ciscoriordan/open-greek-corpus-annotations huggingface dataset:
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0132.3
Ἀκούσωμεν , καὶ ὅτι ἀνέλεξίς καὶ ὠμολ · ὅτι οὐχ ἐτέροις ἐξὼν ὠμολ , ἀλλ᾽ ἑαυτοῖς . Ὅταν οὖν βούλῃ μησιτακεῖν , ἐννόουν ὅτι σαυτὸ μησιατακεῖς , οὐχ ἐτέροις , ὅτι τῷ σαυτοῦ κατασάμενος ἁμαρτήματα , οὐ τὰ τοῦ πλησίου . Σὺ μὲν γὰρ , ὅπερ ἂν ἐργάσῃ τούτων , ὡς ἄνθρωπος · ἐργάσῃ καὶ ἐν τῇ παραίνῃ βίῃ · ὁ δὲ Θεὸς οὐχ οὕτως , ἀλλὰ μεῖζον , σε τιμωρήσεται , καὶ τιμωρήσει τὴν ἐκεῖ . Παρέδωκε [ 617 ] γὰρ αὐτόν , ὡς οὐ διστοφ τὸ ὀφειλόμενον · τοὺς δὲ , διηνεκῶς · οὔτε γὰρ ἀπολύσει ποτέ . Ἐπειδὴ γὰρ οὐχ ἔγνω τὴν εὐεργεσίαν βελτίων , λείπεται τῇ τιμωρίᾳ σε διορθοῦσθαι . Καίτοιγε ἀμετάμελητα τὰ χαρισματα καὶ αἱ δωρεαί · ἀλλὰ τοσούτον ἰσχυσεν ἡ κακία , ὡς καὶ τοῦτον λύσαι τὸν νόμον . Τί τοῖν μὴ μνησιαχεῖν γαλεωτέραν , ὅταν δωρεὰν δεῖν τοσούτων καὶ τιμιακωτέραν ἀνατρέπων φαίνηται ; Καὶ οὐδ᾽ ἀπλῶς αὐτὸν παρέδωκεν , ἀλλὰ ὀργισθείς . Ὅτε μὲν γὰρ ἐκέλευσε πραθῆναι , οὐχ ἐν ὀργῇ · τὰ ῥήματα οὐκοῦν οὐδὲ ἐποίησεν · ἀλλ᾽ ἀφορμὴν φιλανθρωπίας μεγίστην · νυνὶ δὲ ἀγανακτῆσεως πολλῆς ἡ ψῆφος , καὶ τιμωρίας , καὶ καλύσεως . Τί οὖν ἡ παραβολὴ βούλεται ; Οὕτως ποιήσεται καὶ ὑμῖν , φησίν , ὁ Πατὴρ μου , ἐὰν μὴ ἀφῆτε ἕκαστος τῷ ἀδελφῷ αὐτοῦ ἀπὸ τῆς καρδίας ὑμῶν τὰ παραπτώματα αὐτῶν . Οὐ λέγει , Ὁ Πατὴρ ὑμῶν · ἀλλ᾽ , Ὁ Πατὴρ μου . Οὐ γὰρ ἄξιον τοῦ τοιούτου καλεῖσθαι Πατέρα τὸν Θεόν , τοῦ οὕτω πονηροῦ καὶ μισανθρώπου .
Lemmas: ἀκούω , καί ὅτι ἀνέλεξίς καί Ομόλ · ὅτι οὐ ἕτερος ἔχω Ομόλ , ἀλλά ἑαυτοῦ . ὅταν οὖν βούλομαι μησιτηκω , ἐννοέω ὅτι σαυτός μησιατακεῖς , οὐ ἕτερος , ὅτι ὁ σεαυτοῦ κατάσσω ἁμάρτημα , οὖον ὁ ὁ πλησίος . σύ μέν γάρ , ὅσπερ εἄν ἐργάζομαι οὗτος , ὡς ἄνθρωπος · ἐργάζομαι καί ἐν ὁ παραινέω βίαιος · ὁ δέ θεός οὐ οὕτως , ἀλλά μείζων , σύ τιμωρέω , καί τιμωρέω ὁ ἐκεῖ . παραδίδωμι [ 617 ] γάρ αὐτός , ὡς οὖον διστοφ ὁ ὀφείλω · ὁ δέ , διηνεκής · οὔτε γάρ ἀπολύω ποτός . ἐπεί γάρ οὐ γιγνώσκω ὁ εὐεργεσία ἀγαθός , λείπω ὁ τιμωρία σύ διορθόω . καίτοι αμεταμέλητος ὁ χάρισμα καί ὁ δωρεά · ἀλλά τοσοῦτος ἰσχύω ὁ κακία , ὡς καί οὗτος λύω ὁ νόμος . τις ὁ μή μνησιηχεω γαλέος , ὅταν δωρεά δήω τοσοῦτος καί τίμιος ἀνατρέπω φαίνω ; καί οὐδέ ἀπλόος αὐτός παραδίδωμι , ἀλλά ὀργίζω . ὅτε μέν γάρ κελεύω πέρνημι , οὐ ἐν ὀργή · ὁ ῥῆμα οὐκοῦν οὐδέ ποιέω · ἀλλά ἀφορμή φιλανθρωπία μέγας · νυνί δέ ἀγανάκτησις πολύς ὁ ψῆφος , καί τιμωρία , καί καλύσεως . τις οὖν ὁ παραβολή βούλομαι ; οὕτως ποιέω καί σύ , φημί , ὁ πατήρ ἐγώ , ἐάν μή ἀφίημι ἕκαστος ὁ ἀδελφός αὐτός ἀπό ὁ Καρδία σύ ὁ παράπτωμα αὐτός . οὖον λέγω , ὁ πατήρ σύ · ἀλλά , ὁ πατήρ ἐγώ . οὖον γάρ ἄξιος ὁ τοιοῦτος καλέω πατήρ ὁ Θεός , ὁ οὗτος πονηρός καί μισάνθρωπος .
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0135.2
στὸς , ὑπὲρ ἑαυτοῦ μὲν ἔχαιρεν , ὑπὲρ δὲ τῶν σταυρούντῶν ἐδάκρυεν . Οὕτω καὶ ἡμᾶς διακεῖσθαι χρῆ · καὶ ὅσωἄν ἀδικώμεθα , τοσοῦτω μᾶλλον ⁵⁷ θρηνεῖν τοὺς ἀδικοῦντας . Ἡμῖν μὲν γὰρ πολλὰ ἐντεῦθεν τὰ ἀγαθά · ἐκείνοις δὲ τὰ ἐναντία . Ἄλλ’ ἐπὶ πάντων ὕβρισε καὶ ἐτύπτησεν ; Οὐκοῦν ἐπὶ πάντων ἑαυτὸν ἤσχυνε καὶ ἠτίμασε ⁵⁸ , καὶ μυρίων κατηγορῶν ἤνοιξε στόματα , καὶ σοὶ πλείονας τοὺς στεφάνους ὕψηνε , καὶ πολλοὺς σοὶ τῆς μακροθυμίας συνήγαγε κήρυκας . Ἄλλα πρὸς ἑτέρους διέβαλε ; Καὶ τί τοῦτο , τοῦ Θεοῦ ὄντος τοῦ μέλλοντος ἀπαιτεῖν τὰς εὐθύνας , ἀλλ’ οὐχ ἐκείνων τῶν ἀκούσάντων ; Ἑαυτῷ γὰρ προσέθηκε κολάσεως ὑπόθεσιν , ἵνα μὴ μόνον ὑπὲρ τῶν οἰκείων , ἀλλὰ καὶ ὑπὲρ ὧν περὶ σοῦ διελέχθη , παράσχῃ σοι δοκεῖ , φέρε σε πρὸς τοὺς [ 619 ] συνδούλους ⁵⁹ ἀγάγωμεν · πρὸς τὸν Ἰωσήφ , τὸν μυρία παθόντα καὶ εὐεργετήσαντα τοὺς ἀδελφοὺς · πρὸς τὸν Μωϋσέα , τὸν μετὰ μυρίας ἐπιβουλὰς ὑπὲρ αὐτῶν δεθηέντα · πρὸς τὸν μακάριον ⁶⁰ Παῦλον , τὸν οὐδὲ ἀριθμῆσι ἔχοντα ἅπερ ἔπαθε παρ’ αὐτῶν , καὶ ἀξιοῦντα ἀνάθημα ⁶¹ εἶναι ὑπὲρ αὐτῶν · πρὸς τὸν Στέφανον , τὸν ⁶² λιθάζομενον καὶ παρακαλοῦντα λυθῆναι αὐτοῖς τὴν ἁμαρτίαν ταύτην . Καὶ ταῦτα πάντα ἐννοήσας , ἔκβαλε πᾶσαν ὀργήν , ἵνα καὶ ἡμῖν ὁ Θεὸς ἀφῇ πάντα τὰ παραπτώματα ⁶³ , χάριτι καὶ φιλαθρωπίᾳ τοῦ Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ , μεθ’ οὗ τῷ Πατρὶ καὶ τῷ ἀγίῳ Πνεύματι δόξα , κράτος , τιμή , νῦν καὶ ἀεὶ καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων . Ἀμήν .
Lemmas: Στος , ὑπέρ ἑαυτοῦ μέν χαίρω , ὑπέρ δέ ὁ σταυρόω δάκρυ . οὕτως καί ἐγώ διάκειμαι χράω · καί ὅσος ἀδικέω , τοσοῦτος μᾶλλον ⁵⁷ θρηνέω ὁ ἀδικέω . ἡμῖν μέν γάρ πολύς ἐντεῦθεν ὁ ἀγαθός · ἐκεῖνος δέ ὁ ἐναντίος . ἄλλος ἐπί πᾶς ὑβρίζω καί τύπτω ; οὐκοῦν ἐπί πᾶς ἑαυτοῦ αἰσχύνω καί ἀτιμάζω ⁵⁸ , καί μυρίος κατηγορέω ἀνοίγνυμι στόμα , καί σύ πλείων ὁ στέφανος ὕψηνε , καί πολύς σύ ὁ μακροθυμία συνάγω κῆρυξ . ἄλλος πρός ἕτερος διαβάλλω ; καί τίς οὗτος , ὁ Θεός εἰμί ὁ μέλλω ἀπαιτέω ὁ εὐθύνω , ἀλλά οὐ ἐκεῖνος ὁ ἀκούω ; ἑαυτοῦ γάρ προστίθημι κόλασις ὑπόθεσις , ἵνα μή μόνος ὑπέρ ὁ οἰκέω , ἀλλά καί ὑπέρ ὅς περί σύ διαλέγω , παρέχω σύ δοκέω , φέρω σύ πρός ὁ [ 619 ] σύνδουλος ⁵⁹ ἄγω · πρός ὁ Ἰωσήφ , ὁ μυρίος πάθος καί εὐεργετέω ὁ ἀδελφός · πρός ὁ Μωϋσῆς , ὁ μετά μυρίος ἐπιβουλή ὑπέρ αὐτός δεθηέντα · πρός ὁ μακάριος ⁶⁰ Παῦλος , ὁ οὐδέ ἀρίθμησις ἔχω ὅσπερ πάσχω παρά αὐτός , καί ἄξιος ἀνάθημα ⁶¹ εἰμί ὑπέρ αὐτός · πρός ὁ Στέφανος , ὁ ⁶² λιθάζω καί παρακαλέω λύω αὐτός ὁ ἁμαρτία οὗτος . καί οὗτος πᾶς ἐννοέω , ἐκβάλλω πᾶς ὀργή , ἵνα καί ἐγώ ὁ θεός ἀφίημι πᾶς ὁ παράπτωμα ⁶³ , χάρις καί φιλαθρωπίᾳ ὁ κύριος ἐγώ Ἰησοῦς Χριστός , μετά ὅς ὁ πατήρ καί ὁ ἅγιος πνεῦμα δόξα , κράτος , τιμή , νῦν καί ἀεί καί εἰς ὁ αἰών ὁ αἰών . ἀμήν .
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0135.3
OMIΛΙΑ ΕΒ' .
Lemmas: OMIΛΙΑ βαίνω .
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0135.4
Καὶ ἐγένετο , ὅτε ἐτέλεσεν ὁ Ἰησοῦς τοὺς λόγους τούτους , μετήρεν ἀπὸ τῆς Γαλιλαίας , καὶ ἦλθεν ἐπὶ ⁶⁴ τὰ ὄρια τῆς Ἰουδαίας πέραν τοῦ Ἰορδάνου .
Lemmas: καί γίγνομαι , ὅτε τελέω ὁ Ἰησοῦς ὁ λόγος οὗτος , μεταίρω ἀπό ὁ Γαλιλαία , καί ἔρχομαι ἐπί ⁶⁴ ὁ όριο ὁ Ἰουδαῖος πέραν ὁ Ἰορδάνης .
