joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg58_0167.1
ἠργισεν εἰς Ἱεροσόλυμα , καὶ ἤλθεν 12 εἰς Βηθφαγὴν πρὸς τὸ ὄρος τῶν ἐλαιῶν , ἀπέστειλε δύο τῶν μαθητῶν αὐτοῦ 13 λέγων · Πορεύσεσθε εἰς τὴν κώμην τὴν κατέναντι ὑμῶν , καὶ εὐθέως ἄνθρωπον δεδεμένον , καὶ πῶλον μετ’ αὐτῆς · λύσατε ἀγάγετέ μοι . Καὶ ἐὰν τις ὑμῖν εἴπῃ τι , ἔρατε , ὅτι 14 Ὁ Κύριος αὐτοῦ χρείαν ἔχει · καὶ εὐθὺς ἀποστέλλει αὐτούς . Τοῦτο δὲ 15 γέγονεν , ἵνα πληρωθῇ τὸ ῥηθὲν διὰ τοῦ προφήτου Ζαχαρίου · Εἴπατε τῇ θυγατρὶ Σιών , Ἰδοὺ ὁ βασιλεὺς σου ἔρχεται σοι πραΰς , καὶ ἐπιβεβηκὼς ἐπὶ ὄνον καὶ πῶλον υἱὸν ὑποζυγίου . Καίτοι πολλὰκις ἐπέβη τῶν Ἱεροσολύμων πρότερον , ἀλλ’ οὐδέποτε μετὰ τοσαύτης περιφανείας . Τί οὖν τὸ αἴτιον ; Προοίμια ἦν τούτοις τῶν οἰκονομιῶν · καὶ οὐκ αὐτὸς σφῶδα καταδύσας ἦν , οὐδὲ ὁ καιρὸς τοῦ παθεῖν ἐγγύς · διόπερ 16 ἀδιαφορώτερον αὐτὸς ἀνεμύγνυτο , καὶ μᾶλλον κρύπτων ἑαυτόν . Οὐτε γὰρ ἐν ἐθαυμαστῇ φαινομένῳ οὕτω , καὶ εἰς μεῖζονα ἂν αὐτοὺς ἐξήγαγεν ὀργήν . Ἐπεὶδὴ δὲ καὶ τῆς αὐτοῦ δυναμείας πείραν ἔδωκεν ἰκανήν , καὶ ὁ σταυρὸς ἐπὶ θύρας ἦν , μεῖζονὸς ἐκλαύματι λοιπὸν καὶ μετὰ πολλῶνος ἅπαντα πράττει περιφανείας · ἡ μελόντων αὐτούσιν ἐκκαλεῖν . Δυνατὸν μὲν γὰρ ἦν καὶ παρὰ τὴν ἄρχην τοῦτο γενέσθαι · ἀλλ’ οὐ χρήσιμον , οὐδὲ λυσιτελὲς οὕτω . Σὺ δὲ μοι θέα ὅσα θαυμάσια γίνεται 17 , καὶ δσα πληροῦνται · προφητεῖται . Εἶπεν , οὐτι Εὐρήσεις ὄνον · προείπεν ὅτι οὐδεὶς χωλύσει , ἀλλ’ ὅτι ἀκούσαντες · σιγήσουσι . Τοῦτο δὲ οὐ μικρὸν κρῆμα Ἰουδαίων , εἰ τοὺς οὐδέποτε γνωρίμους αὐτῷ , οὐδὲ γινώσιν , πείθει δι’ αὐτῶν προεῖναι καὶ μηδὲν ἀντιστεῖν , καὶ διὰ τῶν μαθητῶν · οὗτοι δὲ αὐτῷ θαυματοργοῦσιν 18 παρόντος οὐκ ἐπείσθουν . β’ . Μὴδὲ 19 μικρὸν εἶναι νομίζω τὸ γεγονέναι . Τίς γὰρ αὐτοὺς ἐποίησε , τῶν ἰδίων ἀφαιρουμένων , καὶ [ 655 ] ταῦτα πέντας · ὄντας ἰσως καὶ γεωργούς , μὴ ἀντιστεῖν ; τί λέγω μὴ ἀντιστεῖν ; μὴ εἴρειν , ἢ καὶ ἐρωτῶσαι · σιγῆσαι καὶ παραχωρήσαι ; Καὶ γὰρ ἀμφότερα ὁμοίως θαυμαστὰ ἦν . καὶ εἰ μηδὲν εἴπον , ἐλκόμενοι τῶν ὑποζυγίων , καὶ εἰ εἰπόντες καὶ ἀκούσαντες , ὅτι ὁ Κύριος αὐτῶν χρείαν ἔχει , παρεχώρησαν καὶ οὐκ ἀντέστησαν , καὶ ταῦτα οὐκ αὐτὸν ὁρώντας , ἀλλὰ τοὺς μαθητάς . Ἄπὸ τούτων αὐτοὺς παιδεύει , ὅτι καὶ Ἰουδαίους ἐδύνατο καὶ ἀκούσας χωλῶσαι διόλου μέλλοντας αὐτῷ ἐπέναι , καὶ ἀφῆκας καταστέθηται , ἀλλ’ οὐκ ἠθέλησεν . Καὶ ἕτερον δὲ μετὰ τούτων διδάσκει τοὺς μαθητάς , ὅπερ ἂν αἴτῃσῃ διδόναι · κἂν αὐτὴν καλέσῃ τὴν ψυχὴν προεῖναι , καὶ ταύτην παρέξειν , καὶ μὴ ἀντιλέγειν . Εἰ γὰρ οἱ ἀγνοστοὶ αὐτῷ παρεχώρησαν , πολλῷ μᾶλλον αὐτοὺς ἀπάντων ἐξίστασθαι δεῖ . Πρὸς δὲ τοὺς εἰρημένους καὶ ἕτεραν πάλιν προφητείαν ἐπλήρω διπλῆν · τὴν μὲν δι’ ἔργων , τὴν δὲ διὰ ῥημάτων . Καὶ ἡ μὲν διὰ τῶν ἔργων ἦν , ἡ διὰ τῆς καθέδρας τοῦ 20 Ἰωὴ διὰ τῶν ῥημάτων , ἡ τοῦ προφἑτοῦ Ζαχαρίου · καὶ γὰρ εἶπεν , ὅτι καθεδσία τοῦ βασιλεύς ἐπὶ ὄνου . Καὶ καθίσας αὐτὸς καὶ πληρώσας αὐτήν , ἐτέραν πάλιν ἐδίδου προφητείαν ἄρχην , δι’ ὧν ὁποῖαι τὰ μελλόντα προδιατυπῶν . Πῶς καὶ τίνι τρόπῳ ; Τῶν ἀκαθάρτων ἔθνων τὴν κλίην προαναφάναι , καὶ τοὺς αὐτοὺς ἐπανακαύσεσθαι 21 , καὶ εἰξοῦσιν 22 αὐτῷ καὶ ξένους · καὶ προφητεία διεδύσθη προφητείαν . Ἐμοὶ δὲ οὐ διὰ τοῦτο δοκεῖ μόνον ἐπὶ 23 τὸν ὄνον καθίσαι , ἀλλὰ καὶ μετρον
Lemmas: ἀργέω εἰς Ἱερουσαλήμ , καί ἔρχομαι 12 εἰς Βηθφαγήν πρός ὁ ὄρος ὁ ἐλαία , ἀποστέλλω δύο ὁ μαθητής αὐτός 13 λέγω · πορεύω εἰς ὁ κώμη ὁ κατεναντίον σύ , καί εὐθύς ἄνθρωπος δήω , καί πῶλος μετά αὐτός · λύω ἄγω ἐγώ . καί ἐάν τις σύ εἶπον τίς , ἐράω , ὅτι 14 ὁ Κύριος αὐτός χρεία ἔχω · καί εὐθύς ἀποστέλλω αὐτός . οὗτος δέ 15 γίγνομαι , ἵνα πληρόω ὁ ἐρώ διά ὁ προφήτης Ζαχαρίας · εἶπον ὁ θυγάτηρ Σιών , ἰδέ ὁ βασιλεύς σύ ἔρχομαι σύ πρᾶος , καί ἐπιβαίνω ἐπί ὄνος καί πῶλος υἱός ὑποζύγιον . καίτοι πολλάκις ἐπιβαίνω ὁ Ἱερουσαλήμ πρότερος , ἀλλά οὐδέποτε μετά τοσοῦτος περιφάνεια . τις οὖν ὁ αἴτιος ; προοίμιον εἰμί οὗτος ὁ οἰκονομία · καί οὐ αὐτός σφῶδα καταδύω εἰμί , οὐδέ ὁ καιρός ὁ πάσχω ἐγγύς · διόπερ 16 ἀδιάφορος αὐτός ἀνεμύγνυτο , καί μᾶλλον κρύπτω ἑαυτοῦ . οὐ γάρ ἐν θαυμαστός φαίνω οὗτος , καί εἰς μείζων εἄν αὐτός ἐξάγω ὀργή . ἐπειδή δέ καί ὁ αὐτός δυναμείας πείρω δίδωμι ἱκανός , καί ὁ σταυρός ἐπί θύρα εἰμί , μέγας κλαῦμα λοιπός καί μετά πολλῶνος ἅπας πράσσω περιφάνεια · ὁ μέλω αὐτός ἐκκαλέω . Δυνατός μέν γάρ εἰμί καί παρά ὁ ἀρχή οὗτος γίγνομαι · ἀλλά οὖον χρήσιμος , οὐδέ λυσιτελής οὗτος . σύ δέ ἐγώ θέα ὅσος θαυμάσιος γίγνομαι 17 , καί δσοι πληρόω · προφητειος . εἶπον , οὔτις εὑρίσκω ὄνος · προεῖπον ὅτι οὐδείς χωλυσεω , ἀλλά ὅτι ἀκούω · σιγάω . οὗτος δέ οὖον μικρός κρῆμα Ἰουδαῖος , εἰμί ὁ οὐδέποτε γνώριμος αὐτός , οὐδέ γιγνώσκω , πείθω διά αὐτός προΐημι καί μηδείς ἀνθίστημι , καί διά ὁ μαθητής · οὗτος δέ αὐτός θαυματουργέω 18 πάρειμι οὐ πείθω . βε . μηδέ 19 μικρός εἰμί νομίζω ὁ γίγνομαι . Τῖς γάρ αὐτός ποιέω , ὁ ἴδιος ἀφαιρέω , καί [ 655 ] οὗτος Πέντας · εἰμί ἴσως καί γεωργός , μή ἀνθίστημι ; τίς λέγω μή ἀνθίστημι ; μή εἴρω , ἢ καί ἐρωτάω · σιγάω καί παραχωρέω ; καί γάρ ἀμφότερος ὁμοίως θαυμαστός εἰμί . καί εἰμί μηδείς εἶπον , ελκόμενος ὁ ὑποζύγιον , καί εἰμί εἶπον καί ἀκούω , ὅτι ὁ Κύριος αὐτός χρεία ἔχω , παραχωρέω καί οὐ ἀνθίστημι , καί οὗτος οὐ αὐτός ὁράω , ἀλλά ὁ μαθητής . ἀπό οὗτος αὐτός παιδεύω , ὅτι καί Ἰουδαῖος δύναμαι καί ἀκούω χωλόω διόλου μέλλω αὐτός ἐπιφέρω , καί ἀφίημι καθίστημι , ἀλλά οὐ ἐθέλω . καί ἕτερος δέ μετά οὗτος διδάσκω ὁ μαθητής , ὅσπερ εἄν αίτηση δίδωμι · κἀν αὐτός καλέω ὁ ψυχή προΐημι , καί οὗτος παρέχω , καί μή ἀντιλέγω . εἰμί γάρ ὁ ἄγνωστος αὐτός παραχωρέω , πολύς μᾶλλον αὐτός ἀπαντάω ἐξίστημι δεῖ . πρός δέ ὁ εἴρω καί ἕτερος πάλιν προφητεία πληρόω διπλόος · ὁ μέν διά ἔργον , ὁ δέ διά ῥῆμα . καί ὁ μέν διά ὁ ἔργον εἰμί , ὁ διά ὁ καθέδρα ὁ 20 ἰωή διά ὁ ῥῆμα , ὁ ὁ προφύω Ζαχαρίας · καί γάρ εἶπον , ὅτι καθεδσία ὁ βασιλεύς ἐπί ὄνος . καί καθίζω αὐτός καί πληρόω αὐτός , ἕτερος πάλιν δίδωμι προφητεία ἀρχή , διά ὅς ὁποῖος ὁ μέλλω προδιατυπόω . Πῶς καί τίς τρόπος ; ὁ ἀκάθαρτος ἔθνος ὁ κλία προαναφαίνω , καί ὁ αὐτός ἐπανάκαυσις 21 , καί ἔοικα 22 αὐτός καί ξένος · καί προφητεία διαδύω προφητεία . ἐμός δέ οὖον διά οὗτος δοκέω μόνος ἐπί 23 ὁ ὄνος καθίζω , ἀλλά καί μέτρον