joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0236.3
διδασκάλου τάξιν ἀρπάζων , οὐδὲ μαθητὴς ἄξιος ὤν εἶναι · διὰ τοῦτο 68 ὑποκριτὴν αὐτὸν ἐκάλεσεν . Ὦ γὰρ ἐν τοῖς ἑτέρων οὕτως ὤν πικρός , ὡς καὶ τὰ μικρὰ ἰδεῖν , πῶς ἐν τοῖς σοῖς οὕτω γέγονας ῥάθυμος , ὡς καὶ τὰ μεγάλα παραδραμεῖν ; Ἐκβαλε πρῶτον τὴν δοκὸν ἐκ τοῦ ὀφθαλμοῦ σου . Ὦρῆς , ὅτι οὐ κολυεῖ τὸ κρίνειν , ἀλλὰ κελεύει ἐκβάλλειν 69 πρῶτον τὴν δοκὸν ἐκ τοῦ ὀφθαλμοῦ , καὶ τότε τὰ τῶν ἄλλων διορθοῦν . Καὶ γὰρ τὰ ἑαυτοῦ τὶς μᾶλλον οἶδεν , ἢ τὰ ἑτέρων · καὶ τὰ μεῖζονα μᾶλλον ὁρᾷ , ἢ τὰ ἐλάττω · καὶ ἑαυτὸν μᾶλλον φιλεῖ , ἢ τὸν πλησίον . Ὦστε εἰ κηδόμενος ποιεῖς , σαυτοῦ κηδοῦ πρότερον , ἔνθα καὶ σαφέστερον καὶ μεῖζον τὸ ἁμάρτημα . Εἰ δὲ σαυτοῦ καταφρονεῖς , εὐδηλον ὅτι καὶ τὸν ἀδελφὸν 70 οὐ κηδόμενος κρίνεις , ἀλλὰ μισῶν καὶ ἐκπομπευτὸν βουλόμενος . Εἰ γὰρ καὶ δεῖ τοῦτον κρίνεσθαι , παρὰ τοῦ μηδὲν τοιούτων ἁμαρτάνοντος , οὐ παρὰ σοῦ . Ἐπειδὴ γὰρ μεγάλα καὶ ὑψηλὰ φιλοσοφίας ἐνέθηκε δόγματα , ἵνα μὴ τὴν λέγῃ , ὅτι τὰ τοιαῦτα φιλοσοφεῖν λόγους εἰκόνως , δεῖξαι βουλόμενος τὴν παρρησίαν , καὶ τὸ μηδενὶ τῶν εἰρημένων ὑπεύθυνον εἶναι , ἀλλὰ πάντα κατορθοῦσθαι , ταύτην εἶπε τὴν παραβολήν . Καὶ γὰρ καὶ αὐτὸς ἐμελε κρίνειν μετὰ ταῦτα , Οὐαὶ ὑμῖν , γραμματεῖς καὶ Φαρισαῖοι ὑποκριταί , λέγων · ἀλλ’ οὐκ ἦν ὑπεύθυνος τοῖς εἰρημένοις · οὔτε γὰρ κάρφος ἐξέβαλεν , οὔτε δοκὸν εἶχεν ἐπὶ τῶν ὀμμάτων , ἀλλὰ πάντων τούτων ὤν καθαρός , οὕτω τὰ πάντων διώρθω πλημμελήματα . Οὐδὲ γὰρ δεῖ , φησί , κρίνειν ἑτέρους , ὅταν τις τῶν αὐτῶν ὑπεύθυνος ἦ . Καὶ τί θαυμάζεις , εἰ τὸν νόμον τοῦτον αὐτὸς ἔθηκεν , ὅπου γε καὶ ὁ ληστὴς αὐτὸν ἐγνώσκεν ἐπὶ τοῦ σταυροῦ , [ 287 ] τῷ ἑτέρῳ ληστῇ λέγων · Οὐδὲ φοβῇ σὺ τὸν Θεόν , ὅτι ἐν τῷ αὐτῷ κρίματι ἐσμέν 71 ; τὰ αὐτὰ τῷ Χριστῷ νοήματα λέγων . Σὺ δὲ τὴν μὲν σαυτοῦ δοκὸν οὐ μόνον οὐκ ἐκβάλλεις , ἀλλ’ οὐδὲ ὁρᾷς · τὸ δὲ ἑτέρου κάρφος οὐ μόνον ὁρᾷς , ἀλλὰ καὶ κρίνεις , καὶ ἐκβάλλειν ἐπιχειρεῖς · ὡςπερ εἰ τὸ ὑδρὸφ συνεχόμενος χαλεπῶ , ἢ καὶ 72 ἑτέρω τινὶ νοσήματι ἀνάτω , τοῦτο μὲν ἀμελοῖ , ἐγκολοῖ δὲ ἑτέρῳ 73 φυσήματος ἀμελοῦντι μικροῦ . Εἰ δὲ κακὸν τὸ μὴ ὁρᾶν τὰ ἑαυτοῦ ἁμαρτήματα , διπλοῦν καὶ τριπλοῦν κακὸν τὸ καὶ ἑτέρους 74 διδάξειν , αὐτοὺς ἀναλῶν ἐκ τῶν ὀφθαλμῶν περιφέροντας τὰς δοκούς . Καὶ γὰρ δοκοῦ βαρύτερον ἁμαρτία .
