joannes-chrysostomus.pg048 pg048_0217.5
Τὸ μὲν οὖν Πατὴρ καὶ Υἱός , ἴδιον ἑκάστης ὑποστάσεως , τὸ δὲ Θεὸς καὶ Κύριος , κοινόν . Ἐπεὶ οὖν τέθεικε κοινὸν ὄνομα τὸ Εἰς Θεός , ἐδεῖτο καὶ τοῦ ἰδιαζόντος , ἵνα γνωρίσῃ τινὰ φροῖν , ὡστε ἡμᾶς μὴ ἐμπεσεῖν εἰς τὴν Σαβελλίου μανίαν . Ὅτι γὰρ οὐδὲ τὸ Θεὸς ὄνομα μεῖζον τοῦ Κύριος , οὔτε τὸ Κύριος ἐλάττον τοῦ Θεοῦ , δῆλον ἐκείθεν . Ἐν τῇ Παλαιᾷ πάσης συνεχῶς ὁ Πατὴρ Κύριος λέγεται · Κύριος ὁ Θεὸς σου , φησί , Κύριος εἰς ἐστιν · καὶ πάλιν , Κύριον τὸν Θεὸν σου προσκυνήσεις , καὶ αὐτῷ μόνῳ λατρεύσεις · καὶ πάλιν , Μέγας ὁ Κύριος ἡμῶν , καὶ μεγάλη ἡ ἰσχύς αὐτοῦ , καὶ τῆς συνέσεως αὐτοῦ οὐκ ἔστιν ἀριθμός · καὶ πάλιν , Γινώσων ὅτι ὄνομά σοι Κύριος · σὺ εἶ μόνος ὑψίστος ἐπὶ πᾶσαν τὴν γῆν . Καὶ τοῦ γε ἐλάττον τοῦ Θεοῦ ἦν καὶ ἀνάξιον τῆς οὐσίας ἐκείνης , οὐκ ἔδει λέγεσθαι ὅτι ὄνομά σοι Κύριος . Πάλιν εἰ τὸ Θεὸς μεῖζον ἦν τοῦ Κύριος καὶ σεμνότερον , οὐκ ἔδει τὸν κατ’ αὐτοὺς ἐλάττονα Υἱὸν ἀπὸ τοῦ προσήκοντος ὀνόματος τῷ Πατρὶ καλεῖσθαι , δ καὶ μόνον ἴδιον ἦν ἐκεῖνου . Ἀλλ’ οὐχ ἔστι ταῦτα , οὐχ ἔστιν . Οὔτε γὰρ ὁ Υἱὸς τοῦ [ 483 ] Πατρὸς ὑποδεέστερος εἶ , οὔτε τὸ Κύριος ὄνομα τοῦ Θεοῦ εὐσελέστερον . Διὰ τοῦτο καὶ ἐπὶ Πατρὸς καὶ ἐπὶ τοῦ Υἱοῦ ἀδιαφόρως , ταύταις χέχρηται ταῖς προσηγολίαις ἡ Γραφή . Καθὰπερ οὖν ἠκούσατε Κύριον τὸν Πατέρα καλούμενον , φέρει δείξωμεν ὑμῖν καὶ τὸν Υἱὸν λεγόμενον Θεόν . Ἰδοὺ ἡ παρθένος ἐν γαστρὶ ἕξει , καὶ τέξεται υἱόν , καὶ καλέσουσι τὸ ὄνομα αὐτοῦ Ἐμμανουήλ , ὅ ἐστι μεθερμηνευόμενον , Μεθ’ ἡμῶν ὁ Θεός . Εἰδὲς πῶς καὶ τῷ Πατρὶ ὄνομα τὸ Κύριος , καὶ τῷ Υἱῷ ὄνομα τὸ Θεός ; Ὡςπερ γὰρ ἐκεῖ φησι , Γινώσων ὅτι ὄνομά σοι Κύριος , οὕτω καὶ ἐνταῦθα φησι , Καλέσουσι τὸ ὄνομα αὐτοῦ Ἐμμανουήλ . Καὶ πάλιν , Παιδὸν ἐγεννήθη ἡμῖν , υἱὸς καὶ ἐδόθη ἡμῖν , καὶ καλεῖται τὸ ὄνομα αὐτοῦ Βουλήτης Θαγελός , Θεὸς ἰσχυρός , ἐξουσιαστής . Καὶ σκόπει μοι προφητῶν σύνων , καὶ πνευματικὴν σοφίαν . Ἴνα γὰρ μὴ ἀπλῶς εἰπόντες Θεόν , νομισθῶσι περὶ τοῦ Πατρὸς λέγειν , τῆς οἰκονομίας πρότερον μέμνηται · οὐ γὰρ δὴ ὁ Πατὴρ διὰ παρθένου ἐγεννήθη , οὐδὲ παιδίον ἐγένετο . – Πάλιν ἕτερος προφήτης οὕτωσι πῶς φησι περὶ αὐτοῦ . – Οὗτος ὁ Θεὸς ἡμῶν , οὐ λησιθήσεσται ἕτερος πρὸς αὐτόν . Καὶ περὶ τίνος τοῦτο φησιν ; Ἴνα μὴ περὶ τοῦ Πατρὸς ; Οὐδαμῶς · ἄκουσον γὰρ πῶς καὶ οὗτος περὶ τῆς οἰκονομίας ἐμνήσθη · εἰπὼν γάρ , Οὗτος ὁ Θεὸς
