ciscoriordan/open-greek-corpus-annotations huggingface dataset:
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0248.4
βʹ . Διὰ καὶ μετὰ πολλῆς τῆς σαφλείας τὴν χάριν ἔδιδου . Δυνάμεις γὰρ , φησί , πολλάς ἐποίησατε . Ἄλλʼ ὁμολογήσω αὐτοῖς τότε , [ 501 ] ὅτι Οὐχ οἶδα ὑμᾶς . Νῦν μὲν γὰρ νομιζόμενοι εἶναι οἱ φίλοι · τότε δὲ εἰσονται , ὅτι οὐχ ὡς φίλοις ἔδωκα . Καὶ τί θαυμάζεις ; εἰ ἀνδράσι πεπιστευκόσι μὲν εἰς αὐτὸν , βίου δὲ οὐχ ἔχουσι τῇ πίστει συμβαίνοντι , χαρίσματα 92 δέδωκεν , ὅπου γε καὶ εἰς τοὺς ἀμφοτέρων τούτων ἐκπεπτωκότας εὐρίσκεται ἐνεργῶν ; Καὶ γὰρ ὁ Βαλαὰμ καὶ πίστεως καὶ πολιτείας ἀρίστης ἀξιόχρεος ἦν · ἀλλὰ ὅμως ἐνήργησεν εἰς αὐτὸν 93 τὴν χάριν διὰ τὴν ἑτέρων οἰκονομίαν . Καὶ ὁ Φαραὼ τοιοῦτος · ἀλλὰ ὅμως κάκειν τὰ μέλλοντα ἐδείξε . Καὶ ὁ Ναβουχοδονόσορ παρανομώτατος , καὶ τοῦτον πάλιν τὰ μετὰ πολλῆς ὑστερον ἐσόμενα γενέας ἀπεκάλυψε . Καὶ τῷ παιδὶ πάλιν τῷ ἐκείνῳ νικῶντι τὸν πατέρα τὴν παρανομίαν , τὰ μέλλοντα ἐδείξε , θαυμαστὰ καὶ μεγάλα οἰκονομίας πράγματα . Ἐπεὶ οὖν καὶ τότε ἀρχὰς τοῦ κήρυγμα εἶχε , καὶ πολλὴν ἔδει γενέσθαι τῆς δυνάμεως αὐτοῦ τὴν ἐπίδειξιν , πολλοὶ καὶ τῶν ἀναξίων διόρα ἐλάμδανον . Ἄλλὰ ὅμως ἀπὸ τῶν σημείων τούτων οὐδὲν ἐκέρδαναν 94 ἐκεῖνοι , ἀλλὰ καὶ μᾶλλον κολάζονται . Διὸ καὶ τὸ φοβερόν ἐκεῖνο ῥῆμα εἶπεν αὐτοῖς · Οὐδέποτε ἔγνων ὑμᾶς . Πολλοὺς γὰρ καὶ ἐνταῦθεν ἤδη μισεῖ , καὶ πρὸ τῆς κρίσεως 95 ἀποστρέφεται . Φοβηθῶμεν τοίνυν , ἀγαπητοί , καὶ πολλὴν ἐπιμελίαν ποιησάμεθα βίου , μεγάλῳ νομιζώμεν ἐλαττον ἔχειν , ἐπειδὴ σημεῖα οὐ ποιοῦμεν νῦν . Οὐδὲν γὰρ ἐκ τοῦτο πλεῖον ἔσται ἡμῖν ποτε 96 , ὥσπερ οὐδὲ ἐκεῖνοι ἐκ τοῦ μὴ ποιεῖν , ἐὰν ἀρετῆς ἐπιμε -
Lemmas: βε . Ζεύς καί μετά πολύς ὁ σαφλείας ὁ χάρις δίδωμι . Δύναμις γάρ , φημί , πολύς ποιέω . ἄλλος ὁμολογέω αὐτός τότε , [ 501 ] ὅτι οὐχ οἶδα σύ . νῦν μέν γάρ νομίζω εἰμί ὁ φίλος · τότε δέ εἶμι , ὅτι οὐ ὡς φίλος δίδωμι . καί τίς θαυμάζω ; εἰμί ἀνήρ πιστεύω μέν εἰς αὐτός , βίος δέ οὐ ἔχω ὁ πίστις συμβαίνω , χάρισμα 92 δίδωμι , ὅπου γε καί εἰς ὁ ἀμφότερος οὗτος ἐκπίπτω εὐρίͅσκω ἐνεργός ; καί γάρ ὁ Βαλαάμ καί πίστις καί πολιτεία ἀγαθός ἀξιόχρεως εἰμί · ἀλλά ὅμως ἐνεργέω εἰς αὐτός 93 ὁ χάρις διά ὁ ἕτερος οἰκονομία . καί ὁ Φαραώ τοιοῦτος · ἀλλά ὅμως κέω ὁ μέλλω δείκνυμι . καί ὁ Ναβουχοδονόσορ παράνομος , καί οὗτος πάλιν ὁ μετά πολύς ὕστερος εἰμί γενεά ἀποκαλύπτω . καί ὁ παῖς πάλιν ὁ ἐκεῖνος Νίκη ὁ πατήρ ὁ παρανομία , ὁ μέλλω δείκνυμι , θαυμαστός καί μέγας οἰκονομία πρᾶγμα . ἐπεί οὖν καί τότε ἀρχή ὁ κήρυγμα ἔχω , καί πολύς ἐσθίω γίγνομαι ὁ δύναμις αὐτός ὁ ἐπίδειξις , πολύς καί ὁ Ἀναξίων διοράω ἐλάμδανον . ἀλλά ὅμως ἀπό ὁ σημεῖον οὗτος οὐδείς κερδαίνω 94 ἐκεῖνος , ἀλλά καί μᾶλλον κολάζω . Διὸ καί ὁ φοβερός ἐκεῖνος ῥῆμα εἶπον αὐτός · οὐδέποτε γιγνώσκω σύ . πολύς γάρ καί ἐνταῦθεν ἤδη μισέω , καί πρό ὁ κρίσις 95 ἀποστρέφω . φοβέω τοίνυν , ἀγαπητός , καί πολύς ἐπιμελία ποιέω βίος , μέγας νομίζω μικρός ἔχω , ἐπεί σημεῖον οὖον ποιέω νῦν . οὐδείς γάρ ἐκ οὗτος πλείων εἰμί ἐγώ ποτός 96 , ὥσπερ οὐδέ ἐκεῖνος ἐκ ὁ μή ποιέω , ἐάν ἀρετή ἐπιμε -
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0252.2
Δ . Τοιούτος ἦν ὁ Ἀχαβ , ἀλλ' οὐ τοιούτος ὁ Ἠλίας . Καὶ γὰρ παράλληλα θέντες τὴν ἀρετὴν καὶ τὴν κακίαν , ἀκριβέστερον εἰσάμεθα τὴν διάφορον . Ὁ μὲν γὰρ ἐπὶ τῆς πέτρας ὠκοδόμησεν , ὁ δὲ ἐπὶ τῆς ψάμμῳ · διὸ καὶ βασιλεὺς ὢν ἐθεώκει καὶ ἔτρεμε τὸν προφήτην , τὸν τὴν ἡλιωτὴν ἔχοντα μόνον . Τοιούτοι οἱ Ἰουδαῖοι , ἀλλ' οὐχ οἱ ἀπόστολοι · διὸ καὶ ὀλίγοι ὄντες καὶ δεδεμένοι · τῆς πέτρας ἐνδεικνύντο τὸ στερέων · ἐκεῖνοι δὲ καὶ πολλοὶ καὶ ὡπλισμένοι , τῆς ψάμμῳ τὸ ἀσθενές . Καὶ γὰρ Ἐλέγαν · Τί ποιήσομεν 30 τοῖς ἀνθρώποις τούτοις ; Ὅρῃς ἐν ἀπορίᾳ ὄντας , οὐ τοὺς ὑπηχερίους καὶ δεδεμένους ,
Lemmas: δ . τοιούτος εἰμί ὁ Ἀχαβ , ἀλλά οὖον τοιούτος ὁ Ἠλίας . καί γάρ παράλληλος θέω ὁ ἀρετή καί ὁ κακία , ἀκριβής εἶμι ὁ διάφορος . ὁ μέν γάρ ἐπί ὁ πέτρα οἰκοδομέω , ὁ δέ ἐπί ὁ ψάμμος · διό καί βασιλεύς εἰμί θεόω καί τρέμω ὁ προφήτης , ὁ ὁ ἡλιώτης ἔχω μόνος . τοιοῦτος ὁ Ἰουδαῖος , ἀλλά οὐ ὁ ἀπόστολος · διό καί ὀλίγος εἰμί καί δέω · ὁ πέτρα ἐνδείκνυμι ὁ στερέω · ἐκεῖνος δέ καί πολύς καί ὁπλίζω , ὁ ψάμμος ὁ ἀσθενής . καί γάρ λέω · τις ποιέω 30 ὁ ἄνθρωπος οὗτος ; ὄρνυμι ἐν ἀπορία εἰμί , οὖον ὁ ὑπηχερίους καί δέω ,
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0259.1
ρυζις , καλ ουχ αν εχοιεν μετα ταυτα ειπειν , οτι Ουχ ηκουσαμεν · προς γαρ τα περατα της οικουμενης ο λογος εξελη82 της ευσδειας .
Lemmas: ρυζις , καλστις οὐ αν ἔχω μετά Ούτος εἶπον , ὅτι οὐ ἀκούω · προς γαρ ὁ πέρας ὁ οἰκέω ὁ λόγος ἐξελαύνω ὁ ευσδειας .
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0260.1
πάντα ἠγνόησεν . Ἄλλ’ οὐχ ὁ Παῦλος 86 · ἀλλ’ ἔκτρωμα ἑαυτὸν καὶ τῶν ἁγίων ἔσχατον ἐκάλεε , καὶ οὐδὲ τῆς προσηγορίας ἄξιον ἑαυτὸν εἶναι ἐνόμιζε τῶν ἀποστόλων , μετὰ τοσαῦτα καὶ τηλικοῦτα κατορθώματα . Τοῦτον τοίνυν ζηλώσωμεν καὶ μιμησώμεθα . Μιμησόμεθα δὲ , ἂν τῆς γῆς καὶ τῶν ἐν τῇ γῇ ἀπαλλαγώμεν πραγμάτων . Οὐδὲν γὰρ οὕτως ἑαυτὸν ἑαυτῷ ποιεῖ , ὡς τὸ τοῖς βιωτικοῖς προσπλάσθαι · οὐδὲν 87 οὕτω πάλιν τοῖς βιωτικοῖς προσπλάσθαι πράγμασι παρασκευάζει , ὡς τὸ ἀγνοεῖν ἑαυτὸν · ἄλλ’ ἧκον γὰρ ταῦτα ἐξῃρηται . Ὦσπερ γὰρ ὁ τῆς δόξης ἐρών τὰς ξεῶν , καὶ μεγάλα τὰ παρόντα ἠγούμενος , χἂν μυρία φιλονεικῇ , οὐ [ 313 ] συγχωρεῖται 86 add . οὕτως F . add . τοιούτος D . 87-88 ἐμποιοῦντων A . C . D . 89 x . δ . om . C . F . add . καὶ ζωοποιῶ Edd .
Lemmas: πᾶς ἀγνοέω . ἄλλος οὐ ὁ Παῦλος 86 · ἀλλά ἔκτρωμα ἑαυτοῦ καί ὁ ἅγιος ἔσχατος καλέω , καί οὐδέ ὁ προσηγορία ἄξιος ἑαυτοῦ εἰμί νομίζω ὁ ἀπόστολος , μετά τοσοῦτος καί τηλικόσδε κατόρθωμα . οὗτος τοίνυν ζηλόω καί μιμέομαι . μιμέομαι δέ , εἄν ὁ γῆ καί ὁ ἐν ὁ γῆ ἀπαλλάσσω πρᾶγμα . οὐδείς γάρ οὕτως ἑαυτοῦ ἑαυτοῦ ποιέω , ὡς ὁ ὁ βιωτικός προσπλάσσω · οὐδείς 87 οὗτος πάλιν ὁ βιωτικός προσπλάσσω πρᾶγμα παρασκευάζω , ὡς ὁ ἀγνοέω ἑαυτοῦ · ἄλλος ἥκω γάρ οὗτος ἐξαιρέω . ὥσπερ γάρ ὁ ὁ δόξα ἐράω ὁ ξέω , καί μέγας ὁ πάρειμι ἡγέομαι , εἷς μυρίος φιλονεικέω , οὖον [ 313 ] συγχωρέω 86 add . οὕτως F . add . τοιούτος D . 87-88 ἐμποιέω A . C . D . 89 x . δ . om . C . F . add . καί ζῳοποιέω Edd .