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0135.5
α’ . Συνεχῶς τὴν Ἰουδαίαν ἀφεὶς διὰ τὴν βασκανίαν τὴν ἐκείνων , νῦν ἐπιχωριάζει λοιπόν , ἐπεὶδὴ τὸ πάθος ἐγὼς ἐμελλεν εἶναι · οὐ μὴν εἰς τὰ Ἱεροσόλυμα τέως ἀνεισιν , ἀλλ’ εἰς τὰ ὄρια τῆς Ἰουδαίας . Καὶ ἐλθόντι ἠκολούθησαν αὐτῷ ⁶⁵ ὄχλοι πολλοί , καὶ ἐθεράπευσεν αὐτούς . Οὔτε τῇ τῶν λόγων διδασκαλίᾳ διηνεκῶς ⁶⁶ ἐνδιατρίδει , οὔτε τῇ τῶν σημείων θαυματουργίᾳ · ἀλλὰ εἶχον , προβλήματα ⁶⁷ αὐτῷ προβάλλουσι . Προσελθόντες γὰρ αὐτῷ καὶ πειράζοντες ἔλεγον · Εἰ ἔξεστιν ἄνθρώπῳ ἀπολῦσαι τὴν γυναῖκα αὐτοῦ κατὰ πᾶσαν αἰτίαν ; Ὦ τῆς ἀνοίας ⁶⁷ ! Ὡντο ἐπιστομίζειν αὐτὸν διὰ τῶν ζητημάτων , καὶτοι γε ἤδη λαβόντες αὐτοῦ ⁶⁸ τεκμήριον τῆς δυνάμεως ταύτης . Ὅτε γοῦν περὶ τοῦ σαββάτου πολλὰ διελέχθησαν , ὅτε εἶπον , ὅτι Βλασφημεῖ , ὅτε εἶπον , ὅτι Δαιμόνιον ἔχει , ὅτε τοῖς μαθηταῖς ἐπετίμησαν διὰ τῶν σπορίμων βαδίζουσιν , ὅτε περὶ [ 620 ] ἀνίπ·ων διελέχθησαν χειρῶν , πανταχοῦ ἀπορράψας αὐτῶν τὰ στόματα , καὶ τὴν ἀναίσχυντον ἐμφράξας γλῶτταν , οὕτω
Lemmas: ὅς . συνεχής ὁ Ἰουδαῖος ἀφίημι διά ὁ βασκανία ὁ ἐκεῖνος , νῦν ἐπιχωριάζω λοιπός , ἐπειδή ὁ πάθος ἐγώ μέλλω εἰμί · οὖον μήv εἰς ὁ Ἱερουσαλήμ τέως ἀνίημι , ἀλλά εἰς ὁ όριο ὁ Ἰουδαῖος . καί ἔρχομαι ἀκολουθέω αὐτός ⁶⁵ ὄχλος πολύς , καί θεραπεύω αὐτός . οὔτε ὁ ὁ λόγος διδασκαλία διηνεκής ⁶⁶ ἐνδιατρίδει , οὔτε ὁ ὁ σημεῖον θαυματουργία · ἀλλά ἔχω , πρόβλημα ⁶⁷ αὐτός προβάλλω . προσέρχομαι γάρ αὐτός καί πειράω λέγω · εἰμί ἔξεστι ἄνθρωπος ἀπολύω ὁ γυνή αὐτός κατά πᾶς αἴτιος ; ὦ ὁ ἄνοια ⁶⁷ ! ἀρτύω ἐπιστομίζω αὐτός διά ὁ ζήτημα , καίτοι γε ἤδη λαμβάνω αὐτός ⁶⁸ τεκμήριον ὁ δύναμις οὗτος . ὅτε γοῦν περί ὁ σάββατον πολύς διαλέγω , ὅτε εἶπον , ὅτι βλασφημέω , ὅτε εἶπον , ὅτι δαιμόνιον ἔχω , ὅτε ὁ μαθητής ἐπιτιμάω διά ὁ σπόριμος βαδίζω , ὅτε περί [ 620 ] ἀνίπ·ων διαλέγω χείρ , πανταχοῦ ἀπορράπτω αὐτός ὁ στόμα , καί ὁ ἀναίσχυντος ἐμφράσσω γλῶσσα , οὗτος
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0135.6
τὴν ἐκείνων , νῦν ἐπιχωριάζει λοιπὸν , ἐπειδὴ τὸ πάθος ἐγγὺς ἐμελλεν εἶναι · οὐ μὴν εἰς τὰ Ἱεροσόλυμα τέως ἀνεισιν , ἀλλ’ εἰς τὰ ὄρια τῆς ᾿Ιουδαίας . Καὶ ἐλθόντι ἠκολούθησαν αὐτῷ 59 ὄχλοι πολλοί , καὶ ἐθεράπευσεν αὐτούς . Οὔτε τῇ τῶν λόγων διδασκαλίᾳ διηνεκῶς 60 ἐνδιατρίβει , οὔτε τῇ τῶν σημείων θαυματουργίᾳ · ἀλλὰ νῦν μὲν τοῦτο , νῦν δὲ ἕκείνο ποιεῖ , πεικίλλων τὴν σωτηρίαν τῶν προσεδρεύοντων καὶ ἐπομένων 61 , ὥστε ἀπὸ μὲν τῶν σημείων ἀξιόπιστος , ἐν οἷς ἔλεγε , φανῆναι διδάσκαλος , ἀπὸ δὲ τῆς τῶν λόγων διδασκαλίας ἐπιτείνει τὸ ἀπὸ τῶν σημείων κέρδος . Τοῦτο δὴ ἦν τὸ 62 πρὸς θεογνωσίαν αὐτοὺς χειραγωγῆσαι . Σὺ δέ μοι κάκεινο σκόπει , πῶς ὁλοκληροὺς δήμους παρατρέχουσιν ἐνὶ 63 ῥήματι οἱ μαθηταί , οὐ κατὰ ὄνομα ἕκαστον ἀπαγγέλλοντες τῶν θεραπευομένων . Οὐ γὰρ εἶπον , ὅτι ᾿Ο δεῖνα καὶ ὁ δεῖνα · ἀλλ’ ὅτι Πολλοί , τὸ ἀχόμπαστον παιδεύοντες . ᾿Εθεράπευσε 64 δὲ ὁ Χριστός , ἐκεῖνους τε εὐεργετῶν , καὶ δι’ ἐκείνων πολλοὺς ἑτέρους . ᾿Η γὰρ τῆς τούτων ἀσθενείας διόρθωσις ἑτέροις ὑπόθεσιν θεογνωσίας ἐγίνετο . ᾿Αλλ’ οὐχὶ τοῖς Φαρισαίοις , ἀλλὰ καὶ δι’ αὐτὸ 65 τοῦτο μᾶλλον ἐχθριούνται · καὶ προσέρχονται αὐτῷ πειράζοντες . ᾿Επειδὴ γὰρ τῶν γινομένων ἐπιλαθέσθαι οὐχ
Lemmas: ὁ ἐκεῖνος , νῦν ἐπιχωριάζω λοιπός , ἐπεί ὁ πάθος ἐγγύς μέλλω εἰμί · οὖον μήv εἰς ὁ Ἱερουσαλήμ τέως ἀνίημι , ἀλλά εἰς ὁ όριο ὁ Ἰουδαῖος . καί ἔρχομαι ἀκολουθέω αὐτός 59 ὄχλος πολύς , καί θεραπεύω αὐτός . οὔτε ὁ ὁ λόγος διδασκαλία διηνεκής 60 ἐνδιατρίβω , οὔτε ὁ ὁ σημεῖον θαυματουργία · ἀλλά νῦν μέν οὗτος , νῦν δέ ἐκεῖνος ποιέω , πεικιλλος ὁ σωτηρία ὁ προσεδρεύω καί επομένη 61 , ὥστε ἀπό μέν ὁ σημεῖον ἀξιόπιστος , ἐν ὅς λέγω , φαίνω διδάσκαλος , ἀπό δέ ὁ ὁ λόγος διδασκαλία ἐπιτείνω ὁ ἀπό ὁ σημεῖον κέρδος . οὗτος δή εἰμί ὁ 62 πρός θεογνωσία αὐτός χειραγωγέω . σύ δέ ἐγώ ἐκεῖνος σκοπέω , πῶς ολόκληρος δῆμος παρατρέχω ἐν 63 ῥῆμα ὁ μαθητής , οὖον κατά ὄνομα ἕκαστος ἀπαγγέλλω ὁ θεραπεύω . οὖον γάρ εἶπον , ὅτι ᾿Ο Δεῖνα καί ὁ Δεῖνα · ἀλλά ὅτι Πολύς , ὁ ἀχόμπαστον παιδεύω . ᾿Εθεράπευσε 64 δέ ὁ Χριστός , ἐκεῖνος τε εὐεργέτης , καί διά ἐκεῖνος πολύς ἕτερος . ᾿Η γάρ ὁ οὗτος ἀσθένεια διόρθωσις ἕτερος ὑπόθεσις θεογνωσία γίγνομαι . Ἀλλᾶς οὐ ὁ Φαρισαῖος , ἀλλά καί διά αὐτός 65 οὗτος μᾶλλον εχθριουντ · καί προσέρχομαι αὐτός πειράω . Επειδή γάρ ὁ γίγνομαι ἐπιλανθάνομαι οὐ
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0135.7
ριον τῆς δυνάμεως ταύτης . ᾿Οτε γοῦν περὶ τοῦ σαββάτου πολλὰ διελέχθησαν , ὅτε εἶπον , ὅτι Βλασφημεῖ , ὅτε εἶπον , ὅτι Δαιμόνιον ἔχει , ὅτε τοῖς μαθηταῖς ἐπετίμησαν διὰ τῶν σπορίμων βαδίζουσιν , ὅτε περὶ [ 620 ] ἀνίπων διελέχθησαν χειρῶν , πανταχοῦ ἀπορράψας αὐτῶν τὰ στόματα . καὶ τὴν ἀναίσχυντον ἐμφράξας γλῶτταν , οὕτω παρέπεμψεν . ᾿Αλλ’ ὅμως οὐδὲ οὕτως ἀφίστανται . Τοιούτον γὰρ ἡ 66 πονηρία , τοιοῦτον ἡ βασκανία , ἀναίσχυντον καὶ ἰταμόν · κἂν μυριάκις ἐπιστομισθῇ , μυριάκις ἐφίσταται πάλιν .
Lemmas: Ῥίον ὁ δύναμις οὗτος . ᾿Οτε γοῦν περί ὁ σάββατον πολύς διαλέγω , ὅτε εἶπον , ὅτι βλασφημέω , ὅτε εἶπον , ὅτι δαιμόνιον ἔχω , ὅτε ὁ μαθητής ἐπιτιμάω διά ὁ σπόριμος βαδίζω , ὅτε περί [ 620 ] ανιπαω διαλέγω χείρ , πανταχοῦ ἀπορράπτω αὐτός ὁ στόμα . καί ὁ ἀναίσχυντος ἐμφράσσω γλῶσσα , οὗτος παραπέμπω . Ἀλλᾶς ὅμως οὐδέ οὕτως ἀφίστημι . τοιοῦτος γάρ ὁ 66 πονηρία , τοιοῦτος ὁ βασκανία , ἀναίσχυντος καί ἰταμός · κἀν μυριάκις ἐπιστομίζω , μυριάκις ἐφίστημι πάλιν .
