joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0280.1
γ' . Τί φῃς , ὦ Πέτρε ; ὁ προφήτης εἶπεν , ὅτι ¹⁶ σκορπισθήσεται τὰ πρόβατα · ὁ Χριστὸς ἐθεδίασε τὸ εἴρημένον · καὶ σὺ λέγεις , οὔχί ; Οὐχ ἄρχει τὰ πρότερα , ὅτε εἶπας , " Πεῖω σοι , καὶ ἐπιστομίζω ; Διὰ τοῦτο τοίνυν ¹⁸ ἀφήσιν αὐτὸν πεισθῆν , παιδεύσιν αὐτὸν ἐντεῦθεν πάντα ποιέσθαι τῷ Χριστῷ , καὶ τὰς οἰκίας κατανοήσας πιστοτέραν ἡγεῖσθαι τὴν ἀπόφασιν τὴν αὐτοῦ . Καὶ οἱ λοιποὶ δὲ οὐ μικρὸν ἐκαρπώσαντο ἀπὸ τῆς ἀρνήσεως τῆς αὐτοῦ , τὴν ἀνθρωπίνην ἀποθέμενοι κατανοήσασιν , καὶ τὴν τοῦ Θεοῦ ἀλήθειαν . Ὅταν γὰρ αὐτὸς τι προσίλη , οὐχὶ σοφίζεσθαι χρή , οὐδὲ τῶν πολλῶν κατεξανίστασθαι ; Τὸ γὰρ καύχημα , φησίν , εἰς ἑαυτὸν ἐξεῖς , καὶ οὐκ εἰς τὸν ἕτερον . Δέον γὰρ δεηθῆναι καὶ εἰπεῖν , Ποήθησον ἡμῖν , ὡστε μὴ ἀποχρισθῆναι ¹⁹ , ὅ δὲ ἑαυτῷ θαρρεῖ , καὶ φησι · Καὶ εἰ πάντες σκανδαλισθῶσιν ἐν σοί , ἐγὼ οὐδέποτε · κλὴν πάντες τοῦτο πώσωσι , φησίν , ἐγὼ οὐ πεισθῶ · ἕτερ εἰς αὐθίσατον αὐτὸν ἦγε κατὰ μικρόν . Τοῦτο τοίνυν καταστέλλει βουλήσας ὁ Χριστός , συνεχώρησε τῇ ἀρνήσει . Ἐπεὶδὴ γὰρ οὐδὲ αὐτῷ ἠμένετο , ὡς τοῦ προφήτου ¹⁸ ( καὶ τοῦτο καὶ τὸν προφήτην ἐπηγάγετο ¹⁹ , ἵνα μὴ ἀντείπωσιν · ) ἀλλ' ὅμως ἐπεὶδὴ οὐκ ἠνέχαστο τῶν ῥημάτων , παιδεύεται διὰ τῶν ἔργων . Ὅτι γὰρ διὰ τοῦτο συνεχώρησε , ἵνα τοῦτο ἐν αὐτῷ κατορθώση , ἀκούσον τί φησιν · Ἐγὼ δὲ δεήθην περὶ σοῦ , ἵνα μὴ ἐκλίπῃ σου ἡ πίστις . Τοῦτο γὰρ σφόδρα αὐτοῦ καλαπτόμενος ἔλεγεν , καὶ δηλῶν ὅτι τὸ πτῶμα αὐτοῦ τῶν ἄλλων χαλεπώτερον , καὶ πλείονος δεόμενον βοηθείας . Καὶ γὰρ δύο τὰ ἐγκλήματα ἦν , καὶ ὅτι ἀνείπας , καὶ ὅτι τῶν ἄλλων ἑαυτὸν προέθηκεν · μᾶλλον δὲ καὶ τρίτον , ὅτι τὸ πᾶν ἑαυτῷ ἀνέθηκε . Ταῦτα οὖν κώμων , εἶδασ γενέσθαι τὸ πτῶμα · καὶ διὰ τοῦτο καὶ τοὺς ἄλλους ἀφεῖς , πρὸς αὐτὸν ἀποστρέφεται . Σίμων γάρ , φησίν , Σίμων , ἰδοὺ ὁ Σατανᾶς ἡτήσατο ὑμᾶς συνθισαι ὡς τὸν σῖτον · τοῦτέστι , θρυβῆσαι , ταράξαι , πειράσαι ²⁰ · Ἐγὼ δὲ δεήθην περὶ σοῦ , ἵνα μὴ ἐκλίπῃ σου ἡ πίστις . Καὶ διατί , εἰ πάντας