joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0131.1
ὅν τοῦ Χριστοῦ νόμῳ . Ὁ εἰκών τῷ ἀδελφῷ αὐτοῦ , Μωϋσῆ , ἔνοχος ἔσται τῇ ῥάβδῳ τοῦ πυρός . Ὁ ἐμβλέγας γυναῖκα πρὸς τὸ ἐπιθυμῆσαι , ἤδη ἐμοίχευσεν αὐτήν ¹¹ . Εἰμὴ τις ταπεινώσῃ ἑαυτὸν ὡς τὸ παιδίον , οὐ μὴ εἰσέλθῃ εἰς τὴν βασιλείαν τῶν οὐρανῶν . Οὗτοι δὲ καὶ ἐπιτράδουσι τῶν , κατὰ τῶν ὑπὲρκων καὶ παραδεδομένων καὶ τρεφόντων αὐτοὺς καὶ δεδικώτων θηρίῳ γινόμενοι χαλεπώτεροι διὰ μὲν τὸν Χριστὸν οὐδὲν ποιούντες , πάντα δὲ διὰ τὴν γαστέρα , διὰ τὰ χρήματα , διὰ τὴν κενοδοξίαν . Ἄρα ἔνι ἀρρήθαι διὰ ῥημάτων τὴν τῶν πραγμάτων πλημμελείαν ; Τί ἄν τις εἴποι τὰς χλευασίας αὐτῶν , τὸν γέλους , τὰς ἀκαίρους διαλέξεις , τὰς αἰσχρολογίας ; Περὶ δὲ πλεονεξίας ; οὐδὲ ἐπένἐνι . Καθάπερ γὰρ οἱ ἐν τοῖς ὄρεσι μοναχοὶ οὐδὲ τί ποτὲ ἐστιν ἡ πλεονεξία ἔσασιν , οὕτως οὐδὲ οὗτοι · ἀλλ’ ἀπεναντίας ἐκείνοις . Ἐκεῖνοι μὲν γὰρ διὰ τὸ πᾶρρωμ τοῦ νοσήματος εἰνα ἀγνοοῦσι τὸ πᾶθος · οὗτοι δὲ διὰ τὸ σφόδρα ἐν αὐτῷ ¹² μεθεῖναι οὐδὲ αἰσθάνονται ὅσον ἐστὶ τὸ κακόν . Οὕτω γὰρ παρώαστο τὴν ἀρετὴν ἡ κακία αὐτὴ καὶ τυραννεῖ , ὡς μηδὲ ἔγκλημα βαρὺ εἶναι νομίζεσθαι αὐτὴν παρὰ τοῖς μαινομένοις ἐκείνοις . Ἄλλὰ βούλεσθε τούτους ἀφέντες , ἐκ’ ἑτέρους ἴδωμεν ἐπικειστερόρους ; Φέρε οὖν , τῶν δήμουργῶν γένοι · καὶ χειροτεχνῶν ἐξετάζωμεν . Οὗτοι γὰρ μάλιστα δοκοῦσιν ἐν δικαίῳ διαζῆν πόνων , καὶ τῶν ἰδρωτῶν τῶν ἑαυτῶν . Ἄλλὰ καὶ οὗτοι ὅταν μὴ προσέχων ἐαυτοῖς , πολλὰ ἐντεῦθεν συνάγουσιν ἑαυτοῖς κακά . Τὴν γὰρ ἀπὸ τῆς πράξεως καὶ ἀγχορσίας ἀδικίαν ἐπεστιάγουσι ¹³ τῇ τῶν δικαίων πόνων ἐργασίᾳ , καὶ ὀρκους καὶ ἐπιωρίας καὶ ψευδολογίας προστιθεῖσαι τῇ πλεονεξίᾳ πολλάκις , καὶ τῶν βιωτικῶν μόνων’ εἰσὶ πρεχμάτων , καὶ τῇ γῇ προσπηλωμένοι διατελοῦσι · καὶ ὅπως μὲν χρηματίζωσι , πάντα