγω ὁ πλείων ὁ μῖξις ὁ πρός ὁ μέλας ὑποδείκνυμι . καί αὐτός δέ ἑαυτοῦ τίς μᾶλλον λευκός λέγω · νῦν γάρ εἰμί τίς λευκός ἑαυτοῦ λευκός γίγνομαι διακρίνω ὁ ἐμμίγνυμι ἐν αὐτός μέλας . καί ἐπί ὁ ἄλλος ὁμοίως . εἰμί τοίνυν οὐδέ πᾶς ὁ ἐναντίος ὁ μᾶλλον καί ὁ κακός ἐπιδέχομαι , ἀλλά μόνος ὁ μίγνυμι φύω , πολύς μᾶλλον ὁ μηδέ ὅλως ἔχω τίς ἐναντίος οὐ ἐπιδέχομαι ὁ μᾶλλον καί ὁ κακός . | p . 3b34 λέγω δέ οὐ ὅτι οὐσία οὐσία οὐ εἰμί μᾶλλον οὐσία . ἐπεί γάρ γάρ ἀνωτέρω εἶπον μᾶλλον εἰμί οὐσία ὁ πρῶτος ὁ δύο οὐσία γάρ εἰμί , φημί , ὁ κύριος καί πρῶτος καί μάλιστα λέγω ) καί αὐτός δέ ὁ | δύο ὁ κατά ὁ εἶδος μᾶλλον οὐσία εἰμί ὁ υἱός γένος λέγω ὁ δέ δύο οὐσία μᾶλλον οὐσία εἰμί ὁ εἶδος ὁ γένος , εἰκότως ἀπορέω πῶς ἀνωτέρω λέγω οὐσία οὐσία μᾶλλον εἰμί οὐσία νῦν φημί δοκέω δέ ὁ οὐσία μή ἐπιδέχομαι ὁ μᾶλλον καί ὁ κακός . ὅσπερ ἐπιλύω φημί ὅτι οὖον κατά αὐτός εἴρω ἐκεῖ μέν εἰμί μᾶλλον καί κακός ἐνταῦθα δέ οὖον · ἐκεῖ μέν γάρ ὁ κατά βάθος ὁ οὐσία παραβολή καί τάξις σκοπός λέγω ὁ πρῷος ὁ ὁ δύο μᾶλλον εἰμί οὐσία ὡς μᾶλλον ὁ πολύς συγγιγνώσκω ὅς ἄνθρωπος , καί ὁ δύο μᾶλλον ὁ εἶδος διά ὁ ἐγγυτέρω εἰμί μᾶλλον ὁ πρῶτος ὁ εἶδος ἤ2 ὁ γένος · ἐνταῦθα δέ ὁ κατά πλάτος ποιέω παραβολή φημί ὅτι οὐδέ ὁ ἄτομος μᾶλλον καί ἥσσων εἰμί οὐσία , οὔτε αὐτός ἑαυτοῦ οὔτε ἕτερος ἕτερος · ὁ γάρ Σωκράτης οὔτε ἑαυτοῦ ὁ ἑαυτοῦ μᾶλλον καί κακός ἄνθρωπος εἶπον τις ὅς οὔτε Σωκράτης Πλάτων μᾶλλον ἄνθρωπος . ἀλλά οὐδέ ὁ εἶδος οὔτε αὐτός ἑαυτοῦ οὔτε ἄλλος ἄλλος μᾶλλον ὄντα εἰμί , οἷος ἵππος ἄνθρωπος οὐδείς μᾶλλον οὐσία . καί ἐπί ὁ γένος ὡσαύτως . οὗτος δέ ὁ ἴδιος ἤτοι παρακολούθημα πᾶς μέν ὑπάρχω ὁ οὐσία , οὖον μέντοι γε μόνος · καί γάρ ὁ ποσός οὐ ἐπιδέχομαι ὁ μᾶλλον καί ὁ κακός , ἐπεί μηδέ ἔχω τίς ἐναντίος , ἀλλά οὐδέ ὁ ἄρτιος οὐδέ ὁ περισσός , ἐπεί μηδέ φύω οὗτος μίγνυμι . διά τίς δέ μή ὥσπερ ἐπί ὁ ἄλλος ἴδιος λέγω πρός ὁ τέλος οὐ ἴδιος δέ οὗτος ὁ οὐσία , ἐπεί εἰμί καί πᾶς φέρω ὑπάρχω , οὖον μέντοι γε μόνος , ἤγουν μόνος μέν οὖον πᾶς δεῖ , οὗτος καί ἐνταῦθα ποιέω καί εἶπον ὅτι οὐ ἴδιος οὗτος ὁ οὐσία . εἰμί καί πᾶς ὑπάρχω , καί γάρ ὁ ποσός οὐ ἐπιδέχομαι ὁ μᾶλλον καί ὁ κακός ; λέγω ὡς ἐναργής εἰμί ἐκ ὁ εἴρω οὗτος καταλείπω · | ἐπεί γάρ συνάπτω εἰμί , ὡς εἶπον , ὁ παρακολούθημα καί ἀκολουθέω πάντως ὁ μή εἰμί τίς μᾶλλον καί κακός ὁ μή ἔχω ἐναντίος , δείκνυμι δέ μικρός πρόσθεν μήτε ὁ οὐσία μήτε ὁ ποσός ὑπάρχω τίς ἐναντίος , ἐγώ καταλείβω ὁ συνάγω καί προσυπακούω ὅτι οὖον μόνος ὁ οὐσία ὑπάρχω ὁ μή ἐπιδέχομαι ὁ μᾶλλον καί ὁ κακός , ἀλλά καί ὁ ποσός . p . 4a10 μάλιστα δέ ἴδιος ὁ οὐσία δοκέω εἰμί ὁ αὐτός καί εἷς ἀριθμός εἰμί ὁ ἐναντίος εἰμί δεκτικός . οὗτος ἕκτος παρακολούθημα ἴδιος ὑπάρχω ὁ οὐσία ἀποδίδωμι , ὅσπερ καί ὁ ἄλλος μᾶλλον ἐκκρίνω , λέγω δή ὁ εἷς ὁ ἀριθμός καί ὁ αὐτός Μένων ὁ ἐναντίος εἰμί δεκτικός · Σωκράτης γάρ εἷς καί ὁ αὐτός Μένων ποιός μέν θερμαίνω ποτέ δέ ψύχω , καί ἐπί ὁ ἄλλος ποιότης ὁμοίως καί ὁ λοιπός συμβεβηκός . οὗτος δέ μόνος μέν ὑπάρχω ὁ οὐσία , οὖον μέντοι γε πᾶς · οὐδείς γάρ ἄλλος ὁ παρά αὐτός φύω εἷς καί ὁ αὐτός μένω ὁ ἀριθμός ὁ ἐναντίος εἰμί δεκτικός , λέγω δή ὁ συμβεβηκός · πᾶς γάρ ὁ παρά αὐτός συμβεβηκός εἰμί . οὐδέ γάρ φύω ὅλως συμβαίνω συμβεβηκός | ὑπόκειμαι πρός ὕπαρξις · οὐ ὑπόκειμαι γάρ ὁ λευκός ὁ μέλας ἢ ὁ θερμός οὐδέ ὁ τοιοῦτος οὐδείς . καί ἐπί ὁ ἄλλος συμβεβηκός ὁ αὐτός λόγος . οὐκοῦν οὐδέ ὁ ἐναντίος εἰμί δεκτικός . μόνος μέν οὖν οὗτος ὑπάρχω , οὖον μέντοι γε πᾶς · ὁ γάρ δύο οὐδαμῶς οὗτος ὑπάρχω · οὐδέ γάρ κύριος ἄν λέγω οὔτε ὁ γένος οὔτε ὁ εἶδος εἷς καί αὐτός ὁ ἀριθμός · ὁ γάρ εἷς ὁ ἀριθμός περί ὁ ἄτομος κύριος θεωρέω . ἄλλως τε εἰμί καί εἷς εἰμί , οὐ εἰμί ὁ ἐναντίος δεκτικός · οὖον γάρ σῶμα εἰμί , ἵνα ἐπιδέχομαι θερμότης ὁ ψῦξις ἤ τίς ὁ τοιοῦτος . ὁμοίως δέ οὐδέ ὁ γένος . ἀλλά εἰμί ἄρα , οὗτος λέγω ὁ ἐναντίος εἰμί ποιητικός ἢ εἰς ὁ ἐναντίος διαιρέω , ὁ θνητός λέγω καί ὁ ἀθάνατος , ὁ λογικός καί ὁ ἄλογος . εἰμί δέ τις ἀκριβής ἐπιβλέπω , οὐδέ ἐναντίος αὐτός εἰμί · ὁ γάρ ἐναντίος φθαρτικός εἰμί ἀλλήλων , οὗτος δέ υποστατικός ἀλλήλων μάλα εἰμί ἢ φθαρτικός · ὁ γάρ ἀπλόος λογικός καί ἀθάνατος ὑφίστημι ὁ ἄλογος καί ὁ θνητός . εἰ τοίνυν μή πᾶς ὑπάρχω ὁ οὐσία , τίς δή ποτός μάλιστα αὐτός φημί αὐτός εἰμί ἴδιος ; λέγω οὖν ὅτι ἕξ τίνω ὡς ἴδιος ὁ οὐσία ἀποδίδωμι ὁ μέν πρῶτος καί ὁ τέταρτος καί ὁ πέμπτος πᾶς μέν ὑπάρχω ὁ οὐσία , οὖον μέντοι γε μόνος , λέγω δή ὁ μή ἐν ὑπόκειμαι εἰμί , ὅσπερ καί ὁ διαφορά ὑπάρχω , καί ὁ τέταρτος ὁ μηδείς ἐναντίος αὐτός εἰμί , ὅσπερ καί ὁ ποσός ὑπάρχω , ἔτι τε καί ὁ πέμπτος , λέγω δή ὁ μή ἐπιδέχομαι ὁ μᾶλλον καί ὁ κακός , ὅσπερ καί αὐτός ὁ ἀπό - σός ὑπάρχω . ὁ μέντοι γε δύο , ὅσπερ εἰμί ὁ συνώνυμος ἀπό αὐτός λέγω πᾶς , οὔτε μόνος οὔτε πᾶς · ἵημι γάρ ὁ πρῶτος , ἐπεί καί ὁ διαφορά · ὁ δέ τρίτος ὁ ὅδε τίς σημαίνω καί πρός οὗτος ὁ ἕκτος , λέγω δή ὁ εἷς καί αὐτός ὁ ἀριθμός μένω ὁ ἐναντίος εἰμί δεκτικός , μόνος τῆ οὐσία ὑπάρχω , εἰμί καί μή πᾶς . ὁ μέν οὖν τέσσαρες οὐδέ εἷς ἐκκρίνω εἰκότως , διότι οὖον μόνος ὑπάρχω · οὐδείς γάρ ἄν φημί ἴδιος τις εἰμί , εἰμί καί πᾶς πρόσειμι ὁ ὑπόκειμαι , ὁ καί ἄλλος ὑπάρχω , ἀλλά μᾶλλον ὁ μόνος , εἰμί καί μή πᾶς . διά τίς δέ ὁ δύο , ὁ τε τρίτος καί ὁ ἕκτος , προκρίνω ὁ ἕκτος ; διότι ἐκεῖνος μέν κατά μόνος ὁ φωνή δοκέω ὁ δύο οὐσία ἐφαρμόζω , λέγω δή ὁ ὅδε τίς σημαίνω , οὗτος εἰμί ἑνικός ἀριθμός , ὅς ἐνταῦθα δέ κατά αὐτός πρᾶγμα δοκέω ἐφαρμόζω . διόπερ ἵνα δείκνυμι καί πᾶς ὁ οὐσία ἑφαρθερμῶ ] Μοζόν ὁ ἀποδίδωμι ἴδιος , μικρός ἐναλλάσσω ὁ εἴρω οὕτως εἶπον μάλιστα δέ ἴδιος ὁ κατηγορία ὁ οὐσία δοκέω εἰμί ὁ ὁ ὑπό αὐτός ἄτομος παρά μέρος ὁ ἐναντίος εἰμί δεκτικός · οὗτος γάρ καί πᾶς ὁ οὐσία κατηγορέω οὗτος ὁ ἴδιος καί οὐδείς ὁ ἄλλος ἁρμόζω · οὔτε γάρ ὁ ὁ ποσός ἄτομος , ὁ δέκα εἰμί τυγχάνω , οὔτε ὁ ὁ ποιέω , οἷος ὁ ἐν ὅδε ὁ λίθος λευκός , παρά μέρος ὁ ἐναντίος εἰμί δεκτικός . | p . 4a10 μάλιστα δέ ἴδιος ὁ οὐσία δοκέω εἰμί ὁ καί εἷς ἀριθμός εἰμί ὁ ἐναντίος εἰμί δεκτικός . εἷς μέν ἀριθμός , ἵνα ὁ αὐτός φυλάσσω ὑπόκειμαι , αὐτός δέ , ἵνα μή μεταβάλλω κατά ὑπόστασις · ὁ γάρ χρῶμα ἀπό λευκός μέλας γίγνομαι μεταβάλλω κατά ὑπόστασις ( ἐν γάρ ὁ λευκός εἰμί ἔχω ὁ οἰκεῖος ὑπόστασις , ὥστε μεταβάλλω εἰς μέλας μεταβάλλω κατά ὑπόστασις ) , ὁ δέ Σωκράτης Μένων εἷς καί ὁ αὐτός ποτέ μέν θερμός γίγνομαι ποτέ δέ ψυχρός , καί ἐπί ὁ ἄλλος ὁμοίως . δεκτικός δέ ὁ ἐναντίος , ἵνα ἐνδείκνυμι ὁ δύναμις ὁ παρά μέρος δέχομαι ὁ ἐναντίος · οὖον γάρ εἶπον ΄ δέχομαι ὁ ἐναντίος ( εἰμί γάρ ἄν ἐν ὁ αὐτός ὁ μάχομαι ) , ἀλλά δεκγοριον τίκος , ἵνα ὁ δύναμις , ὡς εἶπον , ἐνδείκνυμι . ἐπί δέ ὁ ἄλλος κάτειμι - οὐδείς ὁ τοιοῦτος φαίνω . ἀλλά ἴσως εἴρω τις τις οὖν ; καί ὅδε ὁ κόραξ δεκτικός εἰμί λευκότης ἢ ὁ κύκνος μελανία ; πῶς οὖν εἶπον ὁ ἐναντίος εἰμί δεκτικός ἀλλά λέγω ὅτι εἰμί μέν εἶπον πᾶς ὁ ἐναντίος δεκτικός εἰμί πᾶς οὐσία , ἔχω ἄν λόγος ὁ ἀπορία καί ἐπί κόραξ καί ἐπί ἄλλος μυρίος · οὐδέ γάρ ὁ ψίμυθος μέλας γίγνομαι ἄν μένω ψίμυθος , οὐδέ ὁ πῦρ μένω πῦρ ψῦξις ἢ ὑγρότης εἰμί δεκτικός , οὖον ὁ ὕδωρ 〈 ξηρότης 〉 , οὐ ὁ γῆ κουφότης . νῦν δέ οὐ ἕπω πᾶς ἀλλά ἁπλόος ὁ ἐναντίος , ὥστε καί ὁ κόραξ εἰμί καί μή δέχομαι λευκότης ἢ ὁ κύκνος μελανία , ἀλλά οὖν θερμότης καί ψυχρότης δέχομαι καί ἄλλος ἐναντίος ποιότης . καί ὁ πῦρ ἐν εἰμί καί μή δέχομαι ψῦξις ἢ ὑγρότης ἤ τίς ὁ ἑαυτοῦ ἐναντίος , ἀλλά οὖν δέχομαι ὁ ἐπί ὁ κάτω φορά βία , φύω ἐπί ὁ ἄνω φέρω . τίς δέ ἄν εἶπον περί ἥλιος καί σελήνη καί ἀπλόος ὁ οὐράνιος ; ἕκαστος γάρ οὗτος εἷς εἰμί καί αὐτός ὁ ἀριθμός ὅμως ὁ ἐναντίος οὐ εἰμί δεκτικός , εἰμί μή τις ἐνταῦθα ὁ ἀντίκειμαι λαμβάνω κινέω , διότι φέρω μέν σύν ὁ πᾶς ὁ ἀπό ἀνατολή , αὐτός δέ κατά ἑαυτοῦ ὁ ἐναντίος . εἰμί δέ καί ἐπί ὁ ἑπτά πλανάω λαμβάνω καί ὁ ἀπό ὁ νότιος ἐπί ὁ βόρειος καί πάλιν ἀπό οὗτος ἐπί ὁ νότιος λαμβάνω μετάβασις καί ἐπί ὁ κατά ὁ ἀπόγειον αὐτός καί περίγειον ἐναντίωσις σύνοδος τε καί ἀπόστασις αὐτός , ἐπί δέ ὁ σελήνη καί ὁ φωτισμός αὐτός καί ὁ ἐκλείβω , ὡς μόνος ὁ ἀπλανῆ δοκέω ὁ ἐναντίος ἀνεπίδεκτος εἰμί . ἄλλως τε φθάνω εἶπον ὅτι μόνος ὁ ὐστᾳ οὗτος ὑπάρχω , οὖον πᾶς ἐσθίω · οὐδέ γάρ ὁ εἰμί τε καί γένεσις , ἀλλά ὁ ὑπό οὗτος ἄτομος . ὁ δέ μοναδικός οὐδέ ὅλως γένος εἰμί ἢ εἶδος τις ἄτομος , οἷος ὁ ἥλιος καί ὁ σελήνη , καί ὁ οὐρανός δέ ὅλος μοναδικός τίς εἰμί . οὐ ἐλέγχω οὖν ὁ Ἀριστοτέλης λόγος , ἄν ὁ οὐράνιος μή εἰμί ὁ ἐναντίος δεκτικός · ὁ γάρ λόγος περί ὁ ὑπό ὁ γένος καί ὁ ἰόω ἄτομος , οὖον περί πᾶς οὐσία , καί ὅτι μόνος ὁ οὐσία ὑπάρχω οὗτος , εἰμί καί μή πᾶς , κἀν μηδέ ὁ ἄτομος ἅπας ὑπάρχω . | p . 4a22 εἰμί μή τις ἐνίστημι ὁ λόγος καί ὁ δόξα φάσκω ὁ τοιοῦτος εἰμί · ὁ γάρ αὐτός λόγος ἀληθής τε καί ψευδής δοκέω εἰμί , οἷος εἰμί ἀληθής εἰμί ὁ λόγος , ὁ κάθημαι τις , ἀνίστημι αὐτός ὁ αὐτός οὗτος λόγος ψευδής εἰμί . Ἀπορίας τις ἑαυτοῦ ἐπάγω , ὅς εἰκός εἰμί τις ἀπορέω , καί οὗτος ὡς οἷος τε εἰμί ἐπιλύω · ἀπορέω γάρ ἄν τις πῶς μόνος ὁ οὐσία φημί εἰμί ἴδιος ὁ αὐτός καί εἷς ἀριθμός εἰμί ὁ ἐναντίος εἰμί δεκτικός · ἰδού γάρ καί ὁ προφορικός λόγος καί ὁ δόξα εἷς καί ὁ αὐτός Μένων ἀλήθεια καί ψεῦδος παρά μέρος εἰμί δεκτικός · ὁ γάρ λόγος ὁ λέγω Σωκράτης καθίημι εἰμί μέν τυγχάνω κάθημαι ὁ Σωκράτης , ἀληθεύω , ἀνίστημι δέ πάλιν αὐτός ὁ αὐτός οὗτος ψεύδω . ὁμοίως δέ καί ὁ δόξα ὁ περί κάθημαι Σωκράτης , εἰμί μέν τυγχάνω κάθημαι , ὀρθῶς δοξάζω , ἀνίστημι δέ αὐτός ὁ αὐτός ψευδής δοξάζω . ὥστε ὁ αὐτός λόγος καί ὁ αὐτός δόξα εἷς καί αὐτός Μένων δεκτικός εἰμί ἀλήθεια καί ψεῦδος . ἐπιλύω οὖν ὁ ἀπορία διχῶς , κατά τε ὁ λέγω αωτιπαριστημι καί ὁ ἔνστασις . ἀντιπαράστασις δέ εἰμί ὁ καταδέχομαι μέν ὁ ἀπορία δείκνυμι δέ ὅτι καί οὕτως ἔχω οὐδείς λυμαίνομαι ὁ λεʹ - γίγνομαι , ἔνστασις δέ εἰμί ὁ μηδέ ὅλως ὁ ἀπορία δέχομαι , ἀλλά ἀνατρέπω αὐτός ὡς οὐ οὕτως ἔχω ὡς ἀπορέω . καί πρῶτος μέν ἐπιλύω διά ὁ | ἀντιπαράστασις λέγω οὕτως . εἰμί δέ τις καί οὗτος παραδέχομαι , ἀλλά ὁ γε τρόπος διαφέρω · ὁ μέν γάρ ἐπί ὁ οὐσία αὐτός μεταβάλλω δεκτικός ὁ ἐναντίος εἰμί . ψυχρός γάρ ἐκ θερμός γίγνομαι μεταβάλλω ( ἀλλοιόω γάρ ) καί μέλας ἐκ λευκός καί σπουδαῖος ἐκ φαῦλος . ὡσαύτως δέ καί ἐπί ὁ ἄλλος ἕκαστος αὐτός μεταβολή δέχομαι ὁ ἐναντίος δεκτικός εἰμί . ὁ δέ λόγος καί ὁ δόξα αὐτός μέν ἀκίνητος πάντῃ πάντως διαμένω , ὁ δέ πρᾶγμα κινέω ὁ ἐναντίος περί αὐτός γίγνομαι . εἰμί δέ καί συγχωρέω , φημί , ὁ λόγος ὁ ἐναντίος εἰμί δεκτικός , ἀλλά οὖον κατά ὁ αὐτός τρόπος ὁ οὐσία δέχομαι ὁ ἐναντίος · ὁ μέν γάρ οὐσία αὐτός κινέω ἐκ θερμός ψυχρός γίγνομαι καί ἐκ λευκός μέλας , καί ἐπί ὁ ἄλλος ἐναντίος ὡσαύτως . ὁ δέ λόγος ἀκίνητος Μένων ὁ ὁ πρᾶγμα κινέω ὁ ἀλήθεια ἢ ὁ ψεῦδος δέχομαι · Σωκράτης γάρ καθέζομαι ὁ λόγος ὁ λέγω αὐτός κάθημαι ἀληθής γίγνομαι , ἀνίστημι δέ ψευδής · ὥστε Σωκράτης εἰμί ὁ κινέω , ὁ δέ λόγος ἀκίνητος μένω . καί εἰκότως · ὁ γάρ ἀλήθεια καί ὁ ψεῦδος οὔτε ἐν ὁ λόγος εἰμί μόνος οὔτε ἐν ὁ πρᾶγμα μόνος ἀλλά ἐν ὁ ἐφαρμογή ὁ λόγος πρός ὁ πρᾶγμα · ὥσπερ γάρ ὁ ὑπόδεσις οὔτε ἐν ὁ πούς μόνος θεωρέω οὔτε ἐν ὁ ὑπόδημα , ἀλλά ἐν ὁ ἐφαρμουῇ ὁ ὑπόδημα πρός ὁ πόδα , οὗτος καί ὁ ἀλήθεια ἐν ὁ ἐφαρμογή ὁ λόγος πρός ὁ πρᾶγμα . ὁ δέ αὐτός καί ἐπί ὁ δόξα εἴρω · καί γάρ ἐκεῖνος ἀκίνητος μένω ὁ πρᾶγμα κινέω 66v ἢ ἀληθής ἢ ψευδής λέγω . ὥστε ὁ τρόπος ἴδιος ὁ οὐσία εἰμί οὗτος · ἄλλος γάρ τρόπος ὁ οὐσία ὁ ἐναντίος εἰμί δεκτικός καί ἄλλος ὁ λόγος καί ὁ δόξα . p . 4b4 εἰμί καί τις οὗτος παραδέχομαι , ὁ λόγος καί ὁ δόξα δεκτικός ὁ ἐναντίος εἰμί . καί οὗτος μέν διά ὁ ἀντιπαραστήσεως . διά δέ ὁ ἔνστασις οὕτως ἐπιλύω ὁ ἀπορία · p . 4b5 οὐ εἰμί δέ ἀληθής οὗτος . οὗτος εἰμί οὐ ἀληθής εἰμί ὁ λέγω ὁ λόγος ἢ ὁ δόξα δέχομαι χω ὁ ἐναντίος · ἀπλόος γάρ οὐδείς ὑπό οὐδείς οὔτε ὁ λόγος κινέω ἵημι ὁ δόξα . ὥστε οὐ ἄν εἰμί δεκτικός ὁ ἐναντίος · ὁ μέν γάρ οὐσία ἐν ὁ δέχομαι ὁ ἐναντίος ὁ κατά ὁ ποιός κινέω κίνησις , οὗτος δέ οὐδέτερος ὑπό ἕτερος κινέω · οὔτε γάρ ὁ λόγος αἴτιος ὁ μεταβάλλω ὁ πρᾶγμα καί εἰς ὁ ἐναντίος κινέω οὔτε ὁ πρᾶγμα κινέω παρακινέω τίς ὁ λόγος · ὁ αὐτός γάρ μένω λόγος ἀκίνητος · οὐδέ γάρ μετά - πονθέ τίς · ὁ γάρ δέχομαι ὁ ἐναντίος πάσχω ( πάθος γάρ εἰμί ὁ εἰς ἐναντίος μεταβολή ) , ὁ δέ πάσχω κινέω · ὁ πάθος γάρ κίνησις εἰμί . εἰμί τοίνυν ὁ προφορικός λόγος οὐ ὑπομένω , ἀλλά ἅμα ὁ εἴρω καί φθείρω , δῆλος ὅτι οὐδέ | κινέω ( ὁ γάρ μή εἰμί πῶς κινέω ; ) , εἰμί μή κινέω , οὐδέ πάσχω , εἰμί μή πάσχω , οὐδέ ὁ ἐναντίος ἐπιδέχομαι , ἀλλά εἰμί ἄρα , ὁ αὐτός ὁ εἶδος λόγος φημί ἐπιδέχομαι ὁ ἐναντίος καί οὖον ὁ αὐτός ὁ ἀριθμός . ὡσαύτως δέ καί ἐπί ὁ δόξα εἴρω . p . 4b17 ὥστε ἴδιος ἄν εἰμί ὁ οὐσία ὁ αὐτός καί εἷς ἀριθμός εἰμί κατά ὁ ἑαυτοῦ μεταβολή ὁ ἐναντίος εἰμί δεκτικός . συμπεραίνω διά οὗτος ὁ λόγος , δείκνυμι ὅτι οὐ εἷς καί ὁ αὐτός Μένων ὁ λόγος ὁ ἐναντίος εἰμί δεκτικός , ὅτι μόνος ὁ οὐσία οὗτος ὑπάρχω . καί καλῶς προστίθημι κατά ὁ ἑαυτοῦ μεταβολή · ἐκεῖνος γάρ οὖον κατά ὁ ἑαυτοῦ μεταβολή ἐπιδέχομαι ὁ ἐναντίος , ὁ λόγος φημί καί ὁ δόξα , ἀλλά ὁ ὁ πρᾶγμα μεταβάλλω , ὁ δέ γε οὐσία αὐτός κατά ὁ ποιός μεταβάλλω δεκτικός ὁ ἐναντίος γίγνομαι . περι ποσός . p.4b20 ὁ δέ ποσός ὁ μέν εἰμί διορίζω ὁ δέ συνεχής . τίς μέν ἕνεκα ὁ οὐσία πᾶς ὁ κατηγορία προτάσσω , ἤδη φθάνω ἀποδίδωμι , δύο δέ ἔχω τάξις ἐν ὁ κατηγορία ὁ ποσός διά αἴτιος πλείων , καί πρῶτος μέν , ὅτι ἐν ὁ περί ὁ οὐσία λόγος μιμνήσκω ὁ ποσός , ἔνθα λέγω οὐ ἴδιος ὁ | οὐσία εἰμί ὁ μηδείς ἐναντίος εἰμί αὐτός , ἐπεί καί ὁ ποσός ( ἵνα οὖν μή ἐπί πολύς ἐάω ἐγώ ἀγνοέω ὁ ὁ ποσός φύσις , ἐπίτηδες εὐθύς μετά ὁ οὐσία ὁ περί οὗτος λόγος ποιέω ) , δύο δέ , ὅτι καί ἐν ὁ φύσις ὁ πρᾶγμα δύο ἔχω τάξις ὁ ποσός · ὁ γάρ πρῶτος ὕλη , ὡς πολλάκις εἴρω , ἀσώματος εἰμί καί ἀνείδεος καί ἀσχημάτιστος πρότερος ἐξογκόω ὁ τρεῖς διάστασις δέχομαι καί γίγνομαι τριχῆ διαστατός , ὅς φημί ὁ Ἀριστοτέλης δύο ὑπόκειμαι , εἶτα οὕτως δέχομαι ὁ ποιότης καί ποιέω ὁ στοιχεῖον , ὥστε τρίτος ὁ ποιός ἐν ὁ εἰμί ἔχω τάξις , τέταρτος δέ ὁ πρός τίς · ὁ γάρ πρός τίς σχέσις τίς εἰμί ἕτερος κατηγορία , ὁ δέ τόπος καί ὁ χρόνος καί ὁ λοιπάς ἀπό οὗτος συλάω . τρίτος δέ αἰτία , ὅτι ἐπεί διαιρέω ὁ οὐσία εἰς ὁ πρῶτος καί δύο , ὁ δέ πρῶτος καί δεύτερος εἰμί ὁ ἀριθμός , ὁ δέ ἀριθμός ὁ ποσός , εἰκότως μετά ὁ οὐσία τάσσω ὁ ποσός . καί ἄλλως αὐτός ὁ ζητέω πότερος δεῖ ὁ κατηγορία πρότερος τάσσω ἢ δύο ὁ ποσός εἰμί . πάλιν ὁ ὁ σῶμα ὅρος ὁ ἀριθμός προσχράω ( ὁ γάρ τριχῆ διαστατός ) , ὁ δέ σῶμα οὐσία εἰμί , ὁ δέ ἀριθμός ὁ ποσός . ὥστε διά πᾶς εἰκότως δύο ὁ περί ὁ ποσός λόγος ποιέω ὁ Ἀριστοτέλης . διαιρέω δέ ὁ ποσός εἰς ὁ συνεχής καί ὁ διορίζω . συνεχής δέ εἰμί ποσός ὁ ἔχω ὁ μόριον ἑνόω καί συμφύω πρός ἀλλήλων , διορίζω δέ ὁ ἐναντίος | ἔχω , λέγω δή ὁ ἔχω ὁ μόριον διαιρέω ἀλλήλων . ὁ δέ συνεχής πέντε φημί εἶδος , γραμμή ἐπιφάνεια σῶμα τόπος χρόνος , ὁ δέ διορίζω δύο , ἀριθμός καί λόγος . δεῖ δέ διά ὁ ἀμύητος γεωμετρία εἶπον περί οὗτος βραχύς . ἰστέον τοίνυν ὅτι σῶμα καλέω ὁ γεωμέτρης ὁ ἔχω ὁ τρεῖς διάστασις , μῆκος πλάτος βάθος . ὁ δέ σῶμα ἢ περαίνω εἰμί ἢ ἤπειρος . ἀλλά ὅτι μέν οὐ ἤπειρος , δείκνυμι ἐν ὁ φυσικός ἀκροάομαι ὁ φιλόσοφος . οὐκοῦν ἀνάγκη πᾶς σῶμα περαίνω εἰμί , εἴπερ δείκνυμι μηδείς ἤπειρος εἰμί δύναμαι . ὁ δέ περαίνω ὑπό πέρας περατόω · ἕτερος ἄρα εἰμί ὁ πέρας παρά ὁ περατόω , ἐπεί ἀνάγκη ἢ ἀμφότερος πέρας καλέω ἢ ἀμφότερος περατόω · εἰμί γάρ ὁ μέν εἰμί πέρας ὁ δέ περατόω , αὐτός δέ ὁ πέρας ὁ περατόω καί οὐ ἕτερος , ἀνάγκη ὁ εἴρω ἀκολουθέω · ὡς γάρ ὁ Σωκράτης καί ὁ οὗτος εἰκών ἕτερος εἰμί οὖον αὐτός εἰμί ( εἰμί γάρ αὐτός ἄγω , ἢ ἀμφότερος εἰμί εἰκών Σωκράτης ἢ ἀμφότερος Σωκράτης ) , οὕτως καί ἐπί ὁ πέρας ἔχω καί ὁ περατουμενοω · ἐπεί ἕτερος οὗτος εἰμί ὁμολογέω ( ἕτερος γάρ εἰμί ὁ περατόω καί ἕτερος ὁ περατόω ) , ἀνάγκη μή εἰμί αὐτός . εἰμί τοίνυν ὁ σῶμα ἔχω τρεῖς διάστασις , ὁ οὗτος ἄρα πέρας οὐ ἔχω τρεῖς · ἢ οὖν δύο ἢ εἷς . ἀλλά εἷς μέν ἀδύνατος · οὖον γάρ περάτωσις καθόλου αὐτός ὁ σῶμα . δεῖ δέ ὁ πέρας ὅλος ἀποτερματίζω ἔξωθεν ὁ περατόω · δεῖ ἄρα ὁ ὁ σῶμα πέρας ἔξωθεν ὅλος αὐτός περιέχω . ὁ βάθος οὐ ἅπτω . εἰμί δέ οὗτος , μῆκος ἔχω μόνος καί πλάτος ὁ ὁ σώμα - ὅς πέρας · ὥστε εἷς ἔλλειψις ὁ σῶμα , ἵνα μή εἰμί αὐτός ὁ σῶμα · ὅσπερ εἰμί ὁ ἐπιφάνεια περαιόω ὁ σῶμα καί περιγράφω κατά τε I μῆκος καί πλάτος . ἐπεί δέ οὐδέ οὗτος ἤπειρος , ἀνάγκη καί ὁ οὗτος πέρας κατά ὁ εἴρω ἐπί ὁ σῶμα λόγος εἷς διάστασις αὐτός λείπω . οὗτος οὖν κατά τε μῆκος καί πλάτος θεωρέω ἐκεῖνος εἷς ὁ κατά ὁ μῆκος μόνος ἔχω διάστασις . οὗτος δέ εἰμί ὁ γραμμή μῆκος εἰμί ἀπλατής , ὡς καί ὁ οὗτος ἔχω ὁρισμός . ἐπεί δέ ποῦ καί ὁ γραμμή περαίνω εἰμί , ἀνάγκη ὁ αὐτός λόγος καί ὁ οὗτος πέρας εἷς διάστασις αὐτός λείπω . οὗτος οὖν κατά μῆκος μόνος θεωρέω ὁ πέρας οὗτος ἀδιάστατος εἰμί παντελῶς , ὅσπερ εἰμί ὁ σημεῖον . διόπερ καί ὁρίζω αὐτός ὁ γεωμέτρης φημί ἕννυμι εἰμί ὅς μέρος οὐδείς . ὅστις δέ οὐ ἀνάπλασμα ὁ ἡμέτερος τυγχάνω διάνοια ὁ εἰμί τίς μῆκος ἀπλατής , ἀλλά εἰμί οὗτος καί ἐν ὁ φύσις ὁ πρᾶγμα , δείκνυμι σαφῶς καί ὁ διορισμός ὁ φωτίζω τόπος ἀπό ὁ σκιασμένος · ὁ γάρ ἥλιος εἰς τοῖχος , εἰμί τυγχάνω , προσβάλλω καί μέρος οὗτος φέρω φωτίζω , ἀνάγκη ὁ διορίζω μεταξύ ὁ φωτίζω καί ὁ σκιασμένος τόπος μῆκος εἰμί ἀπλατής μόνος · εἰμί γάρ ἔχω πλάτος , ἢ φωτίζω εἰμί οὗτος πάντως ἢ σκιάζω · οὖον γάρ εἰμί οὗτος μεταξύ τίς . ἀλλά εἰμί μέν εἰμί πεφωτισμένος , ὁ φωτίζω συντάσσω , εἰμί δέ σκιάζω , ὁ σκιάζω . ἀλλά μήv ἐναργής ὁράω μεταξύ γραμμή , ὅστις κατά μῆκος ἐπιτείνω μόνος διορίζω ὁ σκιάζω ἀπό ὁ φωτίζω · εἰμί γάρ διά-ὁρίζω οὗτος ἀλλήλων , ἀνάγκη εἰμί τίς παρά αὐτός , ὁ διορίζω αὐτός , ὅσπερ οὔτε πεφωτισμένος ὑπάρχω οὔτε σκιάζω οὐδέ πλάτος ἔχω · πλάτος γάρ ἔχω ἢ φωτίζω ἢ σκιάζω ἀνάγκη . οὖον - δέτερον δέ εἰμί οὗτος , διορισμός εἰμί ἑκάτερος . ὥστε ἀνάγκη πᾶς ὁ διορισμός ὁ | φωτίζω τε καί σκιασμένος τόπος μῆκος εἰμί μόνος ἀπλατής , ὅστις εἰμί γραμμή . καί ὁ κοινός δέ συνήθεια φυσικός ἔννοια ἴσχω ὁ γραμμή , ὁπηνίκα ὁ ὁδός μετρέω ( μόνος γάρ ὁ μῆκος λαμβάνω ἄνευ πλάτος ) , πάλιν δέ αὖος ὁ ἐπιφάνεια ἔννοια , ὅταν ὁ χωρίον μετρέω · ὁ μῆκος γάρ αὐτός καί ὁ πλάτος μόνος προσλογίζομαι . ὅταν δέ ὁ φρέαρ μετρέω καί ὁ τοῖχος καί ὁ ξύλον , ὁ σῶμα λαμβάνω ἔννοια μετά ὁ μῆκος καί ὁ πλάτος καί ὁ βάθος παραλαμβάνω . πάλιν οὖν εἰμί ὁ γραμμή οὐ εἰμί ἤπειρος ἀλλά περασία , ἀνάγκη πᾶς καί ὁ οὗτος πέρας εἷς διάστασις αὐτός λείν - πίπτω · ἐπεί οὖν ἐπί εἷς διαστατός ὁ γραμμή , ὁ οὗτος πέρας ἀδιάστατος εἰμί , ὅσπερ εἰμί ὁ σημεῖον . διό καί οὕτως αὐτός ὁρίζω ὕω μέρος οὐδείς . καί οὗτος μέν κατά ἀνάλυσις δείκνυμι ἐφεξῆς οὗτος ἀλλήλων κεῖμαι . καί κατά σύνθεσις δέ ὁ αὐτός οὗτος δείκνυμι πάλιν · ὁ γάρ σημεῖον ῥυΐσκω ποιέω ὁ γραμμή · ἀρχή γάρ εἰμί ὁ γραμμή , ὥσπερ ὁ νῦν ὁ χρόνος καί ὁ κίνημα ὁ κίνησις . διό καλῶς φημί ὁ Ἀριστοτέλης ἀναλογέω οὗτος ἀλλήλων , ὁ τε σημεῖον καί ὁ νῦν καί ὁ κίνημα · ὅς γάρ λόγος ἔχω ὁ σημεῖον πρός ὁ γραμμή ἀρχή εἰμί γραμγῆς ἀδιάστατος , ὁ αὐτός λόγος ἔχω καί ὁ νῦν πρός ὁ χρόνος καί ὁ κίνημα πρός ὁ κίνησις ἀρχίς εἰμί ὁ μετά αὐτός ἀδιάστατος . ὁ δέ γραμμή εἰς πλάτος κινέω ποιέω ὁ ἐπιφάνεια , οὗτος δέ εἰς βάθος κινέω ποιέω ὁ σῶμα . καί οὗτος μέν περί ὁ γνωρίζω ἐγώ τίς ποτός εἰμί γραμμή καί ἐπιφάνεια καί σῶμα . ὅτι2 δέ οὗτος συνεχής , δῆλος · συμφύω γάρ ὁ μόριον αὐτός καί ἑνόω πρός ἀλλήλων . ὁ δέ τόπος καί ὁ χρόνος οὐ οἴκοθεν ἔχω ὁ συνεχής , διό καί ὁ Ἀριστοτέλης ἀπαριθμέω ὁ πρότερος τρεῖς , ὁ γραμμή ὁ ἐπιφάνεια ὁ σῶμα , ὡς ἀπό ἕτερος ἀρχή ἐπάγω ἔτι δέ παρά οὗτος χρόνος καί τόπος , ὡς ἐκεῖνος μέν οἴκοθεν ἔχω ὁ συνέχεια , οὗτος δέ οὐ οἴκοθεν ἀλλά ἐκ ἕτερος αἰτία · ὁ γάρ χρόνος οὐδείς ἕτερος εἰμί ἢ μέτρον κίνησις · ἡμέρα γάρ φημί εἰμί ὁ ἀπό ἀνατολή ἐπί ἀνατολή πάλιν ὁ ἥλιος ἀποκατάστασις , καί μείς πάλιν ὅταν ὁ σελήνη εἰς ὁ αὐτός σημεῖον ἐπανέρχομαι ὅθεν καί ἄρχω , μᾶλλον δέ ἀφίστημι ὁ ἥλιος πάλιν εἰς αὐτός αὐτός κατά μῆκος συνέρχομαι σημεῖον , καί ἐνιαυτός ὁμοίως ὁ ἐπί ὁ ζωδιακός κύκλος ὁ ἥλιος περίοδος . ὥστε ὁ χρόνος μέτρον εἰμί κίνησις . ὁ δέ κίνησις ἐν μέγεθος γίγνομαι · δείκνυμι γάρ ὁ Ἀριστοτέλης μηδείς κίνησις διά κενός δύναμαι γίγνομαι · εἰμί γάρ τις , φημί , βούλομαι διά κενός ὁ κίνησις γιώνω , οὐ ἔχω λόγος δίδωμι , τίς δή ποτός ὁ σφαιροειδής ὁ σῶμα ταχύς καταφέρω ὁ πεταλοειδής , κἀν ἰσόογκος εἰμί , καί ἄλλος πρός οὗτος λέγω ἀποδείκνυμι . ὥστε τρεῖς εἰμί οὗτος ἐφεξῆς , μέγεθος κινέω - σέως χρόνος , ὡς ἄν ἔχω ὁ μέγεθος , οὕτως ἔχω καί ὁ κίνησις , καί ὡς ἄν ἔχω ὁ κίνησις , οὕτως ἔχω καί ὁ χρόνος · ἐάν μέν γάρ συνεχής εἰμί ὁ μέγεθος , συνεχής εἰμί καί ὁ ἐπί οὗτος γίγνομαι κίνησις , συνεχής δέ εἰμί ὁ κίνησις συνεχής καί ὁ χρόνος . ὁμοίως καί εἰμί διαιρέω εἰμί ὁ μέγεθος , διαιρέω εἰμί καί ὁ κίνησις καί ὁ χρόνος · οἷος εἰμί ἐπί ξύλον ὁ κίνησις γίγνομαι , εἰμί μέν διαιρέω ὁ οὗτος μέρος , διῃρημένως γενή - σέτα καί ὁ κίνησις , εἰμί δέ οὗτος συνεχής εἰμί , συνεχής εἰμί καί ὁ κίνησις . εἰμί οὖν συνεχής ὁ Οὐρανία σφαῖρα , συνεχής καί ὁ ἐπί οὗτος γίγνομαι κίνησις . συνεχής δέ καί ὁ χρόνος · οὐδείς γάρ ἄλλος χρόνος εἰμί ἀλλά ἢ μέτρον κίνησις ὁ ἐν οὗτος | γίγνομαι . ὥστε ὁ χρόνος οὐ οἴκοθεν ἔχω ὁ συνεχής ἀλλά διά ὁ κίνησις , ὁ δέ κίνησις διά ὁ σῶμα , ἐπί ὅς καί ὁ κίνησις . ὥστε καί ὁ χρόνος διά ὁ σῶμα ὁ συνεχής ἔχω . Αλ οὐδέ ὁ τόπος οἴκοθεν ἔχω ὁ συνεχής · τόπος γάρ εἰμί , ὡς ἤδη εἶπον , ὁ πέρας ὁ περιέχω κατά ὅς περιέχω ὁ περιέχω , οἷος ὁ κέραμος τόπος εἰμί ὁ οἶνος , οὖον κατά ὅλος αὐτός ἀλλά κατά μόνος ὁ κοῖλος αὐτός ἐπιφάνεια · ὡς ἄν οὖν ἔχω ὁ περιέχω , οὕτως ἔχω καί ὁ τόπος · πᾶς οὖν σῶμα συνεχής εἰμί καί ἐκ ἀνάγκη εἰμί ἐν τόπος , συνεχής εἰμί καί ὁ τόπος . ὥστε καί ὁ τόπος διά ὁ ἐν αὐτός σῶμα ἔχω ὁ συνεχής · ὅς μέν γάρ πέρας εἰμί ὁ περιέχω , ἐπιφάνεια λέγω οὐ τόπος καί συνεχής εἰμί , ὅς δέ περιέχω , τόπος καί ἐκ αὐτός ὁ περιέχω κατά ὅς τόπος εἰμί ὁ συνεχής ἔχω . ὅτι δέ πᾶς τόπος συνεχής εἰμί , καί ἐντεῦθεν δῆλος · εἰμί γάρ διαιρέω ὁ κέραμος καί μηδείς ὑποτίθημι ἔξωθεν ὁ οἶνος , μήτε ἀήρ μήτε ἄλλος τίς σῶμα , εὑρίσκω ὁ μέρος ἐκεῖνος ὁ οἶνος ὁ κατά ὁ διαίρεσις ἐπιφαίνω μή εἰμί ἐν τόπος , ὅσπερ ἄτοπος · πᾶς γάρ σῶμα ἐν τόπος ἀνάγκη 20 εἰμί . οὗτος μέν οὖν ὁ πέντε ὁ συνεχής εἶδος . Ζεύς τίς δέ ὁ κίνησις οὖον συναριθμώ ὁ εἶδος ὁ συνεχής ; φημί ὅτι ὁ κίνησις ἀόριστος τίς πρᾶγμα εἰμί · ὁδός γάρ εἰμί ἀπό ὁ δύναμις ἐπί ὁ ἐνέργεια . διά οὗτος οὖν οὐ μνημονεύω αὐτός . καί ἔτι ὡς πρός εἰσάγω ποιέω ὁ λόγος · πλείων γάρ διδασκαλία ὁ περί αὐτός δήω λόγος . ἢ μᾶλλον λεκτέος ὅτι οὐδέ κύριος εἰμί ποσός ὁ κίνησις · εἰμί γάρ ἐνέργεια τις ὁ κινέω · πῶς γάρ ἄν εἶπον ποσός ὁ ἀλλοίωσις ἢ ὁ αὔξησις ἢ ὁ μείωσις ; ὡς οὖν οὐδέ γένεσις ποσός , οὐδέ ὁ κίνησις οὐδείς · οὐδέ γάρ αὐτός ὁ κατά Ἅτοπος κίνησις ποσός ἀλλά ἐνέργεια τις , διά δέ ὁ ὑπόκειμαι περί ὅς γίγνομαι ὁ συνεχής ἔχω καί οὖον κατά ἑαυτοῦ . ὥστε , ὅσπερ καί πρόσθεν λέγω , καθόλου ὁ μεταβολή ὁδός ἐπί ὁ κατηγορία λεκτέος , οὖον κατηγορία , ἢ ἄλλος ὑπό ἄλλος ἀνακτέον , ὡς ἐν ἐκεῖνος εἴρω . ὁ δέ χρόνος ἀριθμός εἰμί καί μέτρον κίνησις κύριος εἰμί ποσός · ὁ γάρ ἀριθμός καί ὁ μέτρον ὁ ποσός · ποσός οὖν ὁ χρόνος , εἰμί καί ὁ συνεχής 〈 ἑτέρωθεν 〉 ἔχω . ζητέω δέ πῶς ὁ σῶμα εἰς ὁ εἶδος ὁ ποσός συγκαταριθμώ , καίτοι ὁ σῶμα ὄντα εἰμί . φημί οὖν ὅτι , ὡς καί ἐν ὁ ἔμπροσθεν εἶπον , καί ποιός καί ποσός εἰμί οὐσιώδης , ὥσπερ ἐν πῦρ μέν ὁ θερ - πορθμός ποιός οὐσιώδης ἐν σῶμα δέ ὁ τριχῆ διαστατός ποσός οὐσιώδης . ὥσπερ οὖν εἰμί τις ὁ ἐν πῦρ θερμός ὡς ποιότης ἁπλόος σκοπέω καί μή ὡς πῦρ , ὑπό ὁ ποιότης οὗτος ἀνάγω , οὗτος δή καί ὁ σῶμα , καθό ἁπλόος μῆκος καί πλάτος καί βάθος ἔχω , θεωρέω ὡς ποσός τίς θενρήσομεν εἶδος καί οὐ οὐσία . οὖ δέ διορίζω εἶδος , ὡς εἴρω , ὁ λόγος καί ὁ ἀριθμός · ὁ γάρ λόγος καί ποσός εἰμί καί διορίζω ποσός , ποσός μέν ὅτι καὶ μετρέω , φημί , συλλαβή βραχύς καί μακρός , διορίζω δέ ὅτι ἕκαστος ὁ Σύλλας · βοῦς ἴδιος ἔχω περιγραφή καί δύναμαι ὁ εἷς συλλαβή εἶπον ὁ ἕτερος σιωπάω . καί ὁ ἀριθμός δέ ὁ διά-ὁρίζω εἰμί · καί οὗτος γάρ ἕκαστος μονή ἴδιος ἔχω περιγραφή . ὕω μέν οὖν ὁ διαίρεσις χράω καί ὁ ὑποδιαίρεσις , πάλιν ἐπιδιαιρέω ὁ ποσός κατά ἄλλος τις τρόπος λέγω ὅτι ὁ ποσός ὁ μέν ἐκ θέσις ἔχω πρός ἀλλήλων ὁ ἐν ἑαυτοῦ μόριον συνίστημι , ὁ δέ οὐ ἐκ ἔχω θέσις . ἐκ θέσις δέ ἔχω πρός ἀλλήλων ὁ ἐν αὐτός μόριον ἐκεῖνος λέγω ὁ κεῖμαι ποῦ καί δείκτης εἰμί καί συνίστημι ὅλος ἅμα ὁ μόρον ἔχω , οἷος λίθος · καί γάρ κεῖμαι ( ἐν τοῖχος γάρ , εἰμί τυγχάνω ) καί δεικτός εἰμί ὑποπίπτω γάρ ὁ αἴσθησις ) καί πᾶς ἅμα ὁ μόριον αὐτός συνίστημι . ὁ μέν οὖν ἐκ θέσις ἔχω εἰμί ὁ τε σῶμα καί ὁ ἐπιφάνεια καί ὁ γραμμή καί ὁ τόπος . οὗτος γάρ πᾶς καί δείκτης εἰμί καί κεῖμαι ποῦ καί συνίστημι πᾶς ἔχω ὁ μόριον . ὁ μέντοι γε χρόνος καί ὁ λόγος οὔτε δείκτης εἰμί ( οὐδέ γάρ ὁ αἴσθησις ὑποπίπτω ) οὔτε δέ ἅμα συνίστημι ὁ μόριον ἔχω · οὐδέ γάρ ὁ χρόνος ὅλος ἅμα ὑφίστημι , ἀλλά ἢ κατά μόνος ὁ νῦν ἐν γάρ ὁ γίγνομαι καί φθείρω εὐθύς2 ὁ εἰμί ἔχω ) , ἀλλά οὔτε ὁ λόγος ὅλος ἅμα ὑφιστάω · ὁ · ὁ γάρ εἴρω συλλαβή οὐ ὑπομένω ὁ ῥέομαι , ἀλλά φθάνω ὁ πρῶτος φθείρω πρίν ὁ ἕτερος λέγω . ὅς οὖν οὐ ὑπομένω , πῶς ἄν ἔχω θέσις τις ; ἀλλά μᾶλλον τάξις τις εἶπον ἄν ἔχω οὗτος φυσικός · πρότερος γάρ ὁ νῦν ὁ μέλλω , οὐκέτι δέ ὁ μέλλω ὁ νῦν πρότερος . καί οὗτος εἰμί τάξις φυσικός , ὅταν μή ἀνακάμπτω , πρός ἐγώ δέ τάξις εἰμί , ὅταν ἀδιάφορος ἀνακάμπτω , οἷος ὅταν ἀπό ὁ δεξιός ἀρ - ξαίνω πρῶτος εἶπον ὁ δεξιός , πάλιν δέ εἰμί βούλομαι ἀπό ὁ ἀριστερός ἄρχω , ὁ ἀριστερός πρῶτος εἶπον . καί ὁ λόγος δέ ἔχω ὁ φυσικός τάξις · ὁ γάρ λέγω Σωκράτης λόγος ἔχω ὁ μέν πρῶτος συλλαβή ὁ δέ δύο . καί ἐπί ὁ ἀριθμός δέ εἰμί ὁ τάξις ὁ ὁ εἷς πρότερος ἀπαριθμέω ὁ δύο . ἐπεί δέ ὁ ἀριθμός διττός , ὁ μέν ἐν ὁ Ψυχή ὁ ἀριθμός ὁ δέ ἐν ὁ ἀριθμητός ( ὥσπερ καί ὁ ξέστης διττός , ὅς τε μετρέω καί ὁ μετρέω ) , ὁ μέν ἐν ὁ Ψυχή ἀριθμός δῆ - λος ὅτι οὐ ἄν εἰμί ἐκ θέσις ἔχω μόριον ( οὖον γάρ ἔχω τις θέσις ὁ μόριον αὐτός · εἰμί γάρ νοητός ) , ὁ δέ ἐν ὁ ἀριθμητός , οἷος ἐν ὁ δέκα ἵππος , ἐκ ἔχω θέσις | εἰμί · ὁ γάρ μόριον αὐτός κεῖμαι ποῦ καί θέσις τις ἔχω πρός ἀλλήλων . διά οὗτος οὕτως εἶπον θέσις δέ οὖον πάνυ λαμβάνω ἄν , καί οὐ εἶπον οὐδαμῶς , εἰδοί ὅτι ὁ μέν τις ἀριθμός ἐκ ἔχω θέσις εἰμί , ὁ δέ οὐ ἐκ ἔχω θέσις . ἀλλά γάρ ἄξιος καί ἐπί αὐτός ὁ λέξις ἐξετάζω ὁ εἴρω . p . 4b25 ὁ μέν γάρ ὁ ἀριθμός μόριον οὐδείς εἰμί κοινός ὅρος , πρός ὅς συνάπτω ὁ μόριον αὐτός . ότι μέν ποσός εἰμί ὁ ἀριθμός , οὐδέ κατασκευάζω ἀξιόω · ὁ γάρ μή βούλομαι ὁ ἀριθμός ποσός εἰμί , οὐδέ ἄλλος τίς ἀξιόω . ὅτι δέ δῖος - ρισμένον ποσός , οὗτος κατασκευάζω · οὖον γάρ ἔχω , φημί , κοινός ὅρος , πρός ὅς συνάπτω ὁ μόριον αὐτός · ὁ γάρ δέκα ἀριθμός εἰμί διαιρέω εἰς δύο πεντάς , ἑκάτερος εὑρίσκω διορίζω καί οἰκεῖος ἔχω περί - γραφεύς · οὐδέ γάρ εἰμί τις μονή ἑκάτερος συνάπτω ὁ μέρος καί διά ἑαυτοῦ ὁ συνέχεια αὐτός χαρίζομαι . καί ἐπί ὁ ἑπτά ἀριθμός ὁμοίως · ὁ γάρ τέταρτος μονή οὐδείς ὁ τριάς οὔτε πρός ἑαυτοῦ οὔτε πρός ἀλλήλων συνάπτω , ἀλλά ἐν ἴδιος καί αὐτός θεωρέω περιγραφή . ὥστε διορίζω ποσός ὁ ἀριθμός . ἀλλά καί ὁ λόγος , φημί , | διορίζω ποσός διά ὁ αὐτός αἴτιος · οὔτε γάρ ὁ ὁ λόγος μόριον , λέγω δή ὁ συλλαβή , εἰμί ὁράω διά τις κοινός ὁράω συνάπτω , ἀλλά ἕκαστος αὐτός περιγράφω . λέγω δέ , φημί , ὁ μετά φωνή λόγος γίγνομαι · ἐπεί γάρ ὁ λόγος ὁ μέν τίς εἰμί προφορικός ὁ δέ ἐνδιάθετος ὁ ἐν ὁ Ψυχή θεωρέω , διά οὗτος ἐπισημαίνω ὅτι περί ὁ προφορικός λόγος φημί · ὁ γάρ ἐνδιάθετος οὐδέ ποσός ὅλως εἰμί , ἀλλά εἴπερ ἄρα , ποιότης εἰμί ὁ Ψυχή , εἴπερ διάθεσις εἰμί ὁ Ψυχή ἢ ἕξις , διάθεσις δέ καί ἕξις ποιότης , ὡς εἶμι . p . 5a1 ὁ δέ γραμμή συνεχής εἰμί · εἰμί γάρ λαμβάνω κοινός ὅρος , πρός ὅς ὁ μόριον αὐτός συνάπτω , στιγμή , καί ὁ ἐπιφάνεια γραμμή . οἰκότως ὁ γραμμή συνεχής · ἕκαστος γάρ ὁ μόριον αὐτός συνάπτω πρός ἀλλήλων κοινός ἔχω ὅρος ὁ σημεῖον · ὁ δέ σημεῖον ἀμερής καί ἀδιάστατος · εἰκότως ἄρα καί ὁ μέρος αὐτός συνεχῶς τε καί ἀδιάστατος ἑνόω εἰμί · κατά γάρ σημεῖον ὁ γραμμή διαιρέω , κατά ὅς καί συνάπτω ὁ μόριον αὐτός . δεῖ δέ λαμβάνω ὁ σημεῖον ἤτοι ὁ διαίρεσις δύναμις καί μή ἐνέργεια · ἐάν γάρ ἐνέργεια λαμβάνω , οὐ εἰμί συνεχής ὅλος ὁ γραμμή . καί ὁ ἐπιφάνεια δέ ὁ μέρος κοινός ὅρος συνάπτω ὁ γραμμή . ὥστε καί ὁ ἐπιφάνεια συνεχής · γραμμή γάρ διαιρέω . εἰμί δέ ὁ γραμμή μῆκος εἰμί ἀπλατής , κατά μῆκος διαιρέω ὁ ἐπιφαωείας ἀδιάστατος ἔχω ὁ μέρος κατά πλάτος , ἐπεί μηδέ ἔχω ὁ γραμμή ὁ κατά πλάτος διάστασις . δύναμις δέ ἐνταῦθα ὁ γραμμή ληπτέος , καί οὐ ἐνέργεια . p . 5a3 ὁ γάρ ὁ ἐπίπεδος μόριον πρός τις κοινός ὅρος συνάπτω . | ὁ μέν παλαιός πᾶς ἀπλόος ἐπιφάνεια ἐπίπεδος καλέω εἷς ἀντί εἷς λέγω ( ἀδιάφορος γάρ αὐτός ἐπιφάνεια ἢ ἐπίπεδος λέγω ) , ὁ δέ νέος οὖον πᾶς ἐπιφάνεια ἐπίπεδος καλέω , ἀλλά ὁ ἀποτίνω - τέμνω μόνος · γένος γάρ οἶδα ὁ ἐπιφάνεια καί οὗτος διαιρέω εἰς τε ὁ ἐπίπεδος καί κυλινδρικός καί σφαιρικός καί εἰμί τις ἄλλος εἰμί . p . 5a4 Ὡσαύτνς δέ καί ἐπί ὁ σῶμα ἔχω ἄν λαμβάνω κοινός ὅρος , γραμμή ἢ ἐπιφάνεια , πρός ὅς ὁ ὁ σῶμα μόριον συνάπτω . συνάπτω γάρ ὁ μέρος ὁ σῶμα πρός κοινός ὅρος , ὁ ἐπιφάνεια , διά οὗτος δέ καί πρός ὁ γραμμή · ὁ γάρ ἐπιφάνεια κατά βάθος διαιρέω ὁ σῶμα , αὐτός δέ παντελῶς ἀδιάστατος εἰμί κτάομαι βάθος , ἀδιάστατος ἐκ ἀνάγκη καί ὁ μέρος ὁ σῶμα συνάπτω πρός ἀλλήλων κατά ὁ ἐπιφάνεια . ἐνταῦθα δέ δύναμις πάλιν ὁ διαίρεσις ἤτοι ὁ ἐπιφάνεια λαμβάνω . διά δέ ὁ ἐπιφάνεια καί πρός γραμμή συνάπτω ὁ ὁ σός μάτος μέρος · ἐπεί γάρ , ὡς εἶπον , ῥέω ὁ γραμμή ποιέω ὁ ἐπιφάνεια , ὁ διαιρέω ὁ σῶμα κατά ἐπιφάνεια δεῖ ἄρχω ἀπό γραμμή καί οὗτος οἱονεί ἐπισύρω ποιέω ἐπιφάνεια καί διά αὐτός τέμνω ὁ ὑπόκειμαι . ὥστε ἐπεί κατά ὅλος ἑαυτοῦ ὁ ἐπιφάνεια τέμνω ὁ σῶμα , ἀνάγκη καί κατά ὁ πέρας αὐτός , λέγω δή ὁ γραμμή , συνάπτω ὁ ὁ σῶμα ἄκρος . p . 5a6 εἰμί δέ καί ὁ χρόνος καί ὁ τόπος ὁ τοιοῦτος · ὁ γάρ νῦν χρόνος συνάπτω πρός ὁ παρέρχομαι καί ὁ Μέλ - λοντα . πάλιν ὁ τόπος ὁ συνεχής εἰμί · τόπος γάρ τις ὁ ὁ σῶμα μόριον κατέχω , ὁ πρός τις κοινός ὅρος | συνάπτω . Ei γάρ ἀποδείκνυμι ὁ σῶμα συλλαμβάνω καί συνεχής ἔχω ὁ μόριον , πᾶ ) δέ σῶμα κατά ὅλος ἑαυτοῦ ἐν τόπος εἰμί , ὁ τόπος ἄρα ὁ περιέχω ὁ σῶμα συνεχής εἰμί , ἐπεί μηδείς ὁ ὁ σῶμα μόριον ἐκφεύγω ὁ ἐν τόπος εἰμί . οὐκοῦν διά ὁ συνέχεια ὁ σῶμα καί ὁ τόπος ἔχω ὁ συνεχής · p . 