joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0395.4
Πόθεν οὖν , εἶπέ μοι , τὸ πλεῖον ἀπώλετο τοῦ σπόρου ; Οὐ παρὰ τὴν σπεῖραντα , ἀλλὰ παρὰ τὴν ὑποδεχομένην γῆν · τοὔτεστι , παρὰ τὴν μὴ ἀκούσασαν ψυχήν . Καὶ τὶνος ἕνεκεν οὐ λέγει , ὅτι τὰ μὲν ἐδέξαντο οἱ ῥάθυμοι , καὶ ἀπόλλυται · τὰ δὲ οἱ πλούσιοι , καὶ ἀπέκτισαν · τὰ δὲ οἱ χαῦνοι , καὶ προῦδωκαν ; Οὐ βούλεται αὐτῶν σφόδρα καθιεῖσθαι , ὥστε μὴ εἰς ἀπόγνωσιν ἐμβαλεῖν , ἀλλὰ καταλιμπάνει τῷ συνεῖδὶ τὴν ἀκούσασαν τὸν ἐλεγχον . Οὐχ ὁ σπόρος δὲ τοῦτο ἔπαθε μόνον , ἀλλὰ καὶ ἡ σαγήνη . Πολλὰ γὰρ καὶ ἐκείνην ἤνεγκεν ἀχρήστα . Ταύτην δὲ λέγει τὴν παραβολήν , τοὺς μαθητὰς ἀλείφειν , καὶ παιδεύειν , κἂν πλείους τῶν δεχομένων τὸν λόγον ὄσιν οἱ ἀπολλύμενοι , μὴ καταπίπτειν . Καὶ γὰρ ἐπὶ τοῦ Δεσπότου τοῦτο γέγονε · καὶ ὁ πάντως 96 προειδὼς , ὅτι ταῦτα ἔσται , οὐχ ἀπέστη τοῦ σπεῖρειν . Καὶ πῶς ἂν ἔχοι λόγον , φησίν , ἐπὶ τὰς ἀκάνθας σπεῖρειν , ἐπὶ τὴν πέτραν , ἐπὶ τὴν ὁδόν ; Ἐπὶ μὲν τῶν σπερμάτων οὐ τῆς γῆς , οὐχ ἂν ἔχοι λόγον · ἐπὶ δὲ τῶν ψυχῶν καὶ τῶν διδασκαλιῶν , καὶ πολὺν ἔχει τοῦτο τὸν ἔπαινον . Ὁ μὲν γὰρ γεωργὸς εἰκῶτως ἂν ἐγκαλοῖτο 97 τοῦτο ποιῶν · οὐ γὰρ ἐν τῇ πέτρᾳ γενέσθαι γῆν , οὐδὲ τὴν ὁδὸν μὴ εἶναι ὁδόν , οὐδὲ τὰς ἀκάνθας μὴ εἶναι ἀκάνθας · ἐπὶ δὲ τῶν λογικῶν οὐχ οὕτω . Δυνατὸν γὰρ τὴν πέτραν μεταβληθῆναι , καὶ γενέσθαι γῆν λιπαράν · καὶ τὴν ὁδὸν μηκέτι καταπατεῖσθαι , μέχρι προκεισθαι τοῖς παριοῦσιν ἄπαυσιν , ἀλλ’ εἶναι ἄρουραν πίονα · καὶ τὰς ἀκάνθας ἀφανισθῆναι , καὶ πολλὰς ἀπολαύειν ἀδείας τὰ σπέρματα . Εἰ γὰρ μὴ ἐξῆν , οὐχ ἂν ἐσπείρεν οὕτως . Εἰ δὲ μὴ ἐγένετο ἐπὶ πάντων ἡ μεταβολή , οὐ παρὰ τὸν σπεῖραντα , ἀλλὰ παρὰ τοὺς μὴ βουλομένους μεταβληθῆναι . Αὐτὸς μὲν γὰρ τὸ αὐτὸ πεποίηκεν · εἰ δὲ ἐκεῖνοι τὰ παρ’ αὐτοῦ προῦδωκαν , ἀνεύθυνος αὐτὸς τὸ τοιαύτην φιλανθρωπίαν ἐπιδειξάμενος . Σὺ δὲ μοι ἐκεῖνο σκόπει , ὅτι οὐ μία μία τῆς ἀπωλείας ἡ ὁδός , ἀλλὰ διάφοροι καὶ ἀλλήλων διεστηκυῖαι.Οἱ μὲν γὰρ τῇ ὁδῷ εἰκώτες [ 472 ] εἰσίν , οἱ βαναῦσοι καὶ ῥάθυμοι καὶ ὀλιγωροί · οἱ δὲ ἐν τῇ πέτρᾳ , οἱ ἀσθενέστεροι μόνον . Ὁ γὰρ ἐπὶ τὰς πετρώδεις σπαρείς , φησίν , οὗτος ἐστὶν ὁ τὸν λόγον ἀκούων , καὶ εὐθὺς μετὰ χαρᾶς λαμβάνων αὐτόν · οὐχ ἔχει δὲ βίαν ἐν ἑαυτῷ , ἀλλὰ πρόσκαιρός ἐστι · γενομένης δὲ ὀλιγέως ἢ διωγμοῦ διὰ τὸν λόγον , εὐθέως ἐσκανδαλίζεται 98 . Παντὸς , φησίν , ἀκουστοῦ τοῦ λόγου τὰς ἀληθείας 99 , καὶ μὴ συνιέντος , ἔρχεται ὁ Πονηρός , καὶ ἀρπάζει τὸ ἐσπαρμένον ἐκ τῆς καρδίας αὐτοῦ 1 . Οὗτος ἐστὶν ὁ παρὰ τὴν ὁδὸν σπαρείς . Οὐχ ἔστι δὲ ἴσον , μηδενὸς ἐπιπράζοντος , μέχρι ἀναμολγῆσαι , τὴν διδασκαλίαν μαρναμένην , καὶ πεῖρασμῶν ἐπικειμένων . Οἱ δὲ ταῖς ἀκάνθαις προσεικοῦτες , πολλῷ τούτων ἀσυνγνώστοτεροι .
