joannes-chrysostomus.in-principium-actorum-homiliae-1-4 pg051_0076.2
Οὐδεὶς ἀγωνίζεται δοῦλος , οὐδεὶς στρατεύεται οικέτης · ἀλλ' ἐὰν ἀλὼ δοῦλος ᾖν , μετὰ τιμωρίας ἐκβάλλεται τοῦ σὺν στρατιωτῶν καταλέγου . Οὐκ ἐπὶ τῆς στρατείας δὲ ταύτης , ἀλλὰ καὶ ἐπὶ τῶν Ὀλυμπιακῶν ἀγῶνων τὸ αὐτὸ τοῦτο ἔθος κρατεῖ . Μετὰ γὰρ τὰς τριάκοντα ἡμέρας τὰς ἐνταῦθα ἀναγαγόντες αὐτὸς εἰς τὸ προστάτειον περιέρχουσι , καὶ τοῦ θεάτρου καθημένου παντός , βοῇ ὁ χρήρει , Μὴ τις τούτου κατηγορεῖ ; ὥστε αὐτὸν ἀποσκευασάμενον τῆς δουλείας τὴν ὑπόψιν , οὕτως εἰς τοὺς ἀγῶνας ἐμβῆναι . Εἰ δὲ ὁ διάβολος οὐ δέχεται δούλους εἰς τοὺς ἀγῶνας τοὺς ἑαυτοῦ , πῶς σὺ τολμᾷς δοῦλος γενόμενος τῆς ἁμαρτίας εἰς τοὺς ἀγῶνας ἐμβαίνειν τοῦ Χριστοῦ ; Ἐκεῖ μὲν ὁ χρήρει λέγει , Μὴ τις τούτου κατηγόρος ; ἐνταῦθα δὲ ὁ Χριστὸς οὐχ οὕτω λέγει · ἀλλὰ κἂν ἀπαντες αὐτοῦ κατηγόροι ἦσαν πρὸ τοῦ βαπτίσματος , λέγει , Ἐγὼ δέδομαι αὐτόν , καὶ ἀποσκευάσομαι τῆς δουλείας , καὶ ποιήσας ἐλεύθερον εἰς τοὺς ἀγῶνας εἰσάξω . Εἶδες φιλανθρωπίαν ἀγωνοθέτου ; Οὐ ζητεῖ τὰ πρότερα , ἀλλὰ τῶν μετὰ ταῦτα εὐθύνας ἀπαίτει . Ὅτε δοῦλος ἦς , μυρίους εἶχες κατηγόρους , τὸ συνειδὸς , τὰ ἁμαρτήματα , τοὺς δαίμονας ἐπαντας . Οὐδεὶς μὲν , φησίν , ἐκείνων ἐκίνησεν κατὰ σοῦ , οὐδὲ ἐνόμισά σε ἀνάξιον τῶν ἀγῶνων τῶν ἐμῶν , ἀλλ' ἐδεξάμην εἰς τὰ παλαίσματα , οὐκ ἀπὸ τῆς δέμας τῆς σῆς , ἀλλ' ἀπὸ τῆς ἐμῆς φιλανθρωπίας . Μένε τοίνυν καὶ ἀγωνίζου , κἂν τρέχειν δέῃ , κἂν πυκτεύειν , κἂν παγχρατιασθῇ · μὴ ἀδῆλως , μηδὲ ἀπλῶς , μηδὲ εἰκῇ . Ἀκούσον τί ἐποιήσεν ὁ Παῦλος · Εὐθέως ἀπὸ τῶν ναμάτων ἀναβάς , εὐτίχα ἀπὸ τοῦ βαπτίσματος ἠγωνίζετο , ἐκήρυττεν ὅτι οὗτός ἐστιν ὁ Υἱὸς τοῦ Θεοῦ · καὶ συνέγνω τοὺς Ἰουδαίους ἀπὸ πρώτης . Ἄλλ' οὐ δύνασαι χρῦξαι σὺ , οὐδὲ ἔχεις διδασκαλικὸν λόγον ; Οὐκοῦν δίδαξον διὰ τῶν ἔργων καὶ τῆς πολιτείας , διὰ τῆς λαμπρότητος τῶν πράξεων . Λαμπράτω γάρ , φησὶ , τὸ φῶς ὑμῶν ἐμπροσθεν τῶν ἀνθρώπων , ὅπως ἴδωσι τὰ καλά ἔργα ὑμῶν , καὶ δοξάσωσι τὸν Πατέρα ὑμῶν