joannes-chrysostomus.interpretatio-in-danielem-prophetam-sp pg056_0221.2
Ἴνα γνῶσιν οἱ [ 226 ] ζῶντες · ὁ δὲ Δανιὴλ φησι , Ἔως οὐ σὺ γνῶς , ὅτι κυριεύει ὁ Ἰγύστος τῆς βασιλείας τῶν ἀνθρώπων , καὶ ᾧ ἂν δόξῃ δώσει αὐτήν . Εἶδες πῶς ἐνταῦθα περὶ ταπεινοφροσύνης διελέχθη ; Ἄλλ’ ἐν μὲν τῷ ὄνειρῳ , φησι , τοῦτο τὸ φάρμακον · ἐγὼ δὲ καὶ ἕτερον λέγω . Καθὰπερ ἐπὶ ἀρχοντος ὀργιζομένου , αὐτὸς μὲν οὐδὲν ἂν εἴποι , τῶν δὲ οἰκείων τις τῶν ἐκείνου προσελθὼν τῷ ὑπευθύνῳ λέγοι · Τὸ ποῖησον , καὶ τοῦ δὲ χρήματα , καὶ πολλάκις , δυνάμεθα ἐξαπατᾶσαι σε τῶν ἐπικειμένων κακῶν . Ἔτι τοῦ λόγου ἐν στόματι βασιλέως ὄντος , φωνὴ ἀπὸ τοῦ οὐρανοῦ ἐγένετο · Σοὶ λέγεται , Ναβουχοδονόσορ βασιλεῦ · ἡ βασιλεία σου παρήλθεν ἀπὸ σοῦ , καὶ ἀπὸ τῶν ἀνθρώπων ἐκδιώξουσί σε , καὶ μετὰ θηρίων ἀγρίων ἡ κατοικία σου , καὶ χόρτον ὡς βοῦν ψυμοῦσί σε · καὶ ἐπτά καιροὶ ἀλλαγήσονται ἐπὶ σοι , ὡς οὐ γνῶς ὅτι κυριεύει ὁ Ἰγύστος τῆς βασιλείας τῶν ἀνθρώπων , καὶ ᾧ ἂν δόξῃ δώσει αὐτήν . Αὐτῇ τῇ ὥρᾳ συντετελέσθη ὁ λόγος ἐπὶ Ναβουχοδονόσορ , καὶ ἀπὸ τῶν ἀνθρώπων ἐξεδιώχθη , καὶ χόρτον ὡς βοὺς ἔφισιν , καὶ ἀπὸ τῆς δρόσου τοῦ οὐρανοῦ τὸ σῶμα αὐτοῦ ἐδάχθη , ὡς οὐ σὺ τριχὸς αὐτοῦ ὡς λεόντων ἐμεγαλύνθησαν , καὶ οἱ δρυχες αὐτοῦ ὡς ἀρνέου . Ὦρα τὴν ἀπόφασιν ἀνωθεν φερομένην πρὸς αὐτὸν τὸν Ναβουχοδονόσορ . Καὶ εἰς τέλος ἐξῆλθεν τὰ πράγματα . Ἠγνόησας , φησι , τὴν ἀνθρωπίνην εὐγένειαν , κατέπεισας πρὸς θηρίων ἀτιμίαν . Οὐδὲν ἀτιμότερον γένοιτο · ἀν τοῦτο , οὔτε εἰ πένθος , οὔτε εἰ δεσπότης , οὔτε εἰ ἄλλο τι τοιούτων εἰργάσατο αὐτόν . Οὐδαμῶς ἂν αὐτὸν τῆς κατὰ τὴν φύσιν εὐγενείας ἐξέβαλεν , οὐ τὸ σῶμα πρὸς θηρίου φύσιν μεταβαλὼν , ἀλλ’ ὁ τῶν λόγων διέστηχε , τοῦτο πρὸς θηριωδίαν μεταστήσας . Πῶς οὖν ; Ἴνα καὶ οἱ λοιποὶ μάθωσιν ἀπὸ τῆς τροφῆς , ἀπὸ τῆς ὄψεως . Τί δὲ παιδεύομεθα ἐκ τούτων ; Ὅτι τούτων οὐδὲν δεόμενοι διακείμεθα , κἂν μὴ τὰ αὐτὰ γένηται ἐφ’ ἡμῶν , ὅταν εἰς ὑπερηφανίαν ἢ τὸ θηριώδες ἐξολισθώμεν πάθος . Πόσοι νῦν κατὰ τὸν Ναβουχοδονόσορ ἐκεῖνον θηρίου διάνοιαν ἔχουσι ; Ἄκουσον γοῦν τοῦ Ἰωάννου λέγοντος · Ὦφεῖς , γεννήματα ἐχιδνῶν · καὶ πάλιν ἕτεροῦ προφήτου λέγοντος · Ἰσραὴλ θηλυμανεῖς ἐγένετο · ἕκαστος ἐπὶ τὴν γυναῖκα τοῦ πλησίον ἐχρεμετίσεν · καὶ ἕτεροῦ πάλιν · Κύνες ἐντοὶ οὐ δυνάμενοι ὑλακτεῖν · καὶ ἀλλαχοῦ δ’ πάλιν ἀλώπεκας καλοῦντος , καὶ ἄλλου δράκοντας καὶ βασιλίσκους . Πολλῷ δὲ χειρὸν ἐν ταύτῃ ὄντας τῇ ζωῇ ἐκθηριούσθαι , ἢ τὸ τοῦ Ναβουχοδονό -
Lemmas: ἵνα γνῶσις ὁ [ 226 ] ζῶ · ὁ δέ Δανιήλ φημί , ἔως οὖον σύ γιγνώσκω , ὅτι κυριεύω ὁ Ἰγύστος ὁ βασίλεια ὁ ἄνθρωπος , καί ὅς εἄν δόξα δίδωμι αὐτός . εἶδον πῶς ἐνταῦθα περί ταπεινοφροσύνη διαλέγω ; ἄλλος ἐν μέν ὁ ὄνειρος , φημί , οὗτος ὁ φάρμακον · ἐγώ δέ καί ἕτερος λέγω . καθά ἐπί ἄρχω ὀργίζω , αὐτός μέν οὐδείς εἄν εἶπον , ὁ δέ οἰκέω τις ὁ ἐκεῖνος προσέρχομαι ὁ ὑπεύθυνος λέγω · ὁ ποιέω , καί ὁ δέ χρῆμα , καί πολλάκις , δύναμαι εξαπατώ σύ ὁ ἐπίκειμαι κακός . ἔτι ὁ λόγος ἐν στόμα βασιλεύς εἰμί , φωνή ἀπό ὁ οὐρανός γίγνομαι · σοί λέγω , Ναβουχοδονόσορ βασιλεύς · ὁ βασίλειος σύ παρέρχομαι ἀπό σύ , καί ἀπό ὁ ἄνθρωπος ἐκδιώκω σύ , καί μετά θηρίον ἄγριος ὁ κατοίκιος σύ , καί χόρτος ὡς βοῦς ψυμους σύ · καί ἑπτά καιρός ἀλλάσσω ἐπί σύ , ὡς οὖον γιγνώσκω ὅτι κυριεύω ὁ Ἰγύστος ὁ βασίλεια ὁ ἄνθρωπος , καί ὅς εἄν δόξα δίδωμι αὐτός . αὐτός ὁ ὥρα συντελέω ὁ λόγος ἐπί Ναβουχοδονόσορ , καί ἀπό ὁ ἄνθρωπος ἐκδιώκω , καί χόρτος ὡς βοῦς ἐφίημι , καί ἀπό ὁ δρόσος ὁ οὐρανός ὁ σῶμα αὐτός δάκνω , ὡς οὖον σύ θρίξ αὐτός ὡς λέων μεγαλύνω , καί ὁ δρυχες αὐτός ὡς ἀρνέομαι . ὤρα ὁ ἀπόφασις ἄνωθεν φέρω πρός αὐτός ὁ Ναβουχοδονόσορ . καί εἰς τέλος ἐξέρχομαι ὁ πρᾶγμα . ἀγνοέω , φημί , ὁ ἀνθρώπινος εὐγένεια , καταπείθω πρός θηρίον ἀτιμία . οὐδείς ἄτιμος γίγνομαι · εἰς οὗτος , οὔτε εἰμί πένθος , οὔτε εἰμί δεσπότης , οὔτε εἰμί ἄλλος τίς τοιοῦτος ἐργάζομαι αὐτός . οὐδαμός εἄν αὐτός ὁ κατά ὁ φύσις εὐγένεια ἐκβάλλω , οὖον ὁ σῶμα πρός θηρίον φύσις μεταβάλλω , ἀλλά ὁ ὁ λόγος διίστημι , οὗτος πρός θηριωδία μεθίστημι . Πῶς οὖν ; ἵνα καί ὁ λοιπός μανθάνω ἀπό ὁ τροφή , ἀπό ὁ ὄψις . τις δέ παιδεύω ἐκ οὗτος ; ὅτι2 οὗτος οὐδείς δήω διάκειμαι , κἀν μή ὁ αὐτός γίγνομαι ἐπί ἐγώ , ὅταν εἰς ὑπερηφανία ἢ ὁ θηριώδης ἐξόλλυμι πάθος . πόσος νῦν κατά ὁ Ναβουχοδονόσορ ἐκεῖνος θηρίον διάνοια ἔχω ; ἀκούω γοῦν ὁ Ἰωάννης λέγω · ὄφις , γέννημα ἔχιδνα · καί πάλιν ἕτερος προφήτης λέγω · Ἰσραήλ θηλυμανής γίγνομαι · ἕκαστος ἐπί ὁ γυνή ὁ πλησίος χρεμετίζω · καί ἕτερος πάλιν · κύω ἐντός οὖον δύναμαι ὑλακτέω · καί ἀλλαχοῦ δέ πάλιν ἀλώπηξ καλέω , καί ἄλλος δράκων καί βασιλίσκος . πολλός δέ χείρων ἐν οὗτος εἰμί ὁ ζωή ἐκθηριόω , ἢ ὁ ὁ Ναβουχοδονό -