joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0252.3
ἀλλὰ τοὺς κατέχοντας καὶ δεσμεύοντας · οὐ τί γένοιτ' ἄν καινότερον ; Σὺ κατέχεις καὶ διαπορεῖς ; Καὶ μᾶλα εἰκότως . Ἐπεὶδὴ γὰρ ἐπὶ τῆς ψάμμῳ πάντα ὠκοδόμησαν , διὰ τοῦτο καὶ ἀσθενέστερον πάντων ἦσαν . Διὰ τοῦτο καὶ πολλοὶ ἔλεγον · Τί ποιεῖτε βουλομένοις ἐκμαγεῖν ἐφ' ἡμᾶς τὸ αἷμα τοῦ ἀνθρώπου τούτου ; Τί φησι 31 ; Σὺ μαστιζοῦ , καὶ σὺ φοβῇ ; σὺ ἐπηρεάζεις , καὶ σὺ ἀδοῖκας ; σὺ κρινεῖς , καὶ σὺ τρέμεις ; Οὕτως ἀσθενὴς ἡ κακία . Ἀλλ' οὐχ οἱ ἀπόστολοι οὕτως · ἀλλὰ πῶς 32 ; Οὐ δυνάμεθα ἡμεῖς ἀ εἴδομεν 33 καὶ ἠκούσαμεν μὴ λαλεῖν . Εἰδὲς φρόνημα ὑψηλόν ; εἰδὲς ὅταν κυμάτων καταγελῶσαν ; εἰδὲς οἰκίαν ἀσειστον ; Καὶ τὸ δὲ θαυμάζοντες , ὅτι οὐ μόνον οὐδὲ ἐγίνοντο αὐτοῖς δειλοὶ δι' [ 305 ] ὧν ἐπεβουλεύοντο , ἀλλ' ὅτι καὶ πλεῖον ἐλάμβανον θάρσος , κάλεινους εἰς μεῖζονα ἐνέβαλον 34 ἀγωνίαν . Καὶ γὰρ τὸν ἀδάμαντα πλήττων , αὐτὸς ἐστὶν ὁ πληττόμενος · καὶ ὁ τὰ κέντρα λαχὺς , αὐτὸς ἐστὶν ὁ κεντόμενος , καὶ τὰ γαλετὰ δεχόμενος τραῦμα · καὶ ὁ πῦρ ἐναρέμενος ἐπιπολεύων , αὐτὸς ἐστὶν ὁ κινδυνεύων . Ἡ γὰρ κακία τοσοῦτον μᾶλλον ἀσθενεστέρα γίνεται , ὅσῳ περ ἂν πρὸς τὴν ἀρετὴν παρατάττηται . Καὶ καθάπερ ὁ πῦρ ἐν ἰματίῳ δεσμῶν , τὴν μὲν φλόγα οὐκ ἐσβέσε , τὸ δὲ ἱμάτιον ἐδαπάνησεν · οὕτως οἱ τοῖς ἐναρτάμενοι ἐπηρεάζων , καὶ κατέχων , καὶ δεσμεύων , ἐκεῖνους μὲν λαμπροτέρους εἰργάσατο , ἑαυτὸν δὲ ἡφάνισε . Οἱ γὰρ ὅσα 35 πα δεῖνὰ πᾶσχει ἐπικεινῶ ζῶν , τοσοῦτο γέγονα · ἰσχυρότερος · ὅσω γὰρ τιμῶμεν 36 φιλοσοφίαν , τοσοῦτω μᾶλλον οὐδενὸς δεσπόμεθα · καὶ ὅσῳ ἂν μηδενὸς δεθῶμεν , τοσοῦτω μᾶλλον ἰσχυροὶ γινόμεθα καὶ πάντων ἀνωτέροι . Τοιούτος 37 ἦν ὁ Ἰωάννης · διὸ ἐκεῖνον μὲν οὐδεὶς ἐλύετο , αὐτὸς δὲ ἐλύπει τὸν Ἡρῴδην · καὶ ὁ μὲν μηδὲν ἔχων , κατεξανάσθη τοῦ κρατοῦντος · ὁ δὲ διάβην καὶ ἀλυργίδα καὶ μυρίαν φαντασίαν περιβεβλημένος , τρέμει καὶ δέδοικε τὸν πάντων γεγωνοῦντα , καὶ οὐδὲ ἀποστερημένον τὴν κεφαλὴν ἀδελῶς ἰδεῖν ἐδύνατο . 