joannes-chrysostomus.interpretatio-in-danielem-prophetam-sp pg056_0204.1
Ἀζαρία . Καὶ ἔστησαν ἐνώπιον τοῦ βασιλέως · καὶ ἐν παντὶ ῥήματι σοφίας καὶ ἐπιστήμης , ἐν οἷς ἐζήτησε παρ' αὐτῶν ὁ βασιλεὺς , εὗρεν αὐτοὺς δεκαπλασίονας ὑπὲρ πάντας τοὺς ἐπαιδοὺς , καὶ τοὺς μάγους , τοὺς ὄντας ἐν πάσῃ τῇ βασιλείᾳ αὐτοῦ . Καὶ μετὰ τὸ τέλος τῶν ἡμερῶν , φησίν , ἀφῆκαν αἱ ἰδίαι αὐτῶν ἀγαθαί , καὶ εἰς κάλλος καὶ εὐεξίαν ἐπέδωκαν . Ὅρα παρὰ φύσιν τὰ πράγματα · ὅρα πειρανοῦντο τὸν Δημιουργὸν τὴν ἐνέργειαν [ 206 ] τῆς αὐτοῦ . Καθάπερ γὰρ πλαστουργὸς ἐκείνος ἂν μάλιστα φανείη , ὁ μὴ μόνον ἀναγκευθεὶς τὴν χαλκὸν δυνάμενος καὶ διαλλάσαι , ἀλλὰ καὶ τοῦτο οὐχ ἧττον ὁ γενόμενον ἤδη τὸν ἀνδριάντα διορθῶσαι δυνάμενος · οὕτω καὶ ἐπὶ τοῦ Θεοῦ καὶ τῶν παίδων ἐκείνων ἴδοι τις ἂν . Τοῦ γὰρ ἀπὸ γῆς ἀνθρώπου ποιήσαι τὸ μετὰ τοιαύτης τροφῆς εὐπαθῆ δεῖξαι τὰ σώματα οὐχ ἧττον εἰς δημιουργίας λόγον τεκμηρίων ἦν . Πόθεν ἡ εὐχρία ; πόθεν τὸ ἄνθος ἀποστῖλδον ; πόθεν ἡ ἰσχύς ; Ἴστε δὲ ὅτι καὶ καθαίρει ἰσχύς ἡ ὑδροποσία , καὶ φάγησις σπερμάτων . Οὐδὲ γὰρ τροφὴν ἠνέγκει φαγεῖν . Οὐκ ὁλίγον δὲ τὸ μέσον τοῦ κατεργασμένου σίτου καὶ ἀνεργάστου . Οὐ γὰρ ἐκ τοῦ φαγεῖν μόνον γίνεται ἡ ἰσχύς , ἀλλὰ καὶ ἐκ τοῦ περθεῖν τὰ διδόμενα · ταῦτα δὲ περθεῖν οὐχ ἦν κατὰ τὴν φύσιν . Ὅρα τὰ σημεῖα ταῦτα οὐκ ἐκ φιλοτιμίας τῶν αἰτούντων λαμβάνοντα τὴν ἀρχήν , ἀλλὰ ἀπὸ χρείας ἀναγκαίας ἔχοντα τὴν ὑπόθεσιν . Οὐ γὰρ ἀπλῶς οὕτως προκειμένου ἐπεπτήσθη τῇ πείρᾳ , ἀλλὰ ἀνάγκης αὐτὸν ἐπὶ τοῦτο καλοῦσης . Οὕτω καὶ πρὸς τὴν φιλοτιμίαν ἦν τῶν παίδων ἡ ψυχή . Καίτοι γε τὸ τοσαύτην ἔχων πίστιν , καὶ ἐν μέσῳ βαρβάρων ὤν , οὐχ ἤν ἠθέλησεν ἐπιδείξασθαι τοῖς κρατοῦσι τὴν εὐνοιαν , ἣν ὁ Θεὸς ἔχει περὶ αὐτούς ; Ἄλλ' οὐχ οὕτω . Ὅρα καὶ ἐπὶ τῶν ἐλεγχόντων α · πρεσβυτέρων πάλιν , πῶς ἐξ ἀνάγκης ἔργεται .
