joannes-damascenus.de-duabus-in-christo-voluntatibus pg095_0097.1
37 . Αὐτὸ μὲν γὰρ τὸ σῶμα , ἴδιαν οὐκ ἔσχεν ἐνέργειαν , εἰ μὴ τομὴν καὶ ῥοήν · [ ἃ τινὰ πάθη εἶναι , οὐκ ἐνέργειαι ] τὰ δὲ λοιπὰ πάντα , ψυχῆς σώματος κεχρημένης ἀριδῆλως εἰσὶν ἐνέργειαι , οὐ θεότητος · ἡ ταραχὴ · « Νῦν γάρ , φησίν , ἡ ψυχή μου τεταράχται · » ἡ λύπη καὶ ἡ ἀδημονία · « Ἡράσθό μου γὰρ λυπεῖσθαι καὶ ἀδημονεῖν . » Καὶ , « Περιλυπὸς ἐστὶν ἡ ψυχή μου ἕως θανάτου . » Ἡ δειλία τοῦ θανάτου · « Πάτερ γάρ , φησίν , εἰ δυνατόν , παρελθέτω ἀπ’ ἐμοῦ τὸ ποτήριον τοῦτο . » Ὁ θάνατος . Ταῦτα πάντα οὐ θεότητος · ἀπαλὸς γὰρ τὸ θεῖον , καὶ ἀείζωον , καὶ ἀθάνατον · ἀλλὰ ζῴου , τουτέστιν οὐσίας ἐμψύχου καὶ αἰσθητικῆς · ἐκ δὲ τῆς λογικῆς ψυχῆς καὶ νοερᾶς , τὴν σοφίαν . « Προέκοπτε γὰρ σοφία καὶ ἡλικία . » Οὐ γὰρ τῇ θείᾳ σοφίᾳ προέκοπτεν · ἐξ ἀρχὰς γὰρ συλλήψεως τέλειος γέγονεν ἔνωσις , καὶ ἄκρα συνάφεια , καὶ οὐ προσθήκην θείας τινὸς δυνάμεως ἔσχεν · ἀλλ’ ἀνθρωπίνην σοφίᾳ προέκοπτε . Κατὰ γὰρ τὸ μέτρον τῆς ἡλικίας , ἡ ἀνθρωπίνη ἐν αὐτῷ σοφία ἐδείκνυτο · ὡςπερ γὰρ ἐξ ἀρχὰς συλλήψεως τέλειον βρέφος ἐγένετο , οὐ κατὰ μικρὸν διαρθρουμένον καὶ διοργανούμενον τοῦ σώματος , καθὼς φησὶν ὁ μέγας καὶ πολὺς τὰ θεία Βασίλειος ἐν τῷ εἰς τὸ γενέθλιον λόγῳ · οὕτω καὶ τέλειος ἐν ἀνθρωπίνη καὶ θείᾳ σοφίᾳ ἐξ ἀρχὰς συλλήψεως γέγονεν , ὡς ἄνθρωπος δηλονότι · ὡς γὰρ Θεός , οὐ γέγονε τέλειος ἐν θείᾳ σοφίᾳ , ἀλλ’ ἤν ἀίδιος . Κατὰ δὲ τὴν τῆς ἡλικίας τοῦ σώματος προκοπήν , ἡ τῆς ἐν αὐτῷ τελείας ἀνθρωπίνης σοφίας ἐκφάνσις , προκοπὴ ἐλογίζετο . Εἰ δὲ σοφίαν ἔσχεν ἀνθρωπίνην , πάντως καὶ νοῦν · σοφία γὰρ , νοῦ γέννημά τε καὶ δύναμις · καὶ ὁ Ἀπόστολος δὲ φησιν · « Ἡμεῖς δὲ νοῦν Χριστοῦ ἔχομεν . » Καὶ τὸ κατ’ εἰκόνα τὸ οἱ ἅγιοι Πατέρες κατὰ τὸ νοερὸν ἐκλαμβάνουσιν , ὧν τὰς μαρτυρίας ὑπέταξάμεν ἱ . Εἰ οὖν τὸ κατ’ εἰκόνα αὐτοῦ γενόμενον ἀνέλαβεν ἄνθρωπον , ἤτοι φύσιν ἀνθρωπότητος , πάντως νοερὰν καὶ λογικὴν φύσιν ἀνέλαβεν · ἀνέλαβε δὲ καὶ θελήσει αὐτεξούσιον . Ὡςπερ γὰρ τὴν ἄλογον ἀνέλαβεν ὁρεξίν , τὴν ἐπιπεπότη λόγῳ , οὕτω καὶ τὴν λογικὴν . Οὐ γὰρ ἄνουν καὶ ἄλογον φύσιν ἀνέλαβεν . Εἰ γὰρ ἄνουν καὶ ἄλογον φύσιν ἀνέλαβεν , οὐκ ἄνθρωπος · ἀλλὰ λογικὴν ἀνέλαβε . Νοερὰ γὰρ καὶ λογικὴ φύσις ὁ ἄνθρωπος .
