joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0252.3
γ’ . Ἄνθρωποι μὲν γὰρ οὐχ οὕτω ποιοῦσιν , Ἄλλ’ αὐτὸν τὸν δανείσαντα , αὐτὸν καὶ ὑπεύθυνον τῆς ἀπαιτήσεως καθιστᾶσιν . Αὐτὸς δὲ οὐχ οὕτως · ἀλλὰ , ὅς ἔδει καταβαλεῖν , φησί , καὶ τὴν ἀπαίτησιν ἐμοὶ ἐπιτρέψαι . Καθὼς μετὰ τόκον ³¹ ἂν ἀπαίτησα · τόκον λέγω ἀκράδαντος τῆν τῶν ἔργων ἐπίδειξιν . Σὲ ἔδει τὸ εὐκολώτερον ποιῆσαι , ἐμοὶ δὲ τὸ δυσκολώτερον ἀφεῖναι . Ἐπεὶ οὖν τοῦτο οὐκ ἐποίησε , λᾷβετε , φησίν , ἀπ’ αὐτοῦ τὸ τάλαντον , καὶ δότε τῷ τὰ δέκα τάλαντα ἔχοντι . Τῷ γὰρ ἔχοντι ³² δοθήσεται , καὶ περισσευθήσεται · ἀπὸ δὲ τοῦ μὴ ἔχοντος , καὶ ὃ ἔχει , ἀρθήσεται ἀπ’ αὐτοῦ . Τί δὲ τοῦτο ἐστίν ; Ὁ χάριν λόγου καὶ διδασκαλίας εἰς τὸ ὠφελεῖν ἔχων , καὶ μὴ χρώμενος αὐτῇ , καὶ τὴν χάριν ἀπολεῖ ³³ · ὁ δὲ σπουδήν παρεχόμενος , πλείονα ἐπισπάσεται τὴν δωρεάν · ὡςπερ οὖν ἐκεῖνος καὶ ὁ ἔλαβεν ἀπώλλυτο . Ἄλλ’ οὐ μέγι τούτου τὸ ἥμισυ τῷ ἀρρύνητι , ἀλλὰ καὶ ἀφόρητος ἡ κόλασις , καὶ μετὰ τῆς κολάσεως ἡ ἀπόφασις πολλῆς γέμουσα τῆς κατηφείας . Τὸν γὰρ ἀρχιερέα δοῦλον ἐκάλεσε , φησίν , εἰς τὸ σκότος τὸ ἔξωτερον · ἐκεῖ ἔσται ὁ κλαυθμὸς καὶ ὁ βρυγμὸς τῶν ὀδόντων . Εἶδες πῶς οὐ μόνον ὁ ἀρπάσας καὶ πλεονέκτης ³⁴ , οὐδὲ ὁ κακᾷ ἐργαζόμενος , ἀλλὰ καὶ ὁ ἀγαθὰ μὴ ποιῶν κολάζεται · κώλασιν τὴν ἐσχάτην ³⁵ ; Ἀκούσωμεν τοίνυν τῶν ῥημάτων τούτων . Ὡς ἐστι καιρὸς , ἀντιλαβόμεθα τῆς σωτηρίας τῆς ἡμετέρας , λάβωμεν ἔλαιον εἰς τὰς λαμπάδας , ἐργασώμεθα εἰς τὸ τάλαντον . Ἄν γὰρ ὀκνήσωμεν καὶ ἐν ἀργίᾳ διατρίβωμεν ἐνταῦθα , οὐδὲς ἡμᾶς ἐλέησει λοιπὸν ἐκεῖ , κἂν μυρία θρηνώμεν . Κατέγνω ἐαυτοῦ καὶ τὰ δυσπαρἰστάματα ἔχων , καὶ οὐδὲν ὠφελήσας . Ἀπέδωκε καὶ ἂν ἐπιστεύθῃ παρακαταθήκην ὁ τὸ ἕν τάλαντον ³⁶ , καὶ οὕτω κατεκρίθη . Παρεκάλεισαν καὶ αἱ παρθένοι , καὶ προσῆλθον , καὶ ἤκουσαν , καὶ ³⁷ πάντα εἶχὼ καὶ μάτην . Ταῦτ’ οὖν εἰδότες , καὶ χρήματα , καὶ σπουδήν , καὶ προστασίαν , καὶ πάντα εἰσενέγκωμεν εἰς τὴν τοῦ πλησίον ὠφέλειαν . Τάλαντα γὰρ ἐνταῦθά ἐστιν ἡ ἕκαστον δύναμις , εἴτε ἐν προστασίᾳ , εἴτε ἐν χρήμασιν , εἴτε ἐν διδασκαλίᾳ , εἴτε ἐν ³⁸ οἷς δήποτε πράγματι τοιούτῳ . Μηδεὶς λέγεται , ὅτι Ἐν τάλαντον [ 755 ] ἔχω , καὶ οὐδὲν δύναμαι ποιῆσαι . Δύνασαι γὰρ καὶ δι’ ἑνὸς εὐδοκιμῆσαι . Οὐ γὰρ εἰ τῆς χῆρας ἐκείνης πενέστερος , οὐχ εἶ Πέτρος · οὐ Ἰωάννων ἀγροϊκότερος , οἱ καὶ ἰδιώται καὶ ἀγράμματοι ἦσαν , ἀλλ’ ὅμως ἐπειδὴ προθυμίαν ἐπεδείξαντο , καὶ πρὸς τὴν κοινὴν σωφρόνησαν πάντα ἐποιουν ³⁹ , τῶν οὐρανῶν ἐπελάμβοντο . Οὐδὲν γὰρ οὕτως ἐστὶ τῷ Θεῷ φίλον , ὡς τὸ κοινωνικῶς ⁴⁰ ζῆν . Διὰ τοῦτο λόγον ἡμῖν ἔδωκεν ὁ Θεός , καὶ χεῖρας ,