πράττουσιν · ὅπως δὲ μεταδοῖεν τοῖς δεομένοις , οὐ πολλὴν τίθενται τὴν σπουδήν , ἀλλὰ τὰ ὄντα οὐδεὶν βουλομένοι . Τί ἄν τις εἴποι τὰς λοιδορίας τὰς ὑπὲρ τῶν ἐμπορίων , τὰς ὑβρεις , τὰ δανειοτάτα , τοὺς τόκους , τὰ συναλλάγματα τὰ πολλῆς γέμοντα καπηλείας , τὰς ἐμπορίας ¹⁴ τὰς ἀναίσχυντους ; [ 614 ] γ’ . Ἄλλὰ βούλεσθε καὶ τούτους ἀφέντες , ἐκ’ ἑτέρους ἴδωμεν , τοὺς δὴ δοκοῦντας εἶναι δικαιοτέρους ; Τίνες οὖν εἰσιν οὗτοι ; Οἱ τοὺς ἄγρους κεκτημένοι , καὶ τὸν ἀπὸ τῆς γῆς ὀρεπτόμενοι πλοῦτον . Καὶ τί τούτων γένοιτ’ ἄν ἀδικώτερον ; Εἰ γὰρ τις ἐξετάσειε πῶς τοῖς ἀδελφοῖς καὶ ταλαιπώροις κέχρηται γεωργοῖς , βαρβαρῶν αὐτοὺς ὡμοτέρους ἑξεταί . Τοῖς γὰρ ἐν λίκμῳ τιμημένοις , καὶ δι’ ἅλης πονουμένοις τῆς ζωῆς , καὶ τελέσματα διγνεχῆ καὶ ἀφόρητα ἐπιτιθεῖσαι , καὶ διακονίας ἐπιπόνους ἐπιτάττουσι , καὶ ὡς ὄνοις καὶ ἡμίονοις , μᾶλλον δὲ ὡς λίθοις τοῖς ἐκείνοις κέχρηνται σώμασιν , οὐδὲ μικρὸν ἀναπνεῦσαι συγχωροῦντες , καὶ παρεχοῦντες τῆς γῆς , καὶ μὴ παρεχοῦντες , ὁμοίως αὐτοὺς κατατείνουσι , καὶ οὐδεμιᾶς αὐτοῖς συγγνώμης μεταδιδόναι · οὐ τί γένοιτ’ ἄν ἐλεεινότερον , ὅταν δι’ ὀλοκληροῦ τοῦ χειμῶνος πονέσαντες , καὶ χρυμὸν καὶ δὺρβρον καὶ ἀργυντίας δαπανηθέντες , κενεῖς ἀναχωρήσωσι ταῖς χερσίν , ἐπὶ καὶ προσφορεῖντες , καὶ τοῦ λειμοῦ τούτου καὶ τοῦ ναυαγοῦ τὰς τῶν ἐπιτρόπων βασάνους καὶ τοὺς ἐλκυσμοὺς καὶ τὰς ἀπαιτήσεις καὶ τὰς ἀπαγωγὰς καὶ τὰς ἀπαραίτητους λειτουργίας · μᾶλλον δεδοικότες καὶ φρόντιντες ; Τί ἄν τις εἴποι τὰς ἐμπορίας , ἃς ¹⁵ αὐτοὺς ἐμπορεῦνται , τὰς καπηλείας , ἃς αὐτοὺς καπηλεύουσιν , ἀπὸ μὲν τῶν πόνων αὐτῶν καὶ τῶν ἰδρωτῶν ληνοῦς · καὶ ὑπολήνια πληροῦντες , αὐτοὶς δὲ οὐδὲ ὀλίγον εἰςἀγαγεῖν ¹⁶ ἐπιτρέποντες μέτρον , ἀλλ’ ὀλοκληρον τὸν καρπὸν εἰς τοὺς τῆς παρανομίας αὐτῶν ἀντλοῦντες πύθους , καὶ ὀλίγον αὐτοῖς ὑπὲρ τούτου προστιθέμενοι ¹⁷ ἀργύριον ; Καὶνὰ δὲ καὶ γένν τήκων ἐπιούσιοι , καὶ οὐδὲ τοῖς Ἑλλήνων νόμοις νενομιμένα , καὶ δανεισμάτων γραμματεία πολλῆς γέμοντα τῆς ἄρδης συντιθέασιν . Οὐδὲ γὰρ ἐκατοστὴν τοῦ παντός , ἀλλὰ τὸ ἡμίον τοῦ παντὸς ἀπατεῖν βιάζονται · καὶ ταῦτα τοῦ ἀπαιτουμένου καὶ ῥυναῖκα ἔχοντος , καὶ παῖδια τρέφοντος , καὶ ἀνθρώπου ὄντος ¹⁸ , καὶ τοῖς οἰκείοις πόνους καὶ τὴν ἄλω καὶ τὴν ληνὸν πληρούντος . Ἄλλ’ οὐδὲν τούτων ἐννοοῦσι . Διὸ δὴ τὸν προφήτην εὐκαιρον παραστησάμενον ἐπεῖπιν · Ἐκστηθῆ , οὐράνε , καὶ σφρίξον , γῆ · εἰς ὀσὴν θηριώδιαν τὸ τῶν ἀνθρώπων γένος ; ἐξεδαχέυσθη . Ταῦτα δὲ λέγω , οὐ τέχνας , οὐδὲ γεωργίας , οὐδὲ στρατείας , οὐδὲ ἀγροὺς διαβάλλω , ἀλλ’ ἡμᾶς αὐτούς . Ἐπεὶ καὶ ὁ Κορινθίων ἐκατοντάρχης ἦν , καὶ ὁ Παῦλος σκηντομόρος , καὶ μετὰ τὸ κήρυγμα τῇ τέχνῃ ἐχέχρητο · καὶ ὁ Δαυὶδ βασιλεὺς ἦν · καὶ ὁ Ἰωβ πολλῶν ἀπήλειπε ¹⁹ καὶ πολλῶν προσόδων · καὶ οὐδὲν ἦν ἐντεῦθεν ¹⁰ κάλυμμα οὐδενὶ τούτων πρὸς ἀρετήν . Ταῦτ’ οὖν πάντα ἐννοοῦντες , καὶ τὰ μυρία τάλαντα ἀναλαγόμενοι ¹¹ , κἂν ἐντεῦθεν ἐπεχθώμεν πρὸς τὸ ἀφαινεῖν τοὺς πλησίον ὀλίγα ἐκεῖνα καὶ εὐτελῆ . Καὶ γὰρ λόγος ἡμῖν γίνεται ¹² τῶν ἐμπιστευθεισῶν ἡμῖν ἐντολῶν , καὶ οὐκ ἔχομεν πάντα καταβαλεῖν , οὐδ’ οὐν ὅτιοῦν ποιήσωμεν . Διὰ [ 615 ] τοῦτο ἔδωκεν ἡμῖν ὁ Θεὸς πρὸς ἐκτίαν εὐχολὸν τε καὶ ῥαδίαν ὅδον , καὶ πάντα δυναμένην διαλύσασθαι ἐκεῖνα , τὸ μὴ μητσιαχεῖν λέγω . Ἴν’ οὖν τοῦτο μάθωμεν καλῶς , ἀκούσωμεν ὅφρ προῦντες τῆς παραβολῆς ἀπόσιν . Προσρχθῆν γὰρ αὐτῷ , φησίν , εἰς ὀρεμλέτης μυρίων ταλάντων . Οὐκ ¹³ ἔχοντος δὲ αὐτοῦ ἀποτίσει , ἐκέλευσεν αὐτὸν πραθῆναι , καὶ τὴν γυναῖκα αὐτοῦ , καὶ τὰ παῖδια . Τίνος ¹⁴ ἔνεκεν ; ἐπὴ μοι . Οὐκ ἐξ ὠμότητος , οὐδὲ ἀπανθρωπίας · καὶ γὰρ εἰς αὐτὴν ἡ ζημία