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0135.8
Σὺ δέ μοι σκόπει καὶ τὴν ἐκ τοῦ τρόπου τῆς ἐρωτήσεως 67 κακουργίαν . Οὐδὲ γὰρ εἶπον αὐτῷ · ᾿Εξέλευσας μὴ ἀφιέναι γυναῖκα · καὶ γὰρ ἤδη ἦν περὶ τοῦ νόμου τούτου διαλεχθείς · ἀλλ’ ὅμως οὐκ ἐμνημόνευσαν ἐκείνων τῶν ῥημάτων , ἀλλ’ ὡρμήθησαν μὲν ἐκεῖθεν , οἴόμενοι δὲ μεῖζονα ποιεῖν τὴν ἐνέδραν . καὶ βουλόμενοι εἰς ἀντινομίας ἀνάγκην αὐτὸν ἐμβαλεῖν , οὐ λέγουσι , Διατί ἐνομοθέτησας τὸ καὶ τὸ ; ἀλλ’ ὡς οὐδενὸς εἰρημένου , ἐρωτῶσιν , Εἰ ἔξεστι , προσδοκῶντες ὅτι ἐπιλέλησται εἰρηκώς · καὶ ὄντες ἕτοιμοι , εἰ μὲν εἴποι , ὅτι ἔξεστιν ἀφεῖναι 71 , ἀντιθεῖναι αὐτῷ τὰ παρ’ αὐτοῦ εἰρημένα , καὶ εἰπεῖν · Πῶς οὖν εἴρηκας τὰ ἐναντία ; εἰ δὲ τὰ αὐτὰ πάλιν 72 ἀπερ
Lemmas: σύ δέ ἐγώ σκοπέω καί ὁ ἐκ ὁ τρόπος ὁ ἐρώτησις 67 κακουργία . οὐδέ γάρ εἶπον αὐτός · ᾿εξελευσος μή ἀφίημι γυνή · καί γάρ ἤδη εἰμί περί ὁ νόμος οὗτος διαλέγω · ἀλλά ὅμως οὐ μνημονεύω ἐκεῖνος ὁ ῥῆμα , ἀλλά ὁρμάω μέν ἐκεῖθεν , οἴομαι δέ μείζων ποιέω ὁ ἐνέδρα . καί βούλομαι εἰς ἀντινομία ἀνάγκη αὐτός ἐμβάλλω , οὖον λέγω , διατί νομοθετέω ὁ καί ὁ ; ἀλλά ὡς οὐδείς εἴρω , ἐρωτάω , εἰμί ἔξεστι , προσδοκάω ὅτι ἐπιλανθάνομαι εἴρω · καί εἰμί ἑτοῖμος , εἰμί μέν εἶπον , ὅτι ἔξεστι ἀφίημι 71 , ἀντιτίθημι αὐτός ὁ παρά αὐτός εἴρω , καί εἶπον · Πῶς οὖν εἴρω ὁ ἐναντίος ; εἰμί δέ ὁ αὐτός πάλιν 72 ὅσπερ
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0136.2
β’ . Εἶτα ἐπειδὴ τὸν παλαιὸν ἀνέγνω νόμον , τὸν καὶ διὰ πραγμάτων καὶ διὰ ῥημάτων 84 εἰσενεγκύβεν , καὶ δεξιόπιστον ἀπὸ τοῦ δεξιωτάτου ἀπέκρινε . μετ’ ἑξοῦσιας λοιπὸν καὶ αὐτὸς ἐρμηνεύει καὶ νομοθετεῖ λέγων · Ὥστε οὐκέτι εἰσὶ δύο , ἀλλὰ σάρξ μία . Ὥστερ οὖν σάρκα τεμεῖ 85 ἐναγὴς , οὕτω καὶ γυναῖκα διαστήσει παράνομον . Καὶ οὐχ ἕστι μέχρι τούτου , ἀλλὰ καὶ τὸν Θεὸν ἐπήγαγε λέγων · Ὁ οὖν ὁ Θεὸς συνέλευξεν , ἄνθρωπος μὴ χωριζέτω · δεικνὺς ὅτι καὶ παρὰ φύσιν καὶ παρὰ νόμον τὸ γινόμενον · παρὰ φύσιν μὲν , ὅτι μία διατέμνεται σάρξ · παρὰ νόμον δὲ , ὅτι τοῦ Θεοῦ συνάψαντος καὶ κελεύσαντος μὴ διαχωριζέσθαι 87 , αὐτοὶ συνεπιτιθᾶσι τοῦτο ὁρᾶν . Τί οὖν μετὰ ταῦτα ἐχρήν ; οὐχ ἠσυχάσαι ,
Lemmas: βε . εἶτα ἐπεί ὁ παλαιός ἀναγιγνώσκω νόμος , ὁ καί διά πρᾶγμα καί διά ῥῆμα 84 εἰσφέρω , καί δεξιοπιστος ἀπό ὁ δεξιός ἀποκρίνω . μετά ἐξουσία λοιπός καί αὐτός ἑρμηνεύω καί νομοθετέω λέγω · ὥστε οὐκέτι εἰμί δύο , ἀλλά σάρξ εἷς . Ὥστερ οὖν σάρξ τέμνω 85 ἐναγής , οὗτος καί γυνή διΐστημι παράνομος . καί οὐ εἰμί μέχρι οὗτος , ἀλλά καί ὁ θεός ἐπάγω λέγω · ὁ οὖν ὁ θεός συλλέγω , ἄνθρωπος μή χωρίζω · δείκνυμι ὅτι καί παρά φύσις καί παρά νόμος ὁ γίγνομαι · παρά φύσις μέν , ὅτι εἷς διατέμνω σάρξ · παρά νόμος δέ , ὅτι ὁ Θεός συνάπτω καί κελεύω μή διαχωρίζω 87 , αὐτός συνεπιτίθημι οὗτος ὁράω . τις οὖν μετά οὗτος χρή ; οὐ ἡσυχάζω ,
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0139.1
λέγουσι · Ἐλ οὕτως ἐστὶν ἡ αἰτία τῶν ἀνθρώπων μετὰ τῆς γυναικός , οὐ συμφέρει γαμῆσαι . Καὶ γὰρ σφόδρα ἐπαχθὲς ἔδοκε · εἰναι τὴν γυναῖκα πάσης κακίας γέμουσαν ἔχειν , καὶ ἀναγέσθαι ἀνθρώπου θηρίου διαπαντὸς ἐνδον συγκεχλεισμένου .
Lemmas: λέγω · Ελ οὕτως εἰμί ὁ αἰτία ὁ ἄνθρωπος μετά ὁ γυνή , οὖον συμφέρω γαμέω . καί γάρ σφόδρα ἐπαχθής δοκός · εἰναι ὁ γυνή πᾶς κακία γέμω ἔχω , καί ἀνάγω ἄνθρωπος θηρίον διαπαντός ἔνδον συγκλείω .
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0139.3
δ . Καὶ εἰ προαιρέσεως ἐστι , φησὶ , πῶς ἀρχόμενος ἔλεγεν , Οὐ πάντες χωροῦσιν , ἀλλ’ οἷς δέδοται ; Ἴνα μάθῃς ὅτι μέγας ὁ Σόλος , οὐχ ἡμᾶς ἀποκλείσων τινα ἠγαγασμένην ὑποπετέσης . Δέδοται γὰρ ἐκεῖνοι , τοῖς βουλομένοις . Εἶπε δὲ οὕτω , δεῖκνὺς ὅτι πολλῆς δὲ τῆς ἀνωθεν βοηθείας εἰς τοῦτο εἰσελθόντι ¹¹ τὸ σκάμμα , ἢ ; ἀπολαύσεται πάντως ὁ βουλόμενος . Ἔδος γὰρ αὐτῷ ταύτην χειρηθῆναι τῇ λέξει , ὅταν μέγα τὸ κατορθούμενον ἦ , ὡς ἂν λέγῃ · Ὑμῖν δέδοται γνῶναι τὰ μυστήρια . Καὶ ὅτι τοῦτο ἐστὶν ἀληθές , δηλῶν καὶ ἐκ τοῦ παρόντος . Εἰ γὰρ τῆς ἀνωθεν δόσεως μόνης ἐστὶ , καὶ οὐδὲν αὐτοῖ συνετιστρέφουσιν οἱ παρδευνούμενοι , περιττὸς αὐτοῖς τὴν βασιλείαν τῶν οὐρανῶν ἐπηγγέλατο , καὶ τῶν ἄλλων αὐτοὺς διελεῖν εὐνοῦχων . Σὺ δὲ μοι σκόπει , πῶς ἐξ ὧν ἕτεροι πονηρεύονται , κερδαλοῦσιν ἕτεροι . Οἱ μὲν γὰρ Ἰουδαῖοι μηδὲν μαθόντες ἀπήλθον · οὐδὲ γὰρ ἵνα μάθωσιν ἡρώτων · οἱ δὲ μαθηταὶ καὶ ἐντεῦθεν ἐκέρδαιναν . Τότε προσεπῆγὴ τὸν αὐτὸ παιδία , ἵνα τὰς χεῖρας ἐπιθῇ αὐτοῖς , καὶ προσευξήται · καὶ ἐπετίμησαν οἱ μαθηταὶ ¹⁷ αὐτοῖς . Ὁ δὲ εἶπεν αὐτοῖς · Ἄφετε τὰ παιδία ἐρχεσθαι πρὸς με · τῶν γὰρ τοιούτων ἐστὶν ἡ βασιλεία τῶν οὐρανῶν . Καὶ ἐπιθεὶς αὐτοῖς ¹⁸ τὰς χεῖρας , ἐπορεύθη ἐκεῖθεν . Καὶ τις ἐνέκειν οἱ μαθηταὶ ἀπεσβω τὰ παιδία · Ἄξιώματος ἐνεκεν . Τί οὖν αὐτός ; Διδάσκων αὐτοὺς μετριάζειν , καὶ τύφον καταπατεῖν κορυφικόν ¹⁹ , καὶ λαμβάνει καὶ ἐναγκαλίζεται , καὶ τοῖς τοιούτοις τὴν βασιλείαν ἐπαγγέλλεται ²⁰ · ὅπερ καὶ ἑμπροσθεν εἴρηκεν . Καὶ ἡμεῖς τοῖνυν , εἰ βουλοίμεθα κλη -
Lemmas: δ . καί εἰμί προαίρεσις εἰμί , φημί , πῶς ἄρχω λέγω , οὖον πᾶς χωρέω , ἀλλά ὅς δίδωμι ; ἵνα μανθάνω ὅτι μέγας ὁ Σόλος , οὐ ἐγώ ἀποκλείω τις ἀγάζω ὑποπετέσης . δίδωμι γάρ ἐκεῖνος , ὁ βούλομαι . εἶπον δέ οὗτος , δείκνυμι ὅτι πολύς δέ ὁ ἄνωθεν βοήθεια εἰς οὗτος εἰσέρχομαι ¹¹ ὁ σκάμμα , ἢ ; ἀπολαύω πάντως ὁ βούλομαι . ἕδος γάρ αὐτός οὗτος χειρόομαι ὁ λέγω , ὅταν μέγας ὁ κατορθόω εἰμί , ὡς εἄν λέγω · ὑμῖν δίδωμι γιγνώσκω ὁ μυστήριον . καί ὅτι οὗτος εἰμί ἀληθής , δηλόω καί ἐκ ὁ πάρειμι . εἰμί γάρ ὁ ἄνωθεν δόσις μόνος εἰμί , καί οὐδείς αὐτός συνετιστρεφω ὁ παρδευνουμενοω , περισσός αὐτός ὁ βασίλειος ὁ οὐρανός ἐπαγγέλλω , καί ὁ ἄλλος αὐτός διαιρέω εὐνοῦχος . σύ δέ ἐγώ σκοπέω , πῶς ἐκ ὅς ἕτερος πονηρεύομαι , κερδαλους ἕτερος . ὁ μέν γάρ Ἰουδαῖος μηδείς μανθάνω ἀπέρχομαι · οὐδέ γάρ ἵνα μανθάνω ἐρωτάω · ὁ δέ μαθητής καί ἐντεῦθεν κερδαίνω . τότε προσεπῆγὴ ὁ αὐτός παιδίον , ἵνα ὁ χείρ ἐπιτίθημι αὐτός , καί προσεύχομαι · καί ἐπιτιμάω ὁ μαθητής ¹⁷ αὐτός . ὁ δέ εἶπον αὐτός · ἄφετος ὁ παιδίον ἔρχομαι πρός ἐγώ · ὁ γάρ τοιοῦτος εἰμί ὁ βασίλειος ὁ οὐρανός . καί ἐπιτίθημι αὐτός ¹⁸ ὁ χείρ , πορεύω ἐκεῖθεν . καί τις φέρω ὁ μαθητής ἀποσβέννυμι ὁ παιδίον · Ἀξίωμα ἕνεκα . τις οὖν αὐτός ; διδάσκω αὐτός μετριάζω , καί τύφω καταπατέω κορυφικόν ¹⁹ , καί λαμβάνω καί εναγκαλίζομαι , καί ὁ τοιοῦτος ὁ βασίλειος ἐπαγγέλλω ²⁰ · ὅσπερ καί ἔμπροσθεν εἴρω . καί ἐγώ τοίνυν , εἰμί βούλομαι καλέω -
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0143.1
οὐτος · ἐξενίκησεν ⁴⁶ · ) οὐτω καὶ τῷ λόγῳ χάολυμα πρὸς τὴν ἡδονὴν ἀπολαύειν τὸ πάθος γίνεται . Τοὺς γοῦν σφόδρα καταφερέας ⁴⁷ καὶ γυναικοθολούς , τοὺς τε μάλιστα ὡς ἀνδράποδα περιφέροισιν αἱ γυναῖκες , καὶ οὐκ ἂν ποτε καταξιώσειεν ⁴⁸ ἐκεῖναι ὡς ἀνδράσιν αὐτοὺς χειρήσθαι , βαπτίζουσαι , διαπίνουσαι , ἀγούσαι καὶ περιάγουσαι πανταχοῦ , καὶ θρυπτοῦσαι , καὶ πάντα ἐπιτάττουσαι μόνον ⁴⁹ . Οὕτω καὶ τῷ ἀπονησόμενῳ καὶ δοξομανοῦντι καὶ δοκοῦντι εἶναι ὑψηλῷ , οὐδὲν ταπεινότερον καὶ ⁵⁰ ἀτιμότερον . Καὶ γὰρ φιλέουσιν οἱ τῶν ἀνθρώπων γένοι , καὶ πρὸς οὐδὲν ἕτερον ἀντιχθάζεσθαι , ὡς μᾶζα ἁλαζόνα καὶ ὑπερόπτην καὶ δόξης δοῦλον . Καὶ αὐτὸς δὲ ⁵¹ ἐξενήγκεται Mor . Ben . ⁴⁷ κατωφερεῖς Edd . Vid . Lobek . ad Phryn . p . 459 . ⁴⁸ καταξιώσειεν G . M . καταξιώσειαν H . ⁴⁹ μόνον om . L . ⁵⁰ καὶ ] τε καὶ Edd .
