joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0343.2
σὸς ἐμαρτύρησεν · ὅτι δὲ οἱ προφῆται τὸ πᾶθος ἤδεισαν , παντὶ που δηλὸν ἐστι . Καὶ γὰρ Ἠσαΐας φησίν · Ὡς πρόβατον ἐπὶ σφαγὴν ἤχθη , καὶ ὡς ἀμνὸς ἐναντίον τοῦ κείροντος αὐτὸν ἤρως . Καὶ πρὸ τῆς μαρτυρίας δὲ ταύτης φησίν · Ἐστιν ἡ ῥίζα τοῦ Ἰεσσαί , καὶ ὁ ἀνιστάμενος ἄρχεσιν ἐθνῶν , ἐπ' αὐτῷ ἔθνη ἐλπιοῦσιν . Εἶτα τὸ πᾶθος λέγων καὶ τὴν ἀπ' αὐτοῦ δόξαν ἐπήγαγε · Καὶ ἔσται ἡ ἀνάπαυσις αὐτοῦ τιμή . Οὐ μόνον δὲ ὅτι σταυρωθήσεται προλέγειν οὗτος , ἀλλὰ καὶ μετὰ τινῶν · Καὶ γὰρ ἐν τοῖς ἀνδρίοις ἐλογίσθη , φησίν . Καὶ οὐδὲ τοῦτο μόνον , ἀλλ' ὅτι οὐδὲ ἀπολογήσεται · Οὕτως γὰρ , φησίν , οὐκ ἀνοίξει τὸ στόμα αὐτοῦ · καὶ ὅτι ἀδίκως κατακριθήσεται , Ἐν τῇ ταπεινώσει γὰρ αὐτοῦ , φησίν , ἡ κρίσις αὐτοῦ ἤρθη . Καὶ πρὸ τούτου δὲ ὁ Δαυὶδ καὶ τοῦτο λέγει , καὶ τὸ δικαστήριον ὑπογράφει . Ἴνα τί γὰρ , φησίν , ἐβρυξάσεν δῆμος , καὶ λαοὶ ἐμελᾶτησαν κενά ; Παρέστησαν οἱ βασιλεῖς τῆς γῆς , καὶ οἱ ἄρχοντες συνήχθησαν ἐπὶ τὸ αὐτό , κατὰ τοῦ Κυρίου καὶ κατὰ τοῦ Χριστοῦ αὐτοῦ . Ἀλλοχοῦ δὲ καὶ τὸν τύπον λέγει τοῦ σταυροῦ , οὕτω λέγων · Ἄρυσαν χειρὸς μου καὶ πόδας μου · καὶ τὰ παρὰ τῶν στρατιωτῶν τολμηθέντα προσέθηκε μετὰ πάσης ἀκριβείας · Διεμερίσαντο γὰρ , φησίν , τὰ ἱμάτιά μου ἐμαυτοῦ , καὶ ἐπὶ τῷ ἱματισμῷ μου ἔβαλον κλῆρον . Καὶ ἀλλοχοῦ δὲ ὅτι καὶ ὄξος προσήνεγκαν αὐτῷ λέγει · Ἔδωκαν γάρ , φησίν , εἰς τὸ βρώμά μου χολήν , καὶ εἰς τὴν δίψαν μου ἐπότισάν με ὄξος . Εἶτα οἱ μὲν προφῆται πρὸ τοσούτων ἐτῶν καὶ τὸ δικαστήριον , καὶ τὴν καταδίκησιν , καὶ τοὺς συσταυρωθέντας μετ' αὐτοῦ λέγουσι , καὶ τῶν ἱματίων τὴν διανομήν , καὶ τὸν ἐπ' αὐτῶν κλῆρον , καὶ πολλῷ πλείονα ἕτερα · οὐδὲ γὰρ πάντα ἀναγκαῖον παρατιθέναι , ὥστε μὴ μακρὸν ποιῆσαι τὸν λόγον · οὗτος δὲ οὐ μεῖζον ἐκείνων ἀπάντων , ἤπαντα ταῦτα ἠγνῶσε ; Καὶ πῶς ἂν ἔχοι λόγον ; Τίνας δὲ ἔνεκεν οὐκ ἔλεγε , Σὺ εἶ ὁ ἐρχόμενος εἰς τὸν ζῆσιν ; ἀλλ' ἀπλῶς , Ὁ ἐρχόμενος ; Καίτοι πολλῷ καταγελαστότερον τοῦτου ἐκεῖνο ἂν εἴη · φασὶ γὰρ · Διὰ τοῦτο ταῦτα