Lemmas: ὁ μέν οὖν πατήρ καί υἱός , ἴδιος ἕκαστος ὑπόστασις , ὁ δέ θεός καί Κύριος , κοινός . ἐπεί οὖν τίθημι κοινός ὄνομα ὁ εἰς Θεός , δήω καί ὁ ιδιάζων , ἵνα γνωρίζω τις φρέω , ὡστε ἐγώ μή ἐμπίπτω εἰς ὁ Σαβέλλιος μανία . ὅτι2 γάρ οὐδέ ὁ θεός ὄνομα μείζων ὁ Κύριος , οὔτε ὁ Κύριος ἐλάσσων ὁ Θεός , δῆλος ἐκεῖθεν . ἐν ὁ Παλαιή πᾶς συνεχῶς ὁ πατήρ Κύριος λέγω · Κύριος ὁ θεός σύ , φημί , Κύριος εἰς εἰμί · καί πάλιν , κύριος ὁ θεός σύ προσκυνέω , καί αὐτός μόνος λατρεύω · καί πάλιν , Μέγας ὁ Κύριος ἐγώ , καί μέγας ὁ ἰσχύς αὐτός , καί ὁ σύνεσις αὐτός οὐ εἰμί ἀριθμός · καί πάλιν , Γινώσων ὅτι ὄνομα σύ Κύριος · σύ εἰμί μόνος ὕψιστος ἐπί πᾶς ὁ γῆ . καί ὁ γε ἐλάσσων ὁ Θεός εἰμί καί ἀνάξιος ὁ οὐσία ἐκεῖνος , οὐ ἐσθίω λέγω ὅτι ὄνομα σύ Κύριος . πάλιν εἰμί ὁ θεός μείζων εἰμί ὁ Κύριος καί σεμνός , οὐ ἐσθίω ὁ κατά αὐτός μικρός υἱός ἀπό ὁ προσήκω ὄνομα ὁ πατήρ καλέω , δ καί μόνος ἴδιος εἰμί ἐκεῖνος . ἀλλά οὐ εἰμί οὗτος , οὐ εἰμί . οὔτε γάρ ὁ υἱός ὁ [ 483 ] πατήρ ὑποδεέστερος εἰμί , οὔτε ὁ Κύριος ὄνομα ὁ Θεός εὐσελέστερον . Ζεύς οὗτος καί ἐπί πατήρ καί ἐπί ὁ υἱός ἀδιάφορος , οὗτος χράω ὁ προσηγολιος ὁ γραφή . καθά οὖν ἀκούω κύριος ὁ πατήρ καλέω , φέρω δείκνυμι σύ καί ὁ υἱός λέγω Θεός . ἰδέ ὁ παρθένος ἐν γαστήρ ἔχω , καί τίκτω υἱός , καί καλέω ὁ ὄνομα αὐτός Ἐμμανουήλ , ὅς εἰμί μεθερμηνεύω , Μετά ἐγώ ὁ Θεός . ἀνάκλεις πῶς καί ὁ πατήρ ὄνομα ὁ Κύριος , καί ὁ υἱός ὄνομα ὁ Θεός ; ὡς γάρ ἐκεῖ φημί , Γινώσων ὅτι ὄνομα σύ Κύριος , οὗτος καί ἐνταῦθα φημί , καλέω ὁ ὄνομα αὐτός Ἐμμανουήλ . καί πάλιν , πάοιδος γεννάω ἐγώ , υἱός καί δίδωμι ἐγώ , καί καλέω ὁ ὄνομα αὐτός Βουλήτη Θαγελός , θεός ἰσχυρός , ἐξουσιαστής . καί σκοπέω ἐγώ προφήτης σύνειμι , καί πνευματικός σοφία . ἵνα γάρ μή ἀπλόος εἶπον Θεός , νομίζω περί ὁ πατήρ λέγω , ὁ οἰκονομία πρότερος μιμνήσκω · οὖον γάρ δή ὁ πατήρ διά παρθένος γεννάω , οὐδέ παιδίον γίγνομαι . – πάλιν ἕτερος προφήτης οὕτως πῶς φημί περί αὐτός . – οὗτος ὁ θεός ἐγώ , οὖον λησιθήσεσται ἕτερος πρός αὐτός . καί περί τίς οὗτος φημί ; ἵνα μή περί ὁ πατήρ ; οὐδαμός · ἀκούω γάρ πῶς καί οὗτος περί ὁ οἰκονομία μιμνήσκω · εἶπον γάρ , οὗτος ὁ θεός