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0260.2
ἑαυτὸν κατεῖδεν · οὕτως ὁ τούτων ὑπερορῶν βαθίως ἑαυτὸν εἴσεται · ἑαυτὸν δὲ μαθὼν , τῶν καὶ ἐπὶ τὰ ἄλλα πάντα βαδίζεται μέρη τῆς ἀρετῆς . Ἰν’ οὖν τὴν καλὴν ταύτην μάθωμεν ἐπιστήμην , ἀπαλλαγέντες τῶν ἐπιχήρων ἀπάντων τῶν πολλῇ ἐν ἡμῖν ποιοῦντων 87-88 τὴν φλόγα , καὶ μαθόντες ἑαυτὸν τὴν ὀφειλοῦσαν , πᾶσαν ἐπιδεξώμεθα ταπεινοφροσύνην καὶ φιλοσοφίαν , ἵνα καὶ τῶν παρόντων καὶ τῶν μελλόντων ἐπιτύχωμεν ἀγαθῶν , χάριτι καὶ φιλανθρωπίᾳ τοῦ Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ , μεθ’ οὗ τῷ Πατρὶ δόξα , κράτος , τιμὴ , σὺν τῷ ἁγίῳ καὶ ἀγαθῷ 89 Πνεύματι , νῦν καὶ ἀεὶ καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων . Ἀμήν .
Lemmas: ἑαυτοῦ καθοράω · οὕτως ὁ οὗτος ὑπεροράω βαθύς ἑαυτοῦ εἶμι · ἑαυτοῦ δέ μανθάνω , ὁ καί ἐπί ὁ ἄλλος πᾶς βαδίζω μέρος ὁ ἀρετή . ἵνα οὖν ὁ καλός οὗτος μανθάνω ἐπιστήμη , ἀπαλλάσσω ὁ επιχηρα ἀπαντάω ὁ πολύς ἐν ἐγώ ποιέω 87-88 ὁ φλόξ , καί μανθάνω ἑαυτοῦ ὁ ὀφείλω , πᾶς ἐπιδέχομαι ταπεινοφροσύνη καί φιλοσοφία , ἵνα καί ὁ πάρειμι καί ὁ μέλλω ἐπιτυγχάνω ἀγαθός , χάρις καί φιλανθρωπία ὁ κύριος ἐγώ Ἰησοῦς Χριστός , μετά ὅς ὁ πατήρ δόξα , κράτος , τιμή , σύν ὁ ἅγιος καί ἀγαθός 89 πνεῦμα , νῦν καί ἀεί καί εἰς ὁ αἰών ὁ αἰών . ἀμήν .
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0263.2
δντες πολλὰ μεταβουλεύονται . Εἰκὸς γὰρ τὸν ἑκατόνταρχον βουλόμενον ἀπελθεῖν κωλύθηναί ὑπὸ τῶν ᾿Ιουδαίων , χολαμευόντων αὐτὸν καὶ λεγόντων , ὅτι “ Ἡμεῖς ἀπελθόντες δεξόμεν αὐτόν . ” Ὅρα γοῦν αὐτὸν καὶ τὴν παρακλήσιν χολακείας οὕσαν μεστὴν . Ἄγαπᾷ γὰρ τὸ ἔθνος ἡμῶν , φησί , καὶ τὴν συναγωγὴν αὐτὸς ᾠκοδόμησεν · οὐδὲ Ἰσααὶν ὧδε ἐπαίνουσι τὸν ἄνδρα . Δεὸν γὰρ εἰπεῖν , ὅτι Ἐβουλήθη μὲν αὐτὸς ἐλθεῖν καὶ παρακαλέσαι , ἡμεῖς δὲ ἐχούλησαμεν , τὸν συμφόρων ἰδόντες , καὶ τὸ πτώμα τὸ ἐπὶ τῆς οἰκίας κεῖμενον , καὶ οὕτω παραστήσαι τῆς πίστεως αὐτοῦ τὸ μέγεθος · τοῦτο μὲν οὐ λέγουσιν · οὐδὲ γὰρ ἤθελον διὰ τὸ βακχανεῖν ἐκκαλύψαι τοῦ ἄνδρος τὴν πίστιν · ἀλλ’ ἠρύντο μᾶλλον συσκιάσαι τὴν ἀρετὴν , ὑπὲρ τὴν ἰκανοῖαν ἤδη ποιησόμενοι , ἵνα μὴ ὁρῶ μέγας τις εἴη ὁ παρακαλούμενος , ἢ τὴν πίστιν ἀνακρινόμενας τὴν ἐκείνου , ἀνύσαι τοῦτο , δι’ ὃπερ ἦσαν ἀριγμένοι . Ἰκανὸν γὰρ ἡ 18 βακχανία πηρώσαι διάνοιαν . Ἀλλ’ ὁ τὰ ἀπόρητα εἰδὼς , καὶ ἀχόντων αὐτῶν ἐκεῖνον ἀνεκήρυξε . Καὶ ὅτι τοῦτο ἐστιν ἀληθές , ἀκούουν αὐτοῦ τοῦ Λουκᾶ πάλιν αὐτὸ ἐρμηνεύοντος . Αὐτὸς γὰρ οὕτως φησίν , ὅτι Οὐ μαχαριᾶ ἀπέχοντος αὐτοῦ ἐπεμψε λέγων “ Ὦ Κύριε , μὴ σχύλλωμεν · οὐ γὰρ εἰμὶ δεῖος , ἵνα μου ὑπὸ τὴν στέγην εἰσέλθης . Ὅτε γὰρ ἀπηλλάγη τῆς ἐπαχθείας 20 αὐτῶν , τότε πέμπει λέγων · Μὴ νομίσης ὅτι δι’ ὀκνον τοῦδε παρεγενόμην , ἀλλ’ ἐμαυτὸν ἀνάξιον εἶναι ἐνδοχον τοῦ δεξάσθαι σε ἐν τῇ οἰκίᾳ .
Lemmas: δντες πολύς μεταβουλεύω . εἰκώς γάρ ὁ ἑκατόνταρχος βούλομαι ἀπέρχομαι κωλύω ὑπό ὁ Ἰουδαῖος , χολαμευειμι αὐτός καί λέγω , ὅτι “ ἐγώ ἀπέρχομαι δείκνυμι αὐτός . ” Ὅρας γοῦν αὐτός καί ὁ παράκλησις κολακεία εἰμί μεστός . Ἀγάπη γάρ ὁ ἔθνος ἐγώ , φημί , καί ὁ συναγωγή αὐτός οἰκοδομέω · οὐδέ Ἰσααὶν ὧδε ἐπαινέω ὁ ἀνήρ . δήω γάρ εἶπον , ὅτι βούλομαι μέν αὐτός ἔρχομαι καί παρακαλέω , ἐγώ δέ ἐχούλησαμεν , ὁ σύμφορος ὁράω , καί ὁ πτώμα ὁ ἐπί ὁ οἰκίον κεῖμαι , καί οὗτος παρίστημι ὁ πίστις αὐτός ὁ μέγεθος · οὗτος μέν οὖον λέγω · οὐδέ γάρ ἐθέλω διά ὁ βακχανεῖν ἐκκαλύπτω ὁ Ἄνδρος ὁ πίστις · ἀλλά ἐρύω μᾶλλον συσκιάζω ὁ ἀρετή , ὑπέρ ὁ ἰκανός ἤδη ποιέω , ἵνα μή ὁράω μέγας τις εἰμί ὁ παρακαλέω , ἢ ὁ πίστις ἀνακρίνω ὁ ἐκεῖνος , ἀνύω οὗτος , διά ὅσπερ εἰμί ἀριγμένοι . ἱκανός γάρ ὁ 18 βακχανία πηρόω διάνοια . ἀλλά ὁ ὁ ἄπορος εἰδοί , καί ἄχω αὐτός ἐκεῖνος ἀνακηρύσσω . καί ὅτι οὗτος εἰμί ἀληθής , ακούω αὐτός ὁ Λουκᾶς πάλιν αὐτός ἐρμηνεύω . αὐτός γάρ οὕτως φημί , ὅτι οὖον μαχάρι ἀπέχω αὐτός πέμπω λέγω “ ὦ κύριος , μή σκύλλω · οὖον γάρ εἰμί δῖος , ἵνα ἐγώ ὑπό ὁ στέγη εἰσ́λημι . ὅτε γάρ ἀπαλλάσσω ὁ ἐπάχθεια 20 αὐτός , τότε πέμπω λέγω · μή νομίζω ὅτι διά ὄκνος ὅδε παραγίγνομαι , ἀλλά ἐμαυτοῦ ἀνάξιος εἰμί ἐνδοχή ὁ δέχομαι σύ ἐν ὁ οἰκίον .
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0263.3
γ’ . Εἰ δὲ ὁ μὲν 21 Ματθαῖος φησὶ μὴ διὰ τῶν φίλων , ἀλλὰ δι’ ἑαυτοῦ τοῦτο αὐτὸν εἰρηχέναι , οὐδὲν τοῦτο ποιεῖ · τὸ γὰρ ζητούμενον , εἰ τὴν προθυμίαν ἐκάτερος παρέστησε τοῦ ἄνδρος , καὶ ὅτι τὴν προσήκουσαν περὶ τοῦ Χριστοῦ δόξαν εἶχεν . Εἰκὸς δὲ καὶ αὐτὸν μετὰ τὸ πέμψαι τοὺς φίλους παραγενόμενον ταῦτα εἰπεῖν . Εἰ δὲ μὴ εἶπε τοῦτο ὁ Λουκᾶς , ἀλλ’ οὐδὲ ἐκεῖνο ὁ Ματθαῖος · ὅπερ οὐ μαχομένων ἑαυτοῖς ἦν , ἀλλὰ τὰ ὑπ’ 22 ἀλλήλων παραλειπόμενα ἀναπληρούντων μᾶλλον . Ὅρα δὲ αὐτοῦ πῶς καὶ ἐπεφύλαχεν τὴν πίστιν ὁ Λουκᾶς ἀνεκήρυξεν εἰπόν , ὅτι Ἐμελλε τελευτᾶν ὁ παῖς . Ἀλλ’ ὅμως οὐδὲ τοῦτο εἰς ἀπόγνωσιν αὐτῶν ἐνέβαλεν , οὐδὲ ἀπελείπειο παρακευάσασαν · ἀλλὰ καὶ οὕτως ἡλίπε περιέσσεσθαι . Εἰ δὲ ὁ μὲν Ματθαῖος φησι τὸν Χριστὸν εἰρηχέναι , Οὐδὲ ἐν τῷ Ἰσραὴλ τοιαύτην πίστιν εὗρον , καὶ ταύτη δηλοῦν 23 οὐχ δυνα αὐτῶν Ἰσραηλίτην , ὁ δὲ Λουκᾶς , ὅτι ᾠκοδόμησε τὴν συναγωγὴν [ 317 ] οὐδὲ τοῦτο ἐναντίον . Δυνατὸν γὰρ καὶ Ἰουδαίων οὐχ δυνα , καὶ τὴν συναγωγὴν οἰκοδομῆσαι , καὶ τὸ ἔθνος ἀγαπᾶν .
Lemmas: γε . εἰμί δέ ὁ μέν 21 Ματθαῖος φημί μή διά ὁ Φίλων , ἀλλά διά ἑαυτοῦ οὗτος αὐτός ἔργω , οὐδείς οὗτος ποιέω · ὁ γάρ ζητέω , εἰμί ὁ προθυμία ἐκάς παρίστημι ὁ Ἄνδρος , καί ὅτι ὁ προσήκω περί ὁ Χριστός δόξα ἔχω . εἰκώς δέ καί αὐτός μετά ὁ πέμπω ὁ φίλος παραγίγνομαι οὗτος εἶπον . εἰμί δέ μή εἶπον οὗτος ὁ Λουκᾶς , ἀλλά οὐδέ ἐκεῖνος ὁ Ματθαῖος · ὅσπερ οὖον μάχομαι ἑαυτοῦ εἰμί , ἀλλά ὁ ὑπό 22 ἀλλήλων παραλείπω ἀναπληρόω μᾶλλον . Ὅρας δέ αὐτός πῶς καί φυλάσσω ὁ πίστις ὁ Λουκᾶς ἀνακηρύσσω εἶπον , ὅτι Μέλλω τελευτάω ὁ παῖς . ἀλλά ὅμως οὐδέ οὗτος εἰς ἀπόγνωσις αὐτός ἐμβάλλω , οὐδέ ἀπολείπω παρακευάσασαν · ἀλλά καί οὕτως ἦλιψ περίειμι . εἰμί δέ ὁ μέν Ματθαῖος φημί ὁ Χριστός ἔργω , οὐδέ ἐν ὁ Ἰσραήλ τοιοῦτος πίστις εὑρίσκω , καί οὗτος δηλόω 23 οὐ δυνα αὐτός Ἰσραηλίτης , ὁ δέ Λουκᾶς , ὅτι οἰκοδομέω ὁ συναγωγή [ 317 ] οὐδέ οὗτος ἐναντίος . Δυνατός γάρ καί Ἰουδαῖος οὐ δυνα , καί ὁ συναγωγή οἰκοδομέω , καί ὁ ἔθνος ἀγαπάω .
