joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0127.2
Θεὸν ταπεινώσεως , τὴν στερεὰν ταύτην καὶ ἀδιάλυτον , καὶ τιμηθῆναι μὴ δυναμένην , μηδὲ ὑπὸ τοῦ πυρὸς καιομένην . Διὰ γὰρ τούτους καὶ τῷ ἀχύρῳ μακροθύμει , ἵνα ἀπὸ τῆς πρὸς αὐτοὺς ὁμιλίας βελτίους γένωνται . Διὰ τοῦτο οὖν κρίσει , ἵνα κοινὴ πάντες στερωθῶμεν , ἵνα ἀπὸ πονηρίας πολλοὶ μεταβληθῶσιν 30 εἰς ἀρετήν . Φρίξομεν τοίνυν , τῆς παραβολῆς ταύτης ἀκούοντες . Καὶ γὰρ ἀδύνατον ἐστίν ἐκεῖνο τὸ πῦρ . Καὶ πῶς , φησίν , ἄδειστον ; Οὐχ ὁρᾷς τούτων τὸν ἥλιον καύμονεν ἄει , καὶ μηδέποτε σθεννύμενον ; οὐκ εἶδες τὸν βάτον [ 158 ] καιομένην , καὶ μὴ κατακαιομένην ; Εἰ τοίνυν καὶ αὐτὸς βούλεται διαφυγεῖν τὴν φλόγα , τὴν ἐλεημοσύνην 31 προαποδοῦν · καὶ οὕτως οὐδὲ πείραν λήψῃ τοῦ πυρὸς ἐκείνου . Ἄν μὲν γὰρ ἐνταῦθα πιστεύσῃ τοῖς λεγομένοις , οὐδὲ ὄψει τὴν κάμινον ταύτην , ἀπελθὼν ἐκεῖσε · ἐὰν δὲ ἀπιστήσῃς αὐτῇ νῦν , ἔχει διὰ τῆς πείρας εἶναι καλῶς , ὅτε οὐδὲ 32 διαφυγεῖν δυνασθαι . Καὶ γὰρ ἀπαραίτητος ἡ κλῆσις τοῖς οὐχ ὁρθῶν ἐπιβουλευμένοις βίον . Οὐδὲ γὰρ ἄρκει τὸ πιστεύσαι μόνον · ἐπεὶ καὶ δαίμονες φράττουσι τὸν Θεόν , ἀλλὰ καὶ οὕτως τιμωρηθήσονται . Διὸ πολλῆς ἡμῖν τῆς κατὰ τὸν βίον ἐπιμελείας δεῖ . Διὰ γὰρ τοῦτο καὶ ἐνταῦθα ὑμᾶς συνεχῶς συνάγωμεν , οὐχ ἵνα εἰσέλθητε μόνον , ἀλλ’ ἵνα τι καὶ καρπώσητε τῆς 33 ἐνταῦθα διατριβῆς · ἂν δὲ παραγίνεσθε μὲν ἄει , μηδὲν δὲ ἐντεῦθεν καρπούμενοι ἀναχωρῆτε 34 , οὐδὲν τῆς ἐνταῦθα εἴσοδου καὶ προσεδρείας ἔσται τι πλέον . Εἰ γὰρ παιδία πρὸς διδασκάλους · πέμπουσι , ἂν ἴδωμεν ἐκεῖθεν μηδὲν καρπούμενα , σφοδροὶ κατηγοροῦ τῶν διδασκάλων γινόμεθα , καὶ πρὸς ἑτέρους αὐτὰ μεθίσταμεν 35 πολλὰκις · τίνα ἔχομεν ἀπολογίαν , μηρὲ ὅσην ἐν τοῖς γήνοις τούτοις , τοσαύτην τῇ ἀρετῇ παρέχοντες τὴν σπουδήν , ἀλλὰ κενδὰς ἄει τὰς δέλτους οἰκίας φέρουσι ; Καίτοι καὶ πλείους καὶ μεῖζους ἐνταῦθα οἱ διδασκάλου . Καὶ γὰρ προφῆταις , καὶ ἀποστόλους , καὶ πατριάρχας , καὶ δικαίους ὕπαντας καθ’ ἑκάστην ὑμῖν 36 ἐπιστώμεν ἐκκλησίαν διδασκάλους . Καὶ οὐδὲ οὕτω γίνεται τὸ πλέον · ἀλλὰ ἂν δύο ψαλμοῦς ἢ τρεῖς ὑπηχῶσαντες , καὶ τὰς συνήθεις εὐχὰς ἀπλῶς καὶ ὡς ἔτυχεν ποιούμενοι διαλυθῶσι , νομίζετε ἀρκεῖν τοῦτο εἰς σωτηρίαν ὑμῖν . Οὐχ ἡκούσατε τοῦ προφήτου λέγοντος , μᾶλλον δὲ τοῦ Θεοῦ διὰ τοῦ προφήτου , ὅτι Ὁ Λαὸς οὗτος τοῖς χείλεσιν με τιμᾷ , ἡ δὲ καρδία αὐτῶν πόρρω ἀπέχει ἀπ’ ἐμοῦ ; Ἴν’ οὖν τοῦτο μὴ γέννηται καὶ ἐφ’ ἡμῶν , ἐξάλειψον τὰ γράμματα , μᾶλλον δὲ τὰ χαρακτῆρα , ἄπερ ὁ διάβολος ἐνετύπωσέ σου τῇ ψυχῇ , καὶ φέρε μοὶ καρδίας βιωτικῶν ἀπηλλαγμένην θορύβων , ἵνα μετὰ ἀδείας ἀ βούλομαι ἐγγραφῶ . Ὡς νῦν γε οὐδὲν ἕτερον ἐστὶ γινώσκειν , ἢ τὰ ἐκεῖνο γράμματα , ἀρπαγὰς , πλεονεξίας , φθόνων , βασανιαν . Διὰ δὲ τοῦτο , ὅταν τὰς δέλτους λάβω 37 τὰς ὑμετέρας , οὐδὲ ἀναγνῶναι δύναμαι . Οὐ γὰρ εὐρίσκω τὰ γράμματα , ἀπερ ἡμεῖς κατὰ Κυριακὴν ἐγγράφοντες ὑμῖν ἀφίεμεν · ἀλλ’ ἕτερα ἀνθ’ ἑτέρων , ἄσημα καὶ διεστραμμένα . Ἔπειτα , ὅταν ἐξαλείψαντες αὐτὰ γράψωμεν τὰ ἀπὸ τοῦ Πνεύματος , ἀπελθόντες ὑμεῖς , καὶ ταῖς διαβολικαῖς ἐνεργείαις · δόντες τὰς καρδίας ὑμῶν , παρέχετε ἐκείνῳ πάλιν τὰ ἑαυτοῦ ἀντεγγραφῆναι ὑμῖν . Τί οὖν ἔσται τούτων τὸ πέρας , κἂν ἐγὼ μὴ λέγω , τὸ ἑκάστου συνειδὲς οἶδεν . Ἔγω μὲν γὰρ οὐ παύσομαι τοῦ ἐμαυτοῦ ποιῶν , καὶ τὰ
Lemmas: θεός ταπείνωσις , ὁ στερεός οὗτος καί ἀδιάλυτος , καί τιμάω μή δύναμαι , μηδέ ὑπό ὁ πυρός καίω . Ζεύς γάρ οὗτος καί ὁ ἄχυρον μακροθυμώ , ἵνα ἀπό ὁ πρός αὐτός ὁμιλία ἀγαθός γίγνομαι . Ζεύς οὗτος οὖν κρίσις , ἵνα κοινός πᾶς στόρνυμι , ἵνα ἀπό πονηρία πολύς μεταβάλλω 30 εἰς ἀρετή . φρίσσω τοίνυν , ὁ παραβολή οὗτος ἀκούω . καί γάρ ἀδύνατος εἰμί ἐκεῖνος ὁ πῦρ . καί πῶς , φημί , ἄδειστος ; οὐχ ὁράω οὗτος ὁ ἥλιος καίω ἀάω , καί μηδέποτε σθεννυμενω ; οὐ ὁράω ὁ βαίνω [ 158 ] καίω , καί μή κατακαίω ; εἰμί τοίνυν καί αὐτός βούλομαι διαφεύγω ὁ φλόξ , ὁ ἐλεημοσύνη 31 προαποδίδωμι · καί οὕτως οὐδέ πείρω λαμβάνω ὁ πυρός ἐκεῖνος . ἄν μέν γάρ ἐνταῦθα πιστεύω ὁ λέγω , οὐδέ ὁράω ὁ κάμινος οὗτος , ἀπέρχομαι ἐκεῖσε · ἐάν δέ ἀπιστέω αὐτός νῦν , ἔχω διά ὁ πείρω εἰμί καλῶς , ὅτε οὐδέ 32 διαφεύγω δύναμαι . καί γάρ ἀπαραίτητος ὁ κλῆσις ὁ οὐ ὀρθός ἐπιβουλεύω βίος . οὐδέ γάρ ἀρκέω ὁ πιστεύω μόνος · ἐπεί καί δαίμων φράσσω ὁ Θεός , ἀλλά καί οὕτως τιμωρέω . Διὸ πολύς ἐγώ ὁ κατά ὁ βίος ἐπιμέλεια δεῖ . Ζεύς γάρ οὗτος καί ἐνταῦθα σύ συνεχῶς συνάγω , οὐ ἵνα εἰσέρχομαι μόνος , ἀλλά ἵνα τίς καί καρπόω ὁ 33 ἐνταῦθα διατριβή · εἄν δέ παραγίγνομαι μέν ἀάω , μηδείς δέ ἐντεῦθεν καρπόω ἀναχωρέω 34 , οὐδείς ὁ ἐνταῦθα εἴσοδος καί προσεδρία εἰμί τίς πλέω . εἰμί γάρ παιδίον πρός διδάσκαλος · πέμπω , εἄν ὁράω ἐκεῖθεν μηδείς καρπούμενος , σφοδρός κατηγορέω ὁ διδάσκαλος γίγνομαι , καί πρός ἕτερος αὐτός μεθίστημι 35 πολλάκις · τίς ἔχω ἀπολογία , μηρός ὅσος ἐν ὁ γήνοις οὗτος , τοσοῦτος ὁ ἀρετή παρέχω ὁ σπουδή , ἀλλά κενδὰς ἀάω ὁ δέλτος οἰκίον φέρω ; καίτοι καί πλείων καί μείζων ἐνταῦθα ὁ διδάσκαλος . καί γάρ προφήτης , καί ἀπόστολος , καί πατριάρχης , καί Δίκαιος ὑπαντάω κατά ἕκαστος σύ 36 ἐφίστημι ἐκκλησία διδάσκαλος . καί οὐδέ οὗτος γίγνομαι ὁ πλέω · ἀλλά εἄν δύο ψαλμός ἢ τρεῖς ὑπηχέω , καί ὁ συνήθης εὐχή ἀπλόος καί ὡς τυγχάνω ποιέω διαλύω , νομίζω ἀρκέω οὗτος εἰς σωτηρία σύ . οὐχ ἀκούω ὁ προφήτης λέγω , μᾶλλον δέ ὁ Θεός διά ὁ προφήτης , ὅτι ὁ λαός οὗτος ὁ χεῖλος ἐγώ τιμάω , ὁ δέ καρδία αὐτός πόρρω ἀπέχω ἀπό ἐγώ ; ἵνα οὖν οὗτος μή γεννητής καί ἐπί ἐγώ , ἐξαλείφω ὁ γράμμα , μᾶλλον δέ ὁ χαρακτήρ , Ἄπερ ὁ διάβολος ἐντυπόω σύ ὁ Ψυχή , καί φέρω ἐγώ Καρδία βιωτικός ἀπαλλάσσω θόρυβος , ἵνα μετά ἄδεια ὅς βούλομαι ἐγγράφω . ὡς νῦν γε οὐδείς ἕτερος εἰμί γιγνώσκω , ἢ ὁ ἐκεῖνος γράμμα , ἁρπάγη , πλεονεξία , φθόνος , βασανιαν . Ζεύς δέ οὗτος , ὅταν ὁ δέλτος λαμβάνω 37 ὁ ὑμέτερος , οὐδέ ἀναγιγνώσκω δύναμαι . οὖον γάρ εὑρίσκω ὁ γράμμα , ὅσπερ ἐγώ κατά Κυριακός ἐγγράφω σύ ἀφίημι · ἀλλά ἕτερος ἀντί ἕτερος , ἄσημος καί διαστρέφω . ἔπειτα , ὅταν ἐξαλείφω αὐτός γράφω ὁ ἀπό ὁ πνεῦμα , ἀπέρχομαι σύ , καί ὁ διαβολικός ἐνέργεια · δίδωμι ὁ Καρδία σύ , παρέχω ἐκεῖνος πάλιν ὁ ἑαυτοῦ ἀντεγγράφω σύ . τις οὖν εἰμί οὗτος ὁ πέρας , κἀν ἐγώ μή λέγω , ὁ ἕκαστος συνοράω οἶδα . ἐγώ μέν γάρ οὖον παύω ὁ ἐμαυτοῦ ποιέω , καί ὁ