joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0120.2
Καὶ γὰρ ἐκεῖνο τὸ ὄρηλον διαφθεῖρον84 τὴν ὀψίνοιαν , καὶ διατρώγον τὴν γαστέρα αὐτῆς , οὕτω λέγεται προτείνει εἰς φῶς · ὅπερ καὶ οὗτοι ἐποίουν , πατρολαΐαι καὶ μητραλαΐαι γινόμενοι , καὶ τοὺς διδάσκαλους ταῖς ἐκτὸν διαφθείροντες γεραῖς . Ἄλλ’ οὐχ ἴσταται μέχρι τῆς ἐπιτιμήσεως , ἀλλὰ καὶ συμβουλίαν εἰσάγει · Ποιήσατε γὰρ85 , φησίν , καρποὺς ἀξίους τῆς μετανοίας . Οὐ γὰρ ὀφείλει τὸ φυγεῖν τὴν πονηρίαν86 , ἀλλὰ καὶ ἀρετὴν δὲ πολλὴν ἐπιδείξασθαι . Μὴ87 γὰρ μοι τὰ ἐναντία καὶ συνήθη , ὅτε88 πρὸς ὀλίγον συστελλόμενοι χρόνον , πρὸς τὴν αὐτὴν ἐπενήγες πάλιν πονηρίαν . Οὐ γὰρ ἐπὶ τοῖς αὐτοῖς παραγινόμενοι , ὡς καὶ οἱ ἐμπροσθεν Προφῆται . Ἐξηλλαγμένα γὰρ τὰ παρόντα . καὶ ὑψηλότερα , ἐπεὶ καὶ αὐτὸς παραγίνεται λοιπὸν ὁ Χριστός . [ 151 ] αὐτὸς ὁ τῆς βασιλείας Δεσπότης , πρὸς μεῖζον ἄγων φιλοσοφίαν , εἰς τὸν οὐρανὸν καλῶν , καὶ πρὸς τὰς ἐκεῖ διατριβὰς · ἀνελθὼν . Διὰ τοῦτο καὶ τὸν περὶ τῆς γενέσεως ἀνακαλεῖ λόγον · καὶ γὰρ καὶ τὰ ἀγαθὰ καὶ τὰ λυπηρά , ἀθάνατα . Μὴ τοίνυν τοῖς αὐτοῖς ἐμμένετε89 , μηδὲ τὰς εἰωθίας προβάλλεσθε προφάσεις , τὸν Ἀβραὰμ , τὸν Ἰσαὰκ , τὸν Ἰακώβ , τῶν προγόνων τὴν εὐγένειαν . Ταῦτα δὲ λέγων , οὐ κακῶν αὐτοὺς λέγειν ἐξ ἐκείνων εἶναι τῶν ἁγίων , ἀλλὰ καλῶν μὴ τοῦτο θαρρεῖν , τῆς κατὰ ψυχὴν ἀρετῆς ἀμελοῦντας , καὶ τὰ κατὰ δόξαν εἰς μέσον ἐκφέρων , καὶ τὰ μέλλοντα προφητεύων . Καὶ γὰρ μετὰ ταῦτα φαίνονται λέγοντες · Ἡμεῖς πατέρα ἔχομεν τὸν Ἀβραὰμ , καὶ οὐδενὶ δεδοῦναι καὶ κακώσει . Ἐπεὶ οὖν τοῦτο ἦν , ὁ μάλιστα αὐτοὺς εἰς ἀπώλειαν ἤγε καὶ ἀπώλεσε , πρώτων αὐτὸ καταστρέλ · Ὅρα δὲ πῶς μετὰ τῆς εἰς τὸν πατριάρχην τιμῆς τὴν ὑπὲρ τούτων αἰσθήσιν διέφθηνεν . Εἰπὼν γὰρ , Μὴ δόξετε λέγειν , ὅτι πατέρα ἔχομεν τὸν Ἀβραὰμ , οὐκ ἔστιν . Οὐδὲν αἴτιον ἡμῖς · ὁ πατριάρχης ἀφελήσεται δυνάσται · ἀλλ’ ἡμερωτέραν πῶς καὶ προσφιέστερον αὐτὸ τοῦτο ἡγείτο εἰπὼν · Δύναται γὰρ ὁ Θεὸς ἐκ τῶν λίθων τούτων ἐγείραι τέκνα τῷ Ἀβραὰμ . Τινὲς μὲν οὖν φασιν , ὅτι περὶ τῶν ἐθνῶν ταῦτα λέγει , ὅμως αὐτοὺς μεταφορικῶς καλῶν · ἐγὼ δὲ καὶ ἐτέρων ἐννοῶν τὸ εἰρημένον ἡγμὶ ἔχειν . Ποῖαν δὲ ταύτην ; Μὴ νομίζετε , φησίν , ὅτι ἐκν ὑμεῖς ἀπόλυσιν , ἀκατα ποίησεως90 τὸν