joannes-chrysostomus.in-matthaeum-homiliae-1-90 pg57_0047.4
οὐχ ἐπειδὴ ἀπέθανεν , ἀλλ’ ἐπειδὴ καὶ ἐσταυρώθη , μᾶλλον θαυμάζεται ( καὶ τοῦ ἐπανεῖδιστον τὸ πρᾶγμα , ἀλλ’ ὅσω ἐπανεῖδιστον , τοσούτω φιλάνθρωπον αὐτὸν δείκνυσιν ) · οὕτω καὶ ἐπὶ τῆς γεννήσεως · ἐστιν εἰπεῖν · οὐχ ἐπειδὴ σάρκα ἀνέλαβε , καὶ ἄνθρωπος ἐγένετο , θαυμάζειν αὐτὸν δικαίον μόνον , ἀλλ’ ὅτι καὶ τοιούτους συγγενεῖς κατηξίωσεν ἔχειν , οὐδαμοῦ τὰ ἡμέτερα ἐπαισχυνόμενος κακά . Καὶ τοῦτο ἐξ αὐτῶν τῆς γεννήσεως · ἐχόρυσσε τῶν προγόνων , ὅτι οὐδὲν ἐπαισχύνεται τῶν ἡμετέρων , παιδεύων καὶ ἡμᾶς διὰ τούτων , μηδέποτε ἐγκαλύπτεσθαι ἐπὶ τῇ τῶν προγόνων κακίᾳ . Ἀλλ’ ἐν μόνον ἐπιζητεῖν , τὴν ἀρετὴν . Ὁ γὰρ τοιούτος , κἂν ἀλλότριον ἔχῃ πρόγονον , κἂν πεπορνευμένην 39 , κἂν ὁπίσω ἕτερον οὖσαν , οὐδὲν παραβλαβὴναι δυνήσεται . Εἰ γὰρ αὐτὸν τῶν πόρνην μεταβληθέντα οὐδὲν ὁ πρότερος αἰσχύνει βίος , πολλῷ μᾶλλον τὸν ἐκ πόρνης καὶ μοιχᾶς λόγος ἐνάρρετον ὄντα οὐδὲν ἢ τῶν προγόνων κακία καταισχύσαι [ 36 ] δυνήσεται . Οὐχ ἡμᾶς δὲ μόνον ταῦτα παιδεύειν ἐτοῦτο , ἀλλὰ καὶ Ἰουδαίους καταστῆλαι τὸ ὄψωμα . Ἐπειδὴ γὰρ τῆς κατὰ ψυχὴν ἀρετῆς ἀμελοῦντες ἐκεῖνοι , τὸν Ἁβραὰμ ἄνω καὶ κάτω παρέφερον , νομίζοντες ἔχειν ἀπολογίαν τὴν τῶν προγόνων ἀρετὴν · δείκνυσιν ἐξ αὐτῶν τῶν προοιμίων , ὅτι οὐκ ἐπὶ τούτοις αὐχεῖν δεῖ , ἀλλ’ ἐπὶ τοῖς οἰκείοις κατορθώμασι . Μετὰ τοῦτο καὶ ἕτερον κατασκευάζει , τὸ δεῖξαι πάντας ὑπευθύνους ἁμαρτημάτων ὄντας , καὶ τοὺς προγόνους αὐτούς . Ὁ γοῦν πατριάρχης αὐτῶν καὶ ὁμώνυμος οὐ μικρὸν φαίνεται ἁμαρτηκώς · καὶ γὰρ ἐφέσθηκεν ἡ Θάμαρ κατηγόρος αὐτοῦ τὴν πορνείαν · καὶ ὁ Δαυὶδ δὲ ἀπὸ τῆς πορνευθείσης γυναικὸς τὸν Σολομῶνα ἐκτήσατο . Εἰ δὲ ὑπὸ τῶν μεγάλων ὁ νόμος οὐκ ἐπληρώθη , πολλῷ μᾶλλον ὑπὸ 40 τῶν ἐλαττόνων · εἰ δὲ οὐκ ἐπληρώθη , πάντες ἥμαρτον , καὶ ἀναγκαία γέγονεν ἡ τοῦ Χριστοῦ παρουσία . Διὰ τοῦτο τῶν διδύκων πατριαρχῶν ἐμνημονεύσας , κάνατεύσεν πάλιν τὸ ἐπὶ τῇ τῶν προγόνων εὐγενείᾳ ψύσμα κατασπῶν . Καὶ γὰρ πολλοὶ τούτων ἀπὸ δουλιδῶν ἦσαν τεχθέντες · γυναῖκων · ἀλλ’ ὅμως ἢ τῶν γονέων διαφορά διαφωρὸν τοὺς τεχθέντας οὐκ ἐποίησε . Πάντες γὰρ ὁμοίως ἦσαν καὶ πατριάρχαι καὶ φύλαρχοι . Τοῦτο γὰρ 41 τῆς Ἐκκλησίας ἐστὶ τὸ προτέρημα · αὐτὴ τὴς παρ’ ἡμῖν εὐγενείας ἢ προεδρία , ἀναὐδὲν τὸν τύπον λαμβάνουσα . Ὦστε κἂν δοῦλος ἦς , κἂν κλεῖθρος , οὐδὲν σοι πλεῖον , οὐδὲ 42 ἐλαττον ἐνεστέυει γίνεται , ἀλλ’ ἐν ἐστὶ τὸ ζητοῦμενον , ἡ γνώμη καὶ ὁ τῆς ψυχῆς τρόπος .
Lemmas: οὐ ἐπεί ἀποθνῄσκω , ἀλλά ἐπεί καί σταυρόω , μᾶλλον θαυμάζω ( καί ὁ ἐπανεῖδιστον ὁ πρᾶγμα , ἀλλά ὅσος ἐπανεῖδιστον , τοσοῦτος φιλάνθρωπον αὐτός δείκνυμι ) · οὗτος καί ἐπί ὁ γέννησις · εἰμί εἶπον · οὐ ἐπεί σάρξ ἀναλαμβάνω , καί ἄνθρωπος γίγνομαι , θαυμάζω αὐτός Δίκαιος μόνος , ἀλλά ὅτι καί τοιοῦτος συγγενής καταξιόω ἔχω , οὐδαμοῦ ὁ ἡμέτερος ἐπαισχύνω κακός . καί οὗτος ἐκ αὐτός ὁ γέννησις · κορύσσω ὁ πρόγονος , ὅτι οὐδείς ἐπαισχύνομαι ὁ ἡμέτερος , παιδεύω καί ἐγώ διά οὗτος , μηδέποτε ἐγκαλύπτω ἐπί ὁ ὁ πρόγονος κακία . ἀλλά ἐν μόνος ἐπιζητέω , ὁ ἀρετή . ὁ γάρ τοιούτος , κἀν ἀλλότριος ἔχω πρόγονος , κἀν πορνεύω 39 , κἀν ὀπίσω ἕτερος εἰμί , οὐδείς παραβάλλω δύναμαι . εἰμί γάρ αὐτός ὁ πόρνη μεταβάλλω οὐδείς ὁ πρότερος αἰσχύνω βίος , πολύς μᾶλλον ὁ ἐκ πόρνη καί μοιχάς λόγος ἐναίρω εἰμί οὐδείς ἢ ὁ πρόγονος κακία καταισχυσος [ 36 ] δύναμαι . οὐχ ἐγώ δέ μόνος οὗτος παιδεύω τούτος , ἀλλά καί Ἰουδαῖος καταστέλλω ὁ ὄψωμα . ἐπεί γάρ ὁ κατά ψυχή ἀρετή ἀμελέω ἐκεῖνος , ὁ Ἀβραάμ ἄνω καί κάτω παραφέρω , νομίζω ἔχω ἀπολογία ὁ ὁ πρόγονος ἀρετή · δείκνυμι ἐκ αὐτός ὁ προοίμιον , ὅτι οὐ ἐπί οὗτος αὐχέω δεῖ , ἀλλά ἐπί ὁ οἰκέω κατόρθωμα . μετά οὗτος καί ἕτερος κατασκευάζω , ὁ δείκνυμι πᾶς ὑπεύθυνος ἁμάρτημα εἰμί , καί ὁ πρόγονος αὐτός . ὁ γοῦν πατριάρχης αὐτός καί ὁμώνυμος οὖον μικρός φαίνω ἁμαρτάνω · καί γάρ ἐφίημι ὁ Θάμαρ κατήγορος αὐτός ὁ πορνεία · καί ὁ Δαυίδ δέ ἀπό ὁ πορνεύω γυνή ὁ Σολομών κτάομαι . εἰμί δέ ὑπό ὁ μέγας ὁ νόμος οὐ πληρόω , πολύς μᾶλλον ὑπό 40 ὁ μικρός · εἰμί δέ οὐ πληρόω , πᾶς ἁμαρτάνω , καί ἀναγκαῖος γίγνομαι ὁ ὁ Χριστός παρουσία . Ζεύς οὗτος ὁ δίδυξ πατριάρχης μνημονεύω , κάνατεύσεν πάλιν ὁ ἐπί ὁ ὁ πρόγονος εὐγένεια ψύσμα κατασπάω . καί γάρ πολύς οὗτος ἀπό δουλίδα εἰμί τίκτω · γυνή · ἀλλά ὅμως ἢ ὁ γονεύς διαφορά διάφορος ὁ τίκτω οὐ ποιέω . πάνετες γάρ ὁμοίως εἰμί καί πατριάρχης καί φύλαρχος . οὗτος γάρ 41 ὁ ἐκκλησία εἰμί ὁ προτέρημα · αὐτός σής παρά ἐγώ εὐγένεια ἢ προεδρία , άναυδος ὁ τύπος λαμβάνω . ὥστε κἀν δοῦλος εἰμί , κἀν κλεῖθρον , οὐδείς σύ πλείων , οὐδέ 42 μικρός ἐνίστημι γίγνομαι , ἀλλά ἐν εἰμί ὁ ζητέω , ὁ γνώμη καί ὁ ὁ Ψυχή τρόπος .