joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0287.1
κότε . Σκοπὲς δὲ Ἄνωθεν ἔδειξε διὰ τῆς διδασκαλίας , ὅτε ἐδίδαξεν αὐτοὺς ὡς ἔχουσιν ἔχων διὰ τοῦ λεπροῦ , ὅτε εἶπε , Θέλω , καθαρίσθητι · διὰ τοῦ ἑκατοντάρχου , ὅτε εἰπὸντα , [ 343 ] Εἰπὲ λόγῳ μόνον , καὶ λυθήσεται οἷ πᾶς μου , καὶ ἔθαύμαζε ὅτι ὑπὲρ πάντα ἀνεχῶρεν διὰ τῆς θαλάττης , ὅτε αὐτὴν ἐχαλίνωσε λόγῳ μόνῳ · διὰ τῶν δαιμόνων , ὅτε αὐτὸν κρῖτιν ἀνωμολόγησαν , καὶ μετὰ πολλῆς τῆς ἐξουσίας αὐτοὺς ἐξέβαλεν . Ἐνταῦθα 66 παλὶν ἑτέρῃ μεῖζονι τρόπῳ τοὺς ἔχθροὺς αὐτοῦ 67 καταναγκάζει ὁμολογήσαι τὴν ὁμοτιμίαν , καὶ διὰ τοῦ στόματος αὐτῶν αὐτὸ καθίστησι φανερὸν . Αὐτὸς μὲν γὰρ τὸ ἀφιλόνειμον δείκνυσι ( καὶ γὰρ πολὺ πειρεῖσθαι θέατρον 68 τὴν ἐφὧδον ἀποτελεῖ , διὸ καὶ ἄνωθεν αὐτὸν καθῆκαν ) , οὐχ ἐπέδραμεν εὐθέως τῇ τοῦ σώματος θεραπείᾳ τοῦ φαινομένου , ἀλλὰ παρ’ ἐκείνου λαμβάνει τὴν ἀφορμὴν · καὶ τὸ ἀδηλον πρῶτον ἐθεράπευσεν , τὴν ψυχὴν , τὰ ἀμαρτήματα ἀφεὶς ὅπερ ἐκεῖνον μὲν ἔσωσεν , αὐτὸν δὲ οὐ πολλὴν δόξαν ἔφερεν . Ἐκεῖνον μὲν γὰρ ὑπὸ πονηρᾶς ἐνοχλούμενον 69 , καὶ ἐπιτιμᾶν βουλομένῳ , ἐκλάλει τὸ γεγεννημένον καὶ ἄκοντες παρεκασύασαν . Καὶ γὰρ εὐμήνους ὢν αὐτὸς , τῇ βακχάνῃ αὐτῶν εἰς τὴν τοῦ σημείου φανέρωσιν ἀπεχρήσατο . Ἐπεὶ οὖν ἐθορυβοῦντο καὶ ἔλεγον · Οὗτος βλασφημεῖ · τὴς διφρατὶς ἀφέναις ἁμαρτίας , εἰ μὴ μόνος ὁ Θεός · ἴσων νὶ φησιν αὐτός . Ἄρα ἀνέθηκε τὴν ὑπόνοιαν · Καίτοιγε εἰ μὴ ἴσος ἦν , ἐχρῆν εἰπεῖν · Τί μοι προστιθέατε 70 μὴ προσάχουσαν ὑπόληψιν · πρῶρον ταύτης ἐγὼ τὴς δυναμίας . Νῦν δὲ τούτων μὲν οὐδὲν εἶπε τούναντιον δὲ ἅπαν καὶ ἐπεβαίωσε καὶ ἐκύρωσε , τῇ τε 71 παρ’ ἑαυτοῦ φωνῇ , καὶ τῷ τοῦ θαύματος ἐπιδείξει . Ἐπειδὴ γὰρ τὸ αὐτὸν τινα περὶ ἑαυτοῦ λέγειν ἐδόκει προσιτάσθαι τοῖς ἀχρωμημένοις , διὰ τῶν ἄλλων ρεβασιὸν τὰ περὶ ἑαυτοῦ · καὶ τὸ δὴ θαυμαστὸν , ὅτι οὐ διὰ τῶν φίλων μόνον , ἀλλὰ καὶ διὰ τῶν ἐχθρῶν · τοῦτο γὰρ ἡ περιουσία τῆς αὐτοῦ σοφίας . Διὰ μὲν τῶν φίλων , ὅτε εἶπε , Θέλω , καθαρίσθητι , καὶ ὅτε εἶπεν , Οὐδὲ ἐν τῷ Ἰσραὴλ τοσαύτην πίστιν εὑρον · διὰ δὲ τῶν ἐχθρῶν νῦν . Ἐπειδὴ γὰρ εἶπον , ὅτι οὐδεὶς δύναται ἀφιεναί ἁμαρτίας , εἰ μὴ μόνος 72 ὁ Θεός , ἔπηγαγεν · Ἴνα δὲ εἰδῆτε , ὅτι ἐξουσίαν ἔχει ὁ Υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ἀφιεναί ἁμαρτίας ἐπὶ τῆς γῆς · ( τότε λέγει τῷ παραλυτικῷ ) Ἐγερθὲς ἄρ’ ον τὸν κλῖδατόν σου , καὶ ὕπαρε εἰς τὸν οἶκόν σου . Οὐχ ἐνταῦθα δὲ μόνον , ἀλλὰ καὶ ἄλλαγοῦ παλὶν λεγόντων αὐτῶν · Περὶ καλοῦ ἔργου οὐ λυθόμεν σε , ἀλλὰ περὶ βλασφημίας , καὶ ὅτι σὺν ἀνθρώπος ὢν , ποιεῖς σεαυτὸν Θεόν · οὐδὲ ἐκεῖ τὴν διέξον ταύτην κατέλυσεν , ἀλλὰ παλὶν αὐτὴν ἐκύρωσε λέγων 73 , Εἰ μὴ ποιῶ τὰ ἔργα τοῦ Πατρὸς μου , μὴ πιστεύετέ μοι · εἰ δὲ ποιοῦ , κἂν ἐμοὶ μὴ 74 πιστεύητε , τοῖς ἔργοις πιστεύσατε .
