joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0051.1
ἀλλ’ ὑπερορώντες λοιπὸν τῶν περιττῶν , καὶ τοῖς ἀναγκαίοις προσέχοντες · οὔτε δὲ νίπτεσθαι , οὔτε τὴ μὴ νίπτεσθαι νόμῳ πειθόμενοι , ἀλλ’ ὡς ἔτυχεν ἑκάτερον πούοντες . Οἱ γὰρ καὶ αὐτὴς τῆς ἀναγκαιότητος καταφρονούντες τροφῆς , πῶς ἐμελλον ταῦτα περισπούδαστα ἔχειν ; Ἐπεὶ οὖν συνέβαινε πολλάκις τοῦτο ἀπὸ ταυτοματῶν γίνεσθαι , οὐν ὡς δτε ἐν τῇ ἐρήμῳ ἦσθιον , ὡς δὲ τοὺς ἀσάχους ἐκίλουν ἀντ’ ἐγκλήματος [ 521 ] αὐτὸ προβάλλονται ¹⁴ , οἱ τὰ μεγάλα ἀεὶ παρατρέχοντες ¹⁵ , καὶ τῶν περιττῶν πολὺν ποιουμένοις λόγον . Τί οὖν ὁ Χριστός ; Οὐκ ἔστη πρὸς τοῦτο , οὐδὲ ἀπελογήσατο , ἀλλ’ εὐθέως ἀντεγκαλεῖ , καταξίων αὐτῶν τὴν παράβασιν , καὶ δείκνυσι , ὅτι τὸν μεγάλαν ἀμαρτάνοντα ὑπὸ μικρῶν πρὸς ἐτέρους ἀχριβολογεῖσθαι οὐ χρή . Ἄσων γὰρ ὑμᾶς , ἐγκαλεῖσθαι , φησίν , καὶ ἐγκαλεῖτε · Σὺ δὲ παρατάττει , πῶς ὅταν τι βούληται ὑπὸ τῶν νομῶν , ἐν τάζει ἀπουσίαν αὐτὸ ποιεῖ · ὅπερ καὶ τότε ἐποίησεν . Οὐδὲ γὰρ εὐθέως ἐπὶ τὴν παράβασιν ἔργεται , οὐδὲ λέγει , Οὐδὲν ἐστίν · ἢ γὰρ ἂν ἱασωτέρους εἰργάσατο · ἀλλὰ πρῶτον ἐκκόπτει αὐτῶν τὴν θρασύτητα , τὸ πολλὸν μέγιστον ἐγκλημα εἰς μέσον ἄγων , καὶ εἰς τὴν ἐκείνων περιελὼν κεφαλήν . Καὶ οὐτε λέγει , ὅτι καλῶς ποιοῦσι · παραβαίνοντες , ἵνα μὴ διψ λῷσιν αὐτοῖς · οὐδὲ κακίζει τὸ γινόμενον , ἵνα μὴ βεβαιώσῃ τὴν νόμον · οὐδ’ αὖ πάλιν κατηγορεῖ τῶν πρεσβυτέρων , ὡς πεφανότων καὶ μαρῶν · ἢ γὰρ ἂν ὡς λοίδωρον καὶ ὑβριστὴν ἀπεστράφησαν · ἀλλὰ πάντα ταῦτα ἀφείς , ἐτίραν ὅδὸν ἔργεται . Καὶ δοκεῖ μεν αὐτοῖς ἐπιτιμῆν τοῖς παραγενόμενοις , καθάπτεται δὲ τῶν ταῦτα νυμθεσθάντων · τῶν μὲν πρεσβυτέρων οὐδαμοῦ μνηνομένου , ἐν δὲ τῇ πρὸς τούτους κατηγορίᾳ κλέινεως καταβάλλων , καὶ δείκνυσι ὅτι διπλοῦν τὸ ἁμάρτημα , ὅτι καὶ τῷ Θεῷ οὐ πειθονται , καὶ δι’ ἀνθρώπους τοῦτο ποιοῦσιν · ὡσανεὶ εἶπε · Τοῦτο γὰρ ὑμᾶς , τοῦτο ἀπώλεσε ¹⁶ , τὸ πάντα πείθεσθαι τοῖς πρεσβυτέροις . Ἄλλ’ οὐ λέγει οὕτως , τοῦτο δὲ αὐτὸ αἰνίττεται , οὕτως αὐτοῖς ἀποκρίσεις · Ἀματὶ καὶ ὑμεῖς παραβαίνετε τὴν ἐντολὴν τοῦ Θεοῦ διὰ τὴν παράδοσιν ὑμῶν · Ὁ γὰρ Θεὸς ἐνετείλατο · Τίμα τὸν πατέρα καὶ τὴν μητέρα · καὶ , Ὁ κακολογῶν πατέρα ἢ μητέρα , θανάτῳ τελευτάτω . Ὑμεῖς δὲ λέγετε · Ὅς ἂν εἴπῃ τῷ πατρὶ ἢ ¹⁷ τῇ μητρὶ , Γάδωρ , ὁ ἐὰν ἐξ ἐμοῦ ὠφελήθῃς , καὶ οὐ μὴ τιμήσῃ ¹⁸ τὸν πατέρα καὶ τὴν μητέρα · καὶ ἠκυρώσατε τὴν ἐντολήν ¹⁹ τοῦ Θεοῦ διὰ τὴν παράδοσιν ὑμῶν .
