joannes-chrysostomus.in-principium-actorum-homiliae-1-4 pg051_0169.1
ἐκείνων , ἀλλ' ὅλοι τῆς ἰσχειρίας ἐγίνοντο , καὶ τὴν θαυμαστὴν ἐκείνην ὁμνυδίαν ἀνέφερον , καὶ λοιπὸν ἀκκλῆσία ἐγίνετο τὸ δεσμωτήριον , καὶ ὁ τόπος , ὅπας ἠγιάζετο διὰ τῆς ὁμνυδίας τῶν ἁγίων ἐκείνων . Καὶ ἤν ἴδῃν θαυμάσια καὶ παράδοξα πράγματα , ἀνθρώπους τῷ ξύλῳ προσδεδεμένους , καὶ οὐδὲν ἐμποδίζομένους πρὸς τὴν ὁμνυδίαν . Τὸν γὰρ νήφοντα , καὶ ἐγρηγορότα , καὶ ζῶντα πᾶσαν ἔχοντα περὶ τὸν Θεόν , οὐδὲν καλύσαι δυνήσεται ποτε τῆς πρὸς τὸν Δεσπότῃ συνουσίας · Θεὸς γὰρ , φησίν , ἡγγίζων ἐγὼ εἰμί , καὶ σὺ Θεὸς πρὸς ἡμῶν · καὶ πάλιν ἀλλοχῶ , Ἐτι λαλοῦντός σου ἡμῶν · Ἰδοὺ πέρειμι . Ἐνθα γὰρ ἂν ἡ διάνοια νήφουσα , πτεροῦται · ὁ λογισμὸς δὲ ἀπαλλάττεται , ὡς εἰπεῖν , τοῦ συνδέσμου τοῦ σώματος , καὶ πρὸς τὸν ποθούμενον ἀνίπτασται , καὶ τῆς γῆς ὑπερσφᾶ , καὶ τῶν ὁρωμένων ἀνωτέρω γενόμενος , πρὸς ἐκεῖνον ἐπιστρέφει · ἡ δὲ καὶ ἐπὶ τῶν ἁγίων τοῦτῶν γέγεται . Ὅρα γὰρ τὴν παραχρῆμα τῶν ὕμνων ἐνέργειαν , καὶ ὅπως καὶ ἐν δεσμωτηρίῳ γενόμενοι καὶ τῷ ξύλῳ προσδεδεμένοι , καὶ μετὰ γοῦων καὶ δεσμίων ἁ συναναμιγνύετε . [ 154 ] οὐ μόνον οὐδὲν παρἐπλάθησαν , ἀλλὰ καὶ ταύτῃ μᾶλλον ἐξέλαμψαν , καὶ τῷ φωτὶ τῆς οἰκείας ἀρετῆς κατηγύασαν ἅπαντας τοὺς τὸ δεσμωτήριον οἰκοῦντας . Ἡ γὰρ φωνὴ τῶν ἱερῶν ὕμνων ἐκείνων εἰς τὴν ἐκάστου τῶν δεσμωτῶν ἐισῦσα ψυχὴν , μετέπλαττεν αὐτὴν , ὡς εἰπεῖν , καὶ μετετράβουζεν . Ἄργω γὰρ , φησίν , σεισμὸς ἐγένετο μέγας , ὥστε σαλευθῆναι τὰ θεμέλια τοῦ δεσμοτηρίου , ἀνεῴχθησάν τε παραχρῆμα αὶ θύραι ἅπασαι , καὶ πάντων τὰ δεσμὰ ἀνέθη . Εἰδὲ τῶν ὕμνων τῶν εἰς τὸν Θεὸν τὴν δύναμιν ; Οὐ μόνον αὐτοὶ παρακλήσεως ἀπέλαυσαν οἱ τοὺς ὕμνους ἀναφέροντες . ἀλλὰ καὶ πάντων τὰ δεσμὰ λυθῆναι παρεσκευάσαν · ἵνα δεῖξῃ διὰ τῶν πραγμάτων αὐτῶν , ὅπως Τοῖς ἀγαθοῖς τὸν Θεὸν πάντα συνεργεῖ εἰς ἀγαθόν . Ἰδοὺ γὰρ καὶ πληγῇ , καὶ δεσμωτηρίῳ , καὶ ξύλῳ , καὶ μετὰ τῶν δημίων διατμηθῆ , καὶ ὅμως ταῦτα ἀγαθῶν ὑποδείας γεγένετο καὶ εὐδοκιμήσεως ἀφορμή , οὐχ αὐτοῖς μόνον , οὐδὲ τοῖς οἰκοῦσι τὸ δεσμωτήριον δεσμοῖς , ἀλλὰ καὶ αὐτῷ τῷ δεσμοφύλακι . Ἐξυπνος γὰρ , φησίν , γενόμενος ὁ δεσμοφύλαξ , καὶ ἰδὼν τὰς θύρας ἀνεωγμένας τῆς φυλακῆς , σπασάμενος μάχαιραν , ἐμελλεν ἑαυτὸν ἀναιρεῖν , νομίσας ἐκπεφευγέναι τοὺς δεσμίους . Ὅρα μοι ἐνταῦθα τοῦ Θεοῦ τὴν φιλανθρωπίαν πάντα λόγον ὑπερβαίνουσαν . Τίνος γὰρ ἕνεκεν κατὰ τὸ μεσονύκτιον ἅπαντα ταῦτα γίνεται ; Οὐδενὸς ἑτέρου χάριν , ἀλλ' ἵνα ἀθόρυβον καὶ ἡνυχὴ τὸ πρᾶγμα οἰκονομηθῇ , καὶ τὴν σωτηρίαν πραγματεύσωνται τοῦ δεσμοφύλακος . Τοῦ γὰρ σεισμοῦ γενομένου καὶ τῶν θυρῶν ἀνοιχθεισῶν , τὰ δεσμὰ ἀνέθη πάντων τῶν αὐτοῦ , καὶ οὐδεὶς αὐτῶν ἐκπεφευγὼς ἐνῆρχετο . Σκάπει μοι καὶ ἄλλην ἐνταῦθα Θεοῦ σοφίαν . Τὰ μὲν γὰρ ἄλλα πάντα γέγονεν , ὁ σεισμὸς , λέγω , καὶ ἡ τῶν θυρῶν ἀνοίξεις , ἵνα μάθῃσι διὰ τῶν ἔργων ἅπαντες , τίνες ἦσαν οἱ τότε τὸ δεσμωτήριον οἰκοῦντες , καὶ ὅτι οὐχ οἱ τυγχάντες εἰσὶν ἄνθρωποι · οὐδεὶς δὲ ἐξελθεῖν ἐγίνετο , ἵνα μὴ κινδύνων ἀφορμὴ γένηται τοῦτο τῷ δεσμοφύλακι . Καὶ ὅτι τοῦτο ἐστὶν ἀληθὲς , ἀκούσον πῶς , ὅτε μόνον ὑπέμεινεν τοῦτο γεγενῆσθαι ὁ δεσμοφύλαξ , καὶ ἐνόμιζέ τινας ἐκπεφευγέναι , καὶ τῆς
Lemmas: ἐκεῖνος , ἀλλά ὅλος ὁ ἰσχειρίας γίγνομαι , καί ὁ θαυμαστός ἐκεῖνος ομνυδιος ἀναφέρω , καί λοιπός ἀκκλῆσία γίγνομαι ὁ δεσμωτήριον , καί ὁ τόπος , δρύοψ ἁγίζω διά ὁ ομνυδιος ὁ ἅγιος ἐκεῖνος . καί ἐάν ἴδη θαυμάσιος καί παράδοξος πρᾶγμα , ἄνθρωπος ὁ ξύλον προσδέω , καί οὐδείς ἐμποδίζω πρός ὁ ομνυδιος . ὁ γάρ νήφω , καί ἐγείρω , καί ζῶ πᾶς ἔχω περί ὁ Θεός , οὐδείς καλέω δύναμαι ποτός ὁ πρός ὁ δεσπότης συνουσία · θεός γάρ , φημί , ἐγγίζω ἐγώ εἰμί , καί σύ θεός πρός ἐγώ · καί πάλιν ἄλοχος , ἔτι λαλέω σύ ἐγώ · ἰδέ περίειμι . ἔνθα γάρ εἄν ὁ διάνοια νήφω , πτερόω · ὁ λογισμός δέ ἀπαλλάσσω , ὡς εἶπον , ὁ σύνδεσμος ὁ σῶμα , καί πρός ὁ ποθέω ἀναπέτομαι , καί ὁ γῆ ὑπερσφᾶ , καί ὁ ὁράω ἀνωτέρω γίγνομαι , πρός ἐκεῖνος ἐπιστρέφω · ὁ δέ καί ἐπί ὁ ἅγιος οὗτος Γέτης . Ὅρας