Lemmas: πότε . Σκοπῆς δέ ἄνωθεν δείκνυμι διά ὁ διδασκαλία , ὅτε διδάσκω αὐτός ὡς ἔχω ἔχω διά ὁ λεπρός , ὅτε εἶπον , ἐθέλω , καθαρίζω · διά ὁ ἑκατόνταρχος , ὅτε εἶπον , [ 343 ] εἶπον λόγος μόνος , καί λύω οἷ πᾶς ἐγώ , καί θαυμάζω ὅτι ὑπέρ πᾶς ἀναχωρέω διά ὁ θάλασσα , ὅτε αὐτός χαλινόω λόγος μόνος · διά ὁ δαίμων , ὅτε αὐτός κριος ἀνομολογέομαι , καί μετά πολύς ὁ ἐξουσία αὐτός ἐκβάλλω . ἐνταῦθα 66 πάλιν ἕτερος μείζων τρόπος ὁ ἐχθρός αὐτός 67 καταναγκάζω ὁμολογέω ὁ ὁμοτιμία , καί διά ὁ στόμα αὐτός αὐτός καθίστημι φανερός . αὐτός μέν γάρ ὁ αφιλονεμω δείκνυμι ( καί γάρ πολύς πειράω θέατρον 68 ὁ ἐφοράω ἀποτελέω , διό καί ἄνωθεν αὐτός καθίημι ) , οὐ ἐπιτρέχω εὐθύς ὁ ὁ σῶμα θεραπεία ὁ φαίνω , ἀλλά παρά ἐκεῖνος λαμβάνω ὁ ἀφορμή · καί ὁ ἄδηλος πρῶτος θεραπεύω , ὁ ψυχή , ὁ ἁμάρτημα ἀφίημι ὅσπερ ἐκεῖνος μέν σῴζω , αὐτός δέ οὖον πολύς δόξα φέρω . ἐκεῖνος μέν γάρ ὑπό πονηρός ἐνοχλέω 69 , καί ἐπιτιμάω βούλομαι , ἐκλαλέω ὁ γεννάω καί ἄκων παρακαίω . καί γάρ εὔμηνος εἰμί αὐτός , ὁ βάκχανος αὐτός εἰς ὁ ὁ σημεῖον φανέρωσις ἀποχράω . ἐπεί οὖν θορυβέω καί λέγω · οὗτος βλασφημέω · σής διφρατὶς ἀφίημι ἁμαρτία , εἰμί μή μόνος ὁ Θεός · ἴσος ν́ς φημί αὐτός . ἄρας ἀνατίθημι ὁ ὑπόνοια · καίτοι εἰμί μή ἴσος εἰμί , χρή εἶπον · τις ἐγώ προστίθημι 70 μή προσάγω ὑπόληψις · πρῶρος οὗτος ἐγώ σής δυνάμιος . νῦν δέ οὗτος μέν οὐδείς εἶπον τουναντίον δέ ἅπας καί ἐπιβαίνω καί κυρόω , ὁ τε 71 παρά ἑαυτοῦ φωνή , καί ὁ ὁ θαῦμα ἐπίδειξις . ἐπεί γάρ ὁ αὐτός τις περί ἑαυτοῦ λέγω δοκέω προσίστημι ὁ ἀχρωμημένοις , διά ὁ ἄλλος ρεβασιὸν ὁ περί ἑαυτοῦ · καί ὁ δή θαυμαστός , ὅτι οὖον διά ὁ Φίλων μόνος , ἀλλά καί διά ὁ ἐχθρός · οὗτος γάρ ὁ περιουσία ὁ αὐτός σοφία . Ζεύς μέν ὁ Φίλων , ὅτε εἶπον , ἐθέλω , καθαρίζω , καί ὅτε εἶπον , οὐδέ ἐν ὁ Ἰσραήλ τοσοῦτος πίστις εὑρίσκω · διά δέ ὁ ἐχθρός νῦν . ἐπεί γάρ εἶπον , ὅτι οὐδείς δύναμαι ἀφίημι ἁμαρτία , εἰμί μή μόνος 72 ὁ Θεός , ἐπάγω · ἵνα δέ οἶδα , ὅτι ἐξουσία ἔχω ὁ υἱός ὁ ἄνθρωπος ἀφίημι ἁμαρτία ἐπί ὁ γῆ · ( τότε λέγω ὁ παραλυτικός ) Ἐγερθὲς ἄρα εἰμί ὁ χλιδάω σύ , καί ὑπαίρω εἰς ὁ οἶκος σύ . οὐχ ἐνταῦθα δέ μόνος , ἀλλά καί ἀλλάσσω πάλιν λέγω αὐτός · περι καλός ἔργον οὖον λύω σύ , ἀλλά περί βλασφημία , καί ὅτι σύν ἄνθρωπος εἰμί , ποιέω σαυτοῦ Θεός · οὐδέ ἐκεῖ ὁ διέξειμι οὗτος καταλύω , ἀλλά πάλιν αὐτός κυρόω λέγω 73 , εἰμί μή ποιέω ὁ ἔργον ὁ πατήρ ἐγώ , μή πιστεύω ἐγώ · εἰμί δέ ποιέω , κἀν ἐγώ μή 74 πιστεύω , ὁ ἔργον πιστεύω .