38 Ὅτι γὰρ καὶ μετὰ τελευτὴν ἀκμάζοντα εἶχε τὸν φόβον , ἀκούσωμεν τί φησιν · Οὕτως ἐστὶν ὁ Ἰωάννης , ὃν ἀνείλω ἐγώ . Τὸ δέ , Ἀνείλω , οὐκ ἐπαρρώμησεν ἦν , ἀλλὰ τὸν φόβον παραμυθούμενον , καὶ πειθόμενον τὴν ψυχὴν τὴν ταραττομένην ἀναμνήσκειν , ὅτι αὐτὸς αὐτὸν ἔσφαξε . Τοσαύτη τῆς ἀρετῆς ἡ ἰσχύς , ὅτι καὶ μετὰ τελευτὴν τῶν ζώντων ἐστὶ δυνατωτέρα . Διὰ δὲ τοῦτο καὶ ἡνίκᾳ ἐξη , οἱ τὰ πολλὰ κεκτημένοι χρήματα πρὸς αὐτὸν ἐρχόμενοι ἔλεγον · Τί ποιήσωμεν 39 ; Τοσαῦτα ἔχετε , καὶ παρὰ τοῦ μηδὲν ἔχοντος βούλεσθε μαθεῖν τῆς ὑμετέρας εὐημερίας τὴν ὁδόν ; παρὰ τοῦ πέντητος οἱ πλουτοῦντες ; παρὰ τοῦ μηδὲ 40 οἰκίαν ἔχοντος οἱ στρατευόμενοι ; Τοιούτος καὶ ὁ Ἠλίας · ἦν · διὸ καὶ μετὰ τῆς αὐτῆς παρρησίας τῷ δήμῳ διελέγετο . Ὁ μὲν γὰρ ἔλεγεν , Γεννητοῖα ἐχιδνῶν · οὕτως δέ , Ἐως πότε χωλαίνετε ἐπ' ἀμφοτέρας ταῖς ἰγνίαις ὑμῶν ; Καὶ ὁ μὲν ἔλεγεν , Ἐφρόντισας 41 καὶ ἐκλιπονηρήσας · ὁ δὲ ἔλεγεν , Οὐκ ἔξεστι σοι ἔχειν τὴν γυναῖκα Φιλίππου τοῦ ἀδελφοῦ σου . Εἰδὲς τὴν πέτραν ; εἰδὲς τὴν ψάμμον ; πῶς εὐκόλως καταπίπτει ; πῶς εἶκεις τὰς συμφοράς ; πῶς περιτρέπεται , κἂν μετὰ βασιλέως , κἂν μετὰ πλήθους ἦ , κἂν μετὰ δυναστειῶν ; Ἀπάντων γὰρ τοὺς μετιόντας αὐτὴν ἀναίσθητοτέρους ποιεῖ . Καὶ οὐδὲ ἀπλῶς καταπίπτει , ἀλλὰ μετὰ πολλῆς τῆς συμφοράς . Καὶ γὰρ 42 ἦν , φησίν , ἡ πτῶσις αὐτῆς μεγάλη . Οὐδὲ γὰρ ὑπὲρ τῶν τυχόντων ὁ κίνδυνος , ἀλλ'
Lemmas: ἀλλά ὁ κατέχω καί δεσμεύω · οὖον τίς γίγνομαι ἄν καινός ; σύ καταχέω καί διαπορέω ; καί μῆλον εἰκότως . ἐπειδή γάρ ἐπί ὁ ψάμμος πᾶς οἰκοδομέω , διά οὗτος καί ἀσθενής πᾶς εἰμί . Ζεύς οὗτος καί πολύς λέγω · τις ποιέω βούλομαι ἐκμαγεῖον ἐπί ἐγώ ὁ αἷμα ὁ ἄνθρωπος οὗτος ; τις φημί 31 ; σύ μαστίζω , καί σύ φοβέω ; σύ ἐπηρεάζω , καί σύ αδοιξ ; σύ κρίνω , καί σύ τρέμω ; οὕτως ἀσθενής ὁ κακία . ἀλλά οὐ ὁ ἀπόστολος οὕτως · ἀλλά πῶς 32 ; οὖον δύναμαι ἐγώ ὅς ὁράω 33 καί ἀκούω μή λαλέω . ἀνάκλεις φρόνημα ὑψηλός ; ἀνάκλεις ὅταν κῦμα καταγελάω ; ἀνάκλεις οἰκίον άσειστος ; καί ὁ δέ θαυμάζω , ὅτι οὖον μόνος οὐδέ γίγνομαι αὐτός δειλός διά [ 305 ] ὅς ἐπιβουλεύω , ἀλλά ὅτι καί πλείων λαμβάνω θάρσος , καλεινοος εἰς μείζων ἐμβάλλω 34 ἀγωνία . καί γάρ ὁ ἀδάμας πλήσσω , αὐτός εἰμί ὁ πλήσσω · καί ὁ ὁ κέντρον Λάχυς , αὐτός εἰμί ὁ κεντέω , καί