τὸν ἐν τοῖς οὐρανοῖς . Οὐ δύνασαι συγγεῖν Ἰουδαίους διὰ τῆς φωνῆς ; Ποίησον αὐτοὺς συγχυθῆναι διὰ τῆς πολιτείας , ποίησον καὶ Ἕλληνας [ 60 ] θορυβηθῆναι διὰ τῆς μεταβολῆς . Ὅταν γὰρ ἴδωσι τὸν πρὸ τούτου ἀσελῆ , τὸν ποτηρόν , τὸν ἡμελημένον , τὸν διεφθαρμένον , ἀθρόον μεταβλημένον , καὶ μετὰ τῆς μεταβολῆς τῆς κατὰ τὴν χάριν , μεταβολὴν τὴν κατὰ τὴν πολιτείαν ἐνδεικνύμενον , οὐ συγχυθήσονται καὶ ἐροῦσιν , ὅπερ ἐπὶ τοῦ τυφλοῦ οἱ Ἰουδαῖοι ἔλεγον ποτε , Οὗτός ἐστιν , οὐχ ἔστιν οὗτος , αὐτός ἐστι ; Συγκεχυμένων γὰρ ταῦτα τὰ ῥήματα , ἀμφιβάλλει περὶ τοῦ γνωρίμου , διαστασιάζειν πρὸς ἑαυτοῦ , τῷ οἰκεῖῳ συνειδὸτι μὴ πιστεύειν , μηδὲ τοῖς ἑαυτῶν ὀφθαλμοῖς . Ἀπέβαλεν ἐκεῖνος τὴν σωματικὴν πηρωσιν , ἀπέβαλες σὺ τὴν ψυχικὴν πηρωσιν · ἀνέβλεψεν ἐκεῖνος εἰς τὸν ἥλιον τοῦτον , ἀνέβλεψον σὺ πρὸς τὸν ἥλιον τῆς δικαιοσύνης . Ἐπέγνως τὸν Δεσπότην · δέξατοις πρᾶξον τὰς ἐπιγνώσεις · ἵνα καὶ τῆς βασιλείας τῶν οὐρανῶν ἐπιτύχῃς , χάριτι καὶ φιλανθρωπίᾳ τοῦ Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ , δι' οὗ καὶ μεθ' οὗ τῷ Πατρὶ δόξα , τιμή , κράτος , ἅμα τῷ ἀγίῳ καὶ ζωοποιῷ Πνεύματι , νῦν καὶ ἀεί , καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων . Ἀμήν .
Lemmas: οὐδείς ἀγωνίζομαι δοῦλος , οὐδείς στρατεύω οἰκέτης · ἀλλά ἐάν ἀλέω δοῦλος εἶμι , μετά τιμωρία ἐκβάλλω ὁ σύν στρατιώτης καταλέγω . οὐ ἐπί ὁ στρατεία δέ οὗτος , ἀλλά καί ἐπί ὁ ὀλυμπιακός ἀγών ὁ αὐτός οὗτος ἔθος κρατέω . μετά γάρ ὁ τριάκοντα ἡμέρα ὁ ἐνταῦθα ἀνάγω αὐτός εἰς ὁ προστάσσω περιέρχομαι , καί ὁ θέατρον κάθημαι πᾶς , βοή ὁ χράω , μή τις οὗτος κατηγορέω ; ὥστε αὐτός ἀποσκευάζω ὁ δουλεία ὁ υπόψιν , οὕτως εἰς ὁ ἀγών ἐμβαίνω . εἰμί δέ ὁ διάβολος οὖον δέχομαι δοῦλος εἰς ὁ ἀγών ὁ ἑαυτοῦ , πῶς σύ τολμάω δοῦλος γίγνομαι ὁ ἁμαρτία εἰς ὁ ἀγών ἐμβαίνω ὁ Χριστός ; ἐκεῖ μέν ὁ χράω λέγω , μή τις οὗτος κατήγορος ; ἐνταῦθα δέ ὁ Χριστός οὐ οὗτος λέγω · ἀλλά κἀν ἅπας αὐτός κατηγορέω εἰμί πρό ὁ βάπτισμα , λέγω , ἐγώ δίδωμι αὐτός , καί