joannes-chrysostomus.in-sanctum-romanum-homilia-1 pg050_0209.2
δ' . Ποῦ νῦν εἰσιν οἱ τῇ τῶν σωμάτων ἀναστάσει διαπιστοῦντες ; Ἴδοι ἡ φωνὴ καὶ ἀπέθανε καὶ ἀνέστη , καὶ ἐν μιᾷ καιρῷ ῥοπῇ ταῦτα ἀμφότερα γέγονε . Καὶτοι τοῦτο τῆς τῶν σωμάτων ἀναστάσεως πολλῷ μειζὸν ἐστιν · ἔχει μὲν γὰρ ἡ φύσις τῶν σωμάτων ὑπόκειται , ἡ σύνθεσις δὲ διαλλεῖναι μόνον · ἐνταῦθα δὲ αὐτὴ ἡ ὑπόθεσις τῆς φωνῆς ἀνῆρτητο , ἀλλ' ὅμως λαμπροτέρα πάλιν ἐγίγνετο . Καὶτοι γε αὐλοῦ τὰς γλωττίδας ἂν ἀφέλης , ἄχρηστον λοιπὸν κεῖται τὸ ὀργανον · ἀλλ' οὐχ οὕτως ὁ αὐλὸς ὁ πνευματικός , ἀλλὰ καὶ τὴν γλῶτταν ἀφαιρεθείς οὐ μόνον οὐκ ἦν ἄφωνος , ἀλλὰ καὶ ἠμελέστερον καὶ μουσικώτερον ἦρει μέλος , καὶ μετὰ πλείονος τῆς ἐκπλήξεως . Καὶ ἐπὶ κιθάρᾳ δὲ πάλιν , ἂν τὸ πλήκτρον τις ἐξαρπάσῃ μόνον , ἄργος ὁ τεχνίτης , ἄχρηστος ἡ τέχνη , μάταιον τὸ ὀργανον γίγνεται · ἐνταῦθα δὲ οὐδὲν τοιούτον , ἀλλὰ τοῦναντίον ἅπαν . Καὶ γὰρ ἦν κιθάρᾳ τὸ στόμα , ἦν πλήκτρον ἡ γλῶττα , τεχνίτης δὲ ἡ ψυχή , καὶ τέχνη ἡ ὁμολογία · ἀλλ' ὅμως ἀφαιρεθέντος τοῦ πλήκτρου , τῆς γλώσσης λέγω , οὔτε ὁ τεχνίτης , οὔτε ἡ τέχνη , οὔτε τὸ ὀργανον ἄχρηστον γέγονεν , ἀλλὰ πάντα τὴν οἰκείαν δύναμιν ἐπεδείκνυτο . Τίς ταῦτα ἐποίησε ; τίς ταῦτα ἐπέδειξε τὰ θαυμαστὰ καὶ παράδοξα ; Ὑ Θεὸς ὁ ποιῶν θαυμάσια μόνος , περὶ οὗ φησιν ὁ Δαυὶδ , Κύριε ὁ Κύριος ἡμῶν , ὡς θαυμαστὸν τὸ ὄνομά σου ἐν πάσῃ τῇ γῇ · ὅτι ἐπῆρθη ἡ μεγαλοπρεπεία σου ὑπεράνω τῶν οὐρανῶν · ἐκ στόματος νηπίων καὶ θηλαζόντῶν κατηρτίσω αἴνον . Τότε μὲν οὖν ἐκ στόματος νηπίων καὶ θηλαζόντων , νῦν δὲ ἐκ στόματος ἀγλυττων τότε φύσι , ἄωρ·ς , νῦν δὲ στόμα ἔρημον · ἀπαλὴ τότε ἡ βίλα ἐπὶ τῶν παίδων ἦν , ἀλλ' ὁ καρπὸς ἀπρητισμένος · ἐνταῦθα δὲ καὶ αὐτὴ ἡ βίλα ἀνήρτη , καὶ ἡ τοῦ καρποῦ γένεσις οὐκ ἐκωλύετο · καρπὸς γὰρ γλώττης φωνή , θαυμαστότερα τὰ ὕστερα τῶν προτέρων . Καὶ γὰρ ἵνα ταῦτα μὴ ἀπιστῆται , διὰ τοῦτο ἐκεῖνα προέδραμεν , ἵνα ἐν τούτοις μὴ θορυβωθῆται , τῆς διανοίας ἡμῶν ἐν ἐκείνοις προεθισθείσης διὰ τοῦτο . ταῦτα ἀπήνησεν , ἵνα ἐκεῖνα τὰ ἀφανὴ καὶ τὰ παλαιὰ ἀπὸ τῶν φανερῶν καὶ νεωστὶ γενομένων πιστευθῇται . Οὕτω ποτὲ καὶ ἡ ῥάβδος Ἀαρὼν ἐβλάστησεν , ὥσπερ ἐβλάστησε τὸ στόμα τοῦ μάρτυρος νῦν . Ἀλλὰ τίς ἐνεκεν ἐβλάστησεν ἡ ῥάβδος Ἀαρὼν τότε ; Ἐπειδὴ ὁ ἱερεὺς ἠτιμάζετο . Τίνος δὲ ἐνεκεν ἐδλάστης νῦν τὸ στόμα τοῦ μάρτυρος ; Ἐπειδὴ ὁ μέγας ἀρχιερεὺς ἐδλασφημεῖτο Ἰησοῦς ὁ Χριστός . Ὦρα πᾶση τοῦ θαύματος καὶ συγγένεια καὶ ὑπεροχή . Καθάπερ γὰρ ἐκεῖνη ἡ ῥάβδος οὐχ ἡνωμένη βίς , οὐδὲ ἔκκουσα τὰς ἀπὸ τῆς γῆς νοτίδας , ἀλλ' ἔρημος τῆς χορηγίας οὕσα τῆς ἐκεῖθεν , καὶ τὴν καρπογόνον ἀπολέσασα · δύναμιν , ἐξάφνης καρπὸν ἐδείκνυ · οὕτω δὲ καὶ ἐνταῦθα [ 617 ] ἡ φωνὴ τῆς βίβης ἀποστερηθείσα , καὶ τὴν ἐκ τοῦ ὀργάνου δύναμιν οὐκ ἔχουσα , ἐν ἑμὴ καὶ ἀγόνῳ στόματι ἐξάφνης ἐβλάστησεν . Ἐν τοῦτῷ μὲν ἡ συγγένεια , ἐν ἑτέρῳ δὲ ἡ ὑπεροχή · πολὺ γὰρ ἐκατέρου τοῦ καρποῦ τὸ μέσον . Ὁ μὲν γὰρ αἰσθητὸς ἦν , ὁ δὲ πνευματικός , καὶ τοὺς οὐρανοὺς ἀνοίγων αὐτοὺς τῷ τὴν φωνὴν ταύτην ἀποτεχόντι τότε . Ὑπὲρ δὲ τούτων ἀπάντων συγχαίρωμεν τῷ μάρτυρι , δοξάζωμεν τὰν ταῦτα θαυματουργοῦντα Θεόν , μιμησόμεθα τὴν ὑπομονὴν τοῦ συνδούλου , εὐχαριστήσωμεν ὑπὲρ τῆς χάριτος τῷ Δεσπότῃ , λάβωμεν ἐκ τῶν εἰρημένων ἰκανὴν ἐν τοῖς πειρασμοῖς παράκλησιν , καὶ τὴν δύναμιν τοῦ πεποιηκότος ἡμᾶς Θεοῦ καὶ τὴν χρηστονίαν καταπλαγέντες , τὰ παρ' ἑαυτῶν πάντα εἰσφέρωμεν , καὶ τὰ παρ' αὐτοῦ πάντως ἔξεσται . Κἂν ἄνθρωποι , κἂν δαίμονες , κἂν αὐτὸς ὁ διάβολος ἡμῖν πυκτεύῃ , πλὴν οὐδὲν ἔσται τοῖς πολεμοῦσιν ἡμῖν μόνον ἂν τὴν οἰκείαν ἐπιεικώθασα προθύμους , καὶ ὅσα παρ' ἡμῶν εἰσνεχθῆναι χρὴ πάντα εἰσενέγκωμεν . Οὕτω γὰρ τὴν παρὰ τοῦ Θεοῦ βοήθειν ἐπισπασάμενα ἐνταῦθα , καὶ κατὰ τὴν μέλλουσαν ζωὴν πολλὴς ἀπολαύσομεν δόξης καὶ σωτηρίας · ἧς γένοιτο πάντας ἡμᾶς ἐπιτυχεῖν , χάριτι καὶ φιλανθρωπίᾳ τοῦ Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ , μεθ' οὗ τῷ Πατρὶ , ἅμα τῷ ἀγίῳ Πνεύματι , δόξα , τιμὴ καὶ κράτος , εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων . Ἀμήν .
