joannes-chrysostomus.quales-ducendae-sint-uxores-encomium-ad-maximum pg051_0229.1
θεοῦ ληφόμεθα τὴν μισθὸν , ὅτι διὰ τὸν ἐκείνου φόβον τοιαύτην ὑπομονὴν ἐπαδειξάμεθα , καὶ τὴν κακίαν αὐτῆς πρᾶξιν ἠνέγκασιν , καὶ τὸ μέλος ἡμῶν ἐκρατήσαμεν . Μέλος γὰρ ἡμῶν ἀναγκαῖον ἡ γυνή · καὶ διὰ τοῦτο αὐτὴν μάλιστα δεῖ φιλεῖν . Ὅπερ οὖν καὶ αὐτὸ τοῦτο διδάσκων πάλιν ὁ Παῦλος · ἔλεγεν · Οὕτως ἀγαπᾷλουσιν οἱ ἄνδρες ἀγαπῶν τὰς ἑαυτῶν γυναῖκας ὡς τὰ ἑαυτῶν σώματα . Οὐδεὶς γὰρ ποτε τὴν ἑαυτοῦ σάρκα ἐμίσησεν , ἀλλ’ ἐθρέζει καὶ θάλει αὐτήν , καθὼς καὶ ὁ Χριστὸς τὴν Ἐκκλησίαν · ὅτι μέλη ἐσμὲν τοῦ σώματος αὐτοῦ , ἐκ τῆς σάρκός αὐτοῦ , καὶ ἐκ τῶν ὀστέων αὐτοῦ . Καθάπερ γὰρ ἡ Ἑὼα , φησίν , ἀπὸ τῆς πλευρᾶς τοῦ ᾿Αδάμ γέγονεν , οὕτω καὶ ἡμεῖς ἐκ τῆς πλευρᾶς τοῦ Χριστοῦ . Τοῦτο γὰρ ἐστιν , Ἐκ τῆς σαρκὸς αὐτοῦ , καὶ ἐκ τῶν ὀστέων αὐ·τοῦ . Ἀλλ’ ὅτι μὲν ἡ Ἑὼα ἐκ τῆς πλευρᾶς αὐτοῦ τοῦ ᾿Αδάμ γέγονεν , ἀπαντες ἴσμεν , καὶ σαφῶς ἡ Γραφὴ τοῦ·το εἴρηκεν , ὅτι ἐπῆλθεν ἔκστασιν ἐπ’ αὐτὴν , καὶ ἔλαβε μίαν ἐκ τῶν πλευρῶν αὐτοῦ , καὶ ἐχοδόμησε τὴν γυναῖκα · ὅτι δὲ καὶ ἡ Ἐκκλησία ἀπὸ τῆς πλευρᾶς τοῦ Χριστοῦ συνέστη , ποθεν ἔχει τις ἂν ἀποδείξει ; Καὶ τοῦτο ἡ Γραφὴ δείκνυσιν . Ἐπειδὴ γὰρ ὁ Χριστὸς εἰς τὸν σταυρὸν ἀνῃρέθη , καὶ προσηλώθη , καὶ ἀπέθανε . Προσελθόντες δὲ τῶν στρατιωτῶν ἔρυξαν αὐτοῦ τὴν πλευράν , καὶ ἐξῆλθεν αἷμα καὶ ὕδωρ · καὶ ἐξ ἐκείνου τοῦ αἵματος καὶ τοῦ ὕδατος ἡ Ἐκκλησία ἅπασα συνέστηκε . Καὶ μαρτυρεῖ αὐτὸς λέγων , ὅτι Ἐὰν μὴ τις ἀναγεννηθῇ ἐξ ὕδατος καὶ πνεύματος , οὐ δύναται εἰσελθεῖν εἰς τὴν βασιλείαν τῶν οὐρανῶν . Τὸ δὲ αἷμα , πνεῦμα λέγει . Καὶ γεννώμεθα μὲν διὰ τοῦ ὕδατος τοῦ βαπτίσματος , τρεφόμεθα δὲ διὰ τοῦ αἵματος . Ὡς ; πῶς