ἀποσκευάζω ὁ δουλεία , καί ποιέω ἐλεύθερος εἰς ὁ ἀγών εἰσάγω . εἶδον φιλανθρωπία ἀγωνοθέτης ; οὖον ζητέω ὁ πρότερος , ἀλλά ὁ μετά οὗτος εὐθύνω ἀπαιτέω . ὅτε δοῦλος εἰμί , μυρίος ἔχω κατήγορος , ὁ σύνοιδα , ὁ ἁμάρτημα , ὁ δαίμων πᾶς . οὐδείς μέν , φημί , ἐκεῖνος κινέω κατά σύ , οὐδέ νομίζω σύ ἀνάξιος ὁ ἀγών ὁ ἐμέω , ἀλλά δέχομαι εἰς ὁ πάλαισμα , οὐ ἀπό ὁ δέμας ὁ σός , ἀλλά ἀπό ὁ ἐμός φιλανθρωπία . Μένος τοίνυν καί ἀγωνίζομαι , κἀν τρέχω δήω , κἀν πυκτεύω , κἀν παγχρατιαειδω · μή ἀδήλως , μηδέ ἀπλόος , μηδέ εἰκῇ . ἀκούω τίς ποιέω ὁ Παῦλος · εὐθύς ἀπό ὁ νᾶμα ἀναβαίνω , εὐτίχα ἀπό ὁ βάπτισμα ἀγωνίζομαι , κηρύσσω ὅτι οὗτος εἰμί ὁ υἱός ὁ Θεός · καί συγγιγνώσκω ὁ Ἰουδαῖος ἀπό πρῶτος . ἄλλος οὖον δύναμαι χρυξαγι σύ , οὐδέ ἔχω διδασκαλικός λόγος ; οὐκοῦν διδάσκω διά ὁ ἔργον καί ὁ πολιτεία , διά ὁ λαμπρότης ὁ πρᾶξις . Λαμπράτω γάρ , φημί , ὁ φάος σύ ἔμπροσθεν ὁ ἄνθρωπος , ὅπως ὁράω ὁ καλός ἔργον σύ , καί δοξάζω ὁ πατήρ σύ ὁ ἐν ὁ οὐρανός . οὖον δύναμαι συγγίγνομαι Ἰουδαῖος διά ὁ φωνή ; Ποίησος αὐτός συγχέω διά ὁ πολιτεία , ποιέω καί Ἕλλην [ 60 ] θορυβέω διά ὁ μεταβολεύς . ὅταν γάρ ὁράω ὁ πρό οὗτος ἀσελῆ , ὁ ποτήρ , ὁ ἀμελέω , ὁ διαφθείρω , ἀθρόος μεταβάλλω , καί μετά ὁ μεταβολεύς ὁ κατά ὁ χάρις , μεταβολή ὁ κατά ὁ πολιτεία ἐνδείκνυμι , οὖον συγχέω καί εἴρω , ὅσπερ ἐπί ὁ τυφλός ὁ Ἰουδαῖος λέγω ποτός , οὗτος εἰμί , οὐ εἰμί οὗτος , αὐτός εἰμί ; συγχέω γάρ οὗτος ὁ ῥῆμα , ἀμφιβάλλω περί ὁ γνώριμος , διαστασιάζω πρός ἑαυτοῦ , ὁ οἰκέω σύνοιδα μή πιστεύω , μηδέ ὁ ἑαυτοῦ ὀφθαλμός . ἀποβάλλω ἐκεῖνος ὁ σωματικός πήρωσις , ἀποβάλλω σύ ὁ ψυχικός πήρωσις · ἀναβλέπω ἐκεῖνος εἰς ὁ ἥλιος οὗτος , ἀναβλέπω σύ πρός ὁ ἥλιος ὁ δικαιοσύνη . ἐπιγιγνώσκω ὁ δεσπότης · δέχομαι πράσσω ὁ ἐπίγνωσις · ἵνα καί ὁ βασίλεια ὁ οὐρανός ἐπιτυγχάνω , χάρις καί φιλανθρωπία ὁ κύριος ἐγώ Ἰησοῦς Χριστός , διά ὅς καί μετά ὅς ὁ πατήρ δόξα , τιμή , κράτος , ἅμα ὁ ἅγιος καί ζωοποιός πνεῦμα , νῦν καί ἀεί , καί εἰς ὁ αἰών ὁ αἰών . ἀμήν .