joannes-chrysostomus.in-psalmos-101-107-sp pg055_0673.2
ἐν ἐτέρῳ ψαλμῷ ὁ αὐτὸς προφήτης · Ἵδε τὴν τακείανσιν μου καὶ τὸν κόπον μου , καὶ ἄσεσ πάσας τὰς ἀμαρτίας μου . Καὶ ἐπὶ τῇ ἀμαρτίᾳ αὐτοῦ ἴδρησάλγων · Λούσω καθ’ ἑκάστην νύκτα τὴν κλίνην μου , ἐν δάκρυσί μου τὴν στρωμνὴν μου βρέξω . Ὅθεν δικαίωματόν σου συνέτρεξόν με , καὶ ἀπελευθέρωσόν τοις θαυμασίοις σου . Οἱ ἐν ταῖς ὁδοῖς τοῦ Θεοῦ τομεύμενοι καὶ συνετίζεσθαι παρ’ αὐτοῦ ἐνδείκνυσι , πάντοτε ( τοῦτο γὰρ ἐστὶ τὸ Ἀπολεῖψιν ) ἐν τοῖς θαυμασίοις τοῦ Θεοῦ μελετῶν . ἐννοοῦμενοι δὲ αὐτὸς ἐστιν οὐρανοὶ καὶ γῆς [ 692 ] ποιητής , αὐτὸς τροφεὺς ἡμῶν , αὐτὸς χορηγὸς τῶν ἀγαθῶν , αὐτὸς πέμπει ὑετὸν , αὐτὸς φέρει ἕαρ καὶ θέρος , πάντα ποῖων πρὸς ἀνατροφὴν ἡμῶν , αὐτὸς ἀρμόνιαν καὶ τάξει , καὶ ποιητής , τὰ πάντα συντηρεῖ . Καὶ γὰρ θεὶς ἡμῖν συνέσεως δεῖ , ὥστε κατὰ τὸν θεῖον νόμον τὴν ἀρετὴν μελετεῖν , καὶ τὸν ζημιανθρωπὸν χρώμενον μὴ πρὸς κενοδοξίαν ἰδεῖν , καὶ τὸν ἀσκητικὸν μὴ θρασύσειν τὸν ἀνθρώπινον Ἐπαίνον , τὸν σώφρονα μὴ διὰ τὴν τῆς ἀκολασίας αἰσχύνην , ἀλλὰ διὰ τὸν πόθον τῆς ἀρετῆς εἶναι · εἰ τὸν σωφροσύνην . Εἰκότως τοῖυν ὁ προφήτης ἀντιβολὴ συνέσεως θεῖας μεταλαχεῖν , ὡς διαγιγνώσκων τὴν τῆς δικαιοσύνης ὁδόν . Ἐντεῦθεν ἡ ψυχή μου ἀπὸ ἀχθῶν · βεβαιώσω με ἐν τοῖς λόγοις σου . Ἡ συνεχὴς προσβολὴ τῆς ἀμαρτίας διὰλεῖ πολλὰς τῶν τῶν λόγων , καὶ ἀταξιώσει παρασκευάζει τὸν ἀθλητήν , καὶ τὴν καλουμένην ἀσθένειαν ἐργάζεται · γαυνομένην δὲ ἡ ψυχὴν τῶν ὑπὸν εἰσδέχεται , καὶ δὲ ὑπὸν ἐπάγει τὸν θάνατον . Διόπερ βεβαιωθῆναι καὶ στηριχθῆναι ὁ προφήτης ἀντιβολεῖ . Τὸ δὲ καταπίπτειν εἰς ἀμαρτίαν , καὶ ῥάθυμια καὶ ὀλιγωρία καὶ ἀσθένεια προκαλεῖσθαι , καὶ μὴ πρόθυμον εἶναι πρὸς τὰς ἐντολὰς τοῦ Θεοῦ , νυσταγμὸς ἐστι . Καὶ ἐν ἑτέρῳ ψαλμῷ ταύτην τὴν ἐννοίαν εὐχεταὶ ὁ προφήτης · λέγων · Φώτισον ὀφθαλμούς μου , μὴποτε ὑπνῶσω εἰς θάνατον , θάνατον τὴν ἀμαρτίαν καλῶν . Ὅδὸν ἀδικίας ἀπόστησον ἀπ’ ἐμοῦ , καὶ τὸν νόμον σου ἐλέησόν με . Ὅδὸν ἀληθείας