joannes-damascenus.quid-est-homo-fragmentum-dub pg095_0130.3
Ἄνθρωπός ἐστι ζῷον λογικόν , θνητόν , νοῦ καὶ ἐπιστήμης δεκτικόν · συνίσταται δὲ ἐκ τεσσάρων στοιχείων , ἤτοι ἐξ αἵματος , φλέγματος , χολῆς ξανθῆς , καὶ χολῆς μελαινῆς . Καὶ τῷ μὲν αἵματι ἐν τῇ καρδίᾳ , καὶ ἐν τῇ καρδίᾳ τὸ πνεῦμα · ἡ δὲ χολὴ ἡ ξανθὴ , ἐν τῷ ἥπατι καὶ ἐν τῷ στομάχῳ · ἡ δὲ μελαινὴ χολή , ἐν τῇ σπλήνῃ , καὶ ἐν τῇ ψύφᾳ · τὸ δὲ φλέγμα , ἐν τῷ ἐγκεφάλῳ καὶ ἐν τῇ κοίτῃ . Καὶ ὅσοι μὲν ἐξ αἵματος καθαροῦ τυγχάνουσιν , οὗτοί εἰσι πάντοτε χαίροντες καὶ παιζόντες καὶ γελῶντες , καὶ εἰσιν ἄνθρωποι , καὶ καλὸχρωτοι · ὅσοι δὲ ἀπὸ χολῆς ξανθῆς τυγχάνουσιν , εἰσι γοργοὶ καὶ εὐτόλμοι , ὀργίλοι καὶ πικροὶ καὶ ἀλλόχρωτοι · ὅσοι δὲ ἀπὸ χολῆς μελαινῆς τυγχάνουσιν , εἰσι ῥάθυμοι καὶ ὀλιγόψυχοι , φιλάσθενοι καὶ ἀκνημοὶ καὶ δειλοὶ · ὅσοι δὲ ἀπὸ φλέγματος τυγχάνουσιν , εἰσι λυπηροὶ , καὶ μὴν καὶ ψυχροί , ἀμνήμονες καὶ διαλελησμένοι , καὶ πολλὰ κοιμώμενοι , καὶ λευκόχρωτοι . Καὶ ἐπὶ μὲν τῆς παιδικῆς ἡλικίας τὸ αἷμα πληθύνεται ἕως ἕτων δεκατεσσάρων · ἐπὶ δὲ τῶν νεανίσκων ἡ χολὴ ἡ ξανθὴ πληθύνεται , ἕως ἑτῶν εἴκοσι ὀκτὼ · ἐπὶ δὲ τῆς τελείας ἡλικίας ἡ χολὴ ἡ μελαινὴ πληθύνεται , ἕως ἑτῶν τεσσαράκοντα δύο · ἐπὶ δὲ τῶν γερόντων τὸ φλέγμα πληθύνεται , ἕως ἑτῶν ὀγδοήκοντα . Καὶ τὰ μὲν παῖδια ἐκ τοῦ αἵματος εἰσι θερμὰ καὶ ὑγρὰ · οἱ δὲ νεανίσκοι ἐκ τῆς ξανθῆς χολῆς , θερμοὶ καὶ ξηροί · οἱ δὲ τελείοι τῇ ἡλικίᾳ ἀπὸ τῆς μελαινῆς χολῆς εἰσι ψυχροὶ καὶ ξηροί · οἱ δὲ γέροντες , ἐκ τοῦ φλέγματος εἰσι ψυχροὶ καὶ ὑγροί . Ὁ δὲ κρόταφος οὖν τῆς κεφαλῆς ἐστιν ὁ ἡγεμὼν τοῦ σώματος · καὶ ὅσον ὁ ἐγκέφαλος εὐκατασταθεὶς καὶ ὑγιαίνει , καὶ ὅλα τὰ μέλη τοῦ σώματος μετ' εἰρήνης εἰσίν · ἡ δὲ δύναμις καὶ ἡ φρόνησις τοῦ ἥπατος ἀναπέμπεται τῷ ἐγκεφάλῳ , καὶ αὐτὴ ἡ ψυχὴ ἔχει ἐσθίν , καὶ ὁ βυθὸς τῶν νοημάτων . Ἔχει δὲ ἡ κεφαλὴ ραφὰς πέντε · ἐστὶ δὲ καὶ κεφαλὴ μονόρραφος , καὶ ἐστὶν αὐτὴ πάντοτε ὑγιής . Ὁ δὲ ἐγκέφαλος ἔχει μὲν γυας τρεῖς · ὁ μὲν πρῶτος ὑποζωματίας · ὁ δὲ δεύτερος , χαρακωειδής · ὁ δὲ τρίτος , .... τοειδής . Τοῦ δὲ ἐγκεφάλου εἰσὶ μέρη τρία · ὁ μὲν εἷς , κυρβοειδής · ὁ δεύτερος , ὁ θίτος , καὶ ὁ τρίτος νοερός . Ἔστι δὲ οὐσία θερμώδης . Διαφέρει δὲ τοῦ μυελοῦ ὁ ἐγκέφαλος καὶ ἀνελευθὴς καὶ ἀναίματος , ὁ δὲ μυελός , βυπρὸς καὶ αἱματώδης . Τὸ σῶμα τοῦ ἀνθρώπου ἐκ τεσσάρων στοιχείων συνίσταται , ἐπειδὴ ἔχει ἐν ἑαυτῷ αἷμα , φλέγμα , χολὴν ξανθὴν , καὶ χολὴν μελαινὴν . Ἓκαστον δὲ τούτων τὸν ἴδιον τόπον δημιουργεῖ · τὸ αἷμα εἰς τὸ δεξιὸν μέρος ἐπάνω τοῦ ἥπατος · ἡ χολὴ ἡ ξανθὴ εἰς τὸ ἀριστερὸν μέρος ἐπάνω τῆς σπλήνης · ἡ δὲ χολὴ ἡ μελαινὴ εἰς τὰς πλευρὰς ἐπάνω τῶν νεφρῶν · τὸ δὲ φλέγμα εἰς τὸ στήθος ἐπάνω τοῦ
