joannes-chrysostomus.in-sanctum-pascha pg052_0389.1
οὐν γῆ κατὰ τὸν καιρὸν τοῦτον τοῦ ἔαρος ῥόδα καὶ ἰα καὶ ἄλλα ἡμῖν ἐκδιώσιν ἀνθ᾽ τὰ μέντοι θάστα σήμερον τῆς γῆς τερπνώτερον ἡμῖν λειμῶνα ἀνέδειξε . Καὶ μὴ θαυμάσῃς , ἀγαπητέ , εἰ ἀπὸ τῶν θάστων λειμῶνες ἀνθῶν ἀνεδείχθησαν · οὐδὲ γὰρ ἐξ ἀρχῆς ἡ γῆ κατὰ τὴν οὐκείαν φύσιν τὴν βλάστην ἐξέδωκε τῶν βοτανῶν , ἀλλὰ τῷ ἐπιτάγματι εἴκους τοῦ Δεσπότου . Καὶ τὰ θάστα δὲ τότε ζωὰ ἐξέδωκε κινούμενα , ἐπειδὴ ἠκούσεν · Ἐξαγαγέτω τὰ θάστα ἔρεπετα ψυχῶν ζῴων · καὶ τὸ ἐπίταγμα ἔργον ἐγένετο · ἡ δόμνος οὐσία ἐμψυχὰ ζωὰ ἐξέβαλεν . Οὕτω καὶ νῦν τὸ αὐτὸ ἐπίταγμα πάντα εἰργάσατο . Τότε εἶπεν · Ἐξαγαγέτω τὰ θάστα ἔρεπετα ψυχῶν ζωῶν · νῦν δὲ οὐχὶ ἔρεπετα , ἀλλὰ πνευματικὰ χαρίσματα ἀνέδωκε . Τότε ἰχθύας ἀλίους ἐξήγαγε τὰ θάστα · νῦν δὲ ἰχθύας λογικούς καὶ πνευματικούς ἡμῖν ἀπέπεμψεν ὑπὸ τῶν ἀποστόλων διευθύντας . Δεῦτε γάρ , φησίν , ὁπίσω μου , καὶ ποιήσω ὑμᾶς ἀλίεις ἀνθρώπων . Κακῶς ὄντες τῆς ἀλείας ταύτης ὁ τρόπος . Οἱ γὰρ λειψόντες ἐκ τῶν θάστων ἐκβάλλουσι τοὺς ἰχθύας , καὶ νεκροῦσι τὰ ἀλιευόμενα · ἡμεῖς δὲ εἰς τὰ θάστα ἐμβάλλομεν , καὶ ζωογονοῦνται οἱ ἀλιευόμενοι . Ἡν μὲν ποτε καὶ ἐπὶ τῶν Ἰουδαίων χολυμβήθρα [ 756 ] ὕδατος · ἀλλὰ μάθε τί ἔοχυσεν , ἵνα γνῶς ἀκριβῶς τὴν πτωχείαν τὴν Ἰουδαϊκὴν , καὶ εἰδέναι ἔχῃς τὸν πλοῦτον τὸν ἡμέτερον . Κατήρχετο ἐκεῖ , φησίν , ἄγγελος , καὶ ἐτάρασσε τὸ ὕδωρ , καὶ ὁ πρῶτος καταβαίνων μετὰ τὴν ταράχην ἀπέλαυε τῆς θεραπείας . Κατήλθεν οὖ τῶν ἀγγέλων Δεσπότης εἰς τὰ Ἰορδάνεια βέθηρα , καὶ ἀγιάσας τῶν θάστων τὴν φύσιν πᾶσαν τὴν οἰκουμένην ἐθεράπευσεν . Διὰ τοῦτο ἐκεῖ μὲν μετὰ τὸν πρῶτον ὁ καταβάς οὐκ ἐτι ἐθεραπεύετο · Ἰουδαῖος γὰρ ἐδίδοτο ἡ χάρις τοῖς πρῶτοις , τοῖς χαμαὶ συρομένοις · ἐνταῦθα δὲ μετὰ τὸν πρῶτον ὁ δεύτερος κάτεισι , μετὰ τὸν δεύτερον ὁ τρίτος καὶ τέταρτος · κἂν μυρίους εἴπης , κἂν τὴν οἰκουμένην ἅπασαν