5a 15 ἔτι δέ ὁ μέν ἐκ θέσις ἔχω πρός ἀλλήλων ὁ ἐν αὐτός μόριον συνίστημι , ὁ δέ οὐ ἐκ ἔχω θέσις . ἐπιβλέπω χρή ὅτι ὁ μέν χρόνος ἐν ὁ πρότερος διαίρεσις συντάσσω ὁ συνεχής ποσός , γραμμή ἐπιφάνεια σῶμα τόπος , ἐνταῦθα δέ ὁ μή ἐκ θέσις ἔχω , ἐπεί κτάομαι ὁ τρεῖς οὗτος χαρακτηρίζω ὁ ἐκ θέσις ἔχω , ὁ κεῖμαι ποῦ καί ὁ δεικτός εἰμί καί ὁ συνίστημι ἔχω ὁ μόριον , οὗτος εἰμί ἅμα ὅλος ὑφίστημι , ὅς οὐδέ εἷς ὑπάρχω ὁ χρόνος . ὁ δέ ἀριθμός ἐν ὁ πρῶτος διαίρεσις ὁ διόρίζω συγκαταριθμέω , δοκέω πως ἐνταῦθα ὁ ἐκ θέσις ἔχω . εἴρω δέ ἄνω - τέρας περί ὅς ἀριθμός αὐτός ὁ λόγος . p . 5a38 κύριος δέ ποσός οὗτος μόνος λέγω ὁ εἴρω , ὁ δέ ἄλλος πᾶς κατά συμβεβηκός · εἰς οὗτος γάρ ἀποβλέπω καί ὁ ἄλλος ποσός λέγω , οἷος πολύς ὁ λευκός λέγω ὁ γε ὁ ἐπιφάνεια πολύς εἰμί . | ἔργον ἐπιστήμων μή μόνος ὁ ὑποβάλλω ὁ ἐπιστήμη αὐτός πρᾶγμα σκοπέω , ἀλλά καί ὁ δοκέω μέν εἰμί , κατά ἀλήθεια δέ μή εἰμί , ἐπεξέρχομαι καί διελέγχω . οὗτος καί ὁ Ἀριστοτέλης ποιέω · ἀπος - ριθμησάμενος γάρ ὁ ἑπτά ὁ ποσός εἶδος , πέντε ὁ συνεχής καί δύο ὁ διορίζω , οὐ ἵστημι μέχρι οὗτος , ἀλλά ζητέω εἰμί καί τίς ἄλλος δύναμαι ἀνάγω ὑπό ὁ ποσός . ἐπεί οὖν δοκέω ὁ λευκός καί πολύς καί ὀλίγος , ὁ δέ πολύς καί ὀλίγος ὁ ποσός εἰμί , ἀλλά καί ὁ πρᾶξις λεʹ - γόμος καί μακράν καί βραχύς , φημί ὅτι οὖον κύριος εἰμί οὗτος ποσός ἀλλά κατά συμβεβηκός · ὁ γάρ ἐν ποσός εἰμί λέγω ποσός καί αὐτός · ἐπεί γάρ ὁ λευκός ἐν ἐπιφάνεια εἰμί , ἐκεῖνος πολύς εἰμί ἢ ὀλίγος ἐκ μετάληψις οὗτος λέγω ὁ λευκός πολύς ἢ ὀλίγος εἰμί . καί ὁ πρᾶξις ὁμοίως κατά συμβαίνω ἔχω ὁ μακρός εἰμί ἢ βραχύς · ἐπεί γάρ ὁ πόλεμος ὁ Ἰλιακός , εἰμί τυγχάνω , ἐν τις χρόνος γίγνομαι , οἷος ἐν δέκα ἔτος , λέγω δέ ὁ χρόνος μακρός , διά οὗτος καί ὁ πρᾶξις ὁ ἐν μακρός χρόνος γίγνομαι κατά συμβαίνω μακράν λέγω εἰμί . ὥστε κύριος μέν ποσός εἰμί ὁ εἴρω , ὁ δέ ἄλλος κατά συμβαίνω διά ἐκεῖνος ποσός λέγω . καί ὁ κίνησις πολύς λέγω εἰμί ὁ ὁ χρόνος πολύς εἰμί ἐν ὅς γίγνομαι · ὁ γάρ χρόνος μέτρον εἰμί κίνησις · μείς γάρ λέγω ὁ ὁ σελήνη ἀποκατάστασις , ἐνιαυτός δέ ὁ ὁ ἥλιος . p . 5b5 ὁ χρόνος ὁρίζω ὅς ἐνιαυσιαῖος . Ἐάν γάρ τις ἐρωτάω πόσος τίς εἰμί ὁ πρᾶξις , ὁ χρόνος ἀποκρίνω , οἷος δεκαετής . p . 5b7 ὅσος γάρ ἄν ὁ ἐπιφάνεια εἰμί , τοσοῦτος καί ὁ λευκός φημί εἰμί . Ἐάν γάρ ἐρωτάω πόσος εἰμί ὁ λευκός , λέγω ὅτι δίπηχυς τυγχάνω ἢ τρίπηχυς , ὅσος εἰμί καί ὁ ἐπιφάνεια ὁ ἔχω ὁ λευκός . ὥστε οὐ αὐτός ὁ λευκός λέγω πολύς εἰμί ἢ ὀλίγος , ἀλλά ὁ ἐπιφάνεια · δύναμαι γάρ ὁ ἐν πηχυαίος ἐπιφάνεια λευκός μᾶλλον λευκός εἰμί ὁ ἐν δίπηχυς . τότε δέ οὖον λέγω λευκός λευκός πλείων , ἀλλά λευκός λευκός μᾶλλον λευκός . p . 5b 11 ἔτι ὁ ποσός οὐδείς εἰμί ἐναντίος . παραδίδωμι ἐγώ ὁ διαίρεσις ὁ ποσός καί εἶπον ποῖος τε εἰμί ὁ κύριος ποσός καί ποῖος ὁ κατά συμβεβηκός , βούλομαι νῦν , ὥσπερ ἐπί ὁ οὐσία ποιέω , ἴδιος ἀποδίδωμι ὁ ποσός · ὁρισμός γάρ ἀποδίδωμι αὐτός ὁ οὐ ἐν-εἰμί διά ὁ ἐν ὁ ἐμπίπτω εἴρω ἐγώ αἴτιος , ὅτι ὁ γενικός γένος οὐ εἰμί ὁρισμός ἀποδίδωμι · ὁ γάρ εἰμί οὐ ὡς γένος κατηγορέω ὁ δέκα κατηγορία , ὡς ἐν εἰσαγωγή ἀποδείκνυμι · εἰμί μέν γάρ περί ὅδε τις ὁ ποσός εἰμί αὐτός ὁ λόγος , οἷος ὁ δίπηχυς , δυνατός εἰμί διά ὁρισμός παρίστημι αὐτός ὁ φύσις , γένος λαμβάνω ὁ ἁπλόος ποσός . νῦν δέ περί ὁ ἀπλόος ποσός εἰμί αὐτός ὁ λόγος , ὅς γένος γενικός εὑρίσκω οὐ εἰμί , διά ὅς ὁ ὁρισμός αὐτός ἀποδωσείω . ὥσπερ δέ ἐπί ὁ οὐσία εἶπον πρότερος ὁ δοκέω αὐτός ιοια εἰμί , καί ἐλέγχω ἔπειτα ὁ εἰμί ιοιον αὐτός ἐγώ παραδίδωμι , οὐτάω καί ἐνταῦθα ποιέω καί ἐξελέγχω πρότερος ὅσος δοκέω ἴδιος εἰμί ὁ ποσός ὕω - ἀντίμοιρος ὁ εἰμί ιοιον αὐτός παραδίδωμι . καί πρότερος μέν φημί ιοιον εἰμί δοκέω ὁ ποσός ὁ μηδείς ἔχω ἐναντίος · ὁ γάρ ἀφορίζω ποσός τίς ἄν εἰμί ἐναντίος , οἷος ὁ δίπηχυς ἢ ὁ τρίπηχυς ; p . 5b 14 εἰμί μή ὁ πολύς ὁ ὀλίγος φημί τις εἰμί ἐναντίος ἢ ὁ μέγας ὁ μικρός · ἐνταῦθα οἰκεῖος ὁ περί οὗτος ἐξετάζω λόγος , εἰμί ὁ μέγας καί μικρός ἐναντίος εἰμί ἢ ὅλως ποσός · ἐν γάρ ὁ περί ὁ οὐσία λόγος μνημονεύω αὐτός μόνος παρέρχομαι , συγχωρέω αὐτός ἐναντίος εἰμί . δείκνυμι δέ νῦν ὅτι οὗτος οὐ εἰμί ποσός ἀλλά ὁ πρός τίς . καί δείκνυμι πάλιν διχῶς , διά τε ὁ ἔνστασις ὅτι οὐ εἰμί ποσός , καί ὁ ἀντιπαράστασις ὅτι εἰμί καί ποσός συγχωρέω εἰμί , οὐ εἰμί ἐναντίος . καί πρῶτος μέν διά ὁ ἔνστασις λέγω οὕτως · οὗτος δέ οὐδείς εἰμί ποσός ἀλλά μᾶλλον ὁ πρός τίς · οὐδείς γάρ αὐτός κατά ἑαυτοῦ μέγας λέγω ὁ μικρός , ἀλλά πρός ἕτερος ἀναφέρω · ὁ γάρ πρός τίς ἴδιος ὁ εἷς τίθημι ὁ ἕτερος συνεισάγω καί ἀναιρέω συναναιρέω · πατήρ γάρ τίθημι συνεισάγω πάντως καί ὁ υἱός , καί ἀναιρέω συναναιρέω . οὗτος δέ καί ὁ πολύς οὖον λέγω3 τίς αὐτός κατά ἑαυτοῦ πολύς ἀλλά πρός ὁ ὀλίγος ἀναφέρω , καί ὁ ὀλίγος ὡσαύτως πρός ὁ πολύς . καί ἐπί ὁ μικρός δέ καί ὁ μέγας ὁμοίως · | ἑκάτερος γάρ πρός ὁ ἕτερος ὁ ἀναφορά ἔχω καί οὐδείς οὗτος αὐτός κατά ἑαυτοῦ ὁρίζω τις ἔχω φύσις . καί δῆλος ἐντεῦθεν · ὄρος γάρ , φημί , μικρός λέγω , κέγχρος δέ μέγας , καίτοι εἰμί ἕκαστος οὗτος κατά ἑαυτοῦ λέγω καί μή πρός ἕτερος ἀναφέρω ὁ πρός ἐκεῖνος παραβολή , οὐ ἄν ὄρος μέν μικρός λέγω ὁ δέ κέγχρος μέγας · καταγέλαστος γάρ οὗτος . νῦν δέ ὁ μέν ὄρος μικρός λέγω δηλονότι ἄλλος ὄρος μικρός , ὁ δέ κέγχρος μέγας ἄλλος δηλονότι μείζων . οὗτος καί ἐν Ἀθῆναι μέν ὀλίγος φημί εἰμί ἄνθρωπος , ἢ αὐτός πρός ἑαυτοῦ παραβάλλω ἢ πρός ἕτερος πόλις , ἐν ὁ κώμη δέ πολύς , ὀλίγος εἰμί ὁ ἐν Ἀθῆναι , πρός ἄλλος κώμη ὁ σύγκρισις δηλονότι ποιέω . ὥστε ἢ δεῖ λέγω ὁ ὁ ποσός καί ὁ πρός τίς κατηγορία εἷς καί ὁ αὐτός εἰμί ἢ εἰμί διορίζω εἰμί ὁ κατηγορία , οὐ ὑπό ὁ ποσός οὗτος ἀνακτέον , ἀλλά μᾶλλον ὑπό ὁ πρός τίς . p . 5 b26 ἔτι ὁ μέν δίπηχυς καί τρίπηχυς καί ἕκαστος ὁ τοιοῦτος ποσός σημαίνω , ὁ δέ μέγας ἢ μικρός οὖον σημαίνω ποσός ἀλλά μᾶλλον πρός τίς . ὁ γάρ κύριος , φημί , ποσός καί περί ὅσος εἰμί σημαίνω , οἷος ὅδε ὁ γραμμή καί ποσός εἰμί ὁ ἑαυτοῦ φύσις καί περί ὅσος εἰμί σημαίνω · τρίπηχυς γάρ φέρω εἶπον ἢ δίπηχυς εἰμί . ὥστε καί ὁ περί ὅσος ποσός καταγίγνομαι σημαίνω ὁ κύριος ποσός . ὁ δέ μέγας καί ὁ μικρός καί ὁ πολύς καί ὁ ὀλίγος οὐ ἔχω ὁρίζω ποσός · ἀόριστος γάρ εἰμί ἕκαστος οὗτος . ὥστε οὗτος ποσός οὐ εἰμί . τίς οὖν , εἶπον τις εἄν ἴσως , οὐ εἰμί ποσός ἀόριστος ; ὅταν γάρ εἶπον συνεχής ἢ ἀριθμός ἢ γραμμή ἢ ὁ τοιοῦτος τίς , ποσός μέν τίς λέγω , οὖον μήv ἔτι καί ὁ περί ὅσος εἰμί ἀφορίζω , ὥσπερ ὅταν λέγω | τρεῖς ἢ πέντε ἢ τρίπηχυς . λέγω οὖν ὡς ἔοὐ ἐν οὗτος ὁ αὐτός ἀοριστία θεωρέω , ὅστις καί ἐν ὁ μικρός καί μέγας καί πολύς καί ὀλίγος ἀεί μέν γάρ ὁ γένος ἀόριστος εἰμί ὁ ἴδιος εἶδος · ζῷον γοῦν εἶπον οὐ οὕτως ὁρίζω ὁ ὑπόκειμαι ὡς ὅταν εἶπον ἄνθρωπος ἢ ἵππος . πλήν ἐπεί μή φωνή εἰμί ἀπλόος ὁμώνυμος ὁ ζῷον , ἀλλά οὐσία τίς εἰμί κοινῶς πλείων ὑπάρχω , εἰμί ἀφορίζω ὁ ὑπό ὁ ὁ ζῷον φωνή σημαίνω καί εἶπον ὅτι εἰμί οὐσία ἔμψυχος αἰσθητικός καί εἰμί ὁρίζω τις φύσις ὁ ὑπό ὁ ζῷον σημαίνω . οὕτως οὖν καί ἐπί ὁ πρόκειμαι · ὁ γάρ ὁ συνεχής ὄνομα , γενικός εἰμί , εἰμί μέν ἀόριστος ὁ ἀφορίζω ποσός οἷος ὁ τρίπηχυς ( οὗτος γάρ ἤδη ἄτομος εἰμί , ὥσπερ ἐκεῖ Σωκράτης ἄτομος εἰμί ) , ὁμοίως καί ὁ ὁ ἀριθμός γενικός ὁ τρεῖς καί πέντε ἄτομος εἰμί , ἀλλά ὅμως ἐν οὗτος εἰμί τίς ὡρισμένως δηλέομαι · συνεχής γάρ εἰμί ὅς ὁ μόριον πρός τις κοινός ὅρος συνάπτω , διορίζω δέ ὁ μή οὕτως ἔχω , καί γραμμή μέν λέγω ὁ ἐπί εἷς λέγω διαστατός μέγεθος , ἐπιφάνεια δέ ὁ ἐπί δύο καί σῶμα ὁ τριχῆ διαστατός . καί οὗτος ἕκαστος ὁρίζω ἀεί ὡσαύτως ἔχω καί οὐ πρός διάφορος σχέσις διάφορος ἀναδέχομαι φύσις , ὥσπερ ὁ μέγας καί μικρός καί ὁ πολύς καί ὀλίγος · εἰμί γάρ μέγας τις λέγω φέρω ὁ ὑπερέχω ἕτερος καί διά οὗτος φέρω μέγας τις ὁ ὄρος λέγω ὁ Ὄλυμπος ὡς ὁ Ὑμηττός ὑπερέχω , ἀλλά ὁ αὐτός οὗτος πρός ὁ γῆ παραβάλλω μικρός εἴρω ὡς ἐλλείπω αὐτός . οὐ ἄρα ὁ λέγω εἰμί μέγας ἀφορίζω τίς εἰμί ποσός , ὥσπερ ὁ εἴρω ποσός ἕκαστος οὖον μόνος ποσός εἰμί ἀλλά καί περί ὅσος εἰμί ἀφορίζω , οἷος ἢ ὅτι ἐπί εἷς διαστατός ὡς ὁ γραμμή , ἢ ὅτι ἐπί δύο ὡς ὁ ἐπιφάνεια , ἢ ὅτι ἐν ὁ ὁ μέρος ἕνωσις θεωρέω ὡς ὁ συνεχής , ἢ ἐν ὁ οὗτος διαίρεσις καί διάκρισις ὡς ὁ διορίζω . ἄλλως τε ὁ μέγας καί ὁ μικρός ἐν ὁ μερικός ποσός ἤδη καταγίγνομαι , οἷος ἐν ὅδε ὁ γραμμή ἐν ὅδε ὁ σῶμα ἐν ὅδε ὁ ἐπιφάνεια , ὁμοίως καί ὁ πολύς καί ὁ ὀλίγος ἐν ὅδε ὁ ἀριθμός . ὥστε οὗτος ἕκαστος ἐν ὁ ἄτομος ποσός καταγίγνομαι · οὐδέ γάρ εἰμί ἁπλόος γένος τίς μέγας ἢ μικρός . εἰμί οὖν δεῖ ἄτομος ἄτομος συγκρίνω καί μή ἄτομος γένεσις , ὁ δέ μέγας καί ὁ μικρός ἐν ἄτομος ποσός καταγίγνομαι , ὁ δέ ἄτομος ποσός οὖον μόνος ὅτι ποσός σημαίνω ἀλλά καί περί ὅσος ἕκαστος αὐτός καταγίγνομαι , οἷος ὁ τρεῖς ὁ πέντε , οὐ ἄρα ποσός ὁ μέγας καί ὁ μικρός . ὅθεν καί ὁ Ἀριστοτέλης τοιοῦτος χράω ὁ ὑπόδειγμα εἶπον ὅτι ὁ μέν δίπηχυς καί τρίπηχυς καί ἕκαστος ὁ τοιοῦτος , οὗτος εἰμί ὁ ἐν ὑπάρχω ἄτομος ποσός · εἴπερ γάρ ὅλως ποσός εἰμί ὁ μέγας καί ὁ μικρός , πάντως γε ἄτομος εἰμί , ἐπεί μή εἰμί , ὅσπερ εἶπον , ἀπλόος τίς μέγας , ἀλλά ὅς λέγω εἰμί μέγας , ἐν ὑπάρχω εἰμί ἄτομος μέγεθος . οὐκοῦν εἰμί πᾶς μέν ἄτομος ποσός καί περί ὅσος εἰμί ἀφορίζω , ὁ δέ μέγας καί ὁ μικρός καί ὁ πολύς καί ὁ ὀλίγος ἄτομος εἰμί ἀόριστος τις εἰμί , οὐ ἄρα ποσός εἰμί ὁ μέγας καί ὁ μικρός . καί οὗτος μέν διά ὁ ἔνστασις οὐδέ συγχωρέω αὐτός ποσός εἰμί , διά δέ ὁ ἀντιπαράστασις συγχωρέω αὐτός εἰμί ποσός δείκνυμι αὐτός μή εἰμί ἐναντίος . ἄρχω δέ ὁ ἀντιπαράστασις ἐντεῦθεν · p . 5b30 ἔτι ἐάν τε τίθημι τις αὐτός ποσός εἰμί ἐάν τε μή τίθημι , οὐ εἰμί αὐτός ἐναντίος οὐδείς · ὅς γάρ μή εἰμί αὐτός κατά ἑαυτοῦ λαμβάνω ἀλλά πρός ἕτερος ἀναφέρω , πῶς ἄν εἰμί οὗτος τίς ἐναντίος ; ὅς δέ λέγω , τοιοῦτος εἰμί · ὁ ἐναντίος πρότερος εἰμί κατά ἑαυτοῦ ἀπόλλυμι - λύω ἔχω ὁ ὑπόστασις , εἶτα οὕτως ὁ πρός ἀλλήλων ἀναδέχομαι πόλεμος · οἷος ὁ λευκός καί ὁ μέλας πρότερος ἄλλος τις εἰμί | ( ποιός ἀλλότης γάρ εἰμί ) οὗτος ὁ πρός ἀλλήλων μάχη ἀναδέχομαι · οὗτος γάρ ὁ πρός τίς ὁ ἐναντίος διαφέρω , ὅτι ὁ μέν ἐναντίος πρῶτος κατά ἑαυτοῦ εἰμί ἔξεστι γάρ ὁ λευκός εἶπον μή παραλαμβάνω ὁ μέλας μηδέ εἶμαι ὅλως ὁ λευκός εἰμί καί ἔμπαλιν ὁ μέλας εἰμί ὁ λευκός μή εἰμί ) , ἔπειτα πρός ἀλλήλων μάχομαι , ὁ δέ πρός τίς ἀλλήλων συντίκτω καί συναπόλλυμι · ὁ γάρ πατήρ εἶπον καί ὁ υἱός συνεισάγω , καί οὗτος πάλιν ἀφαιρέω συνοίχομαι καί ὁ υἱός . ἐπεί οὖν ὁ μέγας καί ὁ μικρός καί ὁ πολύς καί ὁ ὀλίγος αὐτός κατά ἑαυτοῦ οὐ εἰμί οὐδέ ἄν ὑφίστημι τίς οὗτος αὐτός κατά ἑαυτοῦ Χωρὶς ὁ πρός ἕτερος σχέσις , δῆλος ὡς οὐ εἰμί ἐναντίος ἀλλά ὁ πρός τίς · ὁ γάρ ἐναντίος λέγω αὐτός κατά ἑαυτοῦ πρότερος ἴδιος ὑπόστασις ἔχω , εἶτα οὕτως ἀλλήλων μάχομαι . p.5b33 ἔτι εἰμί εἰμί ὁ μέγας καί ὁ μικρός ἐναντίος , συμβαίνω ὁ αὐτός ἅμα ὁ ἐναντίος ἐπιδέχομαι καί αὐτός ἑαυτοῦ εἰμί ἐναντίος . | ἐκ οὗτος διά ὁ εἰς ἀδύνατος ἀπαγωγή δείκνυμι αὐτός μή εἰμί ἐναντίος · φημί γάρ ἰάομαι ὁ μέγας καί ὁ μικρός ἐναντίος , συμβαίνω ἐν ὁ αὐτός κατά ὁ αὐτός χρόνος εἰμί ὁ ἐναντίος · ὁ γάρ αὐτός εἰμί καί μέγας καί μικρός καί πολύς καί ὀλίγος , οἷος ὁ κέγχρος πρός μέν κύαμος παραβάλλω λέγω μικρός , πρός δέ σίναπι μέγας , καί ὁ ἐν Ἀθῆναι πρός μέν ὁ ἐν ὁ κώμη πολύς εἴρω πρός δέ ὁ ἐν πᾶς ὁ Ἑλλάς ὀλίγος . ὥστε ὁ ἐναντίος εἰμί οὗτος δεκτικός κατά ὁ αὐτός χρόνος , ὅσπερ ἀδύνατος . ὁ δέ οὐσία δεκτικός μέν ὁ ἐναντίος λέγω εἰμί , οὖον μέντοι κατά ὁ αὐτός χρόνος ὁ ἐναντίος ἐπιδέχομαι · οὐδέποτε γάρ εἰμί ὁ αὐτός κατά ὁ αὐτός χρόνος θερμός καί ψυχρός , λευκός καί μέλας . οὖον μόνος δέ , φημί , ὁ ἐναντίος ἐπιδέχομαι , ἀλλά καί αὐτός ἑαυτοῦ εἰμί ἐναντίος · ὁ γάρ αὐτός καί μικρός καί μέγας λέγω καί πολύς καί ὀλίγος , ὅσπερ ἄτοπος · οὐδείς γάρ ὁ εἰμί αὐτός ἑαυτοῦ μάχομαι . p.6a8 οὐ εἰμί ἄρα ὁ μέγας ὁ μικρός ἐναντίος , οὐδέ ὁ πολύς ὁ ὀλίγος . Πρότερος ὑποτίθημι αὐτός ἐναντίος καί δείκνυμι ὅτι ποσός οὐ εἰμί , ἔπειτα ὑποτίθημι ποσός καί δείκνυμι ὡς οὐ εἰμί ἐναντίος · κατά γάρ ὁ ἀληθής οὔτε ποσός εἰμί οὔτε ἐναντίος , ἀλλά ὁ πρός τίς . ὅτι μέν οὖν οὐ εἰμί ποσός διά ὁ ἔνστασις δείκνυμι , ὅτι δέ οὐδέ ἐναντίος διά ὁ ἀντιπαράστασις . εἰμί οὖν , ὅσπερ εἶπον , ὁ πρός τίς ἐν ποσός ἔχω ὁ εἰμί . λέγω δέ ὁ μέν μέγας καί μικρός κύριος ἐπί ὁ συνεχής μέγας γάρ σῶμα καί μικρός λέγω , ὁμοίως καί μακρός καί βραχύς , καί ἐπιφάνεια ὡσαύτως , καί ὁ λοιπάς ὁ συνεχής εἶδος μέγας ἢ μικρός ἢ μακρός ἢ βραχύς κύριος λέγω ) , ὁ δέ πολύς καί ὀλίγος ἐπί ὁ δῖος - ρισμένου καί θέσις μή ἔχω · πολύς γάρ ὁ χρόνος καί ὀλίγος λέγω , ὁμοίως καί ὁ ἀριθμός . ὅθεν καί αὐτός ἐπί ὁ ὑπόδειγμα γυμνάζω ὁ λόγος ὁ μέν μέγας καί ὁ μικρός ἐπί ὁ ὄρος καί ὁ κέγχρος παρά - λαμβάνω , ὅσπερ εἰμί ὁ συνεχής ( σῶμα γάρ ἑκάτερος ) , ὁ δέ πολύς καί ὁ ὀλίγος ἐπί ὁ ἀριθμός , λέγω δή ὁ ἐν Ἀθῆναι ἄνθρωπος καί ὁ ἐν ὁ κώμη , ὅσπερ εἰμί ὁ διορίζω · ὁ γάρ ἀριθμός διορίζω ποσός . πολλάκις δέ καταχρηστικός ὁ μέν μικρός καί ὁ μέγας ἐπί ὁ διορίζω φέρω , ὁ δέ πολύς ἐπί ὁ συνεχής · λέγω γάρ μικρός εἰμί ὁ λόγος Δημοσθένης ἢ μέγας ὁ περί εἷς καί συνεχής σκοπός βλέπω ὥστε ὁ μικρός καί ὁ μέγας καί ἐπί οὗτος διά ὁ συνεχής τε καί ἑνόω ὁ σκοπός φέρω εἴωθα · ἀμελέω οὐ εἄν εἶπον ὁ ἐννέα λόγος ὁ δημόσιος μακρός λόγος ( οὖον γάρ εἰμί εἷς καί συνεχής ὁ οὗτος σκοπός ) , οὐδέ ἔτι ὁ ἕνδεκα κατά Φίλιππος , ἀλλά πολύς αὐτός λέγω . καί ὁ ὕδωρ δέ πολύς λέγω συνεχής εἰμί ἴσως διά ὁ εὐδιαίρετος . λέγω δέ καί ὁ ὁδός πολλάκις πολύς συνεχής εἰμί διά ὁ εἰς πολύς διαιρέω στάδιος καί ὁ πούς ἐν ὁ βάδισις τρόπος τις διαιρέω . ἀπορέω δέ ἐνταῦθα εἰκότως ἄξιος , πῶς μικρός μέν πρόσθεν ὁ πολύς καί ὀλίγος ποσός εἰμί λέγω , ἐν ὅς λέγω ὅτι κύριος μέν ποσός οὗτος μόνος λέγω , ὅσπερ φθάνω προδιδάσκω , ὁ τε πέντε ὁ συνεχής εἶδος , γραμμή ἐπιφάνεια σῶμα χρόνος καί τόπος , καί ὁ δύο ὁ διωρι - σμένος , λόγος τε καί ἀριθμός , ὁ δέ ἄλλος , φημί , πάντακατὰ συμβεβηκός · εἰς οὗτος γάρ βλέπω , φημί , καί ὁ ἄλλος ποσός λέγω , οἷος ποῦλος ὁ λευκός λέγω ὁ γε ὁ ἐπιφάνεια πολύς εἰμί · πῶς οὖν οὗτος πρότερος εἶπον , διά ὅς σαφῶς ὁ πολύς καί ὁ ὀλίγος ποσός εἶπον , ἐν οὗτος φημί μή εἰμί ὁ πολύς καί ὁ ὀλίγος ὁ ποσός ἀλλά ὁ πρός τίς ; καί εἰμί ἐνταῦθα ἀληθής δείκνυμι ὁ μή εἰμί αὐτός ὁ ποσός , κακῶς ἀνωτέρω ποσός εἰμί αὐτός εἴρω . τίς οὖν πρός οὗτος φημί ; ὅς πολλάκις ἐγώ εἴρω , ὅτι ὁ πρός τίς οὐ ἔχω φύσις ἀφορίζω , ἀλλά ἐν ὁ ἄλλος κατηγορία συνίστημι . καί εἰμί ὁ πολύς καί ὀλίγος καί μέγας καί μικρός καί διπλάσιος καί ἥμισυς καί ὁ παραπλήσιος πρός τίς ἐν ποσός συνιστάω , οὐ ἐν ποιός , ὥσπερ καί ὁ λευκός καί γλυκύς καί βαρύς πρός τίς εἰμί ἐν ποιός ὁ ὕπαρ - Ξιν ἔχω . ὅταν οὖν λέγω πολύς ὁ λευκός , ἐπεί ὁ πολύς καί ὀλίγος πρός τίς εἰμί περί ὁ ποσός καί οὖον περί ὁ ποιός καταγίγνομαι , οὖον κύριος δηλονότι λέγω οὐδέ κατά ἑαυτοῦ , ἀλλά διότι ὁ ἐπιφάνεια πολύς , ὅστις εἰμί ὁ ποσός . οὖον οὗτος οὖν λέγω ἀνωτέρω ὅτι ὁ πολύς αὐτός κατά ἑαυτοῦ ποσός εἰμί , ἀλλά ὅτι ἐν ποσός πρός τίς . καί οὖον δεῖ γε οὗτος ἐπί ὁ ποσός φέρω , εἰμί μή κατά συμβεβηκός , ὁ ἐν ποσός εἰμί ἐπιδέχομαι ὁ πολύς καί ὀλίγος . p . 6a12 μάλιστα δέ ὁ ἐναντιότης ὁ ποσός περί ὁ τόπος δοκέω ὑπάρχω · ὁ γάρ ἄνω ὁ κάτω ἐναντίος τίθημι . ᾿Επειδήπερ ἀποδείκνυμι ὁ μέγας καί ὁ μικρός μήτε ποσός εἰμί μήτε ἐναντίος , φημί ὅτι εἰμί ὅλως βούλομαι τις | ἐπί ὁ ποσός ἐναντιότης θεωρέω , λαμβάνω ὁ ἄνω καί ὁ κάτω · οὗτος γάρ καί πλεῖστος διΐστημι ἀλλήλων καί διά οὗτος καί ὁ ὁρισμός ὁ ἐναντίος ἐπιδέχομαι . οὕτως γάρ ὁρίζω ὁ ἐναντίος ὗτος πλεῖστος ἐν ὁ αὐτός γένος ἀλλήλων διίστημι . οὗτος δέ αὐτός οὐ ἀρέσκω · κατά ἀλήθεια γάρ οὐ εἰμί ἐν ὁ φύσις ὁ εἰμί ὁ ἄνω καί ὁ κάτω , ἀλλά ὁ πέριξ καί ὁ μέσος , ὁ οὐ εἰμί ἐναντίος ἀλλά ὁ πρός τίς · ὁ γάρ πέριξ μέσος εἰμί πέριξ . ὁ δέ ἄνω καί ὁ κάτω ὁ κατά διάμετρος διάστασις ἀφίστημι ὀφείλω ἀλλήλων · ὁ δέ γῆ κέντρον λόγος ἐπέχω πρός ὁ πᾶς , ἐν ὅς ὁ βαρύς πᾶς φέρω · πῶς οὖν ὁ ὁ γῆ τόπος , οὗτος εἰμί ὁ ὁ πᾶς κέντρον , ἐναντίος εἴρω ὁ ὁ πυρός τόπος , οὗτος εἰμί ὁ κοῖλος ὁ σελήνη περιφέρεια ; οὖον γάρ ὁ ὁ πᾶς διάμετρος οὗτος διΐστημι ἀλλήλων . ὥστε οὖον πλεῖστος διΐστημι · πλεῖστος γάρ διΐστημι ὁ πᾶς ὁ διάμετρος διΐστημι . οὐκοῦν οὐδέ ἐναντίος οὗτος εἰμί , οὐδέ ἄνω τε καί κάτω , ἀλλά , ὡς εἶπον , ὁ πρός τίς ( ὁ γάρ πέριξ μέσος εἰμί πέριξ ) , εἰμί μή τις κάτω ὑποτίθημι πᾶς ἅμα ὁ γῆ , διότι ὁ κατά ὁστισοῦν αὐτός μέρος οἰκέω ὑπό πούς καί κάτω εἰμί ὁ γῆ , ὁ δέ οὐρανός ἄνω . εἰμί δέ κατά ὁ ἐπιφάνεια αὐτός βούλομαι τις ὁ κάτω λέγω , ἄνω δέ ὁ σφαῖρα , εὑρίσκω ὁ αὐτός καί ἄνω καί κάτω εἰμί · ὁ γάρ ἄνω ὁ γῆ ἐπιφάνεια ὡς μέν πρός ὁ οὐρανός κάτω εἰμί , ὡς δέ πρός ὁ ὑποκάτωθεν ἑαυτοῦ ἐπιφάνεια ἄνω . ἀλλά καί ὁ ἡμισφαίριον ἑκάτερος ἄνω τε καί κάτω εἰμί , κατά ὁ διάφορος κίνησις ἀμείβω καί ὁ σχέσις . ἀλλά οὐδείς εἰμί ἅμα ἐν ἑαυτοῦ κατά ὁ αὐτός ὁ ἐναντίος ἔχω . ὥστε οὖον δυνατός ἐν ὁ φύσις ὁ εἰμί εἰμί κύριος ὁ ἄνω καί κάτω , εἰμί μή τίς γε κατά ὁ εἴρω τρόπος πᾶς | ἅμα ὁ γῆ κάτω λέγω τις βούλομαι . θέσις δέ εἰμί ὁ ἄνω καί ὁ κάτω , ὡς ὁ ὑπέρ κεφαλή ἐγώ ὀροφή · ὡς γάρ πρός ἐγώ ἄνω εἰμί , ὡς δέ πρός ὁ ὑπέρ αὐτός κάτω . p . 6a13 ὁ πρός ὁ μέσος χώρα κάτω τίθημι διά ὁ πλέω · ἵστημι ὁ μέσος διάστασις πρός ὁ πέρας ὁ κόσμος εἰμί . ὁ βούλομαι , φημί , ὁ ἄνω καί ὁ κάτω ἐν ὁ φύσις ὁ εἰμί εἰμί διά ὁ ὁ γῆ ὡς πρός ἕκαστος πέρας ὁ κόσμος ὁ κατά διάμετρος διάστασις ἀφίστημι , διά οὗτος ὁ γῆ κάτω βούλομαι . p . 6a15 ἔοικα δέ καί ὁ ὁ ἄλλος ἐναντίος ὁρισμός ἀπό οὗτος ἐπιφέρω · ὁ γάρ πλεῖστος ἀλλήλων διΐστημι ὁ ἐν ὁ αὐτός γένος ἐναντίος ὁρίζω . Επειδή κάτω , φημί , ὁ γῆ ὑπονοέω εἰμί , οὗτος δέ ὡς πρός ἕκαστος ὁ κόσμος πέρας ὁ πλεῖστος διάστασις διΐστημι , λέγω δή ὁ Καία διάμετρος , ἐναντίος δέ ὁ ἄνω ὁ κάτω , ὑπό εἷς δέ γένος ἀνάγω οὗτος ὁ ποσός , ἐκ οὗτος καί πᾶς ὁ ἐναντίος ὁ ὁρισμός ἐπιφέρω - βρόχος ἐναντίος λέγω εἰμί ὁ πλεῖστος ἀλλήλων διΐστημι ὁ ὑπό ὁ αὐτός γένος . p . 6a19 οὖον δοκέω δέ ὁ ποσός ἐπιδέχομαι ὁ μᾶλλον καί ὁ ἀίσσω . εἶπον ὅτι ἴδιος ὁ ποσός ὁ μηδείς ἔχω ἐναντίος καί δείκνυμι ὅτι πᾶς οὗτος ὑπάρχω , οὖον προστίθημι οὐ ἴδιος δέ οὗτος ὁ ποσός , ὅτι καί ὁ οὐσία ὑπαρχεία , ὥσπερ καί ἐπί ὁ οὐσία ποιέω · δῆλος γάρ οὗτος εἰμί ἐκ ὁ περί ὁ οὐσία εἴρω · εἰμί γάρ ἐκεῖ λέγω ὅτι οὐ ἴδιος δέ ὁ οὐσία ὁ μηδείς ἔχω ἐναντίος , ὅτι καί ὁ ποσός ὑπαρχεία , δῆλος ὅτι ἐνταῦθα οὐ δίειμι εἰμί ὁ ποσός , ὅτι καί ὁ οὐσία ὑπάρχω · ὥστε ὁ ποσός οὐδείς εἰμί ἐναντίος , ἀλλά εἰμί ἄρα , δεῖ λέγω ὅτι ὁ ποσός ὁ ἐναντίος εἰμί δεκτικός , ὥσπερ λέγω καί ὁ οὐσία μηδείς μέν εἰμί ἐναντίος , αὐτός δέ ὁ ἐναντίος εἰμί δεκτικός . τίς οὖν , φημί , οὐ εἰμί ὁ παχύς καί ὁ λεπτόν ὁ ποσός καί ὁ πλατύς καί ὁ στενός , | ὅσπερ ἐναντίος εἰμί ; ἀλλά λέγω ὅτι οὗτος οὐ εἰμί ποσός ἀλλά ἐν ποσός ἔχω ὁ εἰμί , ὥσπερ καί ὁ μέγας καί ὁ μικρός · παχύς γάρ λέγω ὁ πολύς ἔχω ὁ κατά βάθος διάστασις , καί πλατύς ὁ ὁ κατά πλάτος , στενός δέ καί λεπτόν ὁ ὀλίγος ἔχω ὁ κατά τε βάθος καί πλάτος διάστασις . καί ὅσος δέ περί ὁ ἄλλος εἴρω , μέγας λέγω καί μικρός καί πολύς καί ὀλίγος , οὗτος καί ἐπί οὗτος εἴρω · καί γάρ οὗτος ὁ πρός τίς εἰμί . p . 6a19 οὖον δοκέω δέ ὁ ποσός ἐπιδέχομαι ὁ μᾶλλον καί ὁ κακός . επί ἄλλος μεταβαίνω ἴδιος ὁ ποσός , ὁ μή ἐπιδέχομαι ὁ μᾶλλον καί ὁ κακός . καί οὗτος εἰκότως · εἴρω γάρ ὅτι ὅπου εἰμί ὁ εναωτιοτω , ἐκεῖ καί ὁ μᾶλλον καί ὁ κακός ἐκ ὁ ὁ ἐναντίος μίξις γίγνομαι . ἰστέον δέ ὅτι καί οὗτος πάλιν ἀποδοκιμάζω ὡς καί ὁ οὐσία ὑπάρ - Χον , καί ἐπί ἕτερος ἴδιος μεταβαίνω καί φημί · p . 6a26 ἴδιος δέ μάλιστα ὁ ποσός ὁ ἴσος τε καί ἀνία λέγω . | οὗτος κύριος ἴδιος εἰμί ὁ ποσός , ἐπεί καί μόνος ὑπάρχω καί πᾶς . γραμμή γάρ γραμμή ἴσος τε καί ἄνισος λέγω καί τόπος τόπος καί ἐπιφάνεια ἐπιφάνεια καί σῶμα σῶμα καί χρόνος χρόνος καί λόγος λόγος καί ἀριθμός ἀριθμός . ἐάν δέ ἐπί ἄλλος τις λέγω ὁ ἴσος καί ἄνισος , οὖον κατά ἑαυτοῦ ἀλλά κατά συμβεβηκός · οἷος λέγω ὅτι ἴσος εἰμί οὗτος ὁ λευκός σῶμα οὗτος ὁ λευκός σῶμα , καί ἄνισος δέ ὡσαύτως , οὖον καθό δέ λευκόν ἀλλά καθό σῶμα , ὅσπερ εἰμί ὁ ποσός . ἀλλά μᾶλλον ὁ ὅμοιος καί ὁ ἀνόμοιος ἐπί ὁ τοιοῦτος εἴρω κύριος · λευκός γάρ λευκός ὅμοιος καί ἀνόμοιος λέγω , καί ἐπί ὁ τοιοῦτος ὡσαύτως . περι ὁ πρός τίς . p . 6a36 πρός τίς δέ ὁ τοιοῦτος λέγω , ὅσος αὐτός ὅσπερ εἰμί ἕτερος εἰμί λέγω . | πρό ὁ ὁ πρός τίς διδασκαλία πέντε οὗτος χρή ζητέω · πρῶτος ὁ τάξις αὐτός ὁ πρός ὁ κατηγορία , δύο ὁ αἴτιος ὁ ἐπιγραφή , τρίτος ὁ ὑπόστασις αὐτός τίς εἰμί , τέταρτος ὁ εἰς ὁ εἶδος διαίρεσις , πέμπτος ὁ τρόπος ὁ διδασκαλία . πρῶτος οὖν ὁ τάξις · διά ποῖος αἴτιος μετά ὁ ὁ ποσός λόγος τάσσω ὁ περί ὁ πρός τίς καί μή ὁ περί ὁ ποιέω , καίτοι γε ὁ ποιός εἶδος τίς κατά ἑαυτοῦ ἔχω καί ὑπόστασις , οὗτος δέ ἴδιος οὐ ἔχω ὑπόστασις ἀλλά ἐν ὁ ἄλλος κατηγορία ἔχω ὁ εἰμί , τίμιος δέ ὁ κατά ἑαυτοῦ ὑφίστημι ὁ ἐν σχέσις μόνος ὁ εἰμί ἔχω · δεῖ γάρ αὐτός τίς πρῶτος κατά ἑαυτοῦ εἰμί , εἶτα οὕτως ὁ πρός ἕτερος ἀναλαμβάνω σχέσις . λέγω οὖν ὅτι ὥσπερ ἐπί ὁ ποσός ποιέω καί δύο τάσσω ὁ περί οὗτος διδασκαλία , διά ὁ μνημονεύω αὐτός ἐν ὁ περί ὁ οὐσία λόγος , ἵνα μή ἐπί πολύς ἐάω ὁ ἀκροατής ἀγνοέω τίς ποτός εἰμί ὁ ποσός , οὗτος καί ἐνταῦθα ποιέω . ἐπεί γάρ ἐν ὁ περί ὁ ποσός λόγος μιμνήσκω ὁ πρός τίς , ἔνθα λέγω ὁ μέγας καί ὁ μικρός καί ὁ πολύς καί ὁ ὀλίγος ὁ πρός τίς εἰμί , ἵνα μή ἐπί πολύς ἐάω ἐγώ ἀγνοέω τίς ὁ φύσις ὁ πρός τίς , εὐθύς ὁ περί οὗτος ποιέω λόγος . διά τίς δέ ἐπιγράφω περι ὁ πρός τίς καί μή περί ὁ πρός τίς , ὥστε εἰμί ὁ ἐπιγραφή ἑνικός ; λέγω ἐπεί ὁ πρός τίς σχέσις τίς εἰμί , ὁ δέ σχέσις τοὐλάχιστον ἐν δύο πρᾶγμα θεωρέω , διά οὗτος πληθυντικός ἐπιγράφω · ὁ γάρ δεξιός ἀριστερός εἰμί δεξιός καί οὐ ἄν τίς εἰμί αὐτός κατά ἑαυτοῦ δεξιός , καί ὁ πατήρ υἱός πατήρ καί οὐ ἄν τις κατά ἑαυτοῦ εἰμί πατήρ μή πρός υἱός λέγω . ἐπί δέ ὁ οὐσία | δυνατός , μᾶλλον δέ ἀναγκαῖος εἷς πρᾶγμα κατά ἑαυτοῦ ἵημι οὐσία , οἷος ἄνθρωπος . ὁμοίως δέ καί ἐπί ὁ ποσός . δυνατός γάρ ὁ δίπηχυς μόνος ποσός λέγω . δυνατός δέ καί αὐτός μέν ὁ πρᾶγμα ὗτος περί ὁ πρός τίη λέγω πληθυντικός , αὐτός δέ ὁ κατηγορία ἑνικός ὅς ὁ πρός τίη , ὥσπερ καί ἐπί ὁ ποσός καί ἄλλος κατηγορία ἑνικός προσφέρω ὁ κατηγορία , δηλόω διά ὁ ἐπιγραφή οὖον ὁ πρᾶγμα ὁ ἐν αὐτός , ἀλλά ὁ κοινῶς κατά αὐτός λέγω φύσις , ἐπεί καί ὁ σχέσις εἰμί καί ἐν πλείων εἰμί , ἀλλά οὖν εἷς τίς εἰμί ὁ ὑπόκειμαι , ὡς καί ὁ σπέρμα καί ὁ καρπός1 καί ὁ ἀνάβασις καί ὁ κατάβασις · εἷς γάρ ὁ σχέσις ὁ δοῦλος πρός ὁ δεσπότης , ὅστις ἄρχω μέν ἐγώ ἀπό ὁ δοῦλος δουλεία λέγω ἀπό δέ ὁ δεσπότης δεσποτεία . ὁμοίως καί ἐπί μαθητής καί διδάσκαλος καί ὁ λοιπός . ἀλλά ἵνα , ὡς εἶπον , ἐνδείκνυμι ὅτι ὁ ὁ πρός τίς κατηγορία οὐδέποτε ἐν εἷς πρᾶγμα ὑφίστημι , διά οὗτος πληθυντικός περι ὁ πρός τίς ὁ ἐπιγραφή ποιέω . περι δέ ὁ ὑπόστασις οὗτος φημί · τις φημί μηδείς εἰμί ὁ πρός τίς φύσις , ἀλλά ἀνάπλασμα εἰμί οὗτος ὁ ἡμέτερος διάνοια , λέγω ὅτι οὕτως οὐ εἰμί φύσις ὁ πρός τίς ἀλλά θέσις , ὅτι δυνατός καί ὁ δεξιός ἀριστερός γίγνομαι καί ὁ ἀριστερός δεξιός , καί ὁ πατήρ καί υἱός εἰμί καί ὁ δοῦλος θέσις δοῦλος · οὐδείς γάρ εἰμί φύσις δοῦλος · ὁ αὐτός γάρ καί δεσπότης κατά αὐτός ἕτερος γίγνομαι ἄν . οὗτος δέ οὐ ὀρθῶς λέγω · οὗτος γάρ γιγνώσκω οὗτος ὁ φύσις , ὡς καί ὁ μόριον ὁ σῶμα ἐν σχέσις τις ὁ πρός ἀλλήλων θεωρέω · ὁ μέν γάρ τίς ὑπό ὁ φύσις δεξιός τάσσω οἷος ὁ ἧπαρ , ὁ δέ τίς ἀριστερός οἷος ὁ σπλήν , καί οὐ ἄν ποτός γίγνομαι οὔτε ὁ ἧπαρ ἀριστερός οὔτε ὁ σπλήν | δεξιός , ἀλλά εἰμί ἀμείβω οὗτος ὁ τάξις , διαφθείρω ὁ ζῷον . καί ὁ θεός ἄρχω μόνος ἐγώ δέ πᾶς ὑπό αὐτός ἄρχω , καί ὁ ψυχή μόνος κινέω ὁ σῶμα καί ὁ φύσις , ὁ δέ σῶμα μόνος κινέω ὑπό αὐτός καί οὐ ἀντικινέω αὐτός . τις δέ ἐκ διάμετρος οὗτος ἔχω πᾶς ὁ πρᾶγμα πρός τίς λέγω , ὅς εἷς εἰμί Πρωταγόρας ὁ σοφιστής · λέγω γάρ οὗτος ὅτι οὐδείς ὁ πρᾶγμα ὁρίζω ἔχω φύσις , διό καί λέγω ὅτι οὐ εἰμί τις ψευδής λέγω · ἕκαστος γάρ κατά ὁ φαίνω αὐτός καί δοκέω περί ὁ πρᾶγμα ἀποφαίνω οὐ ἔχω ὁρίζω φύσις ἀλλά ἐν ὁ πρός ἐγώ σχέσις ὁ εἰμί ἔχω · τοιγάρ ὁ μέν ἰκτύς - ῥινόω ὁ μέλι φημί πικρός εἰμί καί ἀληθεύω γε ( ὅς γάρ δοκέω καί φαίνω αὐτός , οὗτος καί λέγω ) , ὁ δέ ὑγιαίνω γλυκύς καί αὐτός ὁμοίως ἀληθεύω . καί ὁ τράχηλος δέ ὁ μέλας περιστερά ἐν ἥλιος ἵστημι ὁ μέν φαίνω ἁλουργής ὁ δέ χρυσοειδής , καί ἄλλος ἄλλως πως πρός ὁ διάφορος αὐτός τε καί ὁ ὁράω θέσις . ὁμοίως δέ καί ἐπί ὁ ἄλλος ἀπαντάω · ὁ γάρ ἄλλος δοκέω ἀληθής ἄλλος ψευδής εἰμί οἴομαι , καί ὁ ὅδε καλός εἰμί δοκέω ἄλλος φαῦλος νομίζω , ὁ ἀντι - κεῖμαι δέ ἀληθής . νόμος οὖν πικρός φημί νόμος γλυκύς , ἕτερος δέ οὐδείς . ὥστε οὐδείς ὁ πρᾶγμα ὁρίζω τις ἔχω ὑπόστασις , ἀλλά ὁ πρός τίς εἰμί . οὗτος δέ ἔλεγχος μέν καί ὁ Ἀριστοτέλης ἐν ὁ τρίτος λόγος ὁ μετά ὁ φυσικός πραγματεία λέγω ὅτι εἰμί πᾶς ὅς οἴομαι τις ὅτι εἰμί , οὗτος καί ἀληθής εἰμί , ἐπεί ὁ μαίνομαι ὑπολαμβάνω ὁ πῦρ τρέφω καίω δέ μή , χρή αὐτός προσάγω ὁ πῦρ τρέφω καί μή καίω , ἢ ἐπεί ὁ ἄρτος ὑπολαμβάνω καίω , χρή ὁ ἄρτος καίω αὐτός καί μή τρέφω . | ἔλεγχος δέ καί ὁ Πλάτων ἐν ὁ Θεαίτητος ὁ διάλογος αὐτός οὗτος προτίθημι ἐλέγχω , ἐν ὅς μετά πολύς ἀποδείκνυμι καί οὗτος ἐπιφέρω χαρίεις ὁ λόγος · ἐπειδή ἡμεῖς φημί , εἰμί Πρωταγόρας , φημί σύ μή ἀληθεύω , ἆρα ἀληθεύω λέγω περί σύ ὅτι ψεύδω ἢ ψεύδω ; εἰμί μέν οὖν ἀληθεύω , ψεύδω Πρωταγόρας λέγω ὅτι πᾶς ἀληθής λέγω ( ἐγώ γάρ ἀληθεύω λέγω σύ οὗτος ψευδής λέγω ) , εἰμί δέ ψεύδω , εἰμί ἄρα ψευδής λέγω καί οὖον πᾶς ὁ λέγω τίς ἀληθεύω . ἄλλος δέ παρά οὗτος ὀρθῶς εἶπον ὅτι ὁ πρᾶγμα ὁ μέν εἰμί πρός τίς ὁ δέ αὐτός κατά ἑαυτοῦ · πρός τίς μέν οἷος δεξιός ἀριστερός , αὐτός δέ κατά ἑαυτοῦ οἷος σῶμα ἄνθρωπος · ὁ γάρ ἄνθρωπος καθό ἄνθρωπος οὐ εἰμί ὁ πρός τίς . ὁ δέ πρός τίς οὗτος οἰκεῖος μέν ὑπόστασις οὐ ἔχω , ἐν ὁ ἄλλος δέ κατηγορία ἔχω ὁ εἰμί · ὅταν γάρ εἶπον πατήρ , εἶπον ἐν οὐσία πρός τίς , ὅταν δέ πολύς ἢ ὀλίγος , εἶπον ἐν ποσός πρός τίς , ὅταν δέ λευκός ἢ μέλας , ἐν ποιός , καί ἐπί ὁ λοιπός ὡσαύτως . καλῶς δέ τις ἀπεικάζω αὐτός παραφυάς , ὅστις οὐ ἴδιος ἔχω ὑπό · στάσις , ἀλλά ἐν φυτός ἔχω ὁ εἰμί . ἀπεικάζω δέ αὐτός καί ὁ ἀντερείδω ἀλλήλων ξύλον · οὗτος γάρ ὁ ἕτερος ἀναιρέω οὐ εἰμί ὁ λοιπός . ῾H δέ διαίρεσις αὐτός εἰμί οὗτος · ὁ πρός τίς ὁ μέν κατά ὁμωνυμία λέγω ὡς ὁ ὅμοιος ὅμοιος ὅμοιος , ὁ δέ κατά ἑτερωνυμία . καί ὁ κατά ἑτερωνυμία ὁ μέν ἀπό εἰμί πρός ἀλλήλων ὑπεροχή ἢ ἐλλή - ψεως ὡς ὁ πολύς καί ὁ ὀλίγος καί ὁ μέγας καί ὁ μικρός καί ὁ ἐγώ καί ὁ μικρός , ὁ δέ κατά ὁ ἄρχω καί ἄρχω ὡς ὁ δεσπότης δοῦλος δεσπότης , ὁ δέ κατά ὁ κρίνω καί κρίνω ὡς ὁ αἰσθητός αἴσθησις αἴθω καί ὁ | ἐπιστητός ἐπιστήμη ἐπιστητός , ἢ κατά ὁ μετέχω καί μετέχω ὡς ὁ Ἐπιστήμων ὁ μετέχω ἐπιστήμη λέγω Ἐπιστήμων , ἢ κατά ὁ αἴτιος καί αἰτιατός ὡς ὁ πατήρ υἱός πατήρ , ἢ κατά ὁ ποιέω καί πάσχω ὡς ὁ τύπτω τύπτω τύπτω , ἢ κατά ὁ ἐν τόπος διαφορά ὡς ὁ δεξιός ἀριστερός δεξιός . τρόπος δέ διδασκαλία χράομαι τοιόσδε · οὐ εὐθύς παραδίδωμι ὁ ὑγιής ὁ πρός τίς ὁρισμός , ἀλλά πρότερος ἐκτίθημι ὅς ὁ παλαιός τίθημι ὁ πρός τίς ὁρισμός , εἶτα δείκνυμι ἄτοπος παμπολύς ὁ ὁρισμός οὗτος ἕπομαι , καί οὕτως ἕτερος αὐτός ἴδιος ὁρισμός αὐτός ἀποδίδωμι , ὅς μόνος ὁ πρός τίς καί πᾶς ὑπάρχω · ἵνα γάρ μή δόξα ὁ παλαιός κατατρέχω , πρότερος ὁ αὐτός ὁρισμός ἐκτίθημι , καί δείκνυμι ὁ παρακολουθέω αὐτός ἄτοπος ἀνεπαχθῶς λοιπός ὁ οἰκέω ὅρος κρατύνω . Δεύς δέ οἶδα ὅτι ὁ πρός τίς πάντως μέν ἀπό εὐθύς ἄρχω πτῶσις , ἀποδίδωμι δέ πρός εἷς ὁ πλάγιος . καί εἰμί μέν ὅτε πρός ὅς ἀποδίδωμι , πρός αὐτός καί ἀντιστρέφω , οἷος ὁ πατήρ υἱός πατήρ καί ὁ υἱός πατήρ υἱός , εἰμί δέ ὅτε οὖον πρός ὅς ἀποδίδωμι , πρός αὐτός καί ἀντιστρέφω ἀλλά πρός ἕτερος , ὡς ἐπί ὁ αἴσθησις καί ὁ αἰσθητής · ὁ γάρ αἴσθησις αἰσθητής αἴσθησις · ἐνταῦθα πρός γενικός ὁ ἀπόδοσις · ἀλλά οὐ ἀντιστρέφω πρός γενικός , ἀλλά πρός δοτικός · ὁ γάρ αἰσθητός ὁ αἴσθησις αἰσθητός . καί πρός αἰτιατικός δέ γίγνομαι πολλάκις ὁ ἀπό - δόσις , ὡς ὅταν λέγω ὅς τύπτω τύπτω τύπτω , καί πρός γενικός οὗτος ὁ ἀντιστροφή ποιέω · ὁ γάρ τύπτω ὑπό τύπτω τύπτω . | p . 6a36 πρός τίς δέ ὁ τοιοῦτος λέγω . ὁ λέγω χράω ὡς μή ἀρέσκω ὁ λόγος · ἄτοπος γάρ πολύς δείκνυμι ὁ ὁρισμός ἀκολουθέω καί αὐτός ἄλλος τίθημι ὁρισμός . p . 6a36 ὅσα αὐτός ὅσπερ εἰμί ἕτερος εἰμί λέγω . Οἷος δεξιός ἄνθρωπος οὖον καθό ἄνθρωπος ἕτερος λέγω δεξιός , ἀλλά καθό δεξιός . p . 6a37 ἤ ὁπωσοῦν ἄλλως πρός ἕτερος . Επειδή πρός γενικός ὁ ἀπόδοσις ποιέω εἶπον ὁ ἕτερος εἰμί λέγω , ἵνα μή ὑπολαμβάνω ὅτι πρός μόνος γενικός ἀποδίδωμι ὁ πρός τίς , φημί ὅτι ἢ ὁπωσοῦν ἄλλως , οὗτος εἰμί εἴτε πρός δοτικός εἴτε πρός αἰτιατικός ὁ ἀπόδοσις γίγνομαι . p . 6b2 εἰμί δέ καί ὁ τοιοῦτος ὁ πρός τίς οἷος ἕξις διάθεσις αἴσθησις ἐπιστήμη θέσις . Επειδή ὁ πρότερος ὁ ποσός εἰμί οὗτος δέ ὁ ποιέω , εἰκότως δοκέω αὐτός χωρίζω , ἐρῶ εἰμί δέ καί ὁ τοιοῦτος , ὁ ὅτι ὁ μέν ἀνωτέρω πρός γενικός ἀποδίδωμι πτῶσις , καί ὁ ἀντιστροφή πάλιν ἔχω πρός γενικός , οὗτος δέ πρός δοτικός ἀντιστρέφω , ἐπίτηδες ὡς ἀπό ἕτερος ἀρχή οὗτος ἐκτίθημι . ὁ δέ παράδειγμα ἐκτίθημι τέχνη ἐγώ παραδίδωμι ὁ ἀνάκαμψις ὁ πρός τίς · οὗτος γάρ , ὡς φθάνω εἶπον , πρός γενικός ἀποδίδωμι πρός δοτικός ὁ ἀντιστροφή ποιέω · ὁ γάρ ἕξις ἕκτος ἕξις · ἐνταῦθα πρός γενικός ὁ ἀπόδοσις , ὁ δέ ἀντι - στροφή πρός δοτικός · ὁ γάρ ἑκτός ἔχω ἕκτος . ὁμοίως δέ καί ὁ διάθεσις διαθέτης διάθεσις καί ὁ διάθετος διάθεσις διάθετος , καί ὁ ἐπιστήμη ἐπιστητός ἐπιστήμη ὁ δέ ἐπιστητός ἐπιστήμη ἐπιστητός . | p . 