joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0072.1
μαίζονα ἀνεγνώθιν 87 ἔννοιαν , καὶ μὴ εἰς τὴν αὐτὴν ταπεινότητα τοὺς πολλοὺς περιπέσωσι . Διὰ δὲ τοῦτο οὐδὲ ἐν ἀρχῇ τοῦ κηρύγματος αὐτῶν συνήνθεσαν · ἀλλ’ ὅτε σημεῖα πολλὰ ἐποίησε , καὶ περὶ πολλῶν αὐτοὺς διελέξη καὶ ὑψηλῶν δογμάτων , καὶ τῇς αὐτοῦ θεότητος καὶ τῆς πρὸς τὸν Πατέρα ὁμοιότητος πολλὰς παρέσχε τὰς ἀποδείξεις , τότε τὴν πείσιν αὐτοὺς προστάζει ταύτην . Καὶ οὐχ εἶπε , Τίνα με λέγουσιν οἱ γραμματεῖς καὶ οἱ Φαρισαῖοι εἶναι ; καίτοιγε οὗτοι αὐτῷ πολλάκις προσέθεσαν καὶ διελέγοντο · ἀλλὰ , Τίνα με λέγουσιν οἱ ἄνθρωποι εἶναι ; τὴν τοῦ δήμου γνώμην τὴν ἀδέκαστον ἐξετάζων . Εἰ γὰρ καὶ πολλῇ ταπεινότερα τῶν δόντων ἦν , ἀλλὰ πονηρίας ἀπήλλακτο · ἐκεῖνι δὲ πολλὴς ἔγμε τῆς κακίας . Καὶ δεικνύει πῶς σφόδρα βούλεται τὴν οἰκονομίαν ὁμολογεῖσθαι , φησὶ Τὸν Υἱὸν τοῦ ἀνθρώπου , τὴν θεότητα ἐντεῦθεν καλῶν , καὶ δι’ ἄλλοχου πολλοχῶ ποιεῖ . Φησὶ γὰρ , Οὐδεὶς ἀναβέβηκεν εἰς τὸν οὐρανόν , εἰ μὴ ὁ Υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου , ὁ ὢν ἐν τῷ οὐρανῷ · καὶ πάλιν , Ὅταν δὲ ἴδητε τὸν Υἱὸν τοῦ ἀνθρώπου ἀναβαίνοντα , ὅπου ἦν τὸ πρότερον . Εἶτα , ἐπειδὴ εἶπον , Οὐ μὲν Ἰωάννην τὸν Βαπτιστήν , οὐ δὲ Ἠλίαν , οὐ δὲ Ἰερεμίου , οὐ δὲ ἕνα τῶν προφητῶν · καὶ τὴν πεπλασμένην αὐτῶν δόξαν εἰς μέσον ἤγαγον · τότε ἐπήγαγεν · Ὑμεῖς δὲ τίνα με λέγετε εἶναι ; ἐκκαλοῦμενος αὐτοὺς διὰ τῆς δευτέρας ἐρωτήσεως εἰς τὸ μειζόν τι φαντασθῆναι περὶ αὐτοῦ , καὶ ἐνδεικνύμενος αὐτοῖς , ὅτι ἡ πρώτη φήρως σφόδρα ἐστὶν ἀποδεῖσαι αὐτοῦ τῇ ἀξίας . Διὰ παρ’ αὐτῶν ἑτέραν ἐπιζητεῖ , καὶ δευτέραν ἐπάγει πείσιν , ὑπὲρ τοῦ μὴ συμπεσεῖν τοὺς πολλούς , οἱ ἐπειδὴ μεῖζον εἶδον τὰ σημεῖα ἢ κατὰ ἄνθρωπον , ἄνθρωπον μὲν ἐνόμιζον εἶναι , ἐξ ἀναστάσεως δὲ φανέντα , καθάπερ καὶ Ἡρῴδης ἔλεγεν . Ἀλλ’ αὐτὸς ταύτης αὐτοὺς ἀπάγων