γάρ ὁ παραχρῆμα ὁ ὕμνος ἐνέργεια , καί ὅπως καί ἐν δεσμωτήριον γίγνομαι καί ὁ ξύλον προσδέω , καί μετά γούνα καί δέσμιον ὅς συναναμιγνύω . [ 154 ] οὖον μόνος οὐδείς παραπλάσσω , ἀλλά καί οὗτος μᾶλλον ἐκλάμπω , καί ὁ φάος ὁ οἰκεῖος ἀρετή κατηγυαειδω ἅπας ὁ ὁ δεσμωτήριον οἰκέω . ὁ γάρ φωνή ὁ ἱερός ὕμνος ἐκεῖνος εἰς ὁ ἕκαστος ὁ δεσμώτης εἰσέρχομαι ψυχή , μεταπλάσσω αὐτός , ὡς εἶπον , καί μετετράβουζεν . Ἄργος γάρ , φημί , σεισμός γίγνομαι μέγας , ὥστε σαλεύω ὁ θεμέλιος ὁ δεσμωτήριον , ἀνοίγω τε παραχρῆμα ὅς θύρα ἅπας , καί πᾶς ὁ δεσμός ἀνίημι . ἀνάκλεις ὁ ὕμνος ὁ εἰς ὁ θεός ὁ δύναμις ; οὖον μόνος αὐτός παράκλησις ἀπολαύω ὁ ὁ ὕμνος ἀναφέρω . ἀλλά καί πᾶς ὁ δεσμός λύω παρασκευάζω · ἵνα δείκνυμι διά ὁ πρᾶγμα αὐτός , ὅπως ὁ ἀγαθός ὁ θεός πᾶς συνεργέω εἰς ἀγαθός . ἰδέ γάρ καί πλήσσω , καί δεσμωτήριον , καί ξύλον , καί μετά ὁ δήμιος διατμέω , καί ὅμως οὗτος ἀγαθός ὑποδείας γίγνομαι καί εὐδοκίμησις ἀφορμή , οὐ αὐτός μόνος , οὐδέ ὁ οἰκέω ὁ δεσμωτήριον δεσμός , ἀλλά καί αὐτός ὁ δεσμοφύλαξ . ἔξυπνος γάρ , φημί , γίγνομαι ὁ δεσμοφύλαξ , καί εἶδον ὁ θύρα ἀνοίγνυμι ὁ φυλακή , σπάω μάχαιρα , μέλλω ἑαυτοῦ ἀναιρέω , νομίζω ἐκφεύγω ὁ δέσμιος . Ὅρας ἐγώ ἐνταῦθα ὁ Θεός ὁ φιλανθρωπία πᾶς λόγος ὑπερβαίνω . τίς γάρ ἕνεκα κατά ὁ μεσονύκτιον ἅπας οὗτος γίγνομαι ; οὐδείς ἕτερος χάρις , ἀλλά ἵνα ἀθόρυβος καί ἡνυχὴ ὁ πρᾶγμα οἰκονομέω , καί ὁ σωτηρία πραγματεύομαι ὁ δεσμοφύλαξ . ὁ γάρ σεισμός γίγνομαι καί ὁ θύρα ἀνοίγνυμι , ὁ δεσμός ἀνίημι πᾶς ὁ αὐτός , καί οὐδείς αὐτός ἐκφεύγω ἐνάρχομαι . Σκάπης ἐγώ καί ἄλλος ἐνταῦθα Θεός σοφία . ὁ μέν γάρ ἄλλος πᾶς γίγνομαι , ὁ σεισμός , λέγω , καί ὁ ὁ θύρα ἀνοίγω , ἵνα μάθησις διά ὁ ἔργον ἅπας , τίς εἰμί ὁ τότε ὁ δεσμωτήριον οἰκέω , καί ὅτι οὐ ὁ τυγχάνω εἰμί ἄνθρωπος · οὐδείς δέ ἐξέρχομαι γίγνομαι , ἵνα μή κίνδυνος ἀφορμή γίγνομαι οὗτος ὁ δεσμοφύλαξ . καί ὅτι οὗτος εἰμί ἀληθής , ἀκούω πῶς , ὅτε μόνος ὑπομένω οὗτος γίγνομαι ὁ δεσμοφύλαξ , καί νομίζω τις ἐκφεύγω , καί ὁ