ἠρετισάμην , τὰ κριμὰτα σου οὐχ ἐπελαθόμην . Ἀναπαύσει αὐτὴν ἡ δέσποι . Προσθεῖς γὰρ ἡμᾶς αἰτεῖν παρὰ τοῦ Θεοῦ τῶν ὅλων βοηθεῖν , ὥστε τὰς ἀδικίας ἐκτρέπεσθαι τὴν ὁδόν , καὶ τὴν τῆς ἀληθείας προαιρέσθαι πορείαν , καὶ λήπτων περιφέρεσθαι τῶν τοῦ Θεοῦ μαρτυρίων τὴν μνήμην . Πᾶσαν δὲ πράξιν σφηνὴν ἐξ αὐτοῦ εὐχεταὶ ὁ προφήτης ἀφαριεῖσθαι ( τοῦτο γὰρ ἐστὶν ἡ ἀσθένεια ) , καὶ τὸν νόμον αὐτοῦ καὶ τὰς ἐντολὰς αὐτοῦ ἐλεηθῆναι . Λέγει γάρ , Ὅδὸν ἀληθείας ἠρετισάμην · τοῦτέστιν , ἠγάπησα , ἐξελέξαμην · καὶ τούτου ἐνεκεν οὐδὲ τὰ κριμὰτα σου ἐπελαθόμην , καὶ οὐδὲ τῆς μνήμης τῶν μαρτυρίων σου λήψαμὲν γέγονα . Ἐκολλήθη τοῖς μαρτυρίοις σου , Κύριε · μὴ με κατασχύνης . Οὐχ ἀπλῶς , εἶπεν , ἠκολούθησα τοῖς μαρτυρίοις σου , οὐδὲ παρέργως , ἀλλ’ Ἐκολλήθην · τοῦτέστιν , οὐδὲ πρὸς βραχὺ τούτων ἐχώρησα τοῦ ἐμαυτοῦ λογισμοῦ , ἀλλὰ διὰ παντὸς ἐν αὐτοῖς ἀνεφερόμην μὴ ἀποσπάμενος ἐξ αὐτῶν . Διὸ μὴ μηδὲ κατασχύνῃς με . ὅταν ἐκάστου ἀποδοθῇς κατὰ τὰ ἔργα αὐτοῦ . Ζητεῖ δὲ τρυγῆσαι τῆς τοιαύτης διαθέσεως καρπόν , τὸ μηδεμιᾶς πείραν αἰσχύνῃς λαβεῖν . Ὅδὸν ἐντολῶν σου ἐδραμόν , ὅταν ἐπλάτυνας τὴν καρδίαν μου . Ἀμφοτέροις χρῆται , καὶ τῆς ἡμετέρας προθυμίας , καὶ τῆς τοῦ Θεοῦ προμηθείας . Οὐτὲ γὰρ ἡ δεῖα χάρις διδοῦσι τοῖς τὴν ἀγαθὴν οὐχ ἔχουσι προθυμίαν , οὔτε ἀνθρωπεία φύσις δυνατὰ ἀρετὴν κατορθῶσαι δίχα τῆς ἀνωθεν βοηθείας . Τοῦτο καὶ ὁ προφήτης διδάσκει , ὅτι τῶν ἐντολῶν σου τὴν ὁδὸν ἐτρέχον ἀκωλύτως , παρ’ αὐτοῦ λαβὼν τὸν δρόμον τὸν εὐχολίαν . Πλατύτητα γὰρ τὴν εὐχολίαν ἐκάλεσε · καὶ ἀλλοχοῦ φησιν · Ἐν ἀληθείᾳ ἐπλάτυνας μοι · καὶ πάλιν · Ἐπλάτυνας τὰ διαβήματά μου ὑποκάτω μου , καὶ οὐκ ἐσάλευσεν τὰ ἴχνη μου , ὅταν εὐχολὰ καὶ εὐχερὴ ἐποίησας τὰ κατ’ ἐμέ , καὶ ἀπεδύσας ἀπ’ ἐμοῦ πᾶσαν στραγγαλὴν καὶ ἀκολίαν προσέλαβον τοῦ ὁδοῦ . Τοῦτο γὰρ ἐστιν , Ὅταν ἐπλάτυνας τὴν καρδίαν μου , οὐδὲν ἐντολῶν σου ἐδραμόν . Τοιούτος ἦν ὁ Παῦλος λέγων · Ὅδῳ τρέχω , ὡς οὐχ ἀδηλῶς · ὡδὲ πυκτεύω , ὡς οὐχ ἀέρα δέρων · ἀλλ’ ὑποδιδάσκω μοι τὸ σῶμα καὶ δουλαγωγῶ . Ὡσαύτως καὶ πάντες οἱ ἄγιοι . Νομοθέτησόν μοι , Κύριε , τὴν ὁδὸν τῶν δικαιωμάτων σου , καὶ ἐκζητήσω αὐτὴν διαπαντός . Τὸ Νομοθέτησον ὁ Σύμμαχος , Ὑποδείξον εἶπεν · Ἀκίλας δὲ καὶ Θεοδώριον , Φώ -