τῆς ὑπονοίας , φησίν · Ὑμεῖς δὲ τίνα με λέγετε εἶναι ; τοῦτέστιν , Οἱ συνόντες δὲ καὶ θαυματουργούντα βλέποντες , καὶ πολλὰς δυνάμεις δι’ ἐμοῦ πεποιηκότες αὐτοῖ . Τί οὖν τὸ στόμα τῶν ἀποστόλων ὁ Πέτρος , ὁ πανταχοῦ θερμὸς , ὁ τοῦ χοροῦ τῶν ἀποστόλων χοραγωγός ; Πάντων ἐρωτηθέντων , αὐτὸς[547 ] ἀποκρίνεται . Καὶ ὅτε μὲν τὴν τοῦ δήμου γνώμην ἠρώτα , πάντες εἶπον τὸ ἐρωτηθέν · ὅτε δὲ τὴν αὐτῶν , Πέτρος προτρέπει καὶ προλαμβάνει , καὶ φησι · Σὺ εἶ ὁ Χριστὸς ὁ Υἱὸς τοῦ Θεοῦ τοῦ ζῶντος . Τί οὖν ὁ Χριστός ; Μακάριος δὲ , Σίμων Βαρ Ιωαβ , ὅτι σάρξ καὶ αἷμα οὐκ ἀπεκάλυψέ σοι . Καὶ μὴν εἰ μὴ γνῶσιν αὐτὸν ὡμολόγησε , καὶ ἐξ αὐτοῦ τοῦ Πατρὸς γεγεννημένον , οὐχ ἂν ἀποκαλύψαις τοῦτο ἐργον · εἰ τῶν πολλῶν αὐτῶν εἶναι ἕνα ἐνόμιζεν , οὐ μακαρισμῷ δεῖον ἦν τὸ λεχθέν . Ἐπεὶ καὶ πρὸ τοῦτο εἶπον , Ἀληθῶς Θεοῦ Υἱὸς ἐστιν , οἱ ἐν τῷ πλοίῳ μετὰ τὸν σάλον ἄν εἶδον , καὶ οὐκ ἐμακαρίσθησαν , καίτοιγε ἀληθῶς εἶποντες . Οὐ γὰρ τοιαύτην ὁμολογίαν εἶρηκεν , οἷαν ὁ Πέτρος · ἀλλ’ ἕνα τῶν πολλῶν ἀληθῶς υἱὸν ἐνόμιζον εἶναι , ἐξαίρετον μὲν παρὰ τοὺς πολλούς , οὐ μὴν ἐκ τῆς οὐσίας αὐτῆς .
Lemmas: μαίζονα ἀναγιγνώσκω 87 ἔννοια , καί μή εἰς ὁ αὐτός ταπεινότητα ὁ πολύς περιπίπτω . Ζεύς δέ οὗτος οὐδέ ἐν ἀρχή ὁ κήρυγμα αὐτός συνάγω · ἀλλά ὅτε σημεῖον πολύς ποιέω , καί περί πολύς αὐτός διαλέγω καί ὑψηλός δόγμα , καί ὅς αὐτός θεότης καί ὁ πρός ὁ πατήρ ὁμοιότης πολύς παρέχω ὁ ἀποδείκνυμι , τότε ὁ πεῖσις αὐτός προστάζω οὗτος . καί οὐ εἶπον , τίς ἐγώ λέγω ὁ γραμματεύς καί ὁ Φαρισαῖος εἰμί ; καίτοι οὗτος αὐτός πολλάκις προστίθημι καί διαλέγω · ἀλλά , τίς ἐγώ λέγω ὁ ἄνθρωπος εἰμί ; ὁ ὁ δῆμος γνώμη ὁ ἀδέκαστος ἐξετάζω . εἰμί γάρ καί πολύς ταπεινός ὁ δίδωμι εἰμί , ἀλλά πονηρία ἀπαλλαξείω · ἐκεῖνος δέ πολύς γέμω ὁ κακία . καί δείκνυμι πῶς σφόδρα βούλομαι ὁ οἰκονομία ὁμολογέω , φημί ὁ υἱός ὁ ἄνθρωπος , ὁ θεότης ἐντεῦθεν καλός , καί διά αλλοχοω πολλοχῶ ποιέω . φημί γάρ , οὐδείς ἀναβαίνω εἰς ὁ οὐρανός , εἰμί μή ὁ υἱός ὁ ἄνθρωπος , ὁ εἰμί ἐν ὁ οὐρανός · καί πάλιν , ὅταν δέ ὁράω ὁ υἱός ὁ ἄνθρωπος ἀναβαίνω , ὅπου εἰμί ὁ πρότερος . εἶτα , ἐπεί εἶπον , οὖον μέν Ἰωάννης ὁ βαπτιστής , οὖον δέ Ἠλίας , οὖον δέ Ἰερεμίας , οὖον δέ εἷς ὁ προφήτης · καί ὁ πλάσσω αὐτός δόξα εἰς μέσος ἄγω · τότε ἐπάγω · σύ δέ τίς ἐγώ λέγω εἰμί ; ἐκκαλέω αὐτός διά ὁ δύο ἐρώτησις εἰς ὁ μείζων τίς φαντάζω περί αὐτός , καί ἐνδείκνυμι αὐτός , ὅτι ὁ πρῶτος φῆρος σφόδρα εἰμί ἀποδέω αὐτός ὁ ἄξιος . Ζεύς παρά αὐτός ἕτερος ἐπιζητέω , καί δύο ἐπάγω πεῖσις , ὑπέρ ὁ μή συμπίπτω ὁ πολύς , ὁ ἐπεί μείζων εἶδον ὁ σημεῖον ἢ κατά ἄνθρωπος , ἄνθρωπος μέν νομίζω εἰμί , ἐκ ἀνάστασις δέ φαίνω , καθάπερ καί Ἡρῴδης λέγω . ἀλλά αὐτός οὗτος αὐτός ἀπάγω ὁ ὑπόνοια , φημί · σύ δέ τίς ἐγώ λέγω εἰμί ; τουτέστιν , ὁ σύνειμι δέ καί θαυματουργέω βλέπω , καί πολύς δύναμις διά ἐγώ ποιέω αὐτός . τις οὖν ὁ στόμα ὁ ἀπόστολος ὁ Πέτρος , ὁ πανταχοῦ θερμός , ὁ ὁ χορός ὁ ἀπόστολος χοραγωγός ; Πάντων ἐρωτάω , αὐτός ] ἀποκρίνω . καί ὅτε μέν ὁ ὁ δῆμος γνώμη ἐρωτάω , πᾶς εἶπον ὁ ἐρωτάω · ὅτε δέ ὁ αὐτός , Πέτρος προτρέπω καί προλαμβάνω , καί φημί · σύ εἰμί ὁ Χριστός ὁ υἱός ὁ Θεός ὁ ζῶ . τις οὖν ὁ Χριστός ; Μακάριος δέ , Σίμων βοιρ Ιωάβ , ὅτι σάρξ καί αἷμα οὐ ἀποκαλύπτω σύ . καί μήv εἰμί μή γνῶσις αὐτός ὁμολογέω , καί ἐκ αὐτός ὁ πατήρ γεννάω , οὐ εἄν ἀποκαλύπτω οὗτος ἔργον · εἰμί ὁ πολύς αὐτός εἰμί εἷς νομίζω , οὖον μακαρισμός δείδω εἰμί ὁ λέγω . ἐπεί καί πρό οὗτος εἶπον , ἀληθής Θεός υἱός εἰμί , ὁ ἐν ὁ πλοῖον μετά ὁ σάλος ἄν εἶδον , καί οὐ μακαρίζω , καίτοι ἀληθής εἶπον . οὖον γάρ τοιοῦτος ὁμολογία εἴρω , οἷος ὁ Πέτρος · ἀλλά εἷς ὁ πολύς ἀληθής υἱός νομίζω εἰμί , ἐξαίρω μέν παρά ὁ πολύς , οὖον μήv ἐκ ὁ οὐσία αὐτός .