joannes-chrysostomus.in-principium-actorum-homiliae-1-4 pg051_0132.3
α’ . Ἐνεκάλεσαν ἡμῖν τινες τῶν ἀγαπητῶν τῶν ἡμετέρων , ὅτι τοῦ λόγου τὰ προοίμια πρὸς μήκος ἐκτεῖνομεν , καὶ εἰ μὲν δικαίως , ἡ ἀδίκως ἐνεκάλεσαν , τότε εἰδόσθω , ἐπειδὴν καὶ τὰ παρ’ ἡμῶν ἀκούσαντες , ὡς ἐν κοινῷ δικαστηρίῳ τὸν ὕφρον ἐνέχρησαν . Ἐγὼ δὲ καὶ πρὶν ἀποδεῖξαι τοῦτο , χάριν αὐτοῖς ἔχω τῶν ἐγκλημάτων · χρηδμονίας γὰρ , οὐ πονηρίας ἐστὶ τὰ ἐγκλήματα · καὶ τὸν φιλοῦντά με , οὐχ ὅταν ἐπαινῇ με μόνον , ἀλλὰ καὶ ὅταν ἐγκαλῇ καὶ διορθῶται , τότε φαίνω ἐν ἐγὼγε φιλεῖν . Τὸ μὲν γὰρ ἀπλῶς πάντα ἐπαινεῖν , καὶ τὰ καλῶς ἔχοντα , καὶ τὰ μὴ καλῶς , οὐκ ἐστὶ φιλούντος , ἀλλ’ ἀπαταῶντος καὶ εἰρωνος · τὸ δὲ ἐπαινεῖν μὲν ἂν τι τῶν δεόντων γίνηται , ἐγκαλεῖν δὲ ἂν τι διαμαρτάνηται , τοῦτο φίλου καὶ χρηδεμόνος . Καὶ ἵνα μάθητε , ὅτι τὸ ἀπλῶς πάντα ἐπαινεῖν καὶ μακαριζεῖν ἐπὶ πᾶσιν , οὐκ ἐστὶ φίλου , ἀλλὰ πλανόντος · Ἀσὼς μου γάρ , φησίν , οἱ [ 116 ] μακαρίζοντες ὑμᾶς , πλανῶσιν ὑμᾶς , καὶ τὸν εἴδον τῶν ποδῶν ὑμῶν ἐκπερασόσιν . Τὸν μὲν οὖν ἐχθρὸν οὐδὲ ἐπαινοῦντα δέχομαι , τὸν δὲ φίλον καὶ ἐγκαλοῦντα προσειμαί . Ἐκεῖνος , κἂν φιλῇ με , ἀπὸς ἐστιν · οὗτος , κἂν τραυματίζῃ με , ποιητὸς ἐστιν · ἐκεῖνος φ φήρημα ὑποθήσας γέμω , τοῦτον τὸ τραῦμα κηδαβίαν ἔχει . Διὰ τοῦτο φησι τις · Ἀξιωσιώτερα τραῦματα φίλου , ἢ ἀκούσια φιλήματα ἐχθροῦ . Τί λέγεις ; Τραῦματα φιλημάτων βελτίονα , φησίν · οὐ γὰρ τῇ φύσει τῶν γινόμενων , ἀλλὰ τῇ διαθέσει τῶν ποιούντων προσέχω . Βούλει μαθεῖν , πῶς ἀξιωσιώτερα τραῦματα φίλου , ἢ ἀκούσια φιλήματα ἐχθροῦ ; Ἐφίλησε τὸν Κύριον ὁ Ἰούδας , ἀλλὰ προδοσίας αὐτοῦ τὸ φίλημα ἐγέμην . Ἰδὼν αὐτοῦ τὸ στόμα εἶχε , πονηρίας ἡ γλῶσσα ἐπέπληστο . Τὸν παρὰ Κορινθίοις πτορνευοῦντα ἐτραυμάτισεν ὁ Παῦλος , ἀλλ’ ἔσωσε . Καὶ πῶς ἐτραυμάτισε ; φησίν . Τῷ Σατανᾷ παραδοῦς . Παράδοσε γάρ , φησίν , τὸν