joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0020.4
α’ . Ὁ δὲ Μάρκος φησίν , ὅτι Καθὼς ἤθυνατο ἀκούειν , ἐλάλει αὐτοῖς τὸν λόγον ἐν παραβολαῖς . Εἶτα δεῖνὸς οὐδὲν αὐτὸν καινοτομοῦντα , εἰσάγει τὸν προφήτην καὶ τοῦτον προαναφωνοῦντα τὴν διδασκαλίαν τὸν τρόπον . Καὶ διδάσκων ἡμᾶς τοῦ Χριστοῦ τὴν γνώμην , ὅτι οὐχ ἵνα ἀγνοῶσιν , ἀλλ’ ἵνα αὐτοὺς εἰς ἐρώτησιν ἀγῃ , οὕτω διελάλετο , ἐπήγαγε · Καὶ χωρὶς παραβολῆς οὐδὲν ἐλάλει αὐτοῖς · καὶ τοῦγε πολλὰ χωρὶς παραβολῆς εἴπεν · ἀλλὰ τότε οὐδὲν . Καὶ ὅμως οὐδεὶς αὐτὸν ἠρώτησε · καὶ τοῦγε τοὺς προφήτας πολλάκις ἠρώτων , ὡς τὸν Ἰεζεκιήλ , ὡς ἑτέρους πολλούς · οὗτοι δὲ οὐδὲν τοιούτων ἐποίησαν . Καὶ τοῦγε ἰκανὰ τὰ εἰρημένα ἦν εἰς ἀγανάκτην αὐτοὺς ἐμβαλεῖν , καὶ διεγειρεῖν πρὸς τὴν ἐρώτησιν · καὶ γὰρ κάλλισιν μεγίστην ἡπείλουν αἱ παραβολαί · ἀλλ’ ὅμως οὐδὲ οὕτως ἐκινήθησαν . Διὸ καὶ ἀφεὶς αὐτοὺς , ἀπῆλθε . Τότε γὰρ , φησίν , ἀφεὶς τοὺς ὄχλους , ἀπῆλθεν εἰς τὴν οἰκίαν αὐτοῦ ὁ Ἰησοῦς · καὶ οὐδεὶς ἐπεταὶ τῶν γραμματέων · ὅθεν δῆλον , ὅτι δι’ οὐδὲν ἕτερον εἶποντο , ἢ ὥστε ἐπιλαβέσθαι . Ἐπειδὴ δὲ οὐ συνέχων τὰ λεγόμενα , ἔσασαν αὐτοὺς λοιπόν . Καὶ προσέρχονται οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ ἐρωτῶντες περὶ τῆς παραβολῆς τῶν ζιζανίων · καὶ τοῦγε ἐστὶν ὅπου βουλομένοις μαθεῖν καὶ διδοικότες ἐρωτῆσαι . Πόθεν οὖν ἐνταῦθα γέγονεν αὐτοῖς ἡ παρρησία ; Ἠκούσαν , ὅτι Ὑμῖν δέδοται γνῶναι τὰ μυστήρια τῆς βασιλείας τῶν οὐρανῶν , καὶ ἐθάρρησαν . Διὸ καὶ ἰδίᾳ ἐρωτῶσιν , οὐ τῷ πλήθει βακχαίνοντες , ἀλλὰ τὸν τοῦ Δεσπότου τηροῦντες νόμον . Τοῦτογε γὰρ , φησίν , οὐχ ὁδοῦ . Καὶ τί δῆποτε τὴν τῆς ζωῆς καὶ τοῦ συντάξεως ἀφέντες παραβολήν , περὶ ταύτης συνιδάνουσιν ; Ὡς σαφεστέρας ἐκείνας ἀφήκων · ταύτην δέ , ὡς ἔχουσαν συγγένειαν πρὸς τὴν προειρημένην , καὶ πλέον τι ἐνδεικνυμένην ἐκείνης , μαθεῖν ἠδούλησαν . Οὐδὲ γὰρ ἂν ἐκ δευτέρου τὴν αὐτὴν εἴπειν ἐπιθυμοῦσιν μαθεῖν · καὶ γὰρ ἑωρῶν πολλὴν