joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0171.2
δ . Τίνος οὖν ἕνεκεν ἐλάχιστας αὐτὰς ἐκάλεσε , καὶ τοῦτο μεγάλας καὶ ὑψηλὰς οὖσας ; Ἐπειδὴ αὐτὰς τὴν νομοθεσίαν εἰσάγειν ἔμελλεν . Ὦσπερ γὰρ ἐαυτὸν ἐταπείνωσε , καὶ μέτρια πολλοχῶ περὶ ἑαυτοῦ φθέγγεται · οὕτω καὶ περὶ τῆς ἑαυτοῦ 30 νομοθεσίας , παιδεύων ἡμᾶς κἂν τούτῳ 31 πανταχῶ μετριάζειν . Ἄλλως δὲ 32 καὶ ἐπειδὴ καινοτομίας ἐδόκει τις ὑποψία εἶναι , ὑποσταλμένος τῶς κέχρηται τῷ λόγῳ . Ὑπὸν δὲ ἀκούσης ἐλάχιστον ἐν τῇ βασιλείᾳ τῶν οὐρανῶν , μηδὲν ἄλλο ὑπόπτευε ἢ γένναν καὶ κόλασιν . Βασιλείαν γὰρ οὐδὲν οὐχὶ τὴν ἀπόλαυσιν μόνον λέγειν , ἀλλὰ καὶ τὸν καιρὸν τῆς ἀναστάσεως , καὶ τὴν παρουσίαν ἐκείνην τὴν φοβερὰν . Ἐπεὶ πῶς ἂν ἔχοι λόγον , τὸν μὲν εἰπόντα τὸν ἀδελφὸν μωρὸν , καὶ μίαν παραβάσειν ἄντολην , εἰς τὴν γένναν ἐμπεσεῖν · τὸν δὲ ὅλας λύοντα , καὶ ἑτέρους εἰς τοῦτο ἐνάγοντα , ἐν τῇ βασιλείᾳ εἶναι ; Οὐ τοίνυν τοῦτο φησίν , ἀλλ᾽ ὅτι ἐν ἐκείνῳ τῷ καιρῷ ἐλάχιστος ἔσται 10 , ἀπερὶ μέμψεται , ἐξαγος · ὅ δὲ ἐξαγὸς πάντως εἰς τὴν γένναν ἐμπεσεῖται τότε . Καὶ γὰρ Θεὸς οὐν προφθεῖ τὴν τῶν πολλῶν ῥαθυμίαν , καὶ ὅτι ὁλλοιροῖ τις ὑπερβολὴς νομίζει εἶναι τὰ εἰρημένα μόνης , καὶ συλλογιζέσθαι τοὺς νόμους , καὶ λέγειν · Ἐὰν οὖν τις μωρὸν καλέσῃ , κολάσεται · ἐὰν οὖν ἴδῃ τις ἀπόλυσις 41 , μοχθὸς γίνεται ; Διὸ δὴ ταύταις προαναίρων τὴν ὀλιγωρίαν , ἀπειλὴν τέθεικε μεγίστην ἐκατέροις , καὶ τοὺς παραβαίνοντας , καὶ τοὺς ἑτέρους εἰς τοῦτο ἐνάγοντας . Εἴδοτε 42 τοίνυν τὴν ἀπειλὴν , μὴτε αὐτοὶ παραβαίνωμεν , μὴτε τοὺς βουλομένους ταῦτα φυλάττειν ἐκλύωμεν . Ὡς δ᾽ ἄν ποιήσῃ καὶ διδάξῃ , φησίν , μέγας κληθήσεται . Οὐ γὰρ ἑαυτὸς δεῖ χρησίμους εἶναι μόνον , ἀλλὰ καὶ ἑτέρους . Καὶ γὰρ οὐχ 43 Ἰησοῦς ὁ μισθὸς τῶν ἑαυτὸν κατορθούντων 44 , καὶ τῶν μὴ 45 ἑαυτοῦ καὶ 46 ἑτέρων προστιθέναι . Ὦσπερ γὰρ τὸ διδάσκοντι ἄνευ τοῦ ποιεῖν , κρίνει τὸν διδάσκοντα ( Ὁ γὰρ διδάσκων , φησίν , ἑτέρων , σεαυτὸν οὐ διδάσκει ; ) · οὕτω τὸ ποιεῖν μὲν , ἑτέρους δὲ μὴ ὑψηλῶσαι , ἐλαττοῖ τὸν μισθόν . Δεῖ τοίνυν ἐν ἐκατέροις ἀκρων εἶναι , καὶ πρότερον ἑαυτὸν κατορθώσαντα , οὕτω καὶ ἐπὶ τὴν τῶν ἄλλων ἐκθύναι 47 ἐπιμελεῖσθαι . Διὰ γὰρ τοῦτο καὶ αὐτὸς τὴν ποίησιν πρὸ τῆς διδασκαλίας ἔθηκε , δεῖξας ὅτι οὕτω μάλιστα τις διδάξαι δυνήσεται , ἑτέρους δὲ ὀδυμᾶς . Ἀκούσεται γάρ · Τατρε , θεράπευσον σεαυτόν . Ὁ γὰρ ἑαυτὸν διδάξαι μὴ δυνάμενος καὶ ἑτέρους ἐπὶ χειρῶν διορθοῦν , πολλοὺς ἔξει τοὺς κυρωθόντας
Lemmas: δ . τίς οὖν ἕνεκα μικρός αὐτός καλέω , καί οὗτος μέγας καί ὑψηλός οὖς ; ἐπεί αὐτός ὁ νομοθεσία εἰσάγω μέλλω . ὥσπερ γάρ ἑαυτοῦ ταπεινόω , καί μέτριος πολλοχῶ περί ἑαυτοῦ φθέγγομαι · οὗτος καί περί ὁ ἑαυτοῦ 30 νομοθεσία , παιδεύω ἐγώ κἀν οὗτος 31 πανταχῶ μετριάζω . ἄλλος δέ 32 καί ἐπεί καινοτομία δοκέω τις ὑποψία εἰμί , ὑποστέλλω Τῶς χράομαι ὁ λόγος . ὕπειμι δέ ἄκων μικρός ἐν ὁ βασίλεια ὁ οὐρανός , μηδείς ἄλλος ὑποπτεύω ἢ γέννα καί κόλασις . βασιλεία γάρ οὐδείς οὐ ὁ ἀπόλαυσις μόνος λέγω , ἀλλά καί ὁ καιρός ὁ ἀνάστασις , καί ὁ παρουσία ἐκεῖνος ὁ φοβερός . ἐπεί πῶς εἄν ἔχω λόγος , ὁ μέν εἶπον ὁ ἀδελφός μωρός , καί εἷς παράβασις ἀντολή , εἰς ὁ γέννα ἐμπίπτω · ὁ δέ ὅλος λύω , καί ἕτερος εἰς οὗτος ενάγων , ἐν ὁ βασίλεια εἰμί ; οὖον τοίνυν οὗτος φημί , ἀλλά ὅτι ἐν ἐκεῖνος ὁ καιρός μικρός εἰμί 10 , ἀπερὶ μέμφομαι , ἐξάγω · ὅς δέ ἐξάγω πάντως εἰς ὁ γέννα ἐμπίπτω τότε . καί γάρ θεός ὀν προφθάνω ὁ ὁ πολύς ῥᾳθυμία , καί ὅτι ολλοιερος τις ὑπερβολή νομίζω εἰμί ὁ εἴρω μόνος , καί συλλογίζομαι ὁ νόμος , καί λέγω · ἐάν οὖν τις μωρός καλέω , κολάζω · ἐάν οὖν ὁράω τις ἀπόλυσις 41 , μόχθος γίγνομαι ; Διὸ δή οὗτος προαναιρέω ὁ ὀλιγωρία , ἀπειλή τίθημι μέγας ἑκάτερος , καί ὁ παραβαίνω , καί ὁ ἕτερος εἰς οὗτος ἐνάγω . οἶδα 42 τοίνυν ὁ ἀπειλή , μήτε αὐτός παραβαίνω , μήτε ὁ βούλομαι οὗτος φυλάσσω ἐκλύω . ὡς δέ ἄν ποιέω καί διδάσκω , φημί , μέγας καλέω . οὖον γάρ εαυτός δεῖ χρήσιμος εἰμί μόνος , ἀλλά καί ἕτερος . καί γάρ οὐ 43 Ἰησοῦς ὁ μισθός ὁ ἑαυτοῦ κατορθόω 44 , καί ὁ μή 45 ἑαυτοῦ καί 46 ἕτερος προστίθημι . ὥσπερ γάρ ὁ διδάσκω ἄνευ ὁ ποιέω , κρίνω ὁ διδάσκω ( ὁ γάρ διδάσκω , φημί , ἕτερος , σαυτοῦ οὖον διδάσκω ; ) · οὗτος ὁ ποιέω μέν , ἕτερος δέ μή ὑψηλόομαι , ἐλασσόω ὁ μισθός . Δεύς τοίνυν ἐν ἑκάτερος ἄκρος εἰμί , καί πρότερος ἑαυτοῦ κατορθόω , οὗτος καί ἐπί ὁ ὁ ἄλλος ἐκθύω 47 ἐπιμελέομαι . Ζεύς γάρ οὗτος καί αὐτός ὁ ποίησις πρό ὁ διδασκαλία τίθημι , δείκνυμι ὅτι οὗτος μάλιστα τις διδάσκω δύναμαι , ἕτερος δέ οδυμαω . ἀκούω γάρ · Τατρε , θεραπεύω σεαυτοῦ . ὁ γάρ ἑαυτοῦ διδάσκω μή δύναμαι καί ἕτερος ἐπί χείρ διορθόω , πολύς ἔξειμι ὁ κυρόω