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0263.4
Σὺ δὲ μοι μὴ ἀπλῶς ἐξέταζε τὰ εἰρημένα παρ’ αὐτοῦ , ἀλλὰ καὶ τὴν ἀρχὴν αὐτοῦ προστίθει , καὶ τότε ὄψει τὴν ἀρετὴν τοῦ ἄνδρος . Καὶ γὰρ πολὺς ὁ τύφος τῶν ἐν ἀρχαῖς ὄντων , καὶ οὐδὲ ἐν συμφοραῖς καταβαίνουσιν . Ὁ γοῦν παρὰ τῷ Ἰωάννῃ κεῖμενος ἤλκει αὐτὸν πρὸς τὴν οἰκίαν , καὶ φησὶ “ Κατάδεθι ” · μέλλει γὰρ μου τὸ παιδίον τελευτᾶν . ” Ἀλλ’ οὐχ οὕτως οὗτος · ἀλλὰ καὶ ἐκεῖνον καὶ τῶν διὰ τοῦ στέγους καθέντων τὴν κλίνην πολὺ βελτίων . Οὐ γὰρ σωματικῇ παρουσίᾳ ἐπιζητεῖ , οὐδὲ ἐγγὺς τοῦ ἰατροῦ τὸν κλῖνοντα ἠνέχεν · ὅπερ οὐ μικρὰ φανταζομένου ἦν περὶ αὐτοῦ , ἀλλὰ θεοπρεπῶς τὴν ὁπόταν ἔχοντος · καὶ φησίν 24 · Εἰπὲ λόγῳ μόρον . Καὶ οὐδὲ ἐν
Lemmas: σύ δέ ἐγώ μή ἀπλόος ἐξετάζω ὁ εἴρω παρά αὐτός , ἀλλά καί ὁ ἀρχή αὐτός προστίθημι , καί τότε ὁράω ὁ ἀρετή ὁ Ἄνδρος . καί γάρ πολύς ὁ τύφος ὁ ἐν ἀρχή εἰμί , καί οὐδέ ἐν συμφορά καταβαίνω . ὁ γοῦν παρά ὁ Ἰωάννης κεῖμαι ἕλκω αὐτός πρός ὁ οἰκίον , καί φημί “ καταδέω ” · μέλλω γάρ ἐγώ ὁ παιδίον τελευτάω . ” ἀλλά οὐ οὕτως οὗτος · ἀλλά καί ἐκεῖνος καί ὁ διά ὁ στέγος καθίημι ὁ κλίνη πολύς ἀγαθός . οὖον γάρ σωματικός παρουσία ἐπιζητέω , οὐδέ ἐγγύς ὁ ἰατρός ὁ κλίνω ἀνέχω · ὅσπερ οὖον μικρός φαντάζω εἰμί περί αὐτός , ἀλλά θεοπρεπῶς ὁ ὁπόταν ἔχω · καί φημί 24 · εἶπον λόγος μόρον . καί οὐδέ ἐν
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0264.2
δ’ . Καὶ πολλὴ μέγα ἦν , ἀνθρώπου ἐκτὸς δυνα τοῦ Ἰουδαϊκοῦ καταλόγου τοσαύτην λαβεῖν ἔνοιαν . Καὶ γὰρ ἐραντάσθη , ὡς ἔμοιγε δοκεῖ , τὰς ἐν οὐρανῷ στρατιάς · ἢ ὅτι αὐτὴ τὰ πάθη οὕτως ἐστιν ὑποτεταγμένα , καὶ θάνατος , καὶ τὰ ἄλλα πάντα , ὡς αὐτῇ οἱ στρατιῶται . Διὸ καὶ ἔλεγεν · Καὶ γὰρ ἐγὼ ἄνθρωπός εἰμι ὑπὸ ἐξουσίαν τασσόμενος 35 · τοῦτέστι , Σὺ Θεὸς ἐγὼ ἄνθρωπος · ἐγὼ ὑπ’ ἐξουσίαν , σὺ δὲ οὐχ ὑπ’ ἐξουσίαν . Ἐν τοίνυν ἐγὼ , ἄνθρωπος καὶ ὑπ’ ἐξουσίαν ὤν , τοσαῦτα δύναμαι · πολλῷ μᾶλλον αὐτὸς , καὶ Θεὸς ὤν , καὶ 36 οὐχ ὑπ’ ἐξουσίαν . Μετὰ γὰρ ὑπερβολῆς αὐτὸν θέλει πεῖσαι , ὅτι οὐχ ὡς ὁμοῖον διδὼς ὑπόδειγμα ταῦτα λέγει , ἀλλ’ ὡς σφόδρα 37 ὑπέρχον . Εἰ γὰρ ἐγὼ ὁμοῖος τῶν οὖς ἐπιταττομένοις , φησί , καὶ ὑπ’ ἐξουσίαν ὤν , ὅμως διὰ τὴν μικρὰν τῆς ἀρχῆς ὑπεροχὴν τοσαῦτα δύναμαι , καὶ οὐδὲς ἀντεραῖ , ἀλλ’ ἄπερ ἐπιτάσσω , ταῦτα γίνεται , κλὴν διάφορα ἢ τὰ ἐπιτάγματα ( λέγω γὰρ τοῦτο , Πορεύου , καὶ πορεύεται · καὶ ἄλλω , Ἔρχου , καὶ ἔρχεται ) · πολλῷ μᾶλλον
Lemmas: δέ . καί πολύς μέγας εἰμί , ἄνθρωπος ἐκτός δυνα ὁ Ἰουδαϊκός κατάλογος τοσοῦτος λαμβάνω νοια . καί γάρ ἐραντάσθη , ὡς ἐγώ δοκέω , ὁ ἐν οὐρανός στρατιά · ἢ ὅτι αὐτός ὁ πάθος οὕτως εἰμί ὑποτάσσω , καί θάνατος , καί ὁ ἄλλος πᾶς , ὡς αὐτός ὁ στρατιώτης . Διὸ καί λέγω · καί γάρ ἐγώ ἄνθρωπος εἰμί ὑπό ἐξουσία τάσσω 35 · τουτέστι , σύ θεός ἐγώ ἄνθρωπος · ἐγώ ὑπό ἐξουσία , σύ δέ οὐ ὑπό ἐξουσία . ἐν τοίνυν ἐγώ , ἄνθρωπος καί ὑπό ἐξουσία εἰμί , τοσοῦτος δύναμαι · πολύς μᾶλλον αὐτός , καί θεός εἰμί , καί 36 οὐ ὑπό ἐξουσία . μετά γάρ ὑπερβολή αὐτός ἐθέλω πείθω , ὅτι οὐ ὡς ὅμοιος δίδωμι ὑπόδειγμα οὗτος λέγω , ἀλλά ὡς σφόδρα 37 ὑπέρχομαι . εἰμί γάρ ἐγώ ὅμοιος ὁ οὖς ἐπιτάσσω , φημί , καί ὑπό ἐξουσία εἰμί , ὅμως διά ὁ μικρός ὁ ἀρχή ὑπεροχή τοσοῦτος δύναμαι , καί οὐδή ἀντιλέγω , ἀλλά Ἄπερ ἐπιτάσσω , οὗτος γίγνομαι , κλῆς διάφορος ἢ ὁ ἐπίταγμα ( λέγω γάρ οὗτος , Πόρευος , καί πορεύω · καί ἄλλος , ἔρχομαι , καί ἔρχομαι ) · πολύς μᾶλλον
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0266.1
( a ) Græce ediderat Montf . : 'Αλλ' εκεῖνος μὲν ὡς ἀνθρώπου αὐτὸ λέγει · ἄνθρωπος γὰρ ἦν · ὁ δὲ Χριστὸς ὡς πάντως ἐσόμενον , τὴν ἀπὸ τῶν ἔργων ἀπόδειξιν παρέχων . Hoc
Lemmas: ( a ) Græce ediderat Montf . : Αλ ἐκεῖνος μέν ὡς ἄνθρωπος αὐτός λέγω · ἄνθρωπος γάρ εἰμί · ὁ δέ Χριστός ὡς πάντως εἰμί , ὁ ἀπό ὁ ἔργον ἀπόδειξις παρέχω . Hoc
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0267.1
καὶ μάλιστα αὐτοὺς ἔδωκαν . Δεῖξας γὰρ εἰς χόλπους ὄντας τῇ ἐπαγγελίᾳ καὶ τῇ ὑποσχέσει , τότε ἐξάρχει . Εἶτα , ἐπειδὴ ἀπόφασίς ἦν τὸ εἰρημένον , πιστοῦται αὐτῷ τῷ σημείῳ · ὡςπερ οὖν καὶ τὰ σημεῖα ἀπὸ τῆς προφηθείας τὴς μετὰ ταῦτα γεγενημένης δείκνυσιν 49 .
Lemmas: καί μάλιστα αὐτός δίδωμι . δείκνυμι γάρ εἰς κόλπος εἰμί ὁ ἐπαγγελία καί ὁ ὑπόσχεσις , τότε ἐξάρχω . εἶτα , ἐπεί ἀπόφασις εἰμί ὁ εἴρω , πιστόω αὐτός ὁ σημεῖον · ὡς οὖν καί ὁ σημεῖον ἀπό ὁ προφητεία σής μετά οὗτος γίγνομαι δείκνυμι 49 .
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0267.3
Μὴ τοίνυν θαρρῶμεν οἱ ἑστώτες , ἀλλὰ λέγωμεν ἑαυτοῖς · Ὁ δοκῶν ἑστάναι , βλέπετω μὴ πέσῃ · μὴδὲ ἀπογνώσωμεν οἱ κείμενοι , ἀλλὰ λέγωμεν ἑαυτοῖς · Μὴ ὁ πίπτων οὐκ ἀνίσταται · Καὶ γὰρ πολλοὶ εἰς αὐτὴν τοῦ οὐρανοῦ τὴν χορὴν ἀνελόντες , καὶ πάλαι εἰν χαρτερίαν ἐπεδείξαμενοι , [ 321 ] καὶ τὰς ἔρημους κατελιφήσας , καὶ οὐδὲ γυναῖκα ὀναρ ἰδόντες 61 , ῥαθυμήσαντες μικρὸν ὑπεκαλέσθησαν , καὶ πρὸς αὐτὸ ἤλθον τῆς κακίας τὸ βάραθρον . Ἔτεροι δὲ πάλιν ἐκεῖθεν πρὸς τὸν οὐρανὸν ἀνέβησαν , καὶ ἀπὸ τῆς σχηνῆς καὶ 62 τῆς ὀρχήστρας πρὸς τὴν ἀγγελικὴν μετετέθαστο πολιτείαν · καὶ τοσαύτῃ ἐπεδείξαντο τὴν ἀρετὴν , ὡς δαίμονας ἀπελάσαι , καὶ πολλὰ ἄλλα σημεῖα τοιαῦτα ἐργάσασθαι . Καὶ τοῦτον μὲν πλήρεις εἰσὶν ὁ Γραφαί , πλήρεις δὲ ὁ βίος τῶν παραδειγμάτων ἡμῖν . Καὶ πόρρω καὶ μαλαχλὶ τὰ Μανιχαίων ἐμφράττουσι στόματα , οἱ τὴν κακίαν ἀκίνητον εἶναι φασί , τῷ διαβόλῳ τελούμενοι , καὶ τὰς τῶν σπουδάζειν βουλομένων χειρὰς ἐκλιόντες , καὶ τὴν ζωὴν ἀπασαν ἀνατρέποντες . Οἱ γὰρ ταῦτα παιδόντες , οὐ πρὸς τὰ μέλλοντα παραβάλλουσι μόνον , ἀλλὰ καὶ ἐνταῦθα πάντα ἄνω καὶ κάτω ποιοῦσι , τοῦ γε αὐτῶν ἔργου . Πότε γὰρ ἐπιμελησάτω τὰς ἀρετὰς τῶν ἐν κακίᾳ ζώντων , ὅταν ἀδύνατον τὴν πρὸς ἐκεῖνην ἐπάνοδον εἶναι νομίζῃ , καὶ τὴν ἐπὶ τὸ βέλτιον μεταβολήν ; Εἰ γὰρ νῦν , καὶ νόμων ὄντων , καὶ κολάσεων ἠπειλημένων , καὶ δόξης τοὺς πολλούς ἐκκαλουμένης 63 , καὶ γεέννης προσδοκούμενης , καὶ βασιλείας ἐπηγγελημένης , καὶ τῶν κακῶν ἀνειδοζομένων , καὶ τῶν καλῶν ἐκωμιαζομένων , μόλις αἱροῦνται τινες τοὺς ὑπὲρ τῆς ἀρετῆς ἰδρώτας · ἂν ταῦτα πάντα ἀνέλῃς , εἰ τὸ καυλὸν πάντα 64 ἀπολέσθαι καὶ διαφθαῖναι ·