6b11 ἔτι δέ καί ὁ ἀνάκλισις καί ὁ στάσις καί ὁ καθέδρα θέσις τις . βούλομαι καί ὁ ἀνάκλισις καί ὁ στάσις καί ὁ καθέδρα ὁ πρός τίς εἶπον , κατασκευάζω οὗτος ἐκ ὁ γένος , λέγω δή ὁ θέσις , ὅστις εἰμί γένος ὁ εἴρω , οὗτος δέ ὁ πρός τίς . ὁ γάρ θέσις κεῖμαι μένω θέσις εἰμί . εἰμί δέ ὁ γένος ὁ πρός τίς , δῆλος ὅτι καί ὁ οὗτος εἶδος , ὅσπερ εἰμί ὁ εἴρω · ἢ γάρ ὅλος ὁ σῶμα ὀρθός εἰμί καί καλέω στάσις , ἢ ὅλος πλάγιος κεῖμαι καί καλέω ἀνάκλισις , ἢ μέρος μέν τίς αὐτός ἵστημι μέρος δέ κεῖμαι καί καλέω καθέδρα . ζητητέος δέ εἰμί οὗτος ὑπό ὁ πρός τίς ἀνάγω , τίς ἀνάγω ὑπό ὁ κεῖμαι . λέγω ἐν ὅτι ἄλλος εἰμί στάσις καί ἄλλος ἵστημι , ἄλλος ἀνάκλισις καί ἀλλος ἀνακλίνω , ἄλλος καθέδρα καί ἄλλος κάθημαι · ὁ μέν γάρ στάσις καί ὁ ἀνάκλισις καί ὁ καθέδρα αὐτός ὁ σχέσις δηλόω , ὁ δέ ἵστημι καί ἀνακλίνω καί κάθημαι οὖον μόνος ὁ σχέσις ἀλλά καί αὐτός ὁ οὐσία δῆλος , ὁ τε ἀνακλίνω καί ὁ ἐν ὅς ἀνακλίνω . καί ἐπί ὁ ἄλλος ὁμοίως . ἐκεῖνος οὖν ὡς σχέσις σημαίνω ὑπό ὁ πρός τίς ἀνάγω , οὗτος δέ μετά ὁ σχέσις καί ὁ πρᾶγμα περί ὅς εἰμί ὁ σχέσις δηλόω ὑπό ὁ κεῖμαι ἀνάγω · ὥσπερ γάρ ἄλλος μέν εἰμί ὁ ἐν χρόνος ἄλλος δέ ὁ χρόνος , καί ἄλλος μέν ὁ ἐν τόπος ἄλλος δέ ὁ τόπος ( ö μέν γάρ χρόνος καί ὁ τόπος ποσός εἰμί συνεχής , ὁ δέ ἐν τόπος ὑπό ὁ ποῦ ἀνάγω καί ὁ ἐν χρόνος ὑπό ὁ ποτός ) , οὗτος καί ἐπί οὗτος ἔχω , καθώς εἴρω , ὅς καί αὐτός δηλόω ἐπάγω · ὁ δέ ἀνάκειμαι ἢ ἵστημι ἤ καθέζομαι αὐτός μέν οὐ εἰμί θέσις , παρώνυμος δέ ἀπό ὁ εἴρω θέσις λαμβάνω . | οὐ εἰμί τίς δέ παρώνυμος λέγω , αὐτός εἰμί ἐκεῖνος ὁ ἀπό ὅς λέγω · ἀπό μέν γάρ ὁ στάσις ὁ ἵστημι λέγω ἀπό δέ ὁ ἀνάκλισις ὁ ἀνακλίνω ἀπό δέ ὁ καθέδρα ὁ καθέζομαι . ὥσπερ δέ οὗτος ἀπό ὁ εἶδος ὁ θέσις μεταφέρω , οὕτως καί ἀπό ὁ γένος οὗτος , οὗτος εἰμί ὁ θέσις , μεταφέρω ὁ κεῖμαι , ὅστις εἰμί εἷς ὁ κατηγορία γένος εἰμί σύστοιχος ὁ ἵστημι καί ἀνακλίνω καί καθέζομαι . ὥστε εἷς εἶδος ὁ πρός τίς , οὗτος εἰμί ὁ θέσις , εἷς τίκτω κατηγορία ὁ κεῖμαι . καί οὐδείς θαυμαστός , ὅπου γε καί ὁ χρόνος τίκτω ὁ ποτέ καί ὁ τόπος ὁ ποῦ , ὁ ποσός εἰμί εἶδος , οὐ ὅτι αὐτός ὁ χρόνος ποτός εἰμί οὐδέ ὁ τόπος ποῦ , ἀλλά ὁ ἐν χρόνος καί ἐν τόπος γίγνομαι πρᾶγμα . p . 6b15 ὑπάρχω δῖος καί ἐναντιότης ὁ πρός τίς , οἷος ἀρετή κακία ἐναντάω , ἑκάτερος ὁ πρός τίς εἰμί , καί ἐπιστήμη ἄγνοια . διαλέγω περί ὁ πρός τίς κατά ὁ ὁ παλαιός περί αὐτός δόξα , νυνί ὁ ἴδιος αὐτός βούλομαι ἀποδίδωμι , καί πρότερος ἐκτίθημι ὁ δοκέω μέν ἴδιος εἰμί ὁ πρός τίς μή εἰμί δέ κατά ἀλήθεια , ὥσπερ καί ἐπί ὁ οὐσία ποιέω καί ὁ ποσός , ἵνα μή ὁ ἐπιπολή προσβάλλω οὗτος οἴομαι αὐτός εἰμί ἴδιος εἰμί . καί πρῶτος μέν ἴδιος αὐτός φημί ὁ ἐπιδέχομαι ὁ ἐναντίος · ὁ γάρ ἀρετή , φημί , ἐναντίος ὁ κακία καί ὁ ἐπιστήμη ὁ ἄγνοια καί ὁ δικαιοσύνη ὁ ἀδικία · ἕκαστος γάρ οὗτος πρός ἕτερος λέγω · ὁ γάρ ἀρετή σπουδαῖος ἀρετή λέγω καί ὁ ἐπιστήμη ἐπιστητός ἢ ἐπιστήμων ἐπιστήμη καί ὁ κακία κακός κακία , καί ἀντιστρέφω γε . | οὖον πᾶς δέ ὁ πρός τίς ἐπιδέχομαι ἐναντιότης . καί οὗτος εἰκότως · ἐπεί γάρ παραφυάς ἔοικα ὁ πρός τίς , ὥσπερ ἐλὲ - γόμος , καί πρᾶγμα οὐ ἔχω ἀφορίζω πρός οἰκεῖος ὑπόστασις , ἀλλά ἐν ὁ ἄλλος κατηγορία εὑρίσκω , μιμέομαι ἐκεῖνος ὅς προσπλέκω , καί ὅσος μέν ὁ κατηγορία ἐπιδέχομαι ὁ ἐναντίος , καί ὁ ἐν αὐτός συνιστάω πρός τίς ἔχω ἐναντιότης , ὅσος δέ οὐδείς ἔχω ἐναντίος , οὐδέ ὁ ἐν αὐτός πρός τίς ἐπιδέχομαι ἐναντιότης · οἷος ἐπεί ὁ οὐσία καί ὁ ποσός οὐδείς εἰμί ἐναντίος , οὐδέ ὁ πρός τίς ὁ περί αὐτός ὑφίστημι εἰμί τίς ἐναντίος , οἷος ὁ τριπλάσιος · ὁ γάρ τριπλάσιος καί πρός τίς εἰμί ( τις γάρ τριπλάσιος ) καί ὅμως οὐ ἔχω τις ἐναντιότης , ἐπεί συμπλέκω , ὡς εἶπον , κατηγορία μηδείς ἔχω ἐναντίος , λέγω δή ὁ ποσός . ὁμοίως καί ἐπί οὐσία , οἷος δεσπότης υἱός δεξιός ἀριστερός · οὗτος γάρ οὐδείς εἰμί ἐναντίος διά ὁ ὅς συμπλέκω , λέγω δή ἄνθρωπος , ὑπό κατηγορία ἀνάγω μηδείς ἔχω ἐναντίος . ἐπεί δέ ὁ ποιότης εἰμί τίς ἐναντίος , διά οὗτος καί ὁ περί αὐτός πρός τίς εἰμί ἐναντίος , οἷος ἀρετή καί κακία ἐναντίος καί ἐπιστήμη καί ἄγνοια · οὗτος γάρ ποιός εἰμί . ἰστέον δέ ὅτι οὗτος ἄλλος μέν εἰμί ἐναντίος ἄλλος δέ ὡς πρός τίς · οἷος <ἡ> ἀρετή σπουδαῖος ἀρετή καί ὁ σπουδαῖος ἀρετή ὁμοίως καί ὁ κακία κακός κακία καί ὁ κακός ὁ κακία κακός . οὗτος μέν οὖν πρός τίς , ἐναντίος δέ ἀρετή μέν κακία σπουδαῖος δέ κακός . εἰκότως τοίνυν καί ἐναντιότης θεωρέω ἐν ὁ πρός τίς καί οὖον πᾶς οὗτος παρακολουθέω . ζητητέος δέ πῶς ὁ ἀρετή καί ὁ κακία ὁ πρός τίς λέγω καί ὁ ἐπιστήμη καί ὁ ἄγνοια . λέγω ὅτι οὖον δογματίζω οὗτος φημί , ἀλλά λεληθότως , βούλομαι κακίζω ὁ ἀποδέω ὁρισμός · εἰμί γάρ ὁ λέγω ἕτερος χαρακτηρίζω ὁ πρός τίς , καί οὗτος ὁ πρός τίς εἰμί · πρός ἕτερος γάρ καί αὐτός λέγω · ὁ γάρ ἀρετή σπουδαῖος ἀρετή καί ὁ κακία κακός κακία καί ὁ ἐπιστήμη ἐπιστήμων ἐπιστήμη καί ὁ ἄγνος ἀγνοέω ἄγνοια . οὗτος δέ ὁ λόγος συμβαίνω καί πᾶς ὁ ἀπό ὁ συμβεβηκός κατηγορία ὁ πρός τίς εἰμί , λέγω δή ὁ ἐννέα . πᾶς γάρ ὁ οὐσία εἰμί λέγω · αὐτός γάρ ἐπισυμβαίνω . ὁ γάρ λευκότης λευκός λέγω λευκότης καί ὁ δίπηχυς ξύλον , εἰμί τυγχάνω , δίπηχυς , καί ὁ ποτέ δέ καί ὁ ποῦ καί ποιέω καί πάσχω καί ὁ λοιπάς τις λέγω · οὖον γάρ εἰμί τίς αὐτός κατά ἑαυτοῦ ὁ ποτός , ἀλλά οὐσία εἰμί τίς ὁ ποιός , καί ἐπί ὁ λοιπός ὡσαύτως . καί αὐτός δέ ὁ οὐσία ὅταν ὡς μέρος λαμβάνω , πρός ἕτερος λέγω · ὁ γάρ μέρος ὅλος λέγω μέρος καί ὁ ὅλος ὁ μέρος ὅλος λέγω . οὗτος δέ ἄτοπος , λέγω δή ὁ πᾶς ὁ κατηγορία πρός τίς λέγω · ὅτι γάρ ἐναργής διακρίνω ὁ πρός τίς ὁ ἄλλος κατηγορία , ἐντεῦθεν δῆλος · εἰμί γάρ ὁ πρός τίς εἰμί , ἐσθίω ἐν ὁ ὁρισμός αὐτός παραλαμβάνω ἐκεῖνος πρός ὁ λέγω · ὁ γάρ πρός τίς ὁρίζω ἐκ ἀνάγκη μνημονεύω καί ὁ πρός ὁ λέγω , οἷος εἰμί πατήρ ὁρίζω , ἀνάγκη μιμνήσκω καί υἱός · πατήρ γάρ φημί εἰμί υἱός . ὁ δέ ἄλλος κατηγορία ὁρίζω οὐ ἀνάγκη μιμνήσκω πρός ὅς λέγω · ὁ γάρ δίπηχυς , εἰμί τυγχάνω , ὁρίζω οὐ ἀνάγκη ἔχω μνημονεύω τις ὁ ἄλλος , ὅς λέγω δίπηχυς , οἷος ξύλον , καί ἐπί ὁ ποιέω καί ὁ ἄλλος ὁμοίως . εἰμί τοίνυν ὁ κατηγορία πρός ἕτερος μέν λέγω ( ὁ γάρ συμβεβηκός ὁ οὐσία εἰμί λέγω καί ὁ μέρος δέ ὁ ὅλος ) καί ὁ πρός τίς οὐ εἰμί , δῆλος ὅτι κακῶς ἀποδίδωμι ὁ ὁ πρός τίς ὁρισμός . περιλαμβάνω γάρ | καί ὁ Ἄλας κατηγορία · οὖον γάρ ὁ ἕτερος λέγω ἐν οὗτος ἔχω ὁ εἰμί ἐν ὁ ἕτερος λέγω , ὁ δέ πρός τίς ἐν οὗτος ἔχω ὁ εἰμί ἐν ὁ πρός τίς εἰμί · εἰμί τίς μέν γάρ εἰμί ἕτερος , οὗτος καί λέγω ἕτερος , οὐ εἰμί τίς δέ λέγω ἕτερος , ἤδη καί ἐν οὗτος ἔχω ὁ εἰμί ὁ ἕτερος λέγω . ἰστέον δέ ὅτι ὅσος λέγω ὁ Πλάτων οὕτως ὁρίζω ὁ πρός τίς καί ἐν ὁ λέγω ἕτερος οἴομαι αὐτός εἰμί ὁ ὁ πρός τίς ὑπόστασις , συκοφαντέω ὁ φιλόσοφος . καί γάρ ἀπό ὁ εἴρω ἐν ὁ Γοργίας εἰμί γιγνώσκω ὅτι οὐ ὁ λέγω ἀλλά ὁ εἰμί ἕτερος αὐτός χαρακτηρίζω · φημί γάρ ἰάομαι εἰμί ὁ ποιέω , ἀνάγκη τίς εἰμί καί ὁ πάσχω · εἰμί γάρ εἶπον , καί οὖον λέγω . p . 3b20 δοκέω δέ ὁ μᾶλλον καί ὁ κακός ἐπιδέχομαι ὁ πρός τίς . ὅμοιος γάρ καί ἀνόμοιος μᾶλλον καί κακός λέγω καί ἴσος καί ἄνισος μᾶλλον καί κακός λέγω . Ἐ ἕτερος ἴδιος παρακολούθημα ὁ πρός τίς μεταβαίνω καταγιγνώσκω ὁ πρότερος , ὁ ἐπιδέχομαι ὁ πρός τίς ὁ μᾶλλον καί ὁ κακός · λέγω γάρ ὅδε ὅδε μᾶλλον εἰμί ὅμοιος καί κακός , οἷος ὁ ἐν τοῖχος Λευ - κόος μᾶλλον εἰμί ὅμοιος λέγω ὁ ἐν ἱμάτιον ἢ ὁ ἐν χιών . καί οὗτος δέ ὁ παρακολούθημα ὅμοιος ὁ πρό αὐτός ὑπάρχω · οὐδέ γάρ οὗτος πᾶς ὁ πρός τίς παρακολουθέω · ὁ γάρ πατήρ οὖον λέγω ἄλλος πατήρ μᾶλλον εἰμί πατήρ , οὐδέ ὁ υἱός ὁμοίως . καί οὗτος εἰκότως · εἴρω γάρ ὅτι ὅπου ὁ ἐναντιότης θεωρέω , ἐκεῖ καί ὁ μᾶλλον καί ὁ ἥσσων εἰμί , ὅπου δέ ἐναντιότης οὐ εἰμί , οὐδέ ὁ μᾶλλον καί ὁ κακός . ἀίσσω . ἐπεί οὖν ὁ πρός τίς ἐναντιότης ὑπάρχω , εἰμί ἐν αὐτός καί ὁ μᾶλλον καί ὁ κακός , ἐπεί δέ οὖον πᾶς ὑπάρχω ὁ ἐναντιότης , διά οὗτος οὐδέ ὁ μᾶλλον καί ὁ κακός πᾶς ὑπάρχω . ἴσως δέ ζητέω ἄν τις ὅτι εἰμί ἐν ὅς ὁ ἐναντίος ὑπάρχω , ἐν οὗτος καί ὁ μᾶλλον καί ὁ κακός ὁ μίξις ὁ ἐναντίος γίγνομαι , καί διά οὗτος ἐν ὁ ποσός ἐπεί μή εἰμί ὁ ἐναντίος , διά οὗτος οὐδέ ὁ μᾶλλον καί ὁ κακός , πάλιν δέ εἰμί ὁ ἴσος καί ἄνισος εἰμί ὁ ποσός εἰμί ἴδιος , πῶς φημί ἐνταῦθα ὅτι ἄνισος μᾶλλον καί κακός λέγω · λέγω γάρ ὅτι ὁ πρός τίς εἰμί μέν ἐν κατηγορία γίγνομαι ἔχω ἐναντίος , καί αὐτός ὁ ἐναντίος ἐπιδέχομαι , εἰμί δέ ἐν κατηγο - Ῥίον μή ἐπιδέχομαι ὁ ἐναντίος , οὐδέ αὐτός ὁ ἐναντίος δέχομαι . εἰμί οὖν ὁ ἴσος καί ἄνισος πρός τίς εἰμί ἐν ποσός συνίστημι , ὁ δέ ποσός οὐδείς εἰμί ἐναντίος , οὐδέ ὁ ἴσος καί ἄνισος ἐναντίος εἰμί . ὅπου δέ οὐ εἰμί ἐναντίος , οὐδέ ὁ μᾶλλον καί ὁ κακός . οὐ ἄρα ὁ ἄνισος μᾶλλον καί κακός λέγω · εἰμί γάρ ὁ μᾶλλον καί κακός ὁ ἐπιμιξία γίγνομαι ὁ ἐναντίος , οὖον κιρνάω δέ ὁ ἄνισος ὁ ἴσος , οὐδέ ἄν εἰμί μάλα τίς καί κακός ἄνισος · ὁ γάρ κακός ἄνισος ὁ μᾶλλον μετέχω ὁ ἴσος κακός ἄνισος λέγω . καί ἄλλως εἰμί εἰμί τίς μᾶλλον καί κακός ἄνισος , εἰμί καί κακός ἴσος καί μᾶλλον · ὁ γάρ κακός ἄνισος μάλα εἰμί ἴσος ὁ ἄνισος μᾶλλον , ὥσπερ ὁ κακός λευκός μάλα εἰμί μέλας ὁ μᾶλλον λευκός . εἰμί οὖν μή ἐνδέχομαι ὁ ἴσος μᾶλλον εἰμί ἴσος καί κακός ( ὁ γάρ ὁ ἴσος ἐξέρχομαι ἐπί ὁ πλέω ἢ ἐπί ὁ μικρός οὐκέτι ἴσος ) , οὐδέ ἄρα ἄνισος μᾶλλον καί ἥσσων εἰμί · εἰμί γάρ ὁ ἄνισος στέρησις μᾶλλον καί ἀοριστία , οὐ ἐναντίος ὁ ἴσος . μήποτε ἐν ἢ κατά-χράω2 ἐνταῦθα ἐρῶ ὁ ἄνισος μᾶλλον καί κακός εἰμί οὐ ἀκριβολογέομαι ἢ καί κατά προσθήκη πρός τίνω ὕστερος οὗτος προστίθημι . | p . 6b28 28 Πάν δέ ὁ πρός τίς πρός ἀντιστρέφω λέγω , οἷος ὁ δοῦλος δεσπότης δοῦλος λέγω καί ὁ δεσπότης δοῦλος δεσπότης . ἐπί ἕτερος παρακολούθημα μεταβαίνω ὁ πρός τίς , ὅσπερ καί κύριος αὐτός εἰμί ἴδιος , ὁ πρός ἀντιστρέφω λέγω . ἵνα δέ μανθάνω τίς εἰμί πρός ἀντιστρέφω λέγω , μανθάνω πρότερος τίς εἰμί ἀντιστροφή , πρό δέ οὗτος τίς εἰμί στροφή . στροφή τοίνυν εἰμί ὁ ἀπό ὁ αὐτός ἐπί ὁ αὐτός ἀποκατάστασις · διά οὗτος γάρ καί στρέφω λέγω ὁ πᾶ , ἐπεί κύκλος κινέω ἀπό ὁ αὐτός σημεῖον ἐπί ὁ αὐτός πάλιν ἀποκαθίστημι . καί ἐγώ δέ στρέφω λέγω , ὅταν ἐκ ὅς ἄρχω τόπος εἰς ἐκεῖνος καταλήγω . ἀντιστροφή δέ εἰμί οἱονεί ἰσοστροφή · ὁ γάρ ἀντί παρά ὁ παλαιός ὁ ἴσος σημαίνω , ὥσπερ ὁ ἀντίθεος ἀντί ὁ ἰσόθεος καί Ἀντιάνειρα ὁ ἰσόω ἀνήρ , καί ἀντίχειρ δέ ὁ μέγας φημί δάκτυλος διά ὁ ἴσος ἔχω δύναμις ὁ ἄλλος . ἰσοστροφή δέ εἰμί ὅταν μηδείς μᾶλλον ὁ ἕτερος ὁ ἕτερος κατηγορέω ἢ ἐκεῖνος ὁ λοιπός οἷος ὁ πατήρ οὐδείς μᾶλλον πρός υἱός λέγω ἢ ὁ υἱός πρός ὁ πατήρ ὁ οὖν πρός τίς πρός ἀντιστρέφω λέγω οἷος ὁ δοῦλος δεσπότης δοῦλος καί ὁ δεσπότης δοῦλος δεσπότης . p . 6b33 πλήν ὁ πτῶσις ἐνίοτε διαφέρω κατά ὁ λέξις . ἐπεί γάρ πρός γενικός ἀποδίδωμι , διά οὗτος ἐπάγω ὅτι οὖον | μόνος πρός γενικός ἀλλά καί πρός ἄλλος ἀποδίδωμι πτῶσις ὁ πρός τίς , ὅθεν οὐδέ πρός ὁ αὐτός πάντως ἀντιστρέφω . εἴρω δέ ἐγώ ἤδη περί οὗτος ἔμπροσθεν . p . 6b36 οὖον μήv ἀλλά ἐνίοτε οὖον δοκέω ἀντιστρέφω , ἐάν μή οἰκεῖος πρός ὅς λέγω ἀποδίδωμι , ἀλλά διαμαρτάνω ὁ ἀποδίδωμι . ὁ πρός τίς ἰσότης τηρέω ὀφείλω πρός ἀλλήλων , ἵνα καί ἀντιστρέφω , ὥσπερ ἀντιστρέφω ὁ ἄνθρωπος καί ὁ γελαστικός . ἐάν δέ εἰμί ἄνισος , ὁ μέν μικρός ὁ πλείων ἀκολουθέω ὡς ὁ ἄνθρωπος ὁ ζῷον , ὁ δέ πλείων ὁ μικρός οὐκέτι · οὖον γάρ ὁ ζῷον ὁ ἄνθρωπος ἀκολουθέω . οὗτος οὖν ὁ κανών εἰμί ὁ πρός τίς , ὁ Ἰσότης , ὡς πατήρ υἱός καί διπλάσιος ἥμισυς , ὅσπερ καί ἀντιστρέφω . ἐάν δέ ἄνισος εἰμί , οὐκέτι ἀντιστρέφω , ὅς καί αὐτός φημί · ὁ πτερόν ἐάν ἀποδίδωμι ὄρνις , οὐ ἀντιστρέφω ὄρνις πτερόν · οὖον γάρ πᾶς πτερόν ὄρνις εἰμί πτερόν · εἰμί γάρ τις πτηνός ὁ οὐ εἰμί ὄρνις · ὁ γάρ πτηνός ὁ μέν εἰμί σχιζόπτερος ὡς ὁ παρά ἐγώ , ὁ καί μόνος ὄρνις καλέω , ὡς καί αὐτός φημί ἐν ὁ περι ζῷον ἱστορία ὁ σχιζόπτερος ὄρνις καλέω , ὁ δέ εἰμί ὑμενό - πτερόν , ὡς ὁ νυκτερίς , ὁ δέ κολεόπτερος ὡς ὁ κάνθαρος , ὅσπερ οὐ εἰμί ὄρνις . ἐπεί οὖν ὁ πτερόν καί ὁ ὄρνις οὐ ἐξισάζω , ἀλλά ἐπί πλέω ὁ πτερόν ὁ ὄρνις , δεῖ οὗτος ἐξισόω , ἵνα καί ἀντιστρέφω . ἐξισόω δέ ὁ ἄνισος ἢ ὁ μικρός αὐξάνω ἢ ὁ μείζων μειόω . ἐάν ἐν ἐπί οὗτος αὐξάνω ὁ μικρός , οὗτος εἰμί ὁ ὄρνις , καί ποιέω οὕτως ὁ πτερόν πτερωτός πτερόν , πτερωτός ὁ ὄρνις προσαγορεύω , οὕτως ἀντιστρέφω · ὁ γάρ πτερωτός πτερόν πτερωτός . πάλιν ἐάν ἀποδίδωμι ὁ πηδάλιον πλοῖον πηδάλιον , ἐνταῦθα οὐ ἀντιστρέφω · οὖον γάρ δυνατός λέγω ὁ πλοῖον πηδάλιον πλοῖον · πολύς γάρ πλοῖον πηδάλιον οὐ ἔχω ὡς ὁ ἀκάτιον . ἐπεί οὖν ἄνισος εἰμί καί οὗτος ( ἐπί πλείων γάρ ὁ πλοῖον ἢ ὁ πηδάλιον ) , ἐάν ὁ μείζων ἐλασσόω , λέγω δή ὁ πλοῖον , λέγω ἀντί πλοῖον πηδαλιωτός , τότε ἐκ ἴσος γίγνομαι ἀντιστρέφω · ὁ τε γάρ πηδάλιον πηδαλιντοῦ πηδάλιον καί ὁ πηδαλιωτός πηδάλιον πηδαλιωτός εἰμί . ἔτι δέ καίω ὁ κεφαλή , τις λέγω κεφαλή ζῷον γῆ ἐἀν δέ ἀποδίδωμι πρός ὁ ζωός , οὐ ἀντιστρέφω , ἐπεί μή οἰκεῖος πάλιν γιώνω ἤ ἀπόδοσις · ἤ μέν γάρ κεφαλή ζῷον λέγω κεφαλή οὐκέτι δέ ὁ ζῷον ὁ κεφαλή ζῷον · εἰμί γάρ τις ὁ ζῷον ὁ κεφαλή οὐ ἔχω οἶος καρκῖνος , σκώληξ , γῆ ἔντερον . δεῖ οὖν πάλιν μειόω ὁ μέγας λέγω δή ὁ ζῷον , καίω ποιέω κεφαλωτός , καί οὕτως σῴζω ὁ ἀντιστροφή · ὁ γάρ κεφαλή κεφαλωτός κεφαλή , καί ὁ κεφαλωτός ὁ κεφαλή κεφαλωτός . ἐπί μέν ἐν ὁ ὄρνις ὁ μικρός αὐξάνω , λέγω δή ὁ ὄρνις , ἐν δέ ὁ ἄλλος ὁ μείζων μειόω , ὁ πλοῖον λέγω καί ὁ ζῷον . p . 7a5 ἐνίοτε δέ καί ὀνοματοποιέω ἴσως ἀναγκαῖος , ἐάν I μή κεῖμαι εἰμί ὄνομα πρός ὅς οἰκεῖος ἄν ἀποδίδωμι . ἵνα γάρ μή τις εἶπον ὅς οὖν ; εἰμί καινοτομέω ὁ ὄνομα καί ἕκαστος ὡς τις μετασκευάζω , οὔκουν οὕτως συμβαίνω πᾶς ὁ συνήθεια ὁ ὄνομα ἀφανίζω , ἕκαστος καινοτομέω ὡς βούλομαι ὁ ὄνομα , καί λοιπός δοκέω ἕκαστος ἄσημος φθέγγομαι , ἀντί μέν ἄνθρωπος , εἰ τυγχάνω , κεφαλωτός λέγω ἀντί δέ πλοῖον πηδαλιωτός , ἢ ὁπωσοῦν ἄλλως τις καινοτομώ ; · · λέγω οὖν πρός οὗτος ὅτι οὐδείς χαλεπός ὅς μή θεάομαι οωοματη ὁ συνήθεια , ἐκεῖνος ἐγώ αὐτός ἐπινοέω . ὁ γάρ συνήθεια ἐκεῖνος τίθημι ὄνομα ὄις γιγνώσκω , ὁ δέ τέχνη ἅτε δή καινός πρᾶγμα εἰμί εὑρέτις ὀφείλω ὁ πρᾶγμα ὁ ὑπό αὐτός εὑρίσκω τίθημι ὄνομα πρός ὁ οὗτος σημασία . οἷος ὁ γεωμέτρης εύρος εύρειμι Τῖον τρίγωνος ὁ μέν εἰμί ἔχω ὁ δύο πλευρά ἴσος ὁ δέ ὁ τρεῖς ἴσος ὁ δέ ὁ τρεῖς ἄνισος , καλέω ὁ μέν ἰσόπλευρος ὁ ἐσθίω ἰσοσκελής ὁ ἐσθίω σκαληνός , καί ὁ μουσικός ὁμοίως ὁ διάφορος κροῦμα ἐπιτίθημι ὄνομα καί ὁ μέν καλέω χρωματικός ὁ δέ διαονικὸν ἤ ὁπωσοῦν ἑτέρως . ἐνταῦθα τοίνυν ἐπεί ἀμελέω ὁ συνήθεια ὁ τοιοῦτος τίθημι ὄνομα , ἐγώ ἀνάγκη τίθημι . πλοῖον μέν γάρ καλέω , οὐκέτι δέ διαστέλλω ὁ πηδαλιωτός ἀπό ὁ μή πηδαλιωτός , καί ζῷον μέν ὀνομάζω , οὐκέτι δέ διαχωρίζω ὁ προσηγορία ὁ ἔχω κεφαλή ἀπό ὁ μή ἔχω . διά οὗτος , ὡς εἴρω , ἐγώ ὀνοματοποιέω ἐν ὁ τοιοῦτος οὐδείς ἄτοπος . ὅπως δέ δεῖ τίθημι ὁ ὄνομα καί πόθεν , αὐτός ἐφεξῆς δηλόω εἶπον · p . 7a18 18 οὕτως δέ ῥᾳδίως ἄν ἴσως τις λαμβάνω ὅς μή κεῖμαι ὄνομα , εἰμί ἀπό ὁ πρῶτος καί ὁ πρός ὁ ἀντιστρέφω τίθημι ὁ ὄνομα . Κανών ἐγώ νῦν παραδίδωμι , διά ὅς δύναμαι ὀνοματοποιέω οἰκεῖος , ἐάν ἐν ὁ κοινός συνήθεια ὄνομα μή εὑρίσκω · δεῖ γάρ , φημί , ἀπό ὁ πρῶτος καί οἰκεῖος κατηγορέω παρώνυμος τίθημι ὄνομα ἐκεῖνος ὅς κατηγορέω , καί οὕτως εὑρίσκω αὐτός ἀντιστρέφω , οἷος ἀπό ὁ πηδάλιον καλέω ὁ πλοῖον ὅς ὁ πηδάλιον κατηγορέω πηδαλιωτός , καί ἀπό ὁ κεφαλή καλέω ὁ ζῷον ὁ κεφαλή ἔχω κεφαλωτός . καί ἐπί ὁ ἄλλος ὁμοίως . καί οὗτος δέ πάλιν φημί λεληθότως βούλομαι ὁ ὁρισμός κακίζω · εἰμί γάρ πρός τίς οὗτος εἰμί ὅσπερ ἕτερος εἰμί λέγω , καί ὁ κεφαλή καί ὁ πηδάλιον καί ὁ πτερόν εἰμί ὁ πρός τίς , ὅσπερ ἄτοπος · οὗτος γάρ ὡς μέν μέρος οὐσία λέγω εἰμί πρός τίς ὁ γάρ μέρος ὅλος εἰμί μέρος καί ὁ ὅλος ὁ μέρος ὅλος ) , ὡς μέντοι γε πτερόν ἢ πηδάλιον ἢ κεφαλή οὐ εἰμί πρός τίς , ἀλλά οὐσία · ἕκαστος γάρ οὗτος αὐτός κατά ἑαυτοῦ θεωρέω · ἀμελέω ἐάν ἀποτέμνω ὁ κεφαλή ἢ ὁ χείρ ὁ πᾶς , οὐδείς κακός λέγω κεφαλή καί χείρ , μέρος μέντοι οὐκέτι λέγω · ὁ γάρ μέρος ἐν ὁ ὅλος θεωρέω . ὁ δέ πρός τίς ἐάν ἀφαιρέω ἐκεῖνος πρός ὁ λέγω , καί ὁ οἰκεῖος ὀνομασία εὐθύς συναφαιρέω · οἷος ὁ πατήρ λέγω υἱός πατήρ , ἀλλά ἐάν ἀφαιρέω ὁ καί ὁ πατήρ εἰμί ὁ πατήρ συναφαιρέω . ὁ δέ ἕτερος λέγω ἄν ἀφαιρέω ἐκεῖνος ὅς λέγω εἰμί , φυλάσσω οὐδείς κακός ὁ ὀνομασία · οἷος ὁ κεφαλή ζῷον λέγω κεφαλή , καί ἐάν ἀφαιρέω ὁ ζῷον , οὐδείς κακός λέγω κεφαλή , καί ὁ πηδάλιον πλοῖον καί ὁ πτερόν ὄρνις καί ἀφαιρέω οὗτος ὅς εἰμί λέγω οὐδείς κακός πάλιν ὁ οἰκεῖος ὀνομασία τυγχάνω . p . 7a25 λέγω δέ ὅτι οὐδέ ὁ ὁμολογουμένως πρός ἀντιστρέφω λέγω , καί ὄνομα αὐτός κεῖμαι , οὐδείς ἀντιστρέφω , ἐάν πρός τίς ὁ συμβεβηκός ἀποδίδωμι , καί μή πρός αὐτός ὁ λέγω . ’Eντεδθεν ἐκ ὁ μᾶλλον ὁ ἐπιχείρησις · τίς γάρ θαυμαστός , φημί , εἰμί ἐπί ὁ εἴρω οὖον σῴζω ὁ ἀντιστροφή διά ὁ μή κύριος ἀποδίδωμι , ὁπότε οὐδέ ὁ ὁμολογουμένως εἰμί πρός τίς καί πρός ἀντιστρέφω λέγω , ὅς καί ὄνομα κεῖμαι , οὐ ἀντιστρέφω , ἐάν μή κύριος ὁ ἀπόδοσις γίγνομαι ; οἷος ὁ δεσπότης ἐάν μή πρός δοῦλος ἀλλά πρός ἄν . θρωπόν τις πωλέω λέγω ὁ δεσπότης ἄνθρωπος δεσπότης , οὖον δύναμαι ἀντιστρέφω εἶπον ὁ ἄνθρωπος δεσπότης ἄνθρωπος · οὗτος γάρ καταγέλαστος · ὁ μέν | γάρ δεσπότης ἄνθρωπος εἶπον δεσπότης οὖον χαλεπός , ὁ δέ ἄνθρωπος δεσπότης ἄνθρωπος ἄτοπος . ὥστε καί ἐπί οὗτος ἐπεί μή οἰκεῖος γίγνομαι ὁ ἀπόδοσις , οὐδέ ὁ ἀντιστροφή σῴζω · οὖον γάρ πρός ἴσος ποιέω ὁ ἀπόδοσις · ἐπί πλέω γάρ ὁ ἄνθρωπος . δεῖ οὖν ὁ ἀντιστρέφω ἐξισάζω ἀλλήλων , ὥσπερ εἴρω , ἵνα καί ἀντιστρέφω · διά οὗτος γάρ καί ὁ ἴδιος ἀντιστρέφω πρός ἐκεῖνος ὅς εἰμί ἴος , ἐπεί καί ἐξισάζω ἀλλήλων . οὗτος δέ πᾶς φημί συναγωνίζομαι ὁ ὁρισμός ὁ λέγω ὁ πρός τίς εἰμί ὁ ἕτερος λέγω καί δείκνυμι πειράω κατά ὁ ὁρισμός οὗτος ὁ πρός τίς ἀντιστρέφω , κρατύνω βούλομαι αὐτός ὡς οἷος τε , ἵνα μή δόξα ἐρῆμος αὐτός κατά - ψηφίζω , εἶτα ὕστερος εὔλογος αὐτός διελέγχω δείκνυμι ὅτι καί μετά τοσοῦτος συνηγορία ὅμως πολύς ἄτοπος αὐτός παρακολουθέω . p . 7a31 ἔτι ἐάν μέν οἰκεῖος ἀποδίδωμι εἰμί πρός ὅς λέγω , πᾶς περιαιρέω ὁ ἄλλος ὅσος συμβεβηκός εἰμί , καταλιμπάνω δέ μόνος οὗτος πρός ὅς ἀποδίδωμι οἰκεῖος , πρός αὐτός εἴρω . Κανών ἐγώ παραδίδωμι ὁ οἰκεῖος κατά τις ἀποδίδωμι . λέγω γάρ ὅτι ἐάν τίς εἰμί πλείων ὄνομα λέγω , εἶτα ὑπάρχω ἄλλος τίς κατά εἷς οὗτος ὁ ὄνομα κατηγορέω , καί βούλομαι γιγνώσκω εἰμί οἰκεῖος ὁ κατηγορέω ἐκεῖνος ὁ ὄνομα κατηγορέω , περιαιρέω πᾶς ὁ ἄλλος ὄνομα ὁ συμβεβηκός ὁ ὑπόκειμαι , καταλείπω δέ μόνος ἐκεῖνος πρός ὅς ἀποδίδωμι ὁ κατηγορέω , ἐάν εὑρίσκω αὐτός ἀντιστρέφω πρός ἐκεῖνος ὅσπερ αὐτός κατηγορέω , εἰμί ὅτι οἰκεῖος ἀποδίδωμι ὁ πρό - τέρος · οὖον γάρ ἄν ἀντιστρέφω , εἰμί μή οἰκεῖος ἀποδίδωμι · οἷος ὁ δοῦλος ἐάν ἀποδίδωμι δεσπότης δοῦλος , ἐπεί ὁ δεσπότης συμβαίνω ὁ ἄνθρωπος εἰμί καί δίπους καί ἐπιστήμη δεκτικός , ἐάν οὗτος πᾶς ἀφαιρέω αὐτός καί ὑποτίθημι ὡς μηδέ ὅλως ὑπάρχω , καταλείβω δέ μόνος ὁ δεσπότης εἰμί , οὐδείς κακός εὑρίσκω κύριος γίγνομαι ὁ ἀντιστροφή • ὁ γάρ δεσπότης δοῦλος λέγω δεσπότης . ἐάν δέ μή πρός δεσπότης ἀποδίδωμι ὁ δοῦλος ἀλλά πρός ἄνθρωπος , περιαιρέω ὁ ἄνθρωπος ὁ λοιπός πᾶς , λέγω δή ὁ δεσπότης ὁ δίπους καί ὁ λοιπός , οὖον σῴζω ὁ ἀντιστροφή · οὖον γάρ δυνατός ἀντιστρέφω εἶπον ὁ ἄνθρωπος δοῦλος ἄνθρωπος . ὥστε οὐ οἰκεῖος ὁ δοῦλος πρός ὁ ἄνθρωπος ἀποδίδωμι . περιαιρέω φημί ὁ ἄλλος ἀπαντάω ὅσος συμβεβηκός εἰμί ὁ δεσπότης , οἷος | ὁ δίπους εἰμί <καὶ> ὁ δεκτικός καί ὁ ἄνθρωπος , καί οὐδείς θαυμαστός ὅτι οὗτος συμβεβηκός εἶπον · οὐ ἁπλόος γάρ συμβεβηκός εἶπον , ἀλλά ὁ συμβεβηκός πρός ὁ ὁ δοῦλος σχέσις ἄγω ἄν καί δύο αὐτός κατηγορέω , πρῶτος δέ καί κατά ἑαυτοῦ ὁ δεσπότης · ὁ γάρ σχέσις ὁ πρός τίς , ὡς φθάνω εἶπον , αὐτός κατά ἑαυτοῦ οὐ ὑφίστημι ποτέ μέν συμβαίνω ἐν οὐσία εἰμί ποτέ δέ ἐν ποσός ἢ ἐν ποιός ἢ ἐν ἄλλος τις ὁ κατηγορία . ὥστε οὐ ἄτοπος τις ὁ διπλάσιος πρός τίς εἰμί , ὅταν μέν εἰμί , εἰμί τυγχάνω , ἐν ξύλον , λέγω αὐτός συμβαίνω ὁ ξύλον , ὅταν δέ ἐν λίθος , ὁ λίθος , καί ὅταν ἐν ἐπιφαωείᾳ ἢ ἐν χρόνος , ὁ χρόνος ἢ ὁ ἐπιφάνεια , ὁ σχέσις κατά ἑαυτοῦ ὁ ἐπίνοια θεωρέω . p . 7b15 δοκέω δέ ὁ πρός τίς ἅμα ὁ φύσις εἰμί . καί ἐπί μέν ὁ πλεῖστος ἀληθής εἰμί , ἐπί ἔνιοι δέ οὐ ἀληθής · ἅμα γάρ διπλάσιος τε εἰμί καί ἥμισυς , καί ἥμισυς εἰμί διπλάσιος εἰμί . ἕτερος ὁ πρός τίς παρακολούθημα ἴδιος ἀποδίδωμι μετά ὁ πρός ἀντιστρέφω λέγω , ὁ ἅμα ὁ φύσις ἵημι . ἅμα δέ ὁ φύσις οὗτος εἰμί ὅς ὁ εἷς τίθημι ἀνάγκη συνεισάγω καί ὁ ἕτερος καί ἀνης ῥέω συναναιρέω , καί μηδέποτε ὁ | ἕτερος εἰμί ὁ ἕτερος μή εἰμί . ἅμα γάρ ὁ εἶπον δοῦλος ἀνάγκη ὁ δεσπότης συνεπινοέω , καί διπλάσιος εἰμί ἀνάγκη καί ἥμισυς εἰμί . καί ἐπί μέν ὁ πλεῖστος φημί ἀληθής εἰμί . ἐπί ὁ πλεῖστος εἶπον , ἐπεί ἐπί τίνω ἄλλος μέλλω ἀπορέω δοκέω μή ἅμα ὁ φύσις ὑπάρχω . p . 7b22 οὐ ἐπί πᾶς δέ ὁ πρός τίς ἀληθής δοκέω ὁ ἅμα ὁ φύσις εἰμί · ὁ γάρ ἐπιστητός ὁ ἐπιστήμη πρότερος εἄν δοκέω εἰμί ναιός . ἔνστασις πρός ὁ εἴρω κομίζω ὅτι οὖον πᾶς ὁ πρός τίς δοκέω ὑπάρχω ὁ ἅμα ὁ φύσις εἰμί · ὁ γάρ ἐπιστήμη καί ὁ ἐπιστητός ὁ πρός τίς εἰμί οὐ ἅμα ὑπάρχω · ὁ μέν γάρ ἐπιστητός ἀναιρέω ἀναιρέω καί ὁ ἐπιστήμη · ἐπιστητός γάρ μή εἰμί τίς εἄν εἰμί ἐπι - στήμη ; ἐπιστήμη δέ μή εἰμί οὐδείς κωλύω εἰμί ἐπιστητός · ὥστε οὐ ἅμα ὁ φύσις οὗτος ὑπάρχω ὁ πρός τίς εἰμί . ὁ δέ πρότερος διττός , ὁ μέν χρόνος ὁ δέ φύσις . καί πρότερος μέν χρόνος εἰμί ὅς πρός ὁ νῦν πλείων ὁ ἀπόστασις , ὡς ἐπί ὁ παρέρχομαι · διά οὗτος γάρ λέγω ὁ Μηδικός πρότερος ὁ Πελοποννησιακός , ὅτι αὐτός πλείων εἰμί ἀπό ὁ νῦν ὁ ἀπόστασις . ἐπί δέ ὁ μέλλω ἀνάπαλιν ὅς μικρός ἀπό ὁ νῦν ὁ ἀπόστασις , οὗτος πρότερος · πρότερος γάρ ὁ αὔριον ὁ μεταύριον . τοιοῦτος μέν οὖν ὁ ὁ χρόνος πρότερος . ὁ δέ φύσις πρότερος ὁ συναναιρέω μέν μή συναναιρέω δέ καί ὁ συνεισφέρω μέν μή συνεισφέρω δέ , ὡς ἐπί ζῷον καί ἄνθρωπος ἔχω . ὁ οὖν ἐπιστητός ὁ ἐπιστήμη πρότερος εἄν δοκέω ἵημι φύσις · ἐπιστητός γάρ μή εἰμί ἐπιστήμη οὐ εἰμί , ἐπιστήμη δέ μή εἰμί ὁ ἐπιστητός δύναμαι εἰμί . ἀμελέω φημί Θαλῆς ὁ Μιλήσιος πρῶτος ἐφίστημι ὁ αἴτιος ὁ σεληνιακός ἔκλειψις κατανοέω ὅτι ἐκ ὁ ἥλιος ὁ σελήνη δέχομαι ὁ φάος , διότι ἀεί ὁ πεφωτισμένος αὐτός μέρος πρός ὁ ἥλιος νεύω , ὅθεν αὐξάνω μέν ὁ ἀπόστασις ὁ ἥλιος ὁ μέν πεφωτισμένος μέρος ἔχω πρός δυσμή , δυτικός εἰμί τότε ὁ ἥλιος , ὁ δέ κέρας - τοοραω αὐτός καί ἀφώτιστος νεύω πρός ἀνατολή . ἐπάν δέ γίγνομαι ἀντι - πρόσωπον ὅλος ὁ ἥλιος , κατά διάμετρος αὐτός ἀφίστημι , τότε πᾶς φωτίζω ὅλος ὅλος ὁ ἥλιος προσβάλλω ( ὅλος δέ λέγω κατά ὁ πρός ἐγώ αὐτός νέω μέρος ) , ἡνίκα δέ ἄρχω μειόω ὁ σύνοδος ὁ πρός ὁ ἥλιος , τότε πάλιν ὁ μέν πεφωτισμένος αὐτός μέρος νεύω πρός ἀνατολή , ὁ ἥλιος τότε ἀνατολικός εἰμί , ὁ δέ ἀφώτιστος καί κερατοειδής πρός δυσμή . ἐντεῦθεν τοίνυν ἐφίστημι ὁ σεληνιακός ἔκλειψις , ὅτι ἐπειδάν ἐμπίπτω εἰς ὁ καλέω σκίασμα ὁ γῆ , ὁ ἥλιος κατά κάθετος αὐτός εἰμί ἐν ὁ ὑπό γῆ ἡμισφαίριον , πάσχω συμβαίνω αὐτός παντελής ἔκλειψις , ὁ ἀκτίς ὁ ἡλιακός μηδαμῶς αὐτός προσβάλλω . ἀμελέω εἰμί μή ἐν πανσέληνος μόνος οὗτος οὖον συμβαίνω . εἰμί τοίνυν πρῶτος ὁ Θαλῆς ἐφίστημι ὁ σεληνιακός ἔκλειψις , δῆλος ὅτι πρό αὐτός ὁ μέν ἐπιστητός εἰμί , λέγω δή ὁ σεληνιακός ἔκλειψις , ἐπιστήμη δέ οὗτος οὐ εἰμί . δῆλος οὖν ὅτι προυπάρχω καί χρόνος καί φύσις ὁ ἐπιστητός ὁ ἐπιστήμη καί οὐ ἅμα εἰμί οὗτος ὁ πρός τίς εἰμί . ὡσαύτως αἰσθητής μέν μή εἰμί οὐδέ αἴσθησις εἰμί ( τίς γάρ εἰμί αἴσθησις ; ) , αἴσθησις μέντοι μή εἰμί οὐδείς κωλύω ὁ αἰσθητός εἰμί , οἷος πῦρ γῆ καί ὁ τοιοῦτος . p . 7b24 ὡς γάρ ἐπί ὁ πολύς προυπάρχω ὁ πρᾶγμα ὁ ἐπιστήμη λαμβάνω . ὁ ὡς ἐπί ὁ πολύς αὐτός ἐξηγέομαι εἶπον ἐπί ὀλίγος γάρ ἢ ἐπί οὐδείς ὁράω τις εἄν ἅμα ὁ ἐπιστητός ὁ ἐπιστήμη γίγνομαι οὗτος δέ εἶπον | διά ὁ ἀπό τις τέχνη προάγω · οὗτος γάρ οὖον προυπάρχω , ἀλλά ἅμα ὁ ἐκ ὁ τέχνη προάγω ὁ ἵημι ἔχω · ὁ μέν γάρ φυσικός προυπάρχω ὁ ἐπιστήμη , ὁ δέ τεχνητός ἄμη ὁ ἐπιστήμη ὁ εἰμί ἔχω · οἷος ἐπινοέω τις Στιβάς πρός καθίημι · ἐνταῦθα ἅμα ὁ ἐπιστητός καί ὁ ἐπιστήμη ὁ εἰμί ἔχω . ὁράω Δ΄ ἄν οὗτος μάλιστα ἐπί ὁ κατά μηχανικός εὕρημα , οἶος πως ἄν τις βάρος κινέω ἢ μετεωρίζω ὕδωρ ἤ τίς τοιοῦτος · δῆλος γάρ ὅτι οὗτος καί ὁ τοιοῦτος ἅμα ὁ περί αὐτός ἐπιστήμη εὑρίσκω οὐ εἰμί πρό ὁ περί αὐτός ἐπιστήμη . τάχα δέ καί ἀντιλέγω ὁ φυσικός ἔχω ὁ τεχνητός . ἐπί μέν γάρ ὁ φυσικός , ὡς εἴρω , αὐτός ὁ ἐπιστητός προϋπάρχω ὁ περί αὐτός ἐπιστήμη , ἐπί δέ ὁ ἐκ ὁ τεχνάζω συνίστημι δεῖ ρός ὁ περί αὐτός ὑπάρχω ἐπιστήμη , εἶτα ὁ ἐπιστητός γίγνομαι · πρῶτος γάρ δηλονότι ὁ περί ὁ θύρα ἐπίνοια γίγνομαι καί ὅπως αν αὐτός συνίστημι , εἶτα λοιπός γίγνομαι ὁ ἐπίνοια ὁ ἀποτέλεσμα · εἰμί ἀμάω τις ἐκεῖνος χέω ὁ ἐπιστήμη ὁ περί ὁ πλοῖον πρίν ὁ πλοῖον γίγνομαι εἰμί καί προυπάρχω ἐν ὁ Ψυχή ὁ πρῶτος ἐπινοέω ἀλλά ἐν οὔπω ὁ εἰμί κύριος ἐπιστήμη ἔχω , ἄδηλος τέως εἰμί εἰμί ὁ ἐπίνοια και ὁ πρᾶγμα συνακολουθέω ἢ μή · τότε γάρ μέχρι μόνος φαντασία προέρχομαι ὁ τοιοῦτος , εἰς ἔργον δέ ἐκβαίνω οὖον δύναμαι , ὡς ὁ μῦθος ὁ | περί Δαίδαλος Χῖος , ὅτι πτερόω ἐπινοέω ἑαυτοῦ καί ὁ υἱός Ἴκαρος · ὥστε ὅταν ἅμα ὁ περί τις ἐπιστητός ἐπιστήμη καί αὐτός εἰς , ἔργον ἐκβαίνω ὁ ἐπιστητός , τότε ὁ εἰμί καί ὁ ἐπιστήμη κύριος εἰμί ἐπιστήμη , τιὸ ἀμφίβολος οὐ ἔχω . ὥστε ἐπί ὁ τεχνητός ἄμη συνυφίστημι ἄλλος Λόϊς ὁ ἐπιστητός τε καί ὁ ἐπιστήμη συμβαίνω · p . 7b27 ἔτι ὁ μέν ἐπιστητός ἀναιρέω συναναιρέω ὁ ἐπιστήμη . ἐκτίθημι ὁ ὁ χρόνος πρότερος ἐπί ὁ ἐπιστητός ὡς γάρ ἐπί ὁ πολύς , φημί , προυπάρχω ὁ πρᾶγμα ὁ ἐπιστήμη λαμβάνω ) νῦν πάλιν ἐπί ὁ ἐπιστητός ὁ ὁ φύσις ἐκτίθημι πρότερος διά ὁ συναναιρέω μέν ὁ ἐπιστήμη μή συναναιρέω δέ ὑπό αὐτός . p . 7b31 Οἷος καί ὁ ὁ κύκλος τετραγωνισμός εἰμί γε εἰμί ἐπιστητός , ἐπιστήμη μέν αὐτός οὐ εἰμί πω , ὁ δέ ἐπιστητός εἰμί . ο γεωμέτρης τετράγωνος εἰμί χωρίον λέγω οὖον ὁ ἀπλόος τέσσαρες πλευρά καί τέσσαρες γωνία ἔχω , ἀλλά ὁ ἴσος ἔχω ὁ τέσσαρες πλευρά καί ὀρθός ὁ γωνία . οὗτος δέ καί ὁ ὀρθός γωνία γίγνομαι φημί · ὅταν εὐθύς ἐπί εὐθύς ἵστημι ὁ ἐντός καί ἐπί ὁ αὐτός μέρος γωνία ἴσος ἀλλήλων ποιέω , ὀρθός ἑκάτερος ὁ γωνία εἰμί , καί ὁ ἐφίστημι εὐθύς κάθετος λέγω ἐπί ὅς ἐφίστημι . ὀρθός μέν οὖν γωνία οὗτος . ὀξύς δέ γωνία εἰμί ὁ μικρός ὁ ὀρθός , ἀμβλύς δέ ὁ μείζων ὁ ὀρθός · ὁ γάρ ἐφίστημι εὐθύς ἐγκλίνω ὁ μέν ὁ γωνία μείζων γίγνομαι ὁ δέ μικρός · ὁ μέν οὖν μικρός , ὡς εἴρω , ὀξύς καλέω , ἐπεί κατά οὗτος γίγνομαι καί ὁ ὀξύς ὁ ὄγκος πρός ὁ κόπτω εἰμί ἐπιτήδειος , οἷος ὁ μαχαίριον , ὁ δέ μείζων ἀμβλύς · κατά γάρ οὗτος ὁ ἀμβλύς ὁ ὄγκος γίγνομαι , οἷος ὁ ὕπερος πρός ὁ ὠθέω ἐπιτήδειος . ὁ δέ σχῆμα ὁ μέν φημί εἰμί εὐθύγραμμος ὁ δέ περιφερόγραμμα , καί ὁ εὐθύγραμμος ὁ μέν τρίγωνος ἢ τετράγωνος ἢ ἑξάγωνος ἢ ὅσος ἄν ἄλλος ἐπινοέω δυνατός γωνία , περιφερόγραμμα δέ φημί ὁ κύκλος . ὁ γεωμέτρης οὖν ζητέω ὁ δίδωμι εὐθύγραμμος , πεντάγωνος εἰμί τυγχάνω εἰμί , πῶς δυνατός ἴσος τετράγωνος συνίστημι · καί γοῦν μέθοδος οὗτος διδάσκω . ὥσπερ οὖν ἐπί ὁ εὐθύγραμμος ζητέω , ζητέω καί ἐπί ὁ κύκλος πῶς δυνατός ὁ δίδωμι κύκλος ἴσος τετράγωνος εὑρίσκω . οὗτος δέ πολύς καί θεῖος ἀνήρ ζητέω οὐ εὑρίσκω . μόνος δέ Ἀρχιμήδης ὁ σύνεγγυς πᾶς εὑρίσκω , ὁ μέντοι ἀκριβής οὐ εὑρίσκω . φημί τοίνυν ὁ Ἀριστοτέλης εἴπερ εἰμί ἐπιστητός ὁ ὁ κύκλος τετραγωνισμός , ὁ ἐπιστήμη αὐτός μήπω μέχρι ὁ νῦν εἰμί , δῆλος ὅτι πρότερος ὁ ἐπιστητός ὁ ἐπιστήμη ἐστία οὗτος δέ ὁ ὑπόδειγμα οὖον μᾶλλον ὁ φύσις πρότερος εἰμί ὁ ἐπιστητός ὁ ἐπιστήμη κατασκευαστικός εἰμί , ἀλλά ἢ ὁ χρόνος · ἐπιστητός γάρ εἰμί ὁ τετραγωνισμός ὁ κύκλος οὔπω ὁ περί αὐτός ἐπιστήμη εὑρίσκω . ὁ δέ ἐπιφέρω ὁ ὅτι καί φύσις πρότερος ὁ ἐπιστητός ὁ ἐπιστήμη δεικτικός εἰμί · p . 7b33 ἔτι ζῷον μέν ἀναιρέω οὐ εἰμί ἐπιστήμη , ὁ δέ ἐπιστητός πολύς ἐνδέχομαι εἰμί . | Πρότερος ἐπί εἷς ὑπόδειγμα ὁ πρός τίς , λέγω δή ὁ ἐπιστητός , σκάζω δείκνυμι ὁ παρακολούθημα , νῦν καθολικός ἐπί πᾶς δείκνυμι · ζῷον γάρ ἀναιρέω , φημί , ἀναιρέω καί ὁ ἐπιστήμη ἐν Ψυχή γάρ εἰμί ὁ ἐπιστήμη ) , ὁ μέντοι ἐπιστητός οὐδείς ἥσσων εἰμί κατά ἑαυτοῦ . ὥστε πρῶτος ὁ φύσις ὁ ἐπιστητός ὁ ἐπιστήμη . p . 7b35 ὅμοιος δέ οὗτος καί ὁ ἐπί ὁ αἴσθησις 〈 ἔχω · ὁ γάρ αἰσθητός πρότερος ὁ αἴσθησις 〉 δοκέω εἰμί . γυμνάζω ὁ λόγος ἐπί ὁ ἐπιστήμη καί ὁ ἐπιστητός , νῦν ἐπί ὁ αἴσθησις καί ὁ αἰσθητής γυμνάζω καί δείκνυμι ὁ αὐτός λόγος ὅτι πρότερος ὁ αἰσθητός ὁ αἴσθησις · ὁ μέν γάρ αἰσθητός συναναιρέω ὁ αἴσθησις , ὁ δέ αἴσθησις ὁ αἰσθητός οὖον συναναιρέω · εἰμί γάρ ὁ αἴσθησις ἐν ζῷον , ὁ δέ ζῷον ἔμψυχος σῶμα , πᾶς δέ σῶμα αἰσθητός , ἀνάγκη αἰσθητής ἀναιρέω συναναιρέω καί ὁ σῶμα , σῶμα δέ ἀναίρω - θέω μηδέ ἔμψυχος εἰμί , ἐμψυχόω δέ μή εἰμί μηδέ ζῷον εἰμί , ζῷον δέ ἀναιρέω μηδέ αἴσθησις εἰμί · ἐν γάρ ὁ ζῷον ὁ αἴσθησις εἰμί ἔχω . αἰσθητής μέν οὖν ἀναιρέω οὐδέ αἴσθησις εἰμί , ὡς δείκνυμι , διότι πᾶς αἴσθησις ἐν σῶμα ἔχω ὁ εἰμί καί περί μόνος αὐτός θεωρέω · ὁ γάρ ἀσώματος ἐκφεύγω πᾶς αἴσθησις μήτε αὐτός αἴσθησις ὑποπίπτω μήτε δεκτικός εἰμί αἴσθησις . οὖον μείς γε καί ἀντιστρέφω · οὖον γάρ ἀναιρέω αἴσθησις ἀναιρέω καί ὁ αἰσθητός · τίς δή ποτός ; ἐπεί πᾶς ζῷον ἔμψυχος , πούς δέ ἔμψυχος σῶμα , οὖον πᾶς δέ σῶμα ἤδη καί ἔμψυχος ζῷον , πᾶς δέ σῶμα αἰσθητός , ὥστε καί ζῷον ἀναιρέω οὐδείς κωλύω πλείων ἄλλος εἰμί , οἷος πῦρ γῆ ὕδωρ ἀήρ γλυκύς πικρός καί ὁ τοιοῦτος . ἐκ οὗτος ἄρα κατασκευάζω ὅτι φύσις πρότερος ὁ αἰσθητός ὁ αἴσθησις , ὅτι συναναιρέω μέν ἑαυτοῦ ὁ αἴσθησις οὖον συναναιρέω δέ ἐκεῖνος , καί συνάγω μέν ὁ αἴσθησις οὖον συνίημι . ἄγω δέ αὐτός . p . 