joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0220.1
ρωμένος , οὐδὲ ἡλίου φανέντος · δὲ καὶ οὗτοι πεπόνθασιν . Οὐδὲ γὰρ τοῦ ἡλίου τῆς δικαιοσύνης λάμψαντος καὶ παραγινόντος ἀπολούσιν , ἀποκλεισάντες αὐτοὺς τοὺς ὀφθαλμούς τοῦ πλούτου . Διὸ καὶ διπλοῦν σκότος ὑπομένουσι · τὸ μὲν ἐξ ἑαυτῶν 21 , τὸ δὲ ἐκ τοῦ μὴ προστέχειν τῷ διδασκάλῳ . 22 Προσέχωμεν τοίνυν αὐτῷ μετὰ ἀκριβείας , ἵνα διό γοῦν ποτε ἀναβλέψωμεν . Καὶ πῶς 23 ἀναβλέψαι δύνατον ; Ἐὰν μάθῃς πῶς ἐτυφλώθης . Πῶς οὖν ἐτυφλώθης ; Ἀπὸ τῆς πονηρᾶς ἐπιθυμίας . Καθάπερ γὰρ χόρη 24 καθαρά · χυμὸς ἐπιρρέυσας πονηρὸς ὧν τῶν χρημάτων ἔρως , πυκνήν τὴν νεφέλην ἐποίησεν . Ἄλλα καὶ διασκεδασθήναι καὶ βαγῆναι 25 τὴν νεφέλην ταύτην μέδιον , ἄν τὴν ἀκτίνα τῆς τοῦ Χριστοῦ δεξώμεθα διδασκαλίας · ἄν ἀκούσωμεν αὐτοῦ παραίνοντος καὶ λέγοντος · Μὴ θησαυρίζετε ὑμῖν θησαυροὺς ἐπὶ τῆς γῆς . Καὶ τί μοι , φησί , πλεῖον ἀπὸ τῆς ἀκρόσεως , ὅταν ὑπὸ τῆς ἐπιθυμίας κατακλῇ ; Μάλιστα μὲν οὖν καὶ τὴν ἐπιθυμίαν ἡ συνεχὴς ἀκρόασις καταλύσαι · δυνήσεται 26 . Ἄν δὲ ἄρα ἐπιγμένῳ κατεχόμενος , ἐννόουν ὅτι οὐδὲ ἐπιθυμία το · πράγμα ἐστι . Νοῖα γὰρ ἐπιθυμία , δουλεύειν χαλεπόν , καὶ ὁποιεῖθαι τυραννίδι , καὶ δεδεσθαι πανταχόθεν , καὶ ἐν σκότῳ διατρέπειν , καὶ θορύβου γέμεναι , καὶ πόνους ὑπομένειν ἀχερδεῖς , καὶ ἐτέρους φυλάττειν τὰ χρήματα , πολλάκις δὲ καὶ ἑαυτοῖς ; Ποίας ταῦτα ἐπιθυμίας ἄξια ; ποίας δὲ οὐ φυγῆς καὶ δρόμου ; Ποία ἐπιθυμία , θησαυρὸν ἀποτιθεῖσθαι μεταξὺ κλεπτῶν ; Εἰ γὰρ ὅμως ἐπιθυμεῖς χρημάτων , μετάθες ἐνθά δυναται [ 267 ] μένεεν ἀσφαλῆ καὶ ἀνεπηρέαστα . Ὡς δὲ γε νῦν ποιεῖς , οὐ χρημάτων ἐπιθυμοῦντός ἐστιν , ἀλλὰ δουλείας , καὶ ἁπηρεσίας , καὶ ζημιᾶς , καὶ ὀδύνης διηνεκούς . Σὺ δὲ , ἄν μέν τις ἀνθρώπων ἐπὶ τῆς γῆς τόπον ἀνεπηρέαστον δείξῃ 27 , κἂν εἰς αὐτὴν ἐξαγάγῃ τὴν ἕρμην , ὑποσχόμενος ἀσφάλειαν τῇ φυλακῇ τῶν χρημάτων , οὐ κατοικεῖς , οὐδὲ ἀναδύῃ , ἀλλὰ καὶ ἐμπιστεύεις , καὶ ἐκβάλλεις 28 ἐκεῖ τὰ χρήματα · τοῦ Θεοῦ δὲ ἀντὶ ἀνθρώπων ὑπισχνουμένου σοι τοῦτο , καὶ σύγχ τὴν ἕρμην , ἀλλὰ τοὺν οὐρανὸν προτιθέμενος , τὰ ἐναντία κατέχεις . Καλοῖς γὰρ μυριάδας ἐν ἀσφαλείᾳ γένεσθαι · 29 κάτω , τῆς φροντίδος οὐδέποτε ἐλεύθερος γενέσθαι δυνήση . Κἂν γὰρ μὴ ἀπόλλυται , τοῦ φροντίζειν · μὴ ἀπόλλυται 30 οὐδέποτε ἀπαλλαγῇ . Ἐκεῖ δὲ ο·δὲν ὑποστήση τούτων · καὶ τὸ δή πλεῖον , ὅτι οὐ κατορύττεις τὸ χρυσὸν μόνον , ἀλλὰ καὶ φυτεύεις . Τὸ γὰρ αὐτὸ καὶ θησαυρός · ἐστι καὶ σπόρος · μᾶλλον δὲ ἐκατέρων τούτων πλεῖον . Ὁ μὲν γὰρ σπόρος οὐ μένει διαπαντός , τοῦτο δὲ μένει διηνεκῶς . Πάλιν · ὁ θησαυρὸς οὐ βλαστάνει , οὗτος δὲ ἀδιανότους σοι φέρει καρπούς . Εἰ δὲ τὸν χρόνον μὴ λέγεις , καὶ τὴν ἀναβολὴν τῆς ἀποδόσεως , ἔγω μέν καὶ ἐγὼ δείξω , καὶ εἰπεῖν ὅσα καὶ ἐνταῦθα ἀπολαμβάνεις · χωρὶς δὲ τούτων , καὶ ἀπ’ αὐτῶν τῶν βιωτικῶν 31 αὐτῶν B . 32 ΗΟΙΚΟΝ . Κατὰ φιλαρχίαν . Α . 33 πῶς βαγῆναι A . C . D . 34 δυνήσεται et r . p . ἐπιμέψης Edd . λεις B . F . Infra προστιθέμενος A . C . 35 γένεσθαι καίται Ed . F . Regii 668 , 669 . Verba μὴ ἀπόλλυται , quae vulgo desunt , v . τοῦ φροντίζειν Scilicet duplex ἀπόλεψη : scribam fefit Veterum si quis me audacior importunam hanc claus esse sine auctoritate interpretis Arm . et unius codicis , 36 μᾶλλον δὲ Edd . 37 Verba παραγίνεται ἡμέρα desunt in sigmata Edd . 38 μηδέποτε Edd . 39 παρακαλουμένος . B . D .
Lemmas: ῥώννυμι , οὐδέ ἥλιος φαίνω · δέ καί οὗτος πάσχω . οὐδέ γάρ ὁ ἥλιος ὁ δικαιοσύνη λάμπω καί παραγίγνομαι ἀπόλλυμι , ἀποκλείω αὐτός ὁ ὀφθαλμός ὁ πλοῦτος . Διὸ καί διπλόος σκότος ὑπομένω · ὁ μέν ἐκ ἑαυτοῦ 21 , ὁ δέ ἐκ ὁ μή προστάσσω ὁ διδάσκαλος . 22 προσέχω τοίνυν αὐτός μετά ἀκρίβεια , ἵνα διό γοῦν ποτός ἀναβλέπω . καί πῶς 23 ἀναβλέπω δύο ; ἐάν μανθάνω πῶς τυφλόω . Πῶς οὖν τυφλόω ; ἀπό ὁ πονηρός ἐπιθυμία . καθά γάρ Χόρη 24 καθαρός · χυμός ἐπιρρέω πονηρός ὅς ὁ χρῆμα Ἔρως , πυκνός ὁ νεφέλη ποιέω . ἄλλος καί διασκεδάννυμι καί βάζω 25 ὁ νεφέλη οὗτος μέδιος , ἄν ὁ ἄκτινος ὁ ὁ Χριστός δέχομαι διδασκαλία · ἄν ἀκούω αὐτός παραινέω καί λέγω · μή θησαυρίζω σύ θησαυρός ἐπί ὁ γῆ . καί τίς ἐγώ , φημί , πλείων ἀπό ὁ ἀκρόσεως , ὅταν ὑπό ὁ ἐπιθυμία κατακλάω ; μάλιστα μέν οὖν καί ὁ ἐπιθυμία ὁ συνεχής ἀκρόασις καταλύω · δύναμαι 26 . ἄν δέ ἄρα ἐπιγμένῳ κατέχω , ἐννοέω ὅτι οὐδέ ἐπιθυμία ὁ · πράγμα εἰμί . Νοῖος γάρ ἐπιθυμία , δουλεύω χαλεπός , καί οποιειθαις τυραννίς , καί δήω πανταχόθεν , καί ἐν σκότος διατρέπω , καί θόρυβος γέμω , καί πόνος ὑπομένω ἀκερδής , καί ἕτερος φυλάσσω ὁ χρῆμα , πολλάκις δέ καί ἑαυτοῦ ; Ποίας οὗτος ἐπιθυμία ἄξιος ; Ποίας δέ οὖον φυγή καί δρόμος ; Ποία ἐπιθυμία , θησαυρός ἀποτιθέω μεταξύ κλέπτης ; εἰμί γάρ ὅμως ἐπιθυμέω χρῆμα , μετατίθημι ἔνθα δυνατός [ 267 ] μένος ἀσφαλής καί ανεπηρέαστος . ὡς δέ γε νῦν ποιέω , οὖον χρῆμα ἐπιθυμέω εἰμί , ἀλλά δουλεία , καί ἀπειρέσιος , καί ζημιά , καί ὀδύνη διηνεκής . σύ δέ , ἄν μέν τις ἄνθρωπος ἐπί ὁ γῆ τόπος ἀνεπηρέαστος δείκνυμι 27 , κἀν εἰς αὐτός ἐξάγω ὁ Ἑρμῆς , ὑπισχνέομαι ἀσφάλεια ὁ φυλακή ὁ χρῆμα , οὖον κατοικέω , οὐδέ ἀναδύνω , ἀλλά καί ἐμπιστεύω , καί ἐκβάλλω 28 ἐκεῖ ὁ χρῆμα · ὁ Θεός δέ ἀντί ἄνθρωπος ὑπισχνέομαι σύ οὗτος , καί σύγχ ὁ Ἑρμῆς , ἀλλά ὅς οὐρανός προτίθημι , ὁ ἐναντίος καταχέω . καλός γάρ μυριάς ἐν ἀσφάλεια γίγνομαι · 29 κάτω , ὁ φροντίς οὐδέποτε ἐλεύθερος γίγνομαι δύναμαι . κἀν γάρ μή ἀπόλλυμι , ὁ φροντίζω · μή ἀπόλλυμι 30 οὐδέποτε ἀπαλλάσσω . ἐκεῖ δέ ο·δὲν ὑφίστημι οὗτος · καί ὁ δή πλείων , ὅτι οὖον κατορύσσω ὁ χρυσός μόνος , ἀλλά καί φυτεύω . ὁ γάρ αὐτός καί θησαυρός · εἰμί καί σπόρος · μᾶλλον δέ κατεράω οὗτος πλείων . ὁ μέν γάρ σπόρος οὖον μένω διαπαντός , οὗτος δέ μένω διηνεκής . πάλιν · ὁ θησαυρός οὖον βλαστάνω , οὗτος δέ αδιανοος σύ φέρω καρπός . εἰμί δέ ὁ χρόνος μή λέγω , καί ὁ ἀναβολή ὁ ἀπόδοσις , ἐγώ μέν καί ἐγώ δείκνυμι , καί εἶπον ὅσος καί ἐνταῦθα ἀπολαμβάνω · Χωρὶς δέ οὗτος , καί ἀπό αὐτός ὁ βιωτικός 31 αὐτός B . 32 ἄοικος . κατά φιλαρχία . Α . 33 πῶς βάζω A . C . D . 34 δύναμαι et r . p . ἐπιμέψης Edd . λίς B . F . Infra προστίθημι A . C . 35 γίγνομαι καΐτης Ed . F . Regii 668 , 669 . Verba μή ἀπόλλυμι , quae vulgo desunt , v . ὁ φροντίζω Scilicet duplex ἀπολείπω : scribam fefit Veterum si quis me audacior importunam hanc claus esse sine auctoritate interpretis Arm . et unius codicis , 36 μᾶλλον δέ Edd . 37 Verba παραγίγνομαι ἡμέρα desunt in sigmata Edd . 38 μηδέποτε Edd . 39 παρακαλέω . B . D .