joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0192.4
α' . Ὅρᾷς ὅτι οὐ περὶ ὀφθαλμοῦ τὰ πρότερα ἔλεγεν , ἵνιχα ἐνομοθετεῖ ὀφθαλμὸν ἐκκόπτειν τὸν 88 σκανδαλίζοντα , ἀλλὰ περὶ τοῦ διὰ φιλίας βλάπτοντος ἡμᾶς , καὶ εἰς τὴν ἀπουλείας ἐμβάλλοντος ; Βάρβαρον ; Ὁ γὰρ τοσαύτην ἐνταῦθα ποιούμενος τὴν ὑπεροχὴν , καὶ μὴδὲ ἑτέρου ἐξορῶντος τὸν ὀφθαλμὸν ἐπιτρέπει ἐκκόψαι τὸν ἐκείνου , πῶς ; ἄν τὸν ἑαυτοῦ ἐκκόπταιν ἐνομοθέτησεν ; Εἰ δὲ τις τοῦ παλαίου κατηγορεῖ νόμου , διὰ τὸ χελεῦειν οὕτως ἀμύνεσθαι 89 , σφόδρα μοι δοκεῖ σοφίας νομοθέτη πρεπούσης ἀπειρος εἶναι , καὶ καιρῶν δυνάμιν ἀγνοεῖν , καὶ συγκαταβάσαιως χέρδος . Ἄν γὰρ ἐννοήσῃ 90 τίνας ἦσαν οἱ ταῦτα ἀκούοντες , καὶ πῶς διακειμένοι , καὶ πότε τὴν νομοθεσίαν ἐδέξαντο ταύτην , σφόδρα ἀποδείξεταί τοῦ νομοθέτου τὴν σοφίαν , καὶ ἰδεῖται ὅτι εἰς καὶ ὁ αὐτὸς ὁ ἐκεῖνα καὶ ταῦτα νομοθετήσας ἐστὶ , καὶ σφόδρα χρησίμως ἐκάτερα καὶ μετὰ τοῦ προσήκοντος γράφει καιροῦ . Καὶ γὰρ εἰ παρὰ τὴν ἀρχὴν τὰ ὑψηλὰ ταῦτα καὶ ὑπέρτοχα εἰσήγαγε παραγγέλματα , οὐτ' ἂν ταῦτα ἐδέξατο , οὔτε ἐκεῖνα · νυνὶ δὲ ἐν καιρῷ τῷ προσήκοντι ἐκάτερα διαδεῖς , τὴν οἰκουμένην δι' ἀμφοτέρων κατῴθυσεν 91 ἅπασαν . Ἄλλως δὲ καὶ τοῦτο ἐξέλιπεν , οὐχ ἵνα τοὺς ἀλλήλων ἐκκόπτωμεν ὀφθαλμούς , ἀλλ' ἵνα παρ' ἑαυτοῦ τὰς χεῖρας κατέχωμεν . Ἡ γὰρ ἀπειλὴ τοῦ παιδεῖν τὴν ἐπὶ τὸ δράσαι ὀργὴν διεκύλισα 92 . Καὶ οὕτω διὸ πολλὴν ἡρέμα ὑποσπείρει τὴν φιλοσοφίαν , ὅπου γε πειθόντα τοὺς ἴσους ἀμύνεσθαι κελεύει · καίτοι γε μειζόνως κολάσεως ἄξιός ἦν ὁ τῆς παρανομίας ταύτης κατέρας , καὶ τοῦτο ὁ τοῦ δικαίου λόγος ἀπατεῖ 93 . Ἄλλ' ἐπειδὴ καὶ φιλανθρωπῖαν ἐθούλευο χειρᾶσι τῷ δικαίῳ , τὸν μειζόνα πλημμελήσαντα ἐλάττονι τῆς ἀξίας καταδίκασας τιμωρίᾳ , παιδεύειν καὶ 94 ἐν τῷ πάσχειν πολλὴν ἐπιδείκνυσθαι τὴν ἐπικειαιαν . Εἰπὼν τοίνυν τὸν παλαιὸν νόμον , καὶ ἀναγνοὺς αὐτὸν ἅπαντα , δείκνυσι πάλιν οὐ τὸν ἀδελφὸν διὰ τὸν ταῦτα ἐργαζόμενον , ἀλλὰ τὸν πονηρόν , διὰ τοῦτο καὶ ἐπήγαγεν · Ἐγὼ δὲ λέγω ὑμῖν , μὴ ἀντιστῆναι τῷ πονηρῷ . Οὐχ εἶπε , Μὴ ἀντιστῆναι τῷ ἀδελφῷ , Ἄλλ' , Τῷ πονηρῷ · δείκνυς ὅτι ἐκεῖνον κινούντος ταῦτα τολμᾶται , καὶ ταύτῃ τὸ πολὺ τῆς ὀργῆς τῆς πρὸς τὴν πεποιηκότα χαλῶν καὶ ὑποπεμενος . [ 235 ] τὴν τὸν αἰτίαν ἐρ' ἕτερον μεταβαίναι . Τί οὖν ; οὐ χρή ἡμᾶς ἀνθίστασθαι τῷ πονηρῷ ; φησί . Δεῖ μέν , οὐ τοῦτω δὲ τῷ τρόπῳ · ἀλλ' ὡς αὐτὸς ἐπέταξε , τῷ παρέχεν ἑαυτὸν πᾶσχειν κακῶς · οὕτω γὰρ αὐτὸ περιέσει . Οὐδὲ γὰρ πυρὶ σβέννυσται πῦρ , ἀλλ' ὑδατὶ πῦρ . Ἴνα δὲ μάθῃς ὅτι καὶ ἐν τῷ παλαιῷ νόμῳ ὁ παιδίων κρατεῖ μᾶλλον , καὶ οὗτός ἐστιν ὁ στεραιγόμενος , ἐξαστασιν αὐτὸ τὶ γιγνώσκειν , καὶ ὁρᾷ πολλὴν αὐτοῦ τὴν προεδρίαν οὔσαν . Ὁ μὲν γὰρ ἄρξας