8a6 ἔτι ὁ μέν αἴσθησις ἅμα ὁ αἰσθητικός γίγνομαι · ὅς μά γάρ ζῷον γίγνομαι καί αἴσθησις . ὁ δέ γε αἰσθητός εἰμί καί πρό ὁ αἴσθησις εἰμί · πῦρ γάρ καί ὕδωρ καί ὁ τοιοῦτος , ἐκ ὅς ὁ ζῷον συνίστημι , εἰμί καί πρό ὁ ζῷον ὅλως εἰμί ἢ αἴσθησις . Εντεῦθεν πάλιν ἐκ ὁ μᾶλλον ὁ ἐπιχείρησις καί ἐκ ὁ προσεχής πρός ὁ αἰσθητός ἀποδίδωμι , λέγω δή ὁ αἰσθητικός · ὁ γάρ αἰσθητικός αἰσθητής αἰσθητικός , αἰσθητικός δέ εἰμί ὁ μετέχω αἴσθησις . τίς οὖν λέγω , φημί , ὅτι ὁ αἴσθησις προυπάρχω ὁ αἰσθητής , ὁπότε ὁ αἰσθητικός , λέγω δή ὁ ζῷον , ὅς συγγίγνομαι φύω ὁ αἴσθησις , ἐκ ὁ αἰσθητής ἔχω ὁ εἰμί , πυρός λέγω καί ὕδωρ καί ὁ λοιπός στοιχεῖον ; ὁ δέ ἐκ τις γίγνομαι , καί μάλιστα ὡς ἐκ ὕλη , ὕστερον εἰμί ἐκεῖνος ἐκ ὅς γίγνομαι καί ὁ φύσις καί ὁ χρόνος · ὥστε πρότερος ὁ αἰσθητός ὁ αἴσθησις , φημί , εἰμί δοκέω . καί μέχρι μέν τοσοῦτος προέρχομαι αὐτός ὁ ἀπορία . οὐ ἐπάγω δέ ὁ εἴρω ἔνστασις ὁ λύσις . λεκτέος οὖν πρός οὗτος ὅτι ὁ πρός τίς διχῶς νοέω , ἢ ὡς πρᾶγμα αὐτός κατά ἑαυτοῦ ἀπολύω ἢ ὡς σχέσις τις συνδέω πρός ἀλλήλων , οἷος ὁ πατήρ καί ὁ υἱός · ἐν οὗτος γάρ ἐάν | μέν νοέω ὁ πατήρ ὡς Σωφρονίσκος ὁ δέ υἱός ὡς Σωκράτης , πρότερος εἰμί ὁ Σωφρονίσκος ὁ Σωκράτης ( πρότερος γάρ Σωφρονίσκος ὡς πρᾶγμα νοέω οὗτος ) , ἐάν δέ ὡς πατήρ καί υἱός , ἅμα εἰμί ὁ σχέσις δεσμέω . οὕτως οὖν καί ὁ ἐπιστήμη καί ὁ ἐπιστητός ἐάν μέν ὡς πρᾶγμα νοέω , προυπάρχω ὁ ἐπιστητός ὁ ἐπιστήμη , ἐάν δέ ὡς σχέσις , ἅμα οὗτος ὑφίστημι · οὐδέ γάρ εἄν εἰμί ἐπιστητός τίς ἐπιστήμη περί αὐτός μή εἰμί · οἷος ὁ ἄστρον ἐπιστητός εἰμί ὡς μέν πρᾶγμα νοέω πρότερος εἰμί ὁ περί αὐτός ἐπιστήμη , ἐάν δέ ὡς πρός τίς αὐτός νοέω , φημί δή ὡς ἐπιστητός , ἅμα εἰμί οὗτος ὁ περί αὐτός ἐπιστήμη · οὐδέ γάρ εἄν ἄγω ἐπιστητός ἐπιστήμη αὐτός μή εἰμί , ἐκ ὅς καί παρώνυμος λέγω · τίς γάρ ἄν ἄγω ἐπιστητός ; ὁ γάρ ἐπιστητός ἐπιστήμη εἰμί ἐπιστητός · ὁ οὖν ἐπιστήμη μή εἰμί , πῶς ἐκεῖνος ἐκ ὁ μή εἰμί ὁ παρωνυμία ἔχω ; ἀλλά ὡς μέν πρᾶγμα εἰμί , ὡς δέ ἐπιστητός οὐκέτι . ὁ αὐτός καί περί ὁ αἴσθησις καί ὁ αἰσθητής εἴρω . καί ἄλλως δέ ὁ πρᾶγμα ὁ μέν εἰμί δύναμις ὁ δέ ἐνρ - γῆ δύναμις μέν ὁ φύζω τίς εἰμί μήπω δέ εἰμί , ἐνέργεια δέ ὁ ὁ φυσικός δύναμις ἐνεργής δείκνυμι , οἷος ἐνέργεια μέν ὡς ὁ γραμματικός ὁ τέλειος , ὅς μηδείς εἰς τέχνη ὁ γραμματικός ἐπιλείπω , δύναμις δέ ὡς ὁ παιδίον , ὅσπερ ἔχω δύναμις ὁ γίγνομαι γραμματικός ) , ἐπί ὁ πρός τίς πᾶς ὡς ἄν ἔχω ὁ ἕτερος , οὕτως ἔχω καί ὁ λοιπός · ἐάν μέν γάρ ὁ ἕτερος ἐνέργεια εἰμί , καί ὁ λοιπός ἐνέργεια εἰμί , ἐάν δέ δύο - νάμη , καί ὁ λοιπός δύναμις . ὅταν οὖν ὁ ἐπιστητός ἢ ὁ αἰσθητός ἐνέργεια ὁ , καί ὁ ἐπιστήμη καί ὁ αἴσθησις ἐνέργεια εἰμί , ἐάν δέ ὁ πρότερος δύναμις , δύναμις καί ὁ δύο . εἰμί οὖν τις | ὁ ἔκλειψις ὁ σεληνιακός πρό ὁ Θαλῆς ὡς ἐπιστητός προεπινοέω , δύναμις εἰμί ἐπιστητός καί οὐ ἐνέργεια , καί ὁ ἐπιστήμη δέ οὗτος πάντως καί αὐτός δύναμις προεπινοέω · εἰμί γάρ μή εἰμί πρό ὁ Θαλῆς ὁ ἐπιστήμη ὁ σεληνιακός ἔκλειψις δύναμις , οὐδέ εἄν ἐκβαίνω εἰς ἐνέργεια ἐπί αὐτός · ὅς γάρ πρότερος οὐ ἔχω δύναμις ὁ γίγνομαι , οὗτος ἀδύνατος εἰς ὕστερος γίγνομαι · ὥσπερ γάρ ὁ ἵππος οὐ ἔχω δύναμις ὁ γίγνομαι γραμματικός οὐδέποτε ἐνέργεια γίγνομαι γραμματικός , οὕτως εἰμί μή πρό ὁ Θαλῆς δύναμις ὑπάρχω ὁ ἐπιστήμη ὁ σεληνιακός ἔκλειψις , οὐδέ ἄν ὑπό αὐτός εἰς ἐνέργεια προάγω . ἐνέργεια δέ ἐπί αὐτός γίγνομαι ὁ ἐπιστήμη καί ὁ ἐπιστητός , ὁ σεληνιακός ἔκλειψις , ἐνέργεια γίγνομαι . ὁ αὐτός πάλιν καί ἐπί ὁ αἴσθησις καί ὁ αἰσθητής εἴρω . καί νῦν δέ ὁ ὁ κύκλος τετραγωνισμός εἰμί μέν οἷος τε εἰμί εὑρίσκω , νῦν δῆλος ὅτι δύο - νάμη ἐπιστητός εἰμί καί ὁ ἐπιστήμη αὐτός δύναμις εἰμί . εἰμί δέ μή ἐνδέχομαι αὐτός εὑρίσκω πώποτε ὑπό ἄνθρωπος , οὐδέ δύναμις εἰμί ἐπιστητός , ἀλλά ὡς πρᾶγμα μέν εἰμί , ἐπιστητός δέ οὐδέ δύναμις εἰμί , ὥσπερ οὐδέ δύναμις εἰμί ἐπιστητός ἄνθρωπος ὁ ὁ ψάμμος ἀριθμός . διά οὗτος δέ ὁ λόγος ἐκεῖνος ὁ ἄπορος ἐπιλύω ὁ ἐπιφέρω ἐγώ παρά ὁ νομικός · φημί γάρ ἐκεῖνος εἰμί δοῦλος ἀδέσποτος · οἷος ἀποθνήσκω τις , φημί , εἶπον κατά διαθήκη ὅτι ὁ Δεῖνα ἐάν ὅδε ποιέω , λαμβάνω ὅδε ὁ ἐμός δοῦλος οἰκέτης · ἰδού οὖν , φημί , ἐνταῦθα ἐν ὅσος οὐ ἐξανύω ὁ προσστάζω ὁ κληρονομέω , εἰμί ὁ δοῦλος ἀμνάς - σποος . φημί οὖν ὅτι ἐνταῦθα ὁ δύναμις καί ὁ ἐνέργεια ἐπιλύω ὁ ἀπορία · οὔτε γάρ ἐκεῖνος δεσπότης εἰμί ἐνέργεια οὔτε οὗτος δοῦλος , ἀλλά ἑκάτερος δύναμις . ἐπειδάν δέ ὁ προσστάζω ὁ κληρονόμος ποιέω καί γίγνομαι ἐνέργεια δεσπότης , τότε καί ὁ καταλείπω οἰκέτης ἐνέργεια δοῦλος γίγνομαι . ὥστε ὑγιής ὁ λόγος ἐπί πᾶς ὁ λέγω ὁ πρός τίς ἅμα ὁ φύσις εἰμί . p . 8a13 ἔχω δέ ἀπορία πότερος οὐδείς οὐσία ὁ πρός τίς λέγω . πληρόω ὁ ὁ παλαιός περί ὁ πρός τίς ὁρισμός καί συναγωνίζομαι αὐτός ὡς ἐν-εἰμί μάλιστα , εἶτα καί ὁ παρακολούθημα ὁ πρός τίς ἐρῶ καί μέλλω ὁ ἴδιος ὁρισμός ἀποδίδωμι , πρότερος ὁ παρακολουθέω ἄτοπος ὁ ἀποδίδωμι ὁρισμός ἐντεῦθεν ἄρχω διελέγχω . εἰμί δέ ὁ ἄτοπος ὁ ὁ μέρος ὁ δύο οὐσία κατά ὁ ἀποδίδωμι ὁρισμός πρός τίς εὑρίσκω , οὗτος εἰμί ὁ οὐσία συμβεβηκός · ὁ γάρ δέκα κατηγορία , ὡς πολλάκις εἴρω , εἷς μέν εἰμί οὐσία , ὁ δέ ἐννέα ὁ συμβεβηκός , ὅς εἷς ὁ ὁ πρός τίς . εἰμί οὖν ὁ μέρος ὁ οὐσία πρός τίς , δῆλος ὅτι καί συμβεβηκός εἄν εἰμί · εἰμί δέ ὁ μέρος συμβεβηκός , καί ὁ ὅλος ἐκ ἀνάγκη ( ἐκ γάρ ὁ μέρος ὁ ὅλος συνίστημι ) · οὐκοῦν καί ὁ οὐσία συμβαίνω εἰμί , ὅς τίς ἄτοπος ; διαίρεσις δέ ὁ οὐσία ἐγώ ἐνταῦθα παραδίδωμι τοιοῦτος · ὁ οὐσία ἢ καθόλου εἰμί ἢ μερικός ἢ ὅλος ἢ μέρος . τέσσαρες οὖν εἰμί τμῆμα ἓξ πάλιν γίγνομαι συζυγία , καί ὁ μέν δύο , ὡς πολλάκις εἴρω , ασύστατος ὁ ὁ ἐναντίος συνάγω ( οὖον γάρ δύναμαι ὁ αὐτός κατά ὁ αὐτός καί καθόλου εἰμί καί μερικός , καί ὅλος καί μέρος ) , συνίστημι δέ ὁ λοιπός τέσσαρες , ὁ τε ὑπάλληλος φημί καί ὁ διαγώνιος · ἢ γάρ ὁ καθόλου ὁ ὅλος συμπλέκω ποιέω ὁ ἁπλόος ἄνθρωπος , ὅς καί καθόλου εἰμί ( κατηγορέω γάρ κατά ὁ ἄτομος καί περιέχω αὐτός ) καί ὅλος τίς εἰμί · ὁ οἰκειόω γάρ μέρος ὁλότης τίς εἰμί , οἷος ζῷον καί λογικός · πάλιν ὁ καθόλου συμπλέκω ὁ μέρος ποιέω ὁ καθόλου μέρος , οἶος ἀπλόος κεφαλή καί ἁπλόος χείρ . καθόλου μέν , ὅτι κατά πᾶς μερικός κεφαλή ἤ χείρ κατηγορέω , μέρος δέ , διότι εἷς τίς ὁ ὁ ζῷον μέρος εἰμί · ὁ δέ μερικός συμπλέκω ὁ ὅλος ποιέω ὁ τις ἄνθρωπος ,, οἷος Σωκράτης , ὅστις μερικός εἰμί , διότι κατά οὐδείς κατηγορέω , ὅλος δέ ὡς ὁ οἰκέω μέρος περιεκτικός . πάλιν ὁ μερικός συμπλέκω ὁ μέρος ποιέω ὁ τις κεφαλή ἢ ὁ τις χείρ , οἷος Σωκράτης · οὗτος γάρ μερικός μένω ὅτι Σωκράτης μόνος , μέρος δέ , ὅτι ἐν ὁ ὁλότης αὐτός θεωρέω · ἐν οὗτος γάρ διαφέρω ὁ μέρος ὁ μερικός , ὅτι ὁ μέν μερικός πλείων ὑπάρχω , ὁ δέ μέρος εἷς μόνος . οὗτος ὁ μέν τρεῖς , φημί , οὐ ἄν ὑπονοέω ὁ πρός τίς , ὁ δέ εἷς ὁ ὁ καθόλου μέρος , ὅς εἰμί κεφαλή χείρ , ὅσος ἐπί ὁ ὁ πρός τίς ὁρισμός δοκέω εἰμί ὁ πρός τίς · καί ὅτι μένω φημί , ὁ πρῶτος συζυγία οὐ εἰμί ὁ πρός τίς , πρόδηλος · ὁ γάρ | Σωκράτης ἕ λέγω ἄλλος τις εἰμί Σωκράτης . ἀλλά οὐδέ ὁ οὗτος μέρος , λέγω ὄα ὁ μερικός μέρος , οἷος ὁ τις χείρ , οὐδέ αὐτός δοκέω εἰμί ὁ πρός τίς · οὐδείς γάρ εἴρω ὅτι ὁ τις χείρ τις εἰμί τις χείρ · καταγέλαστος γάp . ἀλλά οὐδέ ὁ δύο ὁ ὁ καθόλου καί ὅλος συμπλέκω λέγω δή ὅς ἀπλόος ἄνθρωπος · οὐδείς γάρ εἴρω ὅτι ὁ ἄνθρωπος τις εἰμί ἄνθρωπος οὐδέ ὁ βοῦς τις βοῦς , ἀλλά κτῆμα μέν εἰμί λέγω3 τις ὁ βοῦς καί ὅς ἄνθρωπος , ὁ ἄνθρωπος δέ τις εἰμί ἄνθρωπος ὁ ὁ βοῦς τις εἰμί βοῦς οὐκέτι . μόνος οὖν , φημί , ὁ ὁ καθόλου καί μέρος συμπλέκω ἀυτή δοκέω κατά ὁ ἀποδίδωμι ὁρισμός ὁ πρός τίς εἰμί , ὁ ἀπλόος λέγω κεφαλή καί ὁ ἀπλόος χείρ · ὁ γάρ κεφαλή τις λέγω κεφαλή καί ὁ χείρ τις χέω . ἐγώ δέ καί ὁ μερικός καί μέρος δοκέω ὁ πρός τίς εἰμί ὅσος ἐκ ὁ προαποδίδωμι ὁρισμός · εἰμί γάρ ὁ πρός τίς ἐκεῖνος εἰμί λέγω ὅσος αὐτός ὅσπερ εἰμί ἕτερος εἰμί λέγω , οὖον μόνος δέ ὁ καθόλου μέρος οἷος ὁ ἁπλόος χείρ ὁ ἁπλόος ἄνθρωπος λέγω εἰμί , ἄλλος καί τίς ] τίς F : om . C οἷος ] ἤγουν C καί ] ὅς C 8 post μέρα add . ἴδιος a ὁ τις χείρ ὁ τις ἄνθρωπος λέγω εἰμί ( λέγω γάρ ὅτι ὅδε ὁ χείρ Σωκράτης εἰμί ) , καί οὗτος μεστός καί ὁ κοινός συνήθεια καί ὁ ὁ ἀρχαῖος χρῆσις ( φημί γάρ ὁ χείρ ἐγώ γράφω , εἶμι χείρ ὅδε πλήσσω ἢ ὁ Κεφαληνός , ἐκεῖνος γάρ τοιόσδε πούς τοιόσδε τε χεῖρες’ , πᾶς δέ σείω πούς πολυπίδακος Ἴδη , κεφαλή Δῖος οὐ ἐπινεύω ) · ὥστε εἰμί καί ὁ μερικός μέρος τις εἰμί μέρος , καί οὗτος ἄρα ὁ πρός τίς εἰμί . ὁ δέ κατά ὁ λέξις δόξα ἄτοπος ἕπω εὐχερής λύω . οὐδέ γάρ ἀνάγκη λέγω ὅτι ὁ τις χείρ τις τίς εἰμί χείρ , ἐπεί μηδέ ὁ καθόλου χείρ τις καθόλου χείρ λέγω , ἀλλά ἄνθρωπος χείρ . οὗτος δή οὖν I καί ὁ τις χείρ τις χείρ λέγω , οἷος Σωκράτης , ἄνευ ὁ προσδιορισμός . ὁ οὖν δύο μόριον ὁ προέκκειμαι διάγραμμα , ὁ τε καθόλου μέρος καί ὁ μερικός μέρος , ὁ πρός τίς εἰμί καί συμβαίνω , ὡς εἶπον , ὁ οὐσία συμβαίνω εἰμί . οὗτος οὖν , φημί , ὁ ἄτοπος , λέγω δή ὁ ὁ μέρος ὁ οὐσία εἰμί ὁ πρός τίς , ἀδύνατος ἢ δυαηρ λύω κτάομαι ὁ προαποδίδωμι ὁ πρός τίς ὁρισμός . οὗτος μέν οὖν διά ὁ εἰς ἄτοπος ἀπαγωγή διαβάλλω ὁ ἀποδίδωμι - μένω ὁρισμός . ὁ δέ εἰς ἄτοπος ἀπαγωγή εἰμί , ὡς ὅταν ἀποδείκνυμι τίς βούλομαι λαμβάνω ὁ ἀντίκειμαι οὗτος καί οὗτος ἄτοπος τίς ἀκολουθέω δείκνυμι , εἶτα ἐκ οὗτος συνάγω ὅτι διά οὗτος ἀκολουθέω ὁ ἄτοπος ἐγώ , ὅτι ψευδής ὁ δίδωμι πρότασις · οὐδείς γάρ ἀληθής πρότασις ἄτοπος τίς ἀκολουθέω · εἰμί δέ ψευδής οὗτος ὁ πρότασις , ὁ ἀντίκειμαι ἄρα οὗτος ἀληθής . οἷος τίς λέγω , βούλομαι δείκνυμι ὡς εἰμί ὁ ψυχή ἀθάνατος , λαμβάνω ὁ ἐναντίος οὗτος πρότασις ὁ λέγω ὅτι θνητός , εἶτα δείκνυμι ἄτοπος τίς οὗτος ἀκολουθέω , ἵνα οὕτως ὁ ἐναντίος κρατύνω · εἰμί γάρ θνητός ὁ ψυχή , οὐ εἰμί ὁ ὑπό γῆ δικαιωτήριον , ἀλλά μέχρι ὁ φαίνω ἐγώ ὁ βίος καί ὁ σῶμα ὁ ψυχή συναπόλλυμι . οὐ εἰμί οὖν οὐδέ ἀγαθός ἔργον ἀμοιβή οὐδέ πονηρός ἔκτισις · εἰμί γάρ ὁράω ὅτι πολύς ὁ Δίκαιος ἐν θλῖψις ὁ πᾶς βίος διαζάω , ἁμαρτωλός δέ πλεῖστος ἐν εὐδοξία πολύς καί εὐπορία ὁ βίος καταλύω , οὐ εἰμί δέ τις μετά ὁ βίος οὗτος ἐξέτασις ὁ βιόω , μέχρι οὗτος μόνος ὁ ὁ ἄνθρωπος ζωή περικλείω ; οὐδείς ἄρα ὁ κατά ἄξιος ἀπος - λαμβάνω , καί εἰμί οὐδείς ὁ κατά ἄξιος ἀπολαμβάνω , οὐ εἰμί πρόνοια · εἰμί γάρ ἀγαθός ἄρχω πόλις διοικέω εἰμί ὁράω πᾶς τεταγμένως ὁ ἐν ὁ πόλις γίγνομαι καί ὁ μέν ἀγαθός δωρεά καί ἀξίωμα τιμάω , ὁ δέ πονηρός στηλιτεύω καί ἐν τιμωρία διάγω , πόσος μᾶλλον ὁ ἀγαθός κατά οὐσία θεός καί εἷς ἐπιβολή ὁ πᾶς γιγνώσκω τε καί προνοέω ὁ ὅλος οὐδείς ἄτακτος ἐν ὁ βίος γίγνομαι ; τοιγάρ οὐ εἰμί πρόνοια , εἰμί μή εἰμί ὁ βιόω ἐξέτασις · οὗτος δέ ὁ ἀτοπία τίς ἀσεβής ; εἰμί γάρ οὐ εἰμί πρόνοια , οὐδείς εἰμί ὁ εἰμί τάσσω · ὁ γάρ ἀπρονόητος ἄτακτος , ἅτε ἐκ αὐτόματος καί ὡς τυγχάνω φέρω . ὅτι δέ οὐ ἐκ αὐτόματος ὁ βίος οὐδέ τυχαῖος , δῆλος ἐντεῦθεν · ὁ γάρ ἐκ αὐτόματος καί τυγχάνω σπάνιος εἰμί καί ἄλλος παρακολούθημα , ὁ μέν αὐτόματος ὁ φυσικός ὁρμή ὁ δέ τυχαῖος ὁ προαιρετικός · οἷος καταφέρω λίθος ἄνωθεν φυσικός ὁρμή ἐπί ὁ κάτω φέρω καί προσράσσω ὁ γῆ καί ὁ ἐξοχή αὐτός περιθραύω γίγνομαι εἰς καθέδρα ἐπιτήδειος · ὁ οὖν ἐπιτήδειος αὐτός γίγνομαι πρός καθέδρα ἐκ αὐτόματος λέγω γίγνομαι , διότι ὁ ἐπί ὁ κάτω φυσικός ὁρμή ὁ λίθος ἐπακολουθέω . σπανίως δέ καταφέρω λίθος ἄνωθεν ἐπιτήδειος γίγνομαι πρός καθέδρα . πάλιν ἵππος διψάω ἐν πόλεμος ὁ δεσπότης ἀποσκιρτάω τρέχω πίνω καί συμβολή γίγνομαι καί ὁ δεσπότης τελευτάω μετά πᾶς σῴζω ὁ ἵππος . ἐκ αὐτόματος οὖν σῴζω λέγω ὁ ἵππος . σπάω - νίως δέ ἵππος ἀποσείω ὁ δεσπότης ἐν πόλεμος καί σῴζω διά οὗτος . ὁ δέ τυχαῖος καί αὐτός σπάνις καί ὁ προαιρετικός ὁρμή παρακολεῶ - θέω . οἷος κατέρχομαι τις 〈 ἐπί ὁ 〉 λούω ἢ εὔχομαι καί περιτυγχάνω βιβλίον πωλέω , ὅς πάλαι ζητέω , καί ἀγοράζω . οὗτος τυχαῖος · οὖον γάρ ἐκ τις πρόνοια , οὐδέ φοιτάω ἔνθα πέρνημι | βιβλίον εἴωθα , ἀγοράζω ὁ 98v βιβλίον . καί οὗτος δέ ὁ σπάνιος . ὁ μέν ἐν ἐκ αὐτόματος καί τυχαῖος σπάνιος , ὁ δέ τεχνητός καί φυσικός καί ὅλως ὁ ἐκ πρόνοια γίγνομαι ὁ ὡς ἐπί ὁ πολύς γίγνομαι εἰμί ἢ καί ὡς ἐπί πᾶς · ὡς γάρ ἐπί ὁ πολύς ὁ τέκτων τυγχάνω ὁ οἰκεῖος τέλος καί ὁ οἰκοδόμος ἢ ἀποτυγχάνω . καί ὁ ἰατρός μᾶλλον ὑγιάζω ἢ οὐ ὑγιάζω · εἰμί γάρ ἐκ ἴσος ὑγιάζω τε καί καί οὐ ὑγιάζω , οὐδέ ἄν τις αὐτός μετακαλέω , καί ἔτι μᾶλλον , εἰμί ἐπί μικρός ὑγιάζω . καί ὁ φύσις δέ ὡς ἐπί ὁ πολύς πεωταδάχτυλον ποιέω σπάνιος δέ ἑξαδάκτυλος ( καί οὗτος διά ὁ πλεονεξία ὁ ὕλη ) , ἀεί ὁ σελήνη μειόω μέν ὁ σύνοδος ὁ πρός ὁ ἥλιος αὐξάνω δέ ὁ ἀπόστασις , ἀεί ὁ ἥλιος ἐν αἰγόκερως γίγνομαι ποιέω χειμερινός τροπή , ἀεί ἐν καρκίνος τροπή θερινός , καί οὐ ἄλλοτε ἄλλως , καί ὁ πῦρ ἀεί ἀνωφερής ὁ δέ ὕδωρ ἐπί ὁ κάτω ῥέω , καί ἐπί πᾶς ὁμοίως ὁ τεχνητός καί φυσικός , καί ὅλως ὁ ἐκ πρόνοια ὁ ἀεί ἢ ὡς ἐπί ὁ πολύς εἰμί ὁράω καί οὐδέποτε ὁ ἐναντίος . δῆλος οὖν ὅτι οὐ εἰμί ἐκ αὐτόματος ὁ κόσμος , οὐδέ ὁ οὗτος μέρος . εἰμί δέ οὐ εἰμί ἐκ αὐτόματος , ἔχω δηλονότι τις αἴτιος ἑαυτοῦ προκαθέζομαι καί εὔρυθμος ὁ κατά αὐτός τάσσω , ὅσπερ πρόνοια λέγω . πρόνοια οὖν εἰμί ἕκαστος ἐκ ἀνάγκη ὁ κατά ἄξιος ἀπολαμβάνω . εἰμί δέ οὗτος ἀληθής , ὁράω δέ , ὡς φθάνω εἶπον , πολύς ὁ ἐναντίος ὁ οἰκέω πρᾶξις ὑπομένω ἐν ὁ ὅδε βίος ὅσος ἐκ ὁ φαίνω , οὐ ἄρα μέχρι οὗτος ὁ βίος ὁ ὁ ἄνθρωπος ζωή περιορίζω . εἰμί οὖν τις πάντως μετά ὁ ὅδε βίος ὁ βιόω ἐξέτασις , ἐν ὅς ὁ πρόνοια ἀποκλήρωσις ἕκαστος ὁ κατά ἄξιος . εἰμί δέ οὗτος , ἀθάνατος ἄρα ὁ ψυχή εἰμί καί οὖον συμφθείρω ὁ σῶμα · δεῖ γάρ αὐτός | ὑπομένω λύω ὁ σῶμα καί μή φθείρω , ἵνα ἀπολαμβάνω μετά ὁ ὅδε βίος ὁ κατά ἄξιος . σκοπέω οὖν ἐνταῦθα πῶς βούλομαι δείκνυμι ὁ ψυχή ἀθάνατος ὑποτίθημι ὁ ἐναντίος οὗτος πρότασις ὁ λέγω ὅτι θνητός , καί δείκνυμι οὗτος ἄτοπος τίς παρακολουθέω ὁ εἰσάγω ἐκ οὗτος μή εἰμί πρόνοια , καί οὕτως ὅτι ἀθάνατος κατασκευάζω · εἰμί γάρ ἄτοπος ἀκολουθέω ὁ λέγω θνητός ὁ Ψυχή , ὁ δέ ἀληθής πρότασις οὐδείς ἄτοπος οἷος τε ἀκολουθέω , ψευδής ἄρα οὗτος . ἀληθής οὖν ὁ οὗτος ἐναντίος ὁ λέγω ὅτι ἀθάνατος · ὁ γάρ ἀντίκειμαι ὁ ψεύδω ἀληθής εἰμί ἐκ ἀνάγκη . Ἄτη μέν οὖν εἰμί ὁ εἰς ἄτοπος ἀπαγωγή , ὅς καί ἐνταῦθα χράομαι ὁ φιλόσοφος · αὐτός μέν γάρ βούλομαι ὁ πρός τίς ὁ εἰμί ἕτερος χαρακτηρίζω , ὑποτίθημι δέ ὁ ἐναντίος οὗτος καί ἄλλος δοκέω , λέγω δή ὁ ὁ λέγω αὐτός ἕτερος χαρακτηρίζω , καί δεῖ - κνυμι ὁ παρακολουθέω ἄτοπος · οὗτος δέ εἰμί ὁ καί ὁ μέρος ὁ δύο οὐσία πρός τίς εἰμί · ἕτερος γάρ καί αὐτός λέγω . καί οὕτως ὡς ψευδής ὁ δόξα οὗτος ἀθετέω ὁ ἴδιος κρατύνω . συμπεραίνω δέ ὧδε πως ὁ εἴρω φημί · p . 8 a 28 εἷς μέν οὖν ἱκανῶς ὁ ὁ πρός τίς ὁρισμός ἀποδίδωμι , ἢ ὁ πάνυ χαλεπός ἢ ὁ ἀδύνατος εἰμί ὁ δείκνυμι ὡς οὐ - εἷς οὐσία ὁ πρός τίς λέγω . οὗτος δέ εἶπον , λέγω δή ὁ ὁ πάνυ χαλεπός , διά ὁ δοκέω πως τις ἀπολογία ἔχω · φημί γάρ ὁ ὁρισμός αὐτός ὅσπερ εἰμί ἕτερος εἰμί λέγω · ὁ οὖν κεφαλή ὁ πρός τίς εἰμί οὐ ὡς κεφαλή ἢ σῶμα , ἀλλά καθό μέρος · ὁ γάρ μέρος ὁ ὅλος μέρος . ἀλλά οὗτος οὐ ἀληθής · ὁ γάρ κεφαλή οὖον καθό μέρος ἕτερος λέγω , ἀλλά κατά αὐτός οὗτος ὁ εἰμί κεφαλή . ὥστε καί ὁ μέρος ὁ οὐσία ὁ | πρός τίς εὑρίσκω κατά ὁ προαποδίδωμι ὁρισμός ὁ λέγω ὁ πρός τίς ὁ ἕτερος λέγω χαρακτηρίζω · καί γάρ ὁ κεφαλή τις λέγω κεφαλή . ὥστε ἀδύνατος ὁ ἀποδίδωμι ὁ πρός τίς ὁρισμός ἐκφεύγω οὗτος ὁ ἀτοπία · διά οὗτος γάρ ἐπεί εἶπον ὁ πάνυ χαλεπός , ἐπάγω καί ὁ ἀδύνατος , δείκνυμι ὁ ἀναπολόγητος ὁ ἀτοπία . p . 8 a 31 εἷς δέ μή ἱκανῶς , ἀλλά εἰμί ὁ πρός τίς ὅς ὁ εἰμί αὐτός εἰμί ὁ πρός τίς πω ἔχω , ἴσως ἄν εἴρω τίς πρός οὗτος . νῦν ὁ ἴδιος ὁ πρός τίς ὁρισμός ἐκτίθημι καί φημί εἰμί δέ μή ἱκανῶς , οὗτος εἰμί εἰμί μή αὐτάρκης καί ἀνελλιπῶς ὁ ὁ πρός τίς ὁρισμός ὑπό ὁ παλαιός ἐγώ παραδίδωμι , ἀλλά εἰμί ὁ πρός τίς ὅς ὁ εἰμί αὐτός εἰμί ὁ πρός τίς πως ἔχω , οὗτος εἰμί ὅς ὁ ὕπαρξις ἐν οὗτος εἰμί ἐν ὁ πρός ἕτερος ἀναδέχομαι τις σχέσις , ἴσως ἄν , φημί , εἴρω τίς πρός οὗτος . πρός ποῖος ; πρός ὁ ἀπορία ὁ εἴρω ὅτι καί ὁ μέρος ὁ οὐσία ὁ πρός τίς εἰμί δοκέω · εἰμί γάρ οὗτος , φημί , ἀποδίδωμι ὁ ὁρισμός ὥσπερ νῦν ἀποδίδωμι , εὐχερής ἀπαντάω δύναμαι πρός ὁ εἴρω ἀτοπία . τίς δέ ὁ ἀπάντησις , αὐτός ἔπειμι - γε · ὁ δέ πρότερος ὁρισμός παρακολουθέω μέν πᾶς ὁ πρός τίς , οὖον μήv αὐτός γε εἰμί ὁ πρός τίς αὐτός εἰμί ὁ αὐτός ὅσπερ εἰμί ἕτερος λέγω · οὖον γάρ εἰμί τίς , φημί , λέγω ἕτερος , οὗτος καί ὁ εἰμί ἐν οὗτος εἰμί ἐν ὁ πρός ἕτερος λέγω · εἰμί τίς μέν γάρ εἰμί ἕτερος , οὗτος καί ἕτερος λέγω , οὐ εἰμί τίς δέ ἕτερος λέγω , ἤδη οὗτος καί ἕτερος εἰμί · ὁ μέν γάρ πατήρ υἱός εἰμί πατήρ ἐν οὗτος ἔχω ὁ εἰμί ἐν ὁ πατήρ υἱός εἰμί , καί μέντοι καί υἱός λέγω πατέω . ὁ δέ κεφαλή ζῷον λέγω κεφαλή οὐκέτι καί ὁ εἰμί ἐν οὗτος ἔχω ἐν ὁ λέγω ζῷον · καί ἀποτέμνω γάρ ὁ ζῷον ἔτι κεφαλή λέγω3 τε καί εἰμί . ὁ δέ πατήρ ἀποτέμνω υἱός οὔτε εἰμί πατήρ οὔτε πρός υἱός ἔτι λέγω . ὥστε εἰκότως εἴρω παρακολουθέω ὁ πρός τίς ὁ πρότερος ὁρισμός , ὁ δέ δύο ὁ πρότερος μηκέτι . οὗτος καί Ὅμηρος διδάσκω μηκέτι ἔπειτα Ὀδυσσεύς κάρη ὦμος ἔπειμι , μηδέ ἔτι Τηλέμαχος πατήρ καλέω εἰμί · μηκέτι γάρ εἰμί πατήρ ὁ μηκέτι εἰμί οὐδέ καλέω δύναμαι · ὥστε ὁ εἰμί ὁ λέγω παρακολούθημα , καί οὐ ἔμπαλιν . εἰμί δέ οὗτος οὕτως ἔχω , οὐ ἄρα ὁ μέρος ὁ οὐσία ἕτερος εἰμί λέγω ὁ πρός τίς κατά οὗτος εἰμί . ζητητέος δέ τίς δή ποτός ἐν ὁ ὁρισμός ὁ πρός τίς ὁ πρός τίς παραλαμβάνω λέγω ὁ πρός τίς πως ἔχω · οὖον δεῖ γάρ ἐν ὁ ὁρισμός ὁ ὁριστός παραλαμβάνω . λέγω τοίνυν πρός οὗτος ὅτι ὁ πρός τίς διττός εἰμί · λέγω γάρ πρός τίς καί αὐτός ὁ πρᾶγμα ἐν ὅς ὁ σχέσις γίγνομαι καί αὐτός δέ ὁ σχέσις , ὥσπερ καί ὁ ποῦ κατηγορία καί ὁ ποτέ σημαίνω μέν καί αὐτός ὁ πρᾶγμα , ὁ τε οὐσία λέγω καί ὁ χρόνος ἢ ὁ τόπος , σημαίνω δέ καί αὐτός ψιλός ὁ σχέσις , ὅς ἔχω ὁ οὐσία πρός ὁ χρόνος ἢ ὁ τόπος · ἐπεί οὖν σαφής εἰμί ὁ πρᾶγμα ὁ σχέσις ἅτε αἰσθητός εἰμί , διά οὗτος ἐν ὁ ὁρισμός αὐτός παραλαμβάνω , ἵνα ἐκ ὁ σαφής ὁ διδασκαλία ποιέω . p . 8 a 35 ἐκ δέ οὗτος δῆλος εἰμί ὅτι ἐάν τις οἶδα τίς ὡρισμένως ὁ πρός τίς , ἐκεῖνος πρός ὅς λέγω ὡρισμένως εἶμι . | ὅς ἴδιος ὁ πρός τίς ὁρισμός ἀποδίδωμι ἐκ οὗτος πόρισμα τίς συνάγω κατά ὁ γεωμέτρης . πόρισμα δέ λέγω ἐκεῖνος ὅς ὁ ἕτερος ἀποδείκνυμι συναναφαίνω , ὥσπερ πρότερος ζητέω ἐγώ ἀποδείκνυμι ὁ ὁ Ψυχή ἀθανασία συναναφαίνω ὅτι εἰμί πρόνοια . ἐνταῦθα οὖν ζητέω ἐγώ ὁ ἀληθής ὁ πρός τίς ὁρισμός συναναφαίνω οὗτος ὅτι ἐάν τις ὁ πρός τίς ὁ ἕτερος οἶδα ὡρισμένως , καί ὁ ἕτερος ὡρισμένως εἶμι , ἐν ὁ ἕτερος ἀόριστος οἶδα , καί ὁ ἕτερος ἀόριστος εἶμι · εἰμί γάρ τις ἐπίσταμαι ὁ Σωφρονίσκος πατήρ , καί ὁ Σωκράτης εἶμι ὅτι υἱός · εἰμί γάρ μή οἶδα Σωκράτης ὅτι υἱός , οὐδέ εἰμί πατήρ εἰμί Σωφρονίσκος εἶμι . φημί δέ πρός οὗτος τις ὅτι εἰμί τις ὅλος ὁ σῶμα περικαλύπτω , ὁ δέ κεφαλή ἢ ὁ χείρ ἔχω γυμνός , ἐπί οὗτος ὁ μέν μέρος , ὁ χείρ εἰμί τυγχάνω ἢ ὁ κεφαλή , εἰμί ὡρισμένως οἶδα οἶδα γάρ ὅτι πάντως εἰμί μέρος ) , τίς μέντοι γε μέρος , οὐ οἶδα · οὐ ἄρα , φημί , ὁ ὁ ἕτερος ὁ πρός τίς ὡρισμένως εἰδοί καί ὁ λοιπός ὡρισμένως εἶμι . ἀλλά λέγω ὅτι ὡς μέν κεφαλή ἢ ὡς χείρ ὡρισμένως γιγνώσκω , ὡς δέ μέρος οὐκέτι ὡρισμένως , ἀόριστος δέ · οὖον γάρ οἶδα τίς μέρος . ὥσπερ δέ οὗτος οἶδα ἀόριστος , οὗτος δή καί ὅς εἰμί μέρος , ἀόριστος γιγνώσκω . δύναμαι δέ οὗτος καί ὡς ἐπιλύω ὁ ἀνωτέρω εἴρω ἀπορία προστίθημι · ἐπεί γάρ λέγω εἰμί τις ὁ πρός τίς ὁ μή εἰμί ἅμα ὁ φύσις , ὁ γάρ ἐπιστητός προυπάρχω ὁ ἐπί ἐπιστήμη καί ὁ αἰσθητός δέ ὁ αἴσθησις φύσις εἰμί πρῶτος ὡς γάρ ἐπί ὁ πολύς , φημί , προυπάρχω ὁ πρᾶγμα ὁ ἐπιστήμη λαμβάνω ) , οὗτος οὖν ἐνταῦθα ἐπιλύω φημί ὅτι εἰμί ὁ πρός τίς αὐτός εἰμί ὅς ὁ εἰμί αὐτός εἰμί ὁ πρός τίς πως ἔχω , ἀνάγκη ἄρα ὡς ἄν ἔχω ὁ πρός τίς ἕτερος , οὗτος καί ὁ λοιπός ἔχω . ὥστε εἰμί μέν δύναμις εἰμί ὁ ἐπιστήμη , καί ὁ ἐπιστητός δύναμις εἰμί , καί εἰμί ἐνέργεια ἕτερος , καί ὁ λοιπός . εἶπον δέ ἤδη ἐντελής περί οὗτος . p . 8 b 7 ὡσαύτως δέ καί ὅδε τίς εἰμί οἶδα ὅτι καλός εἰμί . ὁ γάρ εἰδοί περί τις ὅτι καλός εἰμί ὀφείλω ἀφωρισμένως οἶδα καί ὅστις καλός εἰμί καί κατά τίς καλός · εἰμί γάρ μή οἶδα κατά τίς καλός , οὐδέ εἰμί καλός εἰμί οἶδα · πῶς γάρ ὁ διαφορά οὐ εἰδοί κατά ὅς λέγω ἐκεῖνος καλός ; p . 8 b 9 οὐ ἀόριστος δέ εἶμι ὅτι οὗτος εἰμί χείρων | καλός · ὑπόληψις γάρ ὁ τοιοῦτος γίγνομαι , οὐ ἐπιστήμη . ὑπόληψις ἐνταῦθα ὁ ἀμυδρός καί ἀβέβαιος φημί γνῶσις ὁ οἷος δόκησις , ὁ δέ ἐπιστήμη γνῶσις εἰμί ἄπταιστος . ὥστε ἀόριστος εἰδοί ὅτι ὅδε τίς κακός εἰμί καλός καί μή ἐπιστήμων , ἅτε δή πλανάω ἔχω ὁ γνῶσις , ὑποπτεύω ἄν ποτός καί περί ὁ κακός πᾶς , λέγω δή ὁ ὕλη , ὅτι τις καλός εἰμί , ὁ διαφορά ὁ κατά τίς καλός καί τίς καλός ἀγνοέω , ὅσπερ ἄτοπος . ἐκ οὗτος οὖν ἀπος - δείκνυμι ὁ κεφαλή καί ὁ χείρ καί πᾶς ὁ μέρος ὁ οὐσία , ὁ καί αὐτός οὐσία εἰμί , ὅτι οὐ εἰμί ὁ πρός τίς , εἰμί γε αὐτός μέν ἀφωρισμένως εἰμί οἶδα , ὅς δέ λέγω εἰμί οὐ ἀναγκαῖος ἀφωρισμένως οἶδα . ὁ δέ πρός τίς λέγω ὅτι ὡς ἄν τις οἶδα οὗτος ὁ ἕτερος , οὕτως καί ὁ ἕτερος ἀνάγκη οἶδα . ὥστε οὐ εἰμί ὁ πρός τίς ὁ ὁ οὐσία μέρος . p . 8 b 21 ἵημι δέ χαλεπός ὑπέρ ὁ τοιοῦτος σφοδρός ἀποφαίνω - νω μή πολλάκις ἐπισκοπέω . ὁ μέντοι διαπορέω περί ἕκαστος αὐτός οὐ ἄχρηστος εἰμί . πάνυ ἐμφιλόσοφος οὗτος φημί · ἐπεί γάρ λέγω ὁ χείρ καί ὁ κεφαλή ὡς μέν οὐσία ὡρισμένως γιγνώσκω , ὡς δέ μέρος ἀόριστος , εἰμί μή γιγνώσκω τίς εἰμί κεφαλή ἢ χείρ , διά οὗτος φημί ὅτι οὖον δεῖ ὁ μή σκέπτομαι πάνυ ὁ τοιοῦτος σφοδρός περί αὐτός ἀποφαίνω . οὖον μόνος δέ περί οὗτος , ἀλλά καί περί ἕκαστος πρᾶγμα . ὅμως δέ ὁ ἀπορέω περί ὁ τοιοῦτος ἀναγκαῖος · ὁ γάρ ἀπορία ἀρχή εἰμί εὐπορία καί ὁδός τις ἐπί μάθησις . οὗτος δέ φημί βούλομαι ἐγώ μή επά - ναπαυιημι ὁ αὐτός λόγος , ἀλλά καί αὐτός ἐγώ ζητέω ὁ τοιοῦτος καί μή ετεροκίνητος εἰμί . | περι ποιέω καί ποιότης . p . 8 b 25 ποιότης δέ λέγω κατά ὅς ποιέω τις εἰμί λέγω . ζητέω πάλιν ἐνταῦθα περί τε ὁ τάξις ὁ ποιότης καί ὁ αἴτιος ὁ ἐπιγραφή ὁ τε διαίρεσις ὁ ποιότης καί ὁ τάξις ὁ διαίρεσις ὁ εἶδος . πρῶτος οὖν περί ὁ τάξις · οὗτος δέ δῆλος ἐκ ὁ προερέω • ὡς γάρ λέγω , ἐσθίω μέν προτάσσω ὁ περί ποιός - τήτη λόγος ὁ πρός τίς , ἐπεί οὗτος μέν αὐτός κατά ἑαυτοῦ θεωρέω , ὁ δέ πρός τίς ἐν ὁ πρός ἕτερος σχέσις ὁ εἰμί ἔχω , τίμιος δέ ὁ κατά ἑαυτοῦ ὑφίστημι ὁ μή κατά ἑαυτοῦ ὁ εἰμί ἔχω , καί ὅτι ἀναιρέω ὁ ποιέω καί ὁ ἐν οὗτος ὑφίστημι πρός τίς συναναιρέω , οἷος ὁ λευκός καί θερμός μαθητής τε καί διδάσκαλος καί ὁ παραπλήσιος , ὁ πρός τίς δέ μή εἰμί οὐδείς κωλύω εἰμί πᾶς ποιός - τητάω . εἶπον γάρ ὡς ἴδιος ὅλως ὑπόστασις ὁ πρός τίς οὐ ἔχω , ἀλλά ὁ ἄλλος ἐπισυμβαίνω κατηγορία . ἀλλά , ὡς λέγω , διά ὁ ἐν ὁ περί ὁ ποσός λόγος μιμνήσκω ὁ φιλόσοφος ὁ πρός τίς , ἀναγκαῖος εἰμί εὐθύς ὁ περί αὐτός ποιέω διδασκαλία , ἵνα μή ἐπί πολύς ἀγνοέω αὐτός ὁ φύσις . καί οὗτος μέν περί ὁ τάξις . τίς δή ποτός δέ διπλόος ποιέω ὁ ἐπιγραφή περί ποιέω καί ποιότης , καί μή ἀπολάω , ὥσπερ ἐπί ὁ ἄλλος κατηγορία ; λέγω οὖν ὅτι ἄλλος εἰμί ποιός καί ἄλλος ποιότης · ποιότης μέν γάρ εἰμί αὐτός ὁ καθόλου ποιότης , ἀπό ὅς παρώνυμος ὁ μετέχω ποιός ὀνομάζω , οἷος ὁ καθόλου λευκότης ἢ μελανία , ποιός δέ εἰμί ὁ σῶμα ὁ μεταλαμβάνω ὁ ποιότης καί πείρω - νύμως ἀπό αὐτός ὀνομάζω , οἷος ὁ λευκός σῶμα ἢ θερμός . ὁ οὖν ποιότης νάω μόνος εἰμί ληπτός , ὁ δέ | ποιός αἴσθησις ὑποπίπτω . ἐπεί οὖν διπλόος ὁ ὁ ποιότης ὄνομα , ἢ ὡς αὐτός κατά ἑαυτοῦ καί νάω μόνος νοέω , οἷος εἰμί αὐτός ὁ ὁ ποιότης γένος , ἢ ὡς αἴσθησις ληπτός , διά οὗτος διπλός καί ὁ ἐπιγραφή ποιέω . προτάσσω δέ ὁ ποιός , ὅτι γνώριμος εἰμί ἅτε αἰσθητός εἰμί , δεῖ δέ ἀεί ἀπό ὁ γνώριμος ἄρχω ὁ διδασκαλία . εἰμί δέ καί ἄλλως φαίνω ὅτι καί ὁ ποιότης ποιός εἰμί · ὁ γάρ ποιός κατηγορέω ποιέω καί ποιότης κοινός - τέρος , ὥστε καί ὁ ποιότης ποιός λέγω , ὥσπερ ἀμελέω καί ὁ ὄνομα κοινῶς κατηγορέω ὄνομα τε καί ῥῆμα · ἐν γάρ περί ποιέω διαλέγω , οὖον πρῶτος περί οὗτος ποιέω ὁ λόγος , ἀλλά διά αὐτός ὁ ποιότης , ἵνα ὡς ἐκ γνώριμος σαφής ὁ περί αὐτός γίγνομαι λόγος . διαιρέω δέ ὁ ποιότης εἰς τέσσαρες εἶδος , ὅς ὁ μέν πρωτός φημί ἕξις καί διάθεσις , δύο δύναμις καί ἀδυναμία , τρίτος παθητικός ποιότης καί πάθος , τέταρτος σχῆμα καί μορφή . ἵνα δέ γιγνώσκω τίς ἕνεκα τέσσαρες μόνος εἶδος εἰμί ποιότης καί οὔτε πλείων οὔτε μικρός καί διά τίς τοιοῦτος τάξις αὐτός ἐπιτίθημι , διαίρεσις τις ὁ ποιότης ποιέω . ὁ τοίνυν ποιότης ἢ κατά δύναμις εἰμί καί ἀδυναμία ἢ κατά ἐνέργεια , κατά δύναμις μέν ὡς ὁ παιδίον δύναμις εἰμί γραμματικός , κατά ἀδυναμία δέ ὡς ὁ ἵππος ἀδυναμία ἔχω ὁ δέχομαι γραμματικός . εἰμί δέ κατά ἐνέργεια εἰμί ὁ ποιότης , ἤτοι τελειωτικός εἰμί ἢ κακωτικός ὁ ὑπόκειμαι ἢ οὔτε τελειωτικός οὔτε κακωτικός . καί εἰμί μέν τελειωτικός εἰμί ἢ κακωτικός , ἢ οὐ ἐμποιέω πάθος περί ὁ αἴσθησις ὁ ἡμέτερος ἢ ἐμποιέω . καί εἰμί μέν οὐ ἐμποιέω πάθος ἢ δυσαπόβλητος εἰμί ὁ εὐαπόβλητος . καί εἰμί μέν δυσαπόβλητος εἰμί , λέγω ἕξις , εἰμί δέ εὐαπόβλητος , διάθεσις · οἷος κατά ἐνέργεια καί τελειωτικός | καί οὐ ἐμποιέω πάθος ὁ ὑγεία καί ἐπί Ψυχή ὁ ἀρετή κακωτικός δέ νόσος καί κακία · ὁ γάρ ὑγεία καί ὁ ἀρετή καί τελειωτικός ὁ ὑπόκειμαι εἰμί , ἐπεί καί κατά φύσις , καί πάθος οὐ ἐμποιέω • οὐδείς γάρ ὁ αἴσθησις ὑποπίπτω , εἰμί μή ἄρα ὁ παρακολούθημα ὁ ὑγεία , οἷος ὁ εὔχροια , ἢ ὁ νόσος κακωτικός εἰμί , οἷος ὁ ὠχρίασις , αὐτός μέντοι ὁ ὑγεία καί ὁ νόσος καί ὁ τοιοῦτος οὐδείς ὁ αἴσθησις ὑποπίπτω . πολυχρόνιος μέν οὖν εἰμί καί δυσαπόβλητος λέγω ἔχω · λέγω γάρ ἐν ἔχω ἔχω ὁ ἀρετή ἢ ὁ κακία , ἀλλά καί ὁ ὑγεία ἢ ὁ νόσος · διό καί εὐεκτέω λέγω , ὁπόταν ὁ ὑγεία ὁ ἐπιτείνω . ἀλλά καί νόσος τις ἑκτικός λέγω , καί καχεκτέω δέ πάλιν λέγω . ὀλιγοχρόνιος δέ εἰμί καί εὐαπόβλητος λέγω διάθεσις . οὗτος δέ πρῶτος λέγω εἶδος εἰμί ποιότης , ἕξις λέγω καί διάθεσις . ἕξις δέ λέγω ὁ μόνιμος ποιότης καί δυσαπόβλητος , διάθεσις δέ ὁ εὐαπόβλητος · οὕτως γάρ ἕξις λέγω ἔχω ὁ Δεῖνα ῥητορικός ὁ οἶδα μή μόνος ὁ ὁ ῥητορικός μέθοδος ἀλλά καί πρός ὁ ἀπος - ῥίος ὁ ἐπιφέρω αὐτός ἐνίστημι δύναμαι , ὁ δέ μή πάνυ περιγεγονότως κατέχω ὁ κτάομαι ὁ ῥητορική μέθοδος ἄλλως δέ ποιέω - μένω πως κατά αὐτός , ἕξις μέν οὗτος ῥητορικός οὖον φημί ἔχω . διά - κεῖμαι δέ πως κατά ῥητορικός . τίς οὖν ; οὐ εἰμί καί ὁ ἕξις διάθεσις ; ὁ γοῦν ὁ ἕξις ἔχω διάκειμαι πως κατά αὐτός . λέγω ὅτι ὁ ὁ διάθεσις ὄνομα διττός εἰμί , ὁ μέν γενικός ὅς κατηγορέω καί κατά ὁ ἕξις , ὁ δέ εἰδικός ὅς ἀντιδιαστέλλω πρός ὁ ἕξις . ἐνταῦθα οὖν διάθεσις παραλαμβάνω οὖον ὁ γενικός ἀλλά ὁ εἰδικός ὁ ἀντιδιαστέλλω Ν πρός ὁ ἕξις . ἰστέον δέ ὅτι ὁ ὁ ἕξις ὄνομα ἐπί οὗτος φέρω , ἐπί ὅς καί ὁ ὁ εὐεξία · ὁ γάρ εὐεξία ἐπίτασις εἰμί ὁ ἕξις . εἰμί οὖν ὁ ὁ εὐεξία ὄνομα ἐπί μόνος ὁ ἔμψυχος εἴωθα φέρω οὐδείς γάρ εἄν εἶπον ὁ πῦρ εὐεκτέω κατά ὁ θερμότης οὐδέ ὁ χιών κατά ὁ ψῦξις ) , καί ὁ ὁ ἕξις ἄρα ὄνομα ἐπί μόνος ὁ ἔμψυχος λέγω . εἰμί δέ κατά ἐνέργεια εἰμί ὁ ποιότης τελειωτικός εἰμί ἢ κακωτικός καί ἐμποιέω πάθος περί ὁ ἡμέτερος αἴσθησις , λέγω παθητικός ποιότης ὡς πάθος ἐμποιέω περί ὁ ἡμέτερος αἴσθησις , τελειωτικός μέν ὡς ὁ ἐν ὁ πῦρ θερμότης ἢ ὁ ἐν ὁ μέλι γλυκύτης , κακωτικός δέ ὡς ὁ ὁ οἶνος ὀξύτης καί ὁ ἐν καρπός καί ὁ ἄλλος σῶμα σῆψις . εἰκότως δέ ὁ μέν τελειωτικός λέγω ( εἰδοποιέω γάρ κατά οὗτος ὁ τε μέλι καί ὁ πῦρ ) , ὁ δέ κακωτικός , ἐπεί φθαρτικός εἰμί ὁ ὑπόκειμαι , πᾶς μέντοι πάθος ἐμποιέω περί ὁ ἡμέτερος αἴσθησις . οὗτος δέ ὡς ἀπό πάθος οὖον λέγω γίγνομαι , ἐπεί μή κατά τροπή τις ὁ ὑπόκειμαι γίγνομαι , λέγω δή ὁ τελειωτικός , ἀλλά οὐσιώδης αὐτός εἰμί ποιότης , κατά ὅς καί χαρακτηρίζω . οὐ ἀναγκαῖος δέ οὗτος ὑποδιαιρέω ὁ τμῆμα εἰς τε ὁ δυσαπόβλητος καί εὐαπόβλητος , ὥσπερ ὁ ἕτερος · ἐκεῖνος γάρ ἐπί ἔμψυχος μόνος θεωρέω , ἐν ὅς καί ὁ κακωτικός ποιότης καί ὁ τελειωτικός γίγνομαι φύω καί ἀπογίγνομαι ὁ ὑπόκειμαι ὁ αὐτός Μένων , διό καί διαιρέω εἰς τε ὁ πολυχρόνιος καί ολιγοειμι χρόνιος · οὗτος μέντοι ὁ τμῆμα ἐπί ἄψυχος θεωρέω , ἐν ὅς καί ὁ τελειωτικός ὁ ὑπόκειμαι καί ὁ κακωτικός ποιότης συμπαρεκτείνω ὁ ὑπόκειμαι καί μαραίνω συναπομα ῥαίνω ἑαυτοῦ καί ὁ ὑπόκειμαι • ἤγουν ὁ ὑπόκειμαι συναπομαραίνω , ὡς ἐπί ὁ ῥόδον καί ὁ μῆλον ἔχω · ὁ γάρ οὗτος εὐωδία καί εὔχροια φθείρω συμφθείρω ἑαυτοῦ καί ὁ ὑπόκειμαι . ἀλλά μήv καί ὁ κακωτικός ὡσαύτως ἔχω καί αὐτός ὁ ὑπόκειμαι , ὅς ἄν ἐγγίγνομαι , συμπαρεκτείνω καί συμφθείρω , οἷος ὁ ὁ οἶνος ὀξύτης ἢ ὁ καρπός σῆψις καί ὁ ἄλλος σῶμα . εἰμί δέ καί εὑρίσκω ἐπί τίνω κακωτικός ποιότης ὀλιγοχρόνιος , ὡς ὁ ἐν ἄργυρος ἰός ἤ τίς τοιοῦτος , μάλιστα μέν ὁ τοιοῦτος ἴσως τις εἄν κύριος ὀνομάζω πάθος ὁ ὑπό ὁ ποιότης ἀναφέρω , ἐπεί δέ ὅλως φθάνω ὁ κακωτικός ποιότης συντάσσω ὁ τελειωτικός , διότι κατά ὁ ἕτερος μέρος ὁ ὑποδιαίρεσις , λέγω δή ὁ ὁ τελειωτικός ἢ κακωτικός παραλαμβάνω καί οὐ ἐμποιέω πάθος , κατά πᾶς κοινωνέω τῆ τελειωτικός ἑκάτερος γάρ ἢ ἕξις γίγνομαι ἢ διάθεσις καί ἐπί μόνος ἔμψυχος θεωρέω ) , διά οὗτος ἐκ ἀνάγκη καί ἐν ὁ ἕτερος μέρος συντάσσω , οὗτος δή ὁ πρόκειμαι , συναπηνέχθη αὐτός κατά πᾶς , μήτε εἰς ὁ πολυχρόνιος καί ὀλιγοχρόνιος διαιρέω καί ἀπό ὁ πάθος ἐμποιέω χαρακτηρίζω μᾶλλον ἢ ὁ ἀπό πάθος ἐγγίγνομαι • συντάσσω δέ οὗτος ἀλλήλων , ὁ τελειωτικός λέγω καί ὁ κακωτικός , ἵνα μή ὁ διαίρεσις πολύσχιστος γίγνομαι μήτε ἀσύνοπτος εἰμί καί εἰς ὁ αὐτός τμῆμα τέμνω ἀναγκάζω . εἰμί δέ μήτε τελειωτικός εἰμί μήτε κακωτικός ὁ ποιότης , ἢ διά βάθος χωρέω ἢ ἐπιπολή εἰμί , καί εἰμί διά βάθος χωρέω , ἢ δυσαπόβλητος εἰμί ἢ εὐαπόβλητος . εἰμί μέν οὖν δυσαπόβλητος εἰμί , λέγω παθητικός ποιότης ὡς ἀπό πάθος ἐγγίγνομαι , οἷος ὁ ἐν ὁ ζωμός γλυκύτης ἢ ὁ ἐκ γενετή ὠχρίασις . οὗτος δέ οὖον λέγω ὡς πάθος | ἐμποιέω περί Ν ὁ ἡμέτερος αἴσθησις , καίτοι καί αὐτός ἐμποιέω , ἀλλά ὡς ἀπό πάθος ἐγγίγνομαι , διότι ἀπό ὁ μᾶλλον ὑπάρχω αὐτός κύριος αὐτός καλέω · μᾶλλον γάρ αὐτός χαρακτηρίζω ὁ κατά τροπή γίγνομαι ὁ ὑπόκειμαι , οὗτος εἰμί κατά πάθος , ἢ ὁ ὁ αἴσθησις ὁ ἡμέτερος πάθος ἐμποιέω . εἰμί δέ εὐαπόβλητος εἰμί , οὗτος εἰμί ὀλιγοχρόνιος , εἰμί μέν μή ῥᾳδίως ἀποκαθίστημι μηδέ ἐκπτύω , λέγω πάθος ὁ ὑπό ὁ ποιός - τητάω ἀναφέρω , ὡς ὁ ἐκ μακρός νόσος ὠχρίασις ἢ ὁ ἐκ πολύς ἡλιοκαΐα μέλανσις · καί οὗτος γάρ ὑπό ὁ ποιότης ἀνάγω , διότι σῴζω καί ἐπί αὐτός ὁ ἴδιος ὁ ποιότης παρακολούθημα , ὁ παρώνυμος ἀπό αὐτός ὁ μετέχω ὀνομάζω . εἰμί μέντοι ῥᾳδίως ἀποκαθίστημι , λέγω πάθος ὁ ὑπό ὁ πάσχω ἀναφέρω , ὡς εἰμί τις διά φόβος ὠχριάω ἢ διά αἰδώς ἐρυθρός γίγνομαι · οὗτος γάρ οὐδέ ἀξιόω ὅλως καλέω ποιότης , διότι μή ἐκ αὐτός παρώνυμος ὁ μετέχω ὀνομάζω · οὐδείς γάρ εἄν εἶπον , φημί , ὁ διά βλέπω ἐρυθριάω ἐρυθρίας ἢ ὁ διά φόβος ὠχριῶ - ὁδόω ὠχρίας . ἐκ δέ οὗτος γίγνομαι ὁ τρίτος εἶδος ὁ ποιότης , ὅσπερ εἰμί παθητικός ποιότης καί πάθος , λέγω δή ὁ παθητικός ποιότης ὁ ὡς πάθος ἐμποιέω καί ὁ ὡς ἀπό πάθος ἐγγίγνομαι καί ὁ πάθος ὁ ὑπό ὁ ποιότης ἀναφέρω καί ὁ πάθος ὁ ὑπό ὁ πάσχα ἐν ἀναφέρω · παθητικός μέν γάρ ποιότης ὁ πρότερος τρεῖς , πάθος δέ ὁ τέταρτος . πῶς δέ οὗτος φημί διά ὁ βάθος χωρέω , λέγω δή ὁ ὠχρίασις καί ὁ ἐρύθημα , καίτοι περί ὁ ἐπιφάνεια μόνος θεωρέω . , λέγω ὅτι οὐ ἄνευ ὁ κατά βάθος τροπή γίγνομαι ὁ τοιοῦτος περί ὁ ἐπιφάνεια ποιότης · ὥσπερ γάρ ὁ ἐκ γενετή ἐρυθρός διά ὁ τοιόσδε κρᾶσις γίγνομαι τοιοῦτος ὁ | θερμός ἐν αὐτός πλεονάζω καί περί ὁ ἐπιφάνεια χωρέω , οὕτως καί ὁ διά φόβος ἢ αἰδώς ἐρυθρός ἢ ὠχρός γίγνομαι οὐ ἄνευ ὁ κατά βάθος τροπή τοιοῦτος γίγνομαι . εἰμί δέ κατά ἐνέργεια ὁ ποιότης εἰμί μήτε τελειωτικός εἰμί μήτε κακωτικός καί ἐπιπολή ὑπάρχω , εἰμί μέν ἐπί ἄψυχος εἰμί καί φανταστής , λέγω σχῆμα , εἰμί δέ ἐπί ἔμψυχος , μορφή · φανταστής μέν ὡς ἐπί πᾶς ὁ μάθημα - τική , τρίγωνος λέγω καί κύκλος καί ὁ λοιπός σχῆμα οὗτος γάρ ἐν μόνος ὁ φαντασία ὁ εἰμί ἔχω ) , ἄψυχος δέ ξύλον καί λίθος καί ὁ τοιοῦτος ὁ γάρ φανταστής , λέγω δή ὁ σχῆμα , ἐν ἄψυχος γίγνομαι ποιέω καί αὐτός τοῖος ὁ τοῖος διάκειμαι κατά ὁ ὁ ἔχω - Μάτων διαφορά ) , ἐπί ἔμψυχος δέ ὡς ἐπί πᾶς ὁ ζῷον · ὁ γάρ μορφή περί μόνος ὁ ἐπιφάνεια θεωρέω . τίς οὖν ; οὖον λέγω καί ὁ ἀνδριάς μορφή ἔχω ; ἀλλά οὐ κατά πρῶτος λόγος · προηγουμένως μέν γάρ σχῆμα λέγω ἔχω , κατά δύο δέ λόγος καί μορφή . διότι γάρ μίμημα εἰμί ἐμψυχόω , ἐπί ὅς ὁ μορφή , καί ἐπί αὐτός καταχρηστικός - κῶος ὁ μορφή φέρω . ἔχω καί ὁ τέταρτος εἶδος ὁ ποιότης , ὁ σχῆμα φημί καί ὁ μορφή . καί ὁ καταγραφή δέ ὁ διαίρεσις εὔληπτος αὐτός ἐγώ ποιέω ὁ μέθοδος A six tiered flowchart diagram with a total of 17 nodes . N1 : ὁ ποιότης N2.1 : ἢ κατά δύναμις θεωρέω καί ἀδυναμία , ὡς ὁ μέν παιδίον ἔχω δύναμις γραμματικός ὁ δέ ἵππος ἀδυναμία N2.2 : ἢ κατά ἐνέργεια N3.1 : ἢ τελειωτικός ὁ ὑπόκειμαι ἢ κακωτικός N3.2 : ἢ οὔτε τελειωτικός οὔτε κακωτικός N4.1 : ἢ οὐ ἐμποιέω πάθος περί ὁ αἴσθησις ὁ ἡμέτερος ὡς ὁ ἀρετή ὁ ὑγεία καί ὁ κακία καί ὁ νόσος N4.2 : ἢ ἐμποιέω , ὅστις λέγω παθητικός ποιότης ὡς πάθος ἐμποιέω περί ὁ ἡμέτερος αἴσθησις οἷος ὁ ὁ ἥλιος θερμότης ἢ ὁ ὁ μέλι γλυκύτης N4.3 : ἢ διά βάθος χωρέω N4.4 : ἢ ἐπιπολή εἰμί N5.1 : ἢ δυσαπόβλητος εἰμί καί γίγνομαι ἕξις N5.2 : ἢ εὐαπόβλητος καί γίγνομαι διάθεσις N5.3 : ὁ δυσαπόβλητος εἰμί ὡς ὁ ἐκ Βενετή ὠχρίασις , ὅστις λέγω παθητικός ποιότης ὡς ἀπό πάθος ἐγγίγνομαι N5.4 : ἢ εὐαπόβλητος N5.5 : ἢ τίμι ἄψυχος καί φανταστής καί λέγω σχῆμα N5.6 : ἢ ἐπί ἔμψυχος καί λέγω μορφή N6.1 : εἰμί μέν μή εἰμί ῥᾳδίως ἀποκαθίστημι ὡς ὁ ἐκ νόσος ὠχρίασις ἢ ἐκ πολύς ἡλιοκαΐα μέλανσις , λέγω πάθος ὁ ὑπό ὁ ποιότης ἀναφέρω N6.2 : εἰμί δέ ῥᾳδίως ἀποκαθίστημι ὡς ὁ διά αἰδώς ἐρυθριότης , λέγω πάθος ὁ ὑπό ὁ πάσχω ἀναφέρω τίς μέν οὖν ἕνεκα τέσσαρες μόνος εἶδος εἰμί ποιότης καί οὔτε πλείων οὔτε μικρός , ὁ διαίρεσις ἐγώ σαφηνέω . περί δέ ὁ ταφεύς αὐτός οὗτος λέγω · πρῶτος μέν οὖν τάσσω ὁ ὁ ἕξις καί ὁ διά - θέσις εἶδος εἰκότως · ἐπεί γάρ οὗτος περί ὁ ἔμψυχος καταγίγνομαι , τίμιος δέ πᾶς ὁ ἄψυχος ὁ ἔμψυχος , εἰκότως καί ὁ ποιότης ὁ κατά οὗτος θεωρέω πρῶτος λαγχάνω τάξις . εἰκότως δέ δύο εἶδος εἰμί ὁ κατά δύναμις καί ἀδυναμία · ἐπεί γάρ ὁ δύο ναμις καί ὁ ἀδυναμία φυσικός τίς εἰμί ἐπιτηδειότης ὁ τε γάρ παιδίον φυσικός τις ἔχω δύναμις ὁ δέχομαι γραμματικός ἢ ῥητορική καί ὁ ἵππος φυσικός ἀδυναμία ὁ μή ἐπιδέχομαι ὁ τοιοῦτος , καί ὁ πῦρ κατά φύσις ἔχω ὁ ὁ θερμαίνω δύναμις , καί ὁ τοιοῦτος ὁμοίως ) , ὁ δέ φυσικός δύο τάξις ἔχω μετά ὁ ἔμψυχος , εἰκότως καί ὁ κατά δύναμις καί ἀδυναμία εἶδος ὁ ποιότης ἐπί ὁ φυσικός πρᾶγμα θεωρέω δύο ἔχω τάξις . ἐπεί δέ πρότερος δεῖ ἔχω φυσικός τις ἐπιτηδειότης , ἔπειτα κατά οὗτος ἢ ποιέω τίς ἢ πάσχω εἰμί γάρ μή προϋπάρχω ὁ ἐπιτήδειος , οὐ εἄν οὐδέ πάσχω τις ἢ ποιέω , οἷος ἐπεί ὁ ἀμίαντος οὐ ἔχω ἐπιτηδειότης ὁ καίω , οὐδέ ἄν εἰμί μυριάκις τις πῦρ προσάγω , καίω , ὁ δέ ξύλον ἔχω δύναμις ὁ καίω πυρός προσάγω καίω ) , διά οὗτος οὖν τρίτος τάξις ἔχω ἐν ὁ εἶδος ὁ ποιότης ὁ παθητικός ποιότης καί ὁ πάθος , διότι , ὡς εἴρω , οὐ ἄν ποιέω τις κατά αὐτός ἢ πάσχω μή προυπάρχω ἐν αὐτός δύναμις τις , ὅστις ἐπιτήδειος εἰμί πρός ὁ δέχομαι ὁ τοιοῦτος . ὁ δέ σχῆμα καί ὁ μορφή κατά μόνος ὁ ἐπιφάνεια θεωρέω ὁ ἔσχατος λαγχάνω χώρα , ὁ παθητικός ποιότης καί ὁ πάθος μέχρι ὁ βάθος διικνέομαι . οὗτος καί περί ὁ ὁ εἶδος τάξις . ἰστέον δέ ὅτι ὁ αὐτός ποιότης δύναμαι πλεοναχός λέγω · οἷος ὁ θερμότης ἐν πῦρ μέν εἰμί παθητικός ποιότης εἰμί ὡς πάθος ἐμποιέω περί ὁ αἴσθησις ὁ ἡμέτερος , ἐν ἐγώ δέ οἷος ὁ πυρετός παθητικός ποιότης ὡς ἀπό πάθος ἐγγίγνομαι , ἐν δέ ὁ πυρακτόω σίδηρος καί , εἰμί τυγχάνω , κατά αὐτός διημερεύω πάθος ὁ ὑπό ὁ ποιότης ἀναφέρω , ὁ δέ θερμότης ὁ γίγνομαι ἐν ἐγώ , εἰμί τυγχάνω , ἐκ ὁ κατά πάροδος προσπελάζω πῦρ πάθος ὁ ὑπό ὁ πάσχω ἀναφέρω . p . 