Lemmas: Ἄνθρωπος εἰμί ζῷον λογικός , θνητός , νόος καί ἐπιστήμη δεκτικός · συνίστημι δέ ἐκ τέσσαρες στοιχεῖον , ἤτοι ἐκ αἷμα , φλέγμα , χολή ξανθός , καί χολή μέλας . καί ὁ μέν αἷμα ἐν ὁ καρδία , καί ἐν ὁ καρδία ὁ πνεῦμα · ὁ δέ χολή ὁ ξανθός , ἐν ὁ ἧπαρ καί ἐν ὁ στόμαχος · ὁ δέ μέλας χολή , ἐν ὁ Σπλήνη , καί ἐν ὁ ψῦφος · ὁ δέ φλέγμα , ἐν ὁ ἐγκέφαλος καί ἐν ὁ κοίτη . καί ὅσος μέν ἐκ αἷμα καθαρός τυγχάνω , οὗτος εἰμί πάντοτε χαίρω καί παίζω καί γελάω , καί εἰμί ἄνθρωπος , καί καλοχρωτος · ὅσος δέ ἀπό χολή ξανθός τυγχάνω , εἰμί γοργός καί εὔτολμος , ὀργίλος καί πικρός καί αλλοχρωτος · ὅσος δέ ἀπό χολή μέλας τυγχάνω , εἰμί ῥάθυμος καί ὀλιγόψυχος , φιλάσθενος καί ἄκνημος καί δειλός · ὅσος δέ ἀπό φλέγμα τυγχάνω , εἰμί λυπηρός , καί μήν καί ψυχρός , ἀμνήμων καί διαλανθάνω , καί πολύς κοιμάω , καί λευκοχρωτος . καί ἐπί μέν ὁ παιδικός ἡλικία ὁ αἷμα πληθύνω ἠώς ἐτός δεκατέσσαρες · ἐπί δέ ὁ νεανίσκος ὁ χολή ὁ ξανθός πληθύνω , ἠώς ἔτος εἴκοσι ὀκτώ · ἐπί δέ ὁ τέλειος ἡλικία ὁ χολή ὁ μέλας πληθύνω , ἠώς ἔτος τεσσαράκοντα δύο · ἐπί δέ ὁ γέρων ὁ φλέγμα πληθύνω , ἠώς ἔτος ὀγδοήκοντα . καί ὁ μέν παιδιά ἐκ ὁ αἷμα εἰμί θερμός καί ὑγρός · ὁ δέ νεανίσκος ἐκ ὁ ξανθός χολή , θερμός καί ξηρός · ὁ δέ τέλειος ὁ ἡλικία ἀπό ὁ μέλας χολή εἰμί ψυχρός καί ξηρός · ὁ δέ γέρων , ἐκ ὁ φλέγμα εἰμί ψυχρός καί ὑγρός . ὁ δέ κρόταφος οὖν ὁ κεφαλή εἰμί ὁ ἡγεμών ὁ σῶμα · καί ὅσον ὁ ἐγκέφαλος ευκαθιστημι καί ὑγιαίνω , καί ὅλος ὁ μέλος ὁ σῶμα μετά εἰρήνη εἰμί · ὁ δέ δύναμις καί ὁ φρόνησις ὁ ἧπαρ ἀναπέμπω ὁ ἐγκέφαλος , καί αὐτός ὁ ψυχή ἔχω ἐσθίω , καί ὁ βυθός ὁ νόημα . Ἔχις δέ ὁ κεφαλή ῥαφή πέντε · εἰμί δέ καί κεφαλή μονόρραφος , καί εἰμί αὐτός πάντοτε ὑγιής . ὁ δέ ἐγκέφαλος ἔχω μέν γύης τρεῖς · ὁ μέν πρῶτος ὑπόζωμα · ὁ δέ δεύτερος , χαρακωειδηω · ὁ δέ τρίτος , .... τοοιδα . Τοῦ δέ ἐγκέφαλος εἰμί μέρος τρεῖς · ὁ μέν εἷς , κυρβοοιδα · ὁ δεύτερος , ὁ θίτος , καί ὁ τρίτος νοερός . εἰμί δέ οὐσία θερμώδης . διαφέρω δέ ὁ μυελός ὁ ἐγκέφαλος καί ἀνελευθὴς καί ἀναίματος , ὁ δέ μυελός , βυπρὸς καί αἱματώδης . Τέ σῶμα ὁ ἄνθρωπος ἐκ τέσσαρες στοιχεῖον συνίστημι , ἐπεί ἔχω ἐν ἑαυτοῦ αἷμα , φλέγμα , χολή ξανθός , καί χολή μελαινη . ἕκαστος δέ οὗτος ὁ ἴδιος τόπος δημιουργέω · ὁ αἷμα εἰς ὁ δεξιός μέρος ἐπάνω ὁ ἧπαρ · ὁ χολή ὁ ξανθός εἰς ὁ ἄριστος μέρος ἐπάνω ὁ Σπλήνης · ὁ δέ χολή ὁ μέλας εἰς ὁ πλευρά ἐπάνω ὁ νεφρός · ὁ δέ φλέγμα εἰς ὁ στήθος ἐπάνω ὁ