joannes-chrysostomus.interpretatio-in-danielem-prophetam-sp pg056_0212.1
Ἁγάπησ δὲ ψυχομένης , ἀνάγκη ἐχθρας εἶναι καὶ πολέμους τῶν ἐπιβουλευόντων ὄντων καὶ τῶν ἐχθρῶν , ἀνάγκη συνείναι τοὺς ἀνθρώπους ἀλλήλοις , ὡςπερ τῷ σῶμα τῶν ὀστερακῶν . Καθάπερ μὲν ἐκεῖνα τῇ φύσει διέστηκασ , καὶ οὐκ ἂν ἀλλήλοις ὁμιλήσειαν · οὕτω καὶ ταῦτα . Τοῦτο καὶ οἱ προφήται καὶ οἱ ἀπόστολοι λέγουσι . Διὸ καὶ συντέλεσται λοιπόν . Ὡσπερ γὰρ ἐπὶ τοῦ Νῶε , τῆς κακίας ἐκπταθείσης , γέγονεν ὁ κατακλυσμός , οὕτω καὶ νῦν . Καὶ καθάπερ σῶμα κάμνον , ὅταν πρὸς τρυφὴν ἔλθῃ , τότε ἀπολύεται · οὕτω καὶ ὁ κόσμος . Εἰ γὰρ ὅταν ὡσι πάντες δίκαιοι ἐν πολεῖ , φείδεται τῆς πόλεως , πολλῷ μᾶλλον καὶ ἐπὶ τοῦ κόσμου , ὅταν ὡσι καὶ ταῦτ᾽ ἀναλογίαν . Καὶ ὁ λίθος ὁ παράξας τὴν εἰκόνα ἀνεστήθη εἰς ὄρος μέγα , καὶ ἐπλήρωσεν πᾶσαν τὴν γῆν . Λίθος , φησίν , ἔσκεσεν δὲ ὄρους . Ὅρα πότε . Οὐχ ἦνικα ἡ χρυσή , οὐδ᾽ ἡ ἀργυρά , οὐδ᾽ ἡ χαλκή , ἀλλὰ ἦνικα ὁ σίδηρος ἐφάνη , Ἐσκεσεν ἀπὸ ὄρους , φησίν · τὸ σῆδυν ἐμφαίνει , Ἀπὸ ὄρους , εἶπεν . Ἄλλ᾽ ἐμπροσθεν τοῦ βασιλέως ἐθεῖσεν , ὅτι περὶ τῶν ἀνθρωπίνων πραγμάτων ἐστίν . Ὁ δὲ λίθος ἀπὸ ὄρους ἔσκεσε , φησίν . Τὸ ἐκποῦτον δείκνυσιν , ἵνα ὡς οὐκ ἀναγκασθείς · οὐ γὰρ εἶπεν , ἔρρίφη , ἀλλ᾽ , Ἐσκεσεν ἀπὸ τοῦ ὄρους · καὶ τὸ ἀπροσδόκητον , καὶ μηδεὶς εἰδὼς . Καὶ δεμηθὶ ἀνευ χειρῶν . Τὴν κατά σάρκα γέννησιν [ 215 ] αἰνιττεται . Εἰδεν ὄρος λέγεις καὶ γυνήσας , ὡς ἔταν λέγῃ · Ἐκ τοῦ βουθύνου οὐ ἀφρύχθησεν . Καὶ πολλοῦ γὰρ λίθος λέγεται διὰ τὸ ἔδρανον . Ἐγὼ δ᾽ ἂν πᾶσῃ , λικμήσει αὐτόν , φησίν , ὡςπερ κοπιοτὸν ἀπὸ ἀλωνος θεριζής · τὸ ἀνυπόστατον ἐνταῦθα δηλῶν . Καὶ ἐξήσεν αὐτὰ πλῆθος τοῦ πνεύματος , καὶ εἰσος οὐχ ἐδράθη αὐτοῖς . Οὕτω γὰρ λύονται αἱ βασιλίαι ὡς μὴδ᾽ γενόμεναι . Καὶ ἔγένετο ὁ λίθος εἰς ὄρος μέγα . Τὰ ἀποστολικά ῥήματα τὴν οἰκουμένην ἐπλήρωσεν ἅπασαν . Ποτὲ μὲν οὖν ὄρος ὁ λίθος , ποτὲ δὲ ἀκρογωνιαῖος , ποτὲ δὲ θεμέλιος , ἵνα μάθῃς ὅτι τὰ πάντα πληροῖ . Διὰ τοῦτο ὄρος , ὅτι τὰ πάντα συνέχει · διὰ τοῦτο ἀκρογωνιαῖος , ὅτι τὰ πάντα ἐν αὐτῷ συνἔστηκε . Διὰ τοῦτο θεμέλιος , καὶ βίβα ἀμπελίου . Ἐγὼ γὰρ εἰμὶ ἡ ἀμπελος , ὑμεῖς τὰ πλῆγματα . Τοῦτο ἔστι τὸ ἀνύψιστον , φησίν , καὶ τὴν σύγκρισιν αὐτοῦ ἔρουμεν ἀνύψιον τοῦ βασιλέως . Σὺ βασιλεὺς βασιλῶν . Σοὶ δὲ θεὸς τοῦ οὐρανοῦ βασιλείαν ἰσχυρὰν καὶ κραταιὰν καὶ ἐντιμον ἐδωκεν ἐν παντὶ τόπῳ , ὅπου κατοικοῦσιν οἱ υἱοὶ τῶν ἀνθρώπων · θηρία τε ἀγροῦ , καὶ πετεινὰ οὐρανοῦ ἐδωκεν ἐν τῇ χειρὶ σου , καὶ κατέστησέν σε κύριον πάντων . Ὅτε ἐπεθεῖσας τοῦ θεοῦ τὴν ἰσχύν , τότε μετὰ παρρησίας αὐτῷ καὶ τὸ κήρυγμα κηρύττει . Καὶ ὅρα μετὰ κολακίας δση · ἡ ἐνίψι τὸν λόγον , καὶ μετὰ τιμῆς . Σὺ
