joannes-chrysostomus.interpretatio-in-danielem-prophetam-sp pg056_0205.2
πολλάκις ὑπὸ τῆς χαρᾶς τῶν κατορθουμένων καὶ ἐπιλανθανόμεθα τῆς εὐγνωμοσύνης . Ἄλλ᾽ ὅστος οὐχ οὕτως · ἀλλὰ εὐλόγησε τὸν Θεόν , καὶ εἶπεν · Εἴη τὸ ὄνομα τοῦ Θεοῦ εὐλογημένον ἀπὸ τοῦ αἰῶνος , καὶ ἕως τοῦ αἰῶνος . [ 209 ] Ἡμεῖς μὲν γάρ , φησί , πρόσκαιροι καὶ ὀλιγοχρόνοι , οὐ μὴν ὑπὲρ γὰρ χρόνου τούτου τὴν εὐλογίαν ἀναπέμπομεν , ἀλλ᾽ ὑπὲρ παντός · οὐχ ὑπὲρ οὗ ζώμεν , ἀλλὰ καὶ ὑπὲρ τούτου μὲν , καὶ ὑπὲρ τοῦ πρὸ τούτου , καὶ ὑπὲρ τοῦ μέλλοντος . Ἀεὶ γὰρ αὐτὸν εὐλογεῖσθαι χρή , καὶ φαίνοντα καὶ μὴ φαίνοντα . Διὰ παντὸς γὰρ ἡ πρόνοια αὐτοῦ τέταται . Ὅρα πῶς διὰ τῆς εὐχαριστίας ἐμφαίνει καὶ τὴν γνῶσιν τῶν ὑπάρχων . Ὅτι ἡ σοφία , καὶ ἡ σύνεσις , καὶ ἡ ἰσχύς αὐτοῦ ἐστι · τοὔτεστι , τὸ εἰδέναι τὰ πάντα , καὶ προγινώσκειν . Ἐνταῦθα γὰρ τοῦτο φησι · αὐτὸς οἶδε τὰ πάντα , οὐδὲν ἀγνοεῖ . Τί οὖν ; Τοῦτο μόνον ; προγινώσκειν ἔχει μόνον ; Καὶ οὐχ εἶπεν , ἔχει , ἀλλ᾽ , αὐτοῦ ἐστι , τὸ φῶσιν ἡμῖν ἀγαθὸν παραστήσθαι βουλομένους , ὅτι ἐκ φύσεως ταῦτα αὐτῷ πρόσκειται . Τί οὖν ; πρόοις μόνον , οὐχὶ δὲ καὶ ποιεῖ ; Ναί , καὶ ποιεῖ . Ἄλλοιοῖ καιροὺς καὶ χρόνους . Οὐχὶ τὰς τροπὰς λέγων , ἀλλὰ τὰς τῶν πραγμάτων μεταβολάς . Καθιστᾷ βασιλᾶς , καὶ μεθιστᾷ . Ὅτι μεταβολὰς ἐργάζεται . Ἀρ᾽ οὖν τοῦτο μόνον , ὅτι πρόοις καὶ ποιεῖ ; οὐχὶ καὶ ἄλλο μέγιστον , ὅτι καὶ ἐτέρους μεταδίδωσι τοῦτο τοῦ εἰδέναι ; Διδὼς σοφίαν τοῖς σοφοῖς · οὐχὶ πρὸ τοῦτο οὐδὲ σοφοίς , ἀλλὰ τοῖς λαβεῖν ἄ . Εἰ τις σοφὸς μὴ παρ᾽ ἐκείνου τὴν σοφίαν ἔχει , οὐ σοφός . Μὴ νομίζετε τέχνην εἶναι τῆς Χαλδαϊκῆς . Καὶ φρόνησιν , φησί , τοῖς αἰτοῦσι σύνεσιν . Εἰτα ἰδῶμεν πότερον ἐξ ἐπιστήμης αὐτῷ προγέγονεν , ἢ κατὰ φύσιν . Καὶ γὰρ καὶ τοῦτο λέγει · Ἀνὴρ ἀποκαλύπτει βαθὴ καὶ ἀπόκρυφα · οὐχ εἶπεν , εὑρίσκει , ἀλλ᾽ , Ἀποκαλύπτει ἐτέρους βαθὴ ἡμῖν ὄντα καὶ ἀπόκρυφα , τὰ ἐκ μακροῦ τοῦ χρόνου ἀρεστώτα καὶ κεκρυμμένα . Γινώσκον τὰ ἐν τῷ σκότει · καὶ τὸ φῶς μετ᾽ αὐτοῦ ἐστιν . Ὅρα τί φησι . Ὦσπερ ὁ Δαυὶδ λέγει · Ὅς τὸ σκότος αὐτῆς , οὕτω καὶ τὸ φῶς αὐτῆς . Τὸ πολὺ τῆς γνώσεως λέγει , ἵτοι κἂν ἀδηλὰ ἦ , αὐτῷ σκότος οὐκ ἔστιν , ἢ δτι φῶς αὐτῶν ἐστι . Πῶς γινώσκει τὰ ἐν τῷ σκότει ; Ὦσπερ φῶς ἔχων μεθ᾽ ἑαυτοῦ . Μετ᾽ αὐτοῦ ἐστιν ἀεὶ Ἀνθρωπίνως λέγει . Ὦσπερ οὐδὲν ἐστιν ἐν σκότει τῷ λύχων ὄντων , οὕτως οὐδὲ τῷ Θεῷ · μᾶλλον δέ , εἰ εἰ πλὴν , ὡσπερ τῷ τὸ φῶς ἔχοντι ἐν ὀφθαλμοῖς , τῷ ἀεὶ περιφέροντι αὐτὸ φῶς ἐστι . Σοί , ὁ Θεὸς πατέρων μου , φησί , ἐξομολογοῦμαι , καὶ αἰνῶ , ὅτι σοφίαν καὶ σύνεσιν ἐδώκας μοι . Εὐκαίρως τῶν πατέρων ἐμνήσθη νῦν , εἰ ἐκεῖνον αὐτὸν διωπήσας βουλόμενος , καθάπερ εἰ τις τινα [ 210 ] ἐραστὴν σφοδρῶς τῶν ἐρωμένων ἀναμνήσειεν . Ἐξομολογοῦμαι , φησί , εὐχαριστῶ , καὶ αἰνῶ , ὅτι σοφίαν καὶ σύνεσιν ἐδώκας μοι . Τὴν προτέραν φησί . Καὶ νῦν ἐγνώρισάς μοι ἃ ἠξιώσαμεν παρὰ σοῦ . Ἴσως εἴκως αὐτὴν
Lemmas: πολλάκις ὑπό ὁ χαρά ὁ κατορθόω καί ἐπιλανθάνομαι ὁ εὐγνωμοσύνη . ἄλλος ἵστημι οὐ οὕτως · ἀλλά εὐλογέω ὁ Θεός , καί εἶπον · ἀίω ὁ ὄνομα ὁ Θεός εὐλογέω ἀπό ὁ αἰών , καί ἠώς ὁ αἰών . [ 209 ] ἐγώ μέν γάρ , φημί , πρόσκαιρος καί ὀλιγοχρονέω , οὖον μήv ὑπέρ γάρ χρόνος οὗτος ὁ εὐλογία ἀναπέμπω , ἀλλά ὑπέρ πᾶς · οὐ ὑπέρ ὅς ζῶ , ἀλλά καί ὑπέρ οὗτος μέν , καί ὑπέρ ὁ πρό οὗτος , καί ὑπέρ ὁ μέλλω . ἀείς γάρ αὐτός εὐλογέω χρή , καί φαίνων καί μή φαίνων . Ζεύς πᾶς γάρ ὁ πρόνοια αὐτός τείνω . Ὅρας πῶς διά ὁ εὐχαριστία ἐμφαίνω καί ὁ γνῶσις ὁ ὑπάρχω . ὅτι2 ὁ σοφία , καί ὁ σύνεσις , καί ὁ ἰσχύς αὐτός εἰμί · τουτέστι , ὁ οἶδα ὁ πᾶς , καί προγιγνώσκω . ἐνταῦθα γάρ οὗτος φημί · αὐτός οἶδα ὁ πᾶς , οὐδείς ἀγνοέω . τις οὖν ; οὗτος μόνος ; προγιγνώσκω