joannes-chrysostomus.in-psalmos-101-107-sp pg055_0652.1
τὰ ἔργα , καὶ παραμυθία Θεοῦ μὲν κελείουν , Μωϋσέως δὲ λέγοντος , καὶ κυνόμια καὶ σκνῖπες ἐπλήρουν τὴν γῆν , τοὺς Αἰγυπτίων θροῦς οἱ παριόντες , οὐδὲ ἄλλοι ἀνθρώποι τὴν λύμην ἐπιπέραντες , ἀλλὰ τοὺς ἀνθεῖδας τῆν παιδείαν ἐπάγοντες . Τοῦτο γὰρ σημαίνει τὸ , Ἐν πᾶσι τοῖς δροῖσι αὐτῶν , ἀντὶ τοῦ , ἔξω τῶν Αἰγυπτίων δρῶν οὐδὲν τοιούτων γινόμενον ὑμᾶς ἰδεῖν . Ἔθεσε τὰς βροχὰς αὐτῶν χάλαιναν , πῦρ καταφαλέγον ἐν τῇ γῇ αὐτῶν . Καὶ ἐπάταξες τὰς ἀμπέλους αὐτῶν , καὶ τὰς συκίας αὐτῶν , καὶ συνέτριψες πᾶν ὕλῳρ ὁρίου αὐτῶν . Τὰ νέφη μὲν γὰρ τὰς συνήθεις ὕδωσις ἐνήλλαξε , καὶ ἀντὶ βροχῶν καὶ διδρῶν χάλαιναν ἀπεκύησε , κεραυνοὺς δὲ καὶ πρησῆρες μετὰ τῆς χάλαινδος ἐφέροντο , καὶ ἐναντίαι ἀλληλαῖς φύσεις , ὕδωρ καὶ πῦρ , ἀλλήλας οὐκ ἐλυμῶντο . Οὐτε γὰρ τὸ πῦρ τὸ πεπτηγὲς ὕδωρ τῆς χάλαινδος ἐξέτηκεν , οὔτε τὸ ὕδωρ κατέσβεσεν τὴν φλόγα · ἀλλὰ τὴν φυσιχὴν ἀποθέμενα μάχην , σύμψυχον Αἰγυπτίοις τὴν παιδεῖαν ἐπηγόν , καὶ τὴν ἐκείνων ὑπριωδίαν διέλεγχον , ὅτι ἀνθρώποις ὄντες , οὐκ ἠδούουν τὴν φύσιν , ἀλλὰ τοὺς ὁμοφωνεῖς πειρῶς δουλεύειν ἠγαχάσθον . Τοῦτο δὲ χάριν καὶ αἱ ἀμπελὶαι καὶ αἱ συκαὶ αὐτῶν , καὶ τὰ ἄλλα τῶν φυτῶν γένῃ ἀρδὴν ὅπ' αὐτῶν διεφθείρετο . Εἴπε , καὶ ἡλίου ἀχρὶς καὶ βροῦχος , οὐ οὐν ἦν ἀριθμός . Καὶ κατέφαγε πάντα χόρτον ἐν τῇ γῇ αὐτῶν , καὶ κατέφαγε πάντα τὸν καρπὸν αὐτῶν . Διὰ μὲν τῆς χάλαινδος καὶ τοῦ πυρός τὰ δένδρα διεφθάρει · διὰ δὲ τῆς ἀχρίδος καὶ τοῦ [ 668 ] βροῦχου , τὰ ἔλη , τοὺς λειμῶνας , τὰ λήια . Οὐ γὰρ μόνον τὸν καρπόν , ἀλλὰ καὶ τὸν χόρτον αὐτῶν κατανάλωσε . Καὶ μὴν οὐχ ἕως ἐν ταύτῃ ἀχρίδα καὶ βροῦχον ἐτύγχανεσθαι · ἡ γὰρ τίκτει τὸν βροῦχον ἡ ἀχρὶς προλαθούσα , ἡ δὲ βροῦχος αὐξήσεις , ἀχρὶς προκόμβια γίνεται , ὥστε τὸ μὲν πρότερον , τὸ δὲ χρόνῳ τὴν ἀκολουθίαν ὑστερον . Ἀλλ' ἐπειδὴ θαῦμα ἦν , καὶ προστάξει Θεοῦ τὸ σημεῖον ἐγένετο , ἅμα παρήλθεν ἑκάτερον , καὶ κατέφαγεν διὰ τὸν χόρτον καὶ τὸν καρπόν · ὥστε πρὸς τὴν τροφὴν τῶν ἀνθρώπων καὶ ἡ τῶν κτηνῶν ἐφείλετο . Καὶ ἐπάταξες πᾶν πρωτότοκον ἐν τῇ Αἰγύπτῳ , ἀπαρχὴν παντὸς πόδου αὐτῶν . ε' . Ταύτην Αἰγυπτίους ἐπήγαγε τελευταίαν πληγήν , μεθ' ἣν ἐξελθεῖν τοὺς Ἰουδαίους κατήπειξεν · ἄπασα γὰρ οἰκία θρήνων καὶ λωφύρσεως ἐπέπληστο , τῶν πρωτοτόκων πάντων ἀνδρῶν τελευτὴν δεξαμένων . Κατὰ γὰρ τῶν ποθεινοτέρων ἐπήγαγε τὴν πληγήν , πιχρότερας βάλλων ἀχίας τοὺς ἀναλήπτως περὶ τὰς προτέρας διατεθέντας πληγάς . Καὶ ἐξήγαγεν αὐτοὺς ἐν ἀργυρίῳ καὶ χρυσῷ . Ἐπειδὴ γὰρ οὐδὲ αἱ οἰκεῖαι λαβεῖν οἱ Αἰγυπτίοις τοὺς Ἰουδαίους ἐπέτρεπον , πρὸς τοῦτο , οἰκεῖας Σαδὼν καὶ τῶν Αἰγυπτίων τῶν πλούτων , οὐδὲν τινὰ μισθὸν τῆς χάλαιπης δουλείας χωρισμένους τὸν χρυσὸν καὶ τὸν ἄργυρον . Οὐ γὰρ ἀδίκως τοῦτο γενέσθαι προστάζειν ὁ Θεός , ἀλλὰ καὶ τοὺς ἀδικοῦντας παιδεύειν καὶ τοὺς ἀδικουμένους ψυχαγωγῶν . Καὶ οὐν ἦν ἐν ταῖς φυλαῖς αὐτῶν ὁ ἀσθενοῦν . Τῶν γὰρ τοῖς Αἰγυπτίοις ἐπαγγελίων πληγῶν οὐκ ἐλάμβανον πείραν . Προστάξας γὰρ ὁ Θεός , σκυλεύσαι τοὺς Αἰγυπτίους , ὡς νενηικένους , καὶ μισθὸν οἰκελίουσας τῆς μαχροχρόνιου δουλείας . Μέγα καὶ τὸ ἐκ χώρας τῆς χειρίστα παθούσης ἀπαθεῖς ἀπαλλάττεσθαι μέχρι ἐνὸς ἐν μυριάσι τοσαύταις , ἕως ἂν ἐναπομίμην τῇ Αἰγύπτῳ μηδὲς ὑπὸ τοῦ σώματος ἀρρώστησις κεχραντημένος · τοῦτο δὲ Μωϋσέως ἰσχύρησεν . Ἐσφράγισεν Αἰγυπτίους ἐν τῇ ἐξόδῳ αὐτῶν , οὐτὶ ἐξεκεν ὁ φόβος αὐτῶν ἐπ' αὐτοῖς . Οὕτω δὲ τὰς παντοδαπάς ἐδεξάμενοι δόσας τιμωρίας , ὡς εὐεργεσίαν οἰκεῖαν νομίσαι τὴν τῶν Ἑβραίων ἐλευθερίαν . Διεπέτασε νεφέλην εἰς σκηνὴν αὐτῶς , καὶ πῦρ τοῦ φωτίζσαι αὐτοὺς τὴν νύκτα . Ἡ γὰρ αὐτὴ νεφέλη σκηνὴ μὲν αὐτοῖς μεθ' ἡμέραν ἐγένετο , καὶ τῆς ἀκτίνος ἐκώλυε τὸ λυποῦν · νύκτωρ δὲ πυροειδὴς γνομένη , τοῦ φωτὸς αὐτοῖς ἐχορήγει τὴν χρείαν . Ἦτησαν , καὶ ἡλίου ὀργυμορήθη , καὶ ἄρτον οὐρανοῦ ἐνέσκαζεν σεν αὐτοῖς . Ἐπειδὴ γὰρ καὶ χρεῖῶν ὠφέλησαν , παρἔσχεν αὐτοῖς θράαν ὀρνίθων αὐτόματον · καὶ δεηθεῖσιν ἄρτων , ἄνωθεν ἐχορήγησε , διὰ τῶν νεφελῶν οὐχ ὑστὸν , ἀλλ' αὐτὴν δωρησάμενος τὴν τροφήν . Τοῦ μὲν ἄνδρα λέγει , οὐχ ὡς ἐξ αὐτοῦ τοῦ οὐρανοῦ , ἀλλ' ἐκ τοῦ ὑπὲρ κεφαλῶς αἱροῦ , ὅπερ ἡ θεῖα Γραφὴ οὐρανὸν προσταγορεύει , φερόμενον , ἅμα δὲ καὶ ὡς εἰκὼνα τοῦ οὐρανοῦ ἄρτου τοῦ δοθέντος ἐν μυστηρίῳ τῇ Ἐκκλησίᾳ φέρον . Διέῃρξε πέτραν , καὶ ἔρρυσαν ὕδατα , καὶ ἐπορεύθησαν ἐν ἀνύδρῳι ποταμοῖ . Ἐθεράπευσες δὲ αὐτῶν καὶ τὸ δίψος ται · παραδόξως οὖσι τῆς πέτρας · ἐν ἀνύδρῳ γὰρ καὶ