περιέστατο πάλιν · δοῦλη γὰρ ἦν κάκεινη · ἀλλ’ ἐξ ἀρμάτων χρησιμεῖας . Βούλεται γὰρ αὐτὸν ποτῆσαι ¹⁵ διὰ τῆς ἀπειλῆς ταύτης , ἵνα εἰς ἰκετηρίαν ἀγάγῃ ¹⁶ , οὐχ ἵνα πραθῇ . Εἰ γὰρ διὰ τοῦτο ἐποίησε , οὐκ ἂν ἐκτείνενεν ἐν αὐτῷ τῇ αἰτήσει , οὐδ’ ἂν τὴν γάριν ἔδωκε . Διατὶ οὖν πρὸ τοῦ λογοθεῖσαι τοῦτο οὐκ ἐποίησεν , οὐδὲ ἄρξκε τὸ δολιχμα ; Διδάξαι βουλόμενος πᾶσιν αὐτὸν ὀρημάτων ἐλευθεροῦ , ἵνα κἂν ταύτῃ ἡμερώτερος περὶ τὸν σύνδουλον γένηται . Εἰ γὰρ καὶ μαθὼν τοῦ δολήματος τὸν ὄγκον , καὶ τῆς συγχωρήσεως τὸ μέγεθος , ἐπέμεινεν ἄγχνον τὸν σύνδουλον · εἰ μὴ τοσούτοις αὐτὸν προεταβέυσεν φαρμάκοις , ποῦ οὐκ ἂν ἐξήλειν ὠμότητος ; Τί οὖν ἐκεῖνος ; Μακροθύμησον ἐπ’ ἐμοί , καὶ πάντα σοὶ ἀποδώσω , φησίν . Ὁ δὲ κύριος αὐτοῦ σπλαγχνισθεὶς , ἀπέλυσεν αὐτόν , καὶ τὸ δάνειον ἀρῆσεν αὐτῷ . Εἰδὲς πάλιν φιλοανθρωπίας ὑπερβολήν ; Ἀναβολὴν ἐξήτησε μόνον καιροῦ καὶ ὑπέδειν οὐ οἰκείτης · ὁ δὲ μεῖζον ἢ ἤτησε ἔδωκεν , δαρεῖν ὀλοκληρον τοῦ δανεισματος καὶ συγχωρήσιν . Ἐβούλετο μὲν γὰρ καὶ ἐξ ἀρχῆς δῦναι , ἀλλ’ οὐκ ἐδούλετο αὐτοῦ εἶναι τοῦ δώρου μόνον , ἀλλὰ καὶ τοῦτοῦ ἰκετηρίας , ἵνα μὴ ἀστεφάνωτος ἀπελθῇ . Ὅτι γὰρ αὐτῷ τὸ πᾶν ἦν , εἰ καὶ προσέτεσεν οὕτως καὶ ἐδεξήθη , ἡ αἰτία τῆς συγχωρήσεως ἐδήλωσε · Σπλαγχνισθεὶς ¹⁷ γὰρ ἀρ -
Lemmas: ὅς ὁ Χριστός νόμος . ὁ εἰκών ὁ ἀδελφός αὐτός , Μωϋσῆς , ἔνοχος εἰμί ὁ ῥάβδος ὁ πῦρ . ὁ ἐμβλέγας γυνή πρός ὁ ἐπιθυμέω , ἤδη μοιχεύω αὐτός ¹¹ . ειμή τις ταπεινόω ἑαυτοῦ ὡς ὁ παιδίον , οὖον μή εἰσέρχομαι εἰς ὁ βασίλειος ὁ οὐρανός . οὗτος δέ καί ἐπιτρέχω ὁ , κατά ὁ ὑπερκάω καί παραδίδωμι καί τρέφω αὐτός καί δικάζω θηρίον γίγνομαι χαλεπός διά μέν ὁ Χριστός οὐδείς ποιέω , πᾶς δέ διά ὁ γαστήρ , διά ὁ χρῆμα , διά ὁ κενοδοξία . ἄρας ἐν ἀραρίσκω διά ῥῆμα ὁ ὁ πρᾶγμα πλημμέλεια ; τις ἄν τις εἶπον