joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0132.4
ε᾽ . Δυο τοίνυν ἐνταῦθα ζητεῖ , καὶ καταγιγνώσκειν ἡμᾶς τῶν ἁμαρτημάτων , καὶ ἐτέρους ἀφιέναι · καὶ ἐκεῖνο διὰ τοῦτο , ἵνα εὐκολώτερον τοῦτο γίνηταιι ( ὁ γὰρ ἑαυτοῦ ἐννοῶν , συγγνωμονικώτερος ἔσται τῷ συνδούλῳ ) · καὶ ὅς ἀπλῶς ἀφιέναι · ἀπὸ στόματος , ἀλλ᾽ ἀπὸ καρδίας . Μὴ γὰρ καθ᾽ ἐκεῖνόν τὸ ἔπος ὀψόμεν μνησιακούντες . Τί γὰρ σε καὶ τοιούτον λυπήσεν ὁ λελυπηκώς , οἷον σὺ σαυτὸν ἐργάσῃ τῆς ὀργῆς μεμυημένος , καὶ ἐπισπωμένος κατὰ σαυτοῦ τὴν καταδικασίαν ὡς παρὰ Θεοῦ ψῆφον ; Ἄν μὲν γὰρ νήφῃς καὶ φιλοσόφως , εἰς τὴν ἐκεῖνον χειραλὴν περιστήσεται τὸ δεινόν , κάκεινος ἔσται · ὁ πᾶσων κακῶς · ἂν δὲ μένῃς ἀγανακτῶν καὶ δυσχεραίνων , τὸς αὐτὸς ὑποστήσεται τὴν βλάβην , οὐ παρ᾽ ἐκείνου , ἀλλὰ παρὰ σαυτοῦ . Μὴ τοίνυν λέγε , ὅτι ὑβρίσε καὶ διέβαλε καὶ μυρία εἰργάσατο κακὰ · ὅσα γὰρ ἂν εἴπῃς , τοσούτω μᾶλλον δεῖνυσαι αὐτὸν εὐεργέτην . Ἐδύσατο γὰρ ἀφορμὴν ἀπολυσαθαι τὰ ἁμαρτήματα · ὅστε ὅσω ἂν μεῖζονα ἡδικήκως ἦ , τοσούτω μεῖζονα ἁμαρτημάτων ἀφέσεως , αἰτίος σοι καθίσταται . Ἄν γὰρ εὐλέγωμεν , οὐδὲς ἡμᾶς ἀδικήσειν δυνηθείη · ἀλλὰ καὶ ὁ ἐχθρὸς τὰ μέγιστα ὠφελησοῦν ἡμᾶς . Καὶ τί λέγω τοὺς ἀνθρώπους ; Τοῦ γὰρ διαβόλου τί γένοιτ᾽ ἂν πονηρότερον ; ἀλλ᾽ ὅμως καὶ ἐκεῖθεν πολλὴν ἀφορμὴν εὐδοκιμήσεως ἔχομεν , καὶ δείκνυσιν ὁ Ἰῦδ . Εἰ δὲ ὁ διάβολος ἀφορμὴν γέγονε στερῶν , τί δέδωκας ἀνθρώπων ἐχθρόν ; Ὦρα οὖν ὅσα χειραδαίνεις , πρᾶως τὰς τῶν ἐχθρῶν φέρων ἐπιπρείας . Πρῶτον μὲν καὶ μέγιστον , ἁμαρτημάτων ἀπαλλαγὴν · δεύτερον , χαριεστερον καὶ ὑπομονὴν · τρίτον , ἡμερότητα καὶ φιλανθρωπίαν . Ὁ γὰρ τοὺς λυποῦντας οὐκ εἰδὼς ὀργίζεσθαι , πολλῷ μᾶλλον τοὺς φιλοῦντας αὐτὸν ἐπιτηδεύσει ἔσται . Τέταρτον , τὸ καθαρεύειν [ 618 ] ὀργῆς διηνεκῶς · ὅτι οὐδὲν γένοιτ᾽ ἂν ἴσον . Ὁ γὰρ ὀργῆς καθαρεύων , εὐδηλον ὅτι καὶ τῆς ἐπιθυμίας ἀπηλλαγμένος , καὶ οὐχ ἀναλῶσει