Lemmas: ὁ ἔργον , καί παραμυθία Θεός μέν κελείουν , Μωϋσῆς δέ λέγω , καί κυνοεις καί σκνίψ πληρόω ὁ γῆ , ὁ Αἰγύπτιος θρόος ὁ πάρειμι , οὐδέ ἄλλος ἄνθρωπος ὁ λύω ἐπιπέραντες , ἀλλά ὁ ἀνθίς ὁ παιδεία ἐπάγω . οὗτος γάρ σημαίνω ὁ , ἐν πᾶς ὁ δροις αὐτός , ἀντί ὁ , ἔξω ὁ Αἰγύπτιος δράω οὐδείς τοιοῦτος γίγνομαι σύ ὁράω . θέτω ὁ βροχή αὐτός χαλαίνω , πῦρ καταφαλέγον ἐν ὁ γῆ αὐτός . καί πατάσσω ὁ ἄμπελος αὐτός , καί ὁ συκία αὐτός , καί συντρίβω πᾶς ὕλῳρ ὅριος αὐτός . ὁ νέφος μέν γάρ ὁ συνήθης ὕδωσις ἐναλλάσσω , καί ἀντί βροχή καί διδραω χαλαίνω ἀποκυέω , κεραυνός δέ καί πρησῆρες μετά ὁ χάλαις φέρω , καί ἐναντίος ἀλλήλων φύσις , ὕδωρ καί πῦρ , ἀλλήλων οὐ λυμαίνομαι . οὐ γάρ ὁ πῦρ ὁ πεπτηγὲς ὕδωρ ὁ χάλαις ἐκτήκω , οὔτε ὁ ὕδωρ κατασβέννυμι ὁ φλόξ · ἀλλά ὁ φυσικός ἀποτίθημι μάχη , σύμψυχος Αἰγύπτιος ὁ παιδεία ἐπάγω , καί ὁ ἐκεῖνος ὑπριωδίαν διελέγχω , ὅτι ἄνθρωπος εἰμί , οὐ ηδουεω ὁ φύσις , ἀλλά ὁ ὁμοφωνέω πειράω δουλεύω ἄγω . οὗτος δέ χάρις καί ὁ ἀμπελός καί ὁ συκέα αὐτός , καί ὁ ἄλλος ὁ φυτός γίγνομαι ἄρδην ὑπό αὐτός διαφθείρω . εἶπον , καί ἥλιος ἀχρίς καί βροῦκος , οὖον ὀν εἰμί ἀριθμός . καί κατεσθίω πᾶς χόρτος ἐν ὁ γῆ αὐτός , καί κατεσθίω πᾶς ὁ καρπός αὐτός . Ζεύς μέν ὁ χάλαις καί ὁ πῦρ ὁ δένδρον διαφθείρω · διά δέ ὁ Αχρίδος καί ὁ [ 668 ] βροῦχος , ὁ Ἐλέα , ὁ λειμών , ὁ λήϊον . οὖον γάρ μόνος ὁ καρπός , ἀλλά καί ὁ χόρτος αὐτός καταναλίσκω . καί μήv οὐ ἠώς ἐν οὗτος Αχρίδα καί βροῦχος τυγχάνω · ὁ γάρ τίκτω ὁ βροῦχος ὁ ἀχρίς προλανθανω , ὁ δέ βροῦκος αὐξάνω , ἀχρίς προκομβιον γίγνομαι , ὥστε ὁ μέν πρότερος , ὁ δέ χρόνος ὁ ἀκολουθία ὕστερος . ἀλλά ἐπεί θαῦμα εἰμί , καί πρόσταξις Θεός ὁ σημεῖον γίγνομαι , ἅμα παρέρχομαι ἑκάτερος , καί κατεσθίω διά ὁ χόρτος καί ὁ καρπός · ὥστε πρός ὁ τροφή ὁ ἄνθρωπος καί ὁ ὁ κτῆνος ἐφαιρέομαι . καί πατάσσω πᾶς