ἐξ αὐτῆς ἐμφανισμόν τὴν ἀπειλήν . Διὸ οὐδὲ ἐγκαλεῖ αὐτοῖς , ἀλλὰ καὶ ἀναπληροῖ τὰ εἰρημένα . Καὶ ὅπερ ἔλεγεν ἀεὶ , ὅτι τὰς παραβολὰς οὐ κατὰ τὴν ῥῆσιν ἐπειδὴν δεῖ , ἀπεὶ πολλά τὰ ἄτοπα ἐγίνεται · τοῦτο καὶ αὐτὸς ἐνταῦθα παιδεύων ἡμᾶς , οὕτως ἐξηγεῖται τὴν παραβολήν . Οὐδὲ γὰρ λέγει , τίνες εἰσὶν οἱ δοῦλοι οἱ προσελθόντες · ἀλλὰ δείκνυσι ὅτι ἀκολουθίας τινὸς ἕνεκεν αὐτοὺς παρελῆλθε , καὶ τοῦ διαπλάσαι τὴν εἰκόνα , ἐκεῖνο ἀφεὶς τὸ μέρος , τὰ κατεπείγοντα ἐρμηνεύει καὶ συνέχοντα μάλιστα , καὶ δι’ ἣν παραβολὴ ἐρῆται , δεῖνὸς ἑαυτὸν δυνάμενον καὶ κύριον τοῦ παντός . Καὶ ἀποκρίθεις , φησίν , εἶπεν αὐτοῖς · Ὁ σπείρων τὸ καλὸν σπέρμα ἐστὶν ὁ Υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου , ὁ δὲ ἀγρὸς ἐστὶν ὁ κόσμος · τὸ δὲ καλὸν σπέρμα , οὗτοι εἰσὶν οἱ υἱοὶ τῆς βασιλείας · τὰ δὲ ζιζάνια , οἱ υἱοὶ τοῦ πονηροῦ · ὁ δὲ ἐχθρὸς ὁ σπείσας αὐτά , ἐστὶν ὁ διάβολος · ὁ δὲ θερισμός , ἐστὶν ἡ συντέλεια τοῦ αἰῶνος · οἱ δὲ θεριστὰς , ἄγγελοι εἰσιν . Ὥσπερ οὖν συλλέγεται τὰ ζιζάνια , καὶ πυρὶ καίεται · οὕτως ἔσται ἐν τῇ συντελείᾳ τοῦ αἰῶνος τούτου . Ἀποστελεῖ ὁ Υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου τοὺς ἀγγέλους αὐτοῦ , καὶ συλλέξουσιν ἐκ τῆς βασιλείας αὐτοῦ πάντα τὰ σκάνδαλα καὶ τοὺς ποιοῦντας τὴν ἀνομίαν , καὶ βαλοῦσιν αὐτοὺς εἰς τὴν κάμινον τοῦ πυρός · ἐκεῖ ἔσται ὁ κλαυθμὸς καὶ ὁ βρυγμὸς τῶν ὀδόντων . Τότε οἱ δίκαιοι ἐκλάμψουσιν ὡς ὁ ἥλιος ἐν τῇ βασιλείᾳ τοῦ Πατρὸς αὐτῶν . Ὁστις ἔχει ὦτα ἀκοῆς , ἀκούετω . Καὶ τὸν ἀγρὸν τὸν ἑαυτοῦ , καὶ ἐκ τῆς βασιλείας τῆς ἑαυτοῦ συνάγει , εὐδῆλον ὅτι καὶ ὁ παρὼν κόσμος αὐτοῦ ἐστι . Σκόπει δὲ αὐτοῦ φιλανθρωπίαν ἀριστον , καὶ τὸ πρὸς ἐχθρούς ἐπιμέλεια , καὶ τὸ πρὸς κόλασιν ἡλιότροπον μένον . Ὅταν μὲν γὰρ σπείρῃ , δι’ ἑαυτοῦ σπείρει , ὅταν δὲ κολλάζῃ , δι’ ἑτέρων , τοῦτέστιν , τῶν ἀγγέλων . Τότε οἱ δίκαιοι ἐκλάμψουσιν ὡς ὁ ἥλιος ἐν τῇ βασιλείᾳ τοῦ Πατρὸς αὐτῶν . Οὐχ ἐπειδὴ οὕτω μόνον , ἀλλ’ ἐπειδὴ τοῦτο τοῦ ἀστροῦ φαντότερον · οὐχ ἴσμεν ἕτερον , τοῦ γνῶριμος ἡμῖν κέρχεται παραδείγματι . Καὶ τοῦτο ἀλλοχόρῳ φησι τὸν θερισμὸν ἤδη παρεῖναι , ὡς ὅταν λέγῃ περὶ τῶν Σαμαρειτῶν · Ἐπάρατε τοὺς ὀφθαλμοὺς ὑμῶν , καὶ θεάσασθε τὰς χώρας , ὅτι λευκαὶ εἰσὶ πρὸς θερισμὸν