Lemmas: Ἀγάπη δέ ψύχω , ἀνάγκη ἐχθρός εἰμί καί πόλεμος ὁ ἐπιβουλεύω εἰμί καί ὁ ἐχθρός , ἀνάγκη συνίημι ὁ ἄνθρωπος ἀλλήλων , ὡς ὁ σῶμα ὁ ὀστερακῶν . καθά μέν ἐκεῖνος ὁ φύσις διΐστημι , καί οὐ εἄν ἀλλήλων ὁμιλέω · οὗτος καί οὗτος . οὗτος καί ὁ προφήτης καί ὁ ἀπόστολος λέγω . Διὸ καί συντελεστής λοιπός . ὡς γάρ ἐπί ὁ Νῶε , ὁ κακία ἐκπέτομαι , γίγνομαι ὁ κατακλυσμός , οὗτος καί νῦν . καί καθάπερ σῶμα κάμνω , ὅταν πρός τρυφή ἔρχομαι , τότε ἀπολύω · οὗτος καί ὁ κόσμος . εἰμί γάρ ὅταν ὡσι πᾶς Δίκαιος ἐν πολύς , φείδομαι ὁ πόλις , πολύς μᾶλλον καί ἐπί ὁ κόσμος , ὅταν ὡσι καί αὐτός ἀναλογία . καί ὁ λίθος ὁ παραίσσω ὁ εἰκών ἀνίστημι εἰς ὄρος μέγας , καί πληρόω πᾶς ὁ γῆ . λίθος , φημί , ἔσκεσεν δέ ὄρος . Ὅρας πότε . οὐχ φέρω ὁ χρύσεος , οὐδέ ὁ ἀργύρεος , οὐδέ ὁ χαλκεύς , ἀλλά φέρω ὁ σίδηρος φαίνω , Ἐσκεσεν ἀπό ὄρος , φημί · ὁ σῆδυν ἐμφαίνω , ἀπό ὄρος , εἶπον . ἄλλος ἔμπροσθεν ὁ βασιλεύς ἐθίζω , ὅτι περί ὁ ἀνθρώπινος πρᾶγμα εἰμί . ὁ δέ λίθος ἀπό ὄρος ἔσκεσε , φημί . ὁ ἐκπίνω δείκνυμι , ἵνα ὡς οὐ ἀναγκάζω · οὖον γάρ εἶπον , ῥίπτω , ἀλλά , Ἐσκεσεν ἀπό ὁ ὄρος · καί ὁ ἀπροσδόκητος , καί μηδείς εἰδοί . καί δέμω ἄνευ χείρ . ὁ κατά σάρξ γέννησις [ 215 ] αἰνίσσομαι . ὁράω ὄρος λέγω καί γυνεος , ὡς ἔτης λέγω · ἐκ ὁ βουθυνος οὖον ἀφρύχθησεν . καί πολύς γάρ λίθος λέγω διά ὁ ἕδρανον . ἐγώ δέ εἄν πᾶς , λικμάω αὐτός , φημί , ὡς κοπιότης ἀπό ἀλωνάω θερίζω · ὁ ἀνυπόστατος ἐνταῦθα δηλόω . καί ἐξίημι αὐτός πλῆθος ὁ πνεῦμα , καί εἰμί οὐ δαρθάνω αὐτός . οὕτως γάρ λύω ὁ βασιλία ὡς μηδέ γίγνομαι . καί γίγνομαι ὁ λίθος εἰς ὄρος μέγας . ὁ ἀποστολικός ῥῆμα ὁ οἰκέω πληρόω ἅπας . ποτέ μέν οὖν ὄρος ὁ λίθος , ποτέ δέ ἀκρογωνιαῖος , ποτέ δέ θεμέλιος , ἵνα μανθάνω ὅτι ὁ πᾶς πληρόω . Ζεύς οὗτος ὄρος , ὅτι ὁ πᾶς συγχέω · διά οὗτος ἀκρογωνιαῖος , ὅτι ὁ πᾶς ἐν αὐτός συνίστημι . Ζεύς οὗτος θεμέλιος , καί εβίβα ἀμπέλιον . ἐγώ γάρ εἰμί ὁ ἄμπελος , σύ ὁ πλῆγμα . οὗτος εἰμί ὁ ἀνύψιστον , φημί , καί ὁ σύγκρισις αὐτός εἴρω ανυψιζω ὁ βασιλεύς . σύ βασιλεύς Βασίλων . σοί δέ θεός ὁ οὐρανός βασίλειος ἰσχυρός καί κραταιός καί ἔντιμος δίδωμι ἐν πᾶς τόπος , ὅπου κατοικέω ὁ υἱός ὁ ἄνθρωπος · θηρίον τε ἀγρός , καί πετεινόν οὐρανός δίδωμι ἐν ὁ χείρ σύ , καί καθίστημι σύ κύριος πᾶς . ὅτε ἐπιτίθημι ὁ θεός ὁ ἰσχύς , τότε μετά παρρησία αὐτός καί ὁ κήρυγμα κηρύσσω . καί ὁράω μετά κολακεία δέση · ὁ νίψις ὁ λόγος , καί μετά τιμή . σύ