πρωτότοκος ἐν ὁ Αἴγυπτος , ἀπαρχή πᾶς Πόδος αὐτός . εἰ . οὗτος Αἰγύπτιος ἐπάγω τελευταῖος πληγή , μετά ὅς ἐξέρχομαι ὁ Ἰουδαῖος κατεπείγω · ἅπας γάρ οἰκίον θρῆνος καί λωφύρσεως πίμπλημι , ὁ πρωτοτόκος πᾶς ἀνήρ τελευτή δέχομαι . κατά γάρ ὁ ποθεινός ἐπάγω ὁ πληγή , πικρός βάλλω ἀχίας ὁ ἀναλήπτως περί ὁ πρότερος διατίθημι πληγάς . καί ἐξάγω αὐτός ἐν ἀργύριον καί χρυσός . ἐπεί γάρ οὐδέ ὁ οἰκεῖος λαμβάνω ὁ Αἰγύπτιος ὁ Ἰουδαῖος ἐπιτρέπω , πρός οὗτος , οἰκεῖος Σαδών καί ὁ Αἰγύπτιος ὁ πλοῦτος , οὐδείς τις μισθός ὁ χαλεπός δουλεία χωρισμένος ὁ χρυσός καί ὁ ἄργυρος . οὖον γάρ ἄδικος οὗτος γίγνομαι προστάζω ὁ Θεός , ἀλλά καί ὁ ἀδικέω παιδεύω καί ὁ ἀδικέω ψυχαγωγέω . καί ὀν εἰμί ἐν ὁ Φυλή αὐτός ὁ ἀσθενέω . ὁ γάρ ὁ Αἰγύπτιος ἐπαγγελία πληγή οὐ λαμβάνω πείρω . προσστάζω γάρ ὁ Θεός , σκυλεύω ὁ Αἰγύπτιος , ὡς νενηικενος , καί μισθός οικελιειμι ὁ μαχροχρονιος δουλεία . Μέγης καί ὁ ἐκ χώρα ὁ κακός πάθος ἀπαθής ἀπαλλάσσω μέχρι εἷς ἐν μυριάς τοσοῦτος , ἠώς εἄν ἐνάπτω ὁ Αἴγυπτος μηδὲς ὑπό ὁ σῶμα ἄρρωστος κεχραντημένος · οὗτος δέ Μωϋσῆς ἰσχύρησεν . σφραγίζω Αἰγύπτιος ἐν ὁ ἔξοδος αὐτός , οὔτις ξέω ὁ φόβος αὐτός ἐπί αὐτός . οὕτως δέ ὁ παντοδαπός δέχομαι Δόσας τιμωρία , ὡς εὐεργεσία οἰκεῖος νομίζω ὁ ὁ Ἑβραῖος ἐλευθερία . διαπετάννυμι νεφέλη εἰς σκηνή αὔτως , καί πῦρ ὁ φωτίζω αὐτός ὁ νύξ . ὁ γάρ αὐτός νεφέλη σκηνή μέν αὐτός μετά ἡμέρα γίγνομαι , καί ὁ ἀκτίς κωλύω ὁ λυπέω · νύκτωρ δέ πυροειδής γ́λνυμι , ὁ φάος αὐτός χορηγέω ὁ χρεία . αἰτέω , καί ἥλιος οργυμοειρω , καί ἄρτος οὐρανός ἐνέσκαζεν Σεν αὐτός . ἐπεί γάρ καί χρεία ὠφελέω , παρέχω αὐτός θράομαι ὄρνις αὐτόματος · καί δήω ἄρτος , ἄνωθεν χορηγέω , διά ὁ νεφέλη οὐ ὑστὸν , ἀλλά αὐτός δωρέω ὁ τροφή . ὁ μέν ἀνήρ λέγω , οὐ ὡς ἐκ αὐτός ὁ οὐρανός , ἀλλά ἐκ ὁ ὑπέρ κεφαλής αἱρέω , ὅσπερ ὁ θεῖον γραφή οὐρανός προσταγορευω , φέρω , ἅμα δέ καί ὡς εἰκών ὁ οὐρανός ἄρτος ὁ δίδωμι ἐν μυστήριον ὁ ἐκκλησία φέρω . Διέρχομαι πέτρα , καί ῥύομαι ὕδωρ , καί πορεύω ἐν ἄνυδρος προσαμόω . θεραπεύω δέ αὐτός καί ὁ δίψα ὁ · παράδοξος εἰμί ὁ πέτρα · ἐν ἄνυδρος γάρ καί