ὁ χλευασία αὐτός , ὁ γέλως , ὁ ἄκαιρος διαλέγω , ὁ αἰσχρολογία ; περι δέ πλεονεξία ; οὐδέ ἐπινέω . καθά γάρ ὁ ἐν ὁ ὄρος μοναχός οὐδέ τίς ποτέ εἰμί ὁ πλεονεξία εἰμί , οὕτως οὐδέ οὗτος · ἀλλά απεναντίας ἐκεῖνος . ἐκεῖνος μέν γάρ διά ὁ πᾶρρωμ ὁ νόσημα εἰμί ἀγνοέω ὁ πάθος · οὗτος δέ διά ὁ σφόδρα ἐν αὐτός ¹² μεθίημι οὐδέ αἰσθάνομαι ὅσος εἰμί ὁ κακός . οὕτως γάρ παροράω ὁ ἀρετή ὁ κακία αὐτός καί τυραννέω , ὡς μηδέ ἔγκλημα βαρύς εἰμί νομίζω αὐτός παρά ὁ μαίνομαι ἐκεῖνος . ἀλλά βούλομαι οὗτος ἀφίημι , ἐπίτεξ ἕτερος ὁράω επικειστεροροος ; φέρω οὖν , ὁ δημούργος γίγνομαι · καί χειροτέχνης ἐξετάζω . οὗτος γάρ μάλιστα δοκέω ἐν Δίκαιος διαζῶ πόνος , καί ὁ ἱδρώς ὁ ἑαυτοῦ . ἀλλά καί οὗτος ὅταν μή προσέχω ἑαυτοῦ , πολύς ἐντεῦθεν συνάγω ἑαυτοῦ κακός . ὁ γάρ ἀπό ὁ πρᾶξις καί ἀγχορσίας ἀδικία ἐπιστίζω ¹³ ὁ ὁ Δίκαιος πόνος ἐργασία , καί Ὅρκος καί επιωρια καί ψευδολογία προστίθημι ὁ πλεονεξία πολλάκις , καί ὁ βιωτικός μονώνω εἰμί πρεχμάτων , καί ὁ γῆ προσπηλόω διατελέω · καί ὅπως μέν χρηματίζω , πᾶς πράσσω · ὅπως δέ μεταδίδωμι ὁ δήω , οὖον πολύς τίθημι ὁ σπουδή , ἀλλά ὁ εἰμί οὖδας βούλομαι . τις ἄν τις εἶπον ὁ λοιδορία ὁ ὑπέρ ὁ ἐμπόριον , ὁ ὕβρις , ὁ δάνειος , ὁ τόκος , ὁ συνάλλαγμα ὁ πολύς γέμω καπηλεία , ὁ ἐμπορία ¹⁴ ὁ αναίσχυντος ; [ 614 ] γε . ἀλλά βούλομαι καί οὗτος ἀφίημι , ἐπίτεξ ἕτερος ὁράω , ὁ δή δοκέω εἰμί Δίκαιος ; τίνω οὖν εἰμί οὗτος ; ὁ ὁ ἀγρός κτάομαι , καί ὁ ἀπό ὁ γῆ ορεπτομενω πλοῦτος . καί τίς οὗτος γίγνομαι ἄν ἄδικος ; εἰμί γάρ τις ἐξετάζω πῶς ὁ ἀδελφός καί ταλαίπωρος χράομαι γεωργός , βαρβάρα αὐτός ωμός ἔχω . ὁ γάρ ἐν λικμάω τιμάω , καί διά ἄλη πονέω ὁ ζωή , καί τέλεσμα διγνεχῆ καί ἀφόρητος ἐπιτίθημι , καί διακονία ἐπίπονος ἐπιτάσσω , καί ὡς ὄνος καί ἡμίονος , μᾶλλον δέ ὡς λίθος ὁ ἐκεῖνος