joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0327.1
ἐκεῖνον τιθεῖς . Ποῖον δὲ τοῦτο ; Οὐχ ἔστι μαθητὴς , φησιν , ὑπὲρ τὸν διδάσκαλον , οὐδὲ δοῦλος ὑπὲρ τὸν κύριον αὐτοῦ . Ἀρκετὸν τῷ μαθητῇ , ἵνα γένηται ὡς ὁ διδάσκαλος αὐτοῦ · καὶ ὁ δοῦλος , ὡς ὁ κύριος αὐτοῦ · εἰ τὸν οἰκοδεσπότην 88 Βεελζεβοὺλ ἐκάλεσαν , πόσῳ μᾶλλον τοὺς οἰκιακοὺς αὐτοῦ ; Μὴ οὖν φοβεῖσθε αὐτούς . Ὅρα πῶς ἐαυτὸν ἐκκαλύπτει τῶν πάντων ἄντα δεσπότῃ καὶ θεῷ καὶ Δημιουργῷ . Τί οὖν ; Οὐχ ἔστι μαθητὴς ὑπὲρ τὸν διδάσκαλον , οὐδὲ δοῦλος ὑπὲρ τὸν κύριον αὐτοῦ . Ἐως ἂν μὲν 89 ἡ μαθητὴς καὶ δοῦλος , οὐχ ἔστι κατὰ τὴν τῆς τιμῆς φύσιν . Μὴ γὰρ μοι τὰ σπανίζοντα ἐνταῦθα λέγε , ἀλλ᾽ ἀπὸ τῶν πλειόνων εἴχω τὸν λόγον . Καὶ οὐ λέγει , Πόσῳ μᾶλλον τοὺς δούλους , ἀλλὰ , τοὺς οἰκιακοὺς αὐτοῦ , πολλὴν πρὸς αὐτοὺς γνησιότητα 90 ἐπιδεικνύμενος . Καὶ ἀλλοχῶ δὲ ἔλεγεν · Οὐκ εἰ καλῶ ὑμᾶς δούλους , ὡμεῖς φίλους μου ἔστε . Καὶ οὐκ εἶπεν , Εἰ τὸν οἰκοδεσπότην ὑβρίσαν καὶ ἐκατηγόρησαν · ἀλλὰ καὶ αὐτὸ τὸ εἶδος τῆς ὑβρεὺς τίθησι , ὅτι Βεελζεβοὺλ ἐκάλεσαν . Εἶτα καὶ ἑτέρων οὐχ ἧττόνων ταύτης δίκαι παραμιθίαν · ἡ μὲν γὰρ μεγίστη αὐτὴ 91 ἐπειδὴ δὲ τοὺς οὐδένα φιλοσοφοῦσι καὶ ἄπειρας ἔδει τῆς μαλίστα αὐτοὺς ἀνακτήσασθαι δυναμένης , καὶ 92 ταύτην τίθησι · οὐ δὲ μὲν σχῆμα τῶν λεγομένων καθολικὴν δοκεῖ τὴν ἀπόφασιν ἔχειν · πλὴν οὐ περὶ πάντων τῶν πραγμάτων , ἀλλὰ περὶ τῶν προκειμένων ἐφητᾶτο μόνον . Τί γὰρ φησι ; Οὐδὲν ἔστι κεκαλυμμένον , καὶ οὐχ ἀποκαλυφθήσεται · οὐδὲ κρυπτόν , ὃ οὐ [ 390 ] γνωσθήσεται . Ὁ δὲ λέγει , τοιούτων ἐστιν · Ἀρκεῖ μὲν ὑμῖν εἰς παραμιθίαν τὸ καὶ ἐμὲ κοινωνῆσαι τῆς αὐτῆς λογορίας ὑμῖν , τὸν Διδάσκαλον ὑμῶν τὸν Δεσπότην . Εἰ δὲ ἐκεῖ ἀλγέετε ταῦτα ἀκούοντες , ἐννοήσατε 93 κάκεινο , ὅτι καὶ ταύτης μικρὸν ὑστερον ἀπαλλαγῆσεσθε τῆς ὑποψίας . Τίνος γὰρ ἐνεκεν ἀλγεῖτε ; ὅτι γόητας ὑμᾶς καλοῦσι καὶ πλάνους ; Ἀλλ᾽ ἀναμείνατε μικρὸν καὶ σωθῆσε ὑμᾶς καὶ εὐεργέτας τῆς οἰκουμένης προσεροῦσιν ἅπαντες . Καὶ γὰρ ἀποκαλύπτει ἅπαντα οὐ χρόνος τὰ συνεσπασμένα , καὶ τὴν ἐκείνων συκοφαντίαν ἐλέγχει , καὶ δήλην ποιήσει τὴν ὑμετέραν ἀρετὴν . Ὅταν γὰρ διὰ τῶν πραγμάτων φανῇνθῃ σωτὴρ 94 καὶ εὐεργέται , καὶ πᾶσαν ἀρετὴν ἐπιδεικνύμενοι , οὐ τοὺς ἐκείνων προσέξει λόγους · εἰ ἀνθρώποι , ἀλλὰ τῷ τῶν πραγμάτων ἀληθείᾳ · καὶ οἱ μὲν συκοφάνται καὶ ψεύσται καὶ κακηγόροι , ὑμεῖς δὲ τοῦ ἡλίου φανεῖσθε λαμπρότεροι , τοῦ μακροῦ χρόνου ἐκκαλύπτοντος ὑμᾶς καὶ ἀνακρυπτόντος , καὶ σάλπιγγος λαμπροτέραν φωνὴν ἀριέντες , καὶ μάρτυρας ἅπαντας τῆς ὑμετέρας ποιούνας ἀρετῆς . Μὴ τοίνυν τὰ λεγόμενα νῦν ὑμᾶς ταπεινοῦντω , ἀλλ᾽ ἡ ἐλπίς τῶν μελλόντων ἀγαθῶν ἀνθροῦτω . Ἀμήχανον γὰρ κρυβῆναι τὰ κατ᾽ ὑμᾶς .
