joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0076.2
ε' . Τοῦτον 12 τοίνυν ἐγκάλαψον τῇ διανοίᾳ τῇ σῇ , καὶ τὴν σωτηρίαν περιπτύσας τῶν ἡμετέρων ψυχῶν . Οὕτως γὰρ ὁ σταυρὸς τὸν οἰκουμένην ἔσωσε 13 καὶ ἐπέστρεψε , τὴν πλάνην ἐξέλασε , τὴν ἀλθείαν ἐπανήγαγε , τὴν γῆν οὐρανὸν ἐποίησε , τοὺς ἀνθρώπους ἀγγέλους ἐφρόασατο . Διὰ τοῦτον οἱ δαίμονες οὐκέτι φοβεροί , ἀλλ' εὐκαταφρόνητοι · οὐδὲ ὁ θάνατος θάνατος , ἀλλ' ὕπνος · διὰ τοῦτον πάντα ἑρρίπται γαμαὶ καὶ πατήπεται τὰ πολεμιώτατα ἡμῖν . Ἄν τοίνυν εἴπῃ σοι τις , Τὸν ἐσταυρωμένον προσκυνεῖς ; εἴπε φαιδρῷ τῇ φωνῇ , γεγηθότι τῷ προσώπῳ · Καὶ προσκυνῶ , καὶ οὐ παύσομαι ποτε προσκυνεῖν . Κἂν γελάσῃ , δάκρυσον αὐτὸν ὅτι μαίνεται . Εὐχαρίστησον τῷ Δεσπότῃ , ὅτι τοιαῦτά ἡμᾶς εὐεργέτησεν , ἵς μηδὲ μαθεῖν δύναται τις χωρὶς τῆς ἀνωθεν ἀποκαλύψεως . Διὰ γὰρ τοῦτο καὶ οὕτως γελά , ὅτι Ψυχικὸς ἀνθρώπος οὐ δέχεται τὰ τοῦ Πνεύματος . Ἐπεὶ καὶ τὰ παιδία τοῦτο πλάγει , ὅταν τι τῶν μεγάλων ἴδῃ καὶ θαυμαστών · κἂν εἰς μυστήρια 14 εἰσαγῆς παιδίον , γελάσεται . Τοῦτο δὲ καὶ Ἕλληνες εὐλκασι τοῖς παιδίοις · μᾶλλον δὲ καὶ τούτων εἰσὶν ἀτελέστεροι , διὸ καὶ ἀθλιώτεροι , ὅτι οὐκ ἐν ἀδρῷ ἡλίκα . Ἄλλ' ἐν τελεῖα δὲ τῶν πηγῶν πάσχουσιν · ὅθεν οὐδὲ συγγνώμης εἰσὶν ἄξιοι . Ἄλλ' ἡμεῖς λαμπρῷ τῇ φωνῇ , καὶ μέγα καὶ ὑψηλὸν βοῶντες , κράζομεν καὶ λέγομεν , καὶ ὅταν πάντες παροῦσιν Ἕλληνες μετὰ πλειόνος τῆς παρρησίας , Τὸ θαῦμα ἡμῶν ὁ σταυρός , καὶ τὸ κεφάλαιον τῶν ἀγαθῶν ἀπάντων , καὶ τὴν παρρησίαν καὶ τὸ στέφανον ἡμῶν . Ἐδουλώθη καὶ μετὰ Παῦλου δύνασθαι λέγειν , ὅτι Δι' οὗ ἐμοὶ κόσμος ἀσταυρώται , κἀγὼ τῷ κόσμῳ 15 ἀλλ' οὐ δύναμαι , ποικίλως πάθει κατεχόμενος . Διὸ παραιτῶ καὶ ὑμῖν , καὶ πρὸς γε ὑμῶν ἐμαυτῷ 16 , σταυρωθῆναι τῷ κόσμῳ , καὶ μηδὲν κοινὸν ἔχειν πρὸς τὴν γῆν , ἀλλὰ τὴς ἄνω πατρίδος ἐρᾶν , καὶ τὴν ἐκεῖθεν δόξιν καὶ τῶν ἀγαθῶν . Διὰ γὰρ στρατιώται ἐσμεν βασιλείας οὐρανίου , καὶ ὅπλα ἐνδεδύμεθα πνευματικά . Τί τοίνυν καπηλεύομεν 16,17 καὶ ἀγυρτιζόμεν , μᾶλλον δὲ σκωληκίων βίον μεταχειριζόμεν ; Ὅπου γὰρ ὁ βασιλεύς , ἐκεῖ καὶ τὸν στρατιώτην εἶναι δεῖ . Καὶ γὰρ στρατιώται γεγόναμεν , οὐ τῶν μακρῶν , ἀλλὰ τῶν ἐγγύς . Ὁ μὲν γὰρ ἐπὶ τῆς γῆς βασιλεύς , οὐκ ἂν ἀνάγκου πάντα εἶναι ἐν τοῖς βασιλείοις , οὐδὲ παρὰ τῆς αὐτοῦ πλευρᾶς · ὁ δὲ τῶν οὐρανῶν ἀπαντας ἐγγύς εἶναι βούλεται [ 553 ] τοῦ θρόνου τοῦ βασιλικοῦ . Καὶ πῶς δυνατὸν ἐνταῦθα ὄντας , φησὶ , παρ' ἐκεῖνον ἐσπᾶναι τὸν θρόνον ; Ὅτι καὶ Παῦλος ἐπὶ τῆς γῆς ὢν , ὅπου τὰ Σεραφὶμ ἦν , ὅπου τὰ Χερουβὶμ , καὶ ἐγγύτερό τοῦ Χριστοῦ , ἢ οὗτοι οἱ ἀσπιδοφόροι τοῦ βασιλέως . Οὕτω μὲν γὰρ πολλοῦ τὰς ὁμείς περιφέροσιν · ἐκεῖνον δὲ οὐδὲν ἐφάνταξεν , οὐδὲ περιείλκεν , ἀλλὰ πᾶσαν τὴν διάνοιαν πρὸς τὰ βασιλικά τεταμένην εἶχεν . Ὅστε ἂν βουληθῶμεν , δυνατὸν καὶ ἡμῖν τοῦτο . Εἰ μὲν γὰρ τόπου διεστήκει , καλῶς ἂν ἠπόρει · εἰ δὲ πανταχοῦ πάρεισι , τῷ σπουδάζειν καὶ συντεταμένῳ πλησίον ἐστι . Διὰ τοῦτο καὶ ὁ Προφήτης ἔλεγεν · Οὐ φοβηθήσομαι κακά , ὅτι σὺ μετ' ἐμοῦ εἶ · καὶ αὐτὸς πᾶλιν ὁ Θεός · Θεὸς ἐγγὺς ἐμοῦ εἰμί , καὶ οὐχὶ Θεὸς ἀπὸ μακρόθεν . Ὅσπερ οὖν αἱ ἁμαρτίαι διωτῶσιν ἡμᾶς ἀπ' αὐτοῦ , εὖναι καὶ δικαιοσύνη συνάγουσιν ἡμᾶς πρὸς αὐτόν . Ἐπεὶ γὰρ Ἰαλοῖντός σου , φησίν , ἐρῶ , Ἰδοὺ πάρειμι . Ποῖος πατὴρ οὕτως ἀνὴν ὑπακούσει ποτε τοῖς ἐγγόνιοις ; ποία μήτηρ οὕτως ἐστὶ παρεσκευασμένη
Lemmas: εἰ . οὗτος 12 τοίνυν ἐγκαλύπτω ὁ διάνοια ὁ σός , καί ὁ σωτηρία περιπτύω ὁ ἡμέτερος Ψυχή . οὕτως γάρ ὁ σταυρός ὁ οἰκέω σῴζω 13 καί ἐπιστρέφω , ὁ πλάνη ἐξελαύνω , ὁ ἀλθείαν ἐπανάγω , ὁ γῆ οὐρανός ποιέω , ὁ ἄνθρωπος ἄγγελος φρονέω . Ζεύς οὗτος ὁ δαίμων οὐκέτι φοβερός , ἀλλά εὐκαταφρόνητος · οὐδέ ὁ θάνατος θάνατος , ἀλλά ὕπνος · διά οὗτος πᾶς ῥίπτω γαμή καί πατήπεται ὁ πολέμιος ἐγώ . ἄν τοίνυν εἶπον σύ τις , ὁ σταυρόω προσκυνέω ; εἶπον φαιδρός ὁ φωνή , γηθέω ὁ πρόσωπον · καί προσκυνέω , καί οὖον παύω ποτός προσκυνέω . κἀν γελάω , δάκρυ αὐτός ὅτι μαίνομαι . εὐχαριστέω ὁ δεσπότης , ὅτι τοιοῦτος ἐγώ εὐεργετέω , ἴς μηδέ μανθάνω δύναμαι τις Χωρὶς ὁ ἄνωθεν ἀποκάλυψις . Ζεύς γάρ οὗτος καί οὕτως γελάω , ὅτι Ψυχικός ἄνθρωπος οὖον δέχομαι ὁ ὁ πνεῦμα . ἐπεί καί ὁ παιδίον οὗτος πλάγος , ὅταν τίς ὁ μέγας ὁράω καί θαυμαστός · κἀν εἰς μυστήριον 14 εἰσάγω