ἐκ τῆς σαρκὸς αὐτοῦ ἐσμεν , καὶ ἐκ τῶν ὀστέων αὐτοῦ , ἀπὸ τοῦ αἵματος ἐκείνου καὶ τοῦ ὕδατος τικτόμενοι καὶ τρεφόμενοι ; Καὶ καθάπερ , τοῦ ᾿Αδάμ καθεύδοντος , ἡ γυνὴ κατεσκευάζετο , οὕτω , τοῦ Χριστοῦ ἀποθανόντος , ἡ Ἐκκλησία διεπλάττετο ἐκ τῆς πλευρᾶς αὐτοῦ . Οὐ διὰ τοῦτο δὲ μόνον χρή φιλεῖν τὴν γυναῖκα , ὅτι μέλος ἡμῶν ἐστι , καὶ ἐξ ἡμῶν ἔχει τὴν τῆς δημιουργίας ἀρχήν · ἀλλ’ ὅτι καὶ νόμον ὑπὲρ αὐτοῦ τοῦτον τέθεικεν ὁ Θεός , οὕτως λέγων · Ἄντὶ τοῦτο καταλείψει ἄνθρωπος τὸν πατέρα αὐτοῦ καὶ τὴν μητέρα , καὶ προσκολληθήσεται πρὸς τὴν γυναῖκα αὐτοῦ , καὶ ἔσονται οἱ δύο εἰς σάρκα μίαν . Διὰ γὰρ τοῦτο καὶ τοῦτον τμὶν ὁ Παῦλος ἀνέγραψεν τὸν νόμον , ἵνα πυνταχόθεν ἡμᾶς πρὸς τὴν ἔρωτα συνελύσῃ τούτων . Καὶ σκόπει σοφίαν ἀποστολικήν · οὔτε γὰρ ἀπὸ τῶν θεῖον νόμων , οὔτε ἀπὸ τῶν ἀνθρωπίνων μόνον , εἰς τὴν ἀγάπην ἡμᾶς · ἐνάγει τῶν γυναικῶν , ἀλλὰ καὶ ἀπὸ τούτων καὶ ἀπ’ ἐκείνων ἐναλλάξ ἀμφότερα ταῦτα τίθησιν · ἵνα ὁ μὲν ὑψηλότερος καὶ φιλοσοφώτερος · ἀπὸ τῶν ἀνωθεν , ὁ δὲ ἀσθενής · ἀπὸ τῶν κάτωθεν καὶ τῶν τῆς φύσεως εἰς φίλτρον ἐνάγῃται . Διὰ τοῦτο ἀρχόμενος μὲν ἀπὸ τῶν τοῦ Χριστοῦ κατὰ τὸν τρόπον , τὴν παραίνεσιν εἰσάγει οὕτως λέγων · Ἀγαπᾶτε τὰς γυναῖκας , καθὼς καὶ ὁ Χριστὸς ἠγάπησε τὴν Ἐκκλησίαν · εἶτα πάλιν ἀπὸ τῶν ἀνθρωπίνων · Οὕτως δεῖλ.ουσιν οἱ ἄνδρες ἀγαπᾶν τὰς ἑαυτῶν γυναῖκας , ὡς τὰ [ 216 ] ἑαυτῶν σώματα · εἶτα πάλιν ἀπὸ τοῦ Χριστοῦ · ὅτι μέλη ἐσμὲν ἐκ τοῦ σώματος αὐτοῦ , καὶ ἐκ τῆς σαρκὸς αὐτοῦ , καὶ ἐκ τῶν ὀστέων αὐτοῦ · εἶτα πάλιν ἀπὸ τῶν ἀνθρωπίνων · Ἄντὶ τοῦτου καταλείψει ἄνθρωπος τὸν πατέρα αὐτοῦ καὶ τὴν μητέρα , καὶ προσκολληθήσεται πρὸς τὴν γυναῖκα αὐτοῦ · καὶ τὸν νόμον ἀναγνοὺς τοῦτον φησί · Τὸ μυστήριον τοῦτο μέγα ἐστίν . Πῶς μέγα ἐστιν ; εἴπ μοι . Ὅτι τὸν ἅπαντα θαλασσομεμένη ἡ κόρη χρόνον , μηδέποτε τὸν νυμφίον ἑωρακία , ἀπὸ τῆς πρώτης ἡμέρας οὕτω ποθεῖ καὶ στέργει ὡς ὡς ὡς ὡς ὡς ὡς ὡς ὡς ὡς ὡς ὡς ὡς ὡς ὡς ὡς