Lemmas: ὅς . ὁ δέ Μάρκος φημί , ὅτι καθώς θύνω ἀκούω , λαλέω αὐτός ὁ λόγος ἐν παραβολή . εἶτα δεῖνα οὐδείς αὐτός καινοτομέω , εἰσάγω ὁ προφήτης καί οὗτος προαναφωνέω ὁ διδασκαλία ὁ τρόπος . καί διδάσκω ἐγώ ὁ Χριστός ὁ γνώμη , ὅτι οὐ ἵνα ἀγνοέω , ἀλλά ἵνα αὐτός εἰς ἐρώτησις ἄγω , οὗτος διαλαλέω , ἐπάγω · καί Χωρὶς παραβολή οὐδείς λαλέω αὐτός · καί ε͂γε πολύς Χωρὶς παραβολή εἶπον · ἀλλά τότε οὐδείς . καί ὅμως οὐδείς αὐτός ἐρωτάω · καί ε͂γε ὁ προφήτης πολλάκις ἐρωτάω , ὡς ὁ Ἰεζεκιήλ , ὡς ἕτερος πολύς · οὗτος δέ οὐδείς τοιοῦτος ποιέω . καί ε͂γε ἱκανός ὁ εἴρω εἰμί εἰς ἀγανακτέω αὐτός ἐμβάλλω , καί διεγείρω πρός ὁ ἐρώτησις · καί γάρ κάλλις μέγας ἀπειλέω ὁ παραβολή · ἀλλά ὅμως οὐδέ οὕτως κινέω . Διὸ καί ἀφίημι αὐτός , ἀπέρχομαι . τότε γάρ , φημί , ἀφίημι ὁ ὄχλος , ἀπέρχομαι εἰς ὁ οἰκίον αὐτός ὁ Ἰησοῦς · καί οὐδείς ἕπω ὁ γραμματεύς · ὅθεν δῆλος , ὅτι διά οὐδείς ἕτερος εἶπον , ἢ ὥστε ἐπιλαμβάνω . ἐπεί δέ οὖον συνέχω ὁ λέγω , σῴζω αὐτός λοιπός . καί προσέρχομαι ὁ μαθητής αὐτός ἐρωτάω περί ὁ παραβολή ὁ ζιζάνιον · καί ε͂γε εἰμί ὅπου βούλομαι μανθάνω καί διδοικοαιρεω ἐρωτάω . πόθεν οὖν ἐνταῦθα γίγνομαι αὐτός ὁ παρρησία ; ἀκούω , ὅτι ὑμῖν δίδωμι γιγνώσκω ὁ μυστήριον ὁ βασίλεια ὁ οὐρανός , καί θαρσέω . Διὸ καί ἴδιος ἐρωτάω , οὖον ὁ πλῆθος βακχαίνοντες , ἀλλά ὁ ὁ δεσπότης τηρέω νόμος . οὗτος γάρ , φημί , οὐ ὁδός . καί τίς δήποτε ὁ ὁ ζωή καί ὁ σύνταξις ἀφίημι παραβολή , περί οὗτος συνιδανους ; ὡς σαφής ἐκεῖνος ἀφήκω · οὗτος δέ , ὡς ἔχω συγγένεια πρός ὁ προερέω , καί πλέω τίς ἐνδείκνυμι ἐκεῖνος , μανθάνω ἀδουλέω . οὐδέ γάρ εἄν ἐκ δύο ὁ αὐτός εἶπον ἐπιθυμέω μανθάνω · καί γάρ ὁράω