Lemmas: δέ . πός νῦν εἰμί ὁ ὁ ὁ σῶμα ἀνάστασις διαπιστέω ; εἶδον ὁ φωνή καί ἀποθνῄσκω καί ανέστη , καί ἐν εἷς καιρός ῥοπή οὗτος ἀμφότερος γίγνομαι . καίτοι οὗτος ὁ ὁ σῶμα ἀνάστασις πολύς μείζων εἰμί · ἔχω μέν γάρ ὁ φύσις ὁ σῶμα ὑπόκειμαι , ὁ σύνθεσις δέ διαλλεῖναι μόνος · ἐνταῦθα δέ αὐτός ὁ ὑπόθεσις ὁ φωνή ἀναρτάω , ἀλλά ὅμως λαμπρός πάλιν γίγνομαι . καίτοι γε αὐλός ὁ γλωττίς ἄν ἀφαιρέω , ἄχρηστος λοιπός κεῖμαι ὁ ὄργανον · ἀλλά οὐ οὕτως ὁ αὐλός ὁ πνευματικός , ἀλλά καί ὁ γλῶττα ἀφαιρέω οὐ μόνος οὐ εἰμί ἄφωνος , ἀλλά καί ἀμελής καί μουσικός αἱρέω μέλος , καί μετά πολύς ὁ ἔκπληξις . καί ἐπί κιθάρα δέ πάλιν , εἄν ὁ πλῆκτρον τις ἐξαρπάζω μόνος , Ἄργος ὁ τεχνίτης , ἄχρηστος ὁ τέχνη , μάταιος ὁ ὄργανον γίγνομαι · ἐνταῦθα δέ οὐδείς τοιοῦτος , ἀλλά τουναντίον ἅπας . καί γάρ εἰμί κιθάρα ὁ στόμα , εἰμί πλῆκτρον ὁ γλῶττα , τεχνίτης δέ ὁ Ψυχή , καί τέχνη ὁ ὁμολογία · ἀλλά ὅμως ἀφαιρέω ὁ πλῆκτρον , ὁ γλῶσσα λέγω , οὔτε ὁ τεχνίτης , οὔτε ὁ τέχνη , οὔτε ὁ ὄργανον ἄχρηστος γίγνομαι , ἀλλά πᾶς ὁ οἰκεῖος δύναμις ἐπιδείκνυμι . Τῖς οὗτος ποιέω ; τίς οὗτος ἐπιδείκνυμι ὁ θαυμαστός καί παράδοξος ; ὑ θεός ὁ ποιέω θαυμάσιος μόνος , περί ὅς φημί ὁ Δαυίδ , κύριος ὁ κύριος ἐγώ , ὡς θαυμαστός ὁ ὄνομα σύ ἐν πᾶς ὁ γῆ · ὅτι ἐπαίρω ὁ μεγαλοπρέπεια σύ ὑπεράνω ὁ οὐρανός · ἐκ στόμα νήπιος καί θηλάζω καταρτίζω αἶνος . τότε μέν οὖν ἐκ στόμα νήπιος καί θηλάζω , νῦν δέ ἐκ στόμα ἀγλυττων τότε φύσις , ἄωρ , νῦν δέ στόμα ἐρῆμος · ἁπαλός τότε ὁ βίλα ἐπί ὁ παῖς εἰμί , ἀλλά ὁ καρπός ἀπαρτίζω · ἐνταῦθα δέ καί αὐτός ὁ βίλα ἀναρτάω , καί ὁ ὁ καρπός γένεσις οὐ κωλύω · καρπός γάρ γλῶττα φωνή , θαυμαστός ὁ ὕστερος ὁ πρότερος . καί γάρ ἵνα οὗτος μή ἀπιστέω , διά οὗτος ἐκεῖνος προτρέχω , ἵνα ἐν οὗτος μή θορυβέω , ὁ διάνοια ἐγώ ἐν ἐκεῖνος προεθίζω διά οὗτος . οὗτος ἀπήνησεν , ἵνα ἐκεῖνος ὁ ἀφανής καί ὁ παλαιός ἀπό ὁ φανερός καί νεωστί γίνομαι πιστεύω . οὕτως ποτέ καί ὁ ῥάβδος Ἀαρών βλαστάνω , ὥσπερ βλαστάνω ὁ στόμα ὁ μάρτυς νῦν . ἀλλά τίς ἕνεκα βλαστάνω ὁ ῥάβδος Ἀαρών τότε ; Ἐπειδή ὁ ἱερεύς ἀτιμάζω . Τίνος δέ ἕνεκα ἐδλάστης νῦν ὁ στόμα ὁ μάρτυς ; Ἐπειδή ὁ μέγας ἀρχιερεύς ἐδλασφημεῖτο Ἰησοῦς ὁ Χριστός . ὤρα πᾶς ὁ θαῦμα καί συγγένεια καί ὑπεροχή . καθά γάρ ἐκεῖνος ὁ ῥάβδος οὐ ἑνόω βιςʹ , οὐδέ εκκουω ὁ ἀπό ὁ γῆ νοτίς , ἀλλά ἐρῆμος ὁ χορηγία εἰμί ὁ ἐκεῖθεν , καί ὁ καρπογόνος ἀπόλλυμι · δύναμις , έξαφνος καρπός δείκνυμι · οὕτως δέ καί ἐνταῦθα [ 617 ] ὁ φωνή ὁ Βίβης ἀποστερέω , καί ὁ ἐκ ὁ ὄργανον δύναμις οὐ ἔχω , ἐν ἐμός καί ἄγονος στόμα έξαφνος βλαστάνω . ἐν οὗτος μέν ὁ συγγένεια , ἐν ἕτερος δέ ὁ ὑπεροχή · πολύς γάρ ἐκάς ὁ καρπός ὁ μέσος . ὁ μέν γάρ αἰσθητός εἰμί , ὁ δέ πνευματικός , καί ὁ οὐρανός ἀνοίγνυμι αὐτός ὁ ὁ φωνή οὗτος ἀποτάσσω τότε . ὑπέρ δέ οὗτος ἀπαντάω συγχαίρω ὁ μάρτυς , δοξάζω ὁ οὗτος θαυματουργέω θεός , μιμέομαι ὁ ὑπομονή ὁ σύνδουλος , εὐχαριστέω ὑπέρ ὁ χάρις ὁ Δεσπότη , λαμβάνω ἐκ ὁ λέγω ἱκανός ἐν ὁ πειρασμός παράκλησις , καί ὁ δύναμις ὁ ποιέω ἐγώ θεός καί ὁ χρηστονίαν καταπλήσσω , ὁ παρά ἑαυτοῦ πᾶς εἰσφέρω , καί ὁ παρά αὐτός πάντως ἔξεστι . κἀν ἄνθρωπος , κἀν δαίμων , κἀν αὐτός ὁ διάβολος ἐγώ πυκτεύω , πλήν οὐδείς εἰμί ὁ πολεμέω ἐγώ μόνος ἄν ὁ οἰκεῖος ἐπιφέρω πρόθυμος , καί ὅσος παρά ἐγώ εἰσφέρω χράω πᾶς εἰσφέρω . οὕτως γάρ ὁ παρά ὁ θεός βοηθέω ἐπισπάω ἐνταῦθα , καί κατά ὁ μέλλω ζωή πολύς ἀπολαύω δόξα καί σωτηρία · ὅς γίγνομαι πᾶς ἐγώ ἐπιτυγχάνω , χάρις καί φιλανθρωπία ὁ κύριος ἐγώ Ἰησοῦς Χριστός , μετά ὅς ὁ πατήρ , ἅμα ὁ ἅγιος πνεῦμα , δόξα , τιμή καί κράτος , εἰς ὁ αἰών ὁ αἰών . ἀμήν .