Lemmas: οὐτος · ἐκνικάω ⁴⁶ · ) οὗτος καί ὁ λόγος χάολυμα πρός ὁ ἡδονά ἀπολαύω ὁ πάθος γίγνομαι . ὁ γοῦν σφόδρα καταφερής ⁴⁷ καί γυναικοθολος , ὁ τε μάλιστα ὡς ἀνδράποδον περιφέρω ὁ γυνή , καί οὐ εἄν ποτός καταξιόω ⁴⁸ ἐκεῖνος ὡς ἀνήρ αὐτός χειρόομαι , βαπτίζω , διαπίνω , ἄγω καί περιάγω πανταχοῦ , καί θρύπτω , καί πᾶς ἐπιτάσσω μόνος ⁴⁹ . οὕτως καί ὁ ἀπονέω καί δοξομανέω καί δοκέω εἰμί ὑψηλός , οὐδείς ταπεινός καί ⁵⁰ ἄτιμος . καί γάρ φιλέω ὁ ὁ ἄνθρωπος γίγνομαι , καί πρός οὐδείς ἕτερος ἀντιχθάζεσθαι , ὡς μᾶζα ἀλαζών καί ὑπερόπτης καί δόξα δοῦλος . καί αὐτός δέ ⁵¹ ἐκφέρω Mor . Ben . ⁴⁷ κατωφερής Edd . Vid . Lobek . ad Phryn . p . 459 . ⁴⁸ καταξιόω G . M . καταξιόω H . ⁴⁹ μόνος om . L . ⁵⁰ καί ] τε καί Edd .
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0143.3
ἐκεῖνος , ὥστε διατηρήσει τὸ σχῆμα τῆς ἀπονίας , τὰ τῶν ἀνθρώπων πρὸς τοὺς πλείονας ἐπιδείκνυται , χολακευὼν , θεραπεύων , παντὶ ἀργυροπώτῳ δουλεύει δουλεύων χαλεπωτέρην . Ταῦτ᾽ οὖν ἅπαντα εἰδὼς , καταθώμεθα ⁵⁹ ταῦτα τὰ πάθη , ἵνα μὴ καὶ ἐνταῦθα δίχην δώμεν , καὶ εἰκὶ χαλωθῶμεν ἀπεράντα . Γενώμεθα τῆς ἀρετῆς ἐρασταί . Οὕτω γὰρ καὶ πρὸ τῆς βασιλείας τὰ μέγιστα ἐνταῦθα καρπωσόμεθα χαλὰ , καὶ ἀπελθόντες ἐκεῖ τῶν αἰώνων μεθέξομεν ἀγαθῶν ὧν γένοιτο πᾶσας ἡμᾶς ἐπιτυχεῖν ⁶⁰ , χάριτι καὶ φιλανθρωπίᾳ τοῦ Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ , ᾧ ἡ δόξα καὶ τὸ κράτος εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων . Ἀμήν .
Lemmas: ἐκεῖνος , ὥστε διατήρησις ὁ σχῆμα ὁ ἀπονία , ὁ ὁ ἄνθρωπος πρός ὁ πλείων ἐπιδείκνυμι , κολακεύω , θεραπεύω , πᾶς αργυροπωτοω δουλεύω δουλεύω χαλεπός . ταῦτα οὖν ἅπας εἰδοί , κατατίθημι ⁵⁹ οὗτος ὁ πάθος , ἵνα μή καί ἐνταῦθα διχάω δήω , καί ἴξ χαλόω απέραντος . γίγνομαι ὁ ἀρετή ἐραστής . οὕτως γάρ καί πρό ὁ βασίλεια ὁ μέγας ἐνταῦθα καρπόω χηλή , καί ἀπέρχομαι ἐκεῖ ὁ αἰών μετέχω ἀγαθός ὅς γίγνομαι πᾶος ἐγώ ἐπιτυγχάνω ⁶⁰ , χάρις καί φιλανθρωπία ὁ κύριος ἐγώ Ἰησοῦς Χριστός , ὅς ὁ δόξα καί ὁ κράτος εἰς ὁ αἰών ὁ αἰών . ἀμήν .
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0143.4
OMIΛΙΑ ΣΓ .
Lemmas: OMIΛΙΑ ΣΓ .
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0143.6
β' . Εἰδὲς πᾶσα βραδεία , πόσους στεφάνους εἴθισι ⁷⁰ τῷ σταδίῳ τοῦτῳ ; Εἰ δὲ ἐπειράζεν , οὐκ ἂν αὐτῷ ταῦτα
Lemmas: βε . ἀνάκλεις πᾶς βραδύς , πόσος στέφανος εἶθις ⁷⁰ ὁ στάδιον τοῦτῳ ; εἰμί δέ πειράζω , οὐ εἄν αὐτός οὗτος
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0147.2
Θ . Τὰς8 οὖν ἀπαντα λογιζόμενος , τὴν πονηρὰν ἐπιθυμίαν ἐκβάλε τῶν χρημάτων . Οὐδὲ γὰρ τοῦτο ἔχεις ἂν εἴπῃν , ὅτι τὰ μὲν παρόντα δίδωσι , τῶν δὲ μελλόντων ἀποστερεῖ · καίτοι καὶ εἰ τοῦτο ἦν , ἐχάτη τοῦτο κλαίσας καὶ τιμωρία . Νῦν δὲ οὐδὲ τοῦτο ἐνὶ . Μετὰ γὰρ τῆς γέννης καὶ πρὸ τῆς γέννης ἐκείνης , καὶ ἐνταῦθα εἰς χαλιπώτεραν σε ἐμβάλλει κόλασιν . Καὶ γὰρ οὐχὶς πολλάς ἢ ἐπιθυμία αὕτη 9 ἀνέτρεψεν , καὶ χαλεπῶς · πλείομεν ἀνεφρίπτετο , καὶ βιαίῳ θανάτῳ κατελῦσε · τὸν βίον κατηνῆγασε · καὶ πρὸ τῶν κινδύνων δὲ τούτων τῆς ψυχῆς λυμαινεταὶ τὴν εὐγένειαν · καὶ δειλόν , καὶ ἀνανδρον , καὶ θρασύν , καὶ ψεύστην , καὶ συκφαντήν , καὶ δόρατα , καὶ πλεονέκτην , καὶ τὰ ἕργατα πάντα τὸν ἔχοντα πολλάκις εἰργάζετο . Ἄλλ᾽ ἴσως τὴν λαμπρότητα τοῦ ἀργυρίου , καὶ [ 633 ] τῶν οἰκείων τὸ πλή -
Lemmas: Θ . Τάι οὖν ἅπας λογίζομαι , ὁ πονηρός ἐπιθυμία ἐκβάλλω ὁ χρῆμα . οὐδέ γάρ οὗτος ἔχω εἄν εἶπον , ὅτι ὁ μέν πάρειμι δίδωμι , ὁ δέ μέλλω ἀποστερέω · καίτοι καί εἰμί οὗτος εἰμί , Χάτης οὗτος κλάω καί τιμωρία . νῦν δέ οὐδέ οὗτος ἐν . μετά γάρ ὁ γέννα καί πρό ὁ γέννα ἐκεῖνος , καί ἐνταῦθα εἰς χαλιπώτεραν σύ ἐμβάλλω κόλασις . καί γάρ οὐχὶς πολύς ἢ ἐπιθυμία οὗτος 9 ἀνατρέπω , καί χαλεπῶς · πλείω ἀναφρίζω , καί βίαιος θάνατος καταλύω · ὁ βίος κατηνῆγασε · καί πρό ὁ κίνδυνος δέ οὗτος ὁ Ψυχή λυμαίνω ὁ εὐγένεια · καί δειλός , καί ἄνανδρος , καί θρασύς , καί ψεύστης , καί συκφαντήν , καί δόρυ , καί πλεονέκτης , καί ὁ ἐργάτης πᾶς ὁ ἔχω πολλάκις ἐργάζομαι . ἄλλος ἴσως ὁ λαμπρότης ὁ ἀργύριον , καί [ 633 ] ὁ οἰκέω ὁ Πλῆ -
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0148.1
ἀπαγὰν ἀννοοῦντες , μάθωμεν ζηλοῦν τὰ ἀξία ζηλοῦ , μὴ τὰς λαμπρὰς οἰκοδομὰς , μηδὲ τοὺς πολυτελεῖς ἀγροὺς · ἀλλὰ τοὺς πολλὴν παρῆρτησαν πρὸς τὸν Θεὸν ἔχοντας ἀνδρας , τοὺς ἐν οὐρανῷ πλουτοῦντας , τοὺς τῶν θησαυρῶν ἐκείνων κυρίους , τοὺς ὄντως πλουσίους , τοὺς διὰ 10.16 ἀπολαύσωμεν K . L . M .
Lemmas: ἀπαγὰν ἀννοοῦντες , μανθάνω ζηλόω ὁ ἄξιος ζηλόω , μή ὁ λαμπρός οἰκοδομή , μηδέ ὁ πολυτελής ἀγρός · ἀλλά ὁ πολύς παραρτάω πρός ὁ θεός ἔχω ἀνήρ , ὁ ἐν οὐρανός πλουτέω , ὁ ὁ θησαυρός ἐκεῖνος κύριος , ὁ εἰμί πλούσιος , ὁ διά 10.16 ἀπολαύω K . L . M .
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0148.2
ΟΜΙΛΙΑ ΣΔ .
Lemmas: Ὁμιλία ΣΔ .
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0148.4
Χριστὸν πέντας · ἵνα τῶν αἰωνιων ἐπιτύχωμεν 10.16 · ὁθὼν , χάριτι οὐ φιλανθρωπία τοῦ Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ , μεθ' οὗ τῷ Πατρὶ , διὰ τοῦ ἁγίου Πνεύματος , δόξα , κράτος , τιμή , νῦν καὶ ἀεὶ καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων . Ἀμήν .
Lemmas: Χριστός Πέντας · ἵνα ὁ αἰώνιος ἐπιτυγχάνω 10.16 · Ὄθων , χάρις οὖον φιλανθρωπία ὁ κύριος ἐγώ Ἰησοῦς Χριστός , μετά ὅς ὁ πατήρ , διά ὁ ἅγιος πνεῦμα , δόξα , κράτος , τιμή , νῦν καί ἀεί καί εἰς ὁ αἰών ὁ αἰών . ἀμήν .
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0152.2
δ’ . Πάντοθεν οὖν δηλῶν ἡμῖν , ὅτι πρὸς τοὺς ἐκ πρώτης ἡλικίας , καὶ τοὺς ἐν γῆρᾳ καὶ βραδίῳ ἀρετῆς ἐπειλημμένους 29 ἐρρίπται ἡ παραβολή · πρὸς ἐκείνους μὲν , ἵνα μὴ ἀπονοῦνται , μηδὲ ἀνειδίζωσι τοῖς περὶ τὴν ἐνδεκάτην · πρὸς τούτους δέ , ἵνα μάθωσι , ὅτι ἐστι καὶ ἐν βραχεῖ χρόνῳ τὸ πᾶν ἀνακτήσασθαι . Ἐπειδὴ γὰρ περὶ σφάδρου τοῦ · διελέχθῃ , καὶ τοῦ χρήματος ρίβῃ , καὶ καταφρονήσαι
Lemmas: δέ . πάντοθεν οὖν δηλόω ἐγώ , ὅτι πρός ὁ ἐκ πρῶτος ἡλικία , καί ὁ ἐν γῆρας καί βραδίῳ ἀρετή ἐπιλαμβάνω 29 ῥίπτω ὁ παραβολή · πρός ἐκεῖνος μέν , ἵνα μή ἀπονέω , μηδέ ανειδιζω ὁ περί ὁ ἐνδέχομαι · πρός οὗτος δέ , ἵνα μανθάνω , ὅτι εἰμί καί ἐν βραχύς χρόνος ὁ πᾶς ἀνακτάομαι . ἐπεί γάρ περί σφάδρου ὁ · διαλέγω , καί ὁ χρῆμα ρίβῃ , καί καταφρονέω
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0152.3
τῶν ὄντων ἀπάντων , πολλοῦ δὲ τοῦτο ἐδεῖτο τοῦ τόνου καὶ νεανικῆς προθυμίας , ἀνάπτον ἐν αὐτοῖς φιλόγα ἀγάπην , καὶ εὐτονον ποιῶν τὴν γνώμην , δείκνυσιν ὅτι δυνατὸν καὶ ὕστερον ἐλθόντας τῆς πάσης λαβεῖν ἡμέρας τὸν μισθόν . Ἀλλ’ οὕτω μὲν οὐ λέγει , ἵνα μὴ πάλιν αὐτοὺς ἀπονοήσῃ · δείκνυσι δὲ ὅτι τῆς αὐτῆς φιλανθρωπίας ἐστὶ τὸ πᾶν , καὶ διὰ ταύτην οὐχ ἐπαισχύνται , ἀλλ’ ἀπολαύσονται καὶ αὐτοὶ τῶν ἀπορρήτων ἀγαθῶν . Καὶ τοῦτο μάλιστα ἐστὶν ὃ βούλεται διὰ τῆς παραβολῆς κατασκευάσαι ταύτης . Εἰ δὲ ἐπάγει , ὅτι Οὕτως ἔσονται οἱ ἔσχατοι πρῶτοι , καὶ οἱ πρῶτοι ἔσχατοι · πολλοὶ γὰρ κλητοί , ὀλίγοι δὲ ἐκλεκτοί , μὴ θαυμάσης . Οὐ γὰρ ὡς 30 ἐκ τῆς παραβολῆς[641]τοῦτο συνάγων φησιν , ἀλλὰ τοῦτο λέγει , ὅτι ὥσπερ τοῦτο συνέβη , οὕτως κακείνοι συμβήσεται . Ἐνταῦθα μὲν γὰρ οὐχ ἐγένοντο οἱ πρῶτοι ἔσχατοι , ἀλλὰ τῶν αὐτῶν πάντες ἀπήλυσαν παρ’ ἐλπίδα καὶ παρὰ προσδοχίαν . Ὥσπερ δὲ τοῦτο παρ’ ἐλπίδα καὶ παρὰ 31 προσδοχίαν ἐξέβη , καὶ τῶν ἐμπροσθεν γεγόνον ἴσοι εἰ μετὰ ταῦτα · οὕτω καὶ τὸ τοῦτο 32 πλέον συμβήσεται καὶ παραδοξότερον , τὸ καὶ ἐμπροσθεν γενέσθαι τῶν πρώτων τοὺς ἔσχατους , καὶ μετὰ τούτους 33 τοὺς πρώτους . Ὥστε ἕτερον ἐκεῖνο , καὶ ἕτερον τοῦτο . Δοκεῖ δὲ μοι ταῦτα λέγειν Ἰουδαίους αἰνιττόμενος , καὶ τῶν πιστῶν τοὺς ἐξ ἀρχῆς λάλιαντας , ὕστερον δὲ ἀμελήσαντας ἀρετῆς , καὶ εἰς τοὺς πῶς κατενεχθέντας · κακείνους πάλιν τοὺς ἀπὸ καιχίας ἀνενεχθέντας , καὶ πολλοὺς ὑπερακοντίσαντας . Ὅρωμεν γὰρ τὰς τοιαύτας μεταβολάς , καὶ ἐπὶ πίστεως καὶ ἐπὶ βίου γινομένας .