Lemmas: μή τοίνυν θαρσέω ὁ ἵστημι , ἀλλά λέγω ἑαυτοῦ · ὁ δοκέω ἵστημι , βλέπω μή πίπτω · μηδέ ἀπογιγνώσκω ὁ κεῖμαι , ἀλλά λέγω ἑαυτοῦ · μή ὁ πίπτω οὐ ἀνίστημι · καί γάρ πολύς εἰς αὐτός ὁ οὐρανός ὁ χορός ἀναιρέω , καί πάλαι ἐν καρτερία ἐπιδείκνυμι , [ 321 ] καί ὁ έρημος καταλαμβάνω , καί οὐδέ γυνή ὄναρ ὁράω 61 , ῥαθυμέω μικρός ὑποκαλέω , καί πρός αὐτός ἔρχομαι ὁ κακία ὁ βάραθρον . ἔτερος δέ πάλιν ἐκεῖθεν πρός ὁ οὐρανός ἀναβαίνω , καί ἀπό ὁ σκηνή καί 62 ὁ ὀρχήστρα πρός ὁ ἀγγελικός μετατίθημι πολιτεία · καί τοσοῦτος ἐπιδείκνυμι ὁ ἀρετή , ὡς δαίμων ἀπελαύνω , καί πολύς ἄλλος σημεῖον τοιοῦτος ἐργάζομαι . καί οὗτος μέν πλήρης εἰμί ὁ γραφή , πλήρης δέ ὁ βίος ὁ παράδειγμα ἐγώ . καί πόρρω καί μαλαχλὶ ὁ Μανιχαῖος ἐμφράσσω στόμα , ὁ ὁ κακία ἀκίνητος εἰμί φημί , ὁ διάβολος τελέω , καί ὁ ὁ σπουδάζω βούλομαι χειράς εκλιειμι , καί ὁ ζωή ἅπας ἀνατρέπω . ὁ γάρ οὗτος παίω , οὖον πρός ὁ μέλλω παραβάλλω μόνος , ἀλλά καί ἐνταῦθα πᾶς ἄνω καί κάτω ποιέω , ὁ γε αὐτός ἔργον . πότος γάρ ἐπιμελέομαι ὁ ἀρετή ὁ ἐν κακία ζῶ , ὅταν ἀδύνατος ὁ πρός ἐκεῖνος ἐπάνοδος εἰμί νομίζω , καί ὁ ἐπί ὁ ἀγαθός μεταβολή ; εἰμί γάρ νῦν , καί νόμος εἰμί , καί κόλασις απειλημένος , καί δόξα ὁ πολύς ἐκκαλέω 63 , καί γέεννα προσδοκάω , καί βασίλεια ἐπαγγέλλω , καί ὁ κακός ἀνειδοζομένων , καί ὁ καλός εκωμιαζομαι , μόλις αἱρέω τις ὁ ὑπέρ ὁ ἀρετή ἱδρώς · εἄν οὗτος πᾶς ἀναιρέω , εἰμί ὁ καυλός πᾶς 64 ἀπόλλυμι καί διαφθάνω ·
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0267.4
Συνειδότες 65 τοίνυν τὴν κακοργίαν τῆς διαβολικῆς , καὶ ὅτι καὶ τοὺς ἔξω νομοθετοῦσι , καὶ τοὺς τοῦ Θεοῦ 66 χρησίμους , καὶ τοὺς τῆς φύσεως λογισμοὺς , καὶ τῇ κοινῇ πάντων ἀνθρώπων δόξῃ , καὶ βαρβάρους , καὶ Σκυθίας , καὶ Θρακί , καὶ πᾶσιν ἀπλῶς ἀπαντᾶσιν οὗτοι καὶ οἱ τὰ τῆς εἰμαρμένης δόγματα νομοθετεῖν ἐπιχειροῦντες 67 , νήφωμεν , ἀγρυπνῶμεν , καὶ πᾶσιν ἐκείνοις ἐρρωδῶσαι εἰπόντες , ὁδεύωμεν διὰ τῆς στενῆς ὁδοῦ , καὶ θαρρῶντες , καὶ δεδοικότες · δεδοικότες μὲν , διὰ τοὺς ἐκατέρωθεν κρημνοὺς · θαρρῶντες δὲ , διὰ τὸν προηγούμενον ἡμῶν Ἰησοῦν . Ὦδεύωμεν νήφοντες καὶ ἐγρηγορότες . Κᾶν γὰρ μικρὸν τις ἀπονυστάξῃ , κατηγνῆται ταχέως . Οὐ γὰρ ἔσμεν ἀκριβέστεροι τοῦ Δαυὶδ , ὃς μικρὸν ὀλιγώρησας πρὸς αὐτὴν κατεχρημνίσθη τῆς ἁμαρτίας τὸ βάραθρον . Ἄλλ᾽ ἀνύστα ταχέως . Μὴ τοίνυν οἱ ἁμαρτὸν ἴδῃ μόνον , ἀλλ᾽ ὅτι καὶ τὴν ἁμαρτίαν ἀπενίψατο . Διὰ γὰρ τοῦτο τὴν ἱστορίαν ἐκεῖνην ἀνέγραψεν , οὐχ ἵνα πεσόντα ἴδῃς , ἀλλ᾽ ἵνα ἀναστάντα θαυμάσῃς · Ἰνα μάθῃς , ἐπειδὰν πέσῃς , πῶς ἀνίστασθαι χρή . Καθάπερ γὰρ οἱ ἰατροὶ τῶν νοσημάτων τὰ χαλεπώτατα ἐλεγχομένοι ταῖς βίβλοις ἐγγράφουσι , καὶ τὰς τοιαύτας διορθώσεις · τὴν μέθοδον διδάσκουσι , ἵνα ἐν τοῖς μεῖζοσι γυμναζάμενοι , ῥάδιως τῶν ἐλαττόνων περιγύωνται · οὕτω δὴ καὶ ὁ Θεὸς τὰ μέγιστα τῶν ἁμαρτημάτων εἰς μέσον ἤγαγεν , ἵνα καὶ οἱ τὰ μικρὰ πατοῦντες [ 322 ] δι᾽ ἐκείνων ῥάδιαν τὴν τούτων διόρθωσιν εὕρωσιν . Εἰ γὰρ ἐκεῖνα ἔσχεν ἰασίν , πολλῷ μᾶλλον τὰ ἐλάττονα . Ἰδῶμεν τοίνυν πῶς καὶ ἡρρώστησες ,
Lemmas: σύνοιδα 65 τοίνυν ὁ κακοργίαν ὁ διαβολικός , καί ὅτι καί ὁ ἔξω νομοθετέω , καί ὁ ὁ Θεός 66 χρήσιμος , καί ὁ ὁ φύσις λογισμός , καί ὁ κοινός πᾶς ἄνθρωπος δόξα , καί βάρβαρος , καί Σκυθία , καί Θρᾷξ , καί πᾶς ἀπλόος ἀπαντάω οὗτος καί ὁ ὁ ὁ εἴμαρμαι δόγμα νομοθετέω ἐπιχειρέω 67 , νήφω , ἀγρυπνέω , καί πᾶς ἐκεῖνος ἐρρωδῶσαι εἶπον , ὁδεύω διά ὁ στενός ὁδός , καί θαρσέω , καί δείδω · δείδω μέν , διά ὁ ἑκατέρωθεν κρημνός · θαρσέω δέ , διά ὁ προηγούμενος ἐγώ Ἰησοῦς . ὁδεύω νήφω καί ἐγείρω . κἄν γάρ μικρός τις ἀπονυστάζω , κατηγέομαι ταχέως . οὖον γάρ εἰμί ἀκριβής ὁ Δαυίδ , ὅς μικρός ὀλιγωρέω πρός αὐτός κατακρημνίζω ὁ ἁμαρτία ὁ βάραθρον . ἄλλος ἀνυστής ταχέως . μή τοίνυν ὁ ἁμαρτάνω ὁράω μόνος , ἀλλά ὅτι καί ὁ ἁμαρτία ἀπονίζω . Ζεύς γάρ οὗτος ὁ ἱστορία ἐκεῖνος ἀναγράφω , οὐ ἵνα πίπτω ὁράω , ἀλλά ἵνα ἀνίστημι θαυμάζω · ἵνα μανθάνω , ἐπειδάν πίπτω , πῶς ἀνίστημι χρή . καθά γάρ ὁ ἰατρός ὁ νόσημα ὁ χαλεπός ελέγχω ὁ Βίβλος ἐγγράφω , καί ὁ τοιοῦτος διορθώσεις · ὁ μέθοδος διδάσκω , ἵνα ἐν ὁ μείζων γυμνάζω , ῥᾳδίως ὁ μικρός περιγυιημι · οὗτος δή καί ὁ θεός ὁ μέγας ὁ ἁμάρτημα εἰς μέσος ἄγω , ἵνα καί ὁ ὁ μικρός πατέω [ 322 ] διά ἐκεῖνος ῥᾴδιος ὁ οὗτος διόρθωσις εὑρίσκω . εἰμί γάρ ἐκεῖνος ἔχω ἵημι , πολύς μᾶλλον ὁ μικρός . ὁράω τοίνυν πῶς καί αρρωσταίνω ,
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0268.2
ζ . Οὐ γὰρ ἐστιν ἴσον Πνεύματος ἀξιωθέντα , καὶ τοσαύτα ἐνεργηθέντα , καὶ τῇλικαύτην ἐσχηκότα παρρησίαν , καὶ ἐν ἡλικίᾳ τοιαύτῃ τοιαῦτα τολμᾶν , καὶ τοῦτον πάντων χωρὶς τὸ αὐτὸ τοῦτο ποιεῖν . Ἄλλ’ ὅμως καὶ ταύτην μάλιστα θαυμαστὴς ἐστιν ὁ γενναῖος ἐκεῖνος ἄνθρωπος , ὅτι εἰς αὐτὸν τὸν πυθμένα τῆς κακίας καταπεσών , οὐκ ἀνέπεσεν , οὐδὲ ἀπέγνω , οὐδὲ ἐρρίψεν ἑαυτὸν ὑπὸ τῶν
Lemmas: ζ . οὖον γάρ εἰμί ἴσος πνεῦμα ἀξιόω , καί τοσοῦτος ἐνεργέω , καί τηλικόσδε ἔχω παρρησία , καί ἐν ἡλικία τοιοῦτος τοιοῦτος τολμάω , καί οὗτος πᾶς Χωρὶς ὁ αὐτός οὗτος ποιέω . ἄλλος ὅμως καί οὗτος μάλιστα θαυμαστής εἰμί ὁ γενναῖος ἐκεῖνος ἄνθρωπος , ὅτι εἰς αὐτός ὁ πυθμήν ὁ κακία καταπίπτω , οὐ ἀναπίπτω , οὐδέ ἀπογιγνώσκω , οὐδέ ῥίπτω ἑαυτοῦ ὑπό ὁ
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0271.2
326 ΟΜΙΛΙΑ ΚΖ .
Lemmas: 326 Ὁμιλία ΚΖ .
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0271.3
Καὶ ἐλθὼν ὁ Ἰησοῦς εἰς τὴν οἰκίαν Πέτρου , εἶδε τὴν πενθερὰν αὐτοῦ βεβλημένην καὶ πυρέσσουσαν · καὶ ἥψατο τῆς χειρὸς αὐτῆς , καὶ ἀφῆκεν αὐτὴν ὁ πυρετός · καὶ ἤρεθρεν καὶ διηκόνει αὐτῷ .
Lemmas: καί ἔρχομαι ὁ Ἰησοῦς εἰς ὁ οἰκίον Πέτρος , ὁράω ὁ πενθερά αὐτός βάλλω καί πυρέσσω · καί ἅπτω ὁ χείρ αὐτός , καί ἀφίημι αὐτός ὁ πυρετός · καί ἀείρω καί διακονέω αὐτός .
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0275.1
δὲ , εἰ βούλοιτο , μετὰ τῆς τοιαύτης προσδοχίας ἀκολουθεῖν . Καὶ ἕνα μᾶθὼν αὐτοῦ τὴν πονηρίαν 24 , ἀκούσας ταῦτα καὶ ἐλεγχθεὶς οὐκ εἶπεν , Ἑτοιμὸς εἰμὶ ἀκολουθεῖν .
Lemmas: δέ , εἰμί βούλομαι , μετά ὁ τοιοῦτος προσδοκία ἀκολουθέω . καί εἷς μανθάνω αὐτός ὁ πονηρία 24 , ἀκούω οὗτος καί ἐλέγχω οὐ εἶπον , ἑτοῖμος εἰμί ἀκολουθέω .
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0275.4
δ . Εἰ δὲ τοὺς προσήκοντας πενθίσαι καὶ συντεριβῆναι τὴν διάνοιαν κακόν , πολλῷ μᾶλλον τὸ τῶν συνεργτικῶν ἀπάγεσθαι λόγον . Διὰ δὴ τοῦτο καὶ ἀλλαγῶν ἔλεγεν · Οὐδεὶς βαλὼν τὴν χεῖρα αὐτοῦ ἐπ᾽ ἄροτρον , καὶ στραφεὶς εἰς τὰ ὀπίσω εὐθέως ἐστίν ἄν τῇ βασιλείᾳ 47 τῶν οὐρανῶν . Καὶ γὰρ πολλῷ βέλτιον βασιλείαν ἀνακρύπτειν , καὶ ἑτέρους ἀνασπᾶν ἀπὸ θανάτου , ἢ τὸν οὐδὲν ὠφελοῦμενον νεκρὸν θάπτειν · καὶ μάλιστα ὅταν ὅσιν οἱ ταῦτα πληρούμενοι ἄπαντα . Οὐδὲν οὖν ἕτερον ἐντεῦθεν μανθάνομεν , ἀλλ᾽ ἢ ὅτι οὐδὲ τὸν τυγχάνοντα καιρὸν παραπολλῦναι χρή , κἂν μυρία καὶ κατεπεῖγοντα ἢ , ἀλλὰ πάντων καὶ τῶν ἀναγκαϊοτάτων τὰ πνευματικὰ προτιθέναι , καὶ εἰδέναι , τί μὲν ζῶη , τί δὲ θάνατος . Πολλοὶ γὰρ καὶ τῶν ζῶν δοκούντων νεκροὺς διαφέρουσιν , ὅταν ἐν κακίᾳ ζῶσι · μᾶλλον δὲ καὶ ἐκείνων οὗτοι χειροὺς . Ὁ μὲν γὰρ ἀποθανών , φησίν , δεσμεύεται ἀπὸ τῆς ἁμαρτίας · οὗτος δὲ δουλεύει τῇ ἁμαρτίᾳ . Μὴ γὰρ μοι τοῦτο εἴπης , ὅτι Ὑπὸ σχολῆς οὐ κατεσθίεται , οὐδὲ ἐν λάγανῳ κεῖται , οὐδὲ ἀπέλειπεν τοὺς ὀφθαλμούς , οὐδὲ 48 πολλαχοῦ ] Sic omnes mei , et Edd . ante Ben . · πολλαχῇ πάντοτε ἐστιν A .