Lemmas: ἀλλά ὑπεροράω λοιπός ὁ περισσός , καί ὁ ἀναγκαῖος προσέχω · οὔτε δέ νίζω , οὔτε ὅς μή νίζω νόμος πείθω , ἀλλά ὡς τυγχάνω ἑκάτερος ποῦς . ὁ γάρ καί αὐτός ὁ ἀναγκαιότης καταφρονέω τροφή , πῶς μέλλω οὗτος περισπούδαστος ἔχω ; ἐπεί οὖν συμβαίνω πολλάκις οὗτος ἀπό ταυτομαω γίγνομαι , ὀν ὡς δ ἐν ὁ ἐρῆμος ἐσθίω , ὡς δέ ὁ ἀσάχους χιλόω ἀντί ἔγκλημα [ 521 ] αὐτός προβάλλω ¹⁴ , ὁ ὁ μέγας ἀεί παρατρέχω ¹⁵ , καί ὁ περισσός πολύς ποιέω λόγος . τις οὖν ὁ Χριστός ; οὐ ἵστημι πρός οὗτος , οὐδέ ἀπολογέομαι , ἀλλά εὐθύς ἀντεγκαλέω , κάταξις αὐτός ὁ παράβασις , καί δείκνυμι , ὅτι ὁ μέγας ἁμαρτάνω ὑπό μικρός πρός ἕτερος αχριβολογεω οὖον χρή . Ἄσων γάρ σύ , ἐγκαλέω , φημί , καί ἐγκαλέω · σύ δέ παρατάσσω , πῶς ὅταν τίς βούλομαι ὑπό ὁ νομός , ἐν τάζω ἀπουσία αὐτός ποιέω · ὅσπερ καί τότε ποιέω . οὐδέ γάρ εὐθύς ἐπί ὁ παράβασις ἔργω , οὐδέ λέγω , οὐδείς εἰμί · ἢ γάρ εἄν ἱασωτέρους ἐργάζομαι · ἀλλά πρῶτος ἐκκόπτω αὐτός ὁ θρασύτης , ὁ πολύς μέγας ἔγκλημα εἰς μέσος ἄγω , καί εἰς ὁ ἐκεῖνος περιαιρέω κεφαλή . καί οὐ λέγω , ὅτι καλῶς ποιέω · παραβαίνω , ἵνα μή διψ λῶσις αὐτός · οὐδέ κακίζω ὁ γίγνομαι , ἵνα μή βεβαιόω ὁ νόμος · οὐδέ αὖος πάλιν κατηγορέω ὁ πρέσβυς , ὡς φαίνω καί μάρη · ἢ γάρ εἄν ὡς λοίδορος καί ὑβριστής ἀποστρέφω · ἀλλά πᾶς οὗτος ἀφίημι , ἐτίραν ὀδούς ἔργω . καί δοκέω μέν αὐτός ἐπιτιμή ὁ παράγω , καθάπτω δέ ὁ οὗτος νυμθεσθάντων · ὁ μέν πρέσβυς οὐδαμοῦ μιμνήσκω , ἐν δέ ὁ πρός οὗτος κατηγορία κλεινεος καταβάλλω , καί δείκνυμι ὅτι διπλόος ὁ ἁμάρτημα , ὅτι καί ὁ Θεός οὖον πείθω , καί διά ἄνθρωπος οὗτος ποιέω · ὡσανεί εἶπον · οὗτος γάρ σύ , οὗτος ἀπόλλυμι ¹⁶ , ὁ πᾶς πείθω ὁ πρέσβυς . ἄλλος οὖον λέγω οὕτως , οὗτος δέ αὐτός αἰνίσσομαι , οὕτως αὐτός ἀπόκρισις · Αμάτι καί σύ παραβαίνω ὁ ἐντολή ὁ Θεός διά ὁ παράδοσις σύ · ὁ γάρ θεός ἐντέλλω · Τίμα ὁ πατήρ καί ὁ μήτηρ · καί , ὁ κακολογέω πατήρ ἢ μήτηρ , θάνατος τελευτάω . σύ δέ λέγω · ὅς εἄν εἶπον ὁ πατήρ ἢ ¹⁷ ὁ μήτηρ , Γάδωρ , ὁ ἐάν ἐκ ἐγώ ὠφελέω , καί οὖον μή τιμάω ¹⁸ ὁ πατήρ καί ὁ μήτηρ · καί ἀκυρόω ὁ ἐντολή ¹⁹ ὁ Θεός διά ὁ παράδοσις σύ .