παιδίον , γελάω . οὗτος δέ καί Ἕλλην εὐλκασι ὁ παιδίον · μᾶλλον δέ καί οὗτος εἰμί ἀτελής , διό καί ἄθλιος , ὅτι οὐ ἐν ἁδρός ἡλίκος . ἄλλος ἐν τέλειος δέ ὁ πηγή πάσχω · ὅθεν οὐδέ συγγνώμη εἰμί ἄξιος . ἄλλος ἐγώ λαμπρός ὁ φωνή , καί μέγας καί ὑψηλός βοῦς , κράζω καί λέγω , καί ὅταν πᾶς πάρειμι Ἕλλην μετά πλείων ὁ παρρησία , ὁ θαῦμα ἐγώ ὁ σταυρός , καί ὁ κεφάλαιος ὁ ἀγαθός ἀπαντάω , καί ὁ παρρησία καί ὁ στέφανος ἐγώ . δουλόω καί μετά Παῦλος δύναμαι λέγω , ὅτι διά ὅς ἐγώ κόσμος ασταύρωτος , ἐγώ ὁ κόσμος 15 ἀλλά οὖον δύναμαι , ποικίλως πάθος κατέχω . Διὸ παραιτώ καί σύ , καί πρός γε σύ ἐμαυτοῦ 16 , σταυρόω ὁ κόσμος , καί μηδείς κοινός ἔχω πρός ὁ γῆ , ἀλλά σής ἄνω πατρίς ἐράω , καί ὁ ἐκεῖθεν δόξις καί ὁ ἀγαθός . Ζεύς γάρ στρατιώτης εἰμί βασίλεια οὐράνιος , καί ὅπλον ἐνδύω πνευματικός . τις τοίνυν καπηλεύω 16,17 καί ἀγυρτιζόμεν , μᾶλλον δέ σκωλήκιον βίος μεταχειρίζω ; ὅπου γάρ ὁ βασιλεύς , ἐκεῖ καί ὁ στρατιώτης εἰμί δεῖ . καί γάρ στρατιώτης γίγνομαι , οὖον ὁ μακρός , ἀλλά ὁ ἐγγύς . ὁ μέν γάρ ἐπί ὁ γῆ βασιλεύς , οὐ εἄν ἀνάγχω πᾶς εἰμί ἐν ὁ βασίλειος , οὐδέ παρά ὁ αὐτός πλευρά · ὁ δέ ὁ οὐρανός ἅπας ἐγγύς εἰμί βούλομαι [ 553 ] ὁ θρόνος ὁ βασιλικός . καί πῶς δυνατός ἐνταῦθα εἰμί , φημί , παρά ἐκεῖνος σπανός ὁ θρόνος ; ὅτι2 καί Παῦλος ἐπί ὁ γῆ εἰμί , ὅπου ὁ σεραφίμ εἰμί , ὅπου ὁ χερουβίν , καί εγγύτερος ὁ Χριστός , ἢ οὗτος ὁ ἀσπιδοφόρος ὁ βασιλεύς . οὕτως μέν γάρ πολύς ὁ ὄμνυμι περιφέρω · ἐκεῖνος δέ οὐδείς φαντάζω , οὐδέ περιαιρέω , ἀλλά πᾶς ὁ διάνοια πρός ὁ βασιλικός τείνω ἔχω . ὅστε εἄν βούλομαι , δυνατός καί ἐγώ οὗτος . εἰμί μέν γάρ τόπος διΐστημι , καλῶς εἄν ἀπορέω · εἰμί δέ πανταχοῦ πάρειμι , ὁ σπουδάζω καί συντείνω πλησίος εἰμί . Ζεύς οὗτος καί ὁ Προφήτης λέγω · οὖον φοβέω κακός , ὅτι σύ μετά ἐγώ εἰμί · καί αὐτός πάλιν ὁ Θεός · θεός ἐγγύς ἐγώ εἰμί , καί οὐ θεός ἀπό μακρόθεν . ὅσπερ οὖν ὁ ἁμαρτία διώτης ἐγώ ἀπό αὐτός , εὐνή καί δικαιοσύνη συνάγω ἐγώ πρός αὐτός . ἐπεί γάρ Ἰαλοῖντός σύ , φημί , εἴρω , ἰδέ πάρειμι . ποῖος πατήρ οὕτως ἄνειμι ὑπακούω ποτός ὁ ἐγγόνιον ; ποῖος μήτηρ οὕτως εἰμί παρασκευάζω