Lemmas: δ . εἰμί δέ ὁ προσήκω φθίω καί συντρίβω ὁ διάνοια κακός , πολύς μᾶλλον ὁ ὁ συνεργτικως ἀπάγω λόγος . Ζεύς δή οὗτος καί ἀλλαγή λέγω · οὐδείς βάλλω ὁ χείρ αὐτός ἐπί ἄροτρον , καί στρέφω εἰς ὁ ὀπίσω εὐθύς εἰμί ἄν ὁ βασίλεια 47 ὁ οὐρανός . καί γάρ πολύς ἀγαθός βασίλειος ἀνακρύπτω , καί ἕτερος ἀνασπάω ἀπό θάνατος , ἢ ὁ οὐδείς ὠφελέω νεκρός θάπτω · καί μάλιστα ὅταν αἵμων ὁ οὗτος πληρόω ἅπας . οὐδείς οὖν ἕτερος ἐντεῦθεν μανθάνω , ἀλλά ἢ ὅτι οὐδέ ὁ τυγχάνω καιρός παραπόλλυμι χρή , κἀν μυρίος καί κατεπείγω ἢ , ἀλλά πᾶς καί ὁ ἀναγκαῖος ὁ πνευματικός προτίθημι , καί οἶδα , τίς μέν ζῶ , τίς δέ θάνατος . πολλός γάρ καί ὁ ζῶ δοκέω νεκρός διαφέρω , ὅταν ἐν κακία ζῶ · μᾶλλον δέ καί ἐκεῖνος οὗτος χείρων . ὁ μέν γάρ ἀποθνῄσκω , φημί , δεσμεύω ἀπό ὁ ἁμαρτία · οὗτος δέ δουλεύω ὁ ἁμαρτία . μή γάρ ἐγώ οὗτος εἶπον , ὅτι ὑπό σχολή οὖον κατεσθίω , οὐδέ ἐν λάγανον κεῖμαι , οὐδέ ἀπολείπω ὁ ὀφθαλμός , οὐδέ 48 πολλαχοῦ ] Sic omnes mei , et Edd . ante Ben . · πολλαχῆ πάντοτε εἰμί A .
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0276.3
Ἐμβάτιν δὲ αὐτὸ 65 εἰς τὸ πλοῖον , ἠκολούθησαν οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ . Καὶ ἰδοὺ χειμὼν 66 μέγας ἐγένετο ἐν τῇ θαλάσσῃ , ὥστε τὸ πλοῖον καλύπτεσθαι ὑπὸ τῶν κυμάτων · αὐτὸς δὲ ἐκαθεύδεν .
Lemmas: ἐμβατέω δέ αὐτός 65 εἰς ὁ πλοῖον , ἀκολουθέω ὁ μαθητής αὐτός . καί ἰδού χειμών 66 μέγας γίγνομαι ἐν ὁ θάλασσα , ὥστε ὁ πλοῖον καλύπτω ὑπό ὁ κῦμα · αὐτός δέ καθεύδω .
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0276.4
α' . Ὁ μὲν οὖν Λουκᾶς , ἀπαλλάττων ἑαυτὸν τοῦ ἀπαιτηθῆναι τῶν χρόνων τὴν τάξιν , οὕτως εἶπεν · Ἐγένετο δὲ ἐν μιᾷ τῶν ἡμερῶν , καὶ αὐτὸς ἀνέβη 67 εἰς τὸ πλοῖον , καὶ οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ · καὶ ὁ Μάρκος ὁμοίως . Οὗτος δὲ οὐχ οὕτως , ἀλλὰ καὶ ἀκολουθεῖν ἐνταῦθα διατρίβει . Οὐδὲ γὰρ οὕτω πάντες πάντα 68 ἔγραψαν . Ταῦτα δὲ μοι καὶ ἐμπροσθεν εἴρηται , ἵνα μὴ τῇ παραλείψει διαφάνῃ τις εἶναι νομίζω 69 . Τοὺς μὲν οὖν ὀχλοὺς προέπεμψε , τοὺς 70 αὐτοῦ om . A . C . 5 Mosq . Καὶ ἐμβ . αὐτὸ Edl . ἠκολούθησαν add . αὐτῷ C . F . 66 χειμῶν ] χειμῶν ; Edl . 67 ἐνέβη , Edl . 68 πάντα om . A . C . D . invito Arm . 69 νομίζω ] τῆς Edl . 70 καὶ om . C .
Lemmas: ὅς . ὁ μέν οὖν Λουκᾶς , ἀπαλλάσσω ἑαυτοῦ ὁ ἀπαιτέω ὁ χρόνος ὁ τάξις , οὕτως εἶπον · γίγνομαι δέ ἐν εἷς ὁ ἡμέρα , καί αὐτός ἀναβαίνω 67 εἰς ὁ πλοῖον , καί ὁ μαθητής αὐτός · καί ὁ Μάρκος ὁμοίως . οὗτος δέ οὐ οὕτως , ἀλλά καί ἀκολουθέω ἐνταῦθα διατρίβω . οὐδέ γάρ οὗτος πᾶς πᾶς 68 γράφω . οὗτος δέ ἐγώ καί ἔμπροσθεν εἴρω , ἵνα μή ὁ παράλειψις διαφαίνω τις εἰμί νομίζω 69 . ὁ μέν οὖν ὄχλος προπέμπω , ὁ 70 αὐτός om . A . C . 5 Mosq . καί ἐμβαίνω . αὐτός Edl . ἀκολουθέω add . αὐτός C . F . 66 χειμῶν ] χειμῶν ; Edl . 67 ἐμβαίνω , Edl . 68 πᾶς om . A . C . D . invito Arm . 69 νομίζω ] ὁ Edl . 70 καί om . C .
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0276.5
δὲ μαθητὰς μεθ' ἑαυτοῦ ἔλαβε · καὶ γὰρ καὶ 70 τοῦτο ἐκεῖνοι λέγουσι . Παρέλαβε δὲ οὐ μάτην , οὐδὲ εἰκῇ , ἀλλ' ὡς ποιματὴς θεατὰς τοῦ μέλλοντος ἐδεῖσθαι θαύματος . Καθάπερ γὰρ τὸ παιδοτρίβης ἀριστος , εἰς ἀμφοτέρας αὐτοὺς ἡλεῖφεν , εἰς τε τὸ ἀκαταπλήκτους εἶναι ἐν τοῖς δεινοῖς , εἰς τε τὸ μετριάζειν ἐν ταῖς τιμαῖς . Ἴνα γὰρ μὴ μέγα φρονῶσιν , ὅτι τοὺς ἄλλους ἐπικέμας αὐτοὺς κατἔσχεν , ἀφήσει κλυδωνισθῆναι , τοῦτο τε κατορθῶν , καὶ γυναικῶν πεῖρασμὸν φέρειν γενναίως . Μεγάλα μὲν γὰρ καὶ τὰ πρότερα θαύματα ἦν , ἀλλὰ τοῦτο καὶ γυμνασίαν τινὰ εἶχεν οὐ μικράν , καὶ τοῦ παικίου συγγενὲς σημεῖον ἦν . Διὰ τοῦτο μόνους τοὺς μαθητὰς ἄνει μεθ'
Lemmas: δέ μαθητής μετά ἑαυτοῦ λαμβάνω · καί γάρ καί 70 οὗτος ἐκεῖνος λέγω . παραλαμβάνω δέ οὖον μάτην , οὐδέ εἰκῇ , ἀλλά ὡς ποιματη θεατής ὁ μέλλω ἐδέω θαῦμα . καθά γάρ ὁ παιδοτρίβης ἀριστος , εἰς ἀμφότερος αὐτός ἀλείφω , εἰς τε ὁ ἀκατάπληκτος εἰμί ἐν ὁ δεινός , εἰς τε ὁ μετριάζω ἐν ὁ τιμή . ἵνα γάρ μή μέγας φρονέω , ὅτι ὁ ἄλλος ἐπικέμας αὐτός κατέχω , ἀφίημι κλυδωνίζω , οὗτος τε κατορθόω , καί γυνή πειρασμός φέρω γενναῖος . Μεγάλα μέν γάρ καί ὁ πρότερος θαῦμα εἰμί , ἀλλά οὗτος καί γυμνασία τις ἔχω οὖον μικρός , καί ὁ παικιος συγγενής σημεῖον εἰμί . Ζεύς οὗτος μόνος ὁ μαθητής ἀνίημι μετά
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0279.2
ης , εἰ τὸ οὐδὲν μέλέγοντες καὶ ἡ θάλας Χριστὸν λέλουν , ἀλλ’ ὅτι πεπλὠρωτήτε τοῦ ὑεἰς ἀμηοὔτως · ἔδειξεν ἡ β’ . Ἐπεὶ καὶ ἐντεδοῦλος , ῥάβδον εἰτὸν οὐρανσπόνην ἐτι , οὕτως ἐπιτάξας οὐδὲ ἴχνοςὁ εὐαγγέλιΚαὶ ὅπεραὐτὸς διὰπερὶ αὐτοῦ . Οὕτω καὶ Διὰ μάλισμάσαντες , ὅτι ἀπέδηρύτερον . δασπόνην τοῦ Θεοῦ Ἐπειδὴ γδαιμόνες τῆς θαλάσσης ἀκούοντες ἐκείνη διὰλαιεῖται διὰ τῶν βοήσωἡμᾶς · ΔιὰἸνα μὴ ὑπστιζόντο γλον , κεντοπάσχοντες · οὐδὲς αὐτἀπέρχεται εἰρηκέναιοἱ δὲ ἄλλοιὠρχίζον , ἡμισαν γὰρσαν ὡς τὰτὸν Δουκτοῦτο διὰμόνος ἦν , Ματθαῖος , διελέξη , σωσ . Καὶ ἐπιλέξαμεκύτερον ἀεις ,
Lemmas: εἰμί , εἰμί ὁ οὐδείς μέλέγοντες καί ὁ Θαλῆς Χριστός λύω , ἀλλά ὅτι πληρόω ὁ υἱός αμηουος · δείκνυμι ὁ βε . ἐπεί καί ἐντεδοῦλος , ῥάβδος ἄγω ουρανσπονη ἔτι , οὕτως ἐπιτάσσω οὐδέ ἴχνος εὐαγγέλιος οπεραυος διὰπερὶ αὐτός . οὕτως καί Ζεύς μάλισμάσαντες , ὅτι απεδηρυτερος . δασπονη ὁ Θεός ἐπεί γδαιμονος ὁ θάλασσα ἀκούω ἐκεῖνος διαλαιιημι διά ὁ βοήσωἡμᾶς · Διαίνα μή ὑποστίζω γλον , κεντοπασχω · οὐδή αὐτἀπέρχεται λέγω δέ ἄλλοιὠρχίζον , εμίζω γὰρσαν ὡς ὅς Δουκτοῦτο διαμων εἰμί , Ματθαῖος , διαλέγω , σῶς . καί ἐπιλέγω ἀάω ,
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0280.2
γ’ . “ Ὡστε γραίδιον μεθύτων ταυτὶ τὰ ῥήματα , παίδων μορμολύχεια . Οὐδὲ γὰρ ἐνὶ ψυχὴν ἀποφράγει τοῦ σώματος · ἐνταῦθα πλανᾶσθε λοιπόν . Διακαὶ ψυχαὶ ἐν χειρὶ Θεοῦ · εἰ δὲ αἱ τῶν δικαίων , καὶ αἱ παίδων · οὐδὲ γὰρ ἐκεῖναι πονηραὶ . Καὶ αἱ τῶν ἀμαρ τῶν δὲ εὐθέως ἐντεύθεν ἀπάγονται . Καὶ δήλον ἀπὸ Λαζάρου καὶ τοῦ πλουσίου · καὶ ἀλλοχοῦ δὲ φησιν ὁ Σ οστός · Σήμερον σὺν ψυχῇ σου ἀπαιτούσιν ἀπὸ σοῦ . Καὶ οὐχ ὅν τας ψυχὰς ἐξελθοῦσαν τοῦ σώματος ἐνταῦθα πλανᾶσθαι · καὶ μᾶλα εἰκώς . [ 537 ] Εἰ γὰρ ἐν γῇ β ζοντες τῇ συνθείᾳ καὶ γνωρίμῳ , καὶ σῶμα περιεκύκλωμεν , ὅταν ξένην ὁδώσωμεν ὁδόν , ποίαν ἐλθεῖν οὐχ ἴσαμεν , μὴ τῷ χειραγωγούμενα ἔχωμεν · πῶς ἢ τοῦ σώματος ἀπορρήγεῖσα ψυχή , καὶ τῆς συνθείας ἐξελθοῦσα πάμ εἰσεσται ποῦ δεῖ βαδίζειν · ἄνευ τοῦ καθοδηγοῦντος τὴν ; Καὶ πολλάχον δὲ ἐτέρουθεν ἐν τις καθεῖδο , ὅτι ἐνὶ ψυχὴν ἐξελθοῦσαν ἐνταῦθα μένει . Καὶ γὰρ ὁ Στα νός φησι · Δέξαι τὸ πνεῦμά μου · καὶ ὁ Παῦλος ἀναλῦσαι αὐτὸν Χριστῷ εἶναι πολὺ μᾶλλον χρ τος . Καὶ περὶ τοῦ πατριάρχου δὲ φησιν ἢ Γραφή προσετέθη πρὸς τοὺς πατέρας αὐτοῦ , τραφεῖς ἐν γ
Lemmas: γε . “ ὡστε γραῦς μεθύω οὗτος ὁ ῥῆμα , παῖς μορμολυκεῖον . οὐδέ γάρ ἐν ψυχή ἀποφράζω ὁ σῶμα · ἐνταῦθα πλανάω λοιπός . Διακός ψυχή ἐν χείρ Θεός · εἰμί δέ ὁ ὁ Δίκαιος , καί ὁ παῖς · οὐδέ γάρ ἐκεῖνος πονηρός . καί ὁ ὁ ἦμαρ ὁ δέ εὐθύς ἐντεῦθεν ἀπάγω . καί δῆλος ἀπό Λάζαρος καί ὁ πλούσιος · καί αλλοχοω δέ φημί ὁ Σ οστός · σήμερον σύν Ψυχή σύ ἀπαιτέω ἀπό σύ . καί οὐ ὅς ὅς ψυχή ἐξέρχομαι ὁ σῶμα ἐνταῦθα πλανάω · καί μῆλον ἔοικα . [ 537 ] εἰμί γάρ ἐν γῆ Β ζῶ ὁ συνθεΐα καί γνώριμος , καί σῶμα περικυκλόω , ὅταν ξένος ὁδωσμαι ὁδός , ποῖος ἔρχομαι οὐ οἶδα , μή ὁ χειραγωγέω ἔχω · πῶς ἢ ὁ σῶμα ἀπορρήγνυμι ψυχή , καί ὁ συνθεΐα ἐξέρχομαι ΠΑΜ εἴσειμι ποῦ δεῖ βαδίζω · ἄνευ ὁ καθοδηγέω ὁ ; καί πολλάχον δέ ἐτέρουθεν ἐν τις καθίζω , ὅτι ἐν ψυχή ἐξέρχομαι ἐνταῦθα μένω . καί γάρ ὁ ἕκαστος Μύκονος φημί · δέχομαι ὁ πνεῦμα ἐγώ · καί ὁ Παῦλος ἀναλύω αὐτός Χριστός εἰμί πολύς μᾶλλον ΧΡ ὅς . καί περί ὁ πατριάρχης δέ φημί ἢ γραφή προστίθημι πρός ὁ πατήρ αὐτός , τρέφω ἐν γ
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0280.3
ἐπλανῶντο φησι · καὶ ὅτι ἀναλίμouro βακτρον , οὐκ τὴν δεινὰν δεῖνα λάσμα τὸ σοῦμένους , καὶ οὐκ παρεκάενοι σιδηἐρεῖντο , σχωλύοντες ἰδόντες , χωροῦντες · μενοι , οἷον · δ μηδέν , ἑτλην , λαβόντες ράττουσαν · μέν γὰρ μυχὰ τῶν ἐ μοί . Αὐτοῦ δεινοῦ διαβολική , ἀλλ’ ῃσαι τοὺς · ψυχὴν ἡς . “ Ἀλλως συμπράτταμιν ἀσύὁ ἐπὶ τῶν πονοῦ σώμα ράτου ψυεὶς δαιμόματα , καὶ ῥράγειςαν καλὸν γὰρ καὶ αἱ τῶν ὧν ἁμαρτων ἀπὸ τοῦ σιν ὁ Χριἀπὸ σοῦ . ες ἐνταῦθα ν γῇ βαδιρικείμενοι , ὁμεν , ἄν ὁ σώματος ὁσα πάσης , ούντος · αὐοἱ , ὅτι οὐκ ρ ὁ Στέφααῦλος , τὸ λον κρείτῳρ · Καὶ λες ἡμῶν Ed . I . οὐδὲ ἐν Ed . II . ποὺ βαδίζεις C . D . ποία βαδίζεις F . ¹ Sic Ep . et Edl . συγχωρῶς : C . ceterii συγχωρῶσι . ² περὶ αὐτῶν . ³ κεφαλᾶς ] add . πᾶσαι Ἑδδ . ⁴ τοῦτον om . E . τοῦτο ἄν τις : idem . ⁵ καὶ ἵνα καὶ οἱ Sic E . Prius καὶ inclusit Mor . ἵνα μὴ οἱ D . χοιρώντων . D . H . ⁶ ἀπελθεῖν ] ⁷ ἐμβαλεῖν F . Post h . v . vulgo non comparat .
Lemmas: πλανάω φημί · καί ὅτι ἀναλίμouro βάκτρον , οὐ ὁ δεινός Δεῖνα λάσμα ὁ σέω , καί οὐ παρακαίνω εἰσοράω , σχωλυειμι ὁράω , χωρέω · μένω , οἷος · δ μηδείς , ἔτλην , λαμβάνω ῥάσσω · μέν γάρ μυχή ὁ εἰ ἐγώ . αὐτός δεινός διαβολικός , ἀλλά ἀείδω ὁ · ψυχή εἰμί . “ ἀλλως συμπράσσω ὅς ἐπί ὁ πονέω σώμα Ράτου ὑψεύς δαιμοματη , καί ῥαίνω καλός γάρ καί ὁ ὁ ὅς ἁμαρτάνω ἀπό ὁ βρόχος ὁ Χριἀπὸ σύ . εἰς ἐνταῦθα Ν γῆ βαδιρικειμαι , ἀρτύω , ἄν ὁ σῶμα ὅσος πᾶς , οὖν · ἰαύω , ὅτι οὐ ρ ὁ Στέφααῦλος , ὁ λος κρείτῳρ · καί Λες ἐγώ Ed . I . οὐδέ ἐν Ed . II . πού βαδίζω C . D . ποῖος βαδίζω F . ¹ Sic Ep . et Edl . συγχωρέω : C . ceterii συγχωρέω . ² περί αὐτός . ³ Κεφαλᾶς ] add . πᾶς ΕΔΔ . ⁴ οὗτος om . E . οὗτος ἄν τις : idem . ⁵ καί ἵνα καί ὁ Sic E . Prius καί inclusit Mor . ἵνα μή ὁ D . χοιρόω . D . H . ⁶ ἀπέρχομαι ] ⁷ ἐμβάλλω F . Post h . v . vulgo non comparat .
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0280.4
καλῶ . “ Ὅτι δὲ οὐδὲ αἱ τῶν ἁμαρτωλῶν ψυχαὶ διατρίβειν ἐνταῦθα δύνανται , ἄκουσον τοῦ πλουσίου πολλά ὑπὲρ τοῦτο παρακαλοῦντος , καὶ οὐκ ἐπιτυγχάνοντος · ὡς γάρ ἦν δυνατὰ , αὐτὸς ἂν ἦλθε , καὶ ἀνήγγειλε a τὰ ἐκεῖ γεγενημένα . “ Ὦθεν δῆλον , ὅτι μετὰ τὴν ἐντεῦθεν ἀποχμίαν εἰς χῶραν τινὰ ἀπάγεται · αἱ ψυχαί , οὐκέτι κῦρει οὕσα ἐπανελθεῖν , ἀλλὰ τὴν φοβερὰν ἐκείνην ἡμέραν ἀναμένουσαι .
Lemmas: καλέω . “ ὅτι2 δέ οὐδέ ὁ ὁ ἁμαρτωλός ψυχή διατρίβω ἐνταῦθα δύναμαι , ἀκούω ὁ πλούσιος πολύς ὑπέρ οὗτος παρακαλέω , καί οὐ ἐπιτυγχάνω · ὡς γάρ εἰμί δυνατός , αὐτός εἄν ἔρχομαι , καί ἀναγγέλλω a ὁ ἐκεῖ γίγνομαι . “ ὤθω δῆλος , ὅτι μετά ὁ ἐντεῦθεν ἀποχμίαν εἰς χώρα τις ἀπάγω · ὁ Ψυχή , οὐκέτι κύρω εἰμί ἐπανέρχομαι , ἀλλά ὁ φοβερός ἐκεῖνος ἡμέρα ἀναμένω .
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0283.1
καὶ ἡ πονηρία τῶν δαιμόνων , ἥς ἀπήλλαξε τοὺς ὑπ’ αὐτῶν κατεχομένους , σαφέστερον διεδείκνυτο , καὶ ὅτι οὐδὲ χοίρων εἰσὶν ἄπτεσθαι κύριαι , μὴ τοῦ τῶν ἄνθρωπων ἐπιτρέποντος Θεοῦ .
Lemmas: καί ὁ πονηρία ὁ δαίμων , ἥς ἀπαλλάσσω ὁ ὑπό αὐτός κατέχω , σαφής διαδείκνυμι , καί ὅτι οὐδέ χοῖρος εἰμί ἅπτω κύριος , μή ὁ ὁ ἄνθρωπος ἐπιτρέπω Θεός .
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0283.3
ἐστι τοῦ Χριστοῦ , ἀλλ’ ὅτι ἀκοντας ἡμᾶς ὁ Χριστὸς οὐ σωφρονίζει . Διὰ τοῦτο ὡς ἐν ἐρήμοις οἱ τοιούτοι διατρέβουσι , κἂν ἐν μέσαις πόλεσιν ὦσι . Τίς γὰρ ἂν ἐλοῖτο νοῦν ἔχων τοιούτους συγγίνεσθαι ἀνθρώποις ; Μᾶλλον ἂν ἐγὼγε κατεδείξαμην μετὰ μυρίων δαιμονιζομένων σκηνεῖν , ἢ μετὰ ἑνὸς ταύτην νοσοῦντος τὴν νόσον . Καὶ ὅτι οὐ σφάλλονται ταῦτα λέγων , ὅπλον ἐξ ὧν ἑκάτεροι πάσχουσιν . Οὗτοι μὲν γὰρ τὸν οὐδὲν ἠδικηκότα ἐχθρὸν ἡγοῦνται , καὶ βούλονται καὶ δοῦλον λαβεῖν ἐλεύθερον 29 ὄντα , καὶ μυρίοις περιβάλλουσι κακοῖς · οἱ δὲ δαιμονιζόμενοι 30 οὐδὲν τοιούτων ἐργάζονται , ἀλλ’ ἐν ἑαυτοῖς τὴν νόσον στέρεφουσι . Καὶ οὗτοι μὲν 31 πολλάς οἰκίας ἀνατρέπουσι , καὶ τὸ ὄνομα τοῦ Θεοῦ βλασφημεῖσθαι παρασκευάζουσι , καὶ λύμην πολεῖς καὶ τῆς οἰκουμένης ἀπάσης εἴσιν · οἱ δὲ ὑπὸ δαιμόνων ἐνοχλούμενοι 32 , ἐλεεῖσθαι μᾶλλον εἰσιν ἄξιοι καὶ δακρυεῖσθαι . Καὶ οἱ μὲν ἐν ἀναίσθησίᾳ τὰ πλεῖονα πράττουσιν · οἱ δὲ μετὰ λογισμοῦ παραπλάττουσιν , ἐν μέσοις · πόλεις βαχχεύομενοι , καὶ καὶνὴν τινὰ μαινόμενοι μανίαν . Τί γὰρ τοιούτων ἐργάζονται οἱ δαιμονιζόμενοι ἀπαντες , ὅσον Ἰούδας ἐτόλμησε , τὴν ἑσχάτην παρανομίαν ἐπιδεξάμενος ; Καὶ πάντες δὲ οἱ ἐκεῖνον ζηλῶντες , καθάπερ θηρία χαλεπὰ ἀπὸ γαλεάρων σχυτόντα , τὰς πόλεις θορυβοῦσιν , οὐδενὸς κατέχοντος . Περιέχεται μὲν γὰρ καὶ τούτους δεσμὰ πανταχόθεν · σὺν οἷς δικαστῶν φόβος , ἢ τῶν νόμων ἀπειλή , ἢ παρὰ τῶν πολλῶν κατᾶγωσις , καὶ ἕτερα πλεῖονα τούτων · ἀλλ’ ὅμως καὶ τοῦτα διαρρήγνύντες πάντα ἄνω καὶ κάτω ποιοῦσι . Καὶ εἰ τις αὐτὰ τέλεον αὐτῶν 33 ἀφεῖλε , τότε ἂν ἔγνωσαν σχυθὲν ἐν αὐτοῖς δαιμόνα πολὺ τοῦ νῦν ἐξεληθότος ἀγριώτερον ὄντα καὶ μανικώτερον .