Lemmas: ὁ εἰμί ἀπαντάω , πολύς δέ οὗτος δήω ὁ τόνος καί νεανικός προθυμία , ἀνάπτω ἐν αὐτός φιλογαω ἀγάπη , καί εὐτονέω ποιέω ὁ γνώμη , δείκνυμι ὅτι δυνατός καί ὕστερος ἔρχομαι ὁ πᾶς λαμβάνω ἡμέρα ὁ μισθός . ἀλλά οὗτος μέν οὖον λέγω , ἵνα μή πάλιν αὐτός ἀπονοέω · δείκνυμι δέ ὅτι ὁ αὐτός φιλανθρωπία εἰμί ὁ πᾶς , καί διά οὗτος οὐ ἐπαισχύνω , ἀλλά ἀπολαύω καί αὐτός ὁ ἀπόρρητος ἀγαθός . καί οὗτος μάλιστα εἰμί ὅς βούλομαι διά ὁ παραβολή κατασκευάζω οὗτος . εἰμί δέ ἐπάγω , ὅτι οὕτως εἰμί ὁ ἔσχατος πρῶτος , καί ὁ πρῶτος ἔσχατος · πολύς γάρ κλητός , ὀλίγος δέ ἐκλεκτός , μή θαυμάζω . οὖον γάρ ὡς 30 ἐκ ὁ παραβολῆς[641]τοῦτο συνάγω φημί , ἀλλά οὗτος λέγω , ὅτι ὥσπερ οὗτος συμβαίνω , οὕτως ἐκεῖνος συμβαίνω . ἐνταῦθα μέν γάρ οὐ γίγνομαι ὁ πρῶτος ἔσχατος , ἀλλά ὁ αὐτός πᾶς ἀπέρχομαι παρά ἐλπίς καί παρά πρόσδοχος . ὥσπερ δέ οὗτος παρά ἐλπίς καί παρά 31 πρόσδοχος ἐκβαίνω , καί ὁ ἔμπροσθεν γόνος ἴσος εἰμί μετά οὗτος · οὗτος καί ὁ οὗτος 32 πλέω συμβαίνω καί παράδοξος , ὁ καί ἔμπροσθεν γίγνομαι ὁ πρῶτος ὁ έσχατος , καί μετά οὗτος 33 ὁ πρῶτος . ὥστε ἕτερος ἐκεῖνος , καί ἕτερος οὗτος . δοκέω δέ ἐγώ οὗτος λέγω Ἰουδαῖος αἰνίσσομαι , καί ὁ πιστός ὁ ἐκ ἀρχή λάλιας , ὕστερος δέ ἀμελέω ἀρετή , καί εἰς ὁ πῶς καταφέρω · ἐκεῖνος πάλιν ὁ ἀπό καιχιος ἀναφέρω , καί πολύς ὑπερακοντίζω . ὄρνυμι γάρ ὁ τοιοῦτος μεταβολή , καί ἐπί πίστις καί ἐπί βίος γίγνομαι .
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0152.4
3 . Αὐτὸ παρακαλῶ , πολλὴν ποιησώμεθα σπουδήν , καὶ ἐπὶ τῆς πίστεως ἀστάναι τῆς ὀρθῆς , καὶ βίον ἐπιδεικνύσθαι ἀριστον . Ἄν γὰρ μὴ καὶ βίον προσθώμεν τῇ πίστει , δέον , τὴν ἑσχάτην δώσομεν δίκην . Καὶ τοῦτο ἔδειξε μὲν καὶ ἀπὸ τῶν ἄνωθεν χρόνων ὁ μακάριος Παῦλος , ὅτε ἔλεγεν , ὅτι Πάντες τὸ αὐτὸ πνεῦμα πνευματικῶν ἔχασαν , καὶ πάντες τὸ αὐτὸ πνεῦμα πνευματικῶν ἐστίον · καὶ προσθεῖς , ὅτι οὐχ ἐπαιδύθη · Κατεστροφώθησαν γὰρ ἐν τῇ ὁρμῇ . Ἐδειξε δὲ καὶ ἐπὶ τῶν εὐαγγελιστῶν 34 ὁ Χριστός , ὅτε εἰσῆλθεν τινὰς δαιμόνας ἐκβαλόντας καὶ προσητεύσαντας , καὶ εἰς χλῆσιν ἀπαργόμενος . Καὶ πᾶσαι δὲ αὐτοῦ αἱ παραβολαί , οἷον ἡ τῶν παρθένων , ἡ τῆς ἀγνῆς , ἡ τῶν ἀκανθῶν , ἡ τοῦ δένδρου τοῦ μὴ ποιούντος καρπὸν , τὴν ἀπὸ τῶν ἔργων ἀρετὴν ἐπιστήσεται . Περὶ μὲν γὰρ δογμάτων ὀλιγάκις διαλέγεται · οὐδὲ γὰρ δεῖται πόνου τὸ πράγμα · περὶ δὲ βίου πολλάκις , μᾶλλον δὲ πανταχοῦ · ἐπιμεχῆ γὰρ ἄπρὸς τοῦτο πόλεμος , καὶ διὰ τὸ πόνος . Καὶ τί λέγω πολιτεῖαν ὁλόκληρον ; Καὶ γὰρ μέρος αὐτῆς , παραμύθιον μεγάλα πᾶσας χακὰ · οἷον ἐλεημοσύνην παρασθέσθαι εἰς γένναν ἐμβάλλει τοὺς ὑστερηκότας · καὶ τοῦ οὐχ ὁλόκληρος τοῦτο ἀρετή , ἀλλὰ μέρος αὐτῆς . Ἀλλὰ ὅμως καὶ αἱ παρθένοι διὰ τὸ μὴ ταύτην ἔχειν ἐκολάσθησαν · καὶ ὁ πλούσιος διὰ τοῦτο ἀπενηγάνιστο · καὶ οἱ παινόντες μὴ θρέψαντες ἐντεῦθεν μετὰ τοῦ διαβόλου κατῃδικάζονται . Πάλιν τὸ μὴ λουδρῆσαι μέρος αὐτῆς ἐστιν ἐλάχιστον · ἀλλὰ ὅμως καὶ τοῦτο ἐκβάλλει τοὺς μὴ καταρωθώσας . Ὁ γὰρ εἰπὼν τῷ ἀδελφῷ αὐτοῦ , Μαρε , ἔνοχος ἔσται εἰς τὴν γένναν τοῦ πυρός . Πάλιν ἡ σωφροσύνη καὶ αὕτη μέρος ἐστίν · ἀλλ’ ὅμως χωρὶς ταύτῃ οὐδεὶς θύεται τὸν Κύριον . Εἰρήνην γὰρ , φησὶ ,
Lemmas: 3 . αὐτός παρακαλέω , πολύς ποιέω σπουδή , καί ἐπί ὁ πίστις ἀστάναι ὁ ὀρθός , καί βίος ἐπιδείκνυμι ἀγαθός . ἄν γάρ μή καί βίος προστίθημι ὁ πίστις , δήω , ὁ ἔσχατος δίδωμι δίκη . καί οὗτος δείκνυμι μέν καί ἀπό ὁ ἄνωθεν χρόνος ὁ μακάριος Παῦλος , ὅτε λέγω , ὅτι πάνετες ὁ αὐτός πνεῦμα πνευματικός χάνω , καί πᾶς ὁ αὐτός πνεῦμα πνευματικός στία · καί προστίθημι , ὅτι οὐ επαιδυο · Κατεστροφώθησαν γάρ ἐν ὁ ὁρμή . δείκνυμι δέ καί ἐπί ὁ εὐαγγελιστής 34 ὁ Χριστός , ὅτε εἰσέρχομαι τις δαίμων ἐκβάλλω καί προσητεύσαντας , καί εἰς χλή ἀπάρχω . καί πᾶς δέ αὐτός ὁ παραβολή , οἷος ὁ ὁ παρθένος , ὁ ὁ ἁγνός , ὁ ὁ ἄκανθα , ὁ ὁ δένδρον ὁ μή ποιέω καρπός , ὁ ἀπό ὁ ἔργον ἀρετή ἐφίστημι . περι μέν γάρ δόγμα ὀλιγάκις διαλέγω · οὐδέ γάρ δήω πόνος ὁ πράγμα · περί δέ βίος πολλάκις , μᾶλλον δέ πανταχοῦ · ἐπιμεχῆ γάρ Ἄπρος οὗτος πόλεμος , καί διά ὁ πόνος . καί τίς λέγω πολιτεία ὁλόκληρος ; καί γάρ μέρος αὐτός , παραμύθιον μέγας πᾶος χάκα · οἷος ἐλεημοσύνη παράγω εἰς γέννα ἐμβάλλω ὁ ὑστερέω · καί ὁ οὐ ὁλόκληρος οὗτος ἀρετή , ἀλλά μέρος αὐτός . ἀλλά ὅμως καί ὁ παρθένος διά ὁ μή οὗτος ἔχω κολάζω · καί ὁ πλούσιος διά οὗτος ἀποφέρω · καί ὁ παίω μή τρέφω ἐντεῦθεν μετά ὁ διάβολος καταδικάζω . πάλιν ὁ μή λουδρῆσαι μέρος αὐτός εἰμί μικρός · ἀλλά ὅμως καί οὗτος ἐκβάλλω ὁ μή καταρόω . ὁ γάρ εἶπον ὁ ἀδελφός αὐτός , Μάρ α , ἔνοχος εἰμί εἰς ὁ γέννα ὁ πῦρ . πάλιν ὁ σωφροσύνη καί οὗτος μέρος εἰμί · ἀλλά ὅμως Χωρὶς οὗτος οὐδείς θύω ὁ κύριος . Εἰρήνη γάρ , φημί ,
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0155.2
ε’ . Μὴ δὲ ¹⁷ καταφρονοῦμεν τῆς κατὰ τὸν βίον ἐπιμελείας . Εἰ γὰρ αὐτὸς αὐτοῦ καταφρονούμενον ἐν τοσαύτῃ φέρει τὴν ἀπάλειαν , ὅταν πανταχόθεν ὑμῶν ὑπεύθυνον τῇ καταδικασούσῃ ψυχῇ , πῶς διαφεύξεσθε τὴν κόλασιν ; ποῖαν δὲ οὐ τίσομεν δίχην ; Καὶ ποία ἡμῖν σωτηρία ; ἄλλως , φησίν , εἰ τῶν ἀπηρημημένων ἑκάστον τὴν γένναν ἡμῖν ἀπειλεῖ ; Καὶ ἄγω τοῦτο λέγω · Πλὴν ἐὰν προσήκωμεν , δυνατὸν σωθῆναι , τὰ τῆς ἐλεημοσύνης κατασκευάζοντες · φάρμακα ¹⁸ , καὶ τὰ τραύματα θεραπεύοντες . Οὐ γὰρ οὕτως ἕκαστον σῴζει βίου , ὡς φιλανθρωπία ψυχὴν καὶ γέννησι , καὶ ἀγείρειν πᾶσιν ἐργάζεται , καὶ ἀνάλωτον τὸν διαβόλον ποιεῖ . Ὅπου γὰρ ἐν κατάσχη , διολισθαίνει λοιπόν , οὐκ ἔντονος τοῦ ἐλαίου τοῦτου τοῖς νώτοις τοῖς ἡμετέροις ἐνίζαντος τὰς ἐκείνου λαβὰς . Τοῦτο τοίνυν ἑαυτοῖς συνεχῶς ἀλείψωμεν τὸν ἑαυτῷ . Καὶ γὰρ ὕγεια ἐστίν ὑπόθεσις , καὶ φυτὸς χορηγία , καὶ φαιδρότης ἀφορμή . Ἄλλ’ ὁ δεῖνα , φησίν , τόσα καὶ τόσα ἔχει τάλαντα χρυσίου , καὶ οὐδὲν προλείπει . Καὶ τί τοῦτο πρὸς σέ ; Οὕτω γὰρ θαυμαστέρας εἶναι φανῆναι , ὅταν ἀπὸ πενίας φιλοτιμότερος ἐκεῖνον γένῃ . Οὕτω καὶ Μακεδόνες ὁ Παῦλος θαυμάζων · οὐχ ὅτι παρασχόν , ἀλλ’ ὅτι καὶ ἐν πτωχείᾳ ὄντες παρέσχον .
