joannes-chrysostomus.pg048 pg048_0201.3
εἶπέ μοι , καλύπτουσι τὰ πρόσωπα καὶ προβάλλουσι τὰς πτέρυγας ; Τίνος δὲ ἕνεκεν ἐτέρου , ἀλλ’ ἢ διὰ τὸ μὴ φέρειν τὴν ἐκ τοῦ θρόνου πηδῶσαν ἀστραπὴν καὶ τὰς μαρμαρυγὰς ἐκείνας ; Καίτοι γε οὐχ αὐτὸ ἀκρατον ἐώρων τὸ φῶς , οὐδ’ αὐτὴν ἀκραίαν τὴν οὐσίαν , ἀλλὰ συγκαταβάσειν ἧν τὰ ὁρώμενα . Τί δὲ ἐστὶ συγκατάβασις ; Ὅταν μὴ ὡς ἐστὶν ὁ Θεὸς φαίνηται , ἀλλ’ ὡς ὁ δυνάμενος αὐτὸν θεωρεῖν οἷός τε ἐστίν , οὕτως ἐαυτὸν δεικνύη , ἐπιμετρῶν τῷ τῶν ὁρώντων ἀδυνεῖ τὴς θέας τὴν ἐπιδεῖξιν . Καὶ ὅτι συγκατάβασις ἦν , ἐξ αὐτῶν τῶν ῥημάτων δῆλον · Εἶδον γὰρ , φησὶ , τὸν Κύριον καθημένον ἐπὶ θρόνου ὑψηλοῦ καὶ ἐπηρμένου · Θεὸς δὲ οὐχ ὑψῆται · σώματων γὰρ ὁ σχηματισμὸς οὗτος · καὶ ἐπὶ θρόνου , Θεὸς δὲ θρόνου οὐχ ὑμπεριελήφται · ἀπερίγραπτον γὰρ τὸ θεῖον . Ἄλλ’ ὅμως οὐδὲ συγκατάβασις ἤδυνήθησαν ἐνεγκεῖν , καίτοι πλησίον ἐστώσιν · τὰ γὰρ Σεραφὶμ εἰστήκεισαν κύκλῳ αὐτοῦ . Δι’ αὐτὸ μὲν οὖν μάλιστα τοῦτο οὐχ ἴσχυσαν ἰδεῖν , ἐπειδὴ πλησίον ἦσαν · πλησίον δὲ οὐ τόπῳ φησίν , ἀλλὰ δείξας βουλόμενος τὸ Πνεῦμα τοῦ ἄγιον , ὅτι , καίτοι γε ἡμῶν ἐγγύτερον οὖσαι τῇ οὐσίᾳ ἐκείνῃ , οὐδὲ οὕτως αὐτὴν δύναται θεωρεῖν , διὰ τοῦτο φησὶ , Καὶ τὰ Σεραφὶμ εἰστήκεισαν κύκλῳ αὐτοῦ , οὐχὶ τόπον πάλιν αἰνιττόμενος , ἀλλὰ τῇ κατὰ τὸν τόπον ἐγγύτητι τὸ ἡμῶν ἐγγύτερας αὐτὰς εἶναι παραδηλῶν . Τὸ γὰρ ἀκατάληπτον οὐχ οὕτως ἡμεῖς ἴσμεν , ὡς ἐκεῖναι αἱ δυνάμεις , ὅσαι καθαρώτεραι καὶ σοφώτεραι καὶ διορατικώτεραι τῆς ἀνθρωπίνης φύσεως εἰσίν . Καθἄπερ γὰρ τῶν ἡλιακῶν [ 466 ] ἀκτίνων ἀπρόσιτον οὐχ οὕτως οἱδεν ὁ τυφλὸς ὡς ὁ βλέπων , οὕτω καὶ τοῦ Θεοῦ ἀκατάληπτον οὐχ οὕτως ἡμεῖς ἴσμεν ὡς ἐκεῖναι . Ὅσον γὰρ τυφλοῦ καὶ βλέποντος τὸ μέσον , τοσοῦτον ἡμῶν καὶ ἐκείνων τὸ διάφορον . Ὅστε κἂν τοῦ προφήτου λέγοντος ἀκούσῃς , Εἶδον τὸν Κύριον , μὴ τοῦτο ὑποπτεύσῃς , ὅτι τὴν οὐσίαν εἶδεν ἐκείνην , ἀλλ’ αὐτὴν τὴν συγκατάβασιν , καὶ ταύτην δὲ ἀμυδρότερον , ἧπερ αἱ ἄνω δυνάμεις · τοσοῦτον γὰρ ἰδεῖν οὐχ ἂν ἴσχυσε , ὅσον τὰ Χερουβὶμ .
