joannes-chrysostomus.pg048 pg048_0205.1
ζ' Ὅτι δὲ οὐ τοῖς Χερουβίμ , οὐδὲ τοῖς Σεραφίμ μόνον , ἀλλ' οὐδὲ ἄρχαις , οὐδὲ ἐξουσίαις , οὐδὲ ἀλλῇ τινι κτιστῇ δυνάμει καταλλήπτως ἐστιν ὁ Θεός , καὶ τοῦτο ἐξοικείως ἀποδείξαι νῦν , ἀλλ' ἔχασμεν ἡμῖν ἡ διάνοια , οὐ τῷ πλήθει , ἀλλὰ τῇ φρόνη τῶν εἰρημένων . Τρέμει γὰρ καὶ ἐκπεπλήγεται ἡ ψυχὴ ἐπὶ πολὺ ταῖς ἄνω ἐνδιατρίπουσα θεωρίαις . Διὰ φέρεις αὐτὴν ἐκ τῶν οὐρανῶν καταβιδασωμεν καὶ ψυχαγωγησωμεν καταπεπληγμένην , ἐπὶ τὴν συνήθη καταφυγόντας παραάλχσιν . Τίς δὲ αὕτη ἐστίν ; Εὐχεσθαι τοὺς τὰ τοιαῦτα νοσοῦντας ὑγιαναὶ ποτε . Εἰ γὰρ ὑπὲρ τῶν ἐν νόσῳ , ἐν μεταλλοῖς , ἐν σιληραῖς δουλείαις , καὶ ὑπὲρ τῶν ἐνεργουμένων κελευθμῶν τὸν Θεὸν παρακαλεῖν , πόσω μᾶλλον ὑπὲρ τούτων ; Ἐπεὶ καὶ χαλεπωτέρα τοῦ δαιμόνος ἡ ἀσθένεια · ἐκείνη μὲν γὰρ ἔχει συγγνώμην ἡ μαγία , αὕτη δὲ πάσης ἀπολογίας ὁ νόσος ἐστέρηται . Ἄλλ' ἐπειδὴ τῆς ὑπὲρ τῶν ἐνεργουμένων ἐμνήσθην εὐχῆς , βούλομαί τε πρὸς τὴν ὑπερέχειν διαλεχθῆναι ἀγάπην , καὶ νόσημα [ 169 ] τῆς Ἐκκλησίας ἐκκλῆσαι χαλεπόν . Καὶ γὰρ ἄπονον ἂν εἴη τοὺς ἐξῆλθεν μετὰ τοσαύτης ἱατρευτικῆς ἐπιμελείας τῶν οἰκείων καταφρονεῖν μελῶν . Τί ποτ' οὖν ἐστι τὸ νόσημα ; Τὸ πλήθος τοῦτο τὸ δρατον , τὸ συγκεχωρημένον νῦν , καὶ μετὰ τοσαύτης ἀκριβείας προσέχον τοῖς λεγομένοις , κατὰ τὴν φρικωδεστάτην ὥραν ἐκείνην πολλάκις ἐπιτήσας ἰδεῖν οὐκ ἠδυνήθη , καὶ σφόδρα ἐστέναξε , ὅτι τοῦ μὲν συνβούλου διαλεγόμενου πολλὴ ἡ σπουδή , ἐπιτεταμένη ἡ προθυμία τῶν συνοθούντων ἀλλήλαις καὶ μεγά τελὼς παραμενόντων , τοῦ δὲ Χριστοῦ φαίνεσθαι μέλλοντος ἐπὶ τῶν ἱερῶν μυστηρίων , κενὴ καὶ ἔρημος ἡ Ἐκκλησία γίνεται . Καὶ ποῦ ταῦτα συγγνώμης ἄξια ; Ἀπὸ τῆς βλημίας ταύτης , καὶ τοῦ ἐπαίνοις τοὺς ἐπὶ τῇ κατὰ τὴν ἀρχάσιν σπουδὴ πάντας ἀπόλλυτε . Τίς γὰρ ὑμῶν οὐ καταγνώσεταί καὶ ἡμῶν , ὅταν ἴδῃ τὸν καρπὸν τῆς ἀρχοῦσας εὐθὲς ὑμῖν διηρμένον ; Εἰ γὰρ μετὰ τῆς ἀκριβείας προεἴχετε τοῖς λεγομένοις , διὰ τῶν ἔργων ἂν ἐπεδείξατε τὴν σπουδήν · τὸ δὲ εὐθὲς ἀκούσας ἀποπτήδεν σμεῖν ἐστι τοῦ μηδὲν δεξασθὲν τῶν εἰρημένων , καὶ ἀναπεσθὲν τῇ διανοίᾳ . Εἰ γὰρ ἐναπέκλειστο τὰ λεγόμενα ταῖς ψυχαῖς , πάντως