Lemmas: εἰ . μή δέ ¹⁷ καταφρονέω ὁ κατά ὁ βίος ἐπιμέλεια . εἰμί γάρ αὐτός αὐτός καταφρονέω ἐν τοσοῦτος φέρω ὁ ἁπαλία , ὅταν πανταχόθεν σύ ὑπεύθυνος ὁ καταδικάζω Ψυχή , πῶς διαφεύγω ὁ κόλασις ; Ποίας δέ οὖον τίνω διχάω ; καί ποῖος ἐγώ σωτηρία ; ἄλλως , φημί , εἰμί ὁ ἀπεράω ἕκαστος ὁ γέννα ἐγώ ἀπειλέω ; καί ἄγω οὗτος λέγω · πλήν ἐάν προσήκω , δυνατός σῴζω , ὁ ὁ ἐλεημοσύνη κατασκευάζω · φάρμακον ¹⁸ , καί ὁ τραῦμα θεραπεύω . οὖον γάρ οὕτως ἕκαστος σῴζω βίος , ὡς φιλανθρωπία ψυχή καί γέννησις , καί ἀγείρω πᾶς ἐργάζομαι , καί ἀνάλωτος ὁ διάβολος ποιέω . ὅπου γάρ ἐν κατέχω , διολισθάνω λοιπός , οὐ ἔντονος ὁ ἔλαιον οὗτος ὁ νῶτον ὁ ἡμέτερος ἐνίζω ὁ ἐκεῖνος λαβή . οὗτος τοίνυν ἑαυτοῦ συνεχῶς ἀλείφω ὁ ἑαυτοῦ . καί γάρ ὑγεία εἰμί ὑπόθεσις , καί φυτός χορηγία , καί φαιδρότης ἀφορμή . ἄλλος ὁ Δεῖνα , φημί , τόσος καί τόσος ἔχω τάλαντον χρυσίον , καί οὐδείς προλείπω . καί τίς οὗτος πρός σός ; οὕτως γάρ θαυμαστέρας εἰμί φαίνω , ὅταν ἀπό πενία φιλότιμος ἐκεῖνος γίγνομαι . οὕτως καί Μακεδών ὁ Παῦλος θαυμάζω · οὐ ὅτι παρέχω , ἀλλά ὅτι καί ἐν πτωχεία εἰμί παρέχω .
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0155.3
Μὴ δὲ ¹⁹ πρὸς τούτους ἴδη , ἀλλὰ πρὸς τὸν κοινὸν ἀπάντων σοφιστὴν ²⁰ , ὅς οὐκ εἶχε ποῦ τὴν κεφαλὴν κλίνειν . Καὶ διὰ τί , φησίν , ὁ δεῖνα καὶ ὁ δεῖνα τοῦτο οὐ ποιεῖ ; Μὴ κρίνει ἕτερον , ἀλλὰ σεαυτὸν ἀπάλλαξον τῆς κατηγορίας . Ἐπαὶ μειζῶν ἡ κρίσις , ὅταν καὶ ἕτεροῖς ἡγαλῇ , καὶ αὐτὸς [ 642 ] μὴ ποιῇ · ὅταν ἄλλους κρίνῃ , τῷ αὐτῷ χρηματίζει πάλιν ὑπεύθυνος ἡς καὶ αὐτὸς . Εἰ γὰρ ¹⁴ ἀκάθαρτος · aid . ἔστι G . H . ⁷ τι οὖν . L . ⁸ εὐχὴς G . H . M . νῦν οὖν . iidem ⁹ ἀλλὰ καὶ πρ . L . εὐδύμω G . K . M . ¹⁰ προευχόμενον Ge . ¹¹ καὶ τὰ πρ . H . L . ¹² καὶ τὰ πρ . H . L . ¹³ καὶ τὰ πρ . H . L . ¹⁴ καὶ τὰ πρ . H . L . ¹⁵ καὶ τὰ πρ . H . L . ¹⁶ καὶ τὰ πρ . H . L . ¹⁷ καὶ τὰ πρ . H . L . ¹⁸ καὶ τὰ πρ . H . L . ¹⁹ καὶ τὰ πρ . H . L . ²⁰ καὶ τὰ πρ . H . L .
Lemmas: μή δέ ¹⁹ πρός οὗτος ἴδη , ἀλλά πρός ὁ κοινός ἀπαντάω σοφιστής ²⁰ , ὅς οὐ ἔχω ποῦ ὁ κεφαλή κλίνω . καί διά τίς , φημί , ὁ Δεῖνα καί ὁ Δεῖνα οὗτος οὖον ποιέω ; μή κρίνω ἕτερος , ἀλλά σαυτοῦ ἀπαλλάσσω ὁ κατηγορία . πη μείζων ὁ κρίσις , ὅταν καί ἕτερος ἀγάλλω , καί αὐτός [ 642 ] μή ποιέω · ὅταν ἄλλος κρίνω , ὁ αὐτός χρηματίζω πάλιν ὑπεύθυνος εἰμί καί αὐτός . εἰμί γάρ ¹⁴ ἀκάθαρτος · aid . εἰμί G . H . ⁷ τίς οὖν . L . ⁸ εὐχή G . H . M . νῦν οὖν . iidem ⁹ ἀλλά καί ΠΡ . L . εὐδύμω G . K . M . ¹⁰ προέχω Ge . ¹¹ καί ὁ ΠΡ . H . L . ¹² καί ὁ ΠΡ . H . L . ¹³ καί ὁ ΠΡ . H . L . ¹⁴ καί ὁ ΠΡ . H . L . ¹⁵ καί ὁ ΠΡ . H . L . ¹⁶ καί ὁ ΠΡ . H . L . ¹⁷ καί ὁ ΠΡ . H . L . ¹⁸ καί ὁ ΠΡ . H . L . ¹⁹ καί ὁ ΠΡ . H . L . ²⁰ καί ὁ ΠΡ . H . L .
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0155.6
ε’ . Μὴ δὲ ¹⁷ καταφρονοῦμεν τῆς κατὰ τὸν βίον ἐπιμελείας . Εἰ γὰρ αὐτὸς αὐτοῦ καταφρονούμενον ἐν τοσαύτῃ φέρει τὴν ἀπάλειαν , ὅταν πανταχόθεν ὑμῶν ὑπεύθυνον τῇ καταδικασούσῃ ψυχῇ , πῶς διαφεύξεσθε τὴν κόλασιν ; ποῖαν δὲ οὐ τίσομεν δίχην ; Καὶ ποία ἡμῖν σωτηρία ; ἄλλως , φησίν , εἰ τῶν ἀπηρημημένων ἑκάστον τὴν γένναν ἡμῖν ἀπειλεῖ ; Καὶ ἄγω τοῦτο λέγω · Πλὴν ἐὰν προσήκωμεν , δυνατὸν σωθῆναι , τὰ τῆς ἐλεημοσύνης κατασκευάζοντες · φάρμακα ¹⁸ , καὶ τὰ τραύματα θεραπεύοντες . Οὐ γὰρ οὕτως ἕκαστον σῴζει βίου , ὡς φιλανθρωπία ψυχὴν καὶ γέννησι , καὶ ἀγείρειν πᾶσιν ἐργάζεται , καὶ ἀνάλωτον τὸν διαβόλον ποιεῖ . Ὅπου γὰρ ἐν κατάσχη , διολισθαίνει λοιπόν , οὐκ ἔντονος τοῦ ἐλαίου τοῦτου τοῖς νώτοις τοῖς ἡμετέροις ἐνίζαντος τὰς ἐκείνου λαβὰς . Τοῦτο τοίνυν ἑαυτοῖς συνεχῶς ἀλείψωμεν τὸν ἑαυτῷ . Καὶ γὰρ ὕγεια ἐστίν ὑπόθεσις , καὶ φυτὸς χορηγία , καὶ φαιδρότης ἀφορμή . Ἄλλ’ ὁ δεῖνα , φησίν , τόσα καὶ τόσα ἔχει τάλαντα χρυσίου , καὶ οὐδὲν προλείπει . Καὶ τί τοῦτο πρὸς σέ ; Οὕτω γὰρ θαυμαστέρας εἶναι φανῆναι , ὅταν ἀπὸ πενίας φιλοτιμότερος ἐκεῖνον γένῃ . Οὕτω καὶ Μακεδόνες ὁ Παῦλος θαυμάζων · οὐχ ὅτι παρασχόν , ἀλλ’ ὅτι καὶ ἐν πτωχείᾳ ὄντες παρέσχον .
Lemmas: εἰ . μή δέ ¹⁷ καταφρονέω ὁ κατά ὁ βίος ἐπιμέλεια . εἰμί γάρ αὐτός αὐτός καταφρονέω ἐν τοσοῦτος φέρω ὁ ἁπαλία , ὅταν πανταχόθεν σύ ὑπεύθυνος ὁ καταδικάζω Ψυχή , πῶς διαφεύγω ὁ κόλασις ; Ποίας δέ οὖον τίνω διχάω ; καί ποῖος ἐγώ σωτηρία ; ἄλλως , φημί , εἰμί ὁ ἀπεράω ἕκαστος ὁ γέννα ἐγώ ἀπειλέω ; καί ἄγω οὗτος λέγω · πλήν ἐάν προσήκω , δυνατός σῴζω , ὁ ὁ ἐλεημοσύνη κατασκευάζω · φάρμακον ¹⁸ , καί ὁ τραῦμα θεραπεύω . οὖον γάρ οὕτως ἕκαστος σῴζω βίος , ὡς φιλανθρωπία ψυχή καί γέννησις , καί ἀγείρω πᾶς ἐργάζομαι , καί ἀνάλωτος ὁ διάβολος ποιέω . ὅπου γάρ ἐν κατέχω , διολισθάνω λοιπός , οὐ ἔντονος ὁ ἔλαιον οὗτος ὁ νῶτον ὁ ἡμέτερος ἐνίζω ὁ ἐκεῖνος λαβή . οὗτος τοίνυν ἑαυτοῦ συνεχῶς ἀλείφω ὁ ἑαυτοῦ . καί γάρ ὑγεία εἰμί ὑπόθεσις , καί φυτός χορηγία , καί φαιδρότης ἀφορμή . ἄλλος ὁ Δεῖνα , φημί , τόσος καί τόσος ἔχω τάλαντον χρυσίον , καί οὐδείς προλείπω . καί τίς οὗτος πρός σός ; οὕτως γάρ θαυμαστέρας εἰμί φαίνω , ὅταν ἀπό πενία φιλότιμος ἐκεῖνος γίγνομαι . οὕτως καί Μακεδών ὁ Παῦλος θαυμάζω · οὐ ὅτι παρέχω , ἀλλά ὅτι καί ἐν πτωχεία εἰμί παρέχω .