Lemmas: διδάσκαλος τάξις ἁρπάζω , οὐδέ μαθητής ἄξιος εἰμί εἰμί · διά οὗτος 68 ὑποκριτής αὐτός καλέω . ὦ γάρ ἐν ὁ ἕτερος οὕτως εἰμί πικρός , ὡς καί ὁ μικρός ὁράω , πῶς ἐν ὁ σός οὗτος γίγνομαι ῥάθυμος , ὡς καί ὁ μέγας παρατρέχω ; ἐκβάλλω πρῶτος ὁ δοκός ἐκ ὁ ὀφθαλμός σύ . Ὥρα , ὅτι οὖον κολυω ὁ κρίνω , ἀλλά κελεύω ἐκβάλλω 69 πρῶτος ὁ δοκός ἐκ ὁ ὀφθαλμός , καί τότε ὁ ὁ ἄλλος διορθόω . καί γάρ ὁ ἑαυτοῦ τις μᾶλλον οἶδα , ἢ ὁ ἕτερος · καί ὁ μείζων μᾶλλον ὁράω , ἢ ὁ μικρός · καί ἑαυτοῦ μᾶλλον φιλέω , ἢ ὁ πλησίος . ὥστε εἰμί κήδω ποιέω , σεαυτοῦ κήδω πρότερος , ἔνθα καί σαφής καί μείζων ὁ ἁμάρτημα . εἰμί δέ σεαυτοῦ καταφρονέω , ευδηλος ὅτι καί ὁ ἀδελφός 70 οὖον κήδω κρίνω , ἀλλά μισέω καί εκπομπευος βούλομαι . εἰμί γάρ καί δεῖ οὗτος κρίνω , παρά ὁ μηδείς τοιοῦτος ἁμαρτάνω , οὖον παρά σύ . ἐπεί γάρ μέγας καί ὑψηλός φιλοσοφία ἐντίθημι δόγμα , ἵνα μή ὁ λέγω , ὅτι ὁ τοιοῦτος φιλοσοφέω λόγος εἴκων , δείκνυμι βούλομαι ὁ παρρησία , καί ὁ μηδείς ὁ εἴρω ὑπεύθυνος εἰμί , ἀλλά πᾶς κατορθόω , οὗτος εἶπον ὁ παραβολή . καί γάρ καί αὐτός μέλω κρίνω μετά οὗτος , οὐαί σύ , γραμματεύς καί Φαρισαῖος ὑποκριτής , λέγω · ἀλλά οὐ εἰμί ὑπεύθυνος ὁ εἴρω · οὔτε γάρ κάρφος ἐκβάλλω , οὔτε δοκός ἔχω ἐπί ὁ ὄμμα , ἀλλά πᾶς οὗτος εἰμί καθαρός , οὗτος ὁ πᾶς διορθόω πλημμέλημα . οὐδέ γάρ δεῖ , φημί , κρίνω ἕτερος , ὅταν τις ὁ αὐτός ὑπεύθυνος εἰμί . καί τίς θαυμάζω , εἰμί ὁ νόμος οὗτος αὐτός τίθημι , ὅπου γε καί ὁ λῃστής αὐτός γιγνώσκω ἐπί ὁ σταυρός , [ 287 ] ὁ ἕτερος λῃστής λέγω · οὐδέ φοβέω σύ ὁ Θεός , ὅτι ἐν ὁ αὐτός κρίμα εἰμί 71 ; ὁ αὐτός ὁ Χριστός νόημα λέγω . σύ δέ ὁ μέν σεαυτοῦ δοκός οὖον μόνος οὐ ἐκβάλλω , ἀλλά οὐδέ ὁράω · ὁ δέ ἕτερος κάρφος οὖον μόνος ὁράω , ἀλλά καί κρίνω , καί ἐκβάλλω ἐπιχειρέω · ὡς εἰμί ὁ ὑδρὸφ συνέχω χαλεπός , ἢ καί 72 ἕτερος τις νόσημα Ανατώ , οὗτος μέν ἀμελέω , ἐγκαλέω δέ ἕτερος 73 φύσημα ἀμελέω μικρός . εἰμί δέ κακός ὁ μή ὁράω ὁ ἑαυτοῦ ἁμάρτημα , διπλόος καί τριπλόος κακός ὁ καί ἕτερος 74 διδάσκω , αὐτός ἀναλίσκω ἐκ ὁ ὀφθαλμός περιφέρω ὁ δοκός . καί γάρ δοκέω βαρύς ἁμαρτία .