Lemmas: 37 . αὐτός μέν γάρ ὁ σῶμα , ἴδιος οὐ ἔχω ἐνέργεια , εἰμί μή τομή καί ῥοή · [ ὁ τις πάθος εἰμί , οὐ ἐνέργεια ] ὁ δέ λοιπάς πᾶς , Ψυχή σῶμα χράομαι ἀριδῆλως εἰμί ἐνέργεια , οὖον θεότης · ὁ ταραχή · « νῦν γάρ , φημί , ὁ ψυχή ἐγώ ταράσσω · » ὁ λύπη καί ὁ ἀδημονία · « Ἡράσθό ἐγώ γάρ λυπέω καί ἀδημονέω . » καί , « περίλυπος εἰμί ὁ ψυχή ἐγώ ἠώς θάνατος . » ὁ δειλία ὁ θάνατος · « πατήρ γάρ , φημί , εἰμί δυνατός , παρέρχομαι ἀπό ἐγώ ὁ ποτήριον οὗτος . » ὁ θάνατος . οὗτος πᾶς οὖον θεότης · ἁπαλός γάρ ὁ θέω , καί ἀείζωος , καί ἀθάνατος · ἀλλά ζῷον , τουτέστιν οὐσία ἐμψυχόω καί αἰσθητικός · ἐκ δέ ὁ λογικός Ψυχή καί νοερός , ὁ σοφία . « προκόπτω γάρ σοφία καί ἡλικία . » οὖον γάρ ὁ θεῖος σοφία προκόπτω · ἐκ ἀρχή γάρ σύλληψις τέλειος γίγνομαι ἕνωσις , καί ἄκρος συνάφεια , καί οὖον προσθήκη θεῖος τις δύναμις ἔχω · ἀλλά ἀνθρώπινος σοφία προκόπτω . κατά γάρ ὁ μέτρον ὁ ἡλικία , ὁ ἀνθρώπινος ἐν αὐτός σοφία δείκνυμι · ὡς γάρ ἐκ ἀρχή σύλληψις τέλειος βρέφος γίγνομαι , οὖον κατά μικρός διαρθρέω καί διοργανόομαι ὁ σῶμα , καθώς φημί ὁ μέγας καί πολύς ὁ θεῖος Βασίλειος ἐν ὁ εἰς ὁ γενέθλιος λόγος · οὗτος καί τέλειος ἐν ἀνθρώπινος καί θεῖος σοφία ἐκ ἀρχή σύλληψις γίγνομαι , ὡς ἄνθρωπος δηλονότι · ὡς γάρ Θεός , οὖον γίγνομαι τέλειος ἐν θεῖος σοφία , ἀλλά ἐάν ἀίδιος . κατά δέ ὁ ὁ ἡλικία ὁ σῶμα προκοπή , ὁ ὁ ἐν αὐτός τέλειος ἀνθρώπινος σοφία ἔκφανσις , προκοπή λογίζομαι . εἰμί δέ σοφία ἔχω ἀνθρώπινος , πάντως καί νόος · σοφία γάρ , νόος γέννημα τε καί δύναμις · καί ὁ ἀπόστολος δέ φημί · « ἐγώ δέ νόος Χριστός ἔχω . » καί ὁ κατά εἰκών ὁ ὁ ἅγιος πατήρ κατά ὁ νοερός ἐκλαμβάνω , ὅς ὁ μαρτυρία ὑποτάσσω Ι . εἰμί οὖν ὁ κατά εἰκών αὐτός γίγνομαι ἀναλαμβάνω ἄνθρωπος , ἤτοι φύσις ἀνθρωπότης , πάντως νοερός καί λογικός φύσις ἀναλαμβάνω · ἀναλαμβάνω δέ καί ἐθέλω αὐτεξούσιος . ὡς γάρ ὁ ἄλογος ἀναλαμβάνω ὄρεξις , ὁ ἐπιπάσσω λόγος , οὗτος καί ὁ λογικός . οὖον γάρ ἄνοος καί ἄλογος φύσις ἀναλαμβάνω . εἰμί γάρ ἄνοος καί ἄλογος φύσις ἀναλαμβάνω , οὐ ἄνθρωπος · ἀλλά λογικός ἀναλαμβάνω . νοερός γάρ καί λογικός φύσις ὁ ἄνθρωπος .