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0155.7
Μὴ δὲ ¹⁹ πρὸς τούτους ἴδη , ἀλλὰ πρὸς τὸν κοινὸν ἀπάντων σοφιστὴν ²⁰ , ὅς οὐκ εἶχε ποῦ τὴν κεφαλὴν κλίνειν . Καὶ διὰ τί , φησίν , ὁ δεῖνα καὶ ὁ δεῖνα τοῦτο οὐ ποιεῖ ; Μὴ κρίνει ἕτερον , ἀλλὰ σεαυτὸν ἀπάλλαξον τῆς κατηγορίας . Ἐπαὶ μειζῶν ἡ κρίσις , ὅταν καὶ ἕτεροῖς ἡγαλῇ , καὶ αὐτὸς [ 642 ] μὴ ποιῇ · ὅταν ἄλλους κρίνῃ , τῷ αὐτῷ χρηματίζει πάλιν ὑπεύθυνος ἡς καὶ αὐτὸς . Εἰ γὰρ ¹⁴ ἀκάθαρτος · aid . ἔστι G . H . ⁷ τι οὖν . L . ⁸ εὐχὴς G . H . M . νῦν οὖν . iidem ⁹ ἀλλὰ καὶ πρ . L . εὐδύμω G . K . M . ¹⁰ προευχόμενον Ge . ¹¹ καὶ τὰ πρ . H . L . ¹² καὶ τὰ πρ . H . L . ¹³ καὶ τὰ πρ . H . L . ¹⁴ καὶ τὰ πρ . H . L . ¹⁵ καὶ τὰ πρ . H . L . ¹⁶ καὶ τὰ πρ . H . L . ¹⁷ καὶ τὰ πρ . H . L . ¹⁸ καὶ τὰ πρ . H . L . ¹⁹ καὶ τὰ πρ . H . L . ²⁰ καὶ τὰ πρ . H . L .
Lemmas: μή δέ ¹⁹ πρός οὗτος ἴδη , ἀλλά πρός ὁ κοινός ἀπαντάω σοφιστής ²⁰ , ὅς οὐ ἔχω ποῦ ὁ κεφαλή κλίνω . καί διά τίς , φημί , ὁ Δεῖνα καί ὁ Δεῖνα οὗτος οὖον ποιέω ; μή κρίνω ἕτερος , ἀλλά σαυτοῦ ἀπαλλάσσω ὁ κατηγορία . πη μείζων ὁ κρίσις , ὅταν καί ἕτερος ἀγάλλω , καί αὐτός [ 642 ] μή ποιέω · ὅταν ἄλλος κρίνω , ὁ αὐτός χρηματίζω πάλιν ὑπεύθυνος εἰμί καί αὐτός . εἰμί γάρ ¹⁴ ἀκάθαρτος · aid . εἰμί G . H . ⁷ τίς οὖν . L . ⁸ εὐχή G . H . M . νῦν οὖν . iidem ⁹ ἀλλά καί ΠΡ . L . εὐδύμω G . K . M . ¹⁰ προέχω Ge . ¹¹ καί ὁ ΠΡ . H . L . ¹² καί ὁ ΠΡ . H . L . ¹³ καί ὁ ΠΡ . H . L . ¹⁴ καί ὁ ΠΡ . H . L . ¹⁵ καί ὁ ΠΡ . H . L . ¹⁶ καί ὁ ΠΡ . H . L . ¹⁷ καί ὁ ΠΡ . H . L . ¹⁸ καί ὁ ΠΡ . H . L . ¹⁹ καί ὁ ΠΡ . H . L . ²⁰ καί ὁ ΠΡ . H . L .
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0155.8
οὐδὲ κατορθοῦντας κρίνειν ἐξεῖται ²¹ ἕτερους , πολλῷ μᾶλλον πεισάμενος . Μὴ τοίνυν κρίνῃμεν ἕτερους , μηδὲ πρὸς ἕτερους ²² βαθμίζωμεν βλέποντες , ἀλλὰ πρὸς τὸν Ἰησοῦν , καὶ ἐκείνου τὰ ὑποδείγματα φέρωμεν . Μὴ γὰρ ἐγὼ σε εἰρήνησα · μὴ γὰρ ἐγὼ σε ἐλυσωσάμην , ἵνα πρὸς ἐμὲ βλέπῃς . Ἐτερός ²³ ἐστιν ὁ ταῦτα σοι παρασχών . Τί τὸν Δεσπότην ἀφεῖς , πρὸς τὸν σύνδουλον ὁρᾷς ; Οὐχ ἡκουσας αὐτοῦ λέγοντος · Μάθετε ἀπ’ ἐμοῦ , ὅτι πραΰς εἰμι καὶ ταπεινὸς τῇ καρδίᾳ ; καὶ πάλιν , Ὁ θελῶν ἐν ἐμὶ εἶναι πρῶτος , ἔστω πάντων διάκονος · καὶ πάλιν , Καθὼς ὁ Υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου οὐκ ἦλθεν διακονηθῆναι , ἀλλὰ διακονῆσαι ; Καὶ μετὰ ταῦτα πάλιν , ἵνα μὴ προσπαίωσι τοῖς βαθμοῖς τῶν συνδούλων μόνον ἐν ὀλιγωρίᾳ , ἀφελκὼν σε τούτων φησίν · Ὑπόδειγμα ἔδωκα ²⁴ ὑμῖν ἐμαυτὸν , ἵνα καθὼς ἐποίησα , καὶ ὑμεῖς ποιήσητε . Ἄλλ’ οὐκ ἔστι τὸ διδάσκαλος ἀρετῆς τῶν συνόντων ἀνθρώπων οὐδεὶς , οὐδὲ
Lemmas: οὐδέ κατορθόω κρίνω ξέω ²¹ έτερος , πολύς μᾶλλον πείθω . μή τοίνυν κρίνω έτερος , μηδέ πρός έτερος ²² βαθμιζω βλέπω , ἀλλά πρός ὁ Ἰησοῦς , καί ἐκεῖνος ὁ ὑπόδειγμα φέρω . μή γάρ ἐγώ σύ λέγω · μή γάρ ἐγώ σύ λύω , ἵνα πρός ἐγώ βλέπω . ἕτερος ²³ εἰμί ὁ οὗτος σύ παρέχω . τις ὁ δεσπότης ἀφίημι , πρός ὁ σύνδουλος ὁράω ; οὐχ ἀκούω αὐτός λέγω · μανθάνω ἀπό ἐγώ , ὅτι πρᾶος εἰμί καί ταπεινός ὁ Καρδία ; καί πάλιν , ὁ ἐθέλω ἐν ἐγώ εἰμί πρῶτος , ἵστημι πᾶς διάκονος · καί πάλιν , καθώς ὁ υἱός ὁ ἄνθρωπος οὐ ἔρχομαι διακονέω , ἀλλά διακονέω ; καί μετά οὗτος πάλιν , ἵνα μή προσπαίω ὁ βαθμός ὁ σύνδουλος μόνος ἐν ὀλιγωρία , ἀφέλκω σύ οὗτος φημί · ὑπόδειγμα δίδωμι ²⁴ σύ ἐμαυτοῦ , ἵνα καθώς ποιέω , καί σύ ποιέω . ἄλλος οὐ εἰμί ὁ διδάσκαλος ἀρετή ὁ σύνειμι ἄνθρωπος οὐδείς , οὐδέ
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0156.1
ἐθαυμάζοντο22 ] , εἰς ταπεινοφροσύνην καὶ μείζονα σπουδὴν ἑαυτοὺς εἰσάγοντες , τῶν μελλόντων ἐπιτευχθῆναι ἀγαθῶν , χάριτι καὶ φιλανθρωπίᾳ τοῦ Κυρίου ἡμῶν23 . Hæc καὶ ἕκ τῆς ... νυττόμενοι quæ tam sensui , quam structuræ orationis plurimum officiant , abesse iubent K . M .
Lemmas: θαυμάζω ] , εἰς ταπεινοφροσύνη καί μείζων σπουδή ἑαυτοῦ εἰσάγω , ὁ μέλλω ἐπιτυγχάνω ἀγαθός , χάρις καί φιλανθρωπία ὁ κύριος ἧμαι . Hæc καί ἐκ ὁ ... νύσσω quæ tam sensui , quam structuræ orationis plurimum officiant , abesse iubent K . M .
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0156.3
Ἰησοῦ Χριστοῦ , μεθ' οὗ τῷ Πατρὶ , ἅμα τῷ ἁγίῳ Πνεύματι , δόξα , κράτος , τιμὴ , νῦν καὶ ἀεὶ καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων . Ἀμήν .
Lemmas: Ἰησοῦς Χριστός , μετά ὅς ὁ πατήρ , ἅμα ὁ ἅγιος πνεῦμα , δόξα , κράτος , τιμή , νῦν καί ἀεί καί εἰς ὁ αἰών ὁ αἰών . ἀμήν .
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0156.4
Οὔτε γὰρ ἐξ ἀρχῆς αὐτοῖς εἶπεν , ἵνα μὴ διαταράξῃ · οὔτε πρὸς αὐτῷ τῷ καιρῷ , ἵνα μὴ καντεύσων θορυβῆση · ἀλλ' ὅτε πείραν αὐτοῦ τῆς δυνάμεως ἔλαβον ἀρχοῦσαν , ὅτε μεγάλα , ἔδωκε τὰς ἐπαγγελίας περὶ τῆς ζωῆς τῆς αἰωνίου , τότε καὶ τὸν περὶ τούτων ἐμβάλει λόγον , καὶ ἅπαξ καὶ δις καὶ πολλάκις , ἐνυφαίνων αὐτὸν τοῖς θαυμασιν καὶ ταῖς διδασκαλίαις . Ἕτερος δὲ εὐαγγελιστὴς φησιν , εἰ καὶ τοὺς προφήτας παρίησι33 μάρτυρας · ἄλλος δὲ φησιν , ὅτι καὶ αὐτοὶ οὐ συνῆκαν τὰ λεγόμενα , ἀλλ' ἦν κεκρυμμένον τὸ ῥῆμα ἀπ' αὐτῶν , καὶ ὅτι θάμβούντο ἀκολουθοῦντες αὐτῷ . Οὐκοῦν ἀνήρτηται , φησὶ , τῆς προφητείας τὸ κέρας . Εἰ γὰρ μὴ ἤδεισαν ἄπερ ἤκουσαν , οὔδ' προσδοκῶν ἔχουν · μὴ προσδοκοῦντες δέ , οὔδ' γυμναζέσθαι ταῖς ἐλπίσιν . Ἐγὼ δὲ καὶ ἕτερον τοῦτο ἀπορῶμενος φημι , ὅτι εἰ μὴ ἤδεισαν , πῶς ἐλυποῦντο ; Καὶ γὰρ ἕτερός φησιν , ὅτι ἐλυποῦντο . Εἰ τοίνυν μὴ ἤδεισαν , πῶς ἐλυποῦντο ; πῶς Πέτρος ἔλεγεν · Λιέας σοι , οὐ μὴ δεταί σοι τοῦτο ; Τί οὖν ἔστιν εἰπεῖν ; Ὦτι μὴν ἀποθνῄσκει , ἤδεισαν , εἰ καὶ μὴ ὁ σαφῶς τῆς οἰκονομίας ἤπισταντο τὸ μυστήριον · οὔτε δὲ τὴν ἀνάστασιν σαφῶς ἤπισταντο , οὔτε ἄπερ ἐμελλε κατορθοῦν34 · καὶ τοῦτο ἦν κεκρυμμένον ἀπ' αὐτῶν . Διὰ τοῦτο καὶ κλαίουσιν . Ἕτερους μὲν γὰρ ὑφ' ἑτέρων ἀναστάτας εἶδον · αὐτὸν δὲ τινα ἀναστῆσανα ταυτὸν , καὶ οὕτως ἀναστῆσαντα ὡς μακρὰς λοιπὸν ἀποθανεῖν , οὐδέποτε εἶδον . Τοῦτο οὖν οὐ συνἔσαν πολλαχῶς λεγόμενον · ἀλλ' οὔδ' αὐτὸς οὕτως ὁ θάνατος τί ποτὶ ἐστι , καὶ πῶς ἐπελεύσεται , σαφῶς ἠπίσταντο . Διὸ καὶ ἐθαμβοῦντο ἀκολουθοῦντες αὐτῷ · οὐ διὰ τοῦτο τὸ μόνον , ἀλλ' ἔμοιγε δοκεῖ καὶ ἐκπλήττειν35 αὐτοὺς περὶ τοῦ πᾶθους διαλεγόμενος .