Lemmas: θεός λαμβάνω ὁ μισθός , ὅτι διά ὁ ἐκεῖνος φόβος τοιοῦτος ὑπομονή ἐπαδειξάμεθα , καί ὁ κακία αὐτηες͂ς πρᾶξις φέρω , καί ὁ μέλος ἐγώ κρατέω . Μέλος γάρ ἐγώ ἀναγκαῖος ὁ γυνή · καί διά οὗτος αὐτός μάλιστα δέω φιλέω . ὅς οὖν καί αὐτός οὗτος διδάσκω πάλιν ὁ Παῦλος · λέγω · οὕτως αγαπαλους ὁ ἀνήρ ἀγάπη ὁ ἑαυτοῦ γυνή ὡς ὁ ἑαυτοῦ σῶμα . οὐδείς γάρ ποτέ ὁ ἑαυτοῦ σάρκα μισέω , ἀλλά ἐθρέζει καί θάλλω αὐτός , καθώς καί ὁ Χριστός ὁ ἐκκλησία · ὅτι μέλος εἰμί ὁ σῶμα αὐτός , ἐκ ὁ σάρξ αὐτός , καί ἐκ ὁ ὀστέον αὐτός . καθά γάρ ὁ ἑῷος , φημί , ἀπό ὁ πλευρά ὁ Αδάμ γίγνομαι , οὕτως καί ἐγώ ἐκ ὁ πλευρά ὁ Χριστός . Τοῦτης γάρ εἰμί , ἐκ ὁ σάρξ αὐτός , καί ἐκ ὁ ὀστέον αὐτός . ἀλλά ὅτι μέν ὁ ἑῷος ἐκ ὁ πλευρά αὐτός ὁ Αδάμ γίγνομαι , ἅπας οἶδα , καί σαφής ὁ Γραφή ὁ λέγω , ὅτι ἐπέρχομαι ἔκστασις ἐπί αὐτός , καί λαμβάνω εἷς ἐκ ὁ πλευρά αὐτός , καί ἐχοδόμησε ὁ γυνή · ὅτι δέ καί ὁ ἐκκλησία ἀπό ὁ πλευρά ὁ Χριστός συνίστημι , πόθεν ἔχω τις ἄν ἀποδείκνυμι ; καί οὗτος ὁ Γραφή δείκνυμι . Ἐπειδή γάρ ὁ Χριστός εἰς ὁ σταυρός ἀναιρέω , καί προσηλόω , καί ἀποθνῄσκω . προσέρχομαι δέ ὁ στρατιώτης ἐρύκω αὐτός ὁ πλευρά , καί ἐξέρχομαι αἷμα καί ὕδωρ · καί ἐκ ἐκεῖνος ὁ αἷμα καί ὁ ὕδωρ ὁ ἐκκλησία ἅπας συνίστημι . καί μαρτυρέω αὐτός λέγω , ὅτι ἐάν μή τις ἀναγεννάω ἐκ ὕδωρ καί πνεῦμα , οὐ δύναμαι εἰσέρχομαι εἰς ὁ βασίλειος ὁ οὐρανός . Τέ δέ αἷμα , πνεῦμα λέγω . καί γεννάω μέν διά ὁ ὕδωρ ὁ βάπτισμα , τρέφω δέ διά ὁ αἷμα . ὡς ; πῶς ἐκ ὁ σάρξ αὐτός εἰμί , καί ἐκ ὁ ὀστέον αὐτός , ἀπό ὁ αἷμα ἐκεῖνος καί ὁ ὕδωρ τίκτω καί τρέφω ; καί καθά , ὁ Αδάμ καθεύδω , ὁ γυνή κατασκευάζω , οὕτως , ὁ Χριστός ἀποθνῄσκω , ὁ ἐκκλησία διαπλήσσω ἐκ ὁ πλευρά αὐτός . οὐ διά οὗτος δέ μόνος χράω φιλέω ὁ γυνή , ὅτι μέλος ἐγώ εἰμί , καί ἐκ ἐγώ ἔχω ὁ ὁ δημιουργία ἀρχή · ἀλλά ὅτι καί νόμος ὑπέρ αὐτός οὗτος τίθημι ὁ θεός , οὕτως λέγω · ἀντί οὗτος καταλείπω ἄνθρωπος ὁ πατέρας αὐτός καί ὁ μήτηρ , καί προσκολλάω πρός ὁ γυνή αὐτός , καί εἰμί ὁ δύο εἰς σάρκα εἷς . Ζεύς γάρ οὗτος καί οὗτος τίς ὁ Παῦλος ἀναγράφω ὁ νόμος , ἵνα πυνταχόθεν ἐγώ πρός ὁ ἔρως συνέρχομαι οὗτος . καί σκοπέω σοφία ἀποστολικός · οὔτε γάρ ἀπό ὁ θεῖος νόμος , οὔτε ἀπό ὁ ἀνθρώπινος μόνος , εἰς ὁ ἀγάπη ἐγώ · ἐνάγω ὁ γυνή , ἀλλά καί ἀπό οὗτος καί ἀπό ἐκεῖνος ἐναλλάξ ἀμφότερος οὗτος τίθημι · ἵνα ὁ μέν ὑψηλός καί φιλόσοφος · ἀπό ὁ ἄνωθεν , ὁ δέ ἀσθενής · ἀπό ὁ κάτωθεν καί ὁ ὁ φύσις εἰς φίλτρον ἐνάγω . Ζεύς οὗτος ἄρχω μέν ἀπό ὁ ὁ Χριστός κατά ὁ τρόπος , ὁ παραίνεσις εἰσάγω οὕτως λέγω · ἀγαπάω ὁ γυνή , καθώς καί ὁ Χριστός ἀγαπάω ὁ ἐκκλησία · εἶτα πάλιν ἀπό ὁ ἀνθρώπινος · οὕτως δεῖλος ὁ ἀνήρ ἀγαπάω ὁ ἑαυτοῦ γυνή , ὡς ὁ [ 216 ] ἑαυτοῦ σῶμα · εἶτα πάλιν ἀπό ὁ Χριστός · ὅτι μέλος εἰμί ἐκ ὁ σῶμα αὐτός , καί ἐκ ὁ σάρξ αὐτός , καί ἐκ ὁ ὀστέον αὐτός · εἶτα πάλιν ἀπό ὁ ἀνθρώπινος · ἀντί οὗτος καταλείπω ἄνθρωπος ὁ πατέρας αὐτός καί ὁ μήτηρ , καί προσκολλάω πρός ὁ γυνή αὐτός · καί ὁ νόμος ἀναγιγνώσκω οὗτος φημί · Τέ μυστήριον οὗτος μέγας εἰμί . Πῶς μέγας εἰμί ; εἶπον ἐγώ . Ὅτι ὁ ἅπας θαλάσσω ὁ κόρη χρόνος , μηδέποτε ὁ νυμφίος ὡρακιάω , ἀπό ὁ πρῶτος ἡμέρα οὕτως ποθέω καί στέργω ὡς ὡς ὡς ὡς ὡς ὡς ὡς ὡς ὡς ὡς ὡς ὡς ὡς ὡς ὡς