joannes-chrysostomus.in-pentecosten-sermo-2-sp pg052_0425.4
Ἐπεφώτισεν ἡ τοῦ Πνεύματος χάρις · ἀληθῆς γὰρ ὁ τῆν δωρεὰν τοῦ Πνεύματος ὑποσχόμενος . Ἐπεὶδὴ μὲν ὁ Παράκλητος ὁ παρὰ τοῦ Δεσπότου Χριστοῦ κηρυττόμενος ἀφειδῆς γὰρ ὁ τὴν ἀφείαν προμηνύσας , οὐ δούλος δούλου παρουσίαν προλέγων , ἀλλὰ Δεσπότης ἐμοῦτον Δεσπότου γενόμενος μηνύτης , καὶ διδάσκαλος ἀγαθός , ἀγαθῶν παραγωγὸν διδασκάλων , μᾶλλον δὲ συμπάροντι παρὼν καὶ συνανίων ἀνίωντι , καὶ συγκαιτῶν ἐρχομένῳ . Ἀδιαίρετος γὰρ τῆς Τριάδος ἡ χάρις · καὶ οὐτὶς ἀναδὸς ἀπέστι , οὔτε ἐρχόμενος οὐ παρῆν . Ἄλλ’ ἀνέληθεν ὡς ἄνθρωπος ὁ Θεὸς Λόγος , καὶ τάρσεως · κατέληθε δὲ ὁ Παράκλητος , καὶ τοὺς οὐρανοὺς οὐ κατέλιπεν · ἀλλὰ σὺν τῷ Πατρὶ βασιλεύει , καὶ τὴν γῆν καταναγίζει , καὶ τὴν οἰκουμένην [ 792 ] ἐπλήρωσε , καὶ γένη γλωσσῶν τοῖς ἀποστόλοις ἀπεστάλει · καὶ φωνὴς μέγεθος · ἐξαίφνης ἠκούετο , καὶ βιαίας αὐρὰς ἦχος ἀπετελειτο , καὶ βροντῆς τύπων ἡ τοῦ Πνεύματος ἀφείας ἐμμεῖστο · ἐπὶ γὰρ τοὺς ἰοὺς τῆς βροντῆς περιεγίνετο . Καὶ ἀφθόνων αὐτοῖς διαμεριζομένα γλώσσοις ὡσεὶ πυρός · καὶ τὴν τὸ φαινόμενον φοβερὸν , τὸ δὲ ὑμῆνον ποδιένων · φλὸξ ἐφικζόουσα , καὶ μὴ καίουσα , πῦρ ἐπικαθήμενον , καὶ μὴ φλέγον · πῦρ τῶν οὐρανίων σοφίαν δωρούμενον , πῦρ εἰς ἀπειρούς μεριζόμενον γλώσσας , πῦρ εἰς μυρίους ἰδέας ῥημάτων τεμνόμενον · φλὸξ σοφιστεύουσα τοὺς ἀλίτας διδάσκουσα , καὶ ῥήτορα τὸν σκυτοτόμον ἀπεριζούσα . Μᾶλλον δὲ οὐδὲν τοσούτων οὐ σοφισταί . Οὐ μὲν γὰρ ἕνος τινὸς ἦσαν ἔθνους διδάσκαλοι , οἱ δὲ τῆς οἰκουμένης γεγένηται παιδευταί . Καὶ Ἰταλίαιος ἀνὴρ τὰ Μήδων ἐφθέγγετο , καὶ τὰ τῶν Πάρθων ἐπίζατο , καὶ τὰ τῶν Ἐλαμιτῶν οὐκ ἠγνῶζε · ἀλλ’ ἔχεν ἐπὶ τοῦ στόματος · πᾶση εἰκόνᾳ φωνή . Καὶ οὐδεὶς αὐτῶν τῶν ἀπροστίων ἐνδίκως βάρβαρον , οὐδὲ ὡς νόθους τοὺς λόγους · τῆς ἀκροῆς ἀπέφυγεν · ἀλλ’ ὡς πατρίδος ἔθνους πολίτης ἠκούετο , πᾶσης τῆς