Lemmas: οὔτε γάρ ἐκ ἀρχή αὐτός εἶπον , ἵνα μή διαταράσσω · οὔτε πρός αὐτός ὁ καιρός , ἵνα μή καντευσος θορύβηση · ἀλλά ὅτε πείρω αὐτός ὁ δύναμις λαμβάνω ἄρχω , ὅτε μέγας , δίδωμι ὁ ἐπαγγελία περί ὁ ζωή ὁ αἰώνιος , τότε καί ὁ περί οὗτος εμβάλλω λόγος , καί ἅπαξ καί δις καί πολλάκις , ἐνυφαίνω αὐτός ὁ θαῦμα καί ὁ διδασκαλία . ἕτερος δέ εὐαγγελιστής φημί , εἰμί καί ὁ προφήτης παρίημι μάρτυς · ἄλλος δέ φημί , ὅτι καί αὐτός οὖον συνίημι ὁ λέγω , ἀλλά εἰμί κρύπτω ὁ ῥῆμα ἀπό αὐτός , καί ὅτι θάμβος ἀκολουθέω αὐτός . οὐκοῦν ἀναρτάω , φημί , ὁ προφητεία ὁ κέρας . εἰμί γάρ μή ἠδείδω Ἄπερ ἀκούω , οὐδέ προσδοκάω χόω · μή προσδοκάω δέ , οὐδέ γυμνάζω ὁ ἐλπίς . ἐγώ δέ καί ἕτερος οὗτος ἀπορέω φημί , ὅτι εἰμί μή ἠδείδω , πῶς λυπέω ; καί γάρ ἕτερος φημί , ὅτι λυπέω . εἰμί τοίνυν μή ἠδείδω , πῶς λυπέω ; πῶς Πέτρος λέγω · Λιέας σύ , οὖον μή δετός σύ οὗτος ; τις οὖν εἰμί εἶπον ; οὖς μήv ἀποθνῄσκω , ἠδείδω , εἰμί καί μή ὁ σαφῶς ὁ οἰκονομία ἐπίσταμαι ὁ μυστήριον · οὔτε δέ ὁ ἀνάστασις σαφῶς ἐπίσταμαι , οὔτε Ἄπερ μέλλω κατορθοῦν34 · καί οὗτος εἰμί κρύπτω ἀπό αὐτός . Ζεύς οὗτος καί καλέω . Έτερος μέν γάρ ὑπό ἕτερος ἀναστάτης εἶδον · αὐτός δέ τις ἀνίστημι τατός , καί οὕτως ἀνίστημι ὡς μακρός λοιπός ἀποθνῄσκω , οὐδέποτε εἶδον . οὗτος οὖν οὖον συνίημι πολλαχῶς λέγω · ἀλλά οὐδέ αὐτός οὕτως ὁ θάνατος τίς πρός εἰμί , καί πῶς ἐπέρχομαι , σαφῶς ἐπίσταμαι . Διὸ καί θαμβέω ἀκολουθέω αὐτός · οὖον διά οὗτος ὁ μόνος , ἀλλά ἐγώ δοκέω καί ἐκπλήσσω αὐτός περί ὁ πάθος διαλέγω .
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0156.5
β' . Ἀλλ' ὅμως οὐδὲν τούτων ἐποιεῖ θαρρεῖν αὐτοὺς , καὶ ταῦτα [ 645 ] συνεχῶς περὶ τῆς ἀναστάσεως · ἀκούουτας . Καὶ γὰρ μετὰ τοῦ θανάτου καὶ τοῦτο μάλιστα αὐτοὺς ἐθορύβει , τὸ ἀκοῦσαι ὅτι ἐμπαίξουσι καὶ μαστιγώσουσιν , καὶ ὅσα τοιαῦτα . Ὦστε γὰρ ἐννόουν τὰ θαύματα , τοὺς δαιμονιζομένους οὕς ἤλευθέρουν , τοὺς νεκροὺς οὓς ἤγειρε , τὰ ἄλλα πάντα ἄπερ ἐθαυματούργει , εἰτα ἤκουσαν τούτων , ἐξεπλήττοντο , εἰ τὰ ταῦτα πούνα ταῦτα παλσεται36 . Διὰ τοῦτο καὶ εἰς ἀπορίαν ἐνέπιπτον , καὶ νῦν μὲν ἐπίστευον , νῦν δὲ ἠπίστευον , καὶ νοῆσαι οὐκ εἶχον τὰ λεγόμενα . Οὕτω γοῦν οὐ συνῆκαν σαφῶς ὁ θαυματουργός , ὡς τοὺς υἱοὺς Ζεβεδαίου παραυτὴ προσελθεῖν37 , καὶ περὶ προεδρίας αὐτῶ δι'αλεχθῆναι . Θέλομεν γὰρ , φησίν , ἵνα εἰς ἐκ δεξιῶν σου καθίσῃ , καὶ εἰς ἐξ ἀριστερῶν μου . Πῶς οὖν οὕτως ὁ εὐαγγελιστὴς φησιν , ὅτι ἡ μήτηρ προσῆλθεν ; Ἀμφοτέρα γενέσθαι εἰκός . Τὴν γὰρ μητέρα παρελάσθον , ὡς μείζονα τὴν ἰσχυτέραν ἐργασόμενον , καὶ ταύτην τὸν Χριστὸν δυσωπῶντες . Ὦτι γὰρ τοῦτο ἀληθῆ , ὅπερ ἔφη , καὶ αὐτὸν μᾶλλον ἡ αἴτησις ἦν , καὶ αἰσυνόμενοι προβάλλονται τὴν τισκοῦσαν , σχοῖτε πῶς πρὸς αὐτοὺς ἀποτείνει τὸν λόγον ὁ Χριστός .
Lemmas: βε . ἀλλά ὅμως οὐδείς οὗτος ποιέω θαρσέω αὐτός , καί οὗτος [ 645 ] συνεχῶς περί ὁ ἀνάστασις · ἀκούω . καί γάρ μετά ὁ θάνατος καί οὗτος μάλιστα αὐτός θορυβέω , ὁ ἀκούω ὅτι ἐμπαίζω καί μαστιγόω , καί ὅσος τοιοῦτος . ὥστε γάρ ἐννοέω ὁ θαῦμα , ὁ δαιμονίζομαι ὅς ἐλευθερόω , ὁ νεκρός ὅς ἐγείρω , ὁ ἄλλος πᾶς Ἄπερ θαυμασιουργέω , εἶτα ἀκούω οὗτος , ἐκπλήσσω , εἰμί ὁ οὗτος Πούνα οὗτος παλέω . Ζεύς οὗτος καί εἰς ἀπορία ἐμπίπτω , καί νῦν μέν πιστεύω , νῦν δέ πιστεύω , καί νοέω οὐ ἔχω ὁ λέγω . οὕτως γοῦν οὖον συνίημι σαφῶς ὁ θαυματουργός , ὡς ὁ υἱός Ζεβεδαῖος παραιτέομαι προσέρχομαι , καί περί προεδρία αὐτός διαλέγω . ἐθέλω γάρ , φημί , ἵνα εἰς ἐκ δεξιός σύ καθίζω , καί εἰς ἐκ ἀριστερός ἐγώ . Πῶς οὖν οὕτως ὁ εὐαγγελιστής φημί , ὅτι ὁ μήτηρ πρόσειμι ; Ἀμφότερος γίγνομαι εἰκός . ὁ γάρ μήτηρ παραλανθάνω , ὡς μείζων ὁ ἰσχύς ἐργάζομαι , καί οὗτος ὁ Χριστός δυσωπέω . οὖς γάρ οὗτος ἀληθής , ὅσπερ φημί , καί αὐτός μᾶλλον ὁ αἴτησις εἰμί , καί αισυνομενω προβάλλω ὁ τίω , ἔχω πῶς πρός αὐτός ἀποτείνω ὁ λόγος ὁ Χριστός .
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0156.6
Μᾶλλον δὲ μάθωμεν τὸ πρῶτον αὐτοῖς , καὶ ἀπὸ ποίας γνώμης , καὶ πῶθεν ἐπὶ τοῦτο ἤλθον . Πόθεν οὖν ἐπὶ τοῦτο ἤλθον38 ; Ἐκρίναν ἑαυτοὺς τιμιμωμένους παρὰ τοὺς ἄλλους , καὶ προσεδόχον ἐντεῦθεν ἐπιτευξάσθαι39 καὶ
Lemmas: μᾶλλος δέ μανθάνω ὁ πρῶτος αὐτός , καί ἀπό Ποίας γνώμη , καί πίνω ἐπί οὗτος ἔρχομαι . πόθεν οὖν ἐπί οὗτος ἀλθέω ; κρίνω ἑαυτοῦ τιμιμωμένους παρά ὁ ἄλλος , καί προσδοκάω ἐντεῦθεν ἐπιτυγχάνω καί
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0160.1
ἐγώ , ὡ.ΙΙ' ἐκείνων οἱς ἠξίωμαι . Ἵνα δὲ καὶ ἀσφέστερον δὲ λέγω γίνεται , ἐπὶ ὑποδείγματος αὐτὸ γυμνάσωμεν , καὶ ὑποδήμασθαι εἶναι τινὰ ἀγνοῦντες , εἰτα
Lemmas: ἐγώ , Ἱ ἐκεῖνος οἱςστις ἀξιόω . ἵνα δέ καί ἀσφέστερον δέ λέγω γίγνομαι , ἐπί ὑπόδειγμα αὐτός γυμνάζω , καί ὑποδήμασθαι εἰμί τις ἀγνοέω , εἶτα
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0160.10
τὸν στέφανον , ἀλλὰ μὴ βουλομένους διαφθεῖραι τῶν ἀγῶνων τὸν νόμον , μετὰ συνταράζει τοῦ δικαίου τὴν τάξιν ·
Lemmas: ὁ στέφανος , ἀλλά μή βούλομαι διαφθείρω ὁ ἀγών ὁ νόμος , μετά συνταράζω ὁ Δίκαιος ὁ τάξις ·
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0160.11
οὕτω δὴ καὶ τὸν Χριστὸν εἴποιμεν ἂν τοῦτο εἰργχάναι ,
Lemmas: οὗτος δή καί ὁ Χριστός εἶπον εἄν οὗτος ἔργω ,
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0160.12
πανταχόθεν αὐτοῖς συνελθούσιν , μετὰ τὴν τοῦ Θεοῦ
Lemmas: πανταχόθεν αὐτός συνέρχομαι , μετά ὁ ὁ Θεός
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0160.13
χάριν , [ 648 ] εἰς τὴν οἰκείαν κατορθώματων ἐπίδειξιν
Lemmas: χάρις , [ 648 ] εἰς ὁ οἰκεῖος κατόρθωμα ἐπίδειξις
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0160.14
εἰς ἐλπίδας τῆς σωτηρίας καὶ τῆς εὐδοκίας εἶναι .
Lemmas: εἰς ἐλπίς ὁ σωτηρία καί ὁ εὐδοκία εἰμί .
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0160.15
Διὰ τοῦτο φησίν , Οὐκ ἠξίωμαι . Τί γὰρ , φησίν , ἂν
Lemmas: Ζεύς οὗτος φημί , οὐ ἀξιόω . τις γάρ , φημί , εἄν
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0160.16
ἔχειν φαίνωσιν ὑμῶν βελτίους ; τί δὲ ἂν μειζόνα ἐργάσωνται ; Μὴ γὰρ ἐπεὶδὶ μαθητῶν μὲν γαγάνετε , διὰ τοῦτο
Lemmas: ἔχω φαίνω σύ ἀγαθός ; τίς δέ εἄν μείζων ἐργάζομαι ; μή γάρ ἐπέρχομαι μαθητής μέν γαγάνετε , διά οὗτος
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0160.17
τῶν πρωτείων ἀπολαύσετε , ἂν μὴ τῆς ἐκλογῆς αὐτοῖς
Lemmas: ὁ πρωτεῖος ἀπολαύω , εἄν μή ὁ ἐκλογή αὐτός
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0160.18
ἄξιοι φαίνητε ; Ὅτι γὰρ αὐτὸς ¹³ Κύριός ἐστι τοῦ παντός , ὅλην δὲ ὧν αὐτὸς πᾶσαν ἔχει τὴν κρίσιν . Καὶ γὰρ
Lemmas: ἄξιος φαίνω ; ὅτι2 γάρ αὐτός ¹³ κύριος εἰμί ὁ πᾶς , ὅλος δέ ὅς αὐτός πᾶς ἔχω ὁ κρίσις . καί γάρ
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0160.19
Πέτρῳ οὕτω φησίν · Ἐγὼ σοι δώσω τὰς κλεῖς ¹⁴ τῶν
Lemmas: Πέτρος οὗτος φημί · ἐγώ σύ δίδωμι ὁ κλείς ¹⁴ ὁ
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0160.2
ἀληθῆς ἀρίστους πολλοὺς εἰς τὴν ἀγῶνα κατέναι ¹¹
Lemmas: ἀληθής ἀγαθός πολύς εἰς ὁ ἀγών κατενάω ¹¹
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0160.20
οὐρανῶν . Καὶ ὁ Παῦλος δὲ τοῦτο δηλοῦν ἔλεγε · Λοιπὸν
Lemmas: οὐρανός . καί ὁ Παῦλος δέ οὗτος δηλόω λέγω · λοιπός
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0160.21
ἀπόκειται μοι οὐ τῆς δικαιοσύνης στέφανος , ὃν ἀποδώσει μοι ὁ Κύριος ὁ δικαῖος κριτὴς ἐν ἐκείνῃ τῇ
Lemmas: ἀπόκειμαι ἐγώ οὖον ὁ δικαιοσύνη στέφανος , ὅς πωλέω ἐγώ ὁ Κύριος ὁ Δίκαιος κριτής ἐν ἐκεῖνος ὁ
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0160.22
ἡμέρᾳ · οὐ μόνον δὲ ἐμοί , ἀλλὰ καὶ πᾶσι τοῖς ἠγαπηκόσι τὴν ἐπιφάνειαν αὐτοῦ . Ἐπιφάνεια δὲ τοῦ
Lemmas: ἡμέρα · οὖον μόνος δέ ἐγώ , ἀλλά καί πᾶς ὁ ἀγαπάω ὁ ἐπιφάνεια αὐτός . Ἐπιφάνεια δέ ὁ