joannes-chrysostomus.pg048 pg048_0240.5
καὶ δεῖξαι , ὅτι εἰ ποτὲ τι μέγα καὶ ὑψηλὸν καὶ τῆς αὐτοῦ δόξης ἀξιον ἐφθέγξατο · τί λέγω μέγα καὶ ὑψηλὸν , καὶ τῆς αὐτοῦ δόξης ἀξιον ; εἰ ποτὲ τι τῆς ἀνθρωπίνης φύσεως εἴπε πλέον , ἐθορυβοῦντο καὶ ἐσκανδαλίζοντο · εἰ δὲ ποτὲ τι ταπεινὸν τοῖς [ 505 ] ἀνθρώποις , προσέτρεχον καὶ τὸν λόγον ἐδέχοντο . Καὶ ποῦ τοῦτο ἐστιν ἰδεῖν ; φησί . Παρὰ τῷ Ἰωάννῃ μάλιστα · εἰπόντος γὰρ αὐτοῦ , Ἄβραάμ ὁ πατὴρ ὑμῶν ἠγαλλιάσατο , ἵνα ἴδῃ τὴν ἡμέραν τὴν ἐμὴν , καὶ εἶδε καὶ ἠχάρη , λέγουσι · Τεσσαράκοντα ἑτη οὐπω ἔχεις , καὶ Ἄβραάμ ἑώρακας ; Ὁρᾷς ὅτι ως περὶ ἀνθρώπου φιλοῦ διέκειντο ; Τί οὖν αὐτός ; Πρὸ τοῦ τὸν Ἄβραάμ γενέσθαι , φησίν , ἐγὼ εἰμί . Καὶ ἤραν λίθους , ἵνα βάλλωσιν ἐπ’ αὐτόν . Καὶ ὅτε περὶ τῶν μυστηρίων μακροῦς ἐπέτεινεν λόγους , λέγων , Καὶ ὁ ἄρτος δέ , ὃν ἐγὼ δώσω σπέρ τῆς τοῦ κόσμου ζωῆς , ἡ σὰρξ μου ἐστιν , ἔλεγον , Σκληρὸς ἐστιν ὁ λόγος οὗτος · τις δύναται αὐτοῦ ἀκούειν ; Καὶ ἐκ τοῦτον πολλοὶ τῶν μαθητῶν αὐτοῦ ἀπῆλθον εἰς τὰ ὀπίσω , καὶ οὐκέτι μετ’ αὐτοῦ περιεπάτουν . Τί οὖν ἔδει ποιεῖν ; εἴπέ μοι · τοῖς ὑψηλοτέροις ἐνδιατρίβειν ῥήμασι διηγεκώς , ὡστε ἀποσώσθαι τὴν θάραν , καὶ πάντας ἀποκρουομένους τῆς διδασκαλίας ; Ἀλλ’ οὐχ ὑπ’ τοῦτο τῆς τοῦ Θεοῦ φιλανθρωπίας . Καὶ γὰρ πάλιν ἐπειδὴ εἰπεν , Ὁ τὸν λόγον μου ἀκούσων , θανάτου οὐ μὴ γεύσηται εἰς τὸν αἰῶνα , ἔλεγον , Οὐ καλῶς ἐλέγεις , ὅτι δαιμόνιον ἔχεις ; Ἄβραάμ ἀπέθανε , καὶ οἱ προφήται ἀπέθανον , καὶ σὺ λέγεις , ὅτι Ὁ τὸν λόγον μου ἀκούσων οὐ μὴ γεύσηται θανάτου ; Καὶ τί θαυμαστὸν εἰ τὸ πλήθος οὕτω διέκειτο , ὅπου γε καὶ αὐτοὶ οἱ ἄρχοντες ταύτην εἶχον τὴν γνώμην ; Ὁ γοῦν Νικόδημος ἄρχων αὐτὸς ὢν , καὶ μετὰ πολλῆς τῆς εὐνοίας πρὸς αὐτὸν ἐλθὼν καὶ εἰπών , Οἴδαμεν ὅτι ἀπὸ Θεοῦ ἐλήλυθας διδάσκαλος , τὸν περὶ τοῦ βαπτίσματος οὐκ ἑδυνήθη δέξασθαι λόγον , πολλῷ μείζονα τῆς ἀσθενείας ὄντα τῆς ἐκείνου · εἰπόντος γὰρ τοῦ Χριστοῦ , ὅτι Ἄν μὴ τις γεννηθῇ ἐξ ὕδατος καὶ πνεύματος , οὐ δύναται εἰσελθεῖν τῇ βασιλείᾳ τοῦ Θεοῦ · οὕτως εἰς ἀνθρώπινας · κατέπεσεν ὑπονοίας , καὶ φησί , Πῶς δύναται ἄνθρωπος γεννηθῆναι γέρων ὢν ; μὴ δύναται εἰς τὴν κοιλίαν τῆς μητρὸς αὐτοῦ δεῦτερον εἰσελθεῖν , καὶ γεννηθῆναι ἄνθρωπος ; Τί οὖν ὁ Χριστός ; Εἰ τὰ ἐπίγεια εἴπον ὑμῖν καὶ οὐκ ἐπιστεύσατε , πῶς ἂν εἰπὼ ὑμῖν τὰ ἐπουράνια πιστεύσετε ; μονονοῦχὶ ἀπολογούμενος καὶ λέγων , τίνος ἐνεκεν οὐ συνεχῶς αὐτοῖς περὶ τῆς ἄνω γεννήσεως διελέγετο . Πάλιν παρ’ αὐτῷ τοῦ σταυροῦ τὸν καιρὸν μετὰ τὰ μυρία σημεῖα , μετὰ τὴν πολλὴν ἐκείνην ἀπόδειξιν τῆς αὐτοῦ δυνάμεως , ἵνα εἴπῃ , ὅτι Ὁγέσθω τὸν Υἱὸν τοῦ ἀνθρώπου ἐπὶ τῶν νεφελῶν ἐρχόμενον , οὐκ ἐνεγκὼν τὸ λεχθῆν ὁ ἄρχιερεὺς διέρρήξεν αὐτοῦ τὰ ἱμάτια . Πῶς οὖν τούτους διαλέγεσθαι ἔδει , τοῖς οὐδὲν τῶν ὑψηλῶν φέρουσι ; Ὅτι γὰρ ὅλως οὐκ εἴπὲ τι μέγα καὶ ὑψηλὸν περὶ ἑαυτοῦ , οὐ θαυμαστὸν ἀνθρώποις χαμαὶ συρμομένοις , καὶ οὕτως ἀσθενῶς ἔχουσι .
Lemmas: καί δείκνυμι , ὅτι εἰμί ποτέ τίς μέγας καί ὑψηλός καί ὁ αὐτός δόξα ἀσιος φθέγγομαι · τίς λέγω μέγας καί ὑψηλός , καί ὁ αὐτός δόξα ἀσιος ; εἰμί ποτέ τίς ὁ ἀνθρώπινος φύσις εἶπον πλέω , θορυβέω καί σκανδαλίζω · εἰμί δέ ποτέ τίς ταπεινός ὁ [ 505 ] ἄνθρωπος , προστρέχω καί ὁ λόγος δέχομαι . καί ποῦ οὗτος εἰμί ὁράω ; φημί . παρά ὁ Ἰωάννης μάλιστα · εἶπον γάρ αὐτός , Ἀβραάμ ὁ πατήρ σύ ἀγαλλιάω , ἵνα ὁράω ὁ ἡμέρα ὁ ἐμός , καί ὁράω καί χαίρω , λέγω · τεσσαράκοντα ἔτος οὔπω ἔχω , καί Ἀβραάμ ὁράω ; ὁράω ὅτι ως περί ἄνθρωπος φιλέω διάκειμαι ; τις οὖν αὐτός ; πρό ὁ ὁ Ἀβραάμ γίγνομαι , φημί , ἐγώ εἰμί . καί ἀείρω λίθος , ἵνα βάλλω ἐπί αὐτός . καί ὅτε περί ὁ μυστήριον μακρός ἐπιτείνω λόγος , λέγω , καί ὁ ἄρτος δέ , ὅς ἐγώ δίδωμι σπέρ ὁ ὁ κόσμος ζωή , ὁ σάρξ ἐγώ εἰμί , λέγω , σκληρός εἰμί ὁ λόγος οὗτος · τις δύναμαι αὐτός ἀκούω ; καί ἐκ οὗτος πολύς ὁ μαθητής αὐτός ἀπέρχομαι εἰς ὁ ὀπίσω , καί οὐκέτι μετά αὐτός περιπατέω . τις οὖν ἐσθίω ποιέω ; εἶπον ἐγώ · ὁ ὑψηλός ἐνδιατρίβω ῥῆμα διηγέομαι , ὡστε ἀποσῴζω ὁ θάρα , καί πᾶς ἀποκρούω ὁ διδασκαλία ; ἀλλά οὐ ὑπό οὗτος ὁ ὁ Θεός φιλανθρωπία . καί γάρ πάλιν ἐπεί εἶπον , ὁ ὁ λόγος ἐγώ ἀκούω , θάνατος οὖον μή γεύω εἰς ὁ αἰών , λέγω , οὖον καλῶς λέγω , ὅτι δαιμόνιον ἔχω ; Ἀβραάμ ἀποθνῄσκω , καί ὁ προφήτης ἀποθνῄσκω , καί σύ λέγω , ὅτι ὁ ὁ λόγος ἐγώ ἀκούω οὖον μή γεύω θάνατος ; καί τίς θαυμαστός εἰμί ὁ πλήθος οὗτος διάκειμαι , ὅπου γε καί αὐτός ὁ ἄρχω οὗτος ἔχω ὁ γνώμη ; ὁ γοῦν Νικόδημος ἄρχω αὐτός εἰμί , καί μετά πολύς ὁ εὔνοια πρός αὐτός ἔρχομαι καί εἶπον , οἶδα ὅτι ἀπό Θεός ἔρχομαι διδάσκαλος , ὁ περί ὁ βάπτισμα οὐ δύναμαι δέχομαι λόγος , πολύς μείζων ὁ ἀσθένεια εἰμί ὁ ἐκεῖνος · εἶπον γάρ ὁ Χριστός , ὅτι ἄν μή τις γεννάω ἐκ ὕδωρ καί πνεῦμα , οὖον δύναμαι εἰσέρχομαι ὁ βασίλεια ὁ Θεός · οὕτως εἰς ἀνθρώπινος · καταπίπτω ὑπόνοια , καί φημί , Πῶς δύναμαι ἄνθρωπος γεννάω γέρων εἰμί ; μή δύναμαι εἰς ὁ κοιλία ὁ μήτηρ αὐτός δύο εἰσέρχομαι , καί γεννάω ἄνθρωπος ; τις οὖν ὁ Χριστός ; εἰμί ὁ ἐπίγειος εἶπον σύ καί οὐ πιστεύω , πῶς εἄν εἶπον σύ ὁ ἐπουράνιος πιστεύω ; μονονουχί ἀπολογέομαι καί λέγω , τίς ἕνεκα οὖον συνεχῶς αὐτός περί ὁ ἄνω γέννησις διαλέγω . πάλιν παρά αὐτός ὁ σταυρός ὁ καιρός μετά ὁ μυρίος σημεῖον , μετά ὁ πολύς ἐκεῖνος ἀπόδειξις ὁ αὐτός δύναμις , ἵνα εἶπον , ὅτι Ὁγέσθω ὁ υἱός ὁ ἄνθρωπος ἐπί ὁ νεφέλη ἔρχομαι , οὐ φέρω ὁ λέγω ὁ ἀρχιερεύς διαρρηγνύω αὐτός ὁ ἱμάτιον . Πῶς οὖν οὗτος διαλέγω ἐσθίω , ὁ οὐδείς ὁ ὑψηλός φέρω ; ὅτι2 γάρ ὅλως οὐ εἶπον τίς μέγας καί ὑψηλός περί ἑαυτοῦ , οὖον θαυμαστός ἄνθρωπος χαμαί σύρω , καί οὕτως ἀσθενής ἔχω .