ὁ γαλέτα δέχομαι τραῦμα · καί ὁ πῦρ ἐναίρω ἐπιπολεύω , αὐτός εἰμί ὁ κινδυνεύω . ὁ γάρ κακία τοσοῦτος μᾶλλον ἀσθενής γίγνομαι , ὅσος περ εἄν πρός ὁ ἀρετή παρατάσσω . καί καθάπερ ὁ πῦρ ἐν ἱμάτιον δεσμός , ὁ μέν φλόξ οὐ σβέννυμι , ὁ δέ ἱμάτιον δαπανάω · οὕτως ὁ ὁ ἐναρτάω ἐπηρεάζω , καί κατέχω , καί δεσμεύω , ἐκεῖνος μέν λαμπρός ἐργάζομαι , ἑαυτοῦ δέ ἀφανίζω . ὁ γάρ ὅσος 35 πῃ δεῖνα πάσχω επιεκεινος ζῶ , τοσοῦτος γίγνομαι · ἰσχυρός · ὅσος γάρ τιμάω 36 φιλοσοφία , τοσοῦτος μᾶλλον οὐδείς δέσπω · καί ὅσος εἄν μηδείς δήω , τοσοῦτος μᾶλλον ἰσχυρός γίγνομαι καί πᾶς ανώτερος . τοιούτος 37 εἰμί ὁ Ἰωάννης · διό ἐκεῖνος μέν οὐδείς λύω , αὐτός δέ λυπέω ὁ Ἡρῴδης · καί ὁ μέν μηδείς ἔχω , καταξαίνω ὁ κράτος · ὁ δέ διάβη καί ἀλυργίδα καί μυρίος φαντασία περιβεβλημένος , τρέμω καί δείδω ὁ πᾶς γέγωνα , καί οὐδέ ἀποστερέω ὁ κεφαλή ἀδελῶς ὁράω δύναμαι . 38 ὅτι2 γάρ καί μετά τελευτή ἀκμάζω ἔχω ὁ φόβος , ἀκούω τίς φημί · οὕτως εἰμί ὁ Ἰωάννης , ὅς ἀνειλέω ἐγώ . ὁ δέ , ἀνειλέω , οὐ παρορμέω εἰμί , ἀλλά ὁ φόβος παραμυθέομαι , καί πείθω ὁ ψυχή ὁ ταράσσω ἀναμιμνήσκω , ὅτι αὐτός αὐτός σφάζω . τοσοῦτος ὁ ἀρετή ὁ ἰσχύς , ὅτι καί μετά τελευτή ὁ ζῶ εἰμί δυνατός . Ζεύς δέ οὗτος καί ἡνίκα ἐξη , ὁ ὁ πολύς κτάομαι χρῆμα πρός αὐτός ἐρχόμενος λέγω · τις ποιέω 39 ; τοσοῦτος ἔχω , καί παρά ὁ μηδείς ἔχω βούλομαι μανθάνω ὁ ὑμέτερος εὐημερία ὁ ὁδός ; παρά ὁ πέντη ὁ πλουτέω ; παρά ὁ μηδέ 40 οἰκίον ἔχω ὁ στρατεύω ; τοιούτος καί ὁ Ἠλίας · εἰμί · διό καί μετά ὁ αὐτός παρρησία ὁ δῆμος διαλέγω . ὁ μέν γάρ λέγω , Γεννητοῖα ἔχιδνα · οὕτως δέ , ἠώς πότε χωλαίνω ἐπί ἀμφότερος ὁ ιγνιος σύ ; καί ὁ μέν λέγω , φροντίζω 41 καί ἐκλιπονηρήσας · ὁ δέ λέγω , οὐ ἔξεστι σύ ἔχω ὁ γυνή Φίλιππος ὁ ἀδελφός σύ . ἀνάκλεις ὁ πέτρα ; ἀνάκλεις ὁ ψάμμος ; πῶς εὐκόλως καταπίπτω ; πῶς εἴκω ὁ συμφορά ; πῶς περιτρέπω , κἀν μετά βασιλεύς , κἀν μετά πλῆθος εἰμί , κἀν μετά δυναστεία ; ἀπαντάω γάρ ὁ μέτειμι1 αὐτός ἀναίσθητος ποιέω . καί οὐδέ ἀπλόος καταπίπτω , ἀλλά μετά πολύς ὁ συμφορά . καί γάρ 42 εἰμί , φημί , ὁ πτῶσις αὐτός μέγας . οὐδέ γάρ ὑπέρ ὁ τυγχάνω ὁ κίνδυνος , ἀλλά