πολύς ἐκ αὐτός ἐμφανισμός ὁ ἀπειλή . Διὸ οὐδέ ἐγκαλέω αὐτός , ἀλλά καί ἀναπληρόω ὁ εἴρω . καί ὅσπερ λέγω ἀεί , ὅτι ὁ παραβολή οὖον κατά ὁ ῥῆσις ἐπειδή δεῖ , ἄπειμι πολύς ὁ ἄτοπος γίγνομαι · οὗτος καί αὐτός ἐνταῦθα παιδεύω ἐγώ , οὕτως ἐξηγέομαι ὁ παραβολή . οὐδέ γάρ λέγω , τίς εἰμί ὁ δοῦλος ὁ προσέρχομαι · ἀλλά δείκνυμι ὅτι ἀκολουθία τις ἕνεκα αὐτός παρέρχομαι , καί ὁ διαπλάσσω ὁ εἰκών , ἐκεῖνος ἀφίημι ὁ μέρος , ὁ κατεπείγω ἑρμηνεύω καί συνόχωκα μάλιστα , καί διά ὅς παραβολή ἔραμαι , δεῖνα ἑαυτοῦ δύναμαι καί κύριος ὁ πᾶς . καί ἀποκρίνω , φημί , εἶπον αὐτός · ὁ σπείρω ὁ καλός σπέρμα εἰμί ὁ υἱός ὁ ἄνθρωπος , ὁ δέ ἀγρός εἰμί ὁ κόσμος · ὁ δέ καλός σπέρμα , οὗτος εἰμί ὁ υἱός ὁ βασίλεια · ὁ δέ ζιζάνιον , ὁ υἱός ὁ πονηρός · ὁ δέ ἐχθρός ὁ σπένδω αὐτός , εἰμί ὁ διάβολος · ὁ δέ θερισμός , εἰμί ὁ συντέλεια ὁ αἰών · ὁ δέ θεριστής , ἄγγελος εἰμί . ὥσπερ οὖν συλλέγω ὁ ζιζάνιον , καί πῦρ καίω · οὕτως εἰμί ἐν ὁ συντέλεια ὁ αἰών οὗτος . ἀποστέλλω ὁ υἱός ὁ ἄνθρωπος ὁ ἄγγελος αὐτός , καί συλλέγω ἐκ ὁ βασίλεια αὐτός πᾶς ὁ σκάνδαλον καί ὁ ποιέω ὁ ἀνομία , καί βάλλω αὐτός εἰς ὁ κάμινος ὁ πῦρ · ἐκεῖ εἰμί ὁ κλαυθμός καί ὁ βρυγμός ὁ ὀδούς . τότε ὁ Δίκαιος ἐκλάμπω ὡς ὁ ἥλιος ἐν ὁ βασίλεια ὁ πατήρ αὐτός . ὅστις ἔχω οὖς ἀκοή , ἀκούω . καί ὁ ἀγρός ὁ ἑαυτοῦ , καί ἐκ ὁ βασίλεια ὁ ἑαυτοῦ συνάγω , ευδηλος ὅτι καί ὁ πάρειμι κόσμος αὐτός εἰμί . σκοπάω δέ αὐτός φιλανθρωπία ἀγαθός , καί ὁ πρός ἐχθρός ἐπιμέλεια , καί ὁ πρός κόλασις ἡλιότροπος μένω . ὅταν μέν γάρ σπείρω , διά ἑαυτοῦ σπείρω , ὅταν δέ κολάζω , διά ἕτερος , τουτέστιν , ὁ ἄγγελος . τότε ὁ Δίκαιος ἐκλάμπω ὡς ὁ ἥλιος ἐν ὁ βασίλεια ὁ πατήρ αὐτός . οὐχ ἐπεί οὗτος μόνος , ἀλλά ἐπεί οὗτος ὁ ἄστρον φαντός · οὐ οἶδα ἕτερος , ὁ γνώριμος ἐγώ χράω παράδειγμα . καί οὗτος ἀλλόχροος φημί ὁ θερισμός ἤδη πάρειμι , ὡς ὅταν λέγω περί ὁ Σαμαρείτης · ἐπαίρω ὁ ὀφθαλμός σύ , καί θεάομαι ὁ χώρα , ὅτι λευκός εἰμί πρός θερισμός