Lemmas: εἰ . δύο τοίνυν ἐνταῦθα ζητέω , καί καταγιγνώσκω ἐγώ ὁ ἁμάρτημα , καί ἕτερος ἀφίημι · καί ἐκεῖνος διά οὗτος , ἵνα εὔκολος οὗτος γίγνομαι ( ὁ γάρ ἑαυτοῦ ἐννοέω , συγγνωμονικός εἰμί ὁ σύνδουλος ) · καί ὅς ἀπλόος ἀφίημι · ἀπό στόμα , ἀλλά ἀπό Καρδία . μή γάρ κατά ἐκεῖνος ὁ ἔπος ὁράω μνησιακούντες . τις γάρ σύ καί τοιοῦτος λυπώ ὁ λυπέω , οἷος σύ σαυτοῦ ἐργάζομαι ὁ ὀργή μυέω , καί ἐπισπάω κατά σεαυτοῦ ὁ καταδικάζω ὡς παρά Θεός ψῆφος ; ἄν μέν γάρ νήφω καί φιλόσοφος , εἰς ὁ ἐκεῖνος χειραλὴν περιίστημι ὁ δεινός , κενός εἰμί · ὁ πάσσω κακῶς · εἄν δέ μένω ἀγανακτέω καί δυσχεραίνω , τός αὐτός ὑφίστημι ὁ βλάβη , οὖον παρά ἐκεῖνος , ἀλλά παρά σεαυτοῦ . μή τοίνυν λέγω , ὅτι ὑβρίζω καί διαβάλλω καί μυρίος ἐργάζομαι κακός · ὅσος γάρ εἄν εἶπον , τοσοῦτος μᾶλλον δένω αὐτός εὐεργέτης . δύο γάρ ἀφορμή ἀπολύω ὁ ἁμάρτημα · ὅστε ὅσος εἄν μείζων ἡδικήκως εἰμί , τοσοῦτος μείζων ἁμάρτημα ἄφεσις , αἴτιος σύ καθίστημι . ἄν γάρ ευλεγω , οὐδή ἐγώ ἀδικέω δύναμαι · ἀλλά καί ὁ ἐχθρός ὁ μέγας ωφελώ ἐγώ . καί τίς λέγω ὁ ἄνθρωπος ; ὁ γάρ διάβολος τίς γίγνομαι εἄν πονηρός ; ἀλλά ὅμως καί ἐκεῖθεν πολύς ἀφορμή εὐδοκίμησις ἔχω , καί δείκνυμι ὁ Ἰῦδ . εἰμί δέ ὁ διάβολος ἀφορμή γίγνομαι στερέω , τίς δίδωμι ἄνθρωπος ἐχθρός ; ὤρα οὖν ὅσος χειραδαινεος , πρᾶος ὁ ὁ ἐχθρός φέρω ἐπιπρείας . Πρῶτος μέν καί μέγας , ἁμάρτημα ἀπαλλαγή · δύο , χαριεστερον καί ὑπομονή · τρίτος , ἡμερότης καί φιλανθρωπία . ὁ γάρ ὁ λυπέω οὐ εἰδοί ὀργίζω , πολύς μᾶλλον ὁ φιλέω αὐτός ἐπιτηδεύω εἰμί . Τέταρτος , ὁ καθαρεύω [ 618 ] ὀργή διηνεκής · ὅτι οὐδείς γίγνομαι εἄν ἴσος . ὁ γάρ ὀργή καθαρεύω , ευδηλος ὅτι καί ὁ ἐπιθυμία ἀπαλλάσσω , καί οὐ ἀναλίσκω