Lemmas: γε . Ἄνθρωπος μέν γάρ οὐ οὗτος ποιέω , ἄλλος αὐτός ὁ δανείζω , αὐτός καί ὑπεύθυνος ὁ ἀπαίτησις καθίστημι . αὐτός δέ οὐ οὕτως · ἀλλά , ὅς ἐσθίω καταβάλλω , φημί , καί ὁ ἀπαίτησις ἐγώ ἐπιτρέπω . καθώς μετά τόκος ³¹ εἄν απαιτώ · τόκος λέγω ἀκράδαντος ὁ ὁ ἔργον ἐπίδειξις . σός ἐσθίω ὁ εὔκολος ποιέω , ἐγώ δέ ὁ δύσκολος ἀφίημι . ἐπεί οὖν οὗτος οὐ ποιέω , λαμβάνω , φημί , ἀπό αὐτός ὁ τάλαντον , καί δίδωμι ὁ ὁ δέκα τάλαντον ἔχω . ὁ γάρ ἔχω ³² δίδωμι , καί περισσεύω · ἀπό δέ ὁ μή ἔχω , καί ὅς ἔχω , ἀείρω ἀπό αὐτός . τις δέ οὗτος εἰμί ; ὁ χάρις λόγος καί διδασκαλία εἰς ὁ ὠφελέω ἔχω , καί μή χράω αὐτός , καί ὁ χάρις ἀπόλλυμι ³³ · ὁ δέ σπουδή παρέχω , πλείων ἐπισπάω ὁ δωρεά · ὡς οὖν ἐκεῖνος καί ὁ λαμβάνω ἀπόλλυμι . ἄλλος οὖον μόγις οὗτος ὁ ἥμισυς ὁ ἀρρύνητι , ἀλλά καί ἀφόρητος ὁ κόλασις , καί μετά ὁ κόλασις ὁ ἀπόφασις πολύς γέμω ὁ κατήφεια . ὁ γάρ ἀρχιερεύς δοῦλος καλέω , φημί , εἰς ὁ σκότος ὁ ἐξωτέρω · ἐκεῖ εἰμί ὁ κλαυθμός καί ὁ βρυγμός ὁ ὀδούς . εἶδον πῶς οὖον μόνος ὁ ἀρπάζω καί πλεονέκτης ³⁴ , οὐδέ ὁ κακός ἐργάζομαι , ἀλλά καί ὁ ἀγαθός μή ποιέω κολάζω · κῶλος ὁ ἔσχατος ³⁵ ; ἀκούω τοίνυν ὁ ῥῆμα οὗτος . ὡς εἰμί καιρός , ἀντιλαμβάνω ὁ σωτηρία ὁ ἡμέτερος , λαμβάνω ἔλαιον εἰς ὁ λαμπάς , ἐργάζομαι εἰς ὁ τάλαντον . ἄν γάρ ὀκνέω καί ἐν ἀργία διατρίβω ἐνταῦθα , οὐδή ἐγώ ἐλεέω λοιπός ἐκεῖ , κἀν μυρίος θρηνέω . καταγιγνώσκω ἑαυτοῦ καί ὁ δυσπαρἰστάματα ἔχω , καί οὐδείς ὠφελέω . ἀποδίδωμι καί εἄν πιστεύω παρακαταθήκη ὁ ὁ εἷς τάλαντον ³⁶ , καί οὗτος κατακρίνω . παρεκαλεισαω καί ὁ παρθένος , καί προσέρχομαι , καί ἀκούω , καί ³⁷ πᾶς ἰχώρ καί μάτην . ταῦτα οὖν οἶδα , καί χρῆμα , καί σπουδή , καί προστασία , καί πᾶς εἰσφέρω εἰς ὁ ὁ πλησίος ὠφέλεια . Τάλαντον γάρ ἐνταῦθα εἰμί ὁ ἕκαστος δύναμις , εἴτε ἐν προστασία , εἴτε ἐν χρῆμα , εἴτε ἐν διδασκαλία , εἴτε ἐν ³⁸ ὅς δήποτε πρᾶγμα τοιοῦτος . μηδείς λέγω , ὅτι ἐν τάλαντον [ 755 ] ἔχω , καί οὐδείς δύναμαι ποιέω . δύναμαι γάρ καί διά εἷς εὐδοκιμέω . οὖον γάρ εἰμί ὁ χήρ ἐκεῖνος πένης , οὐ εἰμί Πέτρος · οὖον Ἰωάννων ἄγροικος , ὁ καί ἰδιώτης καί ἀγράμματος εἰμί , ἀλλά ὅμως ἐπεί προθυμία ἐπιδείκνυμι , καί πρός ὁ κοινός σωφρονέω πᾶς ποιέω ³⁹ , ὁ οὐρανός ἐπιλαμβάνω . οὐδείς γάρ οὕτως εἰμί ὁ Θεός φίλος , ὡς ὁ κοινωνικός ⁴⁰ ζῶ . Ζεύς οὗτος λόγος ἐγώ δίδωμι ὁ Θεός , καί χείρ ,