ἔχω μόνος ; καί οὐ εἶπον , ἔχω , ἀλλά , αὐτός εἰμί , ὁ φημί ἐγώ ἀγαθός παρίστημι βούλομαι , ὅτι ἐκ φύσις οὗτος αὐτός πρόσκειμαι . τις οὖν ; πρόοιδα μόνος , οὐ δέ καί ποιέω ; Ναίς , καί ποιέω . ἀλλοῖος καιρός καί χρόνος . οὐ ὁ τροπή λέγω , ἀλλά ὁ ὁ πρᾶγμα μεταβολή . καθιστάω Βασιλᾶς , καί μεθίστημι . ὅτι2 μεταβολή ἐργάζομαι . Ἀρά οὖν οὗτος μόνος , ὅτι πρόοιδα καί ποιέω ; οὐ καί ἄλλος μέγας , ὅτι καί ἕτερος μεταδίδωμι οὗτος ὁ οἶδα ; Διδώ σοφία ὁ σοφός · οὐ πρό οὗτος οὐδέ σοφός , ἀλλά ὁ λαμβάνω ὅς . εἰμί τις σοφός μή παρά ἐκεῖνος ὁ σοφία ἔχω , οὖον σοφός . μή νομίζω τέχνη εἰμί ὁ Χαλδαικός . καί φρόνησις , φημί , ὁ αἰτέω σύνεσις . εἶτα ὁράω πότερος ἐκ ἐπιστήμη αὐτός προγίγνομαι , ἢ κατά φύσις . καί γάρ καί οὗτος λέγω · ἀνήρ ἀποκαλύπτω βαθύς καί ἀπόκρυφος · οὐ εἶπον , εὑρίσκω , ἀλλά , ἀποκαλύπτω ἕτερος βαθύς ἐγώ εἰμί καί ἀπόκρυφος , ὁ ἐκ μακρός ὁ χρόνος ἀρεστός καί κρύπτω . γιγνώσκω ὁ ἐν ὁ σκότος · καί ὁ φάος μετά αὐτός εἰμί . Ὅρας τίς φημί . ὥσπερ ὁ Δαυίδ λέγω · ὅς ὁ σκότος αὐτός , οὗτος καί ὁ φάος αὐτός . ὁ πολύς ὁ γνῶσις λέγω , ἴτω κἀν ἄδηλος εἰμί , αὐτός σκότος οὐ εἰμί , ἢ δ φάος αὐτός εἰμί . Πῶς γιγνώσκω ὁ ἐν ὁ σκότος ; ὥσπερ φάος ἔχω μετά ἑαυτοῦ . μετά αὐτός εἰμί ἀεί Ἀνθρώπινος λέγω . ὥσπερ οὐδείς εἰμί ἐν σκότος ὁ λύχος εἰμί , οὕτως οὐδέ ὁ Θεός · μᾶλλον δέ , εἰμί εἰμί πλήν , ὡς ὁ ὁ φάος ἔχω ἐν ὀφθαλμός , ὁ ἀεί περιφέρω αὐτός φάος εἰμί . σός , ὁ θεός πατήρ ἐγώ , φημί , ἐξομολογέω , καί αἰνέω , ὅτι σοφία καί σύνεσις δίδωμι ἐγώ . εὔκαιρος ὁ πατήρ μιμνήσκω νῦν , εἰμί ἐκεῖνος αὐτός διωπήσας βούλομαι , καθάπερ εἰμί τις τις [ 210 ] ἐραστής σφοδρός ὁ ἐράω ἀναμιμνήσκω . ἐξομολογέω , φημί , εὐχαριστέω , καί αἰνέω , ὅτι σοφία καί σύνεσις δίδωμι ἐγώ . ὁ πρότερος φημί . καί νῦν γνωρίζω ἐγώ ὁ ἀξιόω παρά σύ . Ἴσος ἵημι αὐτός