οἰκουμένης γλώττας ἐαυτῷ περιέφυεν , καὶ πρῶτον τούτων τῆς εὐσεβείας · εἰλήφαμεν χαρπόν . Ἐπὶ μὲν γὰρ τῆς τοῦ πύργου κατασκευῆς τὰ τῆς φωνῆς ἐμερίσθη , καὶ τὰς ἀλλήλων ἠγνόησαν γλώττας · οἱ ἄνθρωποι . Ἔδει γὰρ τῆς θεομάχου βουλῆς τὴν ὁμόνοιαν ἀγνοίας · συνεργήναι ῥημάτων , καὶ τοὺς κακῶς ἀλλήλοις συμπεραχέντας τῇ τῆς γλώττης μεταβολῇ διαστήναι . καὶ τὴν ἀλογίστων ἐγκεφαλισμῶν λόγῳ τὴν πείραν λαβεῖν , καὶ μὴτε λέγοντα λέγειν , μὴτε ἀκούοντα συνιέναι , μηδὲ μάτην προσπατοῦναι τοὺς χρόνους . Τί γὰρ σοι τῆς ἀπονοίας τὸ κέρδος ; τί σοι τῆς μεγαλωσύνης τὸ τέλος ; Τί τὸ ἀκατάληπτον βιβλὸν καταλαβεῖν ; Τί τὸν οὐρανὸν ἀρπάξαι φιλονεικεῖν , ὁ μὴδὲ τῆς γῆς δεῖος ὤν ἀπολαύειν ; Τί μετεωρολογεῖς , ὁ μὴδὲ τῆς τοῦ πλησίον φωνῆς ἐπακούων ; Μερικῶ σοι τὴν φωνὴν , καὶ καταλῦον τὴν πρᾶξιν , οὐ τὴν σὴν ἀνάδασιν δεδιώς , οὐδὲ ὑπὲρ τῆς ἐμῆς βασιλείας φοβούμενος , ἀλλὰ σοῦ τοῦ μάτην πονοῦντος καὶ κοπτομένου κηδόμενος . Οὐδὲ γὰρ λῦσον οἰκοδομή , καὶ πολυχειρία συντιθέμενος πυρὸς εἰς οὐρανὸν ἀνάγειν πέφυκεν , ἀλλὰ δρᾶματα θεογνωσίας , καὶ πολλοὶ ὁ δικαιοσύνη , καὶ φωτὸς καθαρώτερος βίος , καὶ πτέρυγες ἀρετῆς πρὸς ἐκείνην τὴν ὀδὸν ἀνάγουσιν . Ἐκεῖνος μὲν ἡ γλώττα μερισθεῖσα τῆς τολμῆς κατέπαυσεν , σοφὸς τὲ ὅμοι καὶ φιλανθρώπως τοῦτο τοῦ Θεοῦ κυβερνήσαντος . Ὁ δὲ παρ’ ἐκείνους ἐλαθεν ὡς κακῶν , τοῦτο τοῖς ἀποστόλοις ὡς ἀγαθὸν ἐδώρησατο , καὶ ὁ διὰ γλώττης καλᾶσας τοὺς ἀσεβεῖς , διὰ γλώττης τοὺς ἁγίους ἐδόξασε · καὶ οἱ τοῦ λόγου διάκονοι τὰς τοῦ λόγου μορφὰς ὑποδεχόμενοι , οὐ πρὸς ἐπίδειξιν τῆς χάριτος ἀπολαύσαντες , ἀλλ’ ἵν’ ἡρεῖα τὸ δῶρον ἐπιδείξαιμεν . Ἔδει γὰρ τοὺς τῆς οἰκουμένης παιδεύειν τὰς τῆς οἰκουμένης ἐπίστασθαι . Ἄσθενής γὰρ διδάσκαλος · οἱ τοὺς μαθητῶσιν ἀσαφής . Ἄλλ’ ὡς τῶν ἀκούτων μυστηρίων πιστευόμενοι , ἀναγκαίως πρότερον τῶν γλωσσῶν τὴν γνῶσιν ἐλάμβανον . Οὐδὲ γὰρ δύναται τὰς μυσταγωγεῖν τὸν μὴ πιστεύσαντα πρότερον πιστεύειν ὁ ἄν οὐδεὶς ἀπεῖργε χῶν τῶν λεγομένων . Ἐντεῦθεν ἡ τοῦ Πνεύματος ἤρεστο χάρις , καὶ διὰ τοῦτο τὰ περὶ τῶν φόβητον πρότερον ἐθαυμαστούργησεν . Εἰς πᾶσαν γὰρ τὴν γῆν ἐξῆλθεν ὁ φθόγγος αὐτῶν . Ἐμελλε