Lemmas: εἰμί ὁ Χριστός , ἀλλά ὅτι ἄκων ἐγώ ὁ Χριστός οὖον σωφρονίζω . Ζεύς οὗτος ὡς ἐν ἐρῆμος ὁ τοιοῦτος διατρέπω , κἀν ἐν μέσος πόλις εἰμί . Τῖς γάρ εἄν αἱρέω νόος ἔχω τοιοῦτος συγγίγνομαι ἄνθρωπος ; μᾶλλος εἄν ἐγώ καταδείκνυμι μετά μυρίος δαιμονίζομαι σκηνέω , ἢ μετά εἷς οὗτος νοσέω ὁ νόσος . καί ὅτι οὖον σφάλλω οὗτος λέγω , ὅπλον ἐκ ὅς ἑκάτερος πάσχω . οὗτος μέν γάρ ὁ οὐδείς ἀδικέω ἐχθρός ἡγέομαι , καί βούλομαι καί δοῦλος λαμβάνω ἐλεύθερος 29 εἰμί , καί μυρίος περιβάλλω κακός · ὁ δέ δαιμονίζομαι 30 οὐδείς τοιοῦτος ἐργάζομαι , ἀλλά ἐν ἑαυτοῦ ὁ νόσος στερεφους . καί οὗτος μέν 31 πολύς οἰκίον ἀνατρέπω , καί ὁ ὄνομα ὁ Θεός βλασφημέω παρασκευάζω , καί λύω πολύς καί ὁ οἰκέω ἀπασάω εἰμί · ὁ δέ ὑπό δαίμων ἐνοχλέω 32 , ἐλεέω μᾶλλον εἰμί ἄξιος καί δακρυιημι . καί ὁ μέν ἐν ἀναισθησία ὁ πλείων πράσσω · ὁ δέ μετά λογισμός παραπλάσσω , ἐν μέσος · πόλις βαχχευομενω , καί καινός τις μαίνομαι μανία . τις γάρ τοιοῦτος ἐργάζομαι ὁ δαιμονίζομαι ἅπας , ὅσος Ἰούδας τολμάω , ὁ ἔσχατος παρανομία ἐπιδέχομαι ; καί πᾶς δέ ὁ ἐκεῖνος ζηλόω , καθάπερ θηρίον χαλεπός ἀπό γαλεάρων σχυτοειντα , ὁ πόλις θορυβέω , οὐδείς κατέχω . περιέχω μέν γάρ καί οὗτος δεσμός πανταχόθεν · σύν ὅς δικαστής φόβος , ἢ ὁ νόμος ἀπειλή , ἢ παρά ὁ πολύς κατᾶγωσις , καί ἕτερος πλείων οὗτος · ἀλλά ὅμως καί τοῦτα διαρρήγνυμι πᾶς ἄνω καί κάτω ποιέω . καί εἰμί τις αὐτός τελέω αὐτός 33 ἀφαιρέω , τότε εἄν γιγνώσκω σχυθὲν ἐν αὐτός δαίμων πολύς ὁ νῦν ἐξέρχομαι ἄγριος εἰμί καί μανικός .
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0283.4
[ 340 ] ε’ . Ἄλλ’ ἐπειδὴ τοῦτο οὐχ ἕνι , τῷ λόγῳ τέως αὐτὸ ὑποβλέψαι , καὶ πάσας αὐτοῦ περιελόμεν τὰς ἀλύσεις · καὶ τότε αὐτοῦ σαφῶς εἰσόμεθα τὴν λαμπρὰν μανίαν . Ἄλλὰ μὴ δείσητε τὸ θηρίον , ὅταν αὐτὸ ἐκκαλύψωμεν · ἐν γὰρ τῷ λόγῳ ἡ σκηνή , οὐχ ἐν ἀληθείᾳ 34 τὸ πρᾶγμα . Ἔστω τῶν ἐν τῇ ἀνθρωπίνῃ τύρ ἀπὸ τῶν ὀφθαλμῶν ἀφιεῖς , μέλας , ἐξ ἐκατέρων τῶν ὤμων δράκοντας ἀντὶ χειρῶν ἔχων ἐξηρημμένους · Ἔστω δὲ αὐτῇ καὶ στόμα , ὅτεὶ μέν ὀδόντων ξίρη δέξια ἔχον ἐπιπεπταμένα 35 , ἀντὶ δὲ γλώσσης ἰοῦ καὶ δηλητηρίου φαρμάκου πηγὴν ἀναδιδύζουσαν · γαστὴρ δέ , καμίνου πάσης δαπανητικωτέρα , τὰ ἐμβαλλόμενα ἀναλίσκουσα πάντα · καὶ πόδες ὑπόπτεροι τινες καὶ φιλοῦς ἀπάτης σφοδρότεροι · καὶ τὸ πρόσωπον δὲ αὐτῇ ἀπὸ κυνὸς καὶ λύκου κατεσκευασμένον ἔστω · καὶ φθεγξάτω μηδὲν ἀνθρώπινον , ἀλλ’ ἀπηχέας τι καὶ ἀπὸς καὶ φοβερόν · ἔχετω δὲ καὶ ἐν χειρὶ φλόγα . Τάχα φοβερὰ δοκεῖ εἶναι ὑμῖν τὰ εἰρημένα · ἀλλ’ οὐδὲν κατ’ ἀξίαν αὐτὸν ἐσχηματίσαμεν · μετὰ γὰρ τούτων καὶ ἕτερα δεῖ προσθεῖναι . Καὶ γὰρ 36 τοὺς ἀπαντόντας σφαττέτω , κατασθιέτω , τῶν σαρκῶν αὐτῶν ἀπτεσθαι . Ἄλλὰ καὶ τοῦτο πολλῷ χαλεπώτερος ὁ φιλάργυρος , πᾶσιν ἐπὶν ὡςπερ φάος , πάντας 37 καταπίνειν , κοινὸν πολέμιος περιερχόμενος τοῦ τῶν ἀνθρώπων γένους . Καὶ γὰρ βούλεται μηδὲν ἀνθρώπινον εἶναι , ἵνα τὰ πάντα 38 κατέχῃ . Καὶ οὐδὲ ἐνταῦθα ἰσταται , ἀλλ’ ὅταν πάντας ἀπολέσῃ τῇ ἐπιθυμίᾳ , καὶ τῆς γῆς τὴν οὐ -
Lemmas: [ 340 ] εἰ . ἄλλος ἐπεί οὗτος οὐ ἐν , ὁ λόγος τέως αὐτός ὑποβλέπω , καί πᾶς αὐτός περιαιρέω ὁ ἄλυσις · καί τότε αὐτός σαφῶς εἶμι ὁ λαμπρός μανία . ἀλλά μή δείδω ὁ θηρίον , ὅταν αὐτός ἐκκαλύπτω · ἐν γάρ ὁ λόγος ὁ σκηνή , οὐ ἐν ἀλήθεια 34 ὁ πρᾶγμα . ἔστω ὁ ἐν ὁ ἀνθρώπινος Τυρ ἀπό ὁ ὀφθαλμός ἀφίημι , μέλας , ἐκ κατεράω ὁ ὦμος δράκων ἀντί χείρ ἔχω ἐξαιρέω · ἔστω δέ αὐτός καί στόμα , ὅτῳ μέν ὀδούς ξίρη δεξιός ἔχω ἐπιπετάννυμι 35 , ἀντί δέ γλῶσσα ἰός καί δηλητήριος φάρμακον πηγή ἀναδίδωμι · γαστήρ δέ , κάμινος πᾶς δαπανητικός , ὁ ἐμβαλλόμενα ἀναλίσκω πᾶς · καί πούς ὑπόπτερος τις καί Φιλοῦς ἀπάτη σφοδρός · καί ὁ πρόσωπον δέ αὐτός ἀπό κύων καί λύκος κατασκευάζω ἵστημι · καί φθέγγομαι μηδείς ἀνθρώπινος , ἀλλά ἀπηχής τίς καί ἀπός καί φοβερός · ἔχω δέ καί ἐν χείρ φλόξ . Τάχα φοβερός δοκέω εἰμί σύ ὁ εἴρω · ἀλλά οὐδείς κατά ἄξιος αὐτός σχηματίζω · μετά γάρ οὗτος καί ἕτερος δεῖ προστίθημι . καί γάρ 36 ὁ ἀπαντάω σφάττω , καθίζω , ὁ σάρξ αὐτός ἅπτω . ἀλλά καί οὗτος πολύς χαλεπός ὁ φιλάργυρος , πᾶς ἐπί ὡς φάος , πᾶς 37 καταπίνω , κοινός πολέμιος περιέρχομαι ὁ ὁ ἄνθρωπος γένος . καί γάρ βούλομαι μηδείς ἀνθρώπινος εἰμί , ἵνα ὁ πᾶς 38 κατέχω . καί οὐδέ ἐνταῦθα ἵστημι , ἀλλά ὅταν πᾶς ἀπόλλυμι ὁ ἐπιθυμία , καί ὁ γῆ ὁ οὖον -
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0284.3
OMIΛΙΑ ΚΘ᾽
Lemmas: OMIΛΙΑ ΚΘ᾽
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0284.4
[ 342 ] Καὶ ἐμβὰς εἰς τὸ πλοῖον διεκέρασεν , καὶ ἤλθεν εἰς τὴν ἰδίαν πόλιν . Καὶ ἰδοὺ προσήνεγκαν 33 αὐτῷ παραλυτικὸν ἐπὶ κλίνης βεβλημένον . Καὶ ἰδὼν ὁ Ἰησοῦς τὴν πίστιν αὐτῶν , εἶπε τῷ παραλυτικῷ · θάρσει , τέκνον , ἀφέωνταί σοι αἱ ἁμαρτίαι . » 34 Ἰδίαν αὐτοῦ πόλιν ἐνταῦθα τὴν Καπερναούμ λέγει . Ἡ μὲν γὰρ ἦν γενεν αὐτῶν , ἡ Βηθσαϊδᾶ · ἡ δὲ ἔθρεψεν , ἡ Καπερναῦμ · ἡ δὲ εἶχεν οἰκοῦντα διηνεκῶς , 35 ἡ Καπερναοῦμ . Ὁ μέντοι παραλυτικός , ἕτερος οὗτός ἐστι παρὰ τὸν ἐν τῷ Ἰωάννῃ κείμενον . Ὁ μὲν γὰρ ἐν τῇ κολυμβήθρᾳ κατέκειτο , οὕτως δὲ ἐν τῇ Καπερναοῦμ · καὶ ὁ μὲν τριακονταετοῦ ἐχεν ἕστη , περὶ τοῦτο δὲ οὐδὲν τοιοῦτον εἴρηται · καὶ ὁ μὲν ἐν ἑρημίᾳ τῶν προστησομένων ἦν , οὕτως δὲ εἶχε τοὺς ἐπικειμενούς , οἱ καὶ βαστάζοντες αὐτὸν ἕφερον . Καὶ τοῦτο μὲν φησι , τέκνον , ἀφέωνται σοι αἱ ἁμαρτίαι · ἐκεῖνος δὲ φησι , Θέλεις ὑγιὴς γενέσθαι ; Καὶ τὸν μὲν ἐν σαββάτῳ ἐθεράπευσεν , τοῦτο δὲ οὐχ ἐν σαββάτῳ · ἡ γὰρ ἂν ἐνεκαλέσαν καὶ τοῦτο Ἰουδαῖοι · καὶ ἐπὶ τοῦτο μὲν ἐσέχθην , ἐπ' ἐκεῖνον δὲ ἐπεδείκνυτο διώκοντας . Ταῦτα δὲ μοι οὐχ ἀπλῶς εἴρηται , ἀλλ' ἵνα μὴ τις διαφωνίαν εἶναι νομίσῃ , ἕνα καὶ τὸν αὐτὸν ὑποτεῦξας παραλυτικόν . Σὺ δὲ μοι σκόπει τὸ
Lemmas: [ 342 ] καί ἐμβαίνω εἰς ὁ πλοῖον διακεράννυμι , καί ἔρχομαι εἰς ὁ ἴδιος πόλις . καί ἰδού προσφέρω 33 αὐτός παραλυτικός ἐπί κλίνη βάλλω . καί εἶδον ὁ Ἰησοῦς ὁ πίστις αὐτός , εἶπον ὁ παραλυτικός · θάρσος , τέκνον , ἀφίημι σύ ὁ ἁμαρτία . » 34 Ἴδιος αὐτός πόλις ἐνταῦθα ὁ Καπερναούμ λέγω . ὁ μέν γάρ εἰμί ΓΕΝΕ αὐτός , ὁ Βηθσαϊδᾶ · ὁ δέ τρέφω , ὁ Καπερναῦμ · ὁ δέ ἔχω οἰκέω διηνεκής , 35 ὁ Καπερναούμ . ὁ μέντοι παραλυτικός , ἕτερος οὗτος εἰμί Παρά ὁ ἐν ὁ Ἰωάννης κεῖμαι . ὁ μέν γάρ ἐν ὁ κολυμβήθρα κατάκειμαι , οὕτως δέ ἐν ὁ Καπερναούμ · καί ὁ μέν τριακονταετής ἔχω ἵστημι , περί οὗτος δέ οὐδείς τοιοῦτος εἴρω · καί ὁ μέν ἐν ἐρημία ὁ προίστημι εἰμί , οὕτως δέ ἔχω ὁ επικείμενος , ὁ καί βαστάζω αὐτός φέρω . καί οὗτος μέν φημί , τέκνον , ἀφίημι σύ ὁ ἁμαρτία · ἐκεῖνος δέ φημί , ἐθέλω ὑγιής γίγνομαι ; καί ὁ μέν ἐν σάββατον θεραπεύω , οὗτος δέ οὐ ἐν σάββατον · ὁ γάρ εἄν ἐγκαλέω καί οὗτος Ἰουδαῖος · καί ἐπί οὗτος μέν ἔχω , ἐπί ἐκεῖνος δέ ἐπιδείκνυμι διώκω . οὗτος δέ ἐγώ οὐ ἀπλόος εἴρω , ἀλλά ἵνα μή τις διαφωνία εἰμί νομίζω , εἷς καί ὁ αὐτός ὑποτυγχάνω παραλυτικός . σύ δέ ἐγώ σκοπέω ὁ