Lemmas: ἐν ἔς ψαλμός ὁ αὐτός προφήτης · κύπειρις ὁ τήκω ἐγώ καί ὁ κόπος ἐγώ , καί ἄσος πᾶς ὁ ἁμαρτία ἐγώ . καί ἐπί ὁ ἁμαρτία αὐτός ἴδρησάλγων · λούω κατά ἕκαστος νύξ ὁ κλίνη ἐγώ , ἐν δάκρυον ἐγώ ὁ στρωμνή ἐγώ βρέχω . ὅθεν δικαίωμα σύ συντρέχω ἐγώ , καί ἀπελευθερόω ὁ θαυμάσιος σύ . ὁ ἐν ὁ ὁδός ὁ Θεός τομεύω καί συνετίζω παρά αὐτός ἐνδείκνυμι , πάντοτε ( οὗτος γάρ εἰμί ὁ ἀπόλειψις ) ἐν ὁ θαυμάσιος ὁ Θεός μελέτη . εννοώ δέ αὐτός εἰμί οὐρανός καί γῆ [ 692 ] ποιητής , αὐτός τροφεύς ἐγώ , αὐτός χορηγός ὁ ἀγαθός , αὐτός πέμπω ὑετός , αὐτός φέρω ἔαρ καί θέρος , πᾶς ποῖος πρός ἀνατροφή ἐγώ , αὐτός ἁρμονία καί τάξις , καί ποιητής , ὁ πᾶς συντηρέω . καί γάρ τίθημι ἐγώ σύνεσις δεῖ , ὥστε κατά ὁ θέω νόμος ὁ ἀρετή μελετέω , καί ὁ ζημιανθρωπος χράω μή πρός κενοδοξία ὁράω , καί ὁ ἀσκητικός μή θράσσω ὁ ἀνθρώπινος Ἔπαινος , ὁ σώφρων μή διά ὁ ὁ ἀκολασία αἰσχύνη , ἀλλά διά ὁ πόθος ὁ ἀρετή εἰμί · εἰμί ὁ σωφροσύνη . εἰκότως τοῖος ὁ προφήτης ἀντιβολή σύνεσις θεῖος μεταλαγχάνω , ὡς διαγιγνώσκω ὁ ὁ δικαιοσύνη ὁδός . ἐντεῦθεν ὁ ψυχή ἐγώ ἀπό ἄχθος · βεβαιόω ἐγώ ἐν ὁ λόγος σύ . ὁ συνεχής προσβολή ὁ ἁμαρτία διαλέω πολύς ὁ ὁ λόγος , καί ἀταξιώσει παρασκευάζω ὁ ἀθλητής , καί ὁ καλέω ἀσθένεια ἐργάζομαι · γαυνομένην δέ ὁ ψυχή ὁ ὕπειμι εἰσδέχομαι , καί δέ ὕπειμι ἐπάγω ὁ θάνατος . διόπερ βεβαιόω καί στηρίζω ὁ προφήτης ἀντιβολέω . ὁ δέ καταπίπτω εἰς ἁμαρτία , καί ῥᾳθυμία καί ὀλιγωρία καί ἀσθένεια προκαλέω , καί μή πρόθυμος εἰμί πρός ὁ ἐντολή ὁ Θεός , νυσταγμός εἰμί . καί ἐν ἕτερος ψαλμός οὗτος ὁ ἔννοια εὔχομαι ὁ προφήτης · λέγω · φωτίζω ὀφθαλμός ἐγώ , μήποτε ὑπνόω εἰς θάνατος , θάνατος ὁ ἁμαρτία καλός . ὀδούς ἀδικία ἀφίστημι ἀπό ἐγώ , καί ὁ νόμος σύ ἐλεέω ἐγώ . ὀδούς ἀλήθεια αἱρετίζω , ὁ κρίμα σύ οὐ ἐπιλανθάνομαι . ἀναπαύω αὐτός ὁ δέσπος . προστίθημι γάρ ἐγώ αἰτέω παρά ὁ Θεός ὁ ὅλος βοηθέω , ὥστε ὁ ἀδικία ἐκτρέπω ὁ ὁδός , καί ὁ ὁ ἀλήθεια προαίρω πορεία , καί ληπτός περιφέρω ὁ ὁ Θεός μαρτύριον ὁ μνήμη . πᾶσα δέ πρᾶξις σφήν ἐκ αὐτός εὔχομαι ὁ προφήτης ἀφαιρέω ( οὗτος γάρ εἰμί ὁ ἀσθένεια ) , καί ὁ νόμος αὐτός καί ὁ ἐντολή αὐτός ἐλεέω . Λέγος γάρ , ὀδούς ἀλήθεια αἱρετίζω · τουτέστιν , ἀγαπάω , ἐκλέγω · καί οὗτος ἕνεκα οὐδέ ὁ κρίμα σύ ἐπιλανθάνομαι , καί οὐδέ ὁ μνήμη ὁ μαρτύριον σύ λαμβάνω γίγνομαι . κολλάω ὁ μαρτύριον σύ , κύριος · μή ἐγώ κατέχω . οὐχ ἀπλόος , εἶπον , ἀκολουθέω ὁ μαρτύριον σύ , οὐδέ πάρεργον , ἀλλά κολλάω · τουτέστιν , οὐδέ πρός βραχύς οὗτος χωρέω ὁ ἐμαυτοῦ λογισμός , ἀλλά διά πᾶς ἐν αὐτός ἀναφέρω μή ἀποσπάω ἐκ αὐτός . Διὸ μή μηδέ κατέχω ἐγώ . ὅταν ἕκαστος ἀποδίδωμι κατά ὁ ἔργον αὐτός . ζητέω δέ τρυγάω ὁ τοιοῦτος διάθεσις καρπός , ὁ μηδείς πείρω αἰσχύνω λαμβάνω . ὀδούς ἐντολή σύ τρέχω , ὅταν πλατύνω ὁ Καρδία ἐγώ . Ἀμφότερος χράω , καί ὁ ἡμέτερος προθυμία , καί ὁ ὁ Θεός προμήθεια . οὔτε γάρ ὁ δεία χάρις δίδωμι ὁ ὁ ἀγαθός οὐ ἔχω προθυμία , οὔτε ἀνθρώπειος φύσις δυνατός ἀρετή κατορθόω δίχα ὁ ἄνωθεν βοήθεια . οὗτος καί ὁ προφήτης διδάσκω , ὅτι ὁ ἐντολή σύ ὁ ὁδός τρέχω ἀκωλύτως , παρά αὐτός λαμβάνω ὁ δρόμος ὁ εὐκολία . πλατύτης γάρ ὁ εὐκολία καλέω · καί αλλοχοω φημί · ἐν ἀλήθεια πλατύνω ἐγώ · καί πάλιν · πλατύνω ὁ διάβημα ἐγώ ὑποκάτω ἐγώ , καί οὐ σαλεύω ὁ ἴχνος ἐγώ , ὅταν ευχολη καί ευχερής ποιέω ὁ κατά ἐγώ , καί ἀποδύω ἀπό ἐγώ πᾶς στραγγάλη καί ἀχολία προσλαμβάνω ὁ ὁδός . οὗτος γάρ εἰμί , ὅταν πλατύνω ὁ Καρδία ἐγώ , οὐδείς ἐντολή σύ τρέχω . τοιούτος εἰμί ὁ Παῦλος λέγω · ὁδός τρέχω , ὡς οὐ ἀδήλως · ὧδε πυκτεύω , ὡς οὐ ἀήρ δέρω · ἀλλά ὑποδιδάσκω ἐγώ ὁ σῶμα καί δουλαγωγέω . ὡσαύτως καί πᾶς ὁ ἅγιος . νομοθετέω ἐγώ , κύριος , ὁ ὁδός ὁ δικαίωμα σύ , καί ἐκζητέω αὐτός διαπαντός . ὁ Νομοθέτης ὁ Σύμμαχος , ὑποδείκνυμι εἶπον · Ακίλας δέ καί Θεοδώρειος , φημί -