joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0203.2
ἐνόνῃσιν τλῖξιν · ἄνοίας ἐστὶν ἀμφοτέρων ἐκπασεῖν τούτων , καὶ παρὰ τοῦ Θεοῦ τὸν μισθὸν αἰτοῦντα 97 , καὶ τοῦ Θεοῦ ὁρῶντος , τοὺς ἀνθρώπους χλαεῖν πρὸς τὴν ἐπίδειξιν τῶν γινομένων . Εἰ γὰρ ἐπίδεικνυσθαι δεῖ , τῷ Πατρὶ πρὸ πάντων ἐπίδεικνυσθαι χρῆ · καὶ μάλιστα ὅταν καὶ τοῦ στεφανώσαι καὶ τοῦ ζημιῶσαι κύριος ὁ Πατὴρ ἢ . Καίτοι εἰ καὶ ἡμῖς μὴ ἢν , οὐχ ἔδει τὸ θέατρον τοῦτο ἀφιέντα 98 , ἀνταλλάξασθαι τῷ τῶν ἀνθρώπων , τὴν δόξιν ἐπιθυμοῦντα . Τίς γὰρ οὐτῶς ἀδρίεως , ὡς τοῦ βασιλέως σκευδόντος ἐπὶ τὴν θεωρίαν τῶν αὐτοῦ κατορθωμάτων ἐλθεῖν , ἐκεῖνον μὲν ἀφιέναι , ἀπὸ δὲ τῶν πτωχῶν καὶ προσαιτῶν 99 καθίζειν αὐτὸ τὸ θέατρον ; Διὰ δὲ τοῦτο οὐχὶ μόνον οὐχ ἐπίδεικνυσθαι κελεύει , ἀλλὰ καὶ σπουδάξειν λανθάνειν . Οὐδὲ γὰρ ἐστὶν ἴσον , [ 247 ] μὴ σπουδάξειν φαγῆναι , καὶ σπουδάξειν λαθεῖν . Καὶ ὅταν προσεύχῃσθε , φησίν , οὐχ ἔσεσθε ὡςπερ οἱ ὑποκριταί · ὅτι φιλοῦσιν ἐν ταῖς συναγωγαῖς καὶ ἐν ταῖς γωνίαις τῶν πλατειῶν ἑστῶτες προσεύχεσθαι 100 . Ἀμὴν λέγω ὑμῖν , ἀπέχουσιν τὸν μισθὸν αὐτῶν . Σὺ δὲ ὅταν προσεύχῃ , εἴσελθε εἰς τὸ ταμεῖόν σου , καὶ κλεῖσας τὴν θύραν σου , πρόσευξαι τῷ Πατρὶ σου τῷ ἐν τῷ κρυπτῷ . Πάλιν δὲ τοὺς αὐτοὺς ὑποκριτὰς καλεῖ , καὶ μᾶλα εἰκῶς · ὅτι Θεῷ 101 προσπουμένωι προσεύχονται , ἀνθρώπους περισκοποῦσιν , οὐχ ἰκετῶν περιεκείμενοι σῆμα , ἀλλ’ ἀνθρώπων καταγελάστων . Ὁ γὰρ μέλλων ἰκετεύειν , ἅπαντας ἀφεῖς , πρὸς ἐκεῖνον μόνον ὀρᾷ τὸν κύριον δυντα δούναι τὴν αἴτησιν . Ἄν δὲ τούτων ἀφεῖς , περιέρχῃ πλανώμενος καὶ πανταχοῦ περιφέρων τοὺς ὀφθαλμοὺς , κενεῖς ἀπελεύσῃ χειρὶ . Τοῦτο γὰρ αὐτὸς ἐδουλίωσεν . Διὰ τοῦτο οὐχ εἶπεν , ὅτι οὐ λήψονται μισθὸν ὁ τοιοῦτος , ἀλλ’ ὅτι ἀπέχουσι , τοῦτέστιν , ὅτι λήψονται μὲν , παρ’ ὧν δὲ ἐπιθυμοῦσιν αὐτοῦ . Οὐ γὰρ ὁ Θεὸς βούλεται , ἀλλ’ αὐτὸς μὲν τὴν παρ’ ἐαυτοῦ παρέχειν θείαν ἀμοιβὴν ἐκεῖνοι δὲ τὴν παρὰ τῶν ἀνθρώπων ζητοῦντες , οὐκέτ’ ἄν εἰεν δίκαιοι λαβεῖν παρ’ ἐκείνου , δι’ ὧν οὐδὲν πεποίηκασι . Σὺ δὲ μοι σκόπει τοῦ Θεοῦ τὴν φιλανθρωπίαν , ὅτι καὶ ὑπὲρ ὧν αἰτεῖται παρ’ ἡμῶν ἀγαθῶν , ἐπαγγέλεται μισθὸν παρέχειν . Διαβαλὼν τοίνυν τοὺς οὐ προσπράττοντας τῷ πράγματι χρεωμένους , καὶ ἀπὸ τοῦ τόπου , καὶ ἀπὸ τῆς διαθέσεως , καὶ δείξας σφόδρα καταγελάστους ὄντας , εἰσάγει τὸν ἄριστον τῆς προσευχῆς τρόπον , καὶ πάλιν τὸν μισθὸν διδάσων , εἰπὼν · Εἴσελθε εἰς τὸ ταμεῖόν σου . γ’ . Τί οὖν ; ἄν ἐκκλησία , φησίν , οὐ δεῖ προσεύχεσθαι ; Καὶ σφόδρα μὲν , ἀλλὰ μετὰ γνώμης τοιαύτης . Πανταχοῦ γὰρ ὁ Θεὸς τὸν σκοπὸν ζητεῖ τῶν γινομένων . Ἐπεὶ κἂν εἰς τὸ ταμεῖον εἰσέλθῃς , καὶ ἀποκλείσῃς , πρὸς ἐπίδειξιν αὐτὸ ἐργάσῃ , οὐδὲν σοι τῶν θυρῶν ὠφελος . Ὅρα γοῦν καὶ ἐνταῦθα πῶς ἀκριβὴ τὸν διορισμὸν τέθεικεν , εἰπὼν , Ὄσως φανῶσι τοῖς ἀνθρώποις . Ὡστε κἂν τὰς θύρας ἀποκλείσῃς , τοῦτο πρὸ τῆς τῶν θυρῶν ἀποκλείσεως κατορθῶσαι σε βούλεται , καὶ τὰς τῆς διανοίας ἀποκλεῖσαι θύρας . Κενοδοξίας γὰρ πανταχοῦ μὴ ἀπηλλάχθαι καλόν , μάλιστα δὲ ἐν εὐχῇ . Εἰ γὰρ καὶ τούτου χωρὶς πλανώμεθα καὶ περιφερόμεθα , ἄν καὶ ταύτην εἰσεργάσωμεθα τὴν νόσον ἔχοντες , πότε ἀποσήμεθα τῶν παρ’ ἡμῶν λεγομένων ; εἰ δὲ ἡμεῖς οἱ δεόμενοι καὶ παρακαλοῦντες οὐχ ἀκούομεν , πῶς τὸν Θεὸν ἀξιοῦμεν ἀκούειν ; Ἄλλ’ ὅμως εἰσὶ τινες , οἱ
Lemmas: ἐνόνῃσιν τλῖξιν · ἄνοια εἰμί ἀμφότερος ἐκπίπτω οὗτος , καί παρά ὁ Θεός ὁ μισθός αἰτέω 97 , καί ὁ Θεός ὁράω , ὁ ἄνθρωπος κλάω πρός ὁ ἐπίδειξις ὁ γίγνομαι . εἰμί γάρ ἐπιδείκνυμι δεῖ , ὁ πατήρ πρό πᾶς ἐπιδείκνυμι χράω · καί μάλιστα ὅταν καί ὁ στεφανόω καί ὁ ζημιόω κύριος ὁ πατήρ ἢ . καίτοι εἰμί καί ἡμεῖς μή εἄν , οὐ ἐσθίω ὁ θέατρον οὗτος ἀφίημι 98 , ἀνταλλάσσω ὁ ὁ ἄνθρωπος , ὁ δόξις ἐπιθυμέω . Τῖς γάρ οὐτάω ἄδριος , ὡς ὁ βασιλεύς σκευδιδωμι ἐπί ὁ θεωρία ὁ αὐτός κατόρθωμα ἔρχομαι , ἐκεῖνος μέν ἀφίημι , ἀπό δέ ὁ πτωχός καί προσαίτης 99 καθίζω αὐτός ὁ θέατρον ; Ζεύς δέ οὗτος οὐ μόνος οὐ ἐπιδείκνυμι κελεύω , ἀλλά καί σπουδάζω λανθάνω . οὐδέ γάρ εἰμί ἴσος , [ 247 ] μή σπουδάζω φαγέω , καί σπουδάζω λανθάνω . καί ὅταν προσεύχομαι , φημί , οὐ εἰμί ὡς ὁ ὑποκριτής · ὅτι φιλέω ἐν ὁ συναγωγή καί ἐν ὁ γωνία ὁ πλατύς ἵστημι προσεύχομαι 100 . ἀμήν λέγω σύ , ἀπέχω ὁ μισθός αὐτός . σύ δέ ὅταν προσεύχομαι , εἰσέρχομαι εἰς ὁ ταμεῖον σύ , καί καλέω ὁ θύρα σύ , προσεύχομαι ὁ πατήρ σύ ὁ ἐν ὁ κρυπτός . πάλιν δέ ὁ αὐτός ὑποκριτής καλέω , καί μῆλον ἵημι · ὅτι Θεός 101 προσπουμένωι προσεύχομαι , ἄνθρωπος περισκοπέω , οὐ ἱκέτης περιεκειμενω σῆμα , ἀλλά ἄνθρωπος καταγέλαστος . ὁ γάρ μέλλω ἱκετεύω , ἅπας ἀφίημι , πρός ἐκεῖνος μόνος ὁράω ὁ κύριος δυντα δίδωμι ὁ αἴτησις . ἄν δέ οὗτος ἀφίημι , περιέρχομαι πλανάω καί πανταχοῦ περιφέρω ὁ ὀφθαλμός , κενός ἀπέρχομαι χείρ . οὗτος γάρ αὐτός εδουλιωθεω . Ζεύς οὗτος οὐ εἶπον , ὅτι οὖον λαμβάνω μισθός ὁ τοιοῦτος , ἀλλά ὅτι ἀπέχω , τουτέστιν , ὅτι λαμβάνω μέν , παρά ὅς δέ ἐπιθυμέω αὐτός . οὖον γάρ ὁ θεός βούλομαι , ἀλλά αὐτός μέν ὁ παρά ἑαυτοῦ παρέχω θεῖος ἀμοιβή ἐκεῖνος δέ ὁ παρά ὁ ἄνθρωπος ζητέω , οὐκέτι ἄν ἄγω Δίκαιος λαμβάνω παρά ἐκεῖνος , διά ὅς οὐδείς ποιέω . σύ δέ ἐγώ σκοπέω ὁ Θεός ὁ φιλανθρωπία , ὅτι καί ὑπέρ ὅς αἰτέω παρά ἐγώ ἀγαθός , ἐπαγγέλλω μισθός παρέχω . διαβάλλω τοίνυν ὁ οὖον προσπράσσω ὁ πρᾶγμα χράομαι , καί ἀπό ὁ τόπος , καί ἀπό ὁ διάθεσις , καί δείκνυμι σφόδρα καταγέλαστος εἰμί , εἰσάγω ὁ ἀγαθός ὁ προσευχή τρόπος , καί πάλιν ὁ μισθός διδάσκω , εἶπον · εἰσέρχομαι εἰς ὁ ταμεῖον σύ . γε . τις οὖν ; ἄν ἐκκλησία , φημί , οὖον δεῖ προσεύχομαι ; καί σφόδρα μέν , ἀλλά μετά γνώμη τοιοῦτος . πανταχοῦ γάρ ὁ θεός ὁ σκοπός ζητέω ὁ γίγνομαι . ἐπεί κἀν εἰς ὁ ταμιεῖον εἰσέρχομαι , καί ἀποκλείω , πρός ἐπίδειξις αὐτός ἐργάζομαι , οὐδείς σύ ὁ θύρα ὠφελής . Ὅρας γοῦν καί ἐνταῦθα πῶς ἀκριβής ὁ διορισμός τίθημι , εἶπον , Ὄσος φαίνω ὁ ἄνθρωπος . ὡστε κἀν ὁ θύρα ἀποκλείω , οὗτος πρό ὁ ὁ θύρα ἀπόκλεισις κατορθόω σύ βούλομαι , καί ὁ ὁ διάνοια ἀποκλείω θύρα . κενοδοξία γάρ πανταχοῦ μή ἀπαλλάσσω καλός , μάλιστα δέ ἐν εὐχή . εἰμί γάρ καί οὗτος Χωρὶς πλανάω καί περιφέρω , ἄν καί οὗτος εἰσεργάζομαι ὁ νόσος ἔχω , πότε ἀφίημι ὁ παρά ἐγώ λέγω ; εἰμί δέ ἐγώ ὁ δήω καί παρακαλέω οὐ ἀκούω , πῶς ὁ θεός ἀξιόω ἀκούω ; ἄλλος ὅμως εἰμί τις , ὁ