ἐμβάλῃς εἰς τὰ νάματα ταῦτα τὰ πνευματικά , οὐκ ἀναλίσκεται ἡ χάρις , οὐ δαπανᾶται ἡ δωρεά , οὐ μρυποῦται τὰ νάματα , οὐκ ἐλαττοῦται ἡ φιλοτιμία . Εἶδες μέγεθος δωρεᾶς ; Ἀκούετε οἱ σήμερον καὶ κατὰ τὴν νύκτα ταύτην εἰς τὴν ἄνω Ἱερουσαλὴμ πολιτογραφηθέντες , καὶ ἀξίαν τοῦ μεγέθους τῶν δωρεῶν τὴν φυλακὴν ἐπιδείξασθε , ἵνα καὶ βασιλεστέραν τὴν χάριν ἐπισπάσησθε · ἡ γὰρ ἐπὶ τοῖς ἤδη ἀπηγρημένοις εὐγνωμοσύνη τὴν φιλοτιμίαν ἐκκαλεῖται τοῦ Δεσπότου . Οὐχ ἔξεστί σοι , ἀγαπητέ , λοιπὸν ἀδαμόφρων εἶν · ἀλλὰ θες σαυτῷ νόμους καὶ κανόνας , ὥστε μετὰ ἀκριβείας ἅπαντα διαπράττεσθαι , καὶ πολλὴν τὴν φυλακὴν καὶ περὶ τὰ ἀδιάφορα νομιζόμενα εἶναι ἐπιδεικνυσθαι . Ἁγὼν γὰρ ἐστι καὶ πᾶς πᾶς ὁ παρὼν βίος , καὶ τοὺς ἐν τῷ σταδίῳ τούτῳ τῆς ἀρετῆς ἅπας εἰσελθόντας προσήκει πάντα ἐγχειρεῖν . Πᾶς γὰρ ὁ ἀγωνιζόμενος πάντα ἐγχειρεῖν . Οὐχ ὅρῃς ἐν τοῖς γυμνικοῖς ἀγῶσι ὅπως πολλὴν ποιοῦνται τὴν ἑαυτῶν ἐπιμέλειαν οἱ πρὸς ἀνθρώπους τὴν πάλιν ἀναδεχόμενοι , καὶ μετὰ πόσης ἐγχειρείας τὴν τοῦ σώματος ἀσκήσιν ἐπιδείκνυνται ; Οὕτω δὴ ἐνταῦθα . Ἐπειδὴ οὐ πρὸς ἀνθρώπους ἡμῖν ἐστιν ἡ πάλιν , ἀλλὰ πρὸς τὰ πνευματικὰ τῆς πονηρίας , καὶ ἡ ἀσκησις ἡμῶν καὶ ἡ ἐγχειρεία πνευματική , ἔστω ἐπειδὴ καὶ τὰ ὅπλα ἡμῶν , ἃπερ ἡμᾶς ἐνέδυσεν ὁ Δεσπότης , πνευματικὰ τυγχάνει . Ἔχεται τοίνυν καὶ ὀρθαλμὸς ὅρους καὶ κανόνας , ὥστε μὴ ἀπλῶς ἐπιπηδῆν πᾶσι τοῖς προσπίπτουσι · καὶ ἡ γλῶσσα τεῖχον ἔχετω , ὥστε μὴ προτρέχειν τῆς διανοίας . Διὰ γὰρ τοῦτο καὶ οἱ ὀδόντες καὶ τὰ χείλη πρὸς τὴν τῆς γλώττης ἀσφάλειαν δεδημιούργηται , ἵνα μηδέποτε ἀπλῶς ἀναπετάσασα τὰς θύρας ἡ γλῶσσα ἐξῆ , ἀλλ᾽ ἐπειδὰν καλῶς τὰ καθ᾽ αὐτὴν διαθῇ , τότε μετὰ πάσης εὐχονίας προσίη , καὶ τοιαῦτα προφέρῃ ῥήματα , ἵνα λοξὴν χάριν τοῖς ἀκούουσι , κἀκεῖνα φθέγγηται , ἃ πρὸς οἰκοδομὴν συντείνει τῶν ἀκούοντων . Καὶ τὸν ἄτακτον δὲ τέλωτα πάντην ἐκκλίνειν δεῖ , καὶ τὸ βάδιζμα ἡμερον ἔχειν καὶ ἡσύχιον , καὶ τὴν στολὴν κατεστειλμένην , καὶ διὰ πάντων ἀπαραπλῶς ῥυθμίζεσθαι προσήκει τὸν ἀπογραφάμενον εἰς τὸ τῆς ἀρετῆς στάδιον · ἡ γὰρ τῶν μελῶν τῶν ἐξωθεν εὐταξία εἰκῶν τις ἐστι τῆς ἐν τῇ ψυχῇ καταστάσεως .