Lemmas: ὅς . ὁράω ὅτι οὖον περί ὀφθαλμός ὁ πρότερος λέγω , ἵνιχα νομοθετέω ὀφθαλμός ἐκκόπτω ὁ 88 σκανδαλίζω , ἀλλά περί ὁ διά φίλιος βλάπτω ἐγώ , καί εἰς ὁ αποιαλλω ἐμβάλλω ; βάρβαρος ; ὁ γάρ τοσοῦτος ἐνταῦθα ποιέω ὁ ὑπεροχή , καί μηδέ ἕτερος ἐξοράω ὁ ὀφθαλμός ἐπιτρέπω ἐκκόπτω ὁ ἐκεῖνος , πῶς ; ἄν ὁ ἑαυτοῦ ἐκκόπτης νομοθετέω ; εἰμί δέ τις ὁ παλαιός κατηγορέω νόμος , διά ὁ χελεύς οὕτως ἀμύνω 89 , σφόδρα ἐγώ δοκέω σοφία νομοθέτης πρέπω ἤπειρος εἰμί , καί καιρός δυνάμις ἀγνοέω , καί συγκατάβασις χέρδα . ἄν γάρ ἐννοέω 90 τίς εἰμί ὁ οὗτος ἀκούω , καί πῶς διάκειμαι , καί πότε ὁ νομοθεσία δέχομαι οὗτος , σφόδρα ἀποδείκνυμι ὁ νομοθέτης ὁ σοφία , καί ἰδέω ὅτι εἰς καί ὁ αὐτός ὁ ἐκεῖνος καί οὗτος νομοθετέω εἰμί , καί σφόδρα χρήσιμος ἑκάτερος καί μετά ὁ προσήκω γράφω καιρός . καί γάρ εἰμί παρά ὁ ἀρχή ὁ ὑψηλός οὗτος καί ὑπέρτοχα εἰσάγω παράγγελμα , οὐ εἄν οὗτος δέχομαι , οὔτε ἐκεῖνος · νυνί δέ ἐν καιρός ὁ προσήκω ἑκάτερος διαδέω , ὁ οἰκέω διά ἀμφότερος κατῴθυσεν 91 ἅπας . ἄλλος δέ καί οὗτος ἐκλείπω , οὐ ἵνα ὁ ἀλλήλων ἐκκόπτω ὀφθαλμός , ἀλλά ἵνα παρά ἑαυτοῦ ὁ χείρ κατέχω . ὁ γάρ ἀπειλή ὁ παιδεύω ὁ ἐπί ὁ δράω ὀργή δικυλινδω 92 . καί οὗτος διό πολύς ἡρέμα ὑποσπείρω ὁ φιλοσοφία , ὅπου γε πείθω ὁ ἴσος ἀμύνω κελεύω · καίτοι γε μέγας κόλασις ἄξιος εἰμί ὁ ὁ παρανομία οὗτος κατεράω , καί οὗτος ὁ ὁ Δίκαιος λόγος ἀπατάω 93 . ἄλλος ἐπεί καί φιλανθρωπία ἐθούλευο χειράς ὁ Δίκαιος , ὁ μείζων πλημμελέω μικρός ὁ ἄξιος καταδικάζω τιμωρία , παιδεύω καί 94 ἐν ὁ πάσχω πολύς ἐπιδείκνυμι ὁ επικειαια . εἶπον τοίνυν ὁ παλαιός νόμος , καί ἀναγιγνώσκω αὐτός ἅπας , δείκνυμι πάλιν οὖον ὁ ἀδελφός διά ὁ οὗτος ἐργάζομαι , ἀλλά ὁ πονηρός , διά οὗτος καί ἐπάγω · ἐγώ δέ λέγω σύ , μή ἀνθίστημι ὁ πονηρός . οὐχ εἶπον , μή ἀνθίστημι ὁ ἀδελφός , ἄλλος , ὁ πονηρός · δείκνυμι ὅτι ἐκεῖνος κινέω οὗτος τολμάω , καί οὗτος ὁ πολύς ὁ ὀργή ὁ πρός ὁ ποιέω χαλάω καί ὑποπέμπω . [ 235 ] ὁ ὁ αἴτιος ἄρα ἕτερος μεταβαίνω . τις οὖν ; οὖον χρή ἐγώ ἀνθίστημι ὁ πονηρός ; φημί . Δεύς μέν , οὖον οὗτος δέ ὁ τρόπος · ἀλλά ὡς αὐτός ἐπιτάσσω , ὁ παρέχω ἑαυτοῦ πάσχω κακῶς · οὗτος γάρ αὐτός περίειμι . οὐδέ γάρ πῦρ σβέννυμι πῦρ , ἀλλά ὑδατίς πῦρ . ἵνα δέ μανθάνω ὅτι καί ἐν ὁ παλαιός νόμος ὁ παιδίον κρατέω μᾶλλον , καί οὗτος εἰμί ὁ στεραιγόμενος , ἐξίστημι αὐτός τίς γιγνώσκω , καί ὁράω πολύς αὐτός ὁ προεδρία εἰμί . ὁ μέν γάρ ἄρχω