8 b 25 ποιότης δέ λέγω κατά ὅς ποιέω τις εἰμί λέγω . Ζεύς τίς ὁ εἷς ποιότης διδασκαλία διά ὁ ποιέω ποιέω ; φημί ὅτι σαφής εἰμί ὁ ποιός , ὡς ἤδη εἴρω , ἅτε ὁ αἴσθησις ληπτός , καί ὅλως ἀπό ὁ ποιέω εἰς ἔννοια ὁ ποιότης ἔρχομαι · θεάομαι γάρ ὁ ἐν γάλα λευκός καί ὁ ἐν χιών καί ὁ ἐν ψιμύθιον εἰς ἔννοια ἔρχομαι ὁ λευκότης , ὁμοίως γεύω μέλι καί Φοῖνιξ καί ἰσχάς εἰς ἔννοια ἔρχομαι ὁ γλυκύτης . ἐκ ὁ οὖν ποιέω σαφής εἰμί ὁ διδασκαλία ποιέω . εἰμί δέ αὐτός ὁ μετέχω ποιός , ποιότης ἐσθίω ὁ μετέχω . p . 8 b 26 εἰμί δέ ὁ ποιότης ὁ πλεοναχός λέγω . οὗτος λέγω σημαίνω οὐ ὁ ὁμώνυμος λέγω , ἀλλά ὁ διάφορος · ὁ γάρ πλεοναχός λέγω ὁ ὁ ὁμώνυμος δηλόω ἢ ὁ διάφορος , ὡς ἐνταῦθα · εἰμί γάρ ὁμώνυμος λαμβάνω , εἰς διάφορος ἄν σημαίνω ἐγώ - Νέτο ὁ διαίρεσις · ἐπεί δέ ὁ διάφορος λαμβάνω , διά οὗτος γίγνομαι καί ὁ διαίρεσις ὡς γένος εἰς εἶδος . ἆρα οὖν οὐ εἰμί γένος ὁ ποιότης ; διά τίς οὖν ὁ εἶδος αὐτός ὁ μέν πρῶτος | λέγω ὁ δέ δύο ; λέγω ὅτι καθό ποιότης οὐ εἰμί ὁ μέν πρῶτος ὁ δέ δύο , ἀλλά μόνος ἀξίωμα διαφέρω , ὡς καί ἄνθρωπος ἵππος . p . 8 b 26 εἷς μέν οὖν εἶδος ποιότης ἕξις καί διάθεσις λέγω - σῴζω . Πρῶτος εἶδος ὁ ποιότης ἕξις καί διάθεσις . διαφέρω δέ , φημί , ὁ ἕξις ὁ διάθεσις ὁ ὁ μέν διάθεσις εὐαπόβλητος εἰμί ὁ δέ ἕξις δυσαπόβλητος , καί ὅτι ὁ μέν ἕξις πάντως καί διάθεσις , ὁ δέ διάθεσις οὐ ἐκ ἀνάγκη καί ἕξις . p . 8 b 29 τοιοῦτος δέ ὁ τε ἐπιστήμη καί ὁ ἀρετή . ᾿Επιστήμας ἐνταῦθα λέγω οὖον ὁ ἄπταιστος , ἀλλά πᾶς ἁπλόος τέχνη μόνιμος , ὥστε κατά οὗτος ὁ σημαίνω καί γραμματικός ἐπιἀρχόμ . στήμη εἰμί καί τεκτονικός καί ὁ ἄλλος βάναυσος τέχνη · ἕκαστος γάρ ἕξις τίς εἰμί μόνιμος . ὁ δέ ἐπιστήμη τριχῶς λέγω · λέγω γάρ ἐπι - στήμη ὁ ὑπόκειμαι ἔχω ἄπταιστος καί ἀεί κατά ὁ αὐτός καί ὡσαύτως ἔχω καταγίγνομαι , κατά ὅς σημαίνω καί ὁ γεωμετρία ἐπιστήμη καί ὁ ἀστρονομία καί ὁ ἀριθμητικός . ἰατρικός δέ κατά οὗτος οὐ ἐπιστήμη περί ῥευστός καταγίγνομαι ὑπόκειμαι . λέγω δέ ἐπιστήμη καί ὁ ἐκ ἀρχή αὐτόπιστος ὁρμάω , ὅς καί εἰμί εἰμί ἐπιστήμη , ὅς καλέω ἀνυπόθετος φιλοσοφία εἷς παρά ὁ ἐκ κοινός ἔννοια ὁρμάω . κατά οὗτος δέ οὔτε γεωμετρία οὔτε ἀστρονομία οὔτε ὁ τοιοῦτος οὐδε|μίαν ἐπιστήμη εἴρω , ἐπεί μή ἐκ αὐτόπιστος ἀρχή ὁρμάω ἀλλά ἀπόδειξις δήω · ἀρχή γάρ γεωμετρία ὁ σημεῖον ὁ γραμμή ὁ ἐπιφάνεια καί ὁ τοιοῦτος . καί ὁρίζω μέν ἕκαστος οὗτος ὁ γεωμέτρης , ὁ μέν σημεῖον λέγω ὅς μέρος οὐδείς , ὁ δέ γραμμή μῆκος ἀπλατής , καί ὁ ἄλλος ὡς ἔχω · οὗτος δέ ὁ ἀπόδειξις , λέγω δή διά τίς ὁ σημεῖον ἀμερής ἢ ὁ γραμμή μῆκος ἀπλατής , οὐκέτι οἶδα ὅς γεωμέτρης εἰμί , ἀλλά ὁ πρῶτος φιλόσοφος ἀναπέμπω οὗτος ὁ ἀποδείκνυμι ποιέω · οὐδείς γάρ ἐπιστήμη αὐτός ὁ ἑαυτοῦ ἀρχή ἀποδείκνυμι . ὁ τοίνυν μή ἐκ ἀρχή αὐτόπιστος ὁρμάω οὐ ἄν ἄγω κύριος ἐπιστήμη , ὡς καί ὁ Πλάτων φημί ἵημι γάρ ἀρχή μέν ὅς οὐ οἶδα , μέσος δέ καί τελευταῖος ἐκ ὅς οὐ οἶδα , πῶς ἄν εἰμί οὗτος ἐπιστήμη ’ . εἰμί δέ καί κατά τρίτος τις λόγος ἐπιστήμη ὁ οδοποιητικός , ὅστις οἶδα τίς δεῖ προλαμβάνω καί τίς ἕπω , κατά ὅς σημαίνω καί ὁ ἰατρικός ἐπιστήμη καί πᾶς βάναυσος τέχνη . ὅς καί ἐνταῦθα χράομαι σημαίνω ὁ ἐπιστήμη ὁ φιλόσοφος . ἀρετή δέ ἐνταῦθα λέγω ὁ τέλειος ὁ καί ὁ ὅτι ἐφίστημι καί ὁ διότι · ὁ γάρ ἀρετή ὁ μέν εἰμί φυσικός , ὡς ὁ φυσικός τις ἔχω σωφρο - σύνειμι ἢ πρᾶος εἰμί φύσις ἢ καί τις ὁ ἄλογος ἔχω λέγω , ὡς ὁ τρυγών καί ὁ κορώνη ὁ σωφροσύνη καί ὁ πελαργός ὁ δικαιοσύνη , ὁ δέ ἠθικός ὁ οἶδα ὅτι καλός ὁ δικαιοσύνη καί ἀπλόος ὁ ἀρετή , διά τίς μέντοι καλός οὐ οἶδα , ὀρθοδοξαστικός ἐκ πατήρ ἢ διδάσκαλος οὗτος γιγνώσκω ὁ κτάομαι , ὁ δέ πολιτικός , ὅστις μετά ὁ ὅτι καί ὁ διότι οἶδα , ὁ δέ καθαρτικός . διαφέρω δέ ὁ καθαρτικός ὁ πολιτικός , ὅτι ὁ μέν πολιτικός ἐπιστρέφω πρός ὁ καταδεής καί ὁ ἡδονή ἀντιποιέω | ὁ σεμνός καί χρόνος καί τόπος καί ποσός παραφυλάσσω , ὁ μέντοι καθαρτικός ἐνεργέω ἀναπίνω - στρεπτός εἰμί πρός ὁ χείρων καί καθάπαξ ὁ ἡδονή ὑπεροράω . ὁ δέ ὁ ἀρετή εἰμί θεωρητικός . ἐνταῦθα οὖν , ὡς εἴρω , ὁ τέλειος ἀρετή λέγω , ὁ τε πολιτικός καί καθαρτικός καί θεωρητικός . p . 8b31 ἐάν περ μή μέγας μεταβολή γίγνομαι ὑπό νόσος ἢ ἄλλος τις οιὁ ὁ . εἰκώς γάρ ἐν μακρός τις νόσος γίγνομαι ἢ ἐν ἄλλος ἀσχολέω πρᾶγμα διά ἀμελετησία ἀπόλλυμι ὁ ἐπιστήμη . p . 8b35 Διάθεσις δέ λέγω ὅς εἰμί εὐκίνητος καί ταχύς μεταβάλλω , οἷος θερμότης καί κατάψυξις καί νόσος καί ὑγεία καί ὅσος ἄλλος τοιοῦτος . λέγω γάρ διάκειμαι πως κατά οὗτος ὁ ἄνθρωπος , οὖον μέντοι ἔχω ἔχω . p . 9a1 εἰμί μή τις καί αὐτός οὗτος τυγχάνω διά χρόνος πλῆθος ἤδη φυσιόω καί ἀνίατος | ἢ πάνυ δυσκίνητος εἰμί , ὅς ἄν τις ἴσως ἕξις προσαγορεύω . ‘H γάρ τοιοῦτος οὐκέτι διάθεσις ἀλλά ἕξις προσαγορεύω . φυσιόω - μένω δέ φημί , οὗτος εἰμί εἰς φύσις μεταβάλλω καί αὐτός φύσις γενο - μένω διά ὁ συνεθισμός ὁ πολύς χρόνος . p . 9a5 ὁ γάρ ὁ ἐπιστήμη μή πάνυ κατέχω οὖον φημί ἕξις ἔχω . ὁ μέν γάρ ἑτοῖμος εἰμί ἐν ῥητορικός ἢ γραμματικός ἀποκρίνω , περί ὅς εἄν ἐρωτάω θεώρημα ῥητορικός ἢ γραμματικός , καί λόγος ὑπέχω οὗτος καί ὁ ὑποπίπτω ἄπορος ἐκ ἑτοῖμος ἐπιλύω οὗτος φημί ἕξις ἔχω ῥητορικός ἢ γραμματικός • ἐάν δέ ἄλλος τις ποιόω κατά οὗτος μέτριος , οὗτος ἕξις μέν οὗτος οὖον λέγω ἔχω , διάκειμαι δέ πως κατά αὐτός . p . 9a10 εἰμί δέ ὁ μέν ἔχω καί διάθεσις , ὁ δέ διάθεσις οὐ ἐκ ἀνάγκη ἔχω . ὥσπερ γάρ ὁ ὄνομα καί ὁ ῥῆμα κατηγορέω ὁ ὄνομα καί ὁ μέν ὄνομα εἰμί γένος ὄνομα καί ῥῆμα ὁ δέ πρός ὁ ῥῆμα ἀντιδιαστέλλω , οὗτος καί ὁ ἕξις καί ὁ διάθεσις κατηγορέω ὁ διάθεσις καί ὁ μέν τίς εἰμί διάθεσις ὡς γένος κατηγορέω ἕξις καί διάθεσις ὁ δέ ὡς εἶδος ἀντιδιαστέλλω πρός ὁ ἕξις . ὥστε ὁ μέν ἕξις πάντως καί διάθεσις , ἐπεί γένος αὐτός ὁ διάθεσις , ὁ δέ διάθεσις οὐκέτι καί ἕξις · κατά ἀντιδιαστολή γάρ αὐτός λέγω ὁ ἕξις . p . Ἐ ἕτερος δέ γένος ποιότης κατά ὅς πυκτικός ἢ δρομι - κός ἢ ὑγιεινός ἢ νοσώδης λέγω . | οὗτος δύο εἶδος ὁ ποιότης , ὁ κατά δύναμις λέγω καί ἀδυναμία . διά τίς δέ γένος ὁ ποιότης αὐτός προσαγορεύω ; οὗτος γάρ εἰμί γένος γενικός . φημί ὅτι ἀντί ὁ εἶπον εἶδος γένος εἶπον , ἵνα μή τις ὑπολαμβάνω οὗτος εἶδος εἰμί εἰδικός · ἀμελέω γοῦν οὐ εἶπον γενικός γένος , ἀλλά γένος , ἵνα σημαίνω ὅτι ὑπάλληλος εἰμί γένος , ὡς εἄν εἶπον γένος εἰμί ὁ οὐσία ὁ ζῷον ἀντί ὁ ὑπό ὁ οὐσία . ὁ οὖν δύο εἶδος , ὡς εἶπον , ὁ ποιότης παραδίδωμι ὁ κατά δύναμις καί ἀδυναμία , κατά ὅς πυκτικός ἢ δρομικός ἢ ὑγιεινός ἢ νοσώδης λέγω . λέγω δέ πυκτικός ἢ δρομικός ὁ φύσις ἔχω ἐπιτήδειος πρός τίς ὁ τοιοῦτος , οὗτος εἰμί ὁ δύναμις τοιοῦτος εἰμί . καί ὁ μέν πρῶτος εἶδος ὁ ποιότης ἐνέργεια θεωρέω , ὁ ἕξις καί ὁ διάθεσις , ὁ δέ δύο δύναμις · ἕτερος γάρ εἰμί πύκτης εἶπον καί ἕτερος πυκτικός , καί δρομεύς καί δρομικός · ὁ μέν γάρ εἰμί ἐνέργεια , ὁ πύκτης καί ὁ δρομεύς , ὁ δέ δύναμις , ὁ πυκτικός καί ὁ δρομικός , ὁ μήπω μέν ἐνρ - γῆ εἰμί τοιοῦτος δύναμις δέ φυσικός ἔχω , οὗτος εἰμί ἐπιδείδω εἰς ὁ γίγνομαι τοιοῦτος . ὁ δέ ἐνέργεια εἰμί πύκτης ἢ δρομεύς οὐκέτι κατά δύναμις φυσικός λέγω , ἀλλά ἕξις ἔχω ἢ διάθεσις . πῶς δέ καί ὁ ἀδυναμία ποιότης φημί ; ὅτι διάκειμαι πω καί κατά οὗτος · ὁ γάρ τοιῶσδε ὁ ἵππος διάκειμαι ἀδυναμία αὐτός φημί ἔχω ὁ δέχομαι ἐπιστήμη . καί ὅλως ἐπί ὅς θεωρέω ὁ δύναμις , ἐπί οὗτος καί ὁ ἀδυναμία · ὁ γάρ δύναμις ἔχω ὁ πάσχω οὗτος ἀδυναμία ἔχω ὁ μή πάσχω , καί ὁ δύναμις ἔχω ὁ μή πάσχω ἀδυναμία ἔχω ὁ πάσχω . καί ἄλλως ἐπεί ὁ ἀντίκειμαι ὁ αὐτός εἰμί γένος , εἴτε οὖν ὡς ἐναντίος οὗτος τις βούλομαι ἀντίκειμαι , ὑπό ὅς γένος ὁ ἕτερος ὁ ἐναντίος ἀνάγω , ὑπό ἐκεῖνος καί ὁ ἕτερος ἀνάγω , ἐπεί καί ὁ λευκός καί ὁ μέλας ἐναντίος εἰμί ὑπό ὁ αὐτός γένος , ὁ ποιότης , ἀνάγω εἰμί τοίνυν ὁ δύναμις ὑπό ὁ ποιός ἀνάγω , καί ὁ ἀδυναμία ὑπό ὁ αὐτός ἀνάγω ) , εἴτε ὡς ὁ κατά στέρησις καί ἕξις οὗτος ἀντίκειμαι τις βούλομαι , καί οὕτως ὑπό ὁ αὐτός γένος αὐτός ἀνάγω · ὅς γάρ λέγω εἰμί ὁ ἕξις , οὗτος καί ὁ στέρησις λέγω , οἷος ὀφθαλμός · αὐτός γάρ εἰμί καί ὁ ὄψις καί ὁ τύφλωσις . ὑπό ὅς οὖν γένος ἀνάγω ὁ ἕξις , ὑπό ὁ αὐτός καί ὁ στέρησις ἀνάγω . p . α16 γάρ γάρ ὁ διάκειμαι πως ἕκαστος ὁ τοιοῦτος Ν ποιός λέγω . ἀντί ὁ ὁ ἰού ὁ εἰμί αὐτός ἐνέργεια τοιοῦτος λέγω , ἀλλά ὁ δύναμις ἔχω τοιαύτην’ . λέγω δέ ὁ δύναμις τριχῶς · ἢ γάρ πρός ὁ ποιέω τις δύναμις ἔχω λέγω ἢ πρός ὁ πάσχω ἢ πρός ὁ μή πάσχω , οἷος ὡς λέγω ὁ νοσώδης δύναμις ἔχω ὁ πάσχω ὑπό πολύς περί - πάτος ἢ ἡλιοκαΐα , ὁ δέ ὑγιεινός δύναμις ἔχω ὁ μή πάσχω ὑπό ὁ τοιοῦτος , καί ὁ τέκτων δύναμις ἔχω ὁ ποιέω θύρα . ὁσαχῶς δέ ὁ δύναμις λέγω , τοσαυταχῶς καί ὁ ἀδυναμία εἴρω · ὁ γάρ δύναμαι πάσχω ἀδυναμία ἔχω ὁ μή πάσχω , καί ὁ δύναμαι μή πάσχω ἀδυναμία ἔχω ὁ πάσχω , οὐκέτι δέ ὁ δύναμαι ποιέω πάντως καί ἀδυναμία ἔχω ὁ μή ποιέω . διά τίς οὖν ὥσπερ ἐπί ὁ ὁ πάσχω δύναμις παραλαμβάνω καί ὁ ὁ μή πάσχω , οὕτως καί ἐπί ὁ ὁ ποιέω ὁ ὁ μή ποιέω οὖον παραλαμβάνω ; φημί οὖν ὅτι ἐπεί εἰμί τις ὁ πρᾶγμα ὁ πρός ὁ ποιέω μόνος δύναμις ἔχω , οὐδαμῶς δέ καί ὁ πρός ὁ μή ποιέω , ὡς καί ἐν ὁ περι ἑρμηνεία φημί ὁ Ἀριστοτέλης ὅτι ὁ δύναμις ὁ μέν τίς εἰμί επαμφοτερίζων ὁ δέ μόνος ὁ ἕτερος ὁ ἐναντίος ἔχω · καί ἐπαμφοτερίζω μέν πᾶς ὁ λογοειδής , ὁ δέ μή λογοειδής μόνος ὁ ἕτερος ἀνά ἐναντίος ἔχω · οἷος ὁ ἰατρός δύναμαι ὑγιάζω , ἀλλά καί μή ὑγιάζω οὐδείς κακός , καί ὁ τέκτων δύναμις ἔχω ὁ ποιέω θύρα , οὐδείς κακός καί ὁ ὁ μή ποιέω δύναμις ἔχω . ὁ μέντοι γε πῦρ δύναμις ἔχω ὁ θερμαίνω οὐκέτι καί ὁ μή θερμαίνω ἔχω δύναμις , καί ὁ χιών ὁμοίως ὁ ψύχω δύναμις ἔχω καί ὁ μή ψύχω οὐκέτι ἔχω δύναμις , καί ὁ θεός δύναμις ἔχω ὁ ποιέω ἀγαθός οὐκέτι καί ὁ μή ποιέω ἔχω . καί εἰκότως ὁ λογοειδής ἐπαμφοτερίζω ἔχω ὁ δύναμις , ἐπεί ἐπί οὗτος οὖον συντρέχω ὁ βούλομαι ὁ δύναμις · οὖον γάρ ὁ βούλομαι , οὗτος πάντως καί δύναμαι , οὐδέ ὁ δύναμαι , οὗτος καί βούλομαι . ὁ μέντοι θέω σύνδρομος ἔχω τῆ βούλομαι ὁ δύναμις · ἐάν γάρ βούλομαι μέν · αὐτός εἶπον , μή δύναμαι δέ ὁ βούλομαι , ἀνόητος ὁ βούλησις , ὥσπερ καί ἄνθρωπος ἀνόητος ἐκεῖνος ὁ βούλομαι ὁ μή δύναμαι , οἷος πέτομαι ἢ ἀθάνατος εἰμί . πάλιν εἰμί δύναμαι μέν αὐτός εἶπον , μή βούλομαι δέ , μάταιος ἔχω ὁ δύναμις · εἰμί γάρ δύναμαι τις ποιέω οὗτος μή βούλομαι ποιέω , οὖον ποιέω πάντως οὐδέ ὁ δύναμις εἰς ἐνέργεια ἄγω · ὥστε μάταιος εἰμί ὁ δύναμις ἀνενέργητος διαμένω . διά οὗτος ἐπί θεός ὁ δύναμαι μόνος λέγω , οὐκέτι δέ καί ὁ μή δύναμαι , διότι ὁ δύναμαι ποιέω , οὗτος καί βούλομαι , βούλομαι δέ πάντως καί ποιέω , καί οὖον τάχα μέν ποιέω τάχα δέ οὖον ποιέω , ἀλλά πάντως ποιέω · πᾶς γάρ ὅς βούλομαι δύναμαι καί ὅς δύναμαι βούλομαι . βούλησις δέ λέγω ἐνταῦθα ὁ θέλημα , οὖον ὁ βουλεύω ἢ ὁ βουλή · οὐδέ γάρ κύριος ἐπί θεός φέρω ὁ βουλή , εἰμί γε , ὅς φημί ὁ Ἀριστοτέλης , οὐδείς ἕτερος εἰμί ὁ βουλή ὁ ἔνδεια φρόνησις · βουλεύω γάρ ἀγνοέω ὅς τίς δήω ποιέω καί πότερος ὅδε ἢ ὅδε ποιητέος εἰμί · ἐπί ὅς γάρ ὁ προαίρεσις εἰμί , ἐπί οὗτος καί ὁ βουλή , εἰμί γε ὁ προαίρεσις οὐδείς ἕτερος εἰμί ἢ ὁ ὅδε πρό ὅδε αἱρέω , ὁ δέ βουλή αἵρεσις ὁ πρᾶγμα ἕνεκα γίγνομαι . βουλεύω δέ ἀγνοέω , ἀγνοέω δέ ἐνδεής εἰμί φρόνησις • ὅς γάρ φρόνησις πάρειμι , πᾶς γνώριμος ὁ πρακτέος · τέλειος γάρ εἰμί ἀρετή . εἰμί τοίνυν ὁ θέω αὐτοφρόνησις εἰμί , οὖον δήω βουλή , εἰμί γε οὗτος κατά ἔνδεια γίγνομαι φρόνησις . διά οὗτος μέν οὖν ὁ Ἀριστοτέλης ὁ λογοειδής | δύναμις μόνος φάσκω ἐπαμφοτερίζω . εἰμί δέ δεῖ ἀκριβής εἶπον , ὁ μέν ὀρεκτικός πᾶς δύναμις ὁ ἐπί ἀμφότερος ῥοπή ἔχω , ὁ δέ παρά ὁ ὀρεκτικός πᾶς , ὅς τε ἀγαθός εἰμί οὗτος καί ὁ καταδεής , ὁ ἕτερος μόνος ὁ ἀντίφασις μέρος κτάομαι , ὡς ἤδη δείκνυμι ἐπί τε ὁ πυρός καί ὁ χιών . εἰμί τοίνυν δείκνυμι ἐπί τίνω πρᾶγμα ὁ ὁ ποιέω δύναμις χώρα ἔχω μόνος , οὐκέτι δέ καί ὁ ἕτερος ὁ ἀντίφασις μέρος , εἰκότως οὐ ὥσπερ ἐπί ὁ πάσχω ἀντιτάσσω ὁ μή πάσχω , οὕτως καί ἐπί ὁ ποιέω ὁ μή ποιέω , ἐπεί περί πᾶς δύναμις εἶπον βούλομαι , οὖον πᾶς δέ δύναμις πάντως ἕπω ἀδυναμία . δεῖ δέ καί ὁ καταγραφή αὐτός οὕτως ποιέω καί ὁ ἀπόφασις · COLUMN LEFT : δύναμαι ποιέω δύναμαι πάσχω δύναμαι μή πάσχω κατάφασις COLUMN RIGHT : οὖον δύναμαι ποιέω οὖον δύναμαι πάσχω οὖον δύναμαι μή πάσχω ἀπόφασις διά οὗτος τοίνυν καί αὐτός ὁ τρισσός οὗτος ὁ δύναμις εἶδος παραδίδωμι , καί ὁ μέν ὁ ποιέω λέγω οἷος πυκτικός ἢ δρομικός λέγω οὖον ὁ διάκειμαι πως ἀλλά ὁ δύναμις ἔχω φυσικός ὁ ποιέω τίς ῥᾳδίως ἐνταῦθα ὁ ὁ ποιέω δύναμις ) , ὑγιεινός δέ λέγω ὁ δύναμις ἔχω φυσικός ὁ μηδείς πάσχω ὑπό ὁ τυγχάνω ῥᾳδίως ἰδού καί ὁ δύο ) , νοσώδης δέ ὁ ἀδυνα - εἷς ἔχω φυσικός ὁ μηδείς πάσχω ῥᾳδίως ὑπό ὁ τυγχάνω ἐνταῦθα ὁ τρίτος ) · ὁ μέν γάρ νοσώδης δύναμις ἔχω ὁ πάσχω τίς ῥᾳδίως , ἀδυναμία δέ ὁ μή πάσχω , ὁ δέ | ὑγιεινός ὁ ἀνάπαλιν . ἀκριβῶς δέ εἶπον ὑπό ὁ τυγχάνω ὁ ὑγιεινός μή πάσχω , οἷος ὑπό καῦμα ἢ ἄνεμος · πάσχω γάρ εἄν ὑπό ξίφος ἢ πυρός ἢ ἄλλος τις τοιοῦτος . ὁ δέ νοσώδης δύναμις ἔχω ὑπό ὁ τυγχάνω πάσχω , ἀδυναμία εἷς δέ μή πάσχω . p . 9a24 ὅμοιος δέ οὗτος καί ὁ σκληρός καί ὁ μαλακός . ὁ μέν γάρ ἔχω δύναμις ὁ μή ῥᾳδίως διαιρέω , ἀδυναμία δέ αὐτός οὗτος , ὁ δέ μαλακός ὁ μέν διαιρέω ῥᾳδίως δύναμις ἔχω , ἀδυναμία δέ ὁ μή διαιρέω . p . 9a28 τρίτος δέ γένος ποιότης παθητικός ποιότης καί πάθος . Γένος πάλιν εἶπον ἀντί ὁ εἶδος . οὗτος δέ τετραχῶς θεωρέω · ὁ γάρ παθητικός ποιότης ἢ πᾶς ὁ ἰόω πάρειμι , ὡς πᾶς χιών ὁ λευκός , ἢ οὖον πᾶς , φυσικός μέντοι καί ἐκ γενετή , ὡς ὁ Αἰθίοψ ὁ μέλας . καί εἰμί πᾶς , ἢ συμπληρωματικός εἰμί ὁ ὑπόκειμαι ἢ οὐ · συμπληρωτικός μέν ὡς ὁ χιών ὁ λευκότης καί ὁ ψυχρότης καί ὁ πυρός ὁ θερμότης καί ὁ ξηρότης , οὖον συμπληρωτικός δέ ὡς ὁ ὁ Ν κόραξ μελανία καί ὁ ὁ κύκνος λευκότης · οὖον γάρ συμπληρόω ὁ κόραξ ὁ μελανία , ὡς πολλάκις εἴρω , διότι ὁ πτερόν ἀφαιρέω μέλας μέν οὐκέτι εἰμί , κόραξ δέ οὐδείς ἥσσων εἰμί . καί ἄλλως ἐπεί μηδέ ἐν ὁ ὁρισμός αὐτός παραλαμβάνω ὁ τοιοῦτος ὁ ποιότης διαφορά , εἰμί μή ποῦ διά ἀπορία πολλάκις ὁ οὐσιώδης διαφορά · οὐδείς γάρ θαυμαστός ἄνθρωπος εἰμί μή ἐπί πᾶς εὑρίσκω ὁ οὐσιώδης διαφορά καί διά οὗτος ἀναγκάζω ἀπό ὁ τοιοῦτος ὁ πρᾶγμα χαρακτηρίζω . εἰμί τοίνυν πᾶς ὁ εἶδος ὑπάρχω καί συμπλέω - ρωτικὴ εἰμί , λέγω παθητικός ποιότης ὡς πάθος ἐμποιέω περί ὁ αἴσθησις ὁ ἡμέτερος , εἰμί δέ πᾶς μέν ὁ εἶδος ὑπάρχω μή συμπληρωτικός δέ εἰμί , λέγω παθητικός ποιότης ὡς ἀπό πάθος ἐγγίγνομαι . εἰμί δέ μή πᾶς ὁ εἶδος ὑπάρχω , ἤτοι πολυχρόνιος εἰμί ἢ ὀλιγοχρόνιος · εἰμί μέν οὖν μή πᾶς ὑπάρχω εἰμί δέ πολυχρόνιος , πάλιν λέγω παθητικός ποιότης ὡς ἀπό πάθος ἐγγίγνομαι , ὡς ὁ ἐν ζωμός γλυκύτης καί ὁ ἐκ γενετή ὠχρίασις καί ὁ ἐρύθημα , εἰμί δέ μή πᾶς ὁ εἶδος ὑπάρχω ὀλιγοχρόνιος εἰμί , εἰμί μέν μή ῥᾳδίως ἀποκαθίστημι μηδέ εὐαπόβλητος εἰμί , λέγω πάθος ὁ ὑπό ὁ ποιότης ἀναφέρω , ὡς ὁ ἐκ μακρός νόσος ὠχρίασις ὁ ὁ ἐκ πολύς χειμών ἐγγίγνομαι ψῦξις , εἰμί δέ εὐαπόβλητος εἰμί καί ῥᾳδίως καί παραχρῆμα ἀποκαθίστημι , λέγω πάθος ὁ ὑπό ὁ πάσχω ἀναφέρω , ὡς ὁ ὠχρότης ὁ διά φόβος ἄκαιρος ἢ ὅς διά αἰδώς ἐρυθρότης · ποιότης γάρ ὁ Ἀριστοτέλης οὐ ἀξιόω καλέω ὁ τοιαωτον , ὅτι μή παρώνυμος ἀπό αὐτός λέγω ὁ μετέχω . πάλιν δέ ὁ καταγραφή εὐσύνοπτος | ποιέω ὁ διαίρεσις · A four tiered flowchart with 10 nodes . N1.1 : ὁ παθητικός ποιότης N2.1 : ἢ πᾶς ὁ εἶδος ὑπάρχω N2.2 : ἢ οὖον πᾶς N3.1 : ἢ συμπληρωτικός εἰμί ὁ ὑπόκειμαι · παθητικός ποιότης ὡς πάθος ἐμποιέω περί ὁ αἴσθησις ὁ ἡμέτερος ὅς ὁ πυρός θερμότης N3.2 : ἢ οὐ συμπληρωματικός · παθητικός ποιότης ὡς ἀπό πάθος ἐγγίγνομαι ὡς ὁ ὁ κόραξ μελανία N3.3 : ἢ πολυχρόνιος εἰμί · πάλιν παθητικός ποιότης ὡς ἀπό πάθος ἐγγίγνομαι ὡς ὁ ἐκ γενετή ὠχρίασις N3.4 : ἢ ὀλιγοχρόνιος N4.1 : ἢ δυσαπόβλητος · πάθος ὁ ὑπό ὁ ποιότης ἀναφέρω ὡς ὁ ἐκ μακρός νόσος ὠχρίασις N4.2 : ἢ εὐαπόβλητος · πάθος ὁ ὑπό ὁ πάσχω ἀναφέρω ὡς ὁ διά αἰδώς ἐρυθρότης οὗτος δέ ὁ τέσσαρες ὁ παθητικός ποιότης εἶδος οὖον μόνος περί σῶμα θεωρέω , ἀλλά καί περί Ψυχή · εἰμί γάρ τις ἕξις ἀγαθός ἔχω εἰς ἐπιστημονικός ἢ ἁπλόος εἰς λογικός θεωρία , λέγω ἄν ὁ τοιοῦτος παθητικός ποιότης ὡς πάθος ἐμποιέω περί ὁ αἴσθησις ὁ ἡμέτερος καί οὐ ὡς ἀπό πάθος ἐγγίγνομαι , διότι συμπληρωματικός εἰμί καί τελειωτικός . ὁ τοιοῦτος ἕξις ὁ οὐσία ὁ Ψυχή . πάθος δέ ποιέω περί ὁ αἴσθησις , οὖον ὁ σωματοειδής δῆλος , ἀλλά ὁ θεῖος λέγω καί λογικός · λέγω γοῦν αἰσθάνομαι λόγος καί ὕβρις , κατά ψυχή δηλονότι καί οὖον κατά ὁ σωματικός αἴσθησις . ὁ δέ κατά τις κρᾶσις σωματικός μανικός ἢ ὀργίλος ἤ τις τοιοῦτος εἶπον ἄν τις παθητικός ἔχω ποιότης ὡς ἀπό πάθος ἐγγίγνομαι , ὁ δέ διά νόσος τοιοῦτος γίγνομαι πάθος ἔχω ὁ ὑπό ὁ ποιότης ἀναφέρω . ὁ δέ διά τις περίστασις ἐκ συναρπάζω ὀργίζω ἤ τίς τοιοῦτος πάθος εἶπον πάθος ἔχω ὁ ὑπό ὁ πάσχω ἀναφέρω . δῆλος δέ ὅτι καταχράομαι ὁ ὄνομα οὗτος φημί , ἐπεί ὅς γε κύριος ὑπό ὁ ἕξις καί ὁ διάθεσις οὗτος πᾶς ἀνάγω . διχόω δέ ἐκληπτέον ὁ παθητικός ποιότης · ἢ γάρ ἀπό ὁ ὁ ὑπόκειμαι πάσχω καί ἀπό πάθος αὐτός ποιότης τις ἐγγίγνομαι παθητικός ποιότης λέγω ἔχω ἢ ἀπό ὁ ὁ αἴσθησις ἐγώ πάσχω κατά ὁ οὗτος ὁ ποιότης ἀντίληψις , αὐτός δέ μή κατά πάθος ἐγγίγνομαι , ὅς εἄν ὑπάρχω , ἀλλά φυσικός , ὥσπερ ἐπί ὁ πῦρ · οὖον γάρ κατά πάθος ἐγγίγνομαι ὁ πῦρ ὁ θερμότης · οὐσιωδῶς γάρ ὑπάρχω αὐτός καί εἰδοποιός αὐτός εἰμί . ὁμοίως καί ἐπί ὁ ὁ μέλι γλυκύτης ἔχω ἢ ὁ ἐν χιών λευκότης καί ὁ τοιοῦτος . ὁ μέντοι Ν λευκός σάρξ ἀπό πάθος ὁ λευκότης ἔχω · συμβαίνω γάρ ὁ λευκός αὐτός καί οὐ οὐσιωδῶς αὐτός ὑπάρχω οὐδέ εἰδοποιός αὐτός εἰμί . ὡσαύτως καί ἐπί ὁ μέλας εἴρω καί ἐπί ὁ γλυκύς ζωμός καί ὁ τοιοῦτος . πάσχω μέν οὖν καί ἐπί οὗτος ὁ αἴσθησις , ἀλλά ἐπεί κύριος - τέρος εἰμί ἐπί οὗτος ὁ ἀπό πάθος ἐγγίγνομαι αὐτός λέγω ἢ ὁ πάθος ἐμποιέω , διά ὁ προηγουμένως οὗτος αὐτός ὑπάρχω δύο δέ καί ὁ πάθος ἐμποιέω , ἀπό ὁ κύριος αὐτός καλέω · ἐπί ὅς γάρ εἰμί ἄμφω , ἐπί οὗτος ἀμείνων εἰμί ἴσως ἀπό ὁ κύριος ὁ ἐπίκλησις ὁ παθητικός ποιότης γίγνομαι . καί ἐπί ὁ μέλι οὖν ἐπεί ὁ γλυκύτης οὐ ἀπό πάθος αὐτός γίγνομαι ( χαρακτηριστικός γάρ εἰμί διά οὗτος ἀπό ὁ ὁ αἴσθησις πάθος αὐτός ἐμποιέω παθητικός ποιότης λέγω . | p . 9b11 μέν ἐν γίγνομαι διά πάθος πολύς μεταβολή χρῶμα , δῆλος . εἶπον ὁ χρῶμα παθητικός ποιότης εἰμί ὁ ἀπό πάθος ἐγγίγνομαι αὐτός , κατασκευάζω καί δείκνυμι οὕτως ἔχω . | p . 9b19 ὅσα μέν οὖν ὁ τοιοῦτος σύμπτωμα · ὁ χρῶμα σύμπτωμα εἶπον εἰμί διά ὁ ἄλλος πάθος ἐπισυμβαίνω , ὡς ὁ μακρός νόσος ἕπω ὁ ὠχρίασις . εἰμί δέ καί τίς χρῶμα οὐσιώδης , ὡς ὁ λευκός ὁ ψιμύθιον ἢ ὁ χιών καί ὁ ἐρυθρός ὁ αἷμα καί ὁ μέλας ἐν ὁ ὁ σηπία χυμός . p.9b27 ὅμοιος γάρ ποιός κτάομαι οὗτος λέγω · ποιότης κατά ὅς ποιέω τις εἰμί λέγω · εἰμί οὖν οὖον λέγω ποιός ἀπό ὁ εὐαπόβλητος πάθη , δῆλος ὅτι οὐδέ ποιότης οὗτος λέγω . p.9b33 ὅμοιος δέ οὗτος καί κατά ὁ ψυχή παθητικός ποιότης καί πάθος λέγω . οὖον μόνος γάρ περί ὁ σῶμα θεωρέω ὁ παθητικός ποιότης καί ὁ πάθος , ἀλλά καί περί ὁ Ψυχή . p . 9b35 ὅσα τε γάρ ἐν ὁ γένεσις εὐθύς ἀπό τίνω πάθος δυσκίνητος γίγνομαι , ποιότης λέγω . ὥσπερ γάρ ὁ ἐν ὁ Αἰθίοψ μελανία ἐκ γενετή εἰμί παθητικός ποιότης λέγω , οὕτως καί ὁ ἐκ γενετή ἔκστασις καί ὁ ὀργή παθητικός ποιότης λέγω . p . 10a2 ὅμοιος δέ καί ὅσος ἄλλος ἔκστασις μή φυσικός , ἀλλά ἀπό τίνω ἄλλος σύμπτωμα γίγνομαι . πάλιν ὥσπερ ὁ ἀπό μακρός νόσος γίγνομαι ἄχροια λέγω παθητικός ποιότης , οὕτως καί ὁ ἀπό τις σύμπτωμα ἔκστασις ἢ ἄλλος τίς τοιοῦτος παθητικός ποιότης λέγω . | p . 10a12 τέταρτος δέ γένος ποιότης σχῆμα τε καί ὁ περί 114 v ἕκαστος ὑπάρχω μορφή . τέταρτος οὗτος εἶδος ποιότης . γένος δέ πάλιν φημί ἀντί ὁ εἶδος . εἰμί δέ σχῆμα καί μορφή . ἐπί πλέω δέ ὁ σχῆμα ὁ μορφή · πᾶς γάρ μορφή καί σχῆμα καί μορφή ἔχω , ὅς πᾶς δέ ὁ ἔχω σχῆμα καί μορφή ἔχω . διά οὗτος γάρ προτάσσω ὁ σχῆμα ὁ μορφή , ἐπεί κύριος καί καθολικός . λέγω δέ καί πρώην ὅτι ὁ μέν σχῆμα ἐπί ἄψυχος θεωρέω ἢ φανταστής , ὁ δέ μορφή ἐπί ἔμψυχος ἤτοι φύσις - Κῶς , καί ὅτι εἰμί καί ἐπί ἄψυχος ποτέ φέρω ὁ ὁ μορφή ὄνομα , καταχρηστικός οὗτος ποιέω διά ὁ μίμημα εἰμί ὁ ἔμψυχος . καί οὗτος δέ ποιότης εἰκότως , ἐπεί διάκειμαι πως κατά οὗτος ὁ μετέχω καί ἀπό αὐτός ὀνομάζω . p . 10.112 ἔτι δέ πρός οὗτος Εὐθύτης καί καμπυλότης , καί εἰμί τίς οὗτος ὅμοιος εἰμί . ἀπό γάρ εὐθύτης παρώνυμος εὐθύς γραμμή λέγω , ἀπό δέ ὁ καμπυλότης ὁ καμπύλος , καί εἰμί πάθος ὁ γραμμή ὁ Εὐθύτης καί ὁ καμπυλότης · ἰστέον γάρ ὅτι τέσσαρες οὗτος εἰμί ἐφεξῆς ἀλλήλων , ὁ τε | σημεῖον καί ὁ γραμμή καί ὁ ἐπιφαίνω καί ὁ σῶμα , ὁ μέν σημεῖον ἅτε ἀμερής εἰμί οὔτε πάθος ἀναδέχομαι οὔτε σχῆμα , πολύς δέ πλέω οὐδέ μορφή , ὁ δέ γραμμή εἷς ἔχω διάστασις πάθος μόνος ἀναδέχομαι ὁ γάρ καμπύλος εἰμί ἢ εὐθύς ἢ εἰμί τις ἄλλος λέγω ) , ὁ δέ ἐπιφάνεια δύο διάστασις ἔχω , ὁ τε κατά μῆκος λέγω καί πλάτος , καί πάθος ἀναδέχομαι καί σχῆμα . πάθος μέν οὖν εἰμί ὁ ἐπιφάνεια ὁ στενός τε καί ὁ Πλατή , σχῆμα δέ τρίγωνος ἢ τετράγωνος καί ὅσος τοιοῦτος · διότι γάρ πᾶς ἐπιφάνεια ὑπό γραμμή περιέχω ἐπιφάνεια γάρ , φημί Εὐκλείδης , πέρας γραμμή ) , διά οὗτος εἰκότως καί σχῆμα ἀναδέχομαι · ὁ γάρ σχῆμα ἐκ γραμμή σύγκειμαι . ὁ μέντοι σῶμα ὁ τρεῖς ἔχω διάστασις , ὁ τε κατά μῆκος καί βάθος καί πλάτος , καί πάθος ἀναδέχομαι καί σχῆμα καί μορφή · πάθος μέν ὁ παχύς τε καί λεπτός , ἄκημα δέ διότι ἢ κυβικός εἰμί ἢ κυλινδρικός ἤ τίς τοιοῦτος . ἀλλά δή καί μορφή ἐπιδέχομαι ὁ ἔμψυχος σῶμα . p . 10a16 ο δέ μανός καί ὁ πυκνός καί ὁ τραχύς καί ὁ λεῖος δοκέω μέν εἄν ποιός τίς σημαίνω , ἔοικα δέ ἀλλότριος ὁ τοιοῦτος εἰμί ὁ περί ὁ ποιός διαίρεσις · θέσις γάρ τις μᾶλλον φή - νω ὁ μόριον ἑκάτερος δηλόω . | διότι γάρ διάκειμαι πως κατά ὁ μάνωσις ἢ ὁ πύκνωσις καί ὁ τραχύτης καί ὁ λειότης καί ἀπό αὐτός ὀνομάζω ὁ μετέχω , δόξα τις ἔχω ποιότης , οὐ ἀληθής δέ οὗτος , ὑπό ὁ κεῖμαι δέ μᾶλλον ἀνάγω · θέσις γάρ τις σημαίνω · πυκνός γάρ εἰμί ὅς ὁ μόριον σύνεγγυς κεῖμαι ὡς μή δύναμαι δέχομαι ἑτερογενής σῶμα , μανός δέ ὁ διΐστημι ἔχω ὁ μόριον ὡς δύναμαι δέχομαι ἑτερογενής σῶμα . πάλιν λεῖος λέγω ὁ ἴσος ἀλλήλων ἔχω ὁ μόριον καί ἴσως ἐξέχω , τραχύς δέ ὁ ἄνισος ἀλλήλων κατά ὁ ἐξοχή ἔχω ὁ μόριον , οἷος λεῖος μέν ὁ μῆλον ὁμαλός γάρ οὗτος εἰμί ὁ ἐπιφάνεια ) , τραχύς δέ ὁ πρόσωπον , διότι ἐκ ἀνώμαλος καί ἄνισος σύγκειμαι μόριον , στόμα καί ῥίς καί ὀφθαλμός καί ὁ λοιπός ὁ μέν προπετής ἔχω ὁ θέσις ὁ δείδω κοῖλος · οὐκοῦν θέσις τις μᾶλλον φαίνω ὁ μόριον αὐτός δηλόω . καί ὁ μέν τραχύς καί ὁ λεῖος ὁμολογουμένως ὑπό ὁ κεῖμαι ἀνάγω διά ὁ εἴρω αἴτιος , μανός δέ καί πυκνός ἐνταῦθα μόνος λαμβάνω ὁ ἐκ ἐπιτέχνησις · οὗτος γάρ εἰμί ὁ ὑπό ὁ κεῖμαι ἀνάγω , οἷος εἰμί τις ὁ ἱμάς ἐκτείνω μανός ποιέω · οὖον γάρ ὅλος διά ὅλος μανόω , ἀλλά τίνω μόριον αὐτός ὁ θέσις ἀμείβω ὁ μᾶλλον ἀφίστημι ἀλλήλων . πάλιν εἰμί τις ὁ χείρ πληρόω κάρυον , ὁ ἐκ πᾶς σῶμα μανός λέγω παρά ὁ μή εἷς εἰμί · μανός γάρ λέγω ὁ μή εἷς εἰμί . ὁμοίως δέ καί ὁ πυκνός · ἐάν γάρ νοέω ὁ κάρυον σῦς - θρύπτω , ὁ ἐκ πᾶς σῶμα πυκνός εἰμί . καί πάλιν εἰμί τις ὁ πόκος ὁ ἔριον συσφίγγω καί πυκνόω διαξαίνω I ἀραιός ποιέω , μανός λέγω . καί οὗτος μέν ὁ τεχνικός μάνωσις ἢ πύκνωσις ὑπό ὁ κεῖμαι εἰκότως ἐνταῦθα ἀνάγω ὡς πρός εἰσάγω διαλέγω , διότι κατά ὁ ὁ μόριον θέσις ἢ πυκνός ἢ ἀραιός οὗτος λέγω . οὐ εἰμί δέ ποιότης , μήτε φυσικός ἔχω ὁ μάνωσις ἢ πύκνωσις μηδέ ὅλος διά ὅλος ἢ πυκνός εἰμί ἢ μανός , ἀλλά κατά μόνος ὁ ὁ μόριον θέσις , οὐ δέ καί αὐτός ὁ μόριον ἀναδέχομαι ὁ ὅμοιος ὁ ὅλος μάνωσις . ’Ev δέ ὁ φυσικός ἀκροάομαι ποιότης εἰμί βούλομαι ὁ φυσικός μάνωσις ἢ πύκνωσις ὁ περί εἷς καί ὁ αὐτός καταγίγνομαι ὑπόκειμαι · οἷος ὁ ὕδωρ φυσικός ἔχω πυκνότης καί ὅλος διά ὅλος ἑαυτοῦ πυκνός εἰμί ἐάν οὗτος ἀποβάλλω ἀραιόω , ἀήρ γίγνομαι , διό ὁ ξεστιαῖος ὕδωρ ποιέω τυγχάνω δεκαξεστιαῖος ἀήρ . καί οὗτος γίγνομαι οὐ εἰς μικρός μόριον ὁ ὕδωρ κατακερματίζω , ὥσπερ εἰμί τις κονιορτός ὁ χείρ πληρόω ῥίπτω ἐν ἀήρ καί πλεῖστος καταλαμβάνω τόπος ὁ κονιορτός ὁ ἐξαπλόω ὁ μόριον αὐτός , ἐπεί εἰμί οὗτος εἰμί , ἐσθίω καί ἐγώ εἰς μικρός διασκεδάννυμι ὁ ὕδωρ ἀήρ ποιέω . εἰμί δέ τις εἶπον ἀλλά οὖον δύναμαι ἐγώ εἰς λεπτός οὗτος κατακερματίζω ὁ ὕδωρ , ἀλλά εἰμί καί μή ἔργον δύναμαι , οὐδέ ἄν ὁ λόγος ὑποτίθημι , οὐδέ οὕτως οὗτος δυνατός εἰμί ; ὁ γάρ μόριον πάντως ὁ ὕδωρ ὑδάτιον εἰμί · ὁ γάρ μέρος ὁ ὅλος εἰμί ὅμοιος κατά οὐσία , καί ἐκ ὅς ἕκαστος σύγκειμαι , εἰς οὗτος καί διά - λύω . εἰμί οὖν ὁ ὕδωρ ἐκ ὁ ὅμοιος μέρος σύγκειμαι ὕδωρ εἰμί ὁ γάρ μέρος , ὡς εἶπον , ὁ ὅλος ὅμοιος ) , καί εἰς οὗτος πάντως ἀναλύω μερίζω . μέλλω δέ μηδέ συνεχής εἰμί ὁ ἀήρ , ἀλλά κενός χώρα μεταξύ διαλαμβάνω · ἀνάγκη γάρ ἢ συνεχής εἰμί ὁ μόριον ὁ ὕδωρ ἢ διαιρέω · ἅπτω γάρ ἀδύνατος · ἅπτω γάρ | εὐθύς συνεχής γίγνομαι διά ὁ ὑγρότης . εἰμί μέν οὖν διαιρέω , οὖον συνεχής ὁ ἀήρ , ὅσπερ εἰμί ψεῦδος καί παρά ὁ ἐνάργεια . εἰμί δέ συνάπτω , ὕδωρ εἰμί πάλιν ὁ ὅλος καί οὐ ἄημι . ὥστε οὖον κατακερματίζω ὁ ὕδωρ ποιέω ὁ ἀήρ , ἀλλά πάντῃ τρέπω καί ἀλλοιόω . ὅτι δέ ποιότης εἰμί οὗτος , σαφῶς δείκνυμι ὁ Ἀριστοτέλης ἐν ὁ φυσικός · λέγω γάρ ὅτι ὥσπερ ὁ σῶμα ποιότης εἰμί δεκτικός μεταβάλλω κατά οὗτος κατά ὅλος ἑαυτοῦ ἐκ λευκός μέλας γίγνομαι καί ἐκ μέλας λευκός , οὕτως ἐπεί καί ὁ μανότης καί ὁ πυκνότης εἰμί ποιότης , εἰκότως καί κατά οὗτος ὁ σῶμα μεταβάλλω , καί δέχομαι μέν πυκνότης γίγνομαι ὕδωρ , ἔτι δέ μᾶλλον πυκνόω γίγνομαι γῆ , μεταβάλλω δέ ἐκ πυκνότης - ὅς εἰς μανότης γίγνομαι ἀήρ , ἔτι δέ μᾶλλον μανόω γίγνομαι πῦς . ὁ μέν οὖν φυσικός μάνωσις ὁ πύκνωσις ὁ περί εἷς καταγίγνομαι ὑπόκειμαι ποιότης εἰμί , εἰμί δέ μή περί εἷς ἀλλά περί πλείων σῶμα καταγίγνομαι , κἀν φυσικός εἰμί , οὖον λέγω ποιότης , ἀλλά θέσις , οἷος ὁ ὁ ὀδούς πυκνότης ἢ μανότης · εἰμί γάρ καί ἐκ φύσις εἰμί , ἀλλά ὁ μή περί εἷς γίγνομαι ὑπόκειμαι ἀλλά περί πλείων ὁ ὀδούς , οὖον λέγω ποιότης , θέσις δέ μᾶλλον . οὗτος μέν ἐπί τοσοῦτος . ὁ δέ Ἀριστοτέλης ὁ μέν εὐθύτης καί καμπυλότης ποιότης εἰμί λέγω , τραχύτης δέ καί λειότης μηκέτι ποιότης , θέσις δέ μόνος ὁ μόριον εἰμί ὁ τραχύς καί ὁ λεῖος , ὡς φθάνω εἶπον , ἀπορέω τις ὅτι μήποτε καί ὁ εὐθύς2 καί καμπύλος θέσις μόνος ὁ μόριον δηλόω , εἴπερ εὐθύς γραμμή εἰμί ὅστις ἐκ ἴσος ὁ ἐπί ἑαυτοῦ σημεῖον κεῖμαι ἢ πάλιν ὅς ὁ μέσος ὁ ἄκρος ἐπιπροσθέω · δῆλος γάρ ὅτι ἐνταῦθα ὁ τοιόσδε θέσις ὁ ὁ γραμμή μόριον | ποιέω ὁ εὐθύς , θεῖος , ὥστε μηδείς αὐτός μόριον ἐκτός ὁ ἐντός νεύω ἀλλά ἐπιπροσθέω διά ὁ ἰσότης ὁ μέσος ὁ ἄκρος . καί ὁ καμπύλος δέ μόνος ὁ ὁ μόριον θέσις ὁ εὐθύτης διαφέρω · ὁ γάρ μόριον αὐτός ἐπικάμνω - πέτομαι καί ὁ μέν ἐκτός ὁ δέ ἐντός νεύω συμβαίνω ὁ καμπυλότης γίγνομαι . ἢ οὖν καί ὁ τραχύς καί ὁ λεῖος ποιότης , ἢ εἰμί οὗτος θέσις μόνος ὁ μόριον σημαίνω , ὁ αὐτός ἄν σημαίνω καί ὁ εὐθύς2 καί ὁ καμπύλος . ὁ μέν οὖν ἀπορία τοιοῦτος . ἐπιλύω δέ αὐτός οὗτος ὁ τρόπος · οὐ εἰμί αὐτός καμπύλος εἶπον γραμμή καί κλάω • ὁ μέν γάρ κλάω γραμμή οὐ ἀμείβω ὁ ὁ εὐθύς εἶδος , ὅς εὐθύς εἰμί , ἀλλά μόνος ὁ εἷς δύο γίγνομαι καί γωνία ποιέω , ὁ δέ καμπύλος ἄλλος ὁ εἶδος ἔχω παρά ὁ εὐθύς · ὁ γάρ καμπύλος ὁ περιφερής σημαίνω . ὅτι δέ κατά εἶδος ἐξαλλάσσω ὁ περιφέρεια ὁ εὐθύς , πολλαχόθεν δῆλος . πρῶτος μέν ὅτι ὁ περιφέρεια πᾶς μόριον πᾶς μόριον ἐφαρμόζω , ὥσπερ καί ὁ εὐθύς πάλιν ὁ μόριον ἅπας ἀλλήλων ἐφαρμόζω · οὐδείς δέ μόριον εὐθύς οὐδείς μόριον περιφέρεια φᾶρος - μόζει . δύο εἰμί ὁ ἐκ εὐθύς σύγκειμαι σχῆμα κατά εἶδος διαφέρω ὁ ἐκ περιφέρεια σύγκειμαι , καί ὁ εὐθύς ἄρα ὁ περιφέρεια κατά εἶδος ἐξαλλάσσω . ἔτι εὐθύς μέν γραμμή οὔτε εἷς σχῆμα ἀποτελέω οὔτε δύο , ἀλλά τοὐλάχιστον τρεῖς , ὅθεν πρῶτος ὁ εὐθύγραμμος ἔχω - Μάτων καί ἁπλόος ὁ τρίγωνος ἐκ τρεῖς εὐθύς περιέχω · ὁ δέ περιφερής εἷς εἰμί ποιέω ὁ ὁ κύκλος σχῆμα · κύκλος γάρ εἰμί σχῆμα ἐπίπεδος ὑπό εἷς γραμμή περιέχω καί ὁ ἑξῆς . εἰμί τοίνυν ἰδέα διάφορος ὁ εὐθύς τυγχάνω καί ὁ περιφέρεια , οὐ ἄρα ὁ θέσις μόνος ὁ μόριον διαφέρω . ὁ μέντοι τραχύς καί ὁ λεῖος | μόνος ὁ θέσις ὁ μόριον διαφέρω . ὅθεν οὐδέ ἐξαλλάσσω παρά οὗτος κατά εἶδος ὁ ὑπόκειμαι , ἀλλά ὁ αὐτός Μένων εἶδος ὁ ἐπιφάνεια ὁ αὐτός τραχύς καί λεῖος γίγνομαι · οἷος εἰμί τετράγωνος εἰμί χωρίον , εἶτα ὁ μέν τις ὀρύσσω κοιλαίνω , ὁ δέ ἐπεγείρω , τραχύς γίγνομαι μένω τετράγωνος . καί ἐάν πάλιν ὁ ὁ μόριον ἐξέχω περιξέω ὁ κοιλότης ἀναπληρόω , λεῖος γίγνομαι μή ἐξαλλάσσω ὁ ὁ τετράγωνος εἶδος μηδέ ποιότης τις προσλαμβάνω , ἀλλά μόνος ὁ ὁ μόριον ἐξαμείβω θέσις . ὥστε καλῶς ὁ μέν εὐθύτης καί καμπυλότης , οὗτος εἰμί περιφέρεια , ποιότης εἶπον ὁ Ἀριστοτέλης , ὁ δέ τραχύς καί ὁ λεῖος κατά μόνος ὁ ὁ μόριον διαφέρω θέσις . p . 