χράομαι σῶμα , οὐδέ μικρός ἀναπνέω συγχωρέω , καί παρέχω ὁ γῆ , καί μή παρέχω , ὁμοίως αὐτός κατατείνω , καί οὐδείς αὐτός συγγνώμη μεταδίδωμι · οὖον τίς γίγνομαι ἄν ἐλεεινός , ὅταν διά ὁλοκληρέω ὁ χειμών πονέω , καί κρυμός καί δὺρβρον καί ἀργυντίας δαπανηθείς , κενός ἀναχωρέω ὁ χείρ , ἐπί καί προσφορέω , καί ὁ λιμός οὗτος καί ὁ ναυαγέω ὁ ὁ ἐπίτροπος βάσανος καί ὁ ελκυσμός καί ὁ ἀπαιτέω καί ὁ ἀπαγωγή καί ὁ απαραίτητος λειτουργία · μᾶλλον δείδω καί φρόντιντες ; τις ἄν τις εἶπον ὁ ἐμπορία , ὅς ¹⁵ αὐτός ἐμπορεύω , ὁ καπηλεία , ὅς αὐτός καπηλεύω , ἀπό μέν ὁ πόνος αὐτός καί ὁ ἱδρώς ληνός · καί ὑπολήνιον πληρόω , αὐτός δέ οὐδέ ὀλίγος εἰςἀγαγεῖν ¹⁶ ἐπιτρέπω μέτρον , ἀλλά ολοκληρος ὁ καρπός εἰς ὁ ὁ παρανομία αὐτός ἀντλέω Πυθώ , καί ὀλίγος αὐτός ὑπέρ οὗτος προστίθημι ¹⁷ ἀργύριον ; καινός δέ καί γίγνομαι τήκω ἐπιούσιος , καί οὐδέ ὁ Ἕλλην νόμος νομίζω , καί δάνεισμα γραμματεία πολύς γέμω ὁ Ἄρδης συντίθημι . οὐδέ γάρ ἐκατοστός ὁ πᾶς , ἀλλά ὁ ἥμιον ὁ πᾶς ἀπατάω βιάζομαι · καί οὗτος ὁ ἀπαιτέω καί ῥυναῖκα ἔχω , καί παιδιά τρέφω , καί ἄνθρωπος εἰμί ¹⁸ , καί ὁ οἰκέω πόνος καί ὁ ἀλόω καί ὁ ληνός πληρόω . ἄλλος οὐδείς οὗτος ἐννοέω . Διὸ δή ὁ προφήτης Εὔκαιρον παρίστημι ἐπεῖπον · Ἐκστηθῆ , οὐρανός , καί σφρίγω , γῆ · εἰς ὅσος θηριωδία ὁ ὁ ἄνθρωπος γένος ; ἐξεδαχέυσθη . οὗτος δέ λέγω , οὖον τέχνη , οὐδέ γεωργία , οὐδέ στρατεία , οὐδέ ἀγρός διαβάλλω , ἀλλά ἐγώ αὐτός . ἐπεί καί ὁ Κορίνθιος ἑκατοντάρχης εἰμί , καί ὁ Παῦλος σκηντομόρος , καί μετά ὁ κήρυγμα ὁ τέχνη χράω · καί ὁ Δαυίδ βασιλεύς εἰμί · καί ὁ Ἰώβ πολύς ἀπολείπω ¹⁹ καί πολύς πρόσοδος · καί οὐδείς εἰμί ἐντεῦθεν ¹⁰ κάλυμμα οὐδείς οὗτος πρός ἀρετή . ταῦτα οὖν πᾶς ἐννοέω , καί ὁ μυρίος τάλαντον ἀναλέγω ¹¹ , κἀν ἐντεῦθεν πέκω πρός ὁ ἀφανίζω ὁ πλησίος ὀλίγος