ἂν ὑμᾶς ἔνδον κατέσχε , καὶ πρὸς τὰ φρικωδέστατα μετὰ πλείονος εὐσεβείας παρέπεμπε . Νῦν δὲ ὅσπερ κιθαρισθὼ τις ἀκούσας , οὕτως ἔρημοι πάσης ὑφέλειας , πανταχόθεν τοῦ λέγοντος , ἀναχωρεῖτε . Ἄλλὰ τίς ἡ ψυχρὰ τῶν πολλῶν ἀπολογία ; Εὐξασθαι , φησι , ἐπὶ τῆς οἰκίας δύναμαι , ὁμολίας δὲ ἀκούσαι καὶ διδασκάλους οὐ δυνάσθαι ἐπὶ τῇ οἰκίας . Ἀπατᾷς σαυτὸν , ἄνθρωπε · εὐξασθαι μὲν γὰρ καὶ ἐπὶ τῇ οἰκίας δυνατὸν , οὕτω δὲ εὐξασθαι ὡς ἐπὶ τῇ Ἐκκλησίᾳ ἀδύνατον , ὅπου Πατέρων πλήθος τοσού τον , ὅπου βοὴ πρὸς τὸν Θεὸν ὁδημοῦν ἀναπέμπεται . Οὐχ οὕτως εἰσακούη κατὰ σαυτὸν τὸν Δεσπότην παρακαλῶν , ὡς μετὰ τῶν ἀδελφῶν τῶν σῶν . Ἐνταῦθα γὰρ ἐστὶ τὸ πλέον , οἷον ἡ ὁμόνοια καὶ ἡ συμφωνία , καὶ τῆς ἀγάπης ὁ σύνδεσμος , καὶ αἱ τῶν ἱερῶν εὐχαί . Διὰ γὰρ τοῦτο οἱ ἱερεῖς προσεστήκασιν . ἵνα αἱ τοῦ πλήθους εὐχαὶ ἀνενέχθαι δῦσαι , τῶν δυνατωτέρων τούτων ἐπιλαβό μεναι , ὁμοῦ συνανέλωσιν αὐτάς εἰς τὸν οὐρανόν . Ἄλλως δὲ τί γένοιτ' ἂν ἄνθρωπος ὁμολίας , ὅταν εὐχὴ μὴ ἡ συνεξομένη ; Πρότερον εὐχὴ , καὶ τότε λόγος · οὕτω καὶ οἱ ἀπόστολοι φασιν · Ἡμεῖς δὲ τῇ προσευχῇ καὶ τῇ διακονία τοῦ λόγου προσκαρτηρήσωμεν . Οὕτω καὶ ὁ Παῦλος ποιεῖ ἐν τοῖς προοιμίοις τῶν ἐπιστολῶν εὐχόμενος , ἐν ὡσπερ λύχνῳ φωτ , οὕτω τὸ τῆς εὐχῆς φῶς
Lemmas: γῆ ὅτι2 δέ οὖον ὁ χερουβίν , οὐδέ ὁ Σεραφείμ μόνος , ἀλλά οὐδέ ἀρχή , οὐδέ ἐξουσία , οὐδέ ἀλλῇ τις κτιστός δύναμις καταλλήπτως εἰμί ὁ Θεός , καί οὗτος ἐξοικέω ἀποδείκνυμι νῦν , ἀλλά χάζω ἐγώ ὁ διάνοια , οὖον ὁ πλῆθος , ἀλλά ὁ Φρόνη ὁ εἴρω . τρέμω γάρ καί ἐκπλήσσω ὁ ψυχή ἐπί πολύς ὁ ἄνω ενδιατριπουω θεωρία . Ζεύς φέρω αὐτός ἐκ ὁ οὐρανός καταβιδασωμεν καί ψυχαγωγέω καταπλήσσω , ἐπί ὁ συνήθης καταφεύγω παραάλχσιν . Τῖς δέ οὗτος εἰμί ; εὔχομαι ὁ ὁ τοιοῦτος νοσέω ὑγιαίνω ποτός . εἰμί γάρ ὑπέρ ὁ ἐν νόσος , ἐν μέταλλον , ἐν σιληραῖς δουλεία , καί ὑπέρ ὁ ἐνεργέω κελευθμῶν ὁ θεός παρακαλέω , πόσος μᾶλλον ὑπέρ οὗτος ; ἐπεί καί χαλεπός ὁ δαίμων ὁ ἀσθένεια · ἐκεῖνος μέν γάρ ἔχω συγγνώμη ὁ μαγία , οὗτος δέ πᾶς ἀπολογία ὁ νόσος στερέω . ἄλλος ἐπεί ὁ ὑπέρ ὁ ἐνεργέω μιμνήσκω εὐχή , βούλομαι τε πρός ὁ ὑπερέχω διαλέγω ἀγάπη , καί νόσημα [ 169 ] ὁ ἐκκλησία ἐκκλάω χαλεπός . καί γάρ ἄπονος εἄν εἰμί ὁ ἐξέρχομαι μετά τοσοῦτος ἰατρευτικός ἐπιμέλεια ὁ οἰκέω καταφρονέω μέλος . τις πρός οὖν εἰμί ὁ νόσημα ; ὁ πλήθος οὗτος ὁ δράω , ὁ συγχωρέω νῦν , καί μετά τοσοῦτος ἀκρίβεια προσέχω ὁ λέγω , κατά ὁ φρικώδης ὥρα ἐκεῖνος πολλάκις πείθω ὁράω οὐ δύναμαι , καί σφόδρα στενάζω , ὅτι ὁ μέν συνβουλας διαλέγω πολύς ὁ σπουδή , ἐπιτείνω ὁ προθυμία ὁ συνοθέω ἀλλήλων καί μεγός τέλλω παραμένω , ὁ δέ Χριστός φαίνω μέλλω ἐπί ὁ ἱερός μυστήριον , κενός καί ἐρῆμος ὁ ἐκκλησία γίγνομαι . καί ποῦ οὗτος συγγνώμη ἄξιος ; ἀπό ὁ βλημίας οὗτος , καί ὁ ἔπαινος ὁ ἐπί ὁ κατά ὁ ἀρχάς σπουδή πᾶς ἀπόλλυμι . Τῖς γάρ σύ οὖον καταγιγνώσκω καί ἐγώ , ὅταν ὁράω ὁ καρπός ὁ ἄρχω εὐθύς σύ διαίρω ; εἰμί γάρ μετά ὁ ἀκρίβεια προέχω ὁ λέγω , διά ὁ ἔργον εἄν ἐπιδείκνυμι ὁ σπουδή · ὁ δέ εὐθύς ἀκούω ἀποπτήσσω σμάω εἰμί ὁ μηδείς δέχομαι ὁ εἴρω , καί ἀναπίπτω ὁ διάνοια . εἰμί γάρ ἐναποκλείω ὁ λέγω ὁ Ψυχή , πάντως εἄν σύ ἔνδον κατέχω , καί πρός ὁ φρικώδης μετά πλείων εὐσέβεια παραπέμπω . νῦν δέ ὅσπερ κιθαρίζω τις ἀκούω , οὕτως ἐρῆμος πᾶς ὑφαιρέω , πανταχόθεν ὁ λέγω , ἀναχωρέω . ἀλλά τίς ὁ ψυχρός ὁ πολύς ἀπολογία ; εὔχομαι , φημί , ἐπί ὁ οἰκίον δύναμαι , ὁμολίας δέ ἀκούω καί διδάσκαλος οὖον δυέναμαι ἐπί ὁ οἰκίον . ἀπατάω σαυτοῦ , ἄνθρωπος · εὔχομαι μέν γάρ καί ἐπί ὁ οἰκίον δυνατός , οὗτος δέ εὔχομαι ὡς ἐπί ὁ ἐκκλησία ἀδύνατος , ὅπου Πατέρων πλήθος τοσούς ὁ , ὅπου βοή πρός ὁ θεός ὁδημοῦν ἀναπέμπω . οὐχ οὕτως εἰσακούω κατά σαυτοῦ ὁ δεσπότης παρακαλέω , ὡς μετά ὁ ἀδελφός ὁ σός . ἐνταῦθα γάρ εἰμί ὁ πλέω , οἷος ὁ Ὁμόνοια καί ὁ συμφωνία , καί ὁ ἀγάπη ὁ σύνδεσμος , καί ὁ ὁ ἱερός εὐχή . Ζεύς γάρ οὗτος ὁ ἱερεύς προσίστημι . ἵνα ὁ ὁ πλῆθος εὐχή ἀναφέρω δύο , ὁ δυνατός οὗτος ἐπιλαμβάνω Μεναί , ὁμοῦ συναναιρέω αὐτός εἰς ὁ οὐρανός . ἄλλος δέ τίς γίγνομαι εἄν ἄνθρωπος ὁμολίας , ὅταν εὐχή μή ὁ συνέχω ; Πρότερος εὐχή , καί τότε λόγος · οὗτος καί ὁ ἀπόστολος φημί · ἐγώ δέ ὁ προσευχή καί ὁ διακονία ὁ λόγος προσκαρτηρήσωμεν . οὕτως καί ὁ Παῦλος ποιέω ἐν ὁ προοίμιον ὁ ἐπιστολή εὔχομαι , ἐν ὡς λύχνος φω , οὗτος ὁ ὁ εὐχή φάος