ἡτήσατο , οὐ περὶ πάντων εἶπεν , Ἐδεήθην ; Οὐχ εὐδηλον , ὅτι τοῦτο ἐστιν , ὅπερ ἐμπροσθεν εἶπον , ὅτι καθαιρόμενος αὐτοῦ , καὶ δείκνυς ὅτι χαλεπώτερον τῶν ἄλλων αὐτοῦ τὸ πτῶμα , πρὸς αὐτὸν τρέπει τὸν λόγον ; Καὶ τίνος ἐνεκεν οὐκ εἶπεν , Ἐγὼ δὲ οὐκ εἶσα , ἀλλ' , Ἐδεήθην ; Τάπεινε λοιπὸν φήγεται , πρὸς τὸ πᾶθος [ 780 ] ἵων , ἵνα τὸ ἀνθρώπινον δείξῃ . Ὁ γὰρ τὴν Ἐκκλησίαν ἐπὶ τῇ ὁμολογίᾳ αὐτοῦ οἰκοδομήσας , καὶ οὕτω τεταξὼς αὐτήν , ὡς μυρίους κινδύνους καὶ θανάτους αὐτῆς μὴ περιγενέσθαι , ὁ τῶν οὐρανῶν αὐτῷ τὰς κλεῖς δεδώκας , καὶ τοσαύτης ἐξουσίας ποιήσας κύριον , καὶ ῥημάτων εὐχῆς εἰς ταῦτα δεηθείς ( οὐδὲ γὰρ εἶπεν , Ἐδεήθην · ἀλλὰ μετὰ αὐθεντίας , Οἰκοδομήσω μου τὴν Ἐκκλησίαν , καὶ δώσω σοι τὰς κλεῖς τῶν οὐρανῶν · ) πῶς εὐχῆς ἔδειτο , ἵνα ἕνος ἀνθρώπου σαλευομένην περιτρίψῃ ψυχήν ; Τίνος οὖν ἐνεκεν οὕτως εἶπε ; Διὰ τὴν αἰτίαν ἣν εἴρηχα , καὶ διὰ τὴν ἐκείνων δὲ ἀσθένειαν · οὐδὲπῶν γὰρ ἦσαν τὴν προσηκούσαν περὶ αὐτοῦ δόξαν ἔχοντες . Πῶς οὖν ἠρνήσατο ; Οὐκ εἶπεν , Ἴνα μὴ ἀρνήση , ἀλλ' , Ὅστε μὴ ἐκλιπεῖν τὴν πίστιν , ὡστε μὴ τέλους ἀπολέσθαι . Τῆς γὰρ αὐτοῦ κηδεμονίας τοῦτο γέγονε . Καὶ γὰρ ὁ φόβος πάντα
Lemmas: γε . τις φημί , εἰμί Πέτρος ; ὁ προφήτης εἶπον , ὅτι ¹⁶ σκορπίζω ὁ πρόβατον · ὁ Χριστός εθεδιααω ὁ εἴρω · καί σύ λέγω , οὐ ; οὐχ ἄρχω ὁ πρότερος , ὅτε εἶπον , " πείωμι σύ , καί ἐπιστομίζω ; Ζεύς οὗτος τοίνυν ¹⁸ ἀφίημι αὐτός πείθω , παίδευσις αὐτός ἐντεῦθεν πᾶς ποιέω ὁ Χριστός , καί ὁ οἰκίον κατανοέω πιστός1 ἡγέομαι ὁ ἀπόφασις ὁ αὐτός . καί ὁ λοιπός δέ οὖον μικρός καρπόω ἀπό ὁ ἄρνησις ὁ αὐτός , ὁ ἀνθρώπινος ἀποτίθημι κατανοέω , καί ὁ ὁ Θεός ἀλήθεια . ὅταν γάρ αὐτός τίς Προσίλη , οὐ σοφίζω χρή , οὐδέ ὁ πολύς κατεξανίσταμαι ; ὁ γάρ καύχημα , φημί , εἰς ἑαυτοῦ ἐξίημι , καί οὐ εἰς ὁ ἕτερος . δέος γάρ δήω καί εἶπον , ποηθεω ἐγώ , ὡστε μή ἀποχρίω ¹⁹ , ὅς δέ ἑαυτοῦ θαρσέω , καί φημί · καί εἰμί πᾶς σκανδαλίζω ἐν σύ , ἐγώ οὐδέποτε · κλῆς πᾶς οὗτος πίνω , φημί , ἐγώ οὖον πείθω · ἕτερος εἰς αὐθίσατον αὐτός ἄγω κατά μικρός . οὗτος τοίνυν καταστέλλω βούλομαι ὁ Χριστός , συγχωρέω ὁ ἀρνέομαι . ἐπειδή γάρ οὐδέ αὐτός ἠμένετο , ὡς ὁ προφήτης ¹⁸ ( καί οὗτος καί ὁ προφήτης ἐπάγω ¹⁹ , ἵνα μή ἀντιλέγω · ) ἀλλά ὅμως ἐπειδή οὐ ἀνέχω ὁ ῥῆμα , παιδεύω διά ὁ ἔργον . ὅτι2 γάρ διά οὗτος συγχωρέω , ἵνα οὗτος ἐν αὐτός κατόρθωση , ἀκούω τίς φημί · ἐγώ δέ δατέομαι περί σύ , ἵνα μή ἐκλείπω σύ ὁ πίστις . οὗτος γάρ σφόδρα αὐτός καλαπτόμενος λέγω , καί δηλόω ὅτι ὁ πτῶμα αὐτός ὁ ἄλλος χαλεπός , καί πλείων δήω βοήθεια . καί γάρ δύο ὁ ἔγκλημα εἰμί , καί ὅτι ἀναλέγω , καί ὅτι ὁ ἄλλος ἑαυτοῦ προτίθημι · μᾶλλον δέ καί τρίτος , ὅτι ὁ πᾶς ἑαυτοῦ ἀνατίθημι . οὗτος οὖν κῶμος , εἶδας γίγνομαι ὁ πτῶμα · καί διά οὗτος καί ὁ ἄλλος ἀφίημι , πρός αὐτός ἀποστρέφω . Σίμων γάρ , φημί , Σίμων , ἰδού ὁ Σατανᾶς αἰτέω σύ συντίθημι ὡς ὁ σῖτος · τουτέστι , θρύπτω , ταράσσω , πειράζω ²⁰ · ἐγώ δέ δατέομαι περί σύ , ἵνα μή ἐκλείπω σύ ὁ πίστις . καί διατί , εἰμί πᾶς αἰτέω , οὖον περί πᾶς εἶπον , δήω ; οὐχ ευδηλος , ὅτι οὗτος εἰμί , ὅσπερ ἔμπροσθεν εἶπον , ὅτι καθαίρω αὐτός , καί δείκνυμι ὅτι χαλεπός ὁ ἄλλος αὐτός ὁ πτῶμα , πρός αὐτός τρέπω ὁ λόγος ; καί τίς ἕνεκα οὐ εἶπον , ἐγώ δέ οὐ Εἶσα , ἀλλά , δήω ; Ταπεινός λοιπός ἐσθίω , πρός ὁ πάθος [ 780 ] Ἴων , ἵνα ὁ ἀνθρώπινος δείκνυμι . ὁ γάρ ὁ ἐκκλησία ἐπί ὁ ὁμολογία αὐτός οἰκοδομέω , καί οὗτος τάσσω αὐτός , ὡς μυρίος κίνδυνος καί θάνατος αὐτός μή περιγίγνομαι , ὁ ὁ οὐρανός αὐτός ὁ κλείς δίδωμι , καί τοσοῦτος ἐξουσία ποιέω κύριος , καί ῥῆμα εὐχή εἰς οὗτος δήω ( οὐδέ γάρ εἶπον , δήω · ἀλλά μετά αὐθεντία , οἰκοδομέω ἐγώ ὁ ἐκκλησία , καί δίδωμι σύ ὁ κλείς ὁ οὐρανός · ) πῶς εὐχή δήω , ἵνα ἕνος ἄνθρωπος σαλεύω περιτρίβω Ψυχή ; τίς οὖν ἕνεκα οὕτως εἶπον ; Ζεύς ὁ αἴτιος ὅς λέγω , καί διά ὁ ἐκεῖνος δέ ἀσθένεια · οὐδὲπῶν γάρ εἰμί ὁ προσήκω περί αὐτός δόξα ἔχω . Πῶς οὖν ἀρνέομαι ; οὐ εἶπον , ἵνα μή ἀρνέομαι , ἀλλά , ὅστε μή ἐκλείπω ὁ πίστις , ὡστε μή τέλος ἀπόλλυμι . ὁ γάρ αὐτός κηδεμονία οὗτος γίγνομαι . καί γάρ ὁ φόβος πᾶς