τοιοῦτον τῷ Σατανᾷ εἰς ὀλεθρὸν τῆς σαρκός . Διὰ τί ; Ἵνα τὸ πνεῦμα σωθῇ ἐν τῇ ἡμέρᾳ τοῦ Κυρίου Ἰησοῦ . Εἶδες τραῦμα σωτηρίαν ἔχοντα ; εἶδες φίλημα προδοσίας γέμον ; Οὕτως Ἀξιωσιώτερα τραῦματα φίλου , ἢ ἀκούσια φιλήματα ἐχθροῦ . Τοῦτο μὴ ἐπ’ ἀνθρώπων μόνον , ἀλλὰ καὶ ἐπὶ τοῦ Θεοῦ , καὶ ἐπὶ τοῦ διαβόλου ἐξετάσωμεν . Ὁ μὲν φίλος , ὁ δὲ ἐχθρός · ὁ μὲν σωτὴρ καὶ χρηδεμών , ὁ δὲ ἀπεχθὴς καὶ πολέμιος . Ἄλλ’ ὁ μὲν ἐφίλησέ ποτε , ὁ δὲ ἐτραυμάτισε . Πῶς ὁ μὲν ἐφίλησεν , ὁ δὲ ἐτραυμάτισεν ; Ὁ μὲν εἶπεν , Ἐσεσθε ὡς θεοί · ὁ δὲ εἶπε , Γῆ εἰ , καὶ εἰς γῆν ἀπελεύσῃ . Τίς οὖν ὠφέλησε μᾶλλον , ἐκεῖνος ὁ εἰπών , ὅτι Ἐσεσθε ὡς θεοί , ἢ οὗτος ὁ εἰπών , ὅτι Γῆ εἰ , καὶ εἰς γῆν ἀπελεύσῃ ; Οὗτος θάνατον ἠπειλήσεν , ἐκεῖνος θάνασιαν ἐπηγγείλατο · ἀλλ’ ὁ μὲν θάνασιαν ἐπαγγειλάμενος , καὶ τοῦ παραδείσου ἐξἔβαλεν · ὁ δὲ θάνατον ἀπειλήσας , εἰς τὸν οὐρανὸν ἀνἤγαγεν . Εἶδες ἀξιωσιώτερα τραῦματα φίλου , ἢ ἀκούσια φιλήματα ἐχθροῦ ; Διὰ τοῦτο καὶ πρὶν ἀποδεῖξαι , χάριν ἔχω τοῖς ἐγκαλοῦσιν . Οἱ μὲν γάρ , κἂν δικαίως , κἂν ἀδίκως ἐγκαλοῦσιν , οὐχ ὀνειδισαί
Lemmas: ὅς . ἐγκαλέω ἐγώ τις ὁ ἀγαπητός ὁ ἡμέτερος , ὅτι ὁ λόγος ὁ προοίμιον πρός μήκος ἐκτείνω , καί εἰμί μέν δικαίως , ὁ ἄδικος ἐγκαλέω , τότε οἶδα , ἐπειδή καί ὁ παρά ἐγώ ἀκούω , ὡς ἐν κοινός δικαστήριον ὁ ὕφρον ἐγχράω . ἐγώ δέ καί πρίν ἀποδείκνυμι οὗτος , χάρις αὐτός ἔχω ὁ ἔγκλημα · χρηδμονίας γάρ , οὖον πονηρία εἰμί ὁ ἔγκλημα · καί ὁ φιλέω ἐγώ , οὐ ὅταν ἐπαινέω ἐγώ μόνος , ἀλλά καί ὅταν ἐγκαλέω καί διορθωτής , τότε φαίνω ἐν ἐγώ φιλέω . ὁ μέν γάρ ἀπλόος πᾶς ἐπαινέω , καί ὁ καλῶς ἔχω , καί ὁ μή καλῶς , οὐ εἰμί φιλέω , ἀλλά ἀπατάω καί εἴρων · ὁ δέ ἐπαινέω μέν εἄν τίς ὁ δήω γίγνομαι , ἐγκαλέω δέ εἄν τίς διαμαρτάνω , οὗτος φίλος καί χρηδεμόνος . καί ἵνα μανθάνω , ὅτι ὁ ἀπλόος πᾶς ἐπαινέω καί μακαρίζω ἐπί πᾶς , οὐ εἰμί φίλος , ἀλλά πλανάω · ἀσάω ἐγώ γάρ , φημί , ὁ [ 116 ] μακαρίζω σύ , πλανάω σύ , καί ὁ εἶδον ὁ πούς σύ ἐκπέρθω . ὁ μέν οὖν ἐχθρός οὐδέ ἐπαινέω δέχομαι , ὁ δέ φίλος καί ἐγκαλέω προσειμης . ἐκεῖνος , κἀν φιλέω ἐγώ , ἀπός εἰμί · οὗτος , κἀν τραυματίζω ἐγώ , ποιητός εἰμί · ἐκεῖνος φ φήρημα ὑποτίθημι γέμω , οὗτος ὁ τραῦμα κηδαβίαν ἔχω . Ζεύς οὗτος φημί τις · Ἀξίωσις τραῦμα φίλος , ἢ ἀεκούσιος φίλημα ἐχθρός . τις λέγω ; τραῦμα φίλημα ἀγαθός , φημί · οὖον γάρ ὁ φύσις ὁ γινόμενο , ἀλλά ὁ διάθεσις ὁ ποιέω προσέχω . βούλομαι μανθάνω , πῶς ἄξιος τραῦμα φίλος , ἢ ἀεκούσιος φίλημα ἐχθρός ; φιλέω ὁ κύριος ὁ Ἰούδας , ἀλλά προδοσία αὐτός ὁ φίλημα γέμω . εἶδον αὐτός ὁ στόμα ἔχω , πονηρία ὁ γλῶσσα πίμπλημι . ὁ παρά Κορίνθιος πτορνευουειντα τραυματίζω ὁ Παῦλος , ἀλλά σῴζω . καί πῶς τραυματίζω ; φημί . ὁ Σατανᾶς παραδίδωμι . Παράς γάρ , φημί , ὁ τοιοῦτος ὁ Σατανᾶς εἰς ὄλεθρος ὁ σάρξ . Ζεύς τίς ; ἵνα ὁ πνεῦμα σῴζω ἐν ὁ ἡμέρα ὁ κύριος Ἰησοῦς . εἶδον τραῦμα σωτηρία ἔχω ; ὁράω φίλημα προδοσία γέμω ; οὕτως Ἀξίωσις τραῦμα φίλος , ἢ ἀεκούσιος φίλημα ἐχθρός . οὗτος μή ἐπί ἄνθρωπος μόνος , ἀλλά καί ἐπί ὁ Θεός , καί ἐπί ὁ διάβολος ἐξετάζω . ὁ μέν φίλος , ὁ δέ ἐχθρός · ὁ μέν σωτήρ καί χρηδεμών , ὁ δέ ἀπεχθής καί πολέμιος . ἄλλος ὁ μέν φιλέω ποτός , ὁ δέ τραυματίζω . Πῶς ὁ μέν φιλέω , ὁ δέ τραυματίζω ; ὁ μέν εἶπον , εἰμί ὡς θεός · ὁ δέ εἶπον , Γῆ εἰμί , καί εἰς γῆ ἀπέρχομαι . Τῖς οὖν ὠφελέω μᾶλλον , ἐκεῖνος ὁ εἶπον , ὅτι εἰμί ὡς θεός , ἢ οὗτος ὁ εἶπον , ὅτι Γῆ εἰμί , καί εἰς γῆ ἀπέρχομαι ; οὗτος θάνατος ἀπειλέω , ἐκεῖνος θνῄσκω ἐπαγγέλλω · ἀλλά ὁ μέν θνῄσκω ἐπαγγέλλω , καί ὁ παράδεισος ἐκβάλλω · ὁ δέ θάνατος ἀπειλέω , εἰς ὁ οὐρανός ἀνάγω . εἶδον ἄξιος τραῦμα φίλος , ἢ ἀεκούσιος φίλημα ἐχθρός ; Ζεύς οὗτος καί πρίν ἀποδείκνυμι , χάρις ἔχω ὁ ἐγκαλέω . ὁ μέν γάρ , κἀν δικαίως , κἀν ἄδικος ἐγκαλέω , οὐ ὀνειδίζω