Lemmas: εἶπον ἐγώ , καλύπτω ὁ πρόσωπον καί προβάλλω ὁ πτέρυξ ; τίς δέ ἕνεκα ἔτερον , ἀλλά ἢ διά ὁ μή φέρω ὁ ἐκ ὁ θρόνος πηδάω ἀστραπή καί ὁ μαρμαρυγή ἐκεῖνος ; καίτοι γε οὐ αὐτός ἄκρατος ὁράω ὁ φάος , οὐδέ αὐτός ἀκραῖος ὁ οὐσία , ἀλλά συγκατάβασις ἧμαι ὁ ὁράω . τις δέ εἰμί συγκατάβασις ; ὅταν μή ὡς εἰμί ὁ θεός φαίνω , ἀλλά ὡς ὁ δύναμαι αὐτός θεωρέω οἷος τε εἰμί , οὕτως ἑαυτοῦ δείκνυμι , ἐπιμετρέω ὁ ὁ ὁράω ἀδυνεῖ σής θέα ὁ ἐπίδειξις . καί ὅτι συγκατάβασις εἰμί , ἐκ αὐτός ὁ ῥῆμα δῆλος · εἶδον γάρ , φημί , ὁ κύριος κάθημαι ἐπί θρόνος ὑψηλός καί ἐπαίρω · θεός δέ οὐ ὑψέω · σώματος γάρ ὁ σχηματισμός οὗτος · καί ἐπί θρόνος , θεός δέ θρόνος οὐ ὑμπεριελήφται · ἀπερίγραπτος γάρ ὁ θέω . ἄλλος ὅμως οὐδέ συγκατάβασις δύναμαι φέρω , καίτοι πλησίος ἵστημι · ὁ γάρ σεραφίμ ἵστημι κύκλος αὐτός . διά αὐτός μέν οὖν μάλιστα οὗτος οὐ ἰσχύω ὁράω , ἐπεί πλησίος εἰμί · πλησίος δέ οὖον τόπος φημί , ἀλλά δείκνυμι βούλομαι ὁ πνεῦμα ὁ ἀγάω , ὅτι , καίτοι γε ἐγώ ἐγγύς εἰμί ὁ οὐσία ἐκεῖνος , οὐδέ οὕτως αὐτός δύναμαι θεωρέω , διά οὗτος φημί , καί ὁ σεραφίμ ἵστημι κύκλος αὐτός , οὐ τόπος πάλιν αἰνίσσομαι , ἀλλά ὁ κατά ὁ τόπος ἐγγύτης ὁ ἐγώ ἐγγύς αὐτός εἰμί παραδηλόω . ὁ γάρ ἀκατάληπτος οὐ οὕτως ἐγώ οἶδα , ὡς ἐκεῖνος ὁ δύναμις , ὅσος καθαρός καί σοφός καί διορατικός ὁ ἀνθρώπινος φύσις εἰμί . καθάπερ γάρ ὁ ἡλιακός [ 466 ] ἀκτίς ἀπρόσιτος οὐ οὕτως οἶδα ὁ Τυφλὸς ὡς ὁ βλέπω , οὗτος καί ὁ Θεός ἀκατάληπτος οὐ οὕτως ἐγώ οἶδα ὡς ἐκεῖνος . ὅσος γάρ τυφλός καί βλέπω ὁ μέσος , τοσοῦτος ἐγώ καί ἐκεῖνος ὁ διάφορος . ὅστε κἀν ὁ προφήτης λέγω ἀκούω , εἶδον ὁ κύριος , μή οὗτος ὑποπτεύω , ὅτι ὁ οὐσία ὁράω ἐκεῖνος , ἀλλά αὐτός ὁ συγκατάβασις , καί οὗτος δέ ἀμυδρός , ὁ ὁ ἄνω δύναμις · τοσοῦτος γάρ ὁράω οὐ εἄν ἰσχύω , ὅσος ὁ χερουβίν .