joannes-chrysostomus.in-pentecosten-sermo-3-sp pg052_0429.2
καὶ Αἰθίοπες τὴν γλῶτταν ἐγνώριζον · Πέρσαι τοῦ λαλοῦντος ἐθαύμαζον , καὶ ἔθνη βάρβαρα ὑπὸ μιᾶς ἡρδεύετο γλώττης . Ὅσον ἡ φύσις τοῖς γένεσιν ἐπλατυνετο , τοσοῦτον ἡ χάρις ἀντεπεύτει ταῖς γλώτταις . Ἡ μὲν οὖν τοῦ πυρὸς φύσις μεριζομένη πολυπλασιαζει τὴν ἐνέργειαν . Πηγὴ γὰρ φωτὸς ἐστὶν ὁ πλοῦτος τῆς χάριτος . Πάλιν ἡ τοῦ πυρὸς φύσις οὐκ εἰδὲν ἐφαινομένη ὁ μειοῦσθαι , ἀλλ’ ἡ μετάδοσις αὐξήσει · οὕτως ἡ ἐκχεομένη ὁ πολυπλασιάζει τὸ δεῖθρον . Μία μὲν λαμπὰς μυρίους ἀποτεκοῦσα πυρσούς , καὶ πάντας δείκνυσι κομίζοντας τοὺς φέγγει , καὶ ἡ τοῦ φωτὸς λαμπρότης οὐκ ἀφήρησι · οὕτως ἡ χάρις τοῦ Πνεύματος ἀφ’ ἑτέρου εἰς ἕτερον μεταφέρεται , καὶ τοὺς ἑτέρους πληροῖ , καὶ τῶν ἀφ’ ὧν προέσει . Πρῶτον τοίνυν ἐπὶ τοὺς ἀποστόλους ἡ χάρις ἐλθοῦσα , καὶ τοὺς ὡςπερ ἀκρόπολιν καταλαβοῦσα , καὶ δι’ αὐτῶν τοὺς πιστευόντας ἐπικυμωνοῦσα πάντα πληροῖ , καὶ τὰ τῆς χάριτος οὐ συστρέλεται βεβία . Ἡ μὲν οὖν τοῦ πυρὸς ἐρίπτατο γλῶσσα , γλωσσῶν δὲ ἡν μυρίων δοχεῖον μαθητὴς ἕκαστος , καὶ τοὺς παρόντας ἀπεροθεῖντο , τῶν διδασκαλικῶν ἀγῶνων ἀπότμενοι . Καὶ θέατρον ἦσαν οἱ παρόντες τοῦ θαύματος · καὶ πλήθος ἀκροατῶν τῇ γένει μεριζομένου , οὐχ ἡπόρει γλώσσης ἀποστολικῆς πειθοῦσι συγγενεῖ τοῖς ἤμασι . Ὦστε γὰρ τινὶ βαφῇ τῇ τοῦ πυρὸς ἐπαφή τὴν φωνὴν ἐσδεχόμενοι , ἀχρονον τὴν γνῶσιν ἐλάμβανον , καὶ πίστις ἐδιδάσκετο , καὶ χάρις ἐθαυμάζετο , καὶ Θεὸς ἐγνώριζετο · ἀλλ’ Ἰουδαῖος ἐγελᾶσε , καὶ μέθην κατηγόρει τοῦ θαύματος , καὶ γλεῦκους ἐργον ἐκάλει τὸ τῆς χάριτος μυστήριον · Γλεῦκους γάρ , φησί , μεμεστωμένοι εἰσίν . Ὦ τῆς συντροπῆς τῶν Ἰουδαίων ἀγνοησύνης ! Ἐννενότουν καιρόν , ὦ Ἰουδαῖ , καὶ τὴν γλῶσσαν συχοφαντοῦσαν ἀνέτελλε . Ποῦ γὰρ γλεῦκος , ἤδη παρελθόντος θέρους ; ἕαρὸς δὲ ἀρτι φανέντος , ποῦ χώραν ἔχει γλεῦκους ἡ μήνη ; Λογίζου τὴν ὥραν , καὶ χαλινου τὴν γλῶτταν . Τί οὖν Πέτρος , ὁ πρυτεύων τῇ Πνεύματι , καὶ βρῶν τῇ χάριτι , ὁ πληθείς πυρί ; Συνήγορον τὴν γλῶτταν ταῖς γλώτταις ἀφήσιν . Οὐ γάρ , ὡς ὑμεῖς ὑπολαμβάνετε , φησίν , οὗτοι μεθύουσι , ἀλλὰ τοῦτο ἐστὶ τὸ παρὰ τοῦ προφήτου Ἰωὴλ εἰρημένον · Ἐκχεῶ ἀπὸ τοῦ Πνεύματός μου . Πέλαγος χαρισμάτων ὁ προφήτης εὐαγγελίζεται . Ἐκχεῶ , φησίν , ἀπὸ τοῦ Πνεύματός μου . Ἄλλ’ ἄρα μὴ συνέσταλται πάλιν τὸ δεῖθρον ; ἡ πρὸς Ἰουδαίους περιγράφεται [ 796 ] μόνον τὸ δῶρον ; Οὐμενοῦν . Ἐκχεῶ , φησίν , ἐπὶ πᾶσαν σάρκα . Μαθόντες τὴν πρόρρησιν , ὁράτε τὴν ἔκβασιν . Προέλαβε τὴν προφητικὴν γλῶτταν ἡ γλῶσσα τοῦ Πνεύματος . Ἐκείνης καὶ ἡμῖν τῆς χάριτος ἐπελθεῖν’ ἀγχοῦν παρακαλεσάμεν , ἵνα τὴν μνήμην τῶν θαυμάτων φυλάττοντες , τῆς χάριτος τὸ κέρδος τρυφήσωμεν · εὐχολος γὰρ δόσις , ἂν εὐροῖ προαίρεσιν . Ὁ γὰρ αὐτὸς Θεός , ὁ ἐνεργῶν τὰ πάντα ἐν πᾶσιν · αὐτὴ ἡ δύναμις καὶ τὸ κράτος εἰς τοὺς ἀτελεύτητους αἰῶνας τῶν αἰῶνων . Ἀμήν .