10a25 ἴσος μέν οὖν καί ἄλλος ἄν τις φαίνω τρόπος ποιότης , ἀλλά ὁ γε μάλιστα λέγω σχεδόν οὗτος εἰμί . παραδίδωμι ἐγώ ὁ τέσσαρες ὁ ποιότης εἶδος ἐπάγω ὁ συμπέρασμα καί φημί ὅτι οὗτος ὁ τρόπος ὁ ποιότης . βούλομαι δέ ἐγώ μή ἐπαναπαύω ὁ παρά αὐτός λέγω μηδέ ἀργός μένω καί ετεροκίνητος , ἀλλά ἔχω τίς αὐτοκίνητον καί ἐγώ αὐτός καί ζητέω , φημί ὅτι ἴσως εἄν φαίνω καί ἄλλος τρόπος ποιότης . οὐ εἰμί δέ κατά ἀλήθεια ἕτερος παρά ὁ παραδίδωμι τρόπος , ὡς ὅς τε διαίρεσις δείκνυμι καί ὁ ὁ παλαιός καί ἔμφρων ἀνήρ ζήτησις . p . 10a27 ποιότης μέν οὖν εἰμί ὁ εἴρω , ποιός δέ ὁ κατά οὗτος παρώνυμος λέγω . διαλέγω περί ὁ ποιότης νῦν περί ὁ ποιέω διαλέγω · καί γάρ περί ἀμφότερος ὁ ἐπιγραφή ποιέω . ποιότης μέν οὖν εἰμί οἷος ὁ λευκότης ὁ μελανία καί ὁ τοιοῦτος , ποιός δέ ὁ μετέχω ὁ ποιότης , | οἷος ὁ λευκός σῶμα καί ὁ τοιοῦτος . καί ὁ μέν ποιότης μετέχω , ὁ δέ ποιός μετέχω . παρώνυμος δέ ὁ ποιός ἀπό ὁ ποῶ - τητάω λέγω , ὡς πολλάκις εἴρω . οὖον πᾶς δέ παρώνυμος ἀπό αὐτός λέγω , ἀλλά τις καί ὁμώνυμος , ἢ οὐδέ ὅλως ἀπό αὐτός ὀνομάζω · διά οὗτος γάρ καί εἶπον ἢ ὁπωσοῦν . p . 10a29 ἐπί μέν οὖν ὁ πλεῖστος καί σχεδόν ἐπί πᾶς πῃ ρωνυμαω λέγω . Επειδή ἐν ὁ ἀρχή ὁ λόγος ὁ περί ποιότης εἶπον ἐκεῖνος εἰμί ποιότης ἀπό ὅς παρώνυμος ὁ μετέχω ὀνομάζω , ὁλοσχερής - ἀντίμοιρος ἀποφαίνω περί αὐτός καί οὐ ἀκριβῶς οὖον γάρ πᾶς παρακολουτις θέω οὗτος ποιότης ) , νῦν ἀναλαμβάνω ὁ λόγος καί ἀκριβής ἀποφαίνω ὅτι ἐπί μέν ὁ πλεῖστος ἀληθής ὁ λόγος ὁ παρώνυμος ἀπό ὁ ποιότης ὀνομάζω ὁ μετέχω ἀπό γάρ ὁ λευκότης ὁ λευκός λέγω καί ἀπό ὁ γραμματικός ὁ γραμματικός ) , ἐπί ἔνιοι δέ ποιότης διά ὁ μή κεῖμαι ὄνομα ὁ ποιότης οὖον λέγω παρώνυμος ἀπό αὐτός ὁ μετέχω . | οὗτος δέ συμβαίνω ἐπί ὁ δύο εἶδος ὁ ποιότης , ὁ κατά δύναμις καί ἀδυναμία · οὔτε γάρ ὁ δρομικός οὔτε ὁ πυκτικός , ὁ φυσικός τις ἐπιτηδειότης ἐν οὗτος ἔχω , πείρω - νύμως ἀπό οὗτος ὁ δύναμις λέγω · οὐδέ γάρ κεῖμαι ὄνομα ὁ δύναμις οὗτος διά ὁ ὁ συνήθεια ὁ τέλειος ὁ πρᾶγμα καί κατά ἐνέργεια εἰμί σπουδάζω τίθημι ὁ ὄνομα · ὁ γάρ πυκτικός ἢ δρομικός ἀπό ὁ κατά ἐνέργεια ἐπιστήμη , ὁ τε πυκτικός λέγω καί δρομικός , ὀνομάζω . καί τίς λέγω ἐπί ὁ δύναμις ὅς οὖον κεῖμαι ὄνομα , ὅπου γε καί ἐπί τίνω ποιότης ἔχω ὄνομα οὖον λέγω ἀπό αὐτός παρώνυμος ὁ μετέχω ; ἀπό γάρ ὁ ἀρετή οὖον λέγω ὁ μετέχω ἐνάρετος ἀλλά σπουδαῖος . ἐνίοτε δέ καί ὁμώνυμος ἀπό ὁ ποιότης λέγω ὁ μετέχω , ὡς ἀπό ὁ γραμματικός ὁ γραμματικός γυνή καί ἀπό ὁ μουσικός ὁ μουσικός . διό , ὡς εἶπον , ἀκριβής ἐγώ ὁ λόγος παραδίδωμι ἐνταῦθα ὁ ποιότης προστίθημι ὁ ἢ ὁπωσοῦν ἄλλως ἀπό αὐτός . p . 10b12 ὑπάρχω δέ καί ἐναντιότης κατά ὁ ποιός , οἷος Ζεύς - καιοσύνη ἀδικία ἐναντίος καί λευκότης μελανία . | ᾿Επὶ ὁ ἴδιος ὁ ποιότης μέτειμι ὁ αὐτός κανών ὁ διδασκαλία χράομαι ὥσπερ καί ἐπί ὁ ἄλλος κατηγορία . φημί οὖν ἴδιος ποιότης ὁ ἐπιδέχομαι ἐναντιότης . εἰκότως · κύριος γάρ ὁ ἐναντιότης περί ὁ ποιότης θεωρέω · καί γάρ καί ἐπί ὁ ἄλλος κατηγορία ὁ ἐναντιότης κατά ὁ ποιότης θεωρέω · καί γάρ ὁ οὐσία διά οὗτος ὁ ἐναντίος εἰμί δεκτικός καί ὁ πρός τίς ὁ ἐπιδέχομαι ὁ ἐναντίωσις ἐκ ὁ ὁ ποιέω λαμβάνω κατηγορία . κύριος μέν οὖν , ὡς φθάνω εἶπον , ὁ ἐναντιότης περί ὁ ποιότης θεωρέω . οὐ ἐν πᾶς δέ ὁ ποιότης εἰμί ἐναντιότης · ὁ γάρ μεταξύ ὁ ἐναντίος ποιότης ποιότης οὐδείς εἰμί ἐναντίος , οἷος ὁ πυρρός ἢ ὁ ὠχρός ἢ ὁ τοιοῦτος . ἀλλά οὐδέ ὁ σχῆμα οὐδείς εἰμί ἐναντίος , ὁ τρίγωνος λέγω καί ὁ κύκλος καί ὁ τοιοῦτος . ὁμοίως δέ καί ὁ ποιέω ὑπάρχω ἐναντιότης · λέγω γάρ ὁ λευκός ὁ μέλας ἐναντίος καί ὁ θερμός ὁ ψυχρός . p . 10b17 ἔτι ἐάν ὁ ἐναντίος ἕτερος εἰμί ποιός , καί ὁ λοιπός εἰμί ποιός . οὗτος δέ δῆλος ἐκ ὁ κατά ἕκαστος προχειρίζω ὁ ἄλλος κατηγορία . Δῆλος γάρ ὅτι ὑπό ὅς κατηγορία ἀνάγω ἕτερος ὁ ἐναντίος , ὑπό οὗτος καί ὁ ἕτερος ἀνάγω ἐκ ὁ | μή δύναμαι ἐγώ ὑπό 119 v ἄλλος κατηγορία αὐτός ἀναφέρω • ὁ γάρ ἐναντίος ὁ αὐτός γένος εἰμί . p . 10b26 ᾿επιδεχομαι δέ καί ὁ μᾶλλον καί ὁ κακός ὁ ποιός · λευκός γάρ μᾶλλον καί κακός ἕτερος ἕτερος λέγω . ἕτερος παρακολούθημα ὁ ποιέω ὁ ἐπιδέχομαι ὁ μᾶλλον καί ὁ κακός · λευκός γάρ λευκός μᾶλλον λευκός λέγω καί αὐτός δέ ἑαυτοῦ λευκός . οὐδέ οὗτος δέ πᾶς παρακολουθέω . εἰκότως · εἴρω γάρ ὅτι ὅπου ἐναντιότης θεωρέω καί ὁ ὁ ἐναντίος μίξις , ἐκεῖ καί ὁ μᾶλλον καί ὁ κακός , ὅπου δέ ἐναντιότης οὐ εἰμί οὐδέ ὁ ὁ ἐναντίος μίξις , οὐδέ ὁ μᾶλλον καί ὁ κακός . p . 10b30 Δικαιοσύνη γάρ δικαιοσύνη εἰμί λέγω μᾶλλον καί ἀίσσω , ἀπορέω ἄν τις . ὅτι οὐ ἐπί πᾶς ὁ κατηγορία ἁρμόζω ὁ λέγω ὁ μᾶλλον καί κακός ἐπιδέχομαι , δῆλος ἐκ ὅς τις περί οὗτος ἀπορέω , μή βούλομαι δικαιοσύνη δικαιοσύνη εἰμί μᾶλλον καί κακός καί ὑγεία ὑγεία καί ὁ τοιοῦτος . ἀλλά ὁ μέν Ἀριστοτέλης οὖον διαρθρόω ἐγώ ὁ περί | οὗτος λόγος . ἐγώ δέ περί αὐτός οὗτος φημί · λέγω γάρ ὅτι ὁ μέν ποιός ὁμολογουμένως ὁ μᾶλλον καί ὁ κακός ἐπιδέχομαι κτάομαι ὁ εἴρω τρόπος , αὐτός μέντοι γε ὁ ποιότης ὁ λόγος ὁριστός ὁ μᾶλλον καί ὁ κακός οὐ ἐπιδέχομαι , οἷος ὁ δικαιοσύνη καί ὁ ὑγεία καί ὁ τοιοῦτος · δικαιοσύνη γάρ δικαιοσύνη αὐτός κατά ἑαυτοῦ οὐ ἄν εἰμί μᾶλλον καί κακός · εἰμί γάρ τίς μή ἐπιδέχομαι ὁ ὁ δικαιοσύνη ὁρισμός , οὐδέ δικαιοσύνη ὅλως εἰμί · ὥσπερ γάρ ὅς ἐφαρμόζω ὁ ὁ ἄνθρωπος ὁρισμός , ἄνθρωπος εἰμί οὐδείς κακός , ἐπί ὅς δέ καί ὁ βραχύς ὁ ἐν ὁ ὁρισμός μή ἐφαρμόζω , οὐδέ ὅλως ἄνθρωπος εἰμί , ἢ ὁ λογικός ἢ ὁ ἐπιστήμη δεκτικός ὡς ὁ ἄλογος ἢ ὁ θνητός ὡς ὁ ἄγγελος , οὕτως εἰμί τίς μή ἔχω ἀπαραλλάκτως ὁ ὁ δικαιοσύνη ὁρισμός ἢ ὁ ὁ ὑγεία ἤ τις ὁ τοιοῦτος , οὐδέ δικαιοσύνη ὁ τοιοῦτος εἰμί οὐδέ ὑγεία οὐδέ ἄλλος ὁ τοιοῦτος οὐδείς . ὁ μέντοι γε ποιός οὗτος ὁ μᾶλλον καί ὁ κακός ἐπιδέχομαι , πρός ὅς ἕκαστος μετέχω ὁ ποιότης εἴτε πλέω εἴτε μικρός · ὁ γάρ πλέω ὁ λευκότης μετέχω ἢ ὁ μέλας μᾶλλον λευκός λέγω ὁ πλέω μετέχω μελανία ἢ λευκότης . ὁμοίως δέ καί Δίκαιος μᾶλλον λέγω ὁ πλείων ὁ πρός ὁ Δίκαιος κοινωνία σπάω καί ὑγιεινός ὁ ἄλλος μᾶλλον μετέχω ὁ ὑγεία , καί ἐπί πᾶς ὁ τοιοῦτος ὁμοίως · ὥσπερ γάρ ὁ ἐν πῦρ θερμότης οὐ ὁμοίως πᾶς ὁ περιίστημι , εἰμί τυγχάνω , μεταλαμβάνω , ἀλλά ὁ μέν ἐγγυτέρω μᾶλλον , ὅσος καί πλείων ἀντιλαμβάνω ὁ αὔρα , ὁ δέ πρόσω κακός , καίτοι ὁ ὁ πυρός θερμασία εἷς καί ὁ αὐτός εἰμί , οὗτος καί ἐπί πᾶς ὁ ποιότης οἴομαι χρή ὅτι οὗτος μέν κατά ἑαυτοῦ ἀνεπίτατος εἰμί καί ἀνάνετος , | ἐν ὑπόκειμαι δέ γίγνομαι ὁ σῶμα , ἐν ὅς καί φύω μίγνυμι , ἢ ἐπιτείνω ἢ ἀνίημι τῆ ὁ ἐναντίος πλείων ἢ μικρός ἐπιμείγνυμι . p . 11a5 τρίγωνος δέ καί τετράγωνος οὖον δοκέω ὁ μᾶλλον καί κακός ἐπιδέχομαι , οὐδέ ὁ ἄλλος σχῆμα οὐδείς . ἔτι διά οὗτος κατασκευάζω ὅτι οὖον πᾶς ποιότης ὑπάρχω ὁ μᾶλλον καί κακός · οὐδέ γάρ ὁ σχῆμα οὐδείς · οὐδείς γάρ τρίγωνος τρίγωνος μᾶλλον καί κακός ἑκάτερος γάρ οὗτος ὁμοίως ὁ ὁ τρίγωνος λόγος ἐπιδέχομαι ) οὐδέ κύκλος κύκλος , ἄν μυριοπλάσιος εἰμί · καί οὗτος γάρ ἑκάτερος ὁμοίως ὁ ὁ κύκλος λόγος ἐπιδέχομαι . καί ἐπί ὁ ἄλλος δέ ὡσαύτως , ἐπί ὅς ὁ αὐτός λόγος ἀπαραλλάκτως ἐφαρμόζω . p . 11a9 ὁ δέ μή ἐπιδέχομαι οὐδείς μᾶλλον ἕτερος ἕτερος εἴρω . ὅς βούλομαι λέγω διά οὗτος , οὗτος εἰμί · δεῖ , φημί , ἐν ὅς ὁ μᾶλλον καί ὁ κακός θεωρέω , ἐν οὗτος ὁ αὐτός ἐπί ἁρμόζω ὁρισμός , οὐ ἀπαραλλάκτως μέντοι · εἰμί γάρ ἀπαραλλάκτως ἐφαρμόζω , οὐ ἐπιδέχομαι ὁ μᾶλλον καί ὁ κακός . οἷος ὑγιεινός εἰμί ὁ σύμμετρος ἔχω πρός ὑγεία · οὗτος ὁ λόγος ἐφάρμοσις καί γυμνάσιον καί σιτίον καί ὅρος καί πλείων ἄλλος . ἐπεί τοίνυν πᾶς ὁ αὐτός ὁρισμός ἐπιδέχομαι , οὐ ἀπαράλλακτος δέ , ἀλλά ὁ μέν γυμνάσιον ὡς φυλακτικός ὑγεία , ὁ δέ σιτίον ὡς ποιητικός , ὁ δέ ὅρος ὡς σημαντικός , εἰκότως καί ὁ μᾶλλον καί ὁ κακός ἐπιδέχομαι · μᾶλλον γάρ εἴρω ὁ γυμνάσιον ὁ σιτίον ὑγιεινός ὁ μέν γάρ ὁ εἰμί ὑγεία φυλάσσω , ὁ δέ ὁ ἀπέρχομαι ἀνακαλέω ) , μᾶλλον δέ ὁ ὅρος ὁ σιτίον · τοσοῦτος γάρ μόνος ὁ ὑγιεινός μετέχω ὁ ὅρος ὁ σημαίνω ὁ ὑγιεινός διάθεσις . εἰμί δέ ἐπί τίνω ὑπάρχω ἀπαραλλάκτως ὁ αὐτός ὁρισμός ἢ παντελῶς ἕτερος , οὗτος ὁ μᾶλλον καί ὁ κακός οὐ ἐπιδέχομαι · ὁ μέν γάρ πάντῃ ἕτερος εἰμί , ὁ δέ πάντῃ αὐτός , οἷος ἄνθρωπος καί ἵππος · οὐδείς γάρ εἄν εἶπον ὁ ἄνθρωπος ὁ ἵππος μᾶλλον ἄνθρωπος οὐδέ ὁ ἵππος ὁ κύων μᾶλλον ἵππος , ἐπεί ἕτερος παντελῶς εἰμί , ἀλλά οὐδέ ἄνθρωπος ἄνθρωπος μᾶλλον ἄνθρωπος κατά αὐτός ὁ οὐσία οὐδέ ἵππος ἵππος μᾶλλον ἵππος , ἐπεί πάντῃ ἀλλήλων εἰμί αὐτός καί ὁ αὐτός ὁρισμός ἐπιδέχομαι ἀπαραλλάκτως . ἐπεί δέ ὁ ἐν χιών λευκός καί ὁ ἐν ἱμάτιον ὁ αὐτός λόγος ἐπιδέχομαι , οὐ ἀπαραλλάκτως δέ , εἰκότως μᾶλλον ἕτερος ἕτερος λέγω · ἐπι - δέχομαι γάρ ὁ αὐτός ὁρισμός οὐ ὁμοίως ἑκάτερος , ἀλλά ὁ μέν χιών ὡς συμφύω ἔχω ὁ λευκός καί συμπληρωτικός ὁ οἰκεῖος οὐσία καί ἀνεπίδεκτος ὁ ἐναντίος , ὁ δέ ἱμάτιον ἐκ ἐπιτέχνησις , εἰμί τυγχάνω , καί οὖον συμπληρωτικός ὁ οὐσία οὐδέ ἀνεπίδεκτος ὁ ἐναντίος . καί ἐπί ὁ μέλας δέ καί ὁ ἄλλος ὡσαύτως . διά οὗτος τοίνυν ὁ πολυγωομοιος νοῦς ὁ τρίγωνος οὖον λέγω μᾶλλον κύκλος , ἐπεί οὐδέτερος ὁ εἴρω ἐπιδέχομαι ὁ ὁ κύκλος ὁρισμός . οὐδέ μέντοι ὁ ἄλλος κύκλος κακός κύκλος λέγω ὁ πολύγωνος διά ὁ αὐτός πάλιν λόγος . p . 11a15 ὁ μέν οὖν εἴρω οὐδείς ἴδιος ποιότης , ὅμοιος I δέ καί ἀνόμοιος κατά μόνος ὁ ποιότης ὁ λέγω . ὥσπερ ἐπί ὁ οὐσία καί ὁ ἄλλος ποιέω , πρότερος ἀποδοκιμάζω ὁ δοκέω ἴδιος καί ὕστερος παραδίδωμι ὁ εἰμί ιοια , οὕτως καί ἐνταῦθα ἀποδοκιμάζω ὁ δύο παρακολούθημα ὁ ποιέω , ὁ τε ὑπάρχω αὐτός ἐναντιότης καί ὁ μᾶλλον καί κακός ἐπιδέχομαι , ὡς μή πᾶς ὁ ποιός παρακολουθέω , ἐκκρίνω ὁ ὅμοιος λέγω καί Ανό μοιόν · ἐπί ἐπί οὐδείς γάρ ὁ ἄλλος κατηγορία οὗτος λέγω . οὐ αὐτός δέ ὁ ποιότης ὁ ὅμοιος καί ὁ ἀνόμοιος δέχομαι , ἀλλά ὁ ποιός · ἕκαστος γάρ ὁ ποιότης αὐτός κατά ἑαυτοῦ θεωρέω καί οὐ ἐν ὑπόκειμαι εἷς εἰμί καί ὁ αὐτός • πῶς οὖν ἄν εἰμί αὐτός ἑαυτοῦ ὅμοιος ἢ ἀνόμοιος ; ἐν ὑπόκειμαι μέντοι γίγνομαι ὁ ὅμοιος καί ὁ ἀνόμοιος ἐπιδέχομαι , ἢ εἰλικρινής ἐπί ὁ αὐτός φοιτάω ἢ ὁμοίως ὁ ὁ ἐναντίος ἐπιμιξία ἀναδέχομαι καί οὕτως ὅμοιος ἀλλήλων κατά αὐτός ὁ ὑπόκειμαι αὐτός ἀποτελέω ὁ ἀνόμοιος ὁ μή ὁμοίως παραγίγνομαι ἀλλά μᾶλλον καί κακός ἐπιδέχομαι ἐν ὁ ὑπόκειμαι ὁ ὁ ἐναντίος μῖξις . διά οὗτος τοίνυν ἵνα ἐφαρμόζω πᾶς ὁ κατηγορία ὁ ἴδιος , ὥσπερ ἐπί ὁ οὐσία ποιέω , προστίθημι τίς ὁ ἀποδίδωμι αὐτός ἴδιος καί εἶπον ἴδιος ὁ κατηγορία ὁ οὐσία εἰμί ὁ ὁ ἐν αὐτός ἄτομος Μένων εἷς καί αὐτός ὁ ἀριθμός παρά μέρος ὁ ἐναντίος εἰμί δεκτικός , καί οὕτως πᾶς ὁ οὐσία ἴδιος ποιέω ὁ παρακολούθημα , οὗτος ἐνταῦθα ποιέω ἴδιος λέγω εἰμί ὁ κατηγορία ὁ ποιότης ὁ ὁ ἐν αὐτός ἄτομος ὅμοιος ἢ ἀνόμοιος λέγω · οὗτος γάρ ἄν καί πᾶς ὁ κατηγορία ἐφαρμόζω ὁ παρακολούθημα καί μόνος . p . 11a20 υἱός δεῖ δέ ταράσσω μή τις ἐγώ φημί ὑπέρ ποιότης ὁ πρόθεσις ποιέω πολύς ὁ πρός τίς συγ - καταριθμέω . Επειδή περί ποιότης εἰμί ὁ λόγος αὐτός ὁ δέ ἔχω καί ὁ διά - θέσις ὑπό ὁ ποιότης ἀνάγω , ὅσπερ εἰμί ὁ πρός τίς καί γάρ ὑπό ὁ πρός τίς αὐτός καί αὐτός πρότερος ἀνάγω καί ὁ ἕξις ἕκτος ἕξις καί ὁ διάθεσις διαθέτης λέγω εἰμί διάθεσις ) , διά οὗτος αἰσθάνομαι ὁ ἀπορία ἐπιλύω αὐτός διχῶς , καί πρῶτος μέν ἐπιπόλαιος δύο δέ ἀκριβής . καί ὁ μέν πρῶτος ἐπίλυσις ὧδε ἔχω · p . 11a23 σχεδόν γάρ ἐπί πᾶς ὁ τοιοῦτος ὁ γένος πρός τίς λέγω , ὁ δέ κατά ἕκαστος οὐδείς . Ἄτη πρῶτος ὁ ἀπορία ἐπίλυσις · φημί γάρ ὅτι ὁ μέν γένος ὁ ποιότης ὑπό ὁ πρός τίς ἀναφέρω , ὁ δέ εἶδος ὑπό ὁ ποιός · οἷος ὁ ἐπιστήμη ὁ πρός τίς εἰμί | γένος γάρ ὁ ἐπιστήμη ) καί λέγω ἐπιστητός ὁ ἐπιστήμη , ὁ δέ γεωμετρία οὐ εἰμί ὁ πρός τίς εἶδος εἰμί ὁ ἐπιστήμη , ἀλλά ὑπό ὁ ποιός ἀναφέρω . ὁμοίως καί ἐπί ὁ ἕξις ἔχω καί διάθεσις καί πᾶς ὁ τοιοῦτος · ὁ γάρ ἕξις ἕκτος ἕξις καί ὁ ἑκτός ὁ ἔχω ἑκτός καί ὁ διάθεσις διαθέτης διάθεσις καί ὁ διάθετος ὁ διάθεσις διάθετος . ὁ μέντοι ὑγεία ἢ ὁ νόσος , εἶδος εἰμί ὁ ἕξις ἤτοι ὁ διάθεσις , ποιότης εἰμί · κατά οὗτος γάρ ποιέω τις εἰμί καί παρώνυμος ἀπό αὐτός λέγω γραμματικός ἢ ῥητορικός ἢ ὑγιεινός ἢ ὁπωσοῦν ἄλλως . καί ἐπιστήμων δέ λέγω οὖον ὁ ἀπλόος μετέχω ἐπιστήμη ἀλλά ὁ μετέχω τις ὁ κατά μέρος ἐπιστήμη , γραμματικός ἢ μουσικός ἤ τις ἄλλος . ὁ μέν οὖν ἐπιπόλαιος λύσις οὗτος . ἐπιπόλαιος δέ εἰμί , διότι ὁ γένος ἐπί πᾶς ὁ κατηγορία ὑπό ὁ αὐτός ἀνάγω κατηγορία ὑπό ὅς καί ὁ εἶδος . ὁ δέ γε ἀκριβής ὧδε ἔχω · p . 11a37 ἔτι εἰμί τυγχάνω ὁ αὐτός ποιός καί πρός τίς εἰμί , οὐδείς ἄτοπος ἐν ἀμφότερος ὁ γένεσις αὐτός καταριθμέω . ὡς γάρ γάρ ὁ πατήρ καί ὁ υἱός ἀνάγω μέν καί ὑπό ὁ οὐσία , ἀνάγω δέ καί ὑπό ὁ πρός τίς , κατά ἄλλος μέντοι καί ἄλλος , οὕτως οὐδείς ἄτοπος καί ὁ ἔχω καί ὁ διάθεσις ὡς μέν πρᾶγμα ἀνάγω ὑπό ὁ ποιότης , ὡς δέ σχέσις τις ἀναδέχομαι ὑπό ὁ πρός τίς . Περ ὁ ποιέω καί πάσχω . p . 11b1 ἐπιδέχομαι δέ καί ὁ ποιέω καί ὁ πάσχω ἐναν - τιοτηταω . | ὁ κατηγορία ὁ μέν εἰμί ἁπλόος ὁ δέ κατά συνδυασμός καί συμπλοκή ὁ ἁπλόος ὁ εἰμί ἔχω . καί ἁπλόος μέν εἰμί ὁ εἴρω τέσσαρες , ὅς τε οὐσία καί ὁ ποσός καί ὁ πρός τίς καί ὁ ποιός , κατά συμπλοκή δέ ὁ οὐσία πρός εἷς οὗτος ἢ πρός ἑαυτοῦ ὁ λοιπός ἓξ γίγνομαι . ἵνα δέ οὗτος γιγνώσκω , λέγω δή ὅτι ὁ μέν κύριος κατηγορία τέσσαρες εἰμί ὁ εἴρω ὁ δέ λοιπός ἓξ ἐκ ὁ πρός ἀλλήλων συμπλοκή οὗτος γίγνομαι , ἐκ ὁ διαίρεσις λαμβάνω ὁ εἴρω · ὁ εἰμί ὁ μέν κατά ἑαυτοῦ ὑφίστημι , ὡς ὁ οὐσία , ὁ δέ ἐν ἕτερος ἔχω ὁ εἰμί . ὁ δέ ἐν ἕτερος ἔχω ὁ εἰμί ὁ μέν ἐν σχέσις θεωρέω , ἐν ὁ πρός τίς , ὁ δέ άσχετος εἰμί . καί ὁ μή ἔχω σχέσις ὁ μέν εἰμί μεριστός , οἷος ὁ ποσός οὗτος γάρ ἴδιος λέγω ὁ ποσός εἰμί , ὁ μεριστός ) , ὁ δέ ἀμέριστος , οἷος ὁ ποιότης . οὗτος μέν οὖν ὁ κύριος καί πρῶτος λέγω κατηγορία , ὁ δέ ἄλλος ἓξ γίγνομαι ὁ οὐσία συμπλέκω | ὁ λοιπός τρεῖς , ὁ ποσός λέγω καί ὁ πρός τίς καί ὁ ποιός , 〈 ἢ ἑαυτοῦ 〉 · ὁ γάρ οὐσία ὁ ποσός συμπλέκω ποιέω δύο κατηγορία , ὁ τε ποτέ καί ὁ ποῦ · ὁ μέν γάρ χρόνος συμπλέκω ποιέω ὁ ποτός ὁ γάρ ποτέ οὔτε οὐσία μόνος σημαίνω οὔτε χρόνος , ἀλλά οὐσία ἐν χρόνος εἰμί ) , ὁ δέ τόπος συμπλέκω ποιέω ὁ ποῦ · ὁ γάρ ποῦ οὔτε τόπος μόνος σημαίνω οὖον γάρ εἰμί τόπος ἐν τόπος ) οὔτε μήv οὐσία , ἀλλά οὐσία ἐν τόπος εἰμί . πάλιν ὁ οὐσία συμπλέκω ὁ ποιός ἑτός - Ἥρα δύο ποιέω κατηγορία , ὁ τε ὁ ποιέω καί ὁ πάσχω · ὁ γάρ ποιέω καί ὁ πάσχω κατά ποιότης γίγνομαι · ὁ γάρ ποιέω εἰς τίς ἢ ὁ θερμαίνω ποιέω ἢ ὁ ψύχω ἢ κατά ἄλλος τις ποιότης , καί ὁ πάσχω δέ ἢ ὁ θερμαίνω ἢ μελαίνω ἢ κατά ἄλλος τις ποιότης πάσχω . πάλιν ὁ οὐσία ὁ πρός τίς συμπλέκω ποιέω ὁ κεῖμαι , ὁ δέ θέσις ὁ πρός τίς λέγω εἰμί . αὐτός δέ ἑαυτοῦ συμπλέκω ποιέω ὁ ἔχω · ὁ γάρ ἔχω οὐσία περί οὐσία σημαίνω περίθεσις . | ἀποδίδωμι δέ ὁ Ἀριστοτέλης ὁ τέσσαρες κατηγορία ὁ ὅρος καί ὁ παρακολούθημα , ὁ λοιπός ἓξ οὔτε ὁ ὁρισμός ἀποδίδωμι οὔτε ὁ εἰς ὁ εἶδος διαίρεσις , ὡς ἐγώ δύναμαι ἐκ ὁ εἴρω οὗτος ἐφίστημι . δεῖ οὖν ἐγώ ἕκαστος ὁ ὁρισμός ἀποδίδωμι καί ὁ εἰς ὁ εἶδος διαίρεσις . εἰμί οὖν ποιέω μέν ὁ εἰς τίς ἐνεργέω . οὗτος δέ εἶδος δύο · ὁ γάρ ποιέω ἢ εἰς ἑαυτοῦ ποιέω , ὥσπερ ὁ ψυχή ἑαυτοῦ γιγνώσκω . ἢ εἰς ἕτερος , ὡς ὁ πῦρ εἰς ἐγώ ποιέω θερμαίνω ἐγώ . πάσχω δέ εἰμί ὁ ὑπό τις ἀλλοιόω . οὗτος δέ εἶδος δύο • ἢ γάρ ὡς εἰς φθορά τίς ἄγω πάσχω , ὡς ὁ ξύλον ὑπό πυρός καίω , ἢ ὡς εἰς τελειότης , ὡς ὅταν εἶπον πάσχω ὁ ὅρασις ὑπό ὁ ὁρατής · εἰς τελειότης γάρ ἄγω ὁ ὅρασις ὑπό ὁ ὁρατής ὁ οἰκεῖος ἀπολαμβάνω - βάνω ἐνέργεια . καί ὁ μαθητής ὑπό ὁ διδάσκαλος πάσχω καί αὐτός οὖον φθείρω ἀλλά τελειόω . κεῖμαι δέ εἰμί ὁ θέσις τις ἔχω . οὗτος δέ εἶδος τρεῖς , ὁ ἀνακλίνω ὁ κάθημαι ὁ ἵστημι · ἢ γάρ , ὡς πολλάκις εἴρω , ὁ ὅλος σῶμα κλίνω καί λέγω ἀνακλίνω , ἢ ὁ μέν τίς κλίνω ὁ δέ ὀρθός εἰμί καί λέγω κάθημαι , ἢ ὅλος ὀρθός εἰμί καί λέγω ἵστημι . ποτέ δέ εἰμί ὁ χρόνος δηλωτικός ἤτοι ὁ ἐν χρόνος εἰμί · οὗτος δέ εἶδος τρεῖς , ἐνίστημι παρέρχομαι μέλλω . ποῦ δέ εἰμί ὁ τόπος δηλωτικός ἢ ὁ ἐν τόπος εἰμί · οὗτος δέ εἶδος ἕξ , ὁ 124 v ἄνω ὁ κάτω ὁ δεξιός ὁ ἀριστερός ὁ ἔμπροσθεν ὁ ὄπισθεν . εἰκότως δέ ἓξ ὁ τόπος εἰμί ὁ διαφορά · εἰμί γάρ τόπος εἰμί , ὡς εἴρω ἐγώ , πέρας ὁ περιέχω κατά ὅς περιέχω ὁ περιέχω , ὁ δέ περιέχω σῶμα εἰμί , πᾶς δέ σῶμα τρεῖς ἔχω διάστασις , ἕκαστος δέ διάστασις κατά εὐθύς γραμμή θεωρέω ὡρισμένως καί οὖον κατά ἄλλος τις εἰμί γάρ τις βούλομαι τοῖχος , εἰμί τυγχάνω , ὁ κατά μῆκος διάστασις γιγνώσκω πόσος τίς εἰμί , κτάομαι κάθετος οὗτος μετρέω , ὁ δέ κάθετος εὐθύς γραμμή εἰμί , ὡσαύτως δέ καί εἰμί ὁ κατά πλάτος ἢ βάθος διάστασις τις γιγνώσκω βούλομαι πόσος εἰμί , σπάρτον ἐκτείνω οὗτος μετρέω , ὅστις καί αὐτός εὐθύς γραμμή εἰμί ) , πᾶς δέ εὐθύς γραμμή δύο πέρας ἔχω · εἰμί τοίνυν πᾶς σῶμα τρεῖς ἔχω διάστασις , ἕκαστος δέ διάστασις κατά εὐθύς γραμμή χαρακτηρίζω , πᾶς δέ εὐθύς γραμμή δύο ἔχω πέρας , εἰκότως ὁ σῶμα ἓξ ἔχω πέρας . εἰμί οὖν ὁ σῶμα ἓξ ἔχω πέρας , καί ὁ τόπος ὁ περιέχω αὐτός ἐκ ἀνάγκη ἓξ ἔχω πέρας , ἐπεί κατά πᾶς διάστασις περιέχω ὁ τόπος ὁ σῶμα . καί εἰμί ὁ μέν ὡς ἐπί ἔμψυχος εἶπον κατά μῆκος διάστασις πέρας ὁ ἄνω καί ὁ κάτω , ὁ δέ κατά πλάτος ὁ δεξιός καί ὁ ἀριστερός , ὁ δέ κατά βάθος ὁ ἔμπροσθεν καί ὁ ὄπισθεν . ἔχω δέ εἰμί οὐσία περί οὐσία περίθεσις . οὗτος δέ ἢ ὅλος περί ὅλος περίκειμαι , ὡς ὁ χιτών ὅλος περιέχω ὁ σῶμα , ἢ ὅλος περί μέρος , ὡς ὁ δακτύλιος ἐν δάκτυλος . p . 11b1 ἐπιδέχομαι δέ καί ὁ ποιέω καί ὁ πάσχω - τιοτηταω . ζητητέος ἐνταῦθα τίς δή ποτός ὁ ποιέω καί ὁ πάσχω οὐ ὑπό ὁ πρός τίς ἀνάγω ὁ φιλόσοφος , ἀλλά ἕτερος αὐτός εἰμί λέγω κατηγορία · ὁ γάρ ποιέω εἰς πάσχω ποιέω καί ὁ πάσχω ὑπό ποιέω πάσχω · | ὥστε καί οὗτος ὁ πρός τίς εἰμί . λέγω οὖν πρός οὗτος ὅτι ὁ μέν ἀπαρέμφατος ῥῆμα μόνος εἰμί ὁ φύσις ὁ ἐνέργεια ἢ ὁ πάθος σημαντικός ἢ γάρ ἐνέργεια μόνος ἢ πάθος σημαίνω ) , ὁ μέντοι γε ἄλλος ῥῆμα ἤτοι ὁ μετοχή ὁ σχέσις σημαίνω ὁ οὐσία ἤτοι πρός ὁ ἐνέργεια ἢ πρός ὁ πάθος . ὁ τοίνυν ποιέω καί ὁ πάσχω , ἀπαρέμφατος εἰμί ῥῆμα , ὁ ποίησις αὐτός ἢ πάθησις εἰμί δηλωτικός καί οὐ ὁ πρός τίς · οὐδείς γάρ εἄν εἶπον ὁ ποιέω εἰς ὁ πάσχω ποιέω ὁ ὁ πάσχω ὑπό ὁ ποιέω πάσχω . ὁ μέντοι γε πάσχω ἢ ποιέω ὑπό ὁ πρός τίς ἀναφέρω · ὁ γάρ ποιέω εἰς πάσχω ποιέω καί ὁ πάσχω ὑπό ποιέω πάσχω . καλῶς δέ ὁ Ἀριστοτέλης ἐν ὁ φυσικός ἀκροάομαι ζητέω ὅτι εἰμί ἐκ ὁ ποιέω καί ὁ πάσχω ὁ κίνησις , πότερος ἐν ὁ ποιέω θεωρέω ἢ ἐν ὁ πάσχω , καί φημί ὅτι ἐν ὁ πάσχω · ὁ γάρ κίνησις ὁδός εἰμί ἀπό ὁ δύναμις εἰς ὁ ἐνέργεια · ἐνέργεια δέ εἰμί αὐτός ὁ προβολή ὁ ἕξις · ἐκεῖνος οὖν κινέω ὅσος ἐνδεής εἰμί καί ἀπό ὁ ἀτελής μεταβάλλω ἐπί ὁ τέλειος . ὅσος γοῦν πλείων τις δήω , πλείων κινέω κινέω , ὁ δέ ὀλιγοδεής ὀλιγοκίνητος • ἀμελέω ὁ θέω ἀνενδεής εἰμί καί πάντῃ εἰμί ἀκίνητος . εἰμί τοίνυν ὁ ποιέω κατά αὐτός οὗτος ὅς ποιέω τέλειος ἔχω ὁ ἕξις , οὖον κινέω κατά ἐκεῖνος ὅς ποιέω , ὁ δέ πάσχω ἅτε δήω ὁ ποιέω , ἵνα ὁ ἐν αὐτός ἔνειμι δύναμαι - ὅς εἰς ἐνέργεια προάγω , εἰκότως κινέω λέγω , ἐκ ὁ δύναμις εἰς ὁ ἐνέργεια εἰμί , ὅς φύω εἰμί , προάγω . ὥστε ὁ κίνησις εἷς εἰμί ἐπί μόνος ὁ πάσχω θεωρέω , ὁ μέντοι λόγος ὁ ὁ Κίνη · σέως δύναμαι εἰμί διττός · δύναμαι γάρ θεωρέω καί ἐπί ὁ ποιέω - ὅς καί ἐπί ὁ πάσχω · ὅταν μέν γάρ ὁ κίνησις θεωρέω | ἄρχω ἀπό ὁ ποιέω καί λήγω ἐπί ὁ πάσχω , ποίησις αὐτός λέγω . ὅταν δέ θεωρέω αὐτός ἀπό ὁ πάσχω ἄρχω τελευτή δέ ἐπί ὁ ποιέω , πάσχω λέγω , ὥσπερ καί δίδαξις καί μάθησις ὁμοίως . ὥστε ὁ μέν ὑπόκειμαι εἷς εἰμί ὁ κίνησις , διαφέρω δέ ὁ λόγος . ὁ δέ πρός τίς οὖον μόνος ὁ λόγος διαφέρω , ἀλλά καί ὁ ὑπόκειμαι διάφορος εἰμί . ὥστε ὁ ποιέω καί ὁ πάσχω περί εἷς καταγίγνομαι ὑπόκειμαι , ὁ κίνησις , οὐ εἄν εἰμί πρός τίς , εἰμί γε ὁ πρός τίς οὖον μόνος ὁ σχέσις διάφορος ἐθέλω ἔχω , ἀλλά καί ὁ ὑπο - κεῖμαι · Ζεύς τίς οὖν μή ἐπιγράφω ῥάπτω περί ποίησις καί πάθησις ; λέγω ὅτι ὁ ποίησις διττός εἰμί · καί γάρ αὐτός ὁ ὁδός ποίησις λέγω , οἷος ὁ ὁ οἰκοδόμος ἐνέργεια , καί ὁ τέλος δέ αὐτός ὁ ἐνέργεια , οἷος ὁ οἰκίον . ἵνα οὖν μή διά ὁ ὁμωνυμία πλάνη τις γίγνομαι καί νομίζω αὐτός περί ὁ τέλος διαλέγω , διά οὗτος οὕτως ἐπιγράφω περι ὁ ποιέω καί ὁ πάσχω , οὗτος εἰμί περί αὐτός ὁ ἐνέργεια καί ὁ ὁδός . ἐπιδέχομαι δέ καί ὁ ποιέω καί ὁ πάσχω ἐναντιότης καί ὁ μᾶλλον καί ὁ κακός . εἰκότως · ἐν γάρ ὁ ποιότης μόνος ὁ ἐναντιότης θεωρέω · ὁ δέ ποιέω καί ὁ πάσχω ἐκ ὁ συμπλοκή ὁ οὐσία πρός ὁ ποιότης συνίστημι . καί ὁ μᾶλλον δέ καί ὁ κακός ἐπιδέχομαι ἐκεῖνος πολλάκις εἴρω ὁ καί ὁ ἐναντιότης ἐπιδέχομαι . ἐπεί δέ οὖον πᾶς ποιότης ἐπιδέχομαι ὁ ἐναντιότης οὐδέ ὁ μᾶλλον καί ὁ κακός , οἷος ὁ σχῆμα , εἰκότως ἄρα οὐδέ πᾶς ὁ ὁ ποιέω καί ὁ πάσχω κατηγορία παρακολουθέω ὁ ἐπιδέχομαι ἐναντιότης καί ὁ μᾶλλον καί ὁ κακός , ἀλλά ὁ μέν ἐκ ποιότης λαμβάνω ἐπιδέχομαι ὁ μᾶλλον καί ὁ κακός ὑπάρχω αὐτός οὗτος , ὁ δέ ἐκ ποιότης λαμβάνω μή ἐπεῖδον ] χόω ἐναντιότης οὐδέ αὐτός ὑπάρχω τίς ἐναντίος . p . 11b15 ὑπέρ μέν ἐν ὁ προτίθημι γένος ἱκανός ὁ εἴρω · ἐκ οὗτος ὁ ῥησείδιον ὑπολαμβάνω τις ὁ ἐξηγητής ὁ σκοπός εἰμί ὁ κατηγορία περί νόημα μόνος • ὁ γάρ Ἀριστοτέλης , φημί , γένος μόνος οἶδα ὁ ὑστερογενής καί ἐννοηματικός · ὁ γάρ καθόλου , φημί αὐτός ἐν ὁ περι Ψυχή , ἢ οὐδείς εἰμί ἢ ὕστερος , ὁ δέ πρό ὁ πολ - λάω οὐδέ ὅλως βούλομαι εἰμί , ἀλλά τερέτισμα αὐτός λέγω καί φλυαρία περιίζομαι . περι ὁ ἀντίκειμαι . p . 11b16 περι δέ ὁ ἀντίκειμαι ποσαχῶς εἴωθα ἀντίκειμαι - ἕπομαι , ῥητέος . πληρόω ὁ ὁ κατηγορία λόγος καί ἄρχω ὁ μετά ὁ κατηγορία τμῆμα · εἴρω γάρ κατά ἀρχή ὁ βιβλίον ὅτι εἰς τρεῖς μέρος διαιρέω οὗτος ὁ βιβλίον , εἰς τε ὁ πρό ὁ κατηγορία καί ὁ περί αὐτός ὁ κατηγορία καί ὁ μετά ὁ κατηγορία , καί ὅτι ἐν μέν ὁ πρό ὁ κατηγορία περί φωνή διαλέγω , ὅς μέλλω χράω ἐν ὁ διδασκαλία ὁ κατηγορία , ἄγνωστος ἐγώ ἐκ ὁ συνήθεια εἰμί , ἐν δέ ὁ δύο τμῆμα περί αὐτός ὁ κατηγορία , ἐν δέ ὁ τρίτος , οὗτος εἰμί ὁ πρόκειμαι , περί τίνω φωνή ὅς παραλαμβάνω ἐν ὁ διδασκαλία ὁ κατηγορία , ὅς ἔννοια μέν τις ἔχω οὖον μήv διαρθρόω . ὅτι δέ οὐ εἰμί ἀπαρτάω ὁ τμῆμα οὗτος ὁ σκοπός ὁ κατηγορία , ὅς τις νομίζω , δῆλος μέν καί ἐκ ὁ εἴρω , καί ἐκ αὐτός δέ ὁ συνεχής ὁ φράσις δῆλος · ὁ γάρ μέν σύνδεσμος ἐρῶ ἐν ὁ τέλος ὁ τμῆμα ὁ πρό οὗτος , ἐν οὗτος | ὁ δέ ἐπάγω · ἐρῶ γάρ ἐν ἐκεῖνος ὑπέρ μέν οὖν ὁ προτίθημι γένος ἐν ὁ ἀρχή οὗτος φημί περί δέ ὁ ἀντίκειμαι . ὥστε καί ἐκ οὗτος δῆλος ὁ ὁ σκοπός συνέχεια . πρῶτος δέ διδάσκω περί ὁ ἀντίκειμαι · καί γάρ ἐν ὁ περι ποσός λόγος μνήμη οὗτος ποιέω , ἡνίκα λέγω ὁ μέγας ὁ μικρός ἀντίκειμαι οὐ ὡς ὁ ἐναν - Τία ἀλλά ὡς ὁ πρός τίς . βούλομαι τοίνυν ἐνταῦθα διδάσκω ποσαχῶς ὁ ἀντίκειμαι λέγω . ὁ τοίνυν ἀντίκειμαι , φημί , τετραχῶς ἀντίκειμαι , ἢ ὡς πρός τίς ἢ ὡς ἐναντίος ἢ ὡς στέρησις καί ἕξις ἢ ὡς κατάφασις καί ἀπόφασις . Ζητητεον ἐσθίω τίς ὄα ποτός τέσσαρες μόνος ὁ εἶδος ὁ ἀντίκειμαι καί οὔτε πλείων οὔτε μικρός , καί τίς ὁ αἰτία ὁ τοιοῦτος αὐτός τάξις . ἵνα οὖν μανθάνω διά τίς τέσσαρες μόνος , εἶπον οὕτως · ὁ ἀντίκειμαι ἢ ὡς λόγος ἀντίκειμαι ὁ ὡς πρᾶγμα . ὁ δέ ὡς πρᾶγμα ἀντίκειμαι ὁ ἐν σχέσις τις θεωρέω ἢ άσχετος εἰμί . καί εἰμί άσχετος εἰμί , ἢ μεταβάλλω εἰς ἀλλήλων ἢ οὖον μεταβάλλω . ὡς λόγος μέν οὖν ἀντίκειμαι κατάφασις καί ἀπόφασις , οἷος Σωκράτης περιπατέω — Σωκράτης οὖον περιπατέω , ὡς πρᾶγμα δέ καί σχέσις ἔχω ἀντίκειμαι ὁ πρός τίς , οἷος πατήρ καί υἱός , δεξιός καί ἀριστερός , ἐπιστήμη καί ἐπιστητός , ὡς πρᾶγμα δέ καί σχέσις μή ἔχω καί μεταβάλλω εἰς ἀλλήλων ὁ ἐναντίος , οἷος ὁ μέλας καί ὁ λευκός , ὁ θερμός καί ὁ ψυχρός , ὡς πρᾶγμα δέ ἄσχετος καί μή μεταβάλλω εἰς ἀλλήλων ἕξις καί στέρησις , οἷος ὄψις καί τυφλότης · ὁ μέν γάρ ἕξις μετά - βάλλω εἰς ὁ στέρησις , οἷος ὁ ὄψις εἰς ὁ τυφλότης , ὁ μέντοι γε στέρησις | οὖον μεταβάλλω εἰς ὁ ἕξις , οἷος ὁ τυφλότης εἰς ὁ ὄψις · στέρησις γάρ ἐνταῦθα λαμβάνω ὁ παντελής ὁ εἶδος φθορά καί αὐτός ὁ δύναμις , ἐν δέ ὁ φυσικός ἀκροάομαι στέρησις λέγω οὖον ὁ παντελής ὁ δύναμις φθορά βούλομαι γάρ ἐν ἐκεῖνος καί ὁ στέρησις εἰς ὁ ἕξις μεταβάλλω ) , ἀλλά ὁ ἐνέργεια μόνος ὁ ἀπουσία . τίς μέν οὖν ἕνεκα τέσσαρες μόνος ὁ εἶδος ὁ ἀντίκειμαι εἰμί , ὁ διαίρεσις ἐγώ δηλόω . διά τίς δέ πρῶτος τάσσω ὁ ὁ πρός τίς ἀντίθεσις , δύο δέ ὁ ὁ ἐναντίος , τρίτος δέ ὁ ὁ ἕξις καί ὁ στέρησις , τέταρτος δέ ὁ ὁ κατάφασις καί ἀπόφασις , νυνί εἴρω . φημί οὖν ὅτι ἀπό ὁ μαλακός ὁ ἀντίθεσις ἔχω ἄρχω , λέγω δή ὁ πρός τίς • οὗτος γάρ ὁ ἀντίκειμαι οὖον μόνος οὖον φθείρω ἀλλήλων ἀλλά καί συνεισφέρω · εἷς γάρ τίθημι , οἷος πατήρ , συνεισάγω καί ὁ ἕτερος , ἀντίμοιρος , οἷος ὁ υἱός , καί ἀναιρέω εἷς συναναιρέω καί ὁ ἕτερος . ἄλλος . λάω γάρ εἰμί υποστατικός . δύο τάξις ἔχω ὁ ὁ ἐναντίος ἀντίθεσις , οἷος λευκός καί μέλας · ἰσχυρός γάρ πως εἰμί ὁ οὗτος ἀντίθεσις , διότι οὖον μόνος οὖον συνεισφέρω ἀλλήλων , ἀλλά καί φθείρω · ὁ γάρ εἷς πάρειμι οὐ ὑπομένω ὁ ἕτερος . καί εἰς ἀλλήλων μέντοι γε οὗτος μεταβάλλω , οἷος θερμός καί ψυχρός , λευκός καί μέλας . τρίτος ἔχω τάξις ὁ κατά ἕξις καί στέρησις · καί γάρ ὁ οὗτος ἀντίθεσις ἰσχυρός εἰμί ὁ ὁ ἐναντίος ἀντίθεσις · ὁ μέν γάρ ἐναντίος μεταβάλλω εἰς ἀλλήλων , ὁ δέ στέρησις οὐδέποτε μεταβάλλω εἰς ὁ ἕξις · οὐδέ γάρ ἐκ τυφλός τις ἀναβλέπω κατά γε ὁ φυσικός ἢ τεχνικός λόγος , εἰμί μή ποῦ θεῖος δύναμις . ἔσχατος ἔχω τάξις ὁ κατά ἀπόφασις καί κατάφασις ἀντίκειμαι • σφοδρός γάρ οὗτος ὁ ἀντίθεσις , διότι ἐπί | πᾶς ὁ εἰμί καί μή εἰμί διαιρέω ὁ ἀληθής καί ὁ ψεῦδος · λέγω γάρ Σωκράτης ἢ δεξιός ἵημι ἢ μή εἰμί δεξιός . καί ἀληθής γε οὗτος ὁ διαίρεσις , κἀν μόνος εἰμί τυγχάνω Σωκράτης κἀν μετά πλείων κἀν μηδέ ὅλως εἰμί . ἄν τε γάρ μόνος εἰμί , ἀληθεύω ὁ διαίρεσις λέγω μή εἰμί αὐτός δεξιός , ἄν τε μετά μετά π́λυος , ὁμοίως · ἢ γάρ δεξιός εἰμί ἐν πλείων εἰμί ἢ οὐ εἰμί δεξιός , ἀλλά ἢ μέσος ἢ ἀριστερός , ἀμφότερος δέ ὁ μή δεξιός σός . μαίνομαι . ἀλλά κἀν μηδέ ὅλως εἰμί , ἀληθής ὁ λέγω ὅτι οὐ εἰμί δεξιός . πῶς γάρ ὁ μηδέ ὅλως εἰμί ; καί ὁ φωνή δέ λέγω ἢ λευκός εἰμί ἢ μή λευκός , καί ὁ λίθος ἢ ὄψις ἔχω ὁ μή ἔχω . καί ἐπί πᾶς δέ ευρησις ὁ ἀντίθεσις οὗτος ἀληθής ὑπάρχω , οὖον μόνος ἐπί ὁ κατά μέρος ἀντίθεσις ἀλλά καί ἐπί ὁ καθόλου · ὁ γάρ εἰμί ἢ δεξιός εἰμί ἢ οὐ εἰμί δεξιός , ἢ λευκός εἰμί ἢ οὐ εἰμί λευκός , ἢ ὄψις ἔχω ἢ οὐ ἔχω ὄψις . οὖον μόνος δέ ἐπί σῶμα οὗτος ὁ ἀντίθεσις χώρα ἔχω , ἀλλά καί ἐπί ἀσώματος · καί γάρ ἐκεῖνος οὐ ἔχω ὁ δεξιά θέσις , ἐπεί οὐδέ σῶμα μάτη εἰμί , οὔτε λευκός εἰμί ἵημι ὄψις ἔχω ὁ ἡμέτερος . καί ὁ μή εἰμί δέ οὔτε δεξιός εἰμί οὔτε λευκός οὔτε ὄψις ἔχω . ὁ μέν οὖν κατάφασις καί ἀπόφασις , ὡς προερέω , πᾶς ὁ εἰμί καί ὁ μή εἰμί διαιρέω , ὁ δέ ἄλλος ἀντίθεσις οὐδαμῶς · ὅς τε γάρ ὁ πρός τίς ἀντίθεσις οὐ ἐπί πᾶς λέγω · ἄν γάρ τυγχάνω τις μόνος εἰμί , οὖον λέγω δεξιός εἰμί ἢ ἀριστερός . ἀλλά οὐδέ ὁ ἀσώματος οὐδείς , οἷος ὁ ψυχή · οὔτε γάρ δεξιός εἰμί οὔτε ἀριστερός . ἀλλά οὐδέ ὁ ὁ ἐναντίος · ὁ γάρ φωνή οὖον λέγω λευκός εἰμί ἢ μέλας · εἰμί γάρ καί ὁ λέγω σομφός . οὐδέ ἐπί ὁ χρῶμα ὁ μέν εἰμί λευκόν ὁ δέ μέλας · εἰμί γάρ καί ὁ μεταξύ , ὁ φαιός καί ὁ ὠχρός καί ὁ τοιοῦτος . ἀλλά οὐδέ ἐπί ὁ στέρησις καί ὁ ἕξις · ὁ γάρ λίθος οὖον λέγω Τυφλὸς εἰμί ἢ ὄψις ἔχω . εἰκότως οὖν πρῶτος μέν εἶπον ὁ ὁ πρός τίς , δύο δέ ὁ ὁ ἐναντίος , τρίτος δέ ὁ κατά στέρησις καί ἕξις , τέταρτος δέ ὁ κατάφασις καί ἀπόφασις , ἐκ ὁ μαλακός ὁ ἀντίθεσις ἔχω ἀρά · ξαίνω καί προκόπτω ἐπί ὁ σφοδρός ἀντίκειμαι . p . 11b19 ἀντίκειμαι δέ ἕκαστος ὁ τοιοῦτος , ὡς τύπος εἶπον , ὡς μέν ὁ πρός τίς , οἷος ὁ διπλάσιος ὁ ἥμισυς . Ζεύς οὗτος ἔννοια τις ἐγώ αὐτός παραδίδωμι , ἐπί παράδειγμα γυμνάζω ὁ λόγος , εἶτα οὕτως διακρίνω ἕκαστος ἴδιος ἀπό ὁ λοιπός , ἵνα μή τις ὑπολαμβάνω ὁ αὐτός οὗτος ἀντίθεσις εἰμί · καί γάρ τις ὑπονοέω ὁ αὐτός ἀντίθεσις εἰμί ὁ ἐναντίος ὁ πρός τίς · ὁ γάρ ἐναντίος φημί ὁ ἐναντίος ἐναντίος . λέγω οὖν πρός οὗτος . ὅτι ὁ μέν πρᾶγμα ὁ ὑποδέχομαι ὁ ἐναντιότης ποιότης εἰμί , οἷος ὁ λευκός καί ὁ μέλας , ὁ θερμός καί ὁ ψυχρός · οὐδείς γάρ ἄν εἶπον ὁ λευκός ὁ μέλας λευκός οὐδέ ὁ μέλας ὁ λευκός μέλας . αὐτός μέντοι ὁ ἐναν - τίω ὁ πρός τίς εἰμί . καί οὐδείς γε ἄτοπος ὁ ἐναντιότης ὁ πρός τίς εἰμί ἐν ἕτερος πρᾶγμα θεωρέω · ὁ γάρ πρός τίς λέγω μή ἴδιος ἔχω ὑπόστασις , ἀλλά ἐν ὁ ἄλλος κατηγορία συνίστημι . p . 11b21 δέ ὁ ἐναντίος , οἷος ὁ κακός ὁ ἀγαθός . ἀγαθός ἐνταῦθα λέγω οὖον ὁ ὑπερούσιος οὗτος γάρ οὐ ἀντίκειμαι ὁ κακός ) , ἀλλά ὁ ἐναντίος ὁ κακός · δισσός γάρ ὁ ἀγαθός , ὁ μέν κατά ἑαυτοῦ ὁ οὐσιωδῶς ὑπάρχω θεός , ὅσπερ οὐδείς ἔχω ἐναντίος ὁ οὐσία γάρ οὐδείς εἰμί ἐναντίος ) , ὁ δέ κατά συμβαίνω ὁ πρός ἀντιδιαστολή ὁ κακός λέγω , λέγω δή ὁ ἐν ἐγώ · ὥσπερ καί ὁ φάος εἴρω διττός . ὁ μέν ἐν ἥλιος , ὅσπερ οὐ ἔχω ἀντίκειμαι ἑαυτοῦ σκότος , ἐπεί συμπληρόω ὁ οὐσία ὁ ἥλιος καί οὐσιώδης αὐτός εἰμί , ὁ δέ ἐν ἀήρ κατά συμβαίνω αὐτός γίγνομαι , ὅς ἀντίκειμαι ὁ σκότος καί αὐτός ἐπισυμβαίνω ὁ ἀπόστασις ὁ φάος ὁ ἀήρ . καί ὁ γνῶσις δέ διττός , ὅς φημί καί ὁ Πλάτων , ὁ μέν νοερός , ὅστις μόνος ὁ ἀληθής οἶδα , οὐ ἔχω δέ ὁ ψεῦδος ἀντίκειμαι , ὁ δέ διανοητικός καί ἔτι ὁ δόξα , ὅστις ἔχω ἀντίκειμαι ὁ ψεῦδος · εἰμί γάρ καί διανοέομαι καί δοξάζω ψευδής , νοέω μέντοι ψευδής οὐ εἰμί · εἰμί γάρ εἄν ὁ νόος ἀνόητος . ἤ γάρ ἅπτω ὁ νοητός ὁ νόος ἢ οὐ ἅπτω φημί ὁ Ἀριστοτέλης • ὥστε ἀναμάρτητος . οὗτος οὖν ἐνταῦθα ὁ ἀγαθός , λέγω δή ὁ ἐν ὁ γένεσις , λέγω ἀντίκειμαι ὁ κακός . p . 11b32 ὅσα οὖν ἀντίκειμαι ὡς ὁ πρός τίς , αὐτός ὅσπερ εἰμί ἕτερος λέγω . | βούλομαι δείκνυμι ὅτι ὁ ὁ πρός τίς ἀντίθεσις οὐ εἰμί ὁ αὐτός ὁ ὁ ἐναντίος ἀντίθεσις , καί δείκνυμι αὐτός συλλογισμός χράω ἐν δύο σχῆμα οὗτος · ὁ ὡς πρός τίς ἀντίκειμαι αὐτός ὅσπερ εἰμί ἑτός - ῥόος λέγω , οἷος ὁ δεξιός ἀριστερός δεξιός λέγω , ὁ δέ ὡς ἐναντίος ἀντίκειμαι αὐτός ὅσπερ εἰμί οὖον λέγω ἕτερος · ὁ γάρ λευκός οὖον λέγω μέλας λευκός . ὁ ἄρα ὡς πρός τίς ἀντίκειμαι ἕτερος εἰμί παρά ὁ ὡς ἐναντίος ἀντίκειμαι . p . 