Lemmas: οὖν γῆ κατά ὁ καιρός οὗτος ὁ ἔαρ ῥόδον καί ἰά καί ἄλλος ἐγώ ἐκδίδωμι ἀντί ὁ μέντοι θάστα σήμερον ὁ γῆ τερπνός ἐγώ λειμών ἀναδείκνυμι . καί μή θαυμάζω , ἀγαπητός , εἰμί ἀπό ὁ θάω λειμών ἄνθος ἀναδείκνυμι · οὐδέ γάρ ἐκ ἀρχή ὁ γῆ κατά ὁ ουκαιω φύσις ὁ βλάστη ἐκδίδωμι ὁ βοτάνη , ἀλλά ὁ ἐπίταγμα εἰκών ὁ Δεσπότου . καί ὁ θάστα δέ τότε ζωός ἐκδίδωμι κινέω , ἐπεί ἀκούω · ἐξάγω ὁ θάστα ἔρπω ψυχή ζῷον · καί ὁ ἐπίταγμα ἔργον γίνομαι · ὁ Δόμνος οὐσία έμψυχος ζωός ἐκβάλλω . οὕτως καί νῦν ὁ αὐτός ἐπίταγμα πᾶς ἐργάζομαι . Τότε λέγω · ἐξάγω ὁ θάστα ἔρπω ψυχή ζωή · νῦν δέ οὐ ἔρπω , ἀλλά πνευματικός χάρισμα ἀναδίδωμι . τότε ἰχθύς ἥλιος ἐξάγω ὁ θάστα · νῦν δέ ἰχθύς λογικός καί πνευματικός ἐγώ ἀποπέμπω ὑπό ὁ ἀπόστολος διευθύνω . δεῦτε γάρ , φημί , ὀπίσω ἐγώ , καί ποιέω σύ ἁλιεύς ἄνθρωπος . Κακῶς ο ὁ ἀλεία οὗτος ὁ τρόπος . ὁ γάρ λείπω ἐκ ὁ θάω ἐκβάλλω ὁ ἰχθύς , καί νεκρόω ὁ ἀλιεύω · ἐγώ δέ εἰς ὁ θάστα ἐμβάλλω , καί ζωογονέω ὁ ἀλιεύω . ἐάν μέν ποτέ καί ἐπί ὁ Ἰουδαῖος χολυμβήθρα [ 756 ] ὕδωρ · ἀλλά μαθαίνω τίς ἔχω , ἵνα γιγνώσκω ἀκριβῶς ὁ πτωχεία ὁ Ἰουδαικός , καί οἶδα χέω ὁ πλοῦτος ὁ ἡμέτερος . κατάρχω ἐκεῖ , φημί , ἄγγελος , καί ταράσσω ὁ ὕδωρ , καί ὁ πρῶτος καταβαίνω μετά ὁ ταραχή ἀπολαύω ὁ θεραπεία . κατέρχομαι οὖ ὁ ἄγγελος Δεσπότη εἰς ὁ Ἰορδάνειος βέθηρα , καί ἁγιάζω ὁ θάω ὁ φύσις πᾶς ὁ οἰκουμένη θεραπεύω . Ζεύς οὗτος ἐκεῖ μέν μετά ὁ πρῶτος ὁ καταβαίνω οὐ ἔτι θεραπεύω · Ἰουδαῖος γάρ δίδωμι ὁ χάρις ὁ πρῶτος , ὁ χαμαί σύρω · ἐνταῦθα δέ μετά ὁ πρῶτος ὁ δεύτερος κατέρχομαι , μετά ὁ δεύτερος ὁ τρίτος καί τέταρτος · κἀν μυρίος λέγω , κἀν ὁ οἰκουμένη ἅπας ἐμβάλλω εἰς ὁ νᾶμα οὗτος ὁ πνευματικός , οὐ ἀναλίσκω ὁ χάρις , οὐ δαπανάω ὁ δωρεά , οὐ μρυποω ὁ νᾶμα , οὐ ἐλασσόω ὁ φιλοτιμία . εἶδον μέγεθος δωρεά ; ἀκούω ὁ σήμερον καί κατά ὁ νύξ οὗτος εἰς ὁ ἄνω Ἱεροσόλυμα πολιτογραφέω , καί ἄξιος ὁ μέγεθος ὁ δωρεά ὁ φυλακή ἐπιδείκνυμι , ἵνα καί βασιλής ὁ χάρις ἐπισπάω · ὁ γάρ ἐπί ὁ ἤδη ἀπηγρημένοις εὐγνωμοσύνη ὁ φιλοτιμία ἐκκαλέω ὁ Δεσπότου . οὐ ἔξεστι σύ , ἀγαπητός , λοιπός αδαμοφρεω εἰμί · ἀλλά τίθημι σεαυτοῦ νόμος καί κανών , ὥστε μετά ἀκρίβεια ἅπας διαπράσσω , καί πολύς ὁ φυλακή καί περί ὁ ἀδιάφορος νομίζω ἔρχομαι ἐπιδείκνυμι . Ἀγών γάρ εἰμί καί πᾶς πᾶς ὁ πάρειμι βίος , καί ὁ ἐν ὁ στάδιον οὗτος ὁ ἀρετή ἅπας εἰσέρχομαι προσήκω πᾶς ἐγχειρέω . πᾶς γάρ ὁ ἀγωνίζομαι πᾶς ἐγχειρέω . οὐ ὁράω ἐν ὁ γυμνικός ἀγών ὅπως πολύς ποιέω ὁ ἑαυτοῦ ἐπιμέλεια ὁ πρός ἄνθρωπος ὁ πάλιν ἀναδέχομαι , καί μετά πόσος ἐγχειρέω ὁ ὁ σῶμα ἄσκησις ἐπιδείκνυμι ; οὕτως δή ἐνταῦθα . Ἐπειδή οὐ πρός ἄνθρωπος ἐγώ εἰμί ὁ πάλιν , ἀλλά πρός ὁ πνευματικός ὁ πονηρία , καί ὁ ἄσκησις ἐγώ καί ὁ ἐγχειρεία πνευματικός , εἰμί ἐπεί καί ὁ ὅπλον ἐγώ , ὅς ἐγώ ἐνδύω ὁ Δεσπότη , πνευματικός τυγχάνω . ἔχω τοίνυν καί ὀρθαλμὸς ὅρος καί κανών , ὥστε μή ἀπλόος ἐπιπηδάω πᾶς ὁ προσπίπτω · καί ὁ γλῶσσα τεῖχος ἔχω , ὥστε μή προτρέχω ὁ διάνοια . Ζεύς γάρ οὗτος καί ὁ ὀδούς καί ὁ χεῖλος πρός ὁ ὁ γλῶττα ἀσφάλεια δημιουργέω , ἵνα μηδέποτε ἀπλόος ἀναπετάννυμι ὁ θύρα ὁ γλῶσσα ἐξέρχομαι , ἀλλά ἐπειδάν καλός ὁ κατά αὐτός διατίθημι , τότε μετά πᾶς εὐχονίας προσέρχομαι , καί τοιοῦτος προφέρω ῥῆμα , ἵνα λοξός χάρις ὁ ἀκούω , κᾀκεῖνας φθέγγομαι , ὅς πρός οἰκοδομή συντείνω ὁ ἀκούω . καί ὁ ἄτακτος δέ τελότης πάντη ἐκκλίνω δέω , καί ὁ βαδίζω ἥμερος ἔχω καί ἡσύχιος , καί ὁ στολή καταστέλλω , καί διά πᾶς ἀπαραπλῶς ῥυθμίζω προσήκω ὁ ἀπογράφω εἰς ὁ ὁ ἀρετή στάδιον · ὁ γάρ ὁ μέλος ὁ ἐξωθεν εὐταξία εἰκών τις εἰμί ὁ ἐν ὁ ψυχή κατάστασις .