ἐκεῖνος καί εὐτελής . καί γάρ λόγος ἐγώ γίγνομαι ¹² ὁ ἐμπιστεύω ἐγώ ἐντολή , καί οὐ ἔχω πᾶς καταβάλλω , οὐδέ ὀν ὁσ́τσιοῦν ποιέω . Ζεύς [ 615 ] οὗτος δίδωμι ἐγώ ὁ θεός πρός ἐκτίαν ευχολος τε καί ῥᾴδιος ὀδούς , καί πᾶς δύναμαι διαλύω ἐκεῖνος , ὁ μή μητσιηχεω λέγω . ἵνα οὖν οὗτος μανθάνω καλῶς , ἀκούω ὅς προΐημι ὁ παραβολή ἄπους . Προσρχθῆν γάρ αὐτός , φημί , εἰς ὀρεμλέτης μυρίος τάλαντον . οὐ ¹³ ἔχω δέ αὐτός ἀποτίνω , κελεύω αὐτός πέρνημι , καί ὁ γυνή αὐτός , καί ὁ παιδιά . τίς ¹⁴ ἐνέλκω ; ἔπειμι ἐγώ . οὐ ἐκ ὠμότης , οὐδέ ἀπανθρωπία · καί γάρ εἰς αὐτός ὁ ζημία περιίστημι πάλιν · δοῦλος γάρ εἰμί ἐκεῖνος · ἀλλά ἐκ ἄρμα χρησιμειης . βούλομαι γάρ αὐτός ποτέω ¹⁵ διά ὁ ἀπειλή οὗτος , ἵνα εἰς ἰκετηρίαν ἄγω ¹⁶ , οὐ ἵνα πέρνημι . εἰμί γάρ διά οὗτος ποιέω , οὐ εἄν κτείνω ἐν αὐτός ὁ αἰτέω , οὐδέ εἄν ὁ γάριν δίδωμι . διατί οὖν πρό ὁ λογόω οὗτος οὐ ποιέω , οὐδέ ἄρχω ὁ δολιχμαω ; διδάσκω βούλομαι πᾶς αὐτός ὄραμα ἐλευθερόω , ἵνα κἀν οὗτος ἥμερος περί ὁ σύνδουλος γίγνομαι . εἰμί γάρ καί μανθάνω ὁ δολήματος ὁ ὄγκος , καί ὁ συγχώρησις ὁ μέγεθος , ἐπιμένω ἄγχω ὁ σύνδουλος · εἰμί μή τοσοῦτος αὐτός προβαίνω φάρμακον , ποῦ οὐ εἄν ἐξαιρέω ὠμότης ; τις οὖν ἐκεῖνος ; μακροθυμέω ἐπί ἐγώ , καί πᾶς σύ ἀποδίδωμι , φημί . ὁ δέ κύριος αὐτός σπλαγχνίζομαι , ἀπολύω αὐτός , καί ὁ δάνειον ἀράομαι αὐτός . ἀνάκλεις πάλιν φιλοανθρωπια ὑπερβολή ; ἀναβολή ἐξαιτέω μόνος καιρός καί ὑποδέω οὖον οἰκέω · ὁ δέ μείζων ἢ αἰτέω δίδωμι , δέρω ολοκληρος ὁ δανεισμός καί συγχώρησις . βούλομαι μέν γάρ καί ἐκ ἀρχή δύο , ἀλλά οὐ δουλόω αὐτός εἰμί ὁ δῶρον μόνος , ἀλλά καί οὗτος ικετευτικός , ἵνα μή ἀστεφάνωτος ἀπέρχομαι . ὅτι2 γάρ αὐτός ὁ πᾶς εἰμί , εἰμί καί προστίθημι οὕτως καί δέχομαι , ὁ αἰτία ὁ συγχώρησις δηλόω · σπλαγχνίζομαι ¹⁷ γάρ ἀρ -