joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0092.1
χρς , ὅτι Οὐ γὰρ ἤθελε τὴν ἀλήθειαν ἐκφανῶς γὰρ ἐγένετο · ὁ δὲ Λουκᾶς μετὰ τὸ εἰπεῖν , Τρεῖς σκηνὰς ποιήσωμεν , ἐπήγαγεν , ὅτι Μὴ εἰδὼς ὁ λέγει . Εἰτα δηλῶν ὅτι πολλῇ κατεῖχετο φόβῳ , καὶ αὐτὸς οὐ οἱ λοιποὶ , φησίν · Ἐθαμβημένοι ἦσαν ὑπὸ τῆς καὶ διαφθορᾶς μίγναντες εἶδον τὴν δόξαν αὐτοῦ · ὑπὸν ἐναυθὰ καλῶν τὸν πολὺν κῆρον τὸν ἀπὸ τῆς ἔψεως ἐκείνης αὐτοῖς ἐγγινόμενον . Καθάρως γὰρ ὀφθαλμοὶ ἐξ ὑπερβολῆς ἡλίου λαμπρότητος σκοτοῦνται , οὕτω καὶ τότε ἐπαθον . Οὐ γὰρ ἦν νὺξ ἦν , ἀλλ’ ἡμέρα · καὶ τοῦ τῆς αὐγῆς ὑπὲρ ἡλίου ἄστρα τῶν ὀφθαλμῶν τὴν ἀσθένειαν . Τί οὖν ; Αὐτὸς μὲν οὐδὲν φθεγγεται , οὐδὲ Μωϋσῆς , οὐδὲ Ἠλίας · ὁ δὲ πάντων μεῖζων καὶ ἀξιοπιστότερος , ὁ Πατήρ , φωνὴν σφρίγιν ἐκ τῆς νεφέλης . Διὰ τί ἐκ τῆς νεφέλης ; Ὡς δὲ φαίνεται ὁ Θεός . Νεφέλη γὰρ καὶ τῆς φωνῆς κύκλω αὐτοῦ · καὶ ἄλλος . Καθότι καὶ νεφέλη κινεῖται · καὶ πάλιν , Ὁ τοῦτο γὰρ τὴν ἐπιβασιν αὐτοῦ · καὶ , Νεφέλη ὑπέλαβεν αὐτὸν ἀπὸ τῶν ὀφθαλμῶν αὐτῶν · καὶ , Ὡς Υἱὸς ἀνθρώπου ἐρχόμενος ἐπὶ τῶν νεφελῶν . Ἴν’ οὖν πιστεύσωσιν , ὅτι παρὰ τοῦ Θεοῦ ἡ φωνὴ φέρεται , ἐκεῖθεν ἔρχεται . Καὶ ἡ νεφέλη φωτεινή . Ἐπεὶ γὰρ αὐτοῦ λαλοῦντος , ἰδοὺ νεφέλη φωτεινὴ ἐπεσκίασεν αὐτούς . Καὶ ἰδοὺ φωνὴ ἐκ τῆς νεφέλης λέγουσα · Οὗτός ἐστιν ὁ Υἱός μου ὁ ἀγαπητός , ἐν ᾧ εὐδόκησα · αὐτοῦ ἀκούσατε . Ὅταν μὲν γὰρ ἀπελθῇ , σκοτεινὴν δείκνυσι , ὥσπερ ἐν τῷ Σινᾷ · Ἐλθὼν γὰρ , φησίν , εἰς τὴν νεφέλην καὶ εἰς τὸν γνόφον ὁ Μωϋσῆς , καὶ ὡς ἀτμὶς , οὕτως ἐφθέγξατο ὁ κατ’ ἄνδρα · καὶ ὁ Προφήτης φησὶ περὶ τῆς ἀπελθῆς αὐτοῦ διαλογισμοῦ · Σκοτεινὸν ὕδωρ ἐν νεφέλαις ἀέρων · ἐναυθὰ δὲ , ἐπεὶδ’ οὐ φοβηθῶσι ἐδούλευε , ἀλλὰ διδάσκα , νεφέλη φωτεινή . Καὶ ὁ μὲν Πέτρος ἔλεγε , Ποιήσωμεν τρεῖς σκηνὰς · αὐτὸς δὲ ἀχειροποίητον ἐδείξε σκηνὴν . Διὰ τοῦτο ἐκεῖ μὲν καπνὸς καὶ ἀτμὶς καὶ μίαν · ἐνταῦθα δὲ φῶς ἀκατον καὶ φωνή . Εἰτα ἵνα δείξῃ , ὅτι οὐ περὶ ἑνὸς ἀπλῶς μόνον τριῶν ἐλέγχει , ἀλλὰ [ 570 ] περὶ τοῦ Χριστοῦ μόνον , ὅτε ἡ φωνὴ ἠγέρθη , ἐκποδῶν ἐγένοντο ἐκεῖνοι . Οὐδὲ γὰρ ἄν τι περὶ τινὸς αὐτῶν ἐλέγετο ἀπλῶς , οὗτος ἐμεῖνεν ἂν μόνος , ἀποσιωθὲν δὲ τῶν δύο . Τί οὖν οὐχὶ καὶ ἡ νεφέλη τὸν Χριστὸν μόνον ἀπέλαβεν , ἀλλὰ ἀπαντας ; Εἰ τὸν Χριστὸν μόνον ἀπέλαβεν , ἐνομίσθη ἂν αὐτὸς ἀφεῖναι τὴν φωνὴν . Διὰ τοῦτο ὁ ἐναγγελιστὴς τοῦτο αὐτὸ ἀφαίρεσθαι φησίν , ὅτι ἐκ τῆς νεφέλης ἦν ἡ φωνή , τοῦτ’ ἐστιν , ἐκ τοῦ Θεοῦ . Καὶ τί φησιν ἡ φωνή ; Οὗτός ἐστιν ὁ Υἱός μου ὁ ἀγαπητός . Εἰ δὲ ἀγαπητός , μὴ φοβοῦ , Πέτρε . Ἐδεῖ μὲν γὰρ σε καὶ τὴν δύναμιν αὐτοῦ ἤδη εἰδεῖν , καὶ πεπληροφορηθῆναι περὶ τῆς ἀναστάσεως · ἐπεὶδὴ δὲ ἀγνοεῖς , κἂν ἀπὸ τῆς φωνῆς τοῦ Πατρὸς θαρρῆσον . Εἰ γὰρ δυνατὸς ὁ Θεός , ὥσπερ οὖν καὶ δυνατός , εὐλόγως ὅτι καὶ ὁ Υἱὸς ὁμοίως . Μὴ τοίνυν δεδιὼ καὶ δεινὰ . Εἰ δὲ οὐδὲν τοῦτο καταδεῖ , κἂν ἐκεῖνο λογίζου , ὅτι καὶ Υἱός , καὶ φιλεῖται . Οὗτος γὰρ ἐστίν , φησίν , ὁ Υἱός μου ὁ ἀγαπητός . Εἰ δὲ φιλεῖται , μὴ φοβοῦ . Οὐδὲν γὰρ , ἂν ἀγαπᾷ , προτεῖται . Μὴ τοίνυν θορυβοῦ · κἂν μυριάδας αὐτὸν φίλησε , οὐ φιλεῖ αὐτὸν τοῦ γεγεννηκότος Ἰσων . Ἐν ᾧ εὐδόκησα . Οὐ γὰρ ἐπειδὴ ἐγέννησε μόνον , φιλεῖ , ἀλλ’ ἐπειδὴ καὶ Ἰσος αὐτῷ κατὰ πάντα καὶ ὁμογνώμων ἐστιν . Ὅστε διπλοῦν τὸ φίληρον , μᾶλλον δὲ καὶ τριπλοῦν · ἐπειδὴ Υἱός , ἐπειδὴ ἀγαπητός , ἐπειδὴ ἐν αὐτῷ εὐδόκησε . Τί δὲ ἐστιν , Ἐν ᾧ εὐδόκησα ; Ὅταν εἴπῃ , Ἐν ᾧ ἀναπαύομαι , ἢ ἀρέσκομαι · διὰ τὸ κατὰ πάντα ἐξισώσθαι πρὸς αὐτὸν μετὰ ἀχρείας ·
Lemmas: ΧΡΣ , ὅτι οὖον γάρ ἐθέλω ὁ ἀλήθεια ἐκφανής γάρ γίγνομαι · ὁ δέ Λουκᾶς μετά ὁ εἶπον , τρεῖς σκηνή ποιέω , ἐπάγω , ὅτι μή εἰδοί ὁ λέγω . εἶτα δηλόω ὅτι πολύς κατέχω φόβος , καί αὐτός οὖον ὁ λοιπός , φημί · Ἐθαμβημένοι εἰμί ὑπό ὁ καί διαφθορά μίγναντες εἶδον ὁ δόξα αὐτός · ὕπειμι ἐναυθὰ καλός ὁ πολύς κῆρ ὁ ἀπό ὁ ψέω ἐκεῖνος αὐτός ἐγγίγνομαι . καθαρός γάρ ὀφθαλμός ἐκ ὑπερβολή ἥλιος λαμπρότης σκοτόω , οὗτος καί τότε πάσχω . οὖον γάρ εἰμί νύξ εἰμί , ἀλλά ἡμέρα · καί ὁ ὁ αὐγή ὑπέρ ἥλιος ἄστρον ὁ ὀφθαλμός ὁ ἀσθένεια . τις οὖν ; αὐτός μέν οὐδείς φθέγγομαι , οὐδέ Μωϋσῆς , οὐδέ Ἠλίας · ὁ δέ πᾶς μείζων καί ἀξιόπιστος , ὁ Πατήρ , φωνή σφριγέω ἐκ ὁ νεφέλη . Ζεύς τίς ἐκ ὁ νεφέλη ; ὡς δέ φαίνω ὁ Θεός . Νεφέλη γάρ καί ὁ φωνή κύκλος αὐτός · καί ἄλλος . καθότι καί νεφέλη κινέω · καί πάλιν , ὁ οὗτος γάρ ὁ ἐπίβασις αὐτός · καί , Νεφέλη ὑπολαμβάνω αὐτός ἀπό ὁ ὀφθαλμός αὐτός · καί , ὡς υἱός ἄνθρωπος ἐρχόμενος ἐπί ὁ νεφέλη . ἵνα οὖν πιστεύω , ὅτι παρά ὁ Θεός ὁ φωνή φέρω , ἐκεῖθεν ἔρχομαι . καί ὁ νεφέλη φωτεινός . ἐπεί γάρ αὐτός λαλέω , ἰδού νεφέλη φωτεινός ἐπισκιάζω αὐτός . καί ἰδού φωνή ἐκ ὁ νεφέλη λέγω · οὗτος εἰμί ὁ υἱός ἐγώ ὁ ἀγαπητός , ἐν ὅς εὐδοκέω · αὐτός ἀκούω . ὅταν μέν γάρ ἀπέρχομαι , σκοτεινός δείκνυμι , ὥσπερ ἐν ὁ Σινᾶ · ἔρχομαι γάρ , φημί , εἰς ὁ νεφέλη καί εἰς ὁ γνόφος ὁ Μωϋσῆς , καί ὡς ἀτμίς , οὕτως φθέγγομαι ὁ κατά ἀνήρ · καί ὁ Προφήτης φημί περί ὁ ἀπέρχομαι αὐτός διαλογισμός · Σκοτεινός ὕδωρ ἐν νεφέλη ἀήρ · ἐναυθὰ δέ , ἐπειδή οὖον φοβέω δουλεύω , ἀλλά διδάσκω , νεφέλη φωτεινός . καί ὁ μέν Πέτρος λέγω , ποιέω τρεῖς σκηνή · αὐτός δέ ἀχειροποίητος δείκνυμι σκηνή . Ζεύς οὗτος ἐκεῖ μέν καπνός καί ἀτμίς καί εἷς · ἐνταῦθα δέ φάος ἄκατος καί φωνή . εἶτα ἵνα δείκνυμι , ὅτι οὖον περί εἷς ἀπλόος μόνος τρεῖς ἔλεγχος , ἀλλά [ 570 ] περί ὁ Χριστός μόνος , ὅτε ὁ φωνή ἐγείρω , ἐκποδῶν γίγνομαι ἐκεῖνος . οὐδέ γάρ ἄν τίς περί τις αὐτός λέγω ἀπλόος , οὗτος μένω εἄν μόνος , ἀποσιόομαι δέ ὁ δύο . τις οὖν οὐ καί ὁ νεφέλη ὁ Χριστός μόνος ἀπολαμβάνω , ἀλλά ἅπας ; εἰμί ὁ Χριστός μόνος ἀπολαμβάνω , νομίζω εἄν αὐτός ἀφίημι ὁ φωνή . Ζεύς οὗτος ὁ εναγγελιιστημι οὗτος αὐτός ἀφαιρέω φημί , ὅτι ἐκ ὁ νεφέλη εἰμί ὁ φωνή , οὗτος εἰμί , ἐκ ὁ Θεός . καί τίς φημί ὁ φωνή ; οὗτος εἰμί ὁ υἱός ἐγώ ὁ ἀγαπητός . εἰμί δέ ἀγαπητός , μή φοβέω , Πέτρος . ἐσθίω μέν γάρ σύ καί ὁ δύναμις αὐτός ἤδη εἴδω , καί πληροφορέω περί ὁ ἀνάστασις · ἐπειδή δέ ἀγνοέω , κἀν ἀπό ὁ φωνή ὁ πατήρ θαρσέω . εἰμί γάρ δυνατός ὁ Θεός , ὥσπερ οὖν καί δυνατός , εὔλογος ὅτι καί ὁ υἱός ὁμοίως . μή τοίνυν δείδω καί δεινός . εἰμί δέ οὐδείς οὗτος καταδέω , κἀν ἐκεῖνος λογίζομαι , ὅτι καί υἱός , καί φιλέω . οὗτος γάρ εἰμί , φημί , ὁ υἱός ἐγώ ὁ ἀγαπητός . εἰμί δέ φιλέω , μή φοβέω . οὐδείς γάρ , εἄν ἀγαπάω , προτίθημι . μή τοίνυν θόρυβος · κἀν μυριάς αὐτός φιλέω , οὖον φιλέω αὐτός ὁ γεννάω ἰσος . ἐν ὅς εὐδοκέω . οὖον γάρ ἐπεί γεννάω μόνος , φιλέω , ἀλλά ἐπεί καί Ἴσος αὐτός κατά πᾶς καί ὁμογνώμων εἰμί . ὅστε διπλόος ὁ φιληρος , μᾶλλον δέ καί τριπλόος · ἐπεί υἱός , ἐπεί ἀγαπητός , ἐπεί ἐν αὐτός εὐδοκέω . τις δέ εἰμί , ἐν ὅς εὐδοκέω ; ὅταν εἶπον , ἐν ὅς ἀναπαύω , ἢ ἀρέσκω · διά ὁ κατά πᾶς ἐξισόω πρός αὐτός μετά ἀχρεῖος ·