11b38 ὅσα δέ ὁ ἐναντίος τοιοῦτος εἰμί ὥστε ἐν ὅς μετά - φυκε γίγνομαι ἢ ὅς κατηγορέω ἀναγκαῖος αὐτός ἕτερος ὑπάρχω , οὗτος οὐδείς εἰμί ἀνά μέσος . | διακρίνω ὁ ὁ πρός τίς ἀντίθεσις ὁ ὁ ἐναντίος βούλομαι νῦν αὐτός ὁ λοιπός διακρίνω . καί πρότερος διακρίνω ὁ ὁ κατά ἕξις καί στέρησις ἀντίθεσις . ἐπεί δέ συμβάλλω αὐτός πρός οὗτος ὁ ὁ διάφορος εἶδος ὁ κατά ἕξις καί στέρησις ἀντίκειμαι ἀπαρίθ - μησις , πρότερος παραδίδωμι ἐγώ ὁ οὗτος διαφορά . καί πρό γε οὗτος ὁ διάφορος ὁ ἐναντίος εἶδος παραδίδωμι · μέλλω γάρ εὐθύς καί οὗτος διακρίνω ὁ κατά ἕξις καί στέρησις ἀντίκειμαι . μετά δέ ὁ ἀπαρίθμησις ὁ διάφορος εἶδος ὁ κατά ἕξις καί στέρησις ἀντίκειμαι ἐκτίθημι καί ὁ διαφορά ὁ κατά κατάφασις καί ἀπόφασις αωτικειμαι · τελευταῖος γάρ καί οὗτος διακρίνω ὁ λοιπός · εἰμί γάρ οἶδα ὁ διαφορά καί ὁ παρακολούθημα ἕκαστος ἀντίθεσις , ῥᾳδίως καί ὁ πρός ἀλλήλων ὁ ἀντίθεσις διαφορά εἶμι . πρῶτος οὖν , ὡς εἴρω , ὁ ὁ ἐναντίος διαίρεσις παραδίδωμι . ἔχω δέ δύναμις οὗτος ὁ τρόπος · ὁ ἐναντίος ὁ μέν ἄμεσος οἷος ἄρτιος καί περισσός , ὁ δέ ἔμμεσος ὡς ὁ λευκός καί ὁ μέλας · μέσος γάρ ὁ φαιός καί ὁ λοιπάς χρῶμα . καί ὁ έμμεσος ὁ μέν οὕτως ἔχω ὡς δυνατός εἰμί ἀμφότερος ἄπειμι ὁ ὑπόκειμαι οὐδέ γάρ ἀναγκαῖος πᾶς σῶμα λευκός εἰμί ἢ μέλας · δύναμαι γάρ καί φαιός εἰμί ) , ὁ δέ οὕτως ἔχω ὥστε ἐκ ἀνάγκη ὁ ἕτερος ἀφωρισμένως πάρειμι ὁ ὑπόκειμαι , καί οὐ ὅσπερ τυγχάνω , ὡς ὁ πῦρ ὁ θερμότης καί οὐδέποτε ὁ ψῦξις , ὁ δέ χιών ὁ ψυχρότης καί οὐδέποτε ὁ θερμότης διά ὁ οὕτως ἑκάτερος οὗτος φύω - κενός . καί οὗτος μέν ὁ διαίρεσις τε καί ὁ ὑποδιαίρεσις . καί κατά ἄλλος δέ τρόπος ἐπιδιαιρέω ὁ ἔμμεσος ἐναντίος · ὁ γάρ έμμεσος ἐναντίος ὁ μέν ἔχω ὁ μέσος ὄνομα δηλόω , ὁ δέ λόγος καί ὁ ὁ ἄκρος ἀπόφασις · ὁ μέν γάρ λευκός καί μέλας ὁ ἐν μέσος ὄνομα ἐπικαλέω , οἷος ὁ φαιός ὁ ὠχρός ὁ ξανθός καί ὁ τοιοῦτος ὁ δέ φαῦλος καί σπουδαῖος ὁ ἀνά μέσος ὄνομα μέν οὖον δηλόω , ὁ δέ ὁ ἄκρος ἀπόφασις σημαίνω ὁ μήτε φαῦλος μήτε σπουδαῖος . p . 11b38 ὅσα δέ ὁ ἐναντίος τοιοῦτος εἰμί ὥστε ἐν ὅς φύω γίγνομαι ἢ ὅς κατηγορέω . ὁ ἐναντίος ὁ μέν κατά συμβαίνω ὑπάρχω ὁ ὑπόκειμαι , ὁ δέ κατά ἑαυτοῦ . διά μέν οὖν ὁ φύω γίγνομαι δηλόω ὁ κτάομαι συμβαίνω ὑπάρχω ὁ ὑπόκειμαι , διά δέ ὁ κατηγορέω ὁ κατά ἑαυτοῦ ὑπάρχω . ὁ δέ κατά ἑαυτοῦ διττός , ὡς αὐτός φημί ἐν ὁ ἀποδεικτικός · ὁ μέν ὅς μέρος γίγνομαι ὁ ὁρισμός ὁ ὑπόκειμαι πρᾶγμα , ὡς ὁ ζῷον ὁ λογικός οὗτος γάρ κατά ἑαυτοῦ ὑπάρχω ὁ ἄνθρωπος καί ἐν ὁ ὁρισμός αὐτός παραλαμβάνω ) , ὁ δέ ὅς ἐν ὁ ὁρισμός ὁ ὑπόκειμαι παραλαμβάνω , ὡς ὁ ἄρτιος καί ὁ περισσός , σιμότης καί γρυπότης · ὁ τε γάρ · ἄρτιος καί ὁ περισσός ὁρίζω μνη - μονευω ὁ ὑπόκειμαι , λέγω δή ὁ ἀριθμός · ἄρτιος γάρ λέγω ἀριθμός | ὁ δίχα τέμνω καί περισσός ἀριθμός ὁ μή δύναμαι 30 v δίχα διαιρέω . ὁ μέντοι ἀριθμός ὁρίζω οὐ ἀνάγκη μνημονεύω ἄρτιος · ἀριθμός γάρ εἰμί πλῆθος καί συναγωγή μόνος , καί εἰμί ὁ μάλιστα , πᾶς ἀριθμός ἢ ἄρτιος εἰμί ἢ περισσός . καί ὁ σιμότης δέ καί ὁ γρυπότης ὁρίζω ἐκ ἀνάγκη καί ὁ ὑπόκειμαι , ὁ ῥίς , μνημονεύω , σιμότης λέγω εἰμί κοιλότης ἐν ῥίς , γρυπότης δέ κυρτότης ἐν ῥίς . p . 12a1 ἀναγκαῖος αὐτός ἕτερος ὑπάρχω , οὗτος ἀνδρό-θηλυς εἰμί ἀνά μέσος . ὅς βούλομαι λέγω ἐν οὗτος , τοιοῦτος εἰμί · ὅσος ὁ ἐναντίος τοιοῦτος εἰμί ὡς ἐκ ἀνάγκη δήω ὁ ἕτερος αὐτός ὑπάρχω ἢ ὡς κατά ἑαυτοῦ ἢ κατά συμβεβηκός , οὗτος οὐδείς εἰμί ἀνά μέσος , ὅσος δέ τοιοῦτος εἰμί ὡς δύναμαι ἀμφότερος ὁ ἐναντίος ἄπειμι ὁ ὑποκει - μένω , ἐν ὅς ἢ κατά ἑαυτοῦ ἢ κατά συμβαίνω ὑπάρχω , οὗτος οὐ ἄμεσος εἰμί ἀλλά ἔχω τίς ἑαυτοῦ ἀνά μέσος · παράδειγμα ὁ μέν προ - τέρας ὁ κατά ἑαυτοῦ ὑπάρχω ἐναντίος ὁ ἄρτιος καί ὁ περισσός ( οὗτος γάρ οὐδείς εἰμί ἀνά μέσος ) , ὁ δέ κατά συμβαίνω νόσος καί ὑγεία . καί γάρ οὐδέ οὗτος εἰμί τίς μεταξύ , ἀλλά ἐκ ἀνάγκη δεῖ ὁ ἕτερος αὐτός πάρειμι ὁ ὁ ζῷον σῶμα , ἴς λαμβάνω πᾶς ὁ ὁπωσοῦν ἐκ ὁ κατά φύσις ἔκβασις . ὁ δέ δύο παράδειγμα ὁ μέν κατά ἑαυτοῦ ὡς ὁ πῦρ ὁ θερμότης ὁ ὕδωρ ὁ ψυχρότης ( εἰμί γάρ τίς οὗτος ἀνά μέσος ὁ χλιαρός ) , ὁ δέ κατά συμβαίνω ὡς ἐν ἐγώ ὁ μέλας καί ὁ λευκός · εἰμί γάρ μεταξύ ὁ φαιός . p . 12a6 καί περισσός δέ καί ἄρτιος ἀριθμός κατηγορέω · Πᾶς γάρ ἀριθμός ἢ περισσός εἰμί ἢ ἄρτιος , καί οὐ εἄν εἴρω ἀριθμός μή εἰμί τοιοῦτος . p . 12a13 καί φαῦλος δέ καί σπουδαῖος κατηγορέω μέν καί κατά ἄνθρωπος καί ἄλλος πολύς . | οὖον μόνος γάρ ἐπί ἄνθρωπος λέγω ὁ φαῦλος καί σπουδαῖος , ἀλλά καί ἐπί ἄλλος , οἷος ἵππος . p . 12a20 ἐπί ἔνιοι μέν οὖν ὄνομα κεῖμαι ὁ ἄναξ μέσος . Ζεύς οὗτος , ὡς ἤδη εἶπον , κατά ἄλλος τρόπος ὁ ὁ έμμεσος ἐναντίος ποιέω ὑποδιαίρεσις , ἤδη πρότερος ὑποδιαιρέω αὐτός οὗτος εἰς τε ὁ δύναμαι ἄμφω ἄπειμι ὁ ὑπόκειμαι καί εἰς ὁ ἐκ ἀνάγκη φύω κατά ὁ ἕτερος ὁ ἀντίκειμαι ὑπάρχω ὁ ὑπόκειμαι . p . 12a26 στέρησις δέ καί ἕξις λέγω μέν περί αὐτός τίς . ἐρῶ ὁ διάφορος ὁ ἐναντίος σημαίνω , τρέπω νῦν διδάσκω περί ὁ στέρησις καί ὁ ἕξις · εἴρω γάρ ἐγώ ὅτι συμβάλλω αὐτός ὁ οὗτος διδασκαλία πρός ὁ διάκρισις αὐτός ὁ πρός ὁ τίς , οὖον μόνος δέ ἀλλά καί εἰς ὁ ὁ ἄλλος ἀντίκειμαι διάκρισις . p . 12a27 Κάθολος δέ εἶπον , ἐν ὅς φύω ὁ ἕξις γίγνομαι , περί οὗτος λέγω ἑκάτερος αὐτός . | τρία δέ δεῖ παρατηρέω ἐπί ὁ ἕξις καί ὁ στέρησις , ὁ τε φύω δέχομαι καί ὅτε φύω δέχομαι , οὗτος εἰμί ἐν ὁ χρόνος τίς ἐν ὅς φύω , καί ἐν ὅς μέρος φύω . περί ὅς δέ πρᾶγμα λέγω ὁ ἕξις , περί οὗτος καί ὁ στέρησις θεωρέω · οὖον γάρ λέγω ὁ λίθος στέργω - ἕπομαι ὄψις , ἐπεί οὐδέ ὅλως φύω ἔχω ὄψις , οὔτε ὁ ἄνθρωπος κατά ὁ πούς λέγω στερέω ὄψις , ἐπεί μή κατά ἐκεῖνος ὁ μέρος φύω ἔχω ὁ ὄψις . ἀλλά οὐδέ ὁ σκυλάκιον στερέω ὄψις λέγω , ἐπεί μή ἐν ἐκεῖνος ὁ καιρός φύω ἔχω . λέγω δέ ὁ ἄνθρωπος κατά ὁ πρόσωπον στερέω ὁ ὄψις , ἐπεί καί φύω ἔχω ὄψις ὁ ἄνθρωπος καί ἐν ὁ μέρος οὗτος καί ὁ χρόνος , ὁμοίως καί νωδός λέγω οὐ ἁπλόος ὁ μή ἔχω ὀδούς οὖον γάρ δήπου καί ὁ ἄρτι τίκτω · οὖον γάρ τηνικαῦτα φύω ἔχω ) , ὥσπερ οὐδέ τυφλός ὁ σκυλάκιον , ἀλλά νωδός λέγω ὁ ὑπό γῆρας , εἰμί τυγχάνω , ἢ ὑπό πάθος ὁ ὀδούς στερέω . p . 12a35 10 δέ στερέω καί ὁ ὁ ἕξις ἔχω οὐ εἰμί στέρησις καί ἕξις . | βούλομαι διά οὗτος δείκνυμι ὁ φιλόσοφος ὅτι οὐ εἰμί αὐτός ὁ στερέω ὁ στερέω οὐδέ ὁ ἕξις ἔχω ὁ ἔχω · αὐτός μέν γάρ ὁ ἕξις καί ὁ στέρησις ποιότης εἰμί , ὁ δέ ἔχω ὁ ἕξις καί ὁ στέρομαι - βρόχος ποιός εἰμί παρώνυμος ἀπό αὐτός λέγω , ὥσπερ ὁ λευκότης καί ὁ λευκός · ὁ μέν γάρ εἰμί ποιότης , ὁ δέ ποιός παρώνυμος ἀπό αὐτός λέγω . δείκνυμι δέ οὗτος ὁ φιλόσοφος , λέγω δή ὅτι ἕτερος εἰμί ὁ ἕξις καί ὁ ἔχω ἕξις , οὖον διά ὁ γένος , λέγω δή ὁ ἕξις καί ὁ ὁ ἕξις ἔχω ἢ διά ὁ στέρησις καί ὁ ὁ στέρησις ἔχω , ἀλλά διά ὁ εἶδος , λέγω δή ὁ ὄψις καί ὁ τυφλότης καί ὁ ὁ ὄψις ἔχω καί ὁ τυφλότης · σαφής γάρ ὁ εἶδος ὁ γένος · πρόδηλος γάρ ἐπί οὗτος ὅτι ἕτερος μέν εἰμί ὁ τυφλότης ἕτερος δέ ὁ ὁ τυφλότης ἔχω , καί ὁ ὄψις μέν ἕτερος ὁ δέ ὁ ὄψις ἔχω εἰμί ἕτερος · ὁ μέν γάρ ποιότης εἰμί τις , ὁ δέ οὐσία μετέχω οὗτος . εἰμί τοίνυν οὗτος οιαφοραω , καί ὁ οὗτος γένος διάφορος · ὡς γάρ ἔχω ὁ ὄψις καί ὁ τυφλότης πρός ὁ ἔχω ὁ ὄψις καί ὁ τυφλότης , οὕτως ἔχω καί ὁ ἕξις καί ὁ στέρησις πρός ὁ ἔχω ὁ ἕξις καί ὁ στέρησις , ἐπεί καί ὡς ἔχω ὁ ὄψις καί ὁ τυφλότης πρός ὁ ἕξις καί ὁ στέρησις , οὗτος καί ὁ ὁ ὄψις ἔχω καί ὁ ὁ τυφλότης πρός ὁ ὁ ἕξις ἔχω καί ὁ στέρησις · εἶδος γάρ αὐτός εἰμί . εἰμί τοίνυν διάφορος οὗτος , λέγω δή ὁ ὄψις καί ὁ ὁ ὄψις ἔχω καί ὁ τυφλότης καί ὁ ὁ τυφλότης ἔχω , καί ὁ οὗτος γένος διάφορος , λέγω δή ὁ ἕξις καί ὁ ὁ ἕξις ἔχω καί ὁ στέρησις καί ὁ ὁ στέρησις ἔχω . p . 12a39 ἔτι εἰμί εἰμί ὁ τυφλότης αὐτός ὁ τυφλός εἰμί , κάτειμι - γορεῖτο ἄν ἀμφότερος κατά ὁ αὐτός . | καί ἄλλως δέ φημί · εἰμί εἰμί αὐτός ὁ ὄψις καί ὁ ὁ ὄψις ἔχω , κατηγορέω εἄν ἀμφότερος κατά ὁ αὐτός · ὡς γάρ βροτός καί ἄνθρωπος καί Μέροψ αὐτός εἰμί κατά εἷς ὑπόκειμαι κατηγορέω , οὗτος καί οὗτος εἰμί εἰμί αὐτός , κατά εἷς ἄν καί ὁ αὐτός ὑπόκειμαι κατηγορέω . νῦν δέ τυφλότης μέν ἔχω ὁ ὄψις ὁ ἄνθρωπος λέγω , τυμλοος δέ ἁπλόος ἢ ὄψις οὖον λέγω . ὥστε καί ἐκ οὗτος δῆλος ὅτι διάφορος οὗτος εἰμί . ἀλλά εἰμί καί διάφορος οὗτος εἰμί , φημί , ἀλλά οὖν ὁ αὐτός ἔχω ὁ ἀντίθεσις τρόπος · ὡς γάρ ἀντίκειμαι ὁ ὄψις ὁ τυφλότης , ὡς στέρησις καί ἕξις , οὗτος καί ὁ ἔχω ὄψις ὁ ὁ τυφλότης ἔχω ἀντίκειμαι , κατά ἕξις καί στέρησις . p . 12b6 οὐ εἰμί δέ οὐδέ ὁ ὑπό ὁ κατάφασις καί ἀπόφασις κατάφασις καί ἀπόφασις . ὅτι2 δέ οὐδέ ὁ κατάφασις | καί ἀπόφασις αὐτός εἰμί ὁ ὑπό ἀάω σημαίνω , δείκνυμι οὗτος ἐκ ὁ ὁ μέν ἀπόφασις καί ὁ κατάφασις λόγος εἰμί , ὁ δέ ὑπό αὐτός σός μαίνομαι πρᾶγμα · ὁ μέν γάρ Σωκράτης καθίημι λόγος εἰμί , αὐτός δέ ὁ κάθημαι Σωκράτης πρᾶγμα εἰμί · οὐσία γάρ εἰμί μετά τις ἐνέργεια , λέγω δή ὁ κάθημαι - ἕπομαι . καί οὗτος μέντοι ἀντίκειμαι ἀλλήλων ὁ αὐτός ὁ ἀντίθεσις τρόπος · καί γάρ ὥσπερ ἀντίκειμαι ὁ λόγος ὁ λέγω Σωκράτης καθίημι ὁ λέγω Σωκράτης οὖον καθίημι , οὕτως καί ὁ κάθημαι Σωκράτης ὁ μή κάθημαι ἀντίκειμαι · ἑκάτερος γάρ ὁ ἀντίθεσις ὡς κατάφασις καί ἀπόφασις ἀντίκειμαι . p . 12b16 ὅτι2 δέ ὁ στέρησις καί ὁ ἕξις οὐ ἀντίκειμαι ὡς ὁ πρός τίς , φανερός . διδάσκω ἐγώ ἴδιος περί ἕκαστος ἀντίθεσις νῦν ὁ διάκρισις αὐτός ποιέω καί διακρίνω ὁ ὡς πρός τίς ἀντίκειμαι ὁ κατά ἕξις καί στέρηση ἀντίκειμαι · ὁ γάρ ἐναντίος ἤδη αὐτός διακρίνω . πάλιν δέ ἐπί ὁ εἶδος γυμνάζω ὁ λόγος ὡς σαφής , λέγω δή ὁ ὄψις καί ὁ τυφλότης . καί πρῶτος μέν δείκνυμι οὕτως συλλογισμός πάλιν χράω - μένος ἐν δύο σχῆμα · ὁ πρός τίς αὐτός ὅσπερ εἰμί ὁ ἀντίκειμαι λέγω ὁ γάρ πατήρ υἱός λέγω πατήρ καί ὁ δεξιός ὁ ἀριστερός δεξιός ) , ὁ δέ κατά ἕξις καί στέρησις αὐτός ὅσπερ εἰμί οὖον λέγω ὁ ἀντίκειμαι · ὁ γάρ ὄψις οὖον λέγω τυφλότης εἰμί ὄψις . ὁ ἄρα ὡς πρός τίς ἀντίκειμαι ἕτερος εἰμί ὁ κατά ἕξις καί στέρησις ἀντίκειμαι καί οὗτος μέν πρῶτος δείκνυμι ἀπό ὁ σαφής καί ὁμολογέω , λέγω δή ἀπό ὁ ὁ ὄψις μή λέγω τυφλότης ὄψις , εἶτα ὕστερος δείκνυμι καί ἀπό ὁ ἀμφίβολος ὅτι οὐδέ ὁ τυφλότης ὄψις τυφλότης λέγω • οὗτος γάρ δοκέω λέγω . p . 12b18 οὐδέ ἄλλως οὐδαμῶς ὁ ὄψις πρός αὐτός λέγω . ἀντί ὁ c ὡς δέ ἄν ονοματοποίηση , οὐδαμῶς πρός ὁ ἀντίκειμαι λέγω , ἄν τε πρός δοτικός ἢ ἄλλος πτῶσις ἀποδίδωμι · οὐδέ γάρ ὁ ὄψις ὁ τυφλότης εἰμί ὄψις . p . 12b19 ὡσαύτως δέ οὐδέ ὁ τυφλότης λέγω ἄν τυφλότης ὄψις . δείκνυμι ἐπί ὁ ὁμολογέω , λέγω δή ὁ ὄψις , ὅτι οὖον λέγω πρός ὁ ἀντίκειμαι , νῦν ἐπί ὁ ἀμφίβολος δείκνυμι · ὁ γάρ τυφλότης στέρησις μέν ὄψις λέγω , τυφλότης δέ ὄψις οὐδαμῶς . μήποτε δέ οὖον καλῶς φημί ὁ τύφλωσις μή λέγω ὄψις τύφλωσις · εἰμί γάρ , ὡς καί αὐτός φημί , στέρησις ὄψις λέγω , ὁ γένος δέ κατηγορέω τις ἀνάγκη πᾶς καί ὁ εἶδος τίς κατηγορέω οὖον γάρ οἷος τε τίς εἰμί ζῷον ὅς μή πάντως ἢ ἄνθρωπος εἰμί ἢ ἵππος ἤ τίς ὁ λοιπός ζῷον , ὁμοίως δέ οὐδέ στέρησις εἰμί ἐνδέχομαι , εἰμί μή πάντως εἰμί τίς ὅς εἰμί λέγω ὁ στέρησις ) · ἀνάγκη οὖν πᾶς καί ὁ κατά εἶδος ἀντίκειμαι ὁ ἔχω ἐκεῖνος στέρησις ἐκεῖνος εἰμί λέγω · εἰμί γάρ ὁ ὁ ὄψις στέρησις οὐ εἰμί ἀπλόος καί καθόλου πάντως στέρησις , ἀλλά τις δηλονότι στέρησις , οὗτος εἰμί τύφλωσις · εἰμί οὖν ὁ ὁ ὄψις στέρησις τίς εἰμί στέρησις , οὗτος δέ ὁ τις στέρησις οὐδείς ἄλλος εἰμί ἢ τύφλωσις , ὁ ἄρα τύφλωσις ὄψις εἰμί τύφλωσις · πῶς γάρ οἷος τε εἰμί ὁ γένος τις εἰμί λέγω μή καί ὁ εἶδος τις εἰμί λέγω , εἴπερ ἐν ὑπάρχω εἰμί ὁ γένος ἄνευ τις ὁ εἶδος ἀδύνατος ; ἢ οὖν οὐδέ ὁ γένος , οὗτος εἰμί ὁ στέρησις , λέγω ὄψις εἰμί στέρησις . ἢ εἰμί ὁ γένος , πάντως καί ὁ εἶδος τίς . ἀλλά ἴσως εἶπον ἄν τις πρός οὗτος ὡς εἴπερ λέγω γνῶσις στέρησις , ἀνάγκη ὅσος ἐπί ὁ λόγος οὗτος εἰμί τίς ὁ εἶδος ὁ στέρησις οὗτος ὅς ὁ γνῶσις κατηγορέω ἢ πρός αὐτός λέγω · νῦν δέ ὁ γένος κατηγορέω ὁ γνῶσις , εἶδος τίς ὁ αὐτός κατηγορέω οὐ εὑρίσκω . εἰμί οὖν πρός οὗτος εἶπον ὅτι μηδέ ἔχω ὁ ἀντίκειμαι ὁ γνῶσις στέρησις ὀνομάζω , ὥσπερ ὁ ὁ ὁράω ἀντίκειμαι στέρησις τυφλότης καλέω , ὡς εἴπερ εἰμί , λέγω εἄν ἐκεῖνος πρός ὁ γνῶσις , ὡς ὁ τυφλότης ὄψις λέγω τυφλότης · ὁπηνίκα γάρ ὁ στερέω κατά στερέω ὁ ἕξις ὀνομάζω - μέν , ὡς ἀγνωσία καί ἀμαθία καί ὁ ἄσοφος καί ὁ παραπλήσιος , οὐκέτι δηλονότι ὁ ἀντίκειμαι ὁ τοιοῦτος εἰμί λέγω , ἀλλά ὁ δεκτικός · οὖον γάρ ὁ ἀγνωσία γνῶσις ἀγνωσία λέγω , ἀλλά Ψυχή ἀγνωσία , καί ἀμαθία καί ὁ λοιπός · ἔχω γάρ ἐν ἑαυτοῦ ὁ ἀντίκειμαι , ὅς ὁ στέρησις κατηγορέω . ἀλλά εἰμί καί ὁ στέρησις αὐτός ὅσπερ εἰμί ὁ ἀντίκειμαι εἰμί λέγω , οὖον μόνος αὐτός ὁ γένος , ἀλλά εἰμί τίς καί ὁ ὑπό οὗτος εἶδος εἰμί ὀνομάζω , ἀλλά οὖν οὐκέτι καί ὁ ἕξις αὐτός ὅσπερ εἰμί ὁ στέρησις | εἰμί λέγω , ὁ δέ πρός τίς ἑκάτερος ὁ ἀντίκειμαι αὐτός ὅσπερ εἰμί ὁ ἀντίκειμαι εἰμί λέγω , ὡς ἐφεξῆς φημί ὁ Ἀριστοτέλης . ὥστε οὗτος ἄν διακρίνω ὁ κατά ἕξις καί στέρησις ἀντίκειμαι ὁ πρός τίς . καί οὗτος δέ ἄν τις εἶπον ὅτι οὐ ὅς τρόπος ὁ πρός τίς αὐτός ὅσπερ εἰμί ὁ ἀντίκειμαι εἰμί λέγω , οὕτως καί ὁ στέρησις ὁ ἕξις εἰμί λέγω στέρησις · ὁ μέν γάρ πρός τίς ὡς συναίτιος ἀλλήλων οὕτως ἑκάτερος ὁ ἀντίκειμαι ὁ λοιπός εἰμί λέγω , ὁ δέ στέρησις ὁ ἕξις εἰμί λέγω οὐ ὡς ὁ εἰμί αὐτός ἐναντίος δέ ὁ μή εἰμί αἰτία εἰμί . μήποτε δέ εἰμί συνηγορέω ὁ Ἀριστοτέλης λόγος φάσκω ὁ μέν στέρησις ὄψις εἰμί λέγω στέρησις τοφλοτηταω δέ ὄψις μηκέτι · ἰδού γοῦν καί φάος μέν στέρησις φημί , σκότος δέ φάος οὐκέτι , καίτοι ὁ σκότος οὐδείς ἄλλος εἰμί ἢ φάος στέρησις , ὡς ὁ τυφλότης ὄψις στέρησις , ὡς ἐν ἕτερος ἐγώ διά πλείων δείκνυμι . ἀλλά ὥσπερ πήρωσις μέν σκέλος φέρω λέγω , οὐκέτι δέ πήρωσις ἀρτιότης ἢ ὀρθότης ἢ εὐθύτης , ἢ ὅπως ἄν τις ὁ ὁ σκέλος κατά φύσις θέσις καλός , ὀνομάζω , οὗτος δηλονότι καί σκότος μέν ἀήρ λέγω , σκότος δέ φάος οὐκέτι . οὐδέ ἄρα τύφλωσις ὄψις , ἀλλά εἴπερ ἄρα , ὀφθαλμός τύφλωσις , ὡς καί πήρωσις ὀφθαλμός · ὁ μέν γάρ ὀφθαλμός ὁ μόριον σημαίνω ὁ μετέχω ὁ ὄψις , ὁ δέ ὄψις αὐτός ὁ δύναμις . ἀλλά ἐπεί καθάπερ καί ἐπί ὁ ἄλλος ποιότης πολλάκις ὁμώνυμος ὁ ποιότης ὁ ποιόω ὀνομάζω , λευκός λέγω καί ὁ λευκάζω σῶμα καί αὐτός ὁ λευκότης , καί θερμός καί ψυχρός ὁμοίως καί βαρύς καί κοῦφος καί ὁ λοιπός , οὗτος δέ καί ὄψις οὖον μόνος ἐπί ὁ δύναμις ἀλλά καί ἐπί αὐτός ὁ ὄργανον φέρω , ὁ ὀφθαλμός ὄψις καλέω , ὁ δέ τύφλωσις ὁ ὀφθαλμός εἰμί λέγω κύριος , λέγω δέ , ὡς εἶπον , ὁ ὀφθαλμός ὄψις · διά ἄρα καί τύφλωσις ὄψις λέγω οὐ ἐπί ὁ δύναμις ἀλλά ἐπί ὁ ὄργανον φέρω ὁ ὁ ὄψις ὄνομα . ὁ δέ Ἀριστοτέλης φημί πρός ὁ ἀντίκειμαι δύναμις μή λέγω ὁ τύφλωσις , ὅσπερ εἰμί ἀληθής . λείπω ἄρα ἐνίημι ἐγώ ἐπιλύω , πῶς ὁ γένος αὐτός , λέγω ὁ στέρησις , ὁ ἕξις εἰμί λέγω οὐ καί ὁ ὁ στέρησις ἕκαστος εἶδος τις ἀντίκειμαι ἕξις λέγω , εἴπερ ἀληθής ὡς ἐπί ὅς ὁ γένος λέγω , πάντως καί ὁ ὑπό ὁ γένος εἶδος τίς κατηγορέω . φημί οὖν ὅτι ὁ μέν ἔχω πρᾶγμα τις εἰμί εἰδοποιέω καί ὑφίστημι , καί διά οὗτος εἰκότως γένος εἰμί ὁ ἕξις ἔχω καί ὁ ὑπόκειμαι εἶδος ὑπάρχω καί εἶδος τίς φυσικός ἔχω ἕκαστος , ὁ δέ στέρησις οὐδείς ἕτερος εἰμί ἢ ἀπουσία ὁ ἕξις , ὥστε αὐτός κατά ὁ ἑαυτοῦ λόγος ὁ μή εἰμί εἰμί . πῶς οὖν ὁ μή εἰμί ὡς ὑπάρχω τις εἶδος ζητέω ; ὥστε εἰμί καί εἰμί τις εἰδικός τις ἔχω στέρησις ἀντίκειμαι , οὐ ὡς εἰμί τίς ἀντίκειμαι ἀλλά πάλιν ὡς μή εἰμί κατά ἀπόφασις ὁ ἕξις , οἷος ὁ σοφός ὁ ἄσοφος καί ὁ ὀδούς ἔχω ὁ νωδός , παρά ὁ νάω στερητικός καί ὁ ὀδούς . καί οὗτος μέν οὖν ὁ μερικός στερέω ὁμοίως ὁ γένος κατά ἀπόφασις ὁ ἕξις λέγω . εἰμί ποῦ δέ εὑρίσκω στερέω τις κεῖμαι ὄνομα , ὡς ὁ ἀπουσία ὁ ὄψις τύφλωσις ὀνομάζω ἢ ὁ ὁ φάος ἀπουσία σκότος , οὖον ὁ ἀπουσία ὁ ἕξις κατηγορέω ὁ τοιοῦτος ὄνομα , ἀλλά ὁ πάθος ὁ περί ὁ δεκτικός γίγνομαι ἢ ἄλλος τις ἐπισυμβαίνω ὁ ἀπουσία ὁ ἕξις , ὥσπερ ὁ σκότος παρά ὁ σκιάζω εἴρω ὁ δέ σκιά ἐπιπρόσθησις εἰμί φάος , ὅστις ἐν ὁ ἀήρ ἢ ἁπλόος ἐν ὁ | διαφανής συμβαίνω , ἤ , ὡς Ἡρωδιανός φημί , παρά ὁ ἔχω · ἐπέχω γάρ ἐγώ ὁ οἶδα ἢ ὁ πρόοδος καί ὁ πολύς ἐνέργεια ἐπιχείρησις . καί ὁ τύφλωσις δέ ἴσως παρά ὁ τύφω καί ὁ Τυφλὸς οἱονεί τῦφος ὁ ὑποκαίω ὁ ὄψις ἔχω ( “ κενός ἐγείρω φημί ὁ ποιητής , “ ὑποσμύχω ὀπωπή ” ) , ὡς καί ὁ πηρός παρά ὁ πήθω — — πηρός , ὡς παρά ὁ ὀκνέω — ὀκνέω — ὀκνηρός . εἰκότως ἄρα ὁ τοιοῦτος ὁ ὄργανον εἰμί λέγω καί οὐ ὁ ἕξις · πάθος γάρ ὁ ὑπόκειμαι σῶμα εἰμί ὁ ἕξις καί οὐ αὐτός ὁ ἕξις . p . 12b21 ἔτι ὁ πρός τίς πᾶς πρός ἀντιστρέφω λέγω . πάλιν ἕτερος συλλογισμός δείκνυμι ὅτι ἕτερος εἰμί ὁ ὡς πρός τίς ἀντίκειμαι ὁ κατά στέρησις καί ἕξις ἀντίκειμαι · λέγω γάρ δύναμις οὕτως · ὁ πρός τίς πρός ἀντιστρέφω λέγω ( ὥσπερ γάρ ὁ πατήρ υἱός πατήρ , οὗτος καί ὁ υἱός πατήρ υἱός ) , ὁ δέ κατά ἕξις καί στέρησις οὖον λέγω πρός ἀντιστρέφω · οὖον γάρ λέγω ὁ ὄψις τυφλότης εἰμί ὄψις . ὁ ἄρα πρός τίς ἕτερος εἰμί ὁ κατά ἕξις καί στέρησις ἀντίκειμαι . p . 12b26 ὅτι2 δέ οὐδέ ὡς ὁ ἐναντίος ἀντίκειμαι ὁ κατά καί ἕξις λέγω , ἐκ ὅδε δῆλος . διακρίνω ὁ ὁ πρός τίς ἀντίθεσις ὁ ὁ ἐναντίος ἀντίθεσις 〈 καί ὁ 〉 ὁ κατά στέρησις καί ἕξις · εἶτα νῦν διακρίνω ὁ κατά στέρησις καί ἕξις ἀντίκειμαι ὁ ὡς ἐναντίος ἀντίκειμαι . καί ὀφείλω μέν ὅσος ἐπί ὁ ἀκολουθία ὁ πρός τίς διακρίνω ὁ κατά κατάφασις καί ἀπόφασις ἀντίκειμαι , ἐπεί δέ μέλλω εἷς τις λόγος διακρίνω ὁ | κατά κατάφασις καί ἀπόφασις ἀντίκειμαι ὁ λοιπός , διά οὗτος νῦν ὑπερτίθημι διακρίνω ὁ πρός τίς ὁ κατάφασις καί ἀπόφασις , ἵνα μή ὁ αὐτός λέγω ἀναγκάζω . πάλιν δέ ἀναλαμβάνω ὁ ἀπαρίθμησις ὁ εἶδος ὁ ἐναντίος · βούλομαι γάρ ἀντίκειμαι πᾶς ὁ ἐναντίος ὁ κατά ἕξις καί στέρησις . p . 12b27 ὁ μέν γάρ ἐναντίος , ὅς μηδείς εἰμί ἀνά μέσος , ἀναγκαῖος , ἐν ὅς φύω γίγνομαι ἢ ὅς κατηγορέω , ἕτερος αὐτός ὑπάρχω . πάντως γάρ ἀνάγκη ὁ ἀριθμός ἢ ἄρτιος εἰμί ἢ περισσός καί νοσέω ἢ ὑγιαίνω ὁ ζῷον . p . 12b32 ὅς δέ εἰμί τίς ἀνά μέσος , οὐδέποτε ἀνάγκη πᾶς ἕτερος . Oὐδὲ γάρ ἐκ ἀνάγκη πᾶς σῶμα ἢ λευκός εἰμί ἢ μέλας ( εἰμί γάρ καί ὁ φαιός ) ἢ πάλιν θερμός ἢ ψυχρός · εἰμί γάρ καί ὁ χλιαρός . p . 12b35 ἔτι δέ καί οὗτος εἰμί τίς ἀνά μέσος , ὅς μή ἀναγκαῖος εἰμί ἕτερος ὑπάρχω ὁ δεκτικός , εἰμί μή ὅς φύσις ὁ εἷς ὑπάρχω . οὗτος εἰμί ὁ τρίτος ὁ ἐναντίος εἶδος , ὅσπερ ἔχω μέν τίς ἀνά μέσος , πλήν ὁ ἕτερος ὁ ἐναντίος ἐκ ἀνάγκη | πάρειμι ὁ δεκτικός διά ὁ κατά φύσις αὐτός ὑπάρχω , οἷος ὁ πῦρ ὁ θερμός , ὁ χιών ὁ λευκός . οὐδέποτε δέ ἑκάτερος ὁ ἐναντίος ἐνδέχομαι ἄπειμι ὁ δεκτικός · ἀδύνατος γάρ ὁ πῦρ μή θερμός εἰμί ἢ ὁ χιών μή ψυχρός ἢ μή βαρύς ὁ γῆ ἢ ὁ πῦρ μή κοῦφος . p . 13a3 ἐπί δέ ὁ στέρησις καί ὁ ἕξις οὐδέτερος εἴρω ἀληθής . ἀναμιμνήσκω ἐγώ ὁ διάφορος τρόπος ὁ ὁ ἐναντίος ἀντίθεσις νῦν δείκνυμι ὅτι κατά οὐδείς ὁ εἴρω τρόπος δύναμαι ὁ αὐτός εἰμί ὁ ἐναντίος ἀντίθεσις ὁ κατά στέρησις καί ἕξις · καί πρότερος γε αὐτός διακρίνω ὁ ἄμεσος ἐναντίος · φημί γάρ οὕτως · p . 13a4 οὖον γάρ ἀεί ὁ δεκτικός ἀναγκαῖος ἕτερος αὐτός ὑπάρχω . ἐπί γάρ ὁ ἄμεσος ἐναντίος ἐκ ἀνάγκη ὁ ἕτερος ὑπάρχω ὁ ὑπόκειμαι , ἐπί δέ ὁ κατά στέρησις καί ἕξις οὐ ἐκ ἀνάγκη ὁ ἕτερος πάρειμι ὁ ὑπόκειμαι , ἀλλά ἐνδέχομαι ἑκάτερος ἄπειμι · ὁ γάρ σκυλάκιον οὔτε τυφλός εἰμί οὔτε ὄψις ἔχω , καί ὁ ἄρτι τίκτω παιδίον οὔτε νωδός εἰμί οὔτε ὀδούς ἔχω · ὁ δέ ἀριθμός πάντως ἢ ἄρτιος εἰμί ἢ περισσός , καί ὁ ζῷον ἐκ ἀνάγκη ἢ νοσέω ἢ ὑγιαίνω . ὥστε οὐ εἰμί ὁ ὁ ἄμεσος ἐναντίος ἀντίθεσις ὁ αὐτός ὁ κατά στέρησις καί ἕξις . p . 13a8 ἀλλά οὐδέ ὅς τίς εἰμί ἀνά μέσος · ἀναγκαῖος γάρ πᾶς ὁ δεκτικός ἕτερος αὐτός ὑπάρχω . νῦν διακρίνω ὁ έμμεσος ἐναντίος ὁ κατά στέρα βρόχος καί ἕξις , καί πρότερος γε ὁ φύζω κατά ἀμφότερος ὁ ἐναντίος ἄπειμι ὁ ὑπόκειμαι · ἐπί μέν γάρ ὁ κατά ἕξις καί στέρησις ἀντίκειμαι , ὅταν εἰμί ὁ ὑπόκειμαι οὗτος δεκτικός , ἐκ ἀνάγκη αὐτός ὁ ἕτερος πάρειμι · ὁ γάρ Σωκράτης ἐκ ἀνάγκη ἢ τυφλός εἰμί ἢ ὄψις ἔχω , οὐ ἐκ ἀνάγκη δέ ἢ λευκός εἰμί ἢ μέλας · δυνατός γάρ αὐτός μηδέτερος οὗτος ὑπάρχω καί φύω γε δέχομαι ὁ ἐναντίος ἑκάτερος . p . 13a11 καί οὗτος οὐ ἀφωρισμένως ἕτερος , ἀλλά ὁπότερος τυγχάνω · οὖον γάρ ἀναγκαῖος ἢ τυφλός ἢ ὄψις ἔχω εἰμί , ἀλλά ὁπότερος τυγχάνω · Ζεύς οὗτος πάλιν διακρίνω ὁ κατά στέρησις καί ἕξις ὁ έμμεσος ἐναντίος , ἐπί ὅς φύω ὡρισμένως ὁ ἕτερος ὁ ἐναντίος πάρειμι ὁ δεκτικός · ἐπί μέν γάρ ὁ στέρησις , φημί , καί ὁ ἕξις οὐ ἀφωρισμένως ὁ ἕτερος πάρειμι ὁ ὑπόκειμαι , ὁπόταν φύω δέχομαι , ἀλλά τυγχάνω ( οὖον γάρ ἀφωρισμένως Σωκράτης ἢ τυφλός εἰμί ἢ ὄψις ἔχω , ἀλλά ὡς εἄν τυγχάνω ) , ἐπί δέ ὁ έμμεσος ἐναντίος , ἐπί ὅς ὁ ἕτερος φύω πάρειμι ὁ ὑπόκειμαι , ἀνάγκη ἀφωρισμένως ὁ εἷς πάρειμι καί οὐδέποτε ὁ ἐναντίος · ὁ γάρ πῦρ ἀφωρισμένως πάρειμι ὁ θερμότης καί ὁ χιών ὁ λευκότης καί ὁ ψῦξις , ὁ δέ ἐναντίος οὐδέποτε . καί οὗτος διά ὁ ὁ ὑπόκειμαι φύσις , ἐπεί κατά ἑαυτοῦ ὁ θερμότης καί ὁ ψυχρότης * ἔμμεσος εἰμί · ὥστε κατά οὐδέτερος τρόπος ὁ έμμεσος ἐναντίος ὁ 137v ὁ κατά στέρησις καί ἕξις ἀντίθεσις ὁ αὐτός εἰμί . p . 13a17 ἔτι ἐπί μέν ὁ ἐναντίος ὑπάρχω ὁ δυνατός εἰς ἀλλήλων μεταβολή γίγνομαι . διαιρέω ὁ ἐναντίος καί δείκνυμι κατά μέρος ὡς οὐδείς ὁ ἐναντίος εἶδος ὁ αὐτός εἰμί ἀντίθεσις ὁ ὁ κατά στέρησις καί ἕξις , νῦν καθολικός λόγος οὗτος ἀλλήλων διακρίνω λέγω οὕτως · ὁ ἐναντίος μεταβάλλω εἰς ἀλλήλων ( ὁ γάρ θερμός εἰς ψυχρός μεταβάλλω καί ὁ ψυχρός εἰς θερμός καί ὁ μέλας εἰς λευκός καί ὁ λευκός εἰς μέλας ) , ὁ δέ κατά στέρησις καί ἕξις οὖον μεταβάλλω εἰς ἀλλήλων · εἰμί γάρ καί ὁ ὄψις εἰς τύφλωσις μεταβάλλω , ἀλλά οὐ|χὶ καί ὁ τύφλωσις εἰς ὁ ὄψις · ὁ ἄρα ἐναντίος οὐ εἰμί ὁ αὐτός ὁ κατά στέρησις καί ἕξις . καλῶς δέ εἶπον ὑπάρχω ὁ δεκτικός · διά γάρ οὗτος καί ὁ ὁ ἐναντίος εἰς ἀλλήλων μεταβολή γίγνομαι , ἐπεί κατά ἑαυτοῦ ὁ ποιότης αμετάβλητος εἰμί , ἐν ὑπόκειμαι δέ γίγνομαι ὁ μεταβολή ὑπομένω . καλῶς δέ εἶπον καί ὁ δυνατός · οὖον γάρ ἀεί ὁ ἐναντίος ὁ εἰς ἀλλήλων μεταβολή ποιέω · ὅσος γάρ ἀφωρισμένως φύσις τις ὑπόκειμαι ὑπάρχω , οὗτος οὐδέποτε εἰς ὁ ἐναντίος μεταβάλλω · οὔτε γάρ ὁ ἐν πῦρ θερμότης μεταβάλλω ἄν εἰς ψυχρότης οὔτε ὁ ἐν χιών ψυχρότης ἢ λευκότης εἰς θερμότης ἢ μελανία μεταβάλλω . p . 13a22 καί ἐκ σπουδαῖος γε φαῦλος καί ἐκ φαῦλος σπουδαῖος δυνατός γίγνομαι . ὅτι μέν ἐκ σπουδαῖος φαῦλος δυνατός γίγνομαι οὖον δείκνυμι , ὅτι ἐκ φαῦλος σπουδαῖος κατασκευάζω . σπουδαῖος δέ ἐνταῦθα λέγω οὖον ὁ τέλειος καί ἐν ἐπιστήμη ὁ καλός ἔχω · οὗτος γάρ ἀμετάβλητος ἔχω ὁ ἕξις , ἅτε δή μή μόνος ὅτι καλός ὁ ἀρετή εἰδοί ἀλλά καί διότι καλός . οὖον οὗτος τοίνυν λέγω μεταβάλλω , ἀλλά ὁ ὀρθοδοξαστικός · οὗτος γάρ μεταβάλλω ἄν ἐπί ὁ φαῦλος παραλογίζομαι καί ἀπατάω ὑπό μοχθηρός ἀνήρ ὁ διότι καλός ὁ ἀρετή μή ἐπίσταμαι . p . 13a29 καί οὗτος ἀεί γίγνομαι τέλειος εἰς ὁ ἐναντίος ἕξις ἀποκαθίστημι ἄν , εἴπερ μή χρόνος ἐξέργω . εἰκώς γάρ ἢ νόσος μεταξύ διακόπτω ὁ συνέχεια ἢ πρᾶγμα φροντίς ἢ διατριβή φαῦλος ἀνήρ . καί ἄλλως δέ εἰμί τις ἐν ἔσχατος γῆρας ἄρχω φιλοσοφέω , εἶτα μεταξύ θάνατος διακόπτω , πρίν ἢ εἰς ὁ τέλειος ὁ ἀρετή ἕξις μεταβάλλω . p . 13a34 οὔτε γάρ Τυφλὸς γίγνομαι τις πάλιν ἀναβλέπω . κατά γε ἰατρικός λόγος καί φυσικός οὐδείς ποτός Τυφλὸς εἰμί ἀναβλέπω , εἰμί μή ἄρα κατά | τις θεῖος ἔλλαμψις . p . 13a37 ὅσα δέ ὡς κατάφασις καί ἀπόφασις ἀντίκειμαι , ὅτι κατά οὐδείς ὁ εἴρω τρόπος ἀντίκειμαι . διακρίνω ὁ πρός τίς ὁ κατά στέρησις καί ἕξις καί ὁ ἐναντίος καί οὗτος ὁ κατά στέρησις καί ἕξις · γίγνομαι οὖν συζυγία τρεῖς · λείπω τοίνυν ἄλλος τρεῖς συζυγία κατά ὁ παραδίδωμι ἐν ὁ εἰσαγωγή μέθοδος . ὁ δέ μέθοδος εἰμί τοιοῦτος · δεῖ πολλαπλασιάζω ὁ προτίθημι πλῆθος ἐπί ὁ μόνος μικρός ἀριθμός καί ὁ συνάγω ἀριθμός λαμβάνω ὁ ἥμισυς , καί τοσοῦτος ἀποφαίνω ὁ συζυγία · οἷος εἰμί ὁ προτίθημι ἐγώ πρᾶγμα τέσσαρες , οὗτος πολλαπλασιάζω ἐπί ὁ μόνος μικρός , οὗτος εἰμί ὁ τρεῖς , καί γίγνομαι τετράκις τρεῖς — δώδεκα , οὗτος ὁ ἥμισυς ἕξ · τοσοῦτος οὖν εἰμί ὁ συζυγία . ὁ τρεῖς τοίνυν ἐγώ παραδίδωμι , ὡς εἴρω , λείπω ὁ λοιπός τρεῖς , ὅς νῦν κοινός λόγος παραδίδωμι · ὁ γάρ κατά κατάφασις καί ἀπόφασις ὁ λοιπός τρεῖς κοινός λόγος διακρίνω · ἐπί μόνος γάρ οὗτος ἀναγκαῖος ἀεί ὁ μέν ἀληθής αὐτός ὁ δέ ψεῦδος εἰμί · ἐάν γάρ εἶπον Σωκράτης κάθημαι Σωκράτης οὖον καθίημι , ὁ μέν ἀληθής αὐτός ὁ δέ ψεῦδος εἰμί . ὁ δέ ἄλλος τρεῖς οὐδείς ἵημι ἀλήθεια οὔτε ψεῦδος σημαίνω · ἐάν γάρ μυριάκις εἶπον πατήρ ἢ υἱός ἢ ῾λευκὸν ῾ λευκός ἢ μέλας ἢ οὐδείς οὔτε ἀλήθεια οὔτε ψεῦδος σημαίνω · ὁ γάρ ὄνομα αὐτός κατά ἑαυτοῦ ἄνευ ῥῆμα λέγω οὐδείς οὔτε ἀλήθεια οὔτε ψεῦδος σημαίνω , συμπλέκω δέ ῥῆμα τότε ἀλήθεια ἢ ψεῦδος εἰμί σημαντικός . καί αὐτός δέ ὁ ῥῆμα κατά ἑαυτοῦ λέγω οὔτε ἀλήθεια οὔτε ψεῦδος σημαίνω , μετά δέ ἀντωνυμία λέγω ἢ ἀλήθεια ἢ ψεῦδος εἰμί δηλωτικός , οἷος ῾περιπατεω ἐγώ . καί αὐτός δέ ὁ περιπατέω δύναμις ὁ ἀντωνυμία ἐν ἑαυτοῦ περιέχω · καί γάρ πρόσωπον εἰμί δηλωτικός · ἀμελέω ὁ ἀπαρέμφατος μή σημαίνω πρόσωπον οὖον σημαίνω ἀλήθεια ἢ ψεῦδος , οἷος περιπατέω ἢ τρέχω · ψιλός γάρ εἰμί αὐτός κατά ἑαυτοῦ ὁ ῥῆμα , οὐδέ δύναμις περιέχω ὁ ἀντωνυμία , ὥσπερ ὁ περιπατέω . εἰμί τοίνυν ὁ μέν κατά κατάφασις καί ἀπόφασις ἀλήθεια ἢ ψεῦδος εἰμί δηλωτικός , ὁ δέ ἄλλος τρεῖς οὐδέ εἷς ἀλήθεια ἢ ψεῦδος σημαίνω , οὐδείς ἄρα οὗτος ὁ ὁ κατά κατάφασις καί ἀπόφασις ἀντίθεσις ὁ αὐτός εἰμί . p . 13b3 οὔτε γάρ ἐπί ὁ ἐναντίος ἀναγκαῖος ἀεί ἕτερος εἰμί , ἕτερος δέ ψεῦδος . ὁ ἀεί προστίθημι , διότι ὁ ὑπόκειμαι οὗτος ποτός συμπλέκω ἀλήθεια ἢ ψεῦδος δεκτικός γίγνομαι , οἷος ὑγιαίνω Σωκράτης — οὐ ὑγιαίνω Σωκράτης . p . 13b10 ὅλος δέ ὁ κατά μηδείς συμπλοκή λέγω οὐδείς οὔτε ἀληθής οὔτε ψεῦδος εἰμί . ὁ κτάομαι μηδείς συμπλοκή λέγω οὐδείς οὔτε ἀληθής οὔτε ψεῦδος δηλόω , ὁ δέ πρός τίς καί ὁ ἐναντίος καί ὁ κατά στέρησις καί ἕξις ἄνευ συμπλοκή λέγω · οὗτος ἄρα οὐδείς ἀληθής οὐδέ ψεῦδος δηλόω · ὥστε οὐ εἰμί ὁ αὐτός ὁ κατά κατάφασις καί ἀπόφασις λέγω . p . 13b12 υἱός οὖον μήv ἀλλά μάλιστα ἄν δοκέω ὁ τοιοῦτος συμβαίνω ἐπί ὁ κατά συμπλοκή ἐναντίος λέγω . ὁ ἄν τις ἀπορέω αὐτός , οὗτος προλαμβάνω αὐτός καί ἀπορέω καί ἐπιλύω · φημί γάρ ὅτι ὁ ἐναντίος ὁ μετά συμπλοκή ὁ ὑπόκειμαι λέγω διαιρέω ὁ ἀληθής καί ὁ ψεῦδος · ὁ γάρ ὑγιαίνω Σωκράτης ἢ νοσέω ὁ μέν ἀληθής ὁ δέ ψεῦδος εἰμί . ἀλλά δή καί ὁ ὄψις ἔχω ἢ τυφλός εἰμί ἢ πατήρ ἢ υἱός καί οὗτος ἀλήθεια ἢ ψεῦδος εἰμί δεκτικός . πρός οὗτος τοίνυν φημί ὅτι εἰμί καί κατά συμπλοκή δοκέω διαιρέω οὗτος ὁ ἀλήθεια ἀπό ὁ ψεῦδος , ἀλλά καί οὕτως πολύς διαφέρω κατάφασις καί ἀπόφασις · ὁ μέν γάρ κατάφασις καί ἀπόφασις ἀεί καί ἐπί πᾶς ὁ εἰμί καί μή εἰμί διαιρέω ὁ ἀληθής καί ὁ ψεῦδος · ὁ γάρ τυφλός εἰμί Σωκράτης ἢ μή εἰμί τυφλός ἢ λευκός εἰμί ἢ μή εἰμί λευκός ἢ πατήρ εἰμί ἢ μή εἰμί πατήρ εἰμί τε αὐτός ἐκ ἀνάγκη ἀεί ὁ μέν ἀληθής ὁ δέ ψεῦδος μή εἰμί τε ἀεί ὁ ἕτερος ἀληθής · ὁ γάρ μηδέ ὅλως εἰμί οὔτε πατήρ εἰμί οὔτε Τυφλὸς οὔτε λευκός . καί ὁ ψυχή ὁ λέγω λευκός εἰμί ὁ μή εἰμί λευκός καί ὄψις ἔχω ἢ μή ἔχω ὄψις καί δεξιά εἰμί ἢ μή εἰμί δεξιά ὁ μέν ἀλήθευσις ὁ δέ ψεύδω . ὁ μέντοι γε ἐναντίος οὐ οὕτως ἔχω , ἀλλά εἰμί μέν Σωκράτης ἀνάγκη ὁ μέν ἀληθής εἰμί ὁ δέ ψεῦδος ( ἢ γάρ ὑγιαίνω αὐτός ἢ νοσέω ἀνάγκη ) μή εἰμί δέ ἀμφότερος ψευδής · ὁ γάρ μηδέ ὅλως εἰμί πῶς εἄν ὑγιαίνω δύναμαι ἢ νοσέω ; ἐπί δέ ὁ στέρησις καί ὁ ἕξις καί εἰμί οὐ ἀεί ἀληθής ἕτερος ὁ ἐναντίος , ἀλλά εἰμί ὅτε ἀμφότερος ψευδής , μή εἰμί τε ἀεί ἀμφότερος ψευδής · ὁ γάρ νωδός εἰμί Σωκράτης ἢ ὀδούς ἔχω ἐν εἰμί τε οὐ ἀεί ὁ ἕτερος ἀληθής , ἀλλά εἰμί ὅτε ἀμφότερος ψευδής ( ὅτε μηδέ φύω ὅλως ἔχω ) , καί μή εἰμί ἀεί ἀμφότερος ψευδής · ὁ μηδέ ὅλως γάρ εἰμί ὁ παράπαν πῶς ἄν ἢ νωδός εἰμί ἢ ὀδούς ἔχω ; καί ἐπί ὁ σκυλάκιον ὁμοίως ἀμφότερος , καί ὁ ἕξις καί ὁ στέρησις , καί εἰμί καί μή εἰμί ψευδής , ὁ τε ὄψις ἔχω καί ὁ τυφλός εἰμί . καί ἐπί ὁ πρός τίς ὁμοίως · ὁ τε γάρ | δεξιός εἰμί ἢ ἀριστερός καί εἰμί οὐ ἀεί ὁ ἕτερος ἀληθής , ἀλλά εἰμί ὅτε ἀμφότερος ψευδής ( εἰμί μόνος τις εἰμί ) , μή εἰμί τε πάλιν ἀμφότερος ψευδής . καί ὁ πατήρ ἢ υἱός εἰμί ὁμοίως καί μή εἰμί ἀμφότερος ψευδής καί εἰμί εἰμί ὅτε ἀμφότερος ψευδής · εἰμί γάρ μήτε πατήρ τις ἔχω μήτε υἱός , τίς εἄν πατήρ ἢ υἱός καλέω ; εἰμί μή τίς γε κατά μνήμη , ἐπεί ὁ ἀλήθεια οὐδείς εἄν καλέω . ὥστε καί οὗτος πολύς γε διαφέρω ὁ ἄλλος ὁ κατά ἀπόφασις καί κατάφασις · εἰμί γάρ οὗτος μέν ἀεί καί ἐπί εἰμί καί μή εἰμί διαιρέω ὁ ἀληθής καί ὁ ψεῦδος ὁ δέ λοιπάς ἐπί τε ὁ εἰμί οὐ ἀεί ἐπί τε ὁ μή εἰμί οὐδέποτε διαιρέω ὁ ἀληθής καί ὁ ψεῦδος , οὐ ἄρα αὐτός κατάφασις καί ἀπόφασις ὁ ἄλλος . καί ἄλλως δέ ὁ ὅλως ἐπιδείκνυμι αὐτός ποτός ἀλήθεια ἢ ψεῦδος οὐ ἄλλοθεν αὐτός ἐπισυμβαίνω ἢ ἐκ ὁ γίγνομαι κατάφασις , ἐπεί κατά ἑαυτοῦ γε οὐδείς οὗτος εἰμί δεκτικός · ὁ γάρ Σωκράτης Σωκράτης ὑγιαίνω ἢ εἰμί ἢ πατήρ ἤ τίς ὁ τοιούτος κατάφασις εἰμί · ὥστε διά ὁ καί ὁ ποτός ὅλως διαιρέω ὁ ἀληθής ἢ ὁ ψεῦδος λαμβάνω . ἰστέον δέ ὅτι πάλιν ἐπί οὗτος μέσος ἔχω τάξις ὁ κατά στέρησις καί ἕξις καί ὁ πρός τίς ὁ ἐναντίος καί ὁ κατάφασις καί ἀπόφασις · ὁ μέν γάρ κατάφασις 〈 καί ἀπόφασις 〉 ἐπί πᾶς ὁ εἰμί καί μή εἰμί διαιρέω ἀεί ὁ ἀληθής καί ὁ ψεῦδος * * p . 13b36 ἐναντίος δέ εἰμί ἐκ ἀνάγκη ἀγαθός μέν κακός · δέ δῆλος ὁ κατά ἕκαστος ἐπαγωγή . | πληρόω ὁ ὁ ἀντίκειμαι λόγος νῦν θεώρημα τις ὁ ἐναντίος ἐγώ παραδίδωμι , καί πρῶτος μέν θεώρημα ὅτι ὁ μέν ἀγαθός ὁ ἀντίκειμαι πάντως κακός εἰμί , ὁ δέ κακός οὖον πάντως ὁ ἀντικείὅε μένω ἀγαθός εἰμί , ἀλλά εἰμί ὅτε καί κακός · οἷος ὁ δικαιοσύνη ἄγα θώς εἰμί ἀντίκειμαι ὁ ἀδικία κακός εἰμί καί ὁ σωφροσύνη ὁ ἀκολασία , ὁ μέντοι πλεονεξία κακός εἰμί οὖον πάντως ὁ δικαιοσύνη ἀντίκειμαι , ἀλλά καί ὁ μειονεξία ὡς ὑπερβολή ἔνδεια . τίς ἐν ; οὕτως ἄδικος ὁ φύσις ὡς δύο εἷς ἀντιτάσσω ; πανταχοῦ γάρ ὁράω εἷς εἷς ἀντιτάσσω , οἷος πῦρ ὕδωρ ὁ βαρύς ὁ κοῦφος ὁ ξηρός ὁ ὑγρός . λέγω οὖν ὅτι ὁ μέν κακός ἀντίκειμαι ὁ ἀγαθός ὡς συμμετρία ἀσυμμετρία , ὁ μέντοι κακός οὐκέτι ὡς συμμετρία ἀσυμμετρία ( ἀμφότερος γάρ ἀμετρία ) ἀλλά ὡς ἔνδεια ὑπερβολή · ὁ γάρ ἀρετή ἐν συμμετρία θεωρέω ἑκατέρωθεν κακία εἷς θεωρέω , ὁ μέν κατά ὑπερβολή ὁ δέ κατά ἔνδεια ἀντίκειμαι · οἷος ὁ δικαιοσύνη ἐν συμμετρία θεωρέω ὑπερβολή μέν εἰμί ὁ πλεονεξία ἔνδεια δέ ὁ μειονεξία , ἑκάτερος ἀμετρία εἰμί · ὡς γάρ ἀμετρία συμμετρία ἀντίκειμαι . πάλιν ὁ σωφροσύνη ὑπερβολή μέν ὁ ἀκολασία ἔνδεια δέ ὁ ἠλιθιότης καί ἀνδρεῖος ὁ δειλία καί ὁ θρασύτης φρόνησις ὁ πανουργία καί ὁ ἄνοια . ἑκάτερος οὖν ὁ ἐκτροπή ὁ μέν ἀρετή ἀντίκειμαι ὡς κακός ἀγαθός καί ὡς ἀμετρία συμμετρία , ἀλλήλων δέ οὐ οὕτως , ἀλλά ὡς ἔνδεια ὑπερβολή . ὥστε εἷς εἷς εἰμί ἀντίκειμαι καί οὖον δύο εἷς . p . 