Lemmas: πόθεν οὖν , εἶπον ἐγώ , ὁ πλείων ἀπόλλυμι ὁ σπόρος ; οὖον παρά ὁ σπείρω , ἀλλά παρά ὁ ὑποδέχομαι γῆ · τουτέστι , παρά ὁ μή ἀκούω Ψυχή . καί τίς ἕνεκα οὖον λέγω , ὅτι ὁ μέν δέχομαι ὁ ῥάθυμος , καί ἀπόλλυμι · ὁ δέ ὁ πλούσιος , καί ἀποκτείνω · ὁ δέ ὁ χαῦνος , καί προδίδωμι ; οὖον βούλομαι αὐτός σφόδρα καθίζω , ὥστε μή εἰς ἀπόγνωσις ἐμβάλλω , ἀλλά καταλείπω ὁ σύνοιδα ὁ ἀκούω ὁ ἐλέγχω . οὐχ ὁ σπόρος δέ οὗτος πάσχω μόνος , ἀλλά καί ὁ σαγήνη . Πολύς γάρ καί ἐκεῖνος φέρω ἄχρηστος . οὗτος δέ λέγω ὁ παραβολή , ὁ μαθητής ἀλείφω , καί παιδεύω , κἀν πλείων ὁ δέχομαι ὁ λόγος ἄκμων ὁ ἀπόλλυμι , μή καταπίπτω . καί γάρ ἐπί ὁ δεσπότης οὗτος γίγνομαι · καί ὁ πάντως 96 πρόοιδα , ὅτι οὗτος εἰμί , οὐ ἀφίστημι ὁ σπείρω . καί πῶς εἄν ἔχω λόγος , φημί , ἐπί ὁ ἄκανθα σπείρω , ἐπί ὁ πέτρα , ἐπί ὁ ὁδός ; ἐπί μέν ὁ σπέρμα οὖον ὁ γῆ , οὐ εἄν ἔχω λόγος · ἐπί δέ ὁ Ψυχή καί ὁ διδασκαλία , καί πολύς ἔχω οὗτος ὁ ἔπαινος . ὁ μέν γάρ γεωργός εἰκῶτως εἄν ἐγκαλέω 97 οὗτος ποιέω · οὖον γάρ ἐν ὁ πέτρα γίγνομαι γῆ , οὐδέ ὁ ὁδός μή εἰμί ὁδός , οὐδέ ὁ ἄκανθα μή εἰμί ἄκανθα · ἐπί δέ ὁ λογικός οὐ οὗτος . δυνατός γάρ ὁ πέτρα μεταβάλλω , καί γίγνομαι γῆ λιπαρός · καί ὁ ὁδός μηκέτι καταπατέω , μέχρι πρόκειμαι ὁ πάρειμι ἄπαις , ἀλλά εἰμί ἄρουρα πίων · καί ὁ ἄκανθα ἀφανίζω , καί πολύς ἀπολαύω ἄδεια ὁ σπέρμα . εἰμί γάρ μή ἔξεστι , οὐ εἄν σπείρω οὕτως . εἰμί δέ μή γίγνομαι ἐπί πᾶς ὁ μεταβολή , οὖον παρά ὁ σπείρω , ἀλλά παρά ὁ μή βούλομαι μεταβάλλω . αὐτός μέν γάρ ὁ αὐτός ποιέω · εἰμί δέ ἐκεῖνος ὁ παρά αὐτός προδίδωμι , ἀνεύθυνος αὐτός ὁ τοιοῦτος φιλανθρωπία ἐπιδείκνυμι . σύ δέ ἐγώ ἐκεῖνος σκοπέω , ὅτι οὖον εἷς εἷς ὁ ἀπώλεια ὁ ὁδός , ἀλλά διάφορος καί ἀλλήλων διεστηκυῖαι.Οἱ μέν γάρ ὁ ὁδός ἔοικα [ 472 ] εἰμί , ὁ βάναυσος καί ῥάθυμος καί ὀλίγωρος · ὁ δέ ἐν ὁ πέτρα , ὁ ἀσθενής μόνος . ὁ γάρ ἐπί ὁ πετρώδης σπείρω , φημί , οὗτος εἰμί ὁ ὁ λόγος ἀκούω , καί εὐθύς μετά χαρά λαμβάνω αὐτός · οὐ ἔχω δέ βία ἐν ἑαυτοῦ , ἀλλά πρόσκαιρος εἰμί · γίγνομαι δέ ὀλιγέως ἢ διωγμός διά ὁ λόγος , εὐθύς σκανδαλίζω 98 . Παντὸς , φημί , ἀκουστής ὁ λόγος ὁ ἀλήθεια 99 , καί μή συνίημι , ἔρχομαι ὁ Πονηρός , καί ἁρπάζω ὁ σπείρω ἐκ ὁ Καρδία αὐτός 1 . οὗτος εἰμί ὁ παρά ὁ ὁδός σπείρω . οὐχ εἰμί δέ ἴσος , μηδείς ἐπιπράζοντος , μέχρι ἀναμολγῆσαι , ὁ διδασκαλία μάρναμαι , καί πειρασμός ἐπίκειμαι . ὁ δέ ὁ ἄκανθα προσεικουαιρεω , πολύς οὗτος ασυνγνωστοτερεω .