Lemmas: ἐκεῖνος τιθεῖς . Ποῖον δέ οὗτος ; οὐχ εἰμί μαθητής , φημί , ὑπέρ ὁ διδάσκαλος , οὐδέ δοῦλος ὑπέρ ὁ κύριος αὐτός . ἀρκετός ὁ μαθητής , ἵνα γίγνομαι ὡς ὁ διδάσκαλος αὐτός · καί ὁ δοῦλος , ὡς ὁ κύριος αὐτός · εἰμί ὁ οἰκοδεσπότης 88 Βεελζεβούλ καλέω , πόσος μᾶλλον ὁ οἰκιακός αὐτός ; μή οὖν φοβέω αὐτός . Ὅρας πῶς ἑαυτοῦ ἐκκαλύπτω ὁ πᾶς ἄντα δεσπότης καί θεός καί Δημιουργός . τις οὖν ; οὐχ εἰμί μαθητής ὑπέρ ὁ διδάσκαλος , οὐδέ δοῦλος ὑπέρ ὁ κύριος αὐτός . ἠώς εἄν μέν 89 ὁ μαθητής καί δοῦλος , οὐ εἰμί κατά ὁ ὁ τιμή φύσις . μή γάρ ἐγώ ὁ σπανίζω ἐνταῦθα λέγω , ἀλλά ἀπό ὁ πλείων ἰχώρ ὁ λόγος . καί οὖον λέγω , πόσος μᾶλλον ὁ δοῦλος , ἀλλά , ὁ οἰκιακός αὐτός , πολύς πρός αὐτός γνησιότης 90 ἐπιδείκνυμι . καί ἄλοχος δέ λέγω · οὐ εἰμί καλέω σύ δοῦλος , ὠμῶ φίλος ἐγώ εἰμί . καί οὐ εἶπον , εἰμί ὁ οἰκοδεσπότης ὑβρίζω καί κατηγορέω · ἀλλά καί αὐτός ὁ εἶδος ὁ ὑβρεὺς τίθημι , ὅτι Βεελζεβούλ καλέω . εἶτα καί ἕτερος οὐ κακός οὗτος δίκη παραμυθία · ὁ μέν γάρ μέγας αὐτός 91 ἐπεί δέ ὁ οὐδείς φιλοσοφέω καί ἀπεῖπον ἐσθίω ὁ μαλρός αὐτός ἀνακτάομαι δύναμαι , καί 92 οὗτος τίθημι · οὖον δέ μέν σχῆμα ὁ λέγω καθολικός δοκέω ὁ ἀπόφασις ἔχω · πλήν οὖον περί πᾶς ὁ πρᾶγμα , ἀλλά περί ὁ πρόκειμαι ἐφίημι μόνος . τις γάρ φημί ; οὐδείς εἰμί καλύπτω , καί οὐ ἀποκαλύπτω · οὐδέ κρυπτός , ὅς οὖον [ 390 ] γιγνώσκω . ὁ δέ λέγω , τοιοῦτος εἰμί · ἀρκέω μέν σύ εἰς παραμυθία ὁ καί ἐγώ κοινωνέω ὁ αὐτός λογορίας σύ , ὁ διδάσκαλος σύ ὁ δεσπότης . εἰμί δέ ἐκεῖ ἀλγέω οὗτος ἀκούω , ἐννοέω 93 ἐκεῖνος , ὅτι καί οὗτος μικρός ὕστερος ἀπαλλάσσω ὁ ὑποψία . τίς γάρ ἕνεκα ἀλγέω ; ὅτι γόης σύ καλέω καί πλάνος ; ἀλλά ἀναμένω μικρός καί σῴζω σύ καί εὐεργέτης ὁ οἰκέω προσφωνέω ἅπας . καί γάρ ἀποκαλύπτω ἅπας οὖον χρόνος ὁ συσπάω , καί ὁ ἐκεῖνος συκοφαντία ἔλεγχος , καί δῆλος ποιέω ὁ ὑμέτερος ἀρετή . ὅταν γάρ διά ὁ πρᾶγμα φαίνω σωτήρ 94 καί εὐεργέτης , καί πᾶς ἀρετή ἐπιδείκνυμι , οὖον ὁ ἐκεῖνος προσέχω λόγος · εἰμί ἄνθρωπος , ἀλλά ὁ ὁ πρᾶγμα ἀλήθεια · καί ὁ μέν συκοφάντης καί ψεύστης καί κακηγορέω , σύ δέ ὁ ἥλιος φαίνω λαμπρός , ὁ μακρός χρόνος ἐκκαλύπτω σύ καί ἀνακρύπτω , καί σάλπιγξ λαμπρός φωνή ἀριέντες , καί μάρτυς ἅπας ὁ ὑμέτερος ποιέω ἀρετή . μή τοίνυν ὁ λέγω νῦν σύ ταπεινόω , ἀλλά ὁ ἐλπίς ὁ μέλλω ἀγαθός ἀνθροῦτω . ἀμήχανος γάρ κρύπτω ὁ κατά σύ .