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0284.5
ἀτυφὸν καὶ τὸ ἐπιστέλξ τοῦ Δεσπότου . Καὶ γὰρ καὶ πρὸ τοῦτο τοὺς ὀχλοὺς διεχρώσατο · καὶ ὑπὸ τῶν ἐν Γαλάροις δὲ ἐκδιώχθεις , οὐχ ἀντέτεινεν , ἀλλ' ἀνεχώρησεν μὲν , οὐ μὴν μακρὰν . Καὶ πάλιν εἰς τὸ πλοῖον ἐμβὰς διέβαινε , δυνάμενος καὶ πεζῇ διαβαίνειν . Οὐ γὰρ ἀεὶ παραδοξοποιεῖν ἐθούλετο , ὥστε μὴ τῶν τῆς οἰκονομίας λυμήνασθαι λόγῳ . Ὁ μὲν οὖν Ματθαῖος φησιν , ὅτι προσἕφερον αὐτῷ · οἱ δὲ ἄλλοι , ὅτι καὶ τὴν στέγην διεσέμωντες , καθῆψαν αὐτόν . Καὶ προσέθηκαν τῷ Χριστῷ τὸν κάμνοντα , λέγοντες μὲν οὐδὲν , αὐτῷ δὲ τὸ πᾶν ἐπι-πρέποντες . Ἐν ἀρχῇ μὲν γὰρ καὶ αὐτὸς περιήγε , καὶ οὐ τοσαύτην παρὰ τῶν προσόντων ἔχει τὴν πίστιν · ἐνταῦθα δὲ καὶ προσῆψαν , καὶ πίστιν ἀπεκροῦντο . Ὡς γὰρ , φησι , τὴν πίστιν αὐτῶν , τοῦτ' ἐστι , τῶν χαλσάντων . Οὐ γὰρ πανταχοῦ παρὰ τῶν καμνόντων μόνον ζητεῖ τὴν πίστιν · οἷον , τῶν παραπλησίῳ , ἡ ἕτερος ὑπὸ τοῦ νοσήματος ὡς ἐξεστέφανεν . Μᾶλλον δὲ ἐνταῦθα καὶ τοῦ κάμνοντος ἦν ἡ πίστις · οὐ γὰρ ἂν ἦνέχοντο χαλσάσθαι μὴ πιστεύοντες . Ἐπεὶ οὖν τοσαύτην ἐπεδείκνυτο 36 πίστιν , ἐπιδεικνύεται καὶ αὐτὸς τὴν αὐτοῦ δύναμιν , μετ' ἰξουσίας ἀπάσης λύων τὰ ἁμαρτήματα , καὶ δείκνυς διὰ πάντων , ὅτι ὁμοίως ἐστι τῷ γεννη -
Lemmas: ἀτυφὸν καί ὁ ἐπιστέλλω ὁ δεσπότης . καί γάρ καί πρό οὗτος ὁ ὄχλος διαχράομαι · καί ὑπό ὁ ἐν γάλλαρος δέ ἐκδιώκω , οὐ ἀντιτείνω , ἀλλά ἀναχωρέω μέν , οὖον μήv μακράν . καί πάλιν εἰς ὁ πλοῖον ἐμβαίνω διαβαίνω , δύναμαι καί πεζός διαβαίνω . οὖον γάρ ἀεί παραδοξοποιέω ἐθούλετο , ὥστε μή ὁ ὁ οἰκονομία λυμαίνομαι λόγος . ὁ μέν οὖν Ματθαῖος φημί , ὅτι προσφέρω αὐτός · ὁ δέ ἄλλος , ὅτι καί ὁ στέγη διεσέμωντες , καθάπτω αὐτός . καί προστίθημι ὁ Χριστός ὁ κάμνω , λέγω μέν οὐδείς , αὐτός δέ ὁ πᾶς ἐπιπρέπω . ἐν ἀρχή μέν γάρ καί αὐτός περίειμι , καί οὖον τοσοῦτος παρά ὁ πρόσειμι ἔχω ὁ πίστις · ἐνταῦθα δέ καί προσάπτω , καί πίστις ἀποκρούω . ὡς γάρ , φημί , ὁ πίστις αὐτός , οὗτος εἰμί , ὁ χαλάω . οὖον γάρ πανταχοῦ παρά ὁ κάμνω μόνος ζητέω ὁ πίστις · οἷος , ὁ παραπλήσιος , ὁ ἕτερος ὑπό ὁ νόσημα ὡς ἐκστέφω . μᾶλλος δέ ἐνταῦθα καί ὁ κάμνω εἰμί ὁ πίστις · οὖον γάρ εἄν ἀνέχω χαλάω μή πιστεύω . ἐπεί οὖν τοσοῦτος ἐπιδείκνυμι 36 πίστις , ἐπιδείκνυμι καί αὐτός ὁ αὐτός δύναμις , μετά ιξουσιαι ἀπασάω λύω ὁ ἁμάρτημα , καί δείκνυμι διά πᾶς , ὅτι ὁμοίως εἰμί ὁ γέννα -
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0287.2
β . Ἐνταῦθα μέντοι καὶ ἑτερον σημείον τῆς ἑαυτοῦ ὁσιότητος δείκνυσιν οὐ μικρόν , καὶ τῆς πρὸς τὸν Πατέρα ὁμοτιμίας . Ἐκεῖνοι μὲν γὰρ ἔλεγον , ὅτι οὐ 75 λύειν ἁμαρτήματα Θεὸ μόνον ἐστίν · αὐτὸς 76 δὲ οὐ λύει ἁμαρτήματα μόνον . ἀλλὰ καὶ [ 344 ] πρὸ τούτου ἑτερόν τι ἐπιδείκνυται , ὅ Θεοῦ μόνου ἦν , τὸ τὰ ἐν τῇ καρδίᾳ ἀπόρρητα ἐκφέρειν . Οὐδὲ γὰρ ἐξήνεγχαν εἰς μέσον ὅπερ ἐνενόουν . Ἰδοὺ γὰρ τινες τῶν γραμματέων , φησίν , ἐν ἑαυτοῖς εἰπον · Οὗτος βλασφημεῖ . Καὶ εἰδὼς ὁ Ἰησοῦς τὰς ἐνθυμήσεις αὐτῶν , εἶπεν · Ἵνατί ἐνθυμείσθε πονηρὰ 77 ἐν ταῖς καρδίαις ὑμῶν ; Ὅτι δὲ Θεοῦ
Lemmas: Β . ἐνταῦθα μέντοι καί ἕτερος σημεῖον ὁ ἑαυτοῦ ὁσιότης δείκνυμι οὖον μικρός , καί ὁ πρός ὁ πατήρ ὁμοτιμία . ἐκεῖνος μέν γάρ λέγω , ὅτι οὖον 75 λύω ἁμάρτημα Θεός μόνος εἰμί · αὐτός 76 δέ οὖον λύω ἁμάρτημα μόνος . ἀλλά καί [ 344 ] πρό οὗτος ἕτερος τίς ἐπιδείκνυμι , ὅς Θεός μόνος εἰμί , ὁ ὁ ἐν ὁ Καρδία ἀπόρρητος ἐκφέρω . οὐδέ γάρ ἐκφέρω εἰς μέσος ὅσπερ ἐννοέω . ἰδέ γάρ τις ὁ γραμματεύς , φημί , ἐν ἑαυτοῦ εἶπον · οὗτος βλασφημέω . καί εἰδοί ὁ Ἰησοῦς ὁ ἐνθύμησις αὐτός , εἶπον · Ἵνατί ἐνθυμέομαι πονηρός 77 ἐν ὁ Καρδία σύ ; ὅτι2 δέ Θεός
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0287.4
γ . Ἀναστὰς τούτων αὐτῶν , εἰς τὴν οἰκίαν πημπεῖ · παλὶν ἐνταῦθα τὸ διὰ τῶν δεινῶν , καὶ οὐ φαντασία ἦν τὸ γεγεννημένον · τοὺς γὰρ τῆς ἀρρώστιας μάρτυρας ,
Lemmas: γ . ἀναστάς οὗτος αὐτός , εἰς ὁ οἰκίον πημπεῖ · πάλιν ἐνταῦθα ὁ διά ὁ δεινός , καί οὖον φαντασία εἰμί ὁ γεννάω · ὁ γάρ ὁ αρρώστια μάρτυς ,
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0288.2
Καὶ παραγὼν ὁ Ἰησοῦς ἐκεῖθεν , εἶδεν ἄνθρωπον ἐπὶ τὸ τελώνιον καθημένον , Μαθθαῖον λεγόμενον · καὶ λέγει αὐτῷ · Ἀκολούθει μοι .
Lemmas: καί παράγω ὁ Ἰησοῦς ἐκεῖθεν , ὁράω ἄνθρωπος ἐπί ὁ τελώνιον κάθημαι , Ματθαῖος λέγω · καί λέγω αὐτός · ἀκολουθέω ἐγώ .
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0288.3
a¹ . Ποιήσας γὰρ τὸ θαῦμα οὐχ ἐπέμεινεν , ἵνα μὴ τὸν ζηλὸν ἐξάψῃ πλέον ὁρῶντων · ἀλλὰ χαρίζεται αὐτοῖς ἀναχωρῶν , καὶ τὸ πάθος παραμιθοῦμενος . Τοῦτο δὲ καὶ ἡμεῖς ποιοῦμεν , μὴ ὀμῶς χωροῦντες τοῖς ἐπιθυμέουσιν , ἀλλὰ παραμιθοῦμεν αὐτῶν τὸ ἔλκος , ἐνδιδόντες καὶ χαλίνοντας αὐτῶν τὸν τόνον . Ἄλλὰ τίς ἐνεκεν οὐ μετὰ Πέτρου καὶ Ἰωάννου καὶ τῶν ἄλλων αὐτὸν ἐκάλεσεν ; Ἄστερ ἐκεῖ τότε παρεγένετο , ὅτε ἤδει τὸν ὁρῶντος πεισθησομένους · οὕτω καὶ τὸν Ματθαῖον τότε ἐκάλεσεν , ὅτε ἡπίστατο εἰρήσειν . Διὰ δὲ τοῦτο καὶ Παῦλον μετὰ τὴν ἀνάστασιν ἤλειψεν . Ὁ γὰρ τὰς καρδίας ἐπιστάμενος , καὶ τὰ ἀπώρητα τῆς ἑκάστου διανοίας εἰδώς , ἤδει καὶ πότε ἐκάστου τούτων ὑπακούσεσθαι . Διὰ τοῦτο οὐχ ἄν προομιεῖς αὐτὸν ἐκάλεσε · σκληρότερον ἐτι διέκειτο , ἀλλὰ μετὰ τὰ μυρία θαύματα , καὶ τὴν πολλὴν περὶ αὐτοῦ φήμην , ὅτε καλος
Lemmas: a¹ . ποιέω γάρ ὁ θαῦμα οὐ ἐπιμένω , ἵνα μή ὁ ζῆλος ἐξάπτω πλέω ὁράω · ἀλλά χαρίζομαι αὐτός ἀναχωρέω , καί ὁ πάθος παραμιθεω . οὗτος δέ καί ἐγώ ποιέω , μή ὁμῶς χωρέω ὁ ἐπιθυμέω , ἀλλά παραμιθεω αὐτός ὁ ἔλκος , ἐνδίδωμι καί χαλίνοντας αὐτός ὁ τόνος . ἀλλά τίς ἕνεκα οὖον μετά Πέτρος καί Ἰωάννης καί ὁ ἄλλος αὐτός καλέω ; Ἀστήρ ἐκεῖ τότε παραγίγνομαι , ὅτε ἦδος ὁ ὁράω πείθω · οὗτος καί ὁ Ματθαῖος τότε καλέω , ὅτε ἐπίσταμαι εἴρω . Ζεύς δέ οὗτος καί Παῦλος μετά ὁ ἀνάστασις ἀλείφω . ὁ γάρ ὁ Καρδία ἐπίσταμαι , καί ὁ ἀπώρητα ὁ ἕκαστος διάνοια οἶδα , ἦδος καί πότε ἕκαστος οὗτος ὑπακούω . Ζεύς οὗτος οὐ ἄν προομιεῖς αὐτός καλέω · σκληρός ἔτι διάκειμαι , ἀλλά μετά ὁ μυρίος θαῦμα , καί ὁ πολύς περί αὐτός φήμη , ὅτε καλός
joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0288.5
[ 347 ] ΟΜΙΛΙΑ Α’ .
Lemmas: [ 347 ] Ὁμιλία ὅς .