14a7 ἔτι ἐπί ὁ ἐναντίος οὐ ἀναγκαῖος , ἄν εἰμί , καί ὁ λοιπός εἰμί . οὗτος δύο ὁ ἐναντίος θεώρημα · φημί ὅτι εἷς ὁ ἐναντίος εἰμί οὐ ἀνάγκη καί ὁ ἕτερος εἰμί · ἐάν γάρ ὑποτίθημι πᾶς ὑγιαίνω ἄνθρωπος , ὑγεία μέν ἐκ ἀνάγκη εἰμί , νόσος δέ οὖον . ὁμοίως καί ἐπί νόσος καί λευκότης καί μελανία καί ὁ τοιοῦτος . οὗτος δέ φημί ὁ Ἀριστοτέλης αὐτός κατά ἑαυτοῦ ὁ πρᾶγμα ἐξετάζω ὁ ὁ ἐναντίωσις ἀναδέχομαι , οὐκέτι δέ ὡς ἐναντίος · ὁ γάρ λευκός ὡς μέν πρᾶγμα δύναμαι εἰμί καί δίχα ὁ μέλας , ὡς μέντοι ἐναντίος οὗτος οὐκέτι κατά ἑαυτοῦ δύναμαι θεωρέω , διότι ὁ ἐναντίος ὁ πρός τίς εἰμί καί ἐν σχέσις ἕτερος ὁ εἰμί ἔχω · ὁ γάρ ἐναντίος εἰμί ὁ ἐναντίος ἐναντάω . p . 14a10 ἔτι εἰμί ὁ Σωκράτης ὑγιαίνω ὁ Σωκράτης νοσέω ἐναντίος εἰμί , μή ἐνδέχομαι δέ ἅμα ἀμφότερος ὁ αὐτός ὑπάρχω , οὐ ἄν ἐνδέχομαι ὁ ἕτερος ὁ ἐναντίος εἰμί καί ὁ λοιπός εἰμί . οἶδα δέ δεῖ ὅτι οὗτος ἢ πρός κατασκευή εἴρω ὁ πρότερος ἢ ὅτι ἐπί ὁ ἐναντίος ὁ μέν λέγω εἰμί ἁπλόος ὁ δέ κατά συμπλοκή ὁ ὑπόκειμαι θεωρέω , δείκνυμι διά ὁ πρότερος ὅτι ἐπί ὁ ἁπλόος δυνατός εἷς ὁ ἐναντίος εἰμί ὁ ἕτερος μή εἰμί , νῦν δείκνυμι ὅτι καί ἐπί ὁ κατά συμπλοκή θεωρέω οὗτος δυνατός · εἰμί γάρ ὁ νοσέω Σωκράτης ἐναντίος εἰμί ὁ ὑγιαίνω Σωκράτης , ἀδύνατος δέ ὁ ἐναντίος ἐν ὁ αὐτός ἵημι , πᾶς ἀνάγκη ὁ εἷς ὁ ἐναντίος εἰμί ὁ ἕτερος μή εἰμί · Σωκράτης γάρ ὑγιαίνω οὖον δυνατός κατά ὁ αὐτός χρόνος αὐτός νοσέω . p . 14a15 14a 15 Δῆλος δέ ὅτι καί περί αὐτός ἢ εἶδος ἢ γίγνομαι ὁ ἐναντίος . Τρίτος οὗτος θεώρημα περί ὁ ἐναντίος · λέγω δέ ὅτι ὁ ἐναντίος ἢ περί εἷς καί ὁ αὐτός γένος φύω γίγνομαι ἢ περί εἷς καί ὁ αὐτός εἶδος · οἷος ὁ λευκότης καί ὁ μελανία περί εἷς καί αὐτός ὁ γένος καταγίγνομαι , λέγω δή ἐν λίθος καί ἵππος καί ἄνθρωπος καί ἁπλόος ἐν τε ἔμψυχος καί ἄψυχος σῶμα , ὅσπερ εἰμί ὁ γένος αὐτός ( γένος γάρ οὗτος ὁ ἀπλόος σῶμα ) , ὁ μέντοι ὑγεία καί ὁ νόσος περί εἷς καί αὐτός ὁ εἶδος , οἷος ἐν ἄνθρωπος καί ἵππος καί ἀπλόος πᾶς ζῷον , ὅστις αὐτός ὁ εἶδος εἰμί · ὁ γάρ ὁ ζῷον σῶμα εἶδος εἰμί ὁ ἁπλόος σῶμα . ὁμοίως καί ὁ δικαιοσύνη καί ὁ ἀδικία ἐν ὁ ἀνθρώπειος Ψυχή φύω γίγνομαι , οὗτος δέ εἶδος εἰμί ὁ ἀπλόος Ψυχή , ἤτοι ὁ ἀσώματος . διά τίς δέ ἐρῶ περί αὐτός ἢ εἶδος ἢ γένος οὖον προστίθημι ἤ ἀριθμός ; ὁ αὐτός , ὡς λέγω πρότερος , ἢ γένος εἰμί αὐτός ἢ εἶδος ἢ ἀριθμός , ὥσπερ καί ὁ ἑτερότης · γένος μέν ὡς ἄνθρωπος καί ἵππος , εἶδος δέ ὡς Σωκράτης καί Πλάτων , ἀριθμός δέ ὡς ἄορ ξίφος καί ὁ τοιοῦτος . λέγω οὖν ὅτι ἢ ὡς ὁμολογέω οὗτος παρίημι , ὡς ἐγώ δύναμαι οὗτος προσυπακούω , ἢ ἐπεί εἰμί καί περί αὐτός ὁ ἀριθμός καταγίγνομαι ὁ ἐναντίος , ἀλλά οὐ κατά ὁ αὐτός μέρος · κατά ἕτερος γάρ μέρος λευκός εἰμί ὁ Σωκράτης κατά ἕτερος μέλας εἰμί καί κατά ἕτερος μέν θερμός κατά ἕτερος δέ ψυχρός · ἅμα γάρ ἐν ὁ | αὐτός μέρος ἀδύνατος συνίστημι ὁ ἐναντίος . p . 14a19 Ἀνάγκη δέ πᾶς ὁ ἐναντίος ἢ ἐν ὁ εἰμί ἢ ἐν ὁ ἐναντίος γένεσις ἢ αὐτός γένος εἰμί . Τέταρτος οὗτος ὁ ἐναντίος θεώρημα · εἰμί δέ ὅτι ὁ ἐναντίος ἢ ὑπό εἷς καί ὁ αὐτός τελέω γένος , ὡς ὁ λευκός καί ὁ μέλας ( ὑπό ὁ χρῶμα γάρ ) , ἢ ὑπό ὁ ἐναντίος , οἷος ἀδικία καί δικαιοσύνη ( ὁ μέν γάρ ὑπό ὁ ἀρετή ὁ δέ ὑπό ὁ κακία · ἐναντίος δέ ἀρετή κακία ) , ἢ αὐτός γένος εἰμί , ὡς ὁ ἀγαθός καί ὁ κακός · οὗτος γάρ οὐ ὑπό ἄλλος τελέω γένος , μόνος δέ γένος εἰμί . τίς οὖν ; δεῖ προστίθημι ὁ δέκα κατηγορία ἕτερος δύο , ὁ ὁ ἀγαθός καί ὁ κακός , ὡς μηκέτι δέκα εἰμί ὁ κατηγορία ἀλλά δώδεκα ; φημί οὖν ὅτι γένος οὗτος καλέω οὖον κατά ὁ αὐτός σημαίνω ὁ ἄλλος κατηγορία , λέγω δή ὡς κατά ἑαυτοῦ οὗτος ὑφίστημι , ὥσπερ καί ὁ κατηγορία , ἀλλά ὥσπερ καί ὁ Πλάτων γένος ὁ εἰμί εἶπον ὁ πέντε ἐκεῖνος , φημί δή ὁ εἰμί ὁ ταὐτότης ὁ ἑτερότης ὁ κίνησις ὁ στάσις , διά ὁ ἐν πᾶς ὁ εἰμί θεωρέω , οὐ δέ ὁ αὐτός κατά ἑαυτοῦ οὗτος ὑφίστημι . οὕτως δή καί ὁ Ἀριστοτέλης ἐνταῦθα γένος εἶπον εἰμί ὁ ἀγαθός καί ὁ κακός οὐ ὡς αὐτός καθά ἑαυτοῦ ἀλλά ὡς ἐν πᾶς ὁ κατηγορία θεωρέω · εἰμί γάρ τίς καί ἐν οὐσία ἀγαθός καί κακός καί ἐν ποσός καί ἐν ποιός καί ὁ ἄλλος κατηγορία · ἐν οὐσία μέν γάρ ἀγαθός ὁ κατά ἑαυτοῦ τελειότης , ὁ ἀπαρτίζω ἔχω ὁ λόγος ὁ φύσις καί μή τέρας εἰμί ἢ ὁ | πλεονάζω 143r κατά ὁ λόγος ἢ ἐλλείπω , ἐν ποσός δέ ὁ σύμμετρος ἕκαστος πρᾶγμα ποσότης καί ἐν ποιός ὁ σύμμετρος ἕκαστος χρῶμα , καί ἐπί ὁ ἄλλος ὁμοίως . ἀκριβολογέομαι δέ οὐδέ ἐναντίος ὁ ἀγαθός καί ὁ κακός φαίνω , ἀλλά κατά στέρησις καί ἕξις ἀντίκειμαι · δεῖ γάρ ὁ ἐναντίος ἑκάτερος εἰδοποιέω καί ὁρίζω ἔχω φύσις , ὥσπερ ὁ λευκός καί ὁ μέλας · ὁ δέ κακός οὐ ἔχω ὁρίζω ὑπόστασις · ἀμετρία γάρ τίς εἰμί , ὁ δέ ἀμετρία πῶς ἄν εἶδος ἔχω ὁρίζω ; ὅθεν οὐδέ ὁρισμός ὑποπίπτω ὁ κακία , ἀλλά ὥσπερ ὁ στέρησις ὁ ἀπουσία ὁ ἕξις παραγίγνομαι γίγνομαι αὐτός οὐ ἔχω ὁρίζω τις φύσις , οὗτος καί ὁ κακία ὁ ἀπουσία ὁ ἀρετή παραγίγνομαι ἢ κατά ὑπερβολή ἢ κατά ἔλλειψις · ἐκεῖνος γάρ ἐν συμμετρία θεωρέω ὁ ὁ μέτριος παρατροπή κακία ποιέω κατά τε ὁ πλεονάζω καί ὁ ἐλλείπω . ἰστέον δέ ὅτι εἰμί καί ὑπό ὁ ἐναντίος τελέω γένος φημί ὁ ἐναντίος , οὖον κατά ὁ γενικός αὐτός γένος εἴρω , ἀλλά κτάομαι ὁ προσεχής καί ὑπάλληλος · ἀνάγκη γάρ πᾶς ὁ ἐναντίος ὑπό ὁ αὐτός τελέω γένος · εἰμί γάρ καί ὁ ἀδικία καί ὁ δικαιοσύνη ὑπό ὁ κακία καί ὁ ἀρετή τελέω , ἀλλά καί οὗτος ὑπό εἷς τίς κοινός τελέω γένος , ὁ ἕξις λέγω καί ὁ διάθεσις , οὗτος δέ ὑπό ὁ ποιότης , ὅστις εἰμί γένος γενικός πᾶς ὁ ἐναντίος . καί εἰκότως ὑπό εἷς ὁ ἐναντίος τελέω γένος · σπουδάζω γάρ ἄνωθεν τε καί κάτωθεν ὁ φύσις ὁ πρός ἀλλήλων αὐτός οἶδα πόλεμος ἄνωθεν τε καί κάτωθεν αὐτός συνδέω , ἄνωθεν μέν ὁ κοινός γένος κάτωθεν δέ ὁ κοινός ὑπόκειμαι . Περ ὁ πρότερος . p . 14a26 Πρότερος ἕτερος ἕτερος λέγω τετραχῶς . μνημονεύω ὁ πρότερος ἐν ὁ περί ὁ πρός τίς λόγος , | ἔνθα λέγω ὁ ἐπιστητός ὁ ἐπιστήμη πρότερος εἰμί καί ὁ αἰσθητός ὁ αἴσθησις . διά οὗτος τοίνυν ἐνταῦθα ὁ διάφορος αὐτός σημαίνω απαριθμώ καί φημί εἰμί ὁ ἀριθμός τέσσαρες , καί πρώϊος μέν ὁ ὁ χρόνος πρότερος δύο δέ ὁ ὁ φύσις τρίτος ὁ ὁ τάξις τέταρτος ὁ ὁ ἄξιος . καί πρῶτος μέν καί κύριος φημί πρότερος λέγω ὁ ὁ χρόνος πρέσβυς καί παλαιός εἰμί · λέγω γάρ Σωκράτης πρότερος εἰμί ὁ χρόνος Ἀριστοτέλης . πρῶτος δέ καί κύριος οὗτος ὁ σημαίνω ὁ πρότερος φημί , διότι καί ὁ συνήθεια μάλιστα πρότερος εἴωθα λέγω ὁ κατά χρόνος πρέσβυς . ἰστέον δέ ὅτι ὁ μέν παλαιός καί ἐπί ἄψυχος εἴωθα λέγω , ὁ δέ πρέσβυς ἐπί μόνος ὁ ἔμψυχος . p . 14a29 Δεύτερος δέ ὁ μή ἀντιστρέφω κτάομαι ὁ ὁ εἰμί ἀκολούθησις . Δεύτερος οὗτος ὁ πρότερος σημαίνω ὁ μή ἀντιστρέφω κατά ὁ ὁ εἰμί ἀκολούθησις , οὗτος εἰμί ἐπί ὅς μή ἀντιστρέφω ὁ ὁ εἰμί ἀκολούθησις · οὗτος γάρ λέγω ἀντιστρέφω κατά ὁ ὁ εἰμί ἀκολούθησις ἐπί ὅς μηδείς μᾶλλον ὁ ἕτερος ὁ ἕτερος ἀκολουθέω ἢ ὁ λοιπός ὁ λοιπός , ὡς ὁ πατήρ καί ὁ υἱός , ὁ δεξιός καί ὁ ἀριστερός · ἐπί οὗτος γάρ ὁπότερος ἄν τίθημι , ἀκολουθέω καί ὁ ἕτερος . οὗτος μέν οὖν ὁ ἀντιστροφή . ἐνταῦθα δέ φημί πρότερος εἰμί ὁ μή ἀντιστρέφω κατά ὁ ὁ εἰμί ἀκολούθησις , οἷος δύο τίθημι ἐκ ἀνάγκη ἀκολουθέω ὁ εἷς · ἀλλά οὗτος ὁ ἀκολούθησις οὐ ἀντιστρέφω ἐπί ὁ εἷς · ὁ γάρ εἷς τίθημι οὐ ἀνάγκη ὁ δύο ἀκολουθέω . ὡσαύτως καί ἐπί ζῷον καί ἄνθρωπος · ἄνθρωπος μέν γάρ εἰμί ἀκολουθέω ὁ ζῷον εἰμί , ζῷον δέ τίθημι οὐ ἐκ ἀνάγκη ἀκολουθέω ὁ ἄνθρωπος εἰμί · πρότερος γάρ ὁ ζῷον ὁ ἄνθρωπος οὖον ὁ χρόνος ἀλλά ὁ φύσις . | p . 14a36 τρίτος δέ κατά τις τάξις ὁ πρότερος λέγω , καθάπερ ἐπί ὁ ἐπιστήμη καί ὁ λόγος . Τρίτος σημαίνω ὁ πρότερος ὁ ὁ τάξις πρότερος , ὥσπερ ἔχω , φημί , ἐπί ὁ ἐπιστήμη · ἐν τε γάρ ὁ ἀποδεικτικός ἐπιστήμη προΐημι γουντ μέν ὁ πρότασις ἕπω δέ ὁ συμπέρασμα καί ἐπί ὁ γεωμετρία ὁ στοιχεῖον , φημί , πρότερος ὁ διάγραμμα . στοιχεῖον δέ καλέω ὁ γεωμέτρης ὁ σημεῖον ὁ γραμμή ὁ ἐπιφάνεια καί ὁ τοιοῦτος , ὅσος ὁ ὁ θεώρημα ἀπόδειξις προλαμβάνω εἴωθα , διάγραμμα δέ αὐτός ὁ θεώρημα . καί ἐπί ὁ γράμμα δέ ὁ μέν λέξις πρότερος ὁ συλλαβή , ὁ δέ συλλαβή ὁ στοιχεῖον . ὁ αὐτός καί ἐπί ὁ λόγος εἴρω · προηγέομαι μέν γάρ ὁ προοίμιον , ἀκολουθέω δέ ὁ προκατάστασις , εἶτα ὁ κατάστασις , οὗτος δέ ἕπω ὁ διήγημα , εἶτα ὁ ἀγών . οὗτος δέ πᾶς ὁ τάξις μόνος ὁ πρότερος ἔχω , οὔτε δέ ὁ φύσις οὔτε ὁ χρόνος · δυνατός γάρ καί ὁ ἄτεχνος ῥήτωρ πρῶτος μέν χράω ὁ ἀγών εἶτα ὁ προοίμιον καί τότε ὁ διήγημα , καί ὁ | γεωμέτρης πρότερος ἐκτίθημι ὁ θεώρημα εἶτα ὁ στοιχεῖον · ὥστε οὗτος ὁ τάξις μόνος ὁ πρότερος ἔχω . περί μέν οὖν ὁ ἄλλος ἴσως τις εἄν συγχωρέω μόνος ὁ τάξις ὁ πρότερος λέγω , ἐπί δέ ὁ γράμμα οὐκέτι μόνος ὁ τάξις ὁ στοιχεῖον δοκέω ὁ συλλαβή ἢ ὁ ὄνομα ἢ ὁ λόγος εἰμί πρῶτος · οὐδέ γάρ οἷος τε ἀντιστρέφω ὁ τάξις πρῶτος ὁ ὄνομα μανθάνω εἶτα ὁ συλλαβή εἶτα ὁ στοιχεῖον ( ἀδύνατος γάρ ὁ στοιχεῖον μή γιγνώσκω ὁ λοιπάς γιγνώσκω ) καί ἀναιρέω μέν ὁ στοιχεῖον ὁ λοιπάς συναναιρέω ἐκεῖνος δέ ἀναιρέω ὁ στοιχεῖον μένω ἐνδέχομαι . ὥστε οὖον μόνος ὁ τάξις , ἀλλά καί ὁ φύσις ὁ στοιχεῖον πρῶτος ὁ ἐκ αὐτός . οὖον καλῶς ἄρα μόνος ὁ τάξις ἐπί ὁ γραμματικός ὁ στοιχεῖον πρῶτος εἰμί φημί , εἰμί μή τίς πρός ἐκεῖνος ἀποβλέπω ὅτι καί ὁ ὁ γράμμα ἀνεπιστήμων λόγος μέν εἴρω καί ὄνομα δύναμαι , ὁ δέ ὁ στοιχεῖον ἀγνοέω δύναμις , ἀλλά δηλονότι ἄν ἀπό τριβή διαλέγω , ὁ μέν σημαίνω ὁ φωνή οἶδα , αὐτός μέντοι ὁ κατά ὁ φωνή ὁ λόγος δύναμις ἀγνοέω , ὁ ἐκ ὅς σύγκειμαι ἀγνοέω . p . 14b4 ἔτι παρά ὁ εἴρω ὁ ἀγαθός καί ὁ τίμιος . οὗτος ὁ τέταρτος ὁ πρότερος τρόπος , λέγω δή ὁ τίμιος , ὅσπερ ὁ συνήθεια πρότερος καλέω . ἀλλότριος δέ οὗτος παντελῶς ὁ ὁ πρότερος σημαίνω , διόπερ καί αὐτός οὗτος μέν ἀθετέω , πέμπτος δέ τις τρόπος | ἐφεξῆς ἀντί οὗτος φημί , ἵνα πληρόω ὁ τέσσαρες ὁ πρότερος σημαίνω . διό καί ὁ διάφορος ὁ ἅμα σημαίνω ἀπαριθ - μουμην καί ἕκαστος ὁ ὁ πρότερος σημαίνω εἷς ὁ ὁ ἅμα τρόπος ἀντιτάσσω , οὗτος μόνος οὐ ἀνατίθημι παντελῶς ἐξορίζω αὐτός ὁ ὁ πρότερος σός μαίνομαι · p . 14b10 δοκέω δέ ἄν παρά ὁ εἴρω καί ἕτερος εἰμί πρότερος τρόπος · ὁ γάρ ἀντιστρέφω κατά ὁ ὁ εἰμί ἀκολούθησις ὁ αἴτιος ὁπωσοῦν ἕτερος ὁ εἰμί πρότερος εἰκότως ὁ φύσις λέγω ἄν . Πέμπτος προστίθημι οὗτος · ὁ γάρ τέταρτος , ὡς εἴρω , ἀλλότριος εἰμί ὁ ὁ πρότερος σημαίνω , ἐπεί ἀπό ὁ ἡμέτερος προαίρεσις καί οὐ ἀπό ὁ φύσις ὁ πρᾶγμα ὑπάρχω . εἰμί δέ ὁ δύο ὁ πέμπτος ἐναντίος · ἐκεῖνος γάρ μή ἀντιστρέφω κτάομαι ὁ ὁ εἰμί ἀκολούθησις μήτε αἴτιος εἰμί ὁ ἕτερος ὁ ἕτερος , οὗτος καί ἀντιστρέφω καί αἴτιος εἰμί ὁ ἕτερος ὁ ἕτερος , οἷος ὁ πατήρ καί ὁ υἱός · οὗτος γάρ καί ἀντιστρέφω πρός ἀλλήλων κατά ὁ ὁ εἰμί ἀκολούθησις ( ὁπότερος γάρ ἄν τίθημι , ὁ ἕτερος πάντως ἀκολουθέω ) , εἰμί μέντοι καί ὁ ἕτερος αἴτιος ὁ λοιπός , ὁ πατήρ φημί ὁ υἱός . | ὁμοίως δέ ἔχω καί ἐπί ὁ πρᾶγμα καί ὁ ἀληθής περί αὐτός λόγος · καί οὗτος γάρ ἀντιστρέφω κατά ὁ ὁ εἰμί ἀκολούθησις ὁ ἕτερος ὁ ἕτερος αἴτιος εἰμί · οἷος εἰμί Σωκράτης φιλόσοφος καί λόγος τις περί αὐτός λέγω ὅτι φιλόσοφος εἰμί . ὁπότερος οὖν οὗτος τίθημι , ἐκ ἀνάγκη ἀκολουθέω καί ὁ ἕτερος · εἰμί γάρ ἀληθής ὁ λόγος ὁ λέγω ὅτι φιλόσοφος εἰμί , ἀνάγκη εἰμί ὁ Σωκράτης φιλόσοφος , καί εἰμί εἰμί Σωκράτης φιλόσοφος , ἐκ ἀνάγκη ἀληθής ὁ λόγος ὁ λέγω ὅτι φιλόσοφος εἰμί . ἀλλά εἰμί καί οὗτος ἀντιστρέφω πρός ἀλλήλων , αἴτιος μέντοι ὁ εἰμί ὁ λόγος ἀληθής ὁ πρᾶγμα εἰμί · εἰμί μή γάρ εἰμί ὁ πρᾶγμα , οὐ ἄν εἰμί ὁ περί αὐτός λόγος ἀληθής . p . 14b22 ὥστε κατά πέντε τρόπος πρότερος ἕτερος ἕτερος λέγω ἄν . εἶπον δέ περί ὁ πρότερος οὐκέτι ὁ ὕστερος μνημονεύω · γάρ ὁ ὁ πρότερος διδασκαλία σαφής εἰμί ὁ ὁ ὕστερος · ἅμα γάρ οὗτος ὑπάρχω καί ὁ πρός τίς εἰμί . διό καί εἷς γιγνώσκω γιγνώσκω εἰμί καί ὁ ἕτερος · ὁ γάρ πρότερος ὕστερος λέγω πρότερος καί ὁ ὕστερος πρότερος λέγω ὕστερος . ὥστε κατά ὅσος τρόπος λέγω ὁ πρότερος , κατά τοσοῦτος εἴρω καί ὁ ὕστερος · ὁ γάρ πρός τίς ὡς ἄν ἔχω ὁ ἕτερος , οὕτως ἔχω καί ὁ λοιπός . περι ὁ ἅμα . p . 14b24 ἅμα δέ λέγω ἀπλόος μέν καί κύριος , ὅς ὁ γένεσις εἰμί ἐν ὁ αὐτός χρόνος . | μνημονεύω καί ὁ ἅμα ἐν ὁ περί ὁ πρός τίς λόγος , ἔνθα λέγω “ δοκέω δέ ὁ πρός τίς ἅμα ὁ φύσις εἰμί ” , διό νῦν εἰκότως αὐτός ποιέω λόγος . ἐπεί δέ ἀντίκειμαι ὁ ἅμα ὁ πρότερος , παραδίδωμι τρισσός ὁ ἅμα διαφορά . καί ὁ μέν πρώϊος τρόπος ἀντιτίθημι ὁ πρῶτος ὁ πρότερος τρόπος , ὁ δέ δύο ὁ δύο καί ὁ πέμπτος , ὁ δέ τρίτος ὁ τρίτος , ὁ δέ τέταρτος οὐδείς ἀντιτίθημι τρόπος · καί γάρ φθάνω εἶπον ἀλλότριος αὐτός εἰμί ὁ ὁ πρότερος σημαίνω . πρῶτος οὖν ὁ ἅμα τρόπος φημί , ὅς καί κύριος εἰμί λέγω , ὁ κατά χρ·όνον · οἷος εἰμί τις δύο ἢ πλείων ἐν ὁ αὐτός χρόνος ὁ γένεσις ἔχω . εἰκότως δέ οὗτος κύριος φημί · καί γάρ ἐπί οὗτος μάλιστα ὁ συνήθεια ὁ ἅμα φέρω , ἐπί ὁ κατά ὁ αὐτός χρόνος ὑπάρχω . ἀντίκειμαι δέ οὗτος , ὡς φημί , ὁ πρῶτος ὁ πρότερος σημαίνω , ὅσπερ καί αὐτός μάλιστα καί κύριος πρότερος λέγω εἰμί , λέγω δή ὁ κατά χρόνος , ὡς Σωκράτης καί Ἀλκιβιάδης · πρότερος γάρ ὁ χρόνος ὁ Σωκράτης . εἰμί τοίνυν ὁ ὁ χρόνος πρότερος μάλιστα ἄν λέγω καί κύριος πρότερος , ἀντίκειμαι δέ ὁ πρότερος ὁ ἅμα , καί ὁ ὁ χρόνος ἅμα κύριος εἄν λέγω . p . 14b27 Φύσις δέ ἅμα , ὅσος ἀντιστρέφω μέν κατά ὁ ὁ εἰμί ἀκολούθησις , μηδαμῶς δέ αἴτιος ἕτερος ἕτερος ὁ εἰμί εἰμί . οὗτος ὁ δύο ὁ ἅμα τρόπος , ἀντίκειμαι δέ ὁ δύο καί ὁ πέμπτος ὁ πρότερος σημαίνω , ὁ | μέν δύο , ὅτι ἐκεῖ μέν ὁ πρότερος λέγω ὁ μή ἀντιστρέφω κατά ὁ ὁ εἰμί ἀκολούθησις , ὡς ὁ εἷς καί ὁ δύο ( οὐδέ γάρ ὥσπερ ἀκολουθέω ὁ εἷς ὁ δύο , οὕτως καί ὁ δύο ὁ εἷς ) , ἐνταῦθα δέ ἅμα φημί ὁ ἀντιστρέφω κατά ὁ ὁ εἰμί ἀκολούθησις , ὡς ὁ διπλάσιος καί ὁ ἥμισυς · ὥσπερ γάρ διπλάσιος εἰμί ἀκολουθέω ὁ εἰμί ἥμισυς , οὗτος καί ἥμισυς εἰμί ἐκ ἀνάγκη ἀκολουθέω ὁ εἰμί διπλάσιος . ὁ δέ πέμπτος ἀντίκειμαι , ὅτι ἐκεῖ μέν λέγω πρότερος εἰμί ὁ ἀντιστρέφω μέν κατά ὁ ὁ εἰμί ἀκολούθησις , ὁ ἕτερος μέντοι ὁ εἰμί αἴτιος ὑπάρχω ὁ λοιπός , ὡς ἐπί ὁ πατήρ λέγω καί ὁ υἱός · οὗτος γάρ εἰμί καί ἀντιστρέφω κατά ὁ ὁ εἰμί ἀκολούθησις ( ὁποῖος γάρ οὖν τίθημι ἀκολουθέω καί ὁ ἕτερος ) , ἀλλά οὖν ὁ πατήρ αἴτιος ὁ εἰμί εἰμί ὁ υἱός · διό καί πρότερος λέγω εἰμί . ἐνταῦθα δέ ἅμα λέγω ὁ ἀντιστρέφω μέν κατά ὁ ὁ εἰμί ἀκολούθησις , μηδαμῶς δέ ὁ ἕτερος ὁ ἕτερος εἰμί αἴτιος , λέγω δή ὁ διπλάσιος καί ὁ ἥμισυς . οὗτος γάρ καί ἀντιστρέφω ( εἷς γάρ τίθημι ἐκ ἀνάγκη εἰσάγω καί ὁ ἕτερος ) καί οὐδέτερος ὁ ἕτερος αἴτιος ὁ εἰμί εἰμί . p . 14b33 καί ὁ ἐκ ὁ αὐτός δέ γένος ἀντιδιαιρέω ἀλλήλων ἅμα ὁ φύσις λέγω . | ὕω τρίτος ὁ ἅμα τρόπος , ὅς ἀντίκειμαι ὁ τρίτος ὁ πρότερος σημαίνω ὁ κατά ὁ τάξις πρότερος , οἷος εἰμί ὁ στοιχεῖον ἐν ὁ συλλαβή καί ἐν ὁ λέξις ὁ συλλαβή καί ὁ προοίμιον ἐν ὁ λόγος · ἐνταῦθα δέ ἅμα εἰμί ὁ ὁ αὐτός ἐκ ὁ πρότερος τάξις ἔχω , οἷος εἰμί ὁ ἐκ ὁ αὐτός διαίρεσις λαμβάνω γένος , ὡς ὁ σῶμα καί ὁ ἀσώματος . οὗτος γάρ ἐκ τε ὁ οὐσία ὁ αὐτός ἔχω ἀπόστασις ἐκ τε ὁ εἰδικός εἶδος , ἄνθρωπος λέγω καί ἵππος , ἄγγελος καί Ψυχή . ὡσαύτως ὁ ἔμψυχος καί ὁ ἄψυχος ἅμα λέγω · ἐκ γάρ ὁ ἀπλόος σῶμα ὁ αὐτός ἔχω ἀπόστασις καί ἐκ ὁ ζῷον . ἔτι ὁ πεζός καί ὁ πτηνός καί ὁ ἔνυδρος καί πᾶς ὁ τοιοῦτος ἅμα λέγω · οὐδείς γάρ αὐτός ἕτερος ἕτερος πρότερος εἰμί · ἐκ τε γάρ ὁ ἀνώτατος γένος ἴσος καί ὁ αὐτός ἔχω ἀπόστασις ἐκ τε ὁ ειοικωτατου ειοους ὁμοίως . ἐάω δέ τις διαιρέω ὁ πτηνός , εἰμί τυγχάνω , εἰς ὄρνις καί ἀκρίς , οὐκέτι ὁ ὄρνις καί ὁ πτηνός ἅμα λέγω , ἀλλά πρότερος ὁ πτηνός , διότι ἐκ ὁ διαίρεσις ὁ ζῷον λαμβάνω , ὁ δέ ὄρνις ἐκ ὁ ὁ πτηνός διαίρεσις · δέ | πρότερος ὁ γένος ὁ εἶδος , ἐπεί μηδέ ἀντιστρέφω κατά ὁ ὁ εἰμί ἀκολούθησις · ὁ μέν γάρ εἶδος τίθημι ἐκ ἀνάγκη ἀκολουθέω ὁ γένος , ὁ δέ γένος τίθημι οὐ ἐκ ἀνάγκη ἀκολουθέω ὁ εἶδος . περι κίνησις . p . 15a13 κίνησις δέ εἰμί εἶδος ἕξ · γένεσις φθορά αὔξησις μείωσις ἀλλοίωσις ὁ κατά τόπος μεταβολή . ὁ περί κίνησις λόγος πρέπω μέν εἰμί ἀνήρ φυσιόλογος · γάρ ὁ φυσικός πρᾶγμα ἐν κινέω ἔχω ὁ εἰμί · καί γάρ εἰμί ὁ φύσις , ὡς αὐτός ὁρίζω , ἀρχή κίνησις καί ἠρεμία . διόπερ καί ἐν ὁ φυσικός ἀκροάομαι πολύς περί αὐτός ἀποτείνω λόγος καί ἀκριβῶς . ζητητέος δέ τίς ἕνεκα ἐνταῦθα οὗτος μιμνήσκω . τις μέν οὖν εἴρω ὅτι ἐπεί ὁ κατηγορία ὁ ὁ ποιέω καί πάσχω κινέω εἰμί , οὐδείς δέ εἶπον περί αὐτός , διά οὗτος ὁ αἴτιος ἐνταῦθα ὁ περί ὁ κίνησις ποιέω λόγος · μήποτε γάρ , φημί , ὁ μέν κίνησις εἰμί γένος , εἶδος δέ ὁ κίνησις ἄλλος τε πολύς καί ὁ ποιέω καί ὁ πάσχω . τις μέν οὖν οὗτος περί οὗτος διορίζω . οὐ ἀποδεκτέος δέ ὁ τοιοῦτος λόγος · οὖον γάρ προαιρέω ὁ φιλόσοφος περί ὁ ποιέω καί πάσχω πλέω τίς ὁ ἐκ ἀρχή εἴρω εἶπον . ἄλλως τε καί , ὡς ἐν ἀρχή λέγω , ὁ μέν κινέω ὑπό ὁ ποιέω ἀνάγω καί ὁ κινέω ὑπό ὁ πάσχω , οὗτος μέντοι ὁ κίνησις οὐκέτι · οὖον γάρ εἰμί ὁ κίνησις ποιέω · λέγω γε ὅτι ὁ κινέω οὖον κατηγορία εἰμί ἀλλά ὁδός εἰς ὁ κατηγορία . τίς οὖν ἐγώ λέγω ; ὅτι ὥσπερ ὁ προλαμβάνω φωνή ὁ διδασκαλία ποτέω διά ὁ μνημονεύω αὐτός ἐν ὁ ὁ κατηγορία διδασκαλία , οὗτος δή ἐπί ὁ κίνησις εἴρω · μνημονεύω γάρ ὁ κίνησις ἐν ὁ περί ὁ οὐσία λόγος · ἀποδίδωμι γάρ ὁ ὁ οὐσία ἴδιος ὁ εἷς καί αὐτός ὁ ἀριθμός παρά μέρος ὁ ἐναντίος εἰμί δεκτικός καί πρός οὗτος ἀπορέω ὅτι μήποτε οὐ εἰμί οὗτος ἴδιος ὁ οὐσία ( οὐδέ γάρ αὐτός μόνος ὑπάρχω , ἀλλά καί ὁ λόγος καί ὁ δόξα · καί οὗτος γάρ εἷς καί αὐτός Μένων ὁ ἀριθμός παρά μέρος ὁ ἐναντίος εἰμί δεκτικός , ἀλήθεια λέγω καί ψεῦδος ) , ἐπάγω ἐπιλύω ὁ ἀπορία ὅτι οὖον κατά αὐτός ὁ οὐσία οὗτος ὁ ἐναντίος εἰμί δεκτικός · ὁ μέν γάρ οὐσία αὐτός κινέω ὁ ἐναντίος γίγνομαι δεκτικός , ἐκεῖνος δέ οὐ αὐτός κινέω ἀλλά ἕτερος κινέω ἐπιδέχομαι ἀλήθεια καί ψεῦδος . διά οὗτος τοίνυν ἐπεί μιμνήσκω ἐκεῖσε ὁ κίνησις , ἀναγκαῖος νομίζω ἐκδιδάσκω ἐγώ περί αὐτός . ὡς μέν οὖν φθάνω εἶπον , φυσικός ἀνήρ ὁ περί ὁ κίνησις πρεπώδης εἰμί λόγος καί αὐτός γοῦν ὁ ὀκτώ ὁ φυσικός ἀκρόασις λόγος ὁ ὕστερος τέσσαρες εἰς ὁ περί κίνησις καταναλίσκω λόγος · ἐνταῦθα δέ τοσοῦτος περί αὐτός διαλέγω , ὅσος λογικός ἀνήρ πρέπω ζητέω , εἰς πόσος εἶδος διαιρέω ὁ κίνησις καί τίς εἰμί αὐτός ὁ εἶδος καί τίς τίσις ἕπω ἢ οὖον . p . 15a33 κίνησις δέ εἰμί εἶδος ἕξ · γένεσις φθορά μείωσις ἀλλοίωσις ὁ κατά τόπος μεταβολή . ’Ev ὁ ὁ κίνησις λόγος τρεῖς οὗτος ζητέω · πόσος ὁ εἶδος ὁ κίνησις εἰμί καί τίς διακρίνω ἀλλήλων καί τρίτος ἐπί οὗτος ποῖος εἶδος κίνησις ποῖος ἀντίκειμαι . πόσος μέν οὖν ἰόω κίνησις , αὐτός φθάνω ἀπαριθμέω ἓξ εἰμί λέγω . ἀλλά ἵνα καί ἐπιστημονικός οὗτος γιγνώσκω ἐγώ διά τίς ἕξ εἰμί ὁ εἶδος ὁ κίνησις καί οὔτε πλείων οὔτε μικρός , ἐκ διαίρεσις παράγω ὁ λόγος . λέγω οὖν ὅτι τρεῖς τις εἰμί περί ὁ ἡμέτερος φύσις θεωρέω , αὐτός ὁ οὐσία ὁ ἐν ὁ οὐσία ὁ περί ὁ οὐσία · ὁ μέν ἐν αὐτός , ὡς εἰς μέγας μέρος διαιρέω , εἰμί ὁ ποσός καί ὁ ποιός ( εἰς μέγας δέ εἶπον , ὅτι εἰμί καί ἄλλος κατηγορία εἰμί ἐν ὁ οὐσία , ἀλλά οὖν ἐκ οὗτος ἔχω ὁ γένεσις , ὡς φθάνω εἶπον ) , περί ὁ οὐσία δέ εἰμί ὁ τόπος [ καί ὁ χρόνος ] . τρεῖς οὖν οὗτος εἰμί ὁ μέν οὐσία κίνησις εἰμί ὁ γένεσις καί φθορά , ὁ δέ ποιότης ἀλλοίωσις , ὁ δέ ποσότης αὔξησις καί μείωσις , ὁ δέ τόπος ὁ κατά τόπος μεταβολή , ὅστις καλέω φορός . ὁ δέ φορός ὁ μέν καλέω εὐθυφορία , ὁ ἄνω καί κάτω , ὁ δέ περιφορά , ὁ ἐπί ὁ πέριξ ὡς ὁ ὁ οὐρανός . ἐνταῦθα μέν οὖν οὗτος ὁ ἕξ φημί εἶδος ὁ κίνησις εἰμί , ὁ φορά οὖον διαιρέω εἰς εὐθυφορία καί κυκλοφορία , ἐν δέ ὁ φυσικός ἀκροάομαι ὁ μεταβολή γένος εἰμί βούλομαι καί οὗτος εἰμί εἶδος τρεῖς , κίνησις γένεσις φθορά · ἀντιδιαιρέω γάρ ἐκεῖ ὁ γένεσις καί ὁ φθορά ὁ κίνησις · οὖον γάρ βούλομαι ἐν ἐκεῖνος ὁ γένεσις μένω τις καί εἰδοποιέω εἰμί μεταβολή κατά τίς ὁ περί αὐτός συμβεβηκός . διό φημί ὁ κινέω κινέω ἢ κατά ποσός ἢ κατά ποιός ἢ κατά τόπος φυλάσσω ὁ ἐκ ἀρχή οὐσιώδης εἶδος . ἐπί δέ ὁ γένεσις καί ὁ φθορά οὖον μένω ὁ ἐκ ἀρχή εἶδος ἐν ὁ μεταβάλλω , διότι ὁ μέν γένεσις ὁδός εἰμί ἀπό ὁ πῇ μή εἰμί εἰς ὁ πῇ εἰμί , οὗτος εἰμί ἀπό ὁ δύναμις εἰμί εἰς ὁ ἐνέργεια εἰμί , ὁ δέ φθορά ὁδός εἰμί πάλιν ἀπό ὁ εἰμί εἰς ὁ μή εἰμί . ἐνταῦθα μέντοι ἐπεί | εἰσαγωγικός εἰμί ὁ βιβλίον καί λογικός μᾶλλον , οὖον φυσικός , οὐ ἀκριβολογέομαι περί οὗτος , ἀλλά καί ὁ γένεσις καί ὁ φθορά κινέω εἰμί λέγω · οὖον γάρ ὡς φυσικός ἐνταῦθα διαλέγω , ἀλλά ὡς λογικός , ζητέω ἐν οὗτος τίς τίσις ἕπω ἢ οὐ ἕπω . p . 15a15 15 ὁ μέν οὖν ἄλλος κινέω φανερός ὅτι ἕτερος ἀλλήλων εἰμί · οὖον γάρ εἰμί ὁ γένεσις φθορά οὐδέ γε ὁ αὔξησις μείωσις οὐδέ ὁ κατά τόπος μεταβολή , ὡσαύτως δέ καί ὁ ἄλλος . ἀπαριθμέω ὁ εἶδος ὁ κίνησις ἐντεῦθεν λοιπός διακρίνω οὗτος ἀλλήλων καί δείκνυμι πῶς οὐ εἰμί ὁ αὐτός · οὔτε γάρ ὁ γένεσις , φημί , φθορά εἰμί οὔτε ὁ αὔξησις μείωσις ( πῶς γάρ , ὁπότε καί ἐναντίος εἰμί ; ) , ἀλλά οὐδέ μήv ὁ αὔξησις γένεσις αὐξάνω μέν γάρ ὁ εἰμί , γίγνομαι δέ ὁ μή εἰμί ) , ἀλλά οὔτε μήv ὁ μείωσις φθορά · καί ἐπί οὗτος γάρ ὁ αὐτός λόγος · ὁ μέν γάρ μείωσις ὕφεσις τις κατά ποσός ὁ εἰμί σημαίνω , ὁ δέ φθορά παντελής ὁ εἰμί ἀφανισμός . οὔτε δέ πάλιν ὁ κατά τόπος μεταβολή εἷς ὁ εἴρω συμβαίνω · ὁ γάρ ἐκ τόπος εἰς τόπος μεταβάλλω οὔτε γίγνομαι οὔτε φθείρω οὔτε αὐξάνω οὔτε μειόω · οὐδέ γάρ εἰμί ἐκ Ἀθῆναι τυγχάνω ἐπί Κόρινθος μεταβαίνω Σωκράτης , εἷς τίς ὁ εἴρω πείθω , ἀλλά ὁ αὐτός Μένων κατά πᾶς μεταβάλλω κατά μόνος ὁ τόπος . p . 15a18 ἐπί δέ ὁ αλλοίωση ἔχω τις ἀπορία , μήποτε ἀναγκαῖος εἰμί ὁ ἀλλοιόω κατά τις ὁ λοιπός κίνησις ἀλλοιόω . ὅτι2 μέν , φημί , ὁ ἄλλος πᾶς κινέω οὐ εἰμί ἀλλήλων ὁ αὐτός , οὐδείς διαμφισβητέω · ἐπί δέ ὁ ἀλλοίωσις ἀπορητέον , μήποτε ὁ ἀλλοιόω ἀνάγκη ἤτοι κατά γένεσις ἀλλοιόω ἢ κατά φθορά ἢ αὔξησις ἢ μείωσις ἤ τις ὁ λοιπός . ἀλλά οὗτος , φημί , οὐ εἰμί ἀληθής · ἐπί γάρ ὁ πλεῖστος πάθος , θέρμανσις φημί καί ψῦξις καί ὁ ὅμοιος , ἀλλοιόω μέν πάντως , οὖον μείς τις ὁ λοιπός κίνησις ὑπομένω · οὔτε γάρ αὐξάνω δεῖ ὁ θερμαίνω ἢ ψύχω ἢ μειόω ἢ γίγνομαι ἢ φθείρω ἤ τίς ὁ λοιπός ὑπομένω . ὥστε χωρίζω ὁ ἄλλος κίνησις ὁ ἀλλοίωσις . p . 15a25 εἰμί γάρ εἰμί ὁ αὐτός , ἐσθίω ὁ ἀλλοιόω εὐθύς ἢ μειόω ἤ τις ὁ ἄλλος ἀκολουθέω κίνησις . εἰμί αὐτός εἰμί , φημί , ὁ ἀλλοίωσις εἷς ὁ ἄλλος κίνησις , ἐσθίω πάντως ὁ ἀλλοιόω καί τις ὁ λοιπός ὑπομένω κίνησις . νῦν δέ οὗτος οὖον συμβαίνω · ἀλλοιόω μέν γάρ ὁ σῶμα διατρίβω ἐν ἥλιος , θερμαίνω τε καί μελαίνω , οὖον μήv οὗτος γε ἕνεκα αὐξάνω ἢ μειόω ἤ τίς ὁ λοιπός ὑπομένω . ὁ αὐτός δέ εἰμί εἶπον καί περί ὁ ὑπό ψῦχος ἀλλοιόω ἢ ὁπωσοῦν ἄλλως . p . 15a28 ὡσαύτως δέ καί ὁ αὐξάνω ἤ τις ἄλλος κίνησις κινέω ἀλλοιόω . ἀνάπαλιν κατασκευάζω ὁ λόγος · οὖον μόνος γάρ , φημί , εἰμί γε εἰμί αὐτός ἀλλοίωσις ὁ ἄλλος κίνησις , ἐσθίω ὁ ἀλλοιόω εὐθύς καί κατά εἷς ὁ ἄλλος κινέω κίνησις , ἀλλά καί ἀνάπαλιν εἰμί τίς κινέω κατά αὔξησις ἢ μείωσις ἤ τις ὁ λοιπός , οὗτος εὐθύς καί ἀλλοιόω , εἰμί καί ὁ μάλιστα προυπάρχω ὁ λοιπός κίνησις ὁ ἀλλοίωσις ἤτοι παρακολουθέω αὐτός · δεῖ γάρ ὁ αὐξάνω πάντως καί ἀλλοῖος γίγνομαι · δεῖ γάρ ἐν ὁ αὐξάνω πρῶτος ἀλλοιόω ὁ τροφή εἰς αἷμα ἐκεῖνος εἰς σάρξ , καί οὐ ἄν ἄλλως αὔξησις γίγνομαι μή προΐημι - Γουμένης ἀλλοίωσις . ἀλλά μήv καί ὁ γίγνομαι ἀλλοίωσις προηγέομαι · ὁ γάρ σπέρμα ἀλλοιόω ἄν εἰς αἷμα ἐκεῖνος εἰς σάρξ καί ὅπως ἄν ἄλλως ὁ ὁ φύσις ἄγω νόμος . καί ἐπί πᾶς δέ ὁ ἄλλος κίνησις εἰμί ὁ ἀλλοίωσις ἤτοι ἕπομαι ἢ καί ἡγέομαι θεωρέω · ὁ ὁ κατά τόπος κινέω καί μάλιστα , εἰμί πλείων καί σύντονος κινέω - τίθημι , ἕπω ἀλλοίωσις , θερμαίνω φέρω ὁ κινέω . εἰμί οὖν , ὅσπερ εἶπον , καί παρέπομαι ὁ ἄλλος κίνησις ὁ ἀλλοίωσις , ἀλλά οὖον παρά οὗτος αὐτός φημί ἀλλοίωσις εἰμί ὁ ἄλλος κίνησις , ἐπεί καί ὁ ἐν τόπος κίνησις πᾶς ὁ ἄλλος παρακολουθέω · ὁ τε γάρ γίγνομαι πάντως καί ὁ κατά τόπος κινέω κίνησις καί ὁ φθείρω ὁμοίως , ἔτι τε ὁ αὐξάνω καί μειόω · οὗτος γάρ ἕκαστος ἀνάγκη ὁ κατά τόπος προηγέομαι , καί οὗτος μή εἰμί ὁ ἄλλος τις γίγνομαι ἀδύνατος · κοινῶς τε γάρ πλησιάζω τε ὁ ἥλιος καί ἀφίστημι ὁ καθόλου γένεσις καί φθορά γίγνομαι , καί ἴδιος δέ δεῖ ὁ σπέρμα δηλονότι πίπτω εἰς ὁ γῆ ἢ καί εἰς ὁ μήτρα ἢ καί ὁ ἄρσην ὁ θῆλυς προσέρχομαι · οὗτος δέ κατά τόπος εἰμί κίνησις . καί ἐπί φθορά δηλονότι δεῖ ὁ συνέρχομαι στοιχεῖον διακρίνω ἀπό ἀλλήλων . ἐπί δέ αὔξησις καί φθίσις προφανής ὁ κατά τόπος μεταβολή · δεῖ γάρ ὁ αὐξάνω ἐκ μικρός μείζων καταλαμβάνω τόπος καί ὁ μειόω ἐκ μείζων μικρός . ἀλλά μήv καί ὁ ἀλλοιόω · ἀπό γάρ ὁ βάθος διέρχομαι ὁ ποιότης ἐπί ὁ ἐπιφάνεια , ὡς ἐπί ὁ ἐρυθριάω ἢ ὠχριῶ , καί ὅτι δεῖ πλησιάζω ὁ ἀλλοιόω ὁ ἀλλοιόω . ἀλλά εἰμί καί πᾶς κινέω ὁ κατά τόπος παρακολουθέω , ἀλλά οὖν προφανής ὡς ἄλλος εἰμί παρά αὐτός , ἐπεί καί ὁ ἐν φάος σῶμα παρακολουθέω μέν πάντως ὁ σκιά , οὖον μήv διά οὗτος ἤδη καί αὐτός εἰμί ὁ σκιά ὁ ἐν φάος σῶμα . οὕτως οὖν λέγω καί ἐπί ὁ ἀλλοίωσις , ὅτι εἰμί καί ὁ ἄλλος πᾶς παρακολουθέω , ἀλλά οὐ διά οὗτος καί αὐτός εἰμί ἐκεῖνος , ὁπότε οὐδέ πᾶς κινέω παρακολουθέω ὁ ἀλλοίωσις · ὁ γάρ κτάομαι πρόσθεσις αὐξάνω αὐξάνω μέν μείζων γάρ ἐκ μικρός γίγνομαι ) , ὡς εἰμί ὁ δεξαμενή προστίθημι ὕδωρ , ἀλλοῖος δέ οὖον γίγνομαι . οὗτος δέ καί αὐτός δηλόω ἐπιφέρω καί ὁ τετράγωνος , φημί , γνώμων αὐτός περιτίθημι αὐξάνω μέν ἀλλοῖος δέ οὖον γίγνομαι · μένω γάρ καί αὐξάνω ἔτι τετράγωνος . ἀλλά ἐπεί βούλομαι ὁ Ἀριστοτέλης δείκνυμι ὁ ἑτερότης ὁ ἀλλοίωσις πρός ὁ λοιπάς κινέω ὁ τετράγωνος καί ὁ γνώμων μνημονεύω , φέρω σαφηνίζω ὁ εἴρω . γνώμων τοίνυν φημί ὁ γεωμέτρης εἷς τίς ὁ περί ὁ διάμετρος τετράγωνος , ὅταν εἰμί σύν ὁ δύο ἅμα παραπλήρωμα . ἵνα δέ σαφής ποιέω ὁ λέγω , ἐπί αὐτός οὗτος ὁ διάγραμμα ὁ λόγος γυμνάζω . τετράγωνος τοίνυν χωρίον λέγω εἰμί ὁ ὑπό τέσσαρες πλευρά ἴσος ἀλλήλων καί γωνία ὀρθός περιέχω . A square divided into four equal parts . A diagonoal runs through the square . At each axis is a character . FROM TOP LEFT , ACROSS : ὅς ε Β ὁ χ θ γ ζ δ ἵστημι οὖν τετράγωνος χωρίον αʹ Β βݲ δ , ἴσος ἔχω γωνία καί ὁ τέσσαρες | πλευρά , καί ἄγω αὐτός διάμετρος ὁ βݲ bݲ γݲ . ἐπί δέ ὁ αʹ βݲ πλευρά λαμβάνω ὁ ἀείδω , καί ἀπό αὐτός ὁ ἀείδω σημεῖον ὁπότερος ὁ αʹ γݲ Β δ πλευρά γράφω παράλληλος γραμμή ὁ ἀείδω ζ , ἀπό δέ ὁ αʹ γ πλευρά ἀφίημι αἱρέω ἴσος ὁ ἀείδω βݲ ὁ αʹ ἡηʹ , καί ἀπό ὁ ἡηʹ σημεῖον ἄγω παράλληλος ὁπότερος ὁ αʹ βݲ γݲ δݲ ὁ ἡηʹ θݲ . ὁ οὖν αʹ βݲ γݲ δݲ τράγος ὅς ὁ μέν δύο ὁ περί ὁ διάμετρος , ὁ τε ἀείδω Β θ κݲ καί κݲ ἡηʹ γݲ ζݲ , τετρᾶς - εἰμί , ὁ δέ λοιπάς δύο παραπλήρωμα καλέω . ὁ οὖν δύο τετράγωνος ὁποῖος , οἷος φέρω ὁ ἡηʹ γݲ ζ κݲ , μετά ὁ δύο παραπλήρωμα , ὁ τε αʹ ἀείδω κݲ ἡηʹ καί ὁ κݲ θ δ ζ , γνώμων καλέω . ὁ δέ κατασκευή , ὅπως εἰμί ὅμοιος ὁ ἀείδω Β κݲθ τετράγωνος ὁ αʹ Β γݲ δ τετράγωνος , τοίνυν ὅτι περιτίθημι μέν ὁ γνώμων ὁ ἀείδω Β κݲ τετράγωνος μείζων ὁ ὅλος γίγνομαι γάρ ὁ αʹ Β γݲ δ τετράγωνος ) ἐκεῖνος δέ οὐ αλλοιώνω · γάρ ὁ μικρός τετράγωνος ὁμοίως μένω τετράγωνος ὑπάρχω . ἀλλά δή ἄν ὁ ὅλος τετράγωνος ὁ αʹ Β γݲ δ ἀφαιρέω ὁ αʹ ἀείδω ἡηʹ θ γݲ γνώμων , καταλείπω ὁ ἀείδω Β κݲ θ τετράγωνος · καί ὁ μέν ὅλος ὁ ἀρχή μειόω καί μικρός γίγνομαι , οὐ ἀλλοιόω δέ , ἀλλά μένω ὁ αὐτός ὁ τετράγωνος εἶδος . εἰμί δέ μήτε ὁ μείωσις μήτε ὁ αὔξησις , κίνησις εἰμί κατά ποσός , ὁ κατά ὁ εἶδος ὁ τετράγωνος ἰδιότης κινέω , δῆλος ὡς ἄλλος εἰμί ὁ κατά ποιότης κίνησις καί ἄλλος ὁ κατά μείωσις καί αὔξησις . εἰμί δέ οὗτος ἕτερος , πολύς μᾶλλον καί ὁ κατά γένεσις καί φθορά . p . 15b1 εἰμί δέ ἁπλόος μέν κινέω ἠρεμία ἐναντίος , ὁ δέ κατά ἕκαστος ὁ κατά ἕκαστος , γένεσις μέν φθορά , | αὐξάνω δέ μείωσις , ὁ δέ κατά τόπος μεταβολή ὁ κατά τόπος ἠρεμία . μάλιστα δέ ἔοικα ἀντίκειμαι ὁ πρός ὁ ἐναντίος τόπος μεταβολή , οἷος τῆ κάτωθεν ὁ ἄνω ὁ ἄνωθεν ὁ κάτω . νῦν λοιπός ὁ τρίτος , ὅς εἴρω , ζητέω ἐν ὁ περί κίνησις λόγος , λέγω δή ποῖος εἶδος κίνησις ποῖος ἀντίκειμαι . καί κοινῶς μέν , φημί , πᾶς μέν κινέω ἠρεμί ἀντίκειμαι · εἰμί γάρ ὁ μέν κίνησις μετάβασις τίς εἰμί καί ὁδός ἤτοι ἐκ εἰμί εἰς ὁ μή εἰμί καί ἔμπαλιν ἢ ἐκ ὁ δύναμις εἰς ὁ ἐνέργεια ἢ ἀπό τόπος εἰς τόπος ἢ ἀπό ὁ κακός εἰς ὁ μείζων καί ἔμπαλιν ἢ ἀπό ὁ τοιόσδε εἰμί ἐπί ὁ τοιόσδε , οἷος ἀπό λευκός εἰς μέλας , ὁ δέ ἠρεμία στάσις τίς εἰμί , εἰκότως πᾶς κινέω ἠρεμία ἀντίκειμαι . εἰδικός δέ , φημί , ἀντίκειμαι ὁ ἀντιδιαιρέω ἀλλήλων κινέω , ὁ μέν γένεσις ὁ φθορά ὁ δέ μειόω ὁ αὔξησις ὁ δέ κατά τόπος ἐξαίρετος μέν ὁ ἠρεμία ἀντίκειμαι , καί εἰκότως , ἐπεί καί μάλιστα οὗτος γνώριμος ὁ ἄλλος ὁ κίνησις καί ἐπί οὗτος μάλιστα ὁ πολύς ὁ ὁ κίνησις φέρω ὄνομα . εἰμί δέ καί εἰδικός ἀντιτίθημι οὗτος ὁ κινέω αὐτός ἑαυτοῦ , μερίζω αὐτός κατά ὁ διάφορος ὁ τόπος διάστασις , ὥστε ἀντίκειμαι ὁ μέν ἐπί ὁ ἄνω φορά ὁ ἐπί ὁ κάτω ὁ δέ εἰς ὁ ἔμπροσθεν ὁ εἰς ὁ ὄπισθεν ὁ Δ΄ εἰς ὁ δεξιός ὁ εἰς ὁ ἀριστερός . p . 15b7 ὁ δέ λοιπός ὁ αποδοθεω κίνησις οὐράδιον τίς ποτός εἰμί ἐναντίος . | καί ἐν ὁ διάκρισις ὁ κίνησις οὗτος πάλιν εἰμί ὁ ἀμφιβάλλω , λέγω δή ὁ ἀλλοίωσις . καί οὗτος τοίνυν , φημί , ἀντιθετέον ὁ τε ὁ ποιέω ἠρεμία , ὥσπερ καί ὁ κατά τόπος , καί ὁ εἰς ὁ ἐναντίος ποιός μεταβολή , οἷος ὁ ἀπό λευκότης εἰς μελανία μεταβολή . περι ὁ ἔχω . p . 15b17 ὁ δέ ἔχω κατά πλείων τρόπος λέγω . ὁ ἔχω φωνή εἰμί ὁμώνυμος · οὖον μόνος γάρ εἷς ὁ δέκα κατηγορία δηλόω ἀλλά καί ἕτερος πλείων · λέγω γάρ ἐπιστήμη ἔχω καί ἀρετή καί ὅσος ἄλλος απαριθμώ . κύριος δέ ὁ ὁ ἔχω κατηγορία οὐσία δηλόω περί οὐσία περίθεσις , ὡς ὅταν λέγω ἱμάτιον περίειμι κεῖμαι ἢ δακτύλιος ἢ ὑπόδημα . ὁ δέ γυνή ἔχω ἢ ἀγρός ἤ τίς τοιοῦτος ἕτερος τίς εἰμί . ἵνα οὖν μή ἐκ ὁ ὁμωνυμία ἀπατάω , διαρθρόω ἐγώ ἐνταῦθα ποσαχῶς ὁ ἔχω λέγω . μήποτε δέ ἐπεί ἀνωτέρω εἶπον περί ὁ οὐσία καί ὁ ποιέω καί ὁ πρός τίς καί ὁ ποιέω καί ὁ ποιέω καί πάσχω ὁ περί ὁ λοιπός κατηγορία παρίημι λόγος ὡς σαφής , ὁρίζω δέ καί ὁ ὁ ἔχω κατηγορία οὐσία λέγω εἰμί περί οὐσία περίθεσις , λέγω δέ καί κατά ἄλλος τρόπος ὁ ἔχω , διά οὗτος νῦν ἀναλαμβάνω ὁ περί αὐτός λόγος καί λέγω ποσαχῶς ἔχω τίς λέγω · λέγω γάρ , φημί , ὁ ἔχω ἢ κατά ποιότης ( λέγω γάρ ἕξις ἔχω ἢ διάθεσις ἢ ἐπιστήμη ) , ἢ κατά ποσότης , ὡς εἰμί λέγω ὁ ξύλον τρεῖς φέρω πῆχυς ἔχω . οὗτος μέν οὖν ὁ ἐν ὁ σῶμα . καί περί ὁ σῶμα δέ ἔχω λέγω ) ὡς ἱμάτιον ἢ τόπος ἢ τοσόσδε χρόνος . καί μόριον δέ ἔχω λέγω , ὡς χείρ ἢ πούς , καί ὡς κτῆμα , οἷος οἰκίον . καί ὡς ἐν ἀγγεῖον δέ λέγω ὁ ἔχω , ὡς ὁ κέραμος ἔχω οἶνος λέγω , καί κατά ὅσος ἄλλος τρόπος ἐγχωρέω ὁ ἔχω λέγω . ἔοικα δέ , φημί , ὁ λέγω γυνή ἔχω ἀλλότριος εἰμί ὁ ὁ ἔχω σημαίνω · ὁ γάρ γυνή ἔχω οὐδείς ἕτερος εἰμί ἢ ὁ συνοικέω γυνή . ἀλλότριος δέ φημί , διότι οὐδείς μᾶλλον ὁ ἀνήρ λέγω ἔχω γυνή ἢ ὁ γυνή ἀνήρ . ἀλλά εἰμί πρός οὗτος εἶπον ὅτι καί ἐπί ὁ κτῆμα οὖον μόνος ἐγώ ἀγρός ἔχω λέγω ἢ δοῦλος , ἀλλά καί ὁ ἀγρός δεσπότης ἔχω καί ὁ δοῦλος καί ὁ ἱμάτιον , καί ἐπί ὁ μέρος καί ὁ ὅλος οὖον μόνος ὁ ὅλος μέρος ἔχω , ἀλλά καί ὁ μέρος ὁλότης . p . 15b31 ἴσος δέ ἄν καί ἄλλος τις φαίνω ὁ ἔχω τρόπος · ὁ δέ εἴωθα λέγω σχεδόν πᾶς καταριθμέω . πάλιν δέ μή ἐπαναπαύω ὁ αὐτός λόγος βούλομαι ἐγώ ὅτι ἴσως μέν καί ἄλλος εἰμί ὁ ἔχω τρόπος , ὁ γε μήv εἴωθα λέγω ἅπας ὑπό ἐγώ ἀριθμέω .