πατριάρχην . Οὐχ ἔστι τοῦτο , οὐχ ἔστι . Τῷ γὰρ Θεῷ δυνατὸν καὶ ἀπὸ λίθων ἀνθρώπους αὐτῷ δοῦναι , καὶ εἰς τὴν συγγένειαν ἐκείνην ἀναγεῖν , ἐπεὶ καὶ ἐξ ἀρχῆς οὕτως ἐγένετο . Τῷ91 γὰρ ἐκ λίθων ἀνθρώπους γενέσθαι ὁμοῖον ἦν τὸ ἀπὸ τῆς μητρᾶς ἐκείνης τῆς σκληρᾶς προελθεῖν παίδων . Ὅπερ οὖν καὶ ὁ Προφήτης αὐτὸντόνως ἐλεγεν · Ἐμελίζατε εἰς τὴν στερεὰν πέτραν , ἐξ ἧς ἐλατομήθητε , καὶ εἰς τὸν βόθυνον92 τοῦ λάκκου , ἐξ οὗ ὠρύχθητε · ἐμελίζατε εἰς Ἀβραὰμ τὸν πατέρα ὑμῶν , καὶ εἰς Σάρραν93 τὴν ἀδύρισαν ὑμῶς . Ταύτης τοίνυν τῆς προφητείας αὐτοὺς ἀναμιμνήσκει94 , δεῖκνὺς ὅτι εἰ ἐξ ἀρχῆς οὕτω θαυμαστῶν95 αὐτὸν ἐποίησε πατέρα , ὡς ἀνὴρ καὶ ἐκ λίθων αὐτὸν ἐποίησε , δυνατὸν καὶ νῦν τοῦτο γενέσθαι . Καὶ ὅρα πῶς καὶ φοβεῖ καὶ ἐκθύνπει . Οὐ γὰρ εἶπεν , ὅτι ἠγειρεν ἤδη , ἵνα μὴ ἀπογνώσιν ἐκποιῶν · ἀλλ’ ὅτι Δύναται ἠγειρεῖν . Καὶ οὐχ εἶπεν , ὅτι δύναται ἀνθρώπους ποιῆσαι ἀπὸ λίθων , ἀλλ’ ὅ πολλοὺς μεῖζον ἦν , καὶ συγγενεῖς καὶ παῖδας τοῦ Ἀβραὰμ . Εἰδὲ πῶς τῶς ἀπέστησεν αὐτοὺς τῆς περὶ τὰς σωματικὰς φαντασίας , καὶ τῆς εἰς τοὺς προγόνους καταφυγῆς , ἵνα ἐν τῇ οἰκείᾳ μετανοίᾳ καὶ σωφροσύνῃ τὴν ἐλπίδα τῆς σωτηρίας ἔχωσιν ; εἰδὲ πῶς τὴν τῆς σαρκὸς ἰχθύδι96 συγγένειαν , τὴν ἀπὸ τῆς πίστεως εἰσάγει ; γ’ . Σχόπει τοίνυν πῶς καὶ διὰ τῶν ἔξης αὐξεν τοῦτον
Lemmas: καί γάρ ἐκεῖνος ὁ ὄρνυμι διαφθεῖρον84 ὁ ὄψινος , καί διατρώγω ὁ γαστήρ αὐτός , οὗτος λέγω προτείνω εἰς φάος · ὅσπερ καί οὗτος ποιέω , πατρολαιος καί μητραλαΐαι γίγνομαι , καί ὁ διδάσκαλος ὁ ἕκτος διαφθείρω γερός . ἄλλος οὐ ἴστημι μέχρι ὁ ἐπιτίμησις , ἀλλά καί συμβουλία εἰσάγω · ποιέω γάρα , φημί , καρπός1 ἄξιος ὁ μετάνοια . οὖον γάρ ὀφείλω ὁ φεύγω ὁ πονηρία , ἀλλά καί ἀρετή δέ πολύς ἐπιδείκνυμι . Μή γάρ ἐγώ ὁ ἐναντίος καί συνήθης , ὅτε πρός ὀλίγος συστέλλω χρόνος , πρός ὁ αὐτός ἐπιφέρω πάλιν πονηρία . οὖον γάρ ἐπί ὁ αὐτός παραγίγνομαι , ὡς καί ὁ ἔμπροσθεν Προφήτης . ἐξαλλάσσω γάρ ὁ πάρειμι . καί ὑψηλός , ἐπεί καί αὐτός παραγίγνομαι λοιπός ὁ Χριστός . [ 151 ] αὐτός ὁ ὁ βασίλεια Δεσπότης , πρός μείζων ἄγω φιλοσοφία , εἰς ὁ οὐρανός καλός , καί πρός ὁ ἐκεῖ διατριβή · ἀνέρχομαι . Ζεύς οὗτος καί ὁ περί ὁ γένεσις ἀνακαλέω λόγος · καί γάρ καί ὁ ἀγαθός καί ὁ λυπηρός , ἀθάνατος . μή τοίνυν ὁ αὐτός ἐμμένω , μηδέ ὁ εἴωθα προβάλλω πρόφασις , ὁ Ἀβραάμ , ὁ Ἰσαάκ , ὁ Ἰακώβ , ὁ πρόγονος ὁ εὐγένεια . οὗτος δέ λέγω , οὖον κακός αὐτός λέγω ἐκ ἐκεῖνος εἰμί ὁ ἅγιος , ἀλλά καλός μή οὗτος θαρσέω , ὁ κατά ψυχή ἀρετή ἀμελέω , καί ὁ κατά δόξα εἰς μέσος ἐκφέρω , καί ὁ μέλλω προφητεύω . καί γάρ μετά οὗτος φαίνω λέγω · ἐγώ πατήρ ἔχω ὁ Ἀβραάμ , καί οὐδείς δίδωμι καί κακόω . ἐπεί οὖν οὗτος εἰμί , ὁ μάλιστα αὐτός εἰς ἀπώλεια ἄγω καί ἀπόλλυμι , πρῶτος αὐτός καταστρέλ · Ὅρας δέ πῶς μετά ὁ εἰς ὁ πατριάρχης τιμή ὁ ὑπέρ οὗτος αἴσθησις διαφθάνω . εἶπον γάρ , μή δοκέω λέγω , ὅτι πατήρ ἔχω ὁ Ἀβραάμ , οὐ εἰμί . οὐδείς αἴτιος ἡμεῖς · ὁ πατριάρχης ἀφαιρέω δυνάστης · ἀλλά ἥμερος πῶς καί προσφυής αὐτός οὗτος ἡγέομαι εἶπον · δύναμαι γάρ ὁ θεός ἐκ ὁ λίθος οὗτος ἐγείρω τέκνον ὁ Ἀβραάμ . Τινές μέν οὖν φημί , ὅτι περί ὁ ἔθνος οὗτος λέγω , ὅμως αὐτός μεταφορικός καλός · ἐγώ δέ καί ἕτερος ἐννοέω ὁ εἴρω ἡγμὶ ἔχω . Ποίας δέ οὗτος ; μή νομίζω , φημί , ὅτι ΕΚΝ σύ ἀπόλυσις , ἀκάτας ποίησις ὁ πατριάρχης . οὐχ εἰμί οὗτος , οὐ εἰμί . ὁ γάρ Θεός δυνατός καί ἀπό λίθος ἄνθρωπος αὐτός δίδωμι , καί εἰς ὁ συγγένεια ἐκεῖνος ἀνάγω , ἐπεί καί ἐκ ἀρχή οὕτως γίγνομαι . Τῷ91 γάρ ἐκ λίθος ἄνθρωπος γίγνομαι ὅμοιος εἰμί ὁ ἀπό ὁ Μητρᾶς ἐκεῖνος ὁ σκληρός προέρχομαι παῖς . ὅπερ οὖν καί ὁ Προφήτης αυτοντοναω λέγω · εμελιζαω εἰς ὁ στερεός πέτρα , ἐκ ὅς λατομέω , καί εἰς ὁ βόθυνος ὁ λάκκος , ἐκ ὅς ὀρύσσω · μελίζω εἰς Ἀβραάμ ὁ πατήρ σύ , καί εἰς Σάρα ὁ αδυρισαω ὑμός . Ταύτη τοίνυν ὁ προφητεία αὐτός ἀναμιμνήσκω , δείκνυμι ὅτι εἰμί ἐκ ἀρχή οὗτος θαυμαστός αὐτός ποιέω πατήρ , ὡς ἀνήρ καί ἐκ λίθος αὐτός ποιέω , δυνατός καί νῦν οὗτος γίγνομαι . καί ὁράω πῶς καί φοβέω καί ἐκθύνπει . οὖον γάρ εἶπον , ὅτι ἐγείρω ἤδη , ἵνα μή ἀπόγνωσις ἐκποιέω · ἀλλά ὅτι δύναμαι ἐγείρω . καί οὐ εἶπον , ὅτι δύναμαι ἄνθρωπος ποιέω ἀπό λίθος , ἀλλά ὅς πολύς μείζων εἰμί , καί συγγενής καί παῖς ὁ Ἀβραάμ . ἀνάκλεις πῶς Τῶς ἀφίστημι αὐτός ὁ περί ὁ σωματικός φαντασία , καί ὁ εἰς ὁ πρόγονος καταφυγή , ἵνα ἐν ὁ οἰκεῖος μετάνοια καί σωφροσύνη ὁ ἐλπίς ὁ σωτηρία ἔχω ; ἀνάκλεις πῶς ὁ ὁ σάρξ ἰχθύς συγγένεια , ὁ ἀπό ὁ πίστις εἰσάγω ; γε . σκοπάω τοίνυν πῶς καί διά ὁ ἔξειμι αὐξάνω οὗτος