ἔλεγεν , ἵνα κάκσε ἀπελθὼν κηρύξῃ . Πρὸς οὓς εὐκαιρὸν εἰπεῖν · Ἀδελφοί , μὴ παιδία γίνεσθε ταῖς φρεσίν , ἀλλὰ τῇ μακίᾳ νηπιοῦτε . Ὁ μὲν γὰρ παρὼν βίος πολιτείας ἐστὶ καιρός · μετὰ δὲ τελευτὴ κρίσις καὶ κόλασις . Ἐν γὰρ τῷ ῥῆ , φησίν , τὶς ἐξομολογήσεται σού ; Πῶς οὖν συντετριμμένος πύλαι χαλκαί , καὶ μαχολὶ σιδηροὶ συνεθλάσθησαν ; Διὰ τοῦ σώματος τοῦ αὐτοῦ . Τότε γὰρ πρῶτον ἐδεξίλη σώμα ἀμαρτημάτων , καὶ διελύον τοῦ θανάτου τὴν τυραννίδα . Ἄλλως δὲ τοῦτο τοῦ θανάτου δελκνυσιν τὴν ἰσχὺν ἀνηρημένην , οὐ τῶν πρὸ τῆς παρουσίας αὐτοῦ τετελευτηκότων τὰ ἀμαρτήματα λελυμένα . Εἰ δὲ μὴ τοῦτο , ἀλλὰ καὶ τοὺς ἐμπροσθεν ἅπαντας ἀπήλλαξε γεέννης , πῶς φησίν , Ἀνεκτότερον ἔσται τῇ Σοδόμῃ καὶ Γομόρρᾳ ; Τοῦτο γὰρ ὡς καὶ ἐκείνους κολασθησομένους εἴρηται , ἡμερώτερον μὲν , κολασθησομένους δ' οὐν ὁμως . Καίτοι καὶ δίχην ἐνταῦθα ἔδοσαν τὴν ἀχάτην · ἀλλ' ὁμως οὐδὲ τοῦτο αὐτοὺς ἐξαιρέσεται . Εἰ δὲ τούτους , πολλῷ μᾶλλον τοὺς μηδὲν πεπονθότας . Τί οὖν ; ἠδίκησθαι , φησίν , οὐ πρὸ τῆς παρουσίας αὐτοῦ ; Οὐδαμῶς · ἐνὶν γὰρ καὶ μὴ ὁμολογήσαντας τὸν Χριστὸν τότε σωθήναι . Οὐ γὰρ τοῦτο ἀπῃτεῖτο παρ' αὐτῶν , ἀλλὰ τὸ μὴ εἰδῶναι τῆς , καὶ τὸν ἐλθόντα Θεὸν εἰδέναι .
Lemmas: σός μαρτυρέω · ὅτι δέ ὁ προφήτης ὁ πάθος ἠδείδω , πᾶς ποῦ δῆλος εἰμί . καί γάρ Ἠσαΐας φημί · ὡς πρόβατον ἐπί σφαγή ἄγω , καί ὡς ἀμνός ἐναντίος ὁ κείρω αὐτός ἥρως . καί πρό ὁ μαρτυρία δέ οὗτος φημί · εἰμί ὁ ῥίζα ὁ Ἰεσσαί , καί ὁ ἀνίστημι ἄρχος ἔθνος , ἐπί αὐτός ἔθνος ἐλπίζω . εἶτα ὁ πάθος λέγω καί ὁ ἀπό αὐτός δόξα ἐπάγω · καί εἰμί ὁ ἀνάπαυσις αὐτός τιμή . οὖον μόνος δέ ὅτι σταυρόω προλέγω οὗτος , ἀλλά καί μετά τις · καί γάρ ἐν ὁ ἀνδρίον λογίζομαι , φημί . καί οὐδέ οὗτος μόνος , ἀλλά ὅτι οὐδέ ἀπολογέομαι · οὕτως γάρ , φημί , οὐ ἀνοίγω ὁ στόμα αὐτός · καί ὅτι ἄδικος κατακρίνω , ἐν ὁ ταπείνωσις γάρ αὐτός , φημί , ὁ κρίσις αὐτός ἀραρίσκω . καί πρό οὗτος δέ ὁ Δαυίδ καί οὗτος λέγω , καί ὁ δικαστήριον ὑπογράφω . ἵνα τίς γάρ , φημί , βρυάζω δῆμος , καί λαός μελετάω κενός ; παρίστημι ὁ βασιλεύς ὁ γῆ , καί ὁ ἄρχω συνάγω ἐπί ὁ αὐτός , κατά ὁ κύριος καί κατά ὁ Χριστός αὐτός . αλλοχοω δέ καί ὁ τύπος λέγω ὁ σταυρός , οὗτος λέγω · ἀρυσᾶς χείρ ἐγώ καί πούς ἐγώ · καί ὁ παρά ὁ στρατιώτης τολμάω προστίθημι μετά πᾶς ἀκρίβεια · διαμερίζω γάρ , φημί , ὁ ἱμάτιον ἐγώ ἐμαυτοῦ , καί ἐπί ὁ ἱματισμός ἐγώ βάλλω κλῆρος . καί αλλοχοω δέ ὅτι καί ὄξος προσφέρω αὐτός λέγω · δίδωμι γάρ , φημί , εἰς ὁ βρῶμα ἐγώ χολή , καί εἰς ὁ δίψα ἐγώ ποτίζω ἐγώ ὄξος . εἶτα ὁ μέν προφήτης πρό τοσοῦτος ἔτος καί ὁ δικαστήριον , καί ὁ καταδικέω , καί ὁ συσταυρόομαι μετά αὐτός λέγω , καί ὁ ἱμάτιον ὁ διανομή , καί ὁ ἐπί αὐτός κλῆρος , καί πολύς πλείων ἕτερος · οὐδέ γάρ πᾶς ἀναγκαῖος παρατίθημι , ὥστε μή μακρός ποιέω ὁ λόγος · οὗτος δέ οὖον μείζων ἐκεῖνος ἀπαντάω , ἅπας οὗτος ἠγνῶσε ; καί πῶς εἄν ἔχω λόγος ; τίς δέ ἐνέλκω οὐ λέγω , σύ εἰμί ὁ ἐρχόμενος εἰς ὁ ζῆσις ; ἀλλά ἀπλόος , ὁ ἐρχόμενος ; καίτοι πολύς καταγέλαστος οὗτος ἐκεῖνος εἄν εἰμί · φημί γάρ · Ζεύς οὗτος οὗτος λέγω , ἵνα κακός ἀπέρχομαι κηρύσσω . πρός ὅς Εὔκαιρον εἶπον · ἀδελφός , μή παιδίον γίγνομαι ὁ φρήν , ἀλλά ὁ μακία νηπιοῦτε . ὁ μέν γάρ πάρειμι βίος πολιτεία εἰμί καιρός · μετά δέ τελευτή κρίσις καί κόλασις . ἐν γάρ ὁ ῥέω , φημί , τις ἐξομολογέω σῦς ; Πῶς οὖν συντρίβω Πύλαι χάλκεος , καί μαχολὶ σίδηρος συνθλάω ; Ζεύς ὁ σῶμα ὁ αὐτός . τότε γάρ πρῶτος ἐδεξίλη σώμα ἁμάρτημα , καί διαλύω ὁ θάνατος ὁ τυραννίς . ἄλλος δέ οὗτος ὁ θάνατος δελκνυσιν ὁ ἰσχύς ἀναλέγω , οὖον ὁ πρό ὁ παρουσία αὐτός τελευτάω ὁ ἁμάρτημα λύω . εἰμί δέ μή οὗτος , ἀλλά καί ὁ ἔμπροσθεν ἅπας ἀπαλλάσσω γέεννα , πῶς φημί , ἀνεκτός εἰμί ὁ Σόδομα καί Γόμορρα ; οὗτος γάρ ὡς καί ἐκεῖνος κολάζω εἴρω , ἥμερος μέν , κολάζω δέ ὀν ὁμῶς . καίτοι καί διχάω ἐνταῦθα δίδωμι ὁ ἀχάτης · ἀλλά ὁμῶς οὐδέ οὗτος αὐτός ἐξαιρέω . εἰμί δέ οὗτος , πολύς μᾶλλον ὁ μηδείς πάσχω . τις οὖν ; ἀδικέω , φημί , οὖον πρό ὁ παρουσία αὐτός ; οὐδαμός · ὅς γάρ καί μή ὁμολογέω ὁ Χριστός τότε σῴζω . οὖον γάρ οὗτος ἀπαιτέω παρά αὐτός , ἀλλά ὁ μή οἰδέω ὁ , καί ὁ ἔρχομαι θεός οἶδα .