Lemmas: Ἀζαρία . καί ἵστημι ἐνώπιος ὁ βασιλεύς · καί ἐν πᾶς ῥῆμα σοφία καί ἐπιστήμη , ἐν ὅς ζητέω παρά αὐτός ὁ βασιλεύς , εὑρίσκω αὐτός δεκαπλασίων ὑπέρ πᾶς ὁ επαιδιδωμι , καί ὁ μάγος , ὁ εἰμί ἐν πᾶς ὁ βασίλεια αὐτός . καί μετά ὁ τέλος ὁ ἡμέρα , φημί , ἀφίημι ὁ ἴδιος αὐτός ἀγαθός , καί εἰς κάλλος καί εὐεξία ἐπιδίδωμι . Ὅρας παρά φύσις ὁ πρᾶγμα · ὁράω περαίνω ὁ Δημιουργός ὁ ἐνέργεια [ 206 ] ὁ αὐτός . καθά γάρ πλαστουργός ἐκείνος εἄν μάλιστα φαίνω , ὁ μή μόνος αναγκευθεω ὁ χαλκός δύναμαι καί διαλλάσσω , ἀλλά καί οὗτος οὐ κακός ὁ γίγνομαι ἤδη ὁ ἀνδριάς διορθόω δύναμαι · οὗτος καί ἐπί ὁ Θεός καί ὁ παῖς ἐκεῖνος ὁράω τις εἄν . ὁ γάρ ἀπό γῆ ἄνθρωπος ποιέω ὁ μετά τοιοῦτος τροφή εὐπαθής δείκνυμι ὁ σῶμα οὐ κακός εἰς δημιουργία λόγος τεκμήριον εἰμί . πόθεν ὁ εὐχρία ; πόθεν ὁ ἄνθος ἀποστῖλδον ; πόθεν ὁ ἰσχύς ; οἶδα δέ ὅτι καί καθαίρω ἰσχύς ὁ ὑδροποσία , καί φάγησις σπέρμα . οὐδέ γάρ τροφή ἐνέγκω ἐσθίω . οὐ ὀλίγος δέ ὁ μέσος ὁ κατεργάζομαι σῖτος καί ἀνέργαστος . οὖον γάρ ἐκ ὁ ἐσθίω μόνος γίγνομαι ὁ ἰσχύς , ἀλλά καί ἐκ ὁ πέρθω ὁ δίδωμι · οὗτος δέ πέρθω οὐ εἰμί κατά ὁ φύσις . Ὅρας ὁ σημεῖον οὗτος οὐ ἐκ φιλοτιμία ὁ αἰτέω λαμβάνω ὁ ἀρχή , ἀλλά ἀπό χρεία ἀναγκαῖος ἔχω ὁ ὑπόθεσις . οὖον γάρ ἀπλόος οὕτως πρόκειμαι πίπτω ὁ πείρω , ἀλλά ἀνάγκη αὐτός ἐπί οὗτος καλέω . οὕτως καί πρός ὁ φιλοτιμία εἰμί ὁ παῖς ὁ ψυχή . καίτοι γε ὁ τοσοῦτος ἔχω πίστις , καί ἐν μέσος βάρβαρος εἰμί , οὐ ἐάν ἐθέλω ἐπιδείκνυμι ὁ κρατέω ὁ εὔνοια , ὅς ὁ θεός ἔχω περί αὐτός ; ἄλλος οὐ οὗτος . Ὅρας καί ἐπί ὁ ἐλέγχω ὅς · πρέσβυς πάλιν , πῶς ἐκ ἀνάγκη ἔργω .