Lemmas: καί Αἰθίοψ ὁ γλῶττα γνωρίζω · Πέρσης ὁ λαλέω θαυμάζω , καί ἔθνος βάρβαρος ὑπό εἷς ἁρδεύω γλῶττα . ὅσον ὁ φύσις ὁ γένεσις πλατύνω , τοσοῦτος ὁ χάρις αντεπευτεω ὁ γλῶττα . ὁ μέν οὖν ὁ πυρός φύσις μερίζω πολυπλασιάζω ὁ ἐνέργεια . Πηγή γάρ φάος εἰμί ὁ πλοῦτος ὁ χάρις . πάλιν ὁ ὁ πυρός φύσις οὐ ὁράω φαίνω ὁ μειόω , ἀλλά ὁ μετάδοσις αὐξάνω · οὕτως ὁ ἐκχέω ὁ πολυπλασιάζω ὁ δεῖθρον . Μία μέν λαμπάς μυρίος ἀποτίκτω πυρσός , καί πᾶς δείκνυμι κομίζω ὁ φέγγος , καί ὁ ὁ φάος λαμπρότης οὐ ἀφαιρέω · οὕτως ὁ χάρις ὁ πνεῦμα ἀπό ἕτερος εἰς ἕτερος μεταφέρω , καί ὁ ἕτερος πληρόω , καί ὁ ἀπό ὅς πρόεσις . Πρῶτος τοίνυν ἐπί ὁ ἀπόστολος ὁ χάρις ἔρχομαι , καί ὁ ὡς ἀκρόπολις καταλαμβάνω , καί διά αὐτός ὁ πιστεύω επικυμωνουω πᾶς πληρόω , καί ὁ ὁ χάρις οὐ συστρέλεται βιβάζω . ὁ μέν οὖν ὁ πυρός ῥίπτω γλῶσσα , γλῶσσα δέ ἐάν μυρίος δοχεῖον μαθητής ἕκαστος , καί ὁ πάρειμι ἀπεῖπον , ὁ διδασκαλικός ἀγών ἀποτέμνω . καί θέατρον ἥδω ὁ πάρειμι ὁ θαῦμα · καί πλήθος ἀκροατής ὁ γένος μερίζω , οὐ ἀπορέω γλῶσσα ἀποστολικός πείθω συγγενής ὁ ἦμαρ . Ὥστος γάρ τις βαφή ὁ ὁ πυρός ἐπαφή ὁ φωνή εἰσδέχομαι , ἄχρονος ὁ γνῶσις λαμβάνω , καί πίστις διδάσκω , καί χάρις θαυμάζω , καί θεός γνωρίζω · ἀλλά Ἰουδαῖος γελάω , καί μέθη κατηγορέω ὁ θαῦμα , καί γλεῦκος ἔργον καλέω ὁ ὁ χάρις μυστήριον · γλεῦκος γάρ , φημί , μεστόω εἰμί . ὦ ὁ συντροπη ὁ Ἰουδαῖος ἀγνοέω ! εννενοος καιρός , ὦ Ἰουδαῖος , καί ὁ γλῶσσα συχοφαντουω ἀνατέλλω . ποῦ γάρ γλεῦκος , ἤδη παρέρχομαι θέρος ; ἔαρ δέ ἄρτι φαίνω , ποῦ χώρα ἔχω γλεῦκος ὁ μήνη ; λογίζομαι ὁ ὥρα , καί χαλινός ὁ γλῶττα . τις οὖν Πέτρος , ὁ πρυτεύων ὁ πνεῦμα , καί βρόω ὁ χάρις , ὁ πλήθω πῦρ ; συνήγορος ὁ γλῶττα ὁ γλῶττα ἀφίημι . οὐ γάρ , ὡς σύ ὑπολαμβάνω , φημί , οὗτος μεθύω , ἀλλά οὗτος εἰμί ὁ παρά ὁ προφήτης Ἰωήλ λέγω · ἐκχέω ἀπό ὁ πνεῦμα ἐγώ . Πέλαγος χάρισμα ὁ προφήτης εὐαγγελίζομαι . ἐκχέω , φημί , ἀπό ὁ πνεῦμα ἐγώ . ἄλλος ἄρα μή συστέλλω πάλιν ὁ δεῖθρον ; ὁ πρός Ἰουδαῖος περιγράφω [ 796 ] μόνος ὁ δῶρον ; οὐμενοῦν . ἐκχέω , φημί , ἐπί πᾶς σάρκα . μανθάνω ὁ πρόρρησις , ὁράω ὁ ἔκβασις . προλαμβάνω ὁ προφητικός γλῶττα ὁ γλῶσσα ὁ πνεῦμα . ἐκεῖνος καί ἐγώ ὁ χάρις ἐπέρχομαι Ἀγχοῦς παρακαλώ , ἵνα ὁ μνήμη ὁ θαῦμα φυλάσσω , ὁ χάρις ὁ κέρδος τρυφάω · εὐχολος γάρ δόσις , εἄν εὑρίσκω προαίρεσις . ὁ γάρ αὐτός θεός , ὁ ἐνεργέω ὁ πᾶς ἐν πᾶς · αὐτός ὁ δύναμις καί ὁ κράτος εἰς ὁ ατελεύτητος αἰών ὁ αἰών . ἀμήν .