Lemmas: Ἐπεφώτισεν ὁ ὁ πνεῦμα χάρις · ἀληθής γάρ ὁ τῆν δωρεά ὁ πνεῦμα ὑπισχνέομαι . ἐπειδή μέν ὁ Παράκλητος ὁ παρά ὁ Δεσπότου Χριστός κηρύσσω αφειδής γάρ ὁ ὁ ἀφίημι προμηνύω , οὐ δούλος δοῦλος παρουσία προλέγω , ἀλλά Δεσπότη μοῦτος Δεσπότου γίγνομαι μηνυτής , καί διδάσκαλος ἀγαθός , ἀγαθός παραγωγός διδάσκαλος , μᾶλλον δέ συμπάρειμι πάρειμι καί συνάνειμι ἀνία , καί συγκαιος ἔρχομαι . ἀδιαίρετος γάρ ὁ Τριάς ὁ χάρις · καί οὐτίς Ανάδος ἄπειμι , οὔτε ἔρχομαι οὐ πάρειμι . ἄλλος ἀναιρέω ὡς ἄνθρωπος ὁ θεός Λόγος , καί Ταρσεύς · κατέρχομαι δέ ὁ Παράκλητος , καί ὁ οὐρανός οὐ καταλείπω · ἀλλά σύν ὁ πατήρ βασιλεύω , καί ὁ γῆ καταναγιζεω , καί ὁ οἰκουμένη [ 792 ] πληρόω , καί γένος γλῶσσα ὁ ἀπόστολος ἀποστέλλω · καί φωνή μέγεθος · ἐξαίφνης ἀκούω , καί βίαιος αὔρα ἦχος ἀποτελέω , καί βροντή τύπος ὁ ὁ πνεῦμα ἀφίημι ἐμέω · ἐπί γάρ ὁ ἰός ὁ βροντή περιγίγνομαι . καί ἄφθονος αὐτός διαμερίζω γλωσσάς ὡσεί πῦρ · καί ὁ ὁ φαίνω φοβερός , ὁ δέ ὑμνέω ποδιναω · φλόξ εφικζοειμι , καί μή καίω , πῦρ ἐπικάθημαι , καί μή φλέγω · πῦρ ὁ οὐράνιος σοφία δωρέω , πῦρ εἰς ἤπειρος μερίζω γλῶσσα , πῦρ εἰς μυρίος ἰδέα ῥῆμα τέμνω · φλόξ σοφιστεύω ὁ ἁλίτης διδάσκω , καί ῥήτωρ ὁ σκυτοτόμος ἀπολέγω . μᾶλλον δέ οὐδείς τοσοῦτος οὐ σοφιστής . οὐ μέν γάρ εἷς τις ἥδω ἔθνος διδάσκαλος , ὁ δέ ὁ οἰκουμένη γίγνομαι παιδευτής . καί Ἰτάλιος ἀνήρ ὁ Μῆδος φθέγγομαι , καί ὁ ὁ Παρθών Πιζάτος , καί ὁ ὁ Ἐλαμίτης οὐ ἀγνοέω · ἀλλά ἔχω ἐπί ὁ στόμα · πᾶς εἰκών φωνή . καί οὐδείς αὐτός ὁ απροστια ἔνδικος βάρβαρος , οὐδέ ὡς νόθος ὁ λόγος · ὁ ἀκρόω ἀποφεύγω · ἀλλά ὡς πατρίς ἔθνος πολίτης ἀκούω , πᾶς ὁ οἰκουμένη γλῶττα αὐτός περιφύομαι , καί πρῶτος οὗτος ὁ εὐσέβεια · λαμβάνω χάρπος . ἐπί μέν γάρ ὁ ὁ πύργος κατασκευή ὁ ὁ φωνή μερίζω , καί ὁ ἀλλήλων ἀγνοέω γλῶττα · ὁ ἄνθρωπος . δέω γάρ ὁ θεομάχος βουλή ὁ ὁμόνοια ἄγνοια · συνεργέω ῥῆμα , καί ὁ κακῶς ἀλλήλων συμπεραχέντας ὁ ὁ γλῶττα μεταβολεύς διΐστημι . καί ὁ ἀλόγιστος εγκεφαλισμαω λόγος ὁ πεῖρα λαμβάνω , καί μήτε λέγω λέγω , μήτε ἀκούω συνίημι , μηδέ μάτην προσπατουνη ὁ χρόνος . τις γάρ σύ ὁ ἀπόνοια ὁ κέρδος ; τίς σύ ὁ μεγαλωσύνη ὁ τέλος ; Τι ὁ ἀκατάληπτος Βίβλος καταλαμβάνω ; Τι ὁ οὐρανός ἁρπάζω φιλονεικέω , ὁ μηδέ ὁ γῆ δῖος εἰμί ἀπολαύω ; τις μετεωρολογέω , ὁ μηδέ ὁ ὁ πλησίος φωνή ἐπακούω ; Μερικός σύ ὁ φωνή , καί καταλύω ὁ πρᾶξις , οὐ ὁ σός ἀναδέω δείδω , οὐδέ ὑπέρ ὁ ἐμός βασίλεια φοβέω , ἀλλά σύ ὁ μάτην πονέω καί κόπτω κήδω . οὐδέ γάρ Λῦσος οἰκοδομή , καί πολυχειρία συντίθημι πυρός εἰς οὐρανός ἀνάγω φύω , ἀλλά δρᾶμα θεογνωσία , καί πολύς ὁ δικαιοσύνη , καί φάος καθαρός βίος , καί πτέρυξ ἀρετή πρός ἐκεῖνος ὁ ὁδός ἀνάγω . ἐκεῖνος μέν ὁ γλῶττα μερίζω ὁ τόλμα καταπαύω , σοφός τε ὅμοιος καί φιλάνθρωπος οὗτος ὁ θεός κυβερνάω . ὁ δέ παρά ἐκεῖνος λανθάνω ὡς κακός , οὗτος ὁ ἀπόστολος ὡς ἀγαθός δωρέω , καί ὁ διά γλῶττα καλέω ὁ ἀσεβής , διά γλῶττα ὁ ἅγιος δοξάζω · καί ὁ ὁ λόγος διάκονος ὁ ὁ λόγος μορφή ὑποδέχομαι , οὐ πρός ἐπίδειξις ὁ χάρις ἀπολαύω , ἀλλά ἵνα ἄρειος ὁ δῶρον ἐπιδείκνυμι . δέω γάρ ὁ ὁ οἰκουμένη παιδεύω ὁ ὁ οἰκουμένη ἐπίσταμαι . ἀσθενής γάρ διδάσκαλος · ὁ ὁ μαθητῶσιν ἀσαφής . ἄλλος ὡς ὁ ἀκούω μυστήριον πιστεύω , ἀναγκαῖος πρότερος ὁ γλῶσσα ὁ γνῶσις λαμβάνω . οὐδέ γάρ δύναμαι ὁ μυσταγωγέω ὁ μή πιστεύω πρότερος πιστεύω ὁ ἄν οὐδείς ἀπείργω χόω ὁ λέγω . ἐντεῦθεν ὁ ὁ πνεῦμα αρεστός χάρις , καί διά οὗτος ὁ περί ὁ φοβέω πρότερος ἐθαυμαστούργησεν . εἰς